Նոր գրքեր: Գյուղատնտեսություն: Ինֆորմացիոն ցանկ (1973, №9)

Քաղաքագիտություն

Ալտունին Ա.Տ., հանդիսանում է մասնագիտական և ուսումնական ձեռնարկ, որը նվիրված է քաղաքացիական պաշտպանության ուժերի և կազմավորումների դերին բնական աղետների կանխարգելման, արձագանքման և հետևանքների վերացման գործընթացներում։ Այն ներկայացնում է տարերային աղետների հիմնական տեսակները՝ երկրաշարժեր, ջրհեղեղներ, սողանքներ, փոթորիկներ և այլ վտանգավոր բնական երևույթներ, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը բնակչության, ենթակառուցվածքների և տնտեսության վրա։ Գրքում մանրամասն բացատրվում են քաղաքացիական պաշտպանության կազմավորումների կառուցվածքը, խնդիրները և գործառույթները, ինչպես նաև նրանց գործողությունների կազմակերպման սկզբունքները արտակարգ իրավիճակներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված փրկարարական, վթարավերականգնողական և կանխարգելիչ աշխատանքների իրականացման մեթոդներին, համագործակցության ձևերին տարբեր ծառայությունների միջև և բնակչության պաշտպանության միջոցների կիրառմանը։ Ներառված են նաև գործողությունների պլանավորման, օպերատիվ կառավարման և ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման հարցեր, որոնք կարևոր են արագ և համակարգված արձագանք ապահովելու համար։ Այս աշխատությունը նախատեսված է ուսանողների, փրկարար ծառայությունների աշխատակիցների, քաղաքացիական պաշտպանության մասնագետների և արտակարգ իրավիճակների ոլորտով հետաքրքրված անձանց համար՝ նպաստելով գործնական հմտությունների զարգացմանը և աղետների դեմ պայքարի արդյունավետ կազմակերպմանը։

Մանկավարժություն

Աշխատանքը նվիրված է հետծննդյան շրջանում անեմիայով և թարախային-սեպտիկ բարդություններով հիվանդների մոտ ուլտրամանուշակագույն ճառագայթմամբ մշակված սեփական արյան աուտոտրանսֆուզիայի ազդեցության ուսումնասիրությանը՝ իմունաբանական ցուցանիշների և արյան բջիջներում իոնափոխադրական գործընթացների փոփոխությունների գնահատման միջոցով։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են հետծննդյան շրջանի բարդությունների, անեմիայի և վարակաբորբոքային գործընթացների պայմաններում օրգանիզմում առաջացող հոմեոստազի խանգարումները, իմունային համակարգի ֆունկցիոնալ փոփոխությունները և արյան բջիջների թաղանթային ու իոնափոխադրական մեխանիզմների առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուլտրամանուշակագույն ճառագայթմամբ մշակված արյան կրկնակի ներարկման հնարավոր ազդեցությանը իմունային պատասխանի տարբեր օղակների, արյան բջիջների ֆունկցիոնալ վիճակի և բջջային թաղանթներով իոնների տեղափոխման գործընթացների վրա։ Աշխատանքում ուսումնասիրվում են բուժական միջամտության ազդեցության հետ կապված լաբորատոր և իմունոլոգիական ցուցանիշները, ինչպես նաև դրանց հնարավոր կապը հիվանդների ընդհանուր կլինիկական վիճակի և վերականգնման ընթացքի հետ։ Վերլուծության միջոցով փորձ է արվում գնահատել տվյալ մեթոդի կիրառման նպատակահարմարությունը որպես համալիր բուժման լրացուցիչ ուղղություն՝ հաշվի առնելով հետծննդյան շրջանի առանձնահատկությունները, վարակային բարդությունների ընթացքը և անեմիայի առկայությունը։ Հետազոտությունը կարող է կարևոր նշանակություն ունենալ հետծննդյան վարակաբորբոքային վիճակների ժամանակ իմունային և բջջային ֆունկցիաների փոփոխությունների ուսումնասիրման, ինչպես նաև օրգանիզմի պաշտպանական և հոմեոստատիկ մեխանիզմների վրա բուժական ազդեցությունների գնահատման տեսանկյունից։ Աշխատանքը հետաքրքրություն է ներկայացնում հեմատոլոգիայի, իմունոլոգիայի, մանկաբարձության, գինեկոլոգիայի, կլինիկական բժշկության և պաթոֆիզիոլոգիայի ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների և համապատասխան բժշկական ուղղությունների ուսանողների համար։

Կրոն

Քվաքերները (անգլ.՝ Quakers) բողոքականության (Բողոքականություն) շրջանակում ձևավորված քրիստոնեական շարժում են, որը ծագել է 17-րդ դարում Անգլիայում՝ Ռեֆորմացիայի հետագա զարգացման փուլում։ Քվաքերական շարժման հիմնադիր համարվում է Ջորջ Ֆոքսը, ով ընդգծում էր անհատի անմիջական հոգևոր կապը Աստծո հետ՝ առանց եկեղեցական միջնորդության, ծիսական բարդ կառուցվածքի կամ հիերարխիկ իշխանության անհրաժեշտության։ Քվաքերների հիմնական գաղափարախոսությունը հիմնված է «ներքին լույսի» (Inner Light) ուսմունքի վրա, ըստ որի յուրաքանչյուր մարդ իր ներսում կրում է աստվածային ճշմարտության անմիջական ընկալման կարողություն։ Այդ պատճառով նրանք հրաժարվում են հոգևոր իշխանության կենտրոնացված ձևերից, բարդ ծեսերից և արտաքին արարողակարգերից՝ կարևորելով անձնական հավատքը, լռությունը և ներքին խորհրդածությունը որպես պաշտամունքի հիմնական ձևեր։ Քվաքերական համայնքները պատմականորեն առանձնացել են նաև իրենց խաղաղասիրական դիրքորոշմամբ՝ մերժելով բռնությունը և պատերազմը, ինչպես նաև ակտիվորեն մասնակցելով սոցիալական արդարության շարժումներին՝ ներառյալ ստրկության վերացման պայքարը, կրթության զարգացումը և մարդու իրավունքների պաշտպանությունը։ Նրանց հասարակական գործունեությունը հաճախ ուղեկցվել է բարեգործական նախաձեռնություններով և կրթական հաստատությունների ստեղծմամբ։ Քվաքերները չունեն ավանդական հոգևորականություն կամ պաշտոնական եկեղեցական կառուցվածք․ նրանց համայնքային կյանքը կազմակերպվում է հավասարության սկզբունքով, որտեղ յուրաքանչյուր անդամ կարող է մասնակցել քննարկումներին և հոգևոր հավաքներին։

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ընդերքի արդյունավետ և ռացիոնալ յուրացման տնտեսական մեխանիզմների ուսումնասիրությանը և դրանց կատարելագործման ուղիների բացահայտմանը։ Հետազոտության շրջանակում ընդերքը դիտարկվում է որպես երկրի ռազմավարական բնական ռեսուրսային ներուժի կարևոր բաղադրիչ, որի օգտագործումը պետք է միաժամանակ ապահովի տնտեսական աճ, պետական և համայնքային եկամուտների ձևավորում, ներդրումների արդյունավետություն և շրջակա միջավայրի պահպանություն։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են ընդերքօգտագործման ոլորտի տնտեսական հարաբերությունները, ռեսուրսների գնահատման և օգտագործման արդյունավետության չափանիշները, ներդրումային գործընթացները և պետության կողմից կիրառվող տնտեսական կարգավորման գործիքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ընդերքօգտագործման վճարների, հարկային մեխանիզմների, ռոյալթիների, լիցենզավորման, պետական եկամուտների և ոլորտում ներդրումային խթանների փոխկապակցվածությանը։ Վերլուծվում են նաև հանքային ռեսուրսների սահմանափակության, դրանց վերականգնելի չլինելու և շահագործման երկարաժամկետ հետևանքների պայմաններում տնտեսական որոշումների ընդունման խնդիրները։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ընդերքօգտագործման տնտեսական արդյունավետության և բնապահպանական պատասխանատվության հավասարակշռման խնդիրը։ Աշխատության մեջ դիտարկվում են շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության նվազեցման, հանքարդյունաբերական գործունեությունից առաջացող վնասների տնտեսական գնահատման, վերականգնողական աշխատանքների ֆինանսավորման և ռեսուրսների խնայող օգտագործման մեխանիզմները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ընդերքօգտագործման արդյունքում ստեղծվող տնտեսական արժեքի բաշխմանը՝ պետական բյուջեի, համայնքների, ձեռնարկությունների և հասարակության տարբեր խմբերի միջև։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև միջազգային փորձի համեմատական վերլուծություն՝ նպատակ ունենալով բացահայտել այն տնտեսական գործիքները, որոնք կարող են հարմարեցվել Հայաստանի պայմաններին։ Առաջարկվող բարեփոխումների ուղղությունները կարող են վերաբերվել հարկային և վճարային համակարգերի կատարելագործմանը, ներդրումային միջավայրի բարելավմանը, ռեսուրսների հաշվառման և գնահատման մեթոդների զարգացմանը, պետական վերահսկողության արդյունավետության բարձրացմանը և ոլորտի թափանցիկության ամրապնդմանը։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել Հայաստանի հանքային ռեսուրսների ավելի արդյունավետ օգտագործմանը՝ միաժամանակ հաշվի առնելով տնտեսական, սոցիալական և բնապահպանական երկարաժամկետ շահերը։ Այն կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, հանքարդյունաբերության ոլորտի մասնագետների, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, բնապահպանական տնտեսագիտությամբ զբաղվող հետազոտողների, ներդրումային ոլորտի մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Տեխնոլոգիա

Աշխատանքը նվիրված է վոլֆրամամոլիբդենային արագահատ պողպատների մակերևութային ռենիումապատման տեխնոլոգիայի մշակմանը ջերմադիֆուզիոն եղանակով և այդ գործընթացի ընթացքում տեղի ունեցող կառուցվածքագոյացման օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են արագահատ պողպատների կառուցվածքային և ֆիզիկամեխանիկական հատկությունները, դրանց մակերևույթի մետաղապատման անհրաժեշտությունը և ռենիումի կիրառման հնարավորությունները՝ նյութի շահագործական բնութագրերը բարելավելու նպատակով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ջերմադիֆուզիոն գործընթացի պարամետրերին, ռենիումի ներթափանցման և տարածման մեխանիզմներին, մշակման ջերմաստիճանի, տևողության և այլ տեխնոլոգիական գործոնների ազդեցությանը ձևավորվող շերտի կառուցվածքի և հատկությունների վրա։ Աշխատանքում վերլուծվում են պողպատի հիմքի և ռենիումով հարստացված մակերևութային շերտի փոխազդեցության առանձնահատկությունները, ֆազային և կառուցվածքային փոփոխությունները, դիֆուզիոն գոտու ձևավորումը և ստացված ծածկույթի կառուցվածքային կայունությունը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է կառուցվածքագոյացման գործընթացի հետազոտությունը, որը հնարավորություն է տալիս պարզելու ռենիումապատման ընթացքում նյութի միկրոկառուցվածքի փոփոխության օրինաչափությունները և դրանց կապը վերջնական շահագործական հատկությունների հետ։ Մշակվող տեխնոլոգիան նպատակաուղղված է արագահատ պողպատների մակերևութային հատկությունների բարելավմանը, մասնավորապես՝ մաշակայունության, ջերմակայունության, կարծրության և աշխատանքային երկարակեցության բարձրացմանը։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ կտրող գործիքների, բարձր ջերմաստիճաններում աշխատող մետաղական դետալների և այլ պատասխանատու նշանակության արտադրատեսակների պատրաստման ու շահագործման գործընթացներում։ Աշխատանքը հետաքրքրություն է ներկայացնում նյութագիտության, մետալուրգիայի, մակերևութային ինժեներիայի, ջերմադիֆուզիոն տեխնոլոգիաների և մեքենաշինության ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների ու համապատասխան տեխնիկական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Մաթեմատիկա

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է տերահերցային ճառագայթման գեներացման մեխանիզմներին օպտիկական ոչ գծային միջավայրերում, որոնք ունեն պարբերական (periodic) կառուցվածք, ընդգծելով ժամանակակից ֆոտոնիկայի և ոչ գծային օպտիկայի փոխհատման ոլորտը։ Նյութում վերլուծվում է, թե ինչպես են ոչ գծային օպտիկական պրոցեսները՝ մասնավորապես երկրորդ կարգի ոչ գծայնությունը և հաճախականությունների խառնման երևույթները, նպաստում տերահերցային տիրույթում էլեկտրամագնիսական ալիքների առաջացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պարբերական կառուցվածք ունեցող միջավայրերի՝ ֆոտոնային բյուրեղների և քվազի-փուլային համընկնման (quasi-phase matching) մեխանիզմների դերին, որոնք թույլ են տալիս բարձրացնել գեներացման արդյունավետությունը և կառավարել ալիքների սպեկտրալ հատկությունները։ Աշխատությունը նաև ընդգծում է մոդելավորման և փորձարարական հետազոտությունների համադրությունը՝ նպատակ ունենալով օպտիմալացնել կառուցվածքային պարամետրերը և հասնել բարձր ինտենսիվությամբ տերահերցային աղբյուրների ստեղծմանը, որոնք կարևոր կիրառություն ունեն սպեկտրոսկոպիայում, պատկերային տեխնոլոգիաներում և արագ կապի համակարգերում։