Նոր գրքեր: Հայաստան: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги. Арменика. Информационный указатель (1979, Հունվար, թիվ 1)

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է կոռուպցիայի գնահատման մեթոդների և մոդելների ուսումնասիրությանը սահմանադրականության համատեքստում՝ ընդգծելով իրավական պետության սկզբունքների և հակակոռուպցիոն քաղաքականության փոխկապակցվածությունը։ Հեղինակը վերլուծում է կոռուպցիայի չափման հիմնական մոտեցումները՝ ինդեքսային գնահատումներ, ինստիտուցիոնալ վերլուծություն, փորձագիտական հարցումներ և վիճակագրական մոդելավորում՝ գնահատելով դրանց կիրառելիությունը տարբեր իրավական համակարգերում։ Գրքում դիտարկվում է սահմանադրականության դերը որպես հակակոռուպցիոն մեխանիզմի հիմք՝ իշխանությունների բաժանում, իրավունքի գերակայություն, դատական անկախություն և վերահսկողության համակարգերի արդյունավետություն։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կոռուպցիոն ռիսկերի սահմանադրաիրավական գնահատման չափանիշներին և պետական ինստիտուտների թափանցիկության ապահովման մեթոդներին։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև միջազգային փորձը՝ հակակոռուպցիոն ինդեքսների և գնահատման համակարգերի կիրառմամբ, ինչպես նաև դրանց սահմանափակումներն ու մեթոդաբանական խնդիրները։ Աշխատությունը ընդգծում է, որ կոռուպցիայի արդյունավետ գնահատումը հնարավոր է միայն իրավական պետության ամուր ինստիտուցիոնալ հիմքերի առկայության պայմաններում։ Այն օգտակար է իրավաբանների, քաղաքագետների և պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների համար։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է բակտերիաների մեմբրանական պրոտոնային հաղորդունակության և էներգիան կախյալ հիդրոհիդրոնային իոնների հոսքերի ուսումնասիրությանը՝ շեշտադրելով դրանց կախվածությունը բակտերիաների աճի պայմաններից և օսմոտիկ սթրեսի ազդեցությունը։ Գրքում ներկայացվում են պրոտոնային պոտենցիալի ձևավորման և պահպանման մեխանիզմները, մեմբրանի սպեկտրալ ակտիվության և էներգիայի օգտագործման պարամետրերը, ինչպես նաև բակտերիաների ֆիզիոլոգիական պատասխանը տարբեր արտաքին պայմաններում։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես են օսմոտիկ սթրեսը, սննդային պայմանները և բջջային մթնոլորտային գործոնները ազդում մեմբրանի պրոտոնային հոսքերի ինտենսիվության և կայունության վրա, օգտագործելով բիոֆիզիկական չափումներ և մոդելավորման մոտեցումներ։ Աշխատությունում ընդգրկվում են նաև պրոտոնային հոսքերի դերի կենսաքիմիական գործընթացներում, բջջային էներգիայի արտադրության մեխանիզմներում և հոմեոստազի պահպանման մեջ։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է միկրոբիոլոգների, բիոֆիզիկների, կենսաքիմիկոսների և կենսատեխնոլոգների համար՝ նպաստելով միկրոէլեկտրոֆիզիոլոգիական գործընթացների խորքային ըմբռնմանը և բակտերիաների ֆիզիոլոգիայի նկատմամբ վերահսկողության տեխնոլոգիաների զարգացմանը։

Պատմություն

Այս պնդումը վերաբերում է Վաղարշապատի (Էջմիածնի) պատմաաշխարհագրական տեղադրության և շարունակական բնակեցման հարցին։ Ընդհանուր պատմական և հնագիտական տվյալների համաձայն՝ Վաղարշապատը և Սուրբ Էջմիածինը գտնվում են իրենց հիմնական պատմական տարածքում, որը համարվում է Հայաստանի հնագույն բնակեցված կենտրոններից մեկը։ Վաղարշապատը եղել է Հայաստանի հին մայրաքաղաքներից և կրոնական կենտրոններից մեկը, իսկ Էջմիածնի Մայր տաճարի հիմնադրումը ավանդաբար կապվում է IV դարի սկզբի քրիստոնեացման շրջանի հետ։ Հնագիտական ուսումնասիրությունները և պատմական աղբյուրները վկայում են, որ այդ տարածքը շարունակաբար բնակեցված է եղել տարբեր դարաշրջաններում՝ չնայած երբեմն տեղի ունեցած ավերածություններին և քաղաքական փոփոխություններին։ Միևնույն ժամանակ, պատմական քաղաքների տարածքային կառուցվածքը ժամանակի ընթացքում կարող էր ենթարկվել որոշ տեղային փոփոխությունների՝ կապված բնական, սոցիալական և քաղաքաշինական գործոնների հետ, սակայն հիմնական կենտրոնական միջուկը պահպանել է իր դիրքը։ Այսպիսով, կարելի է ասել, որ Վաղարշապատը և Սուրբ Էջմիածնի հոգևոր կենտրոնը գտնվում են իրենց պատմական ձևավորման հիմնական վայրում՝ ունենալով շարունակական պատմամշակութային ներկայություն նույն տարածաշրջանում։

Իրավաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում առևտրային բանկերի նկատմամբ Կենտրոնական բանկի կողմից իրականացվող վերահսկողության իրավական ձևերի ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում է բանկային վերահսկողության նշանակությունը ֆինանսական համակարգի կայունության, բանկային գործունեության օրինականության և ավանդատուների ու ֆինանսական ծառայություններից օգտվող անձանց շահերի պաշտպանության տեսանկյունից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Կենտրոնական բանկի իրավական կարգավիճակին, նրա վերահսկողական լիազորություններին և առևտրային բանկերի գործունեության նկատմամբ պետական վերահսկողության իրականացման մեխանիզմներին։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են վերահսկողության տարբեր իրավական ձևերը, դրանց կիրառման հիմքերը, ընթացակարգերը և իրավական հետևանքները, ինչպես նաև բանկերի կողմից օրենքով և այլ նորմատիվ իրավական ակտերով սահմանված պահանջների պահպանման նկատմամբ վերահսկողության առանձնահատկությունները։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում բանկերի ֆինանսական վիճակի, ռիսկերի կառավարման, կապիտալի և իրացվելիության, ներքին կառավարման և այլ կարևոր ցուցանիշների նկատմամբ վերահսկողության իրավական հիմքերին։ Քննության են առնվում նաև Կենտրոնական բանկի կողմից վերահսկողական և կարգավորիչ միջոցների կիրառման հարցերը, այդ թվում՝ խախտումների բացահայտման, դրանց վերացման պահանջների և անհրաժեշտության դեպքում համապատասխան ներգործության միջոցների կիրառման գործընթացները։ Կարևորվում է վերահսկողության արդյունավետության և բանկերի ինքնուրույնության միջև հավասարակշռության ապահովումը, քանի որ վերահսկողական միջամտությունը պետք է իրականացվի օրենքով սահմանված լիազորությունների շրջանակում և համապատասխան սկզբունքների պահպանմամբ։ Գրքում ուշադրություն է դարձվում նաև բանկային գաղտնիքի, տեղեկատվության ստացման ու օգտագործման, վերահսկողության ընթացակարգերի և բանկերի իրավունքների պաշտպանության հետ կապված իրավական հարցերին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ բանկային վերահսկողության իրավական մեխանիզմները և Կենտրոնական բանկի դերը ֆինանսական համակարգի հուսալիության ու կայունության ապահովման գործում։ Այն կարող է օգտակար լինել բանկային և ֆինանսական իրավունքի մասնագետների, իրավաբանների, տնտեսագետների, բանկային ոլորտի աշխատակիցների, իրավագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների և ֆինանսական վերահսկողության հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Այլ առարկաներ

Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու – թիվ 1 (15)-ը գիտական պարբերական ժողովածու է, որը միավորում է տարբեր հեղինակների ակադեմիական հոդվածներ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների ոլորտներից, աշխատությունում ներկայացված ուսումնասիրությունները վերաբերում են հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր փուլերին, աղբյուրագիտական վերլուծություններին, լեզվամշակութային գործընթացների մեկնաբանությանը և ազգային ժառանգության ուսումնասիրության արդի մոտեցումներին, ժողովածուն ունի գիտական բնույթ և ծառայում է որպես հետազոտական արդյունքների հրապարակման ու մասնագիտական քննարկումների հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր մեթոդաբանական ուղղություններ և գիտական դպրոցների մոտեցումներ, միաժամանակ ընդգծվում է հայագիտական հետազոտությունների շարունակական զարգացումը և նոր գիտական խնդիրների ձևակերպման անհրաժեշտությունը, աշխատությունը նպաստում է գիտելիքի տարածմանը և ակադեմիական համայնքի ներսում համագործակցության ընդլայնմանը՝ ապահովելով գիտական հաղորդակցության կարևոր միջավայր։