Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ = Новые книги юным (1984, Հուլիս, թիվ 7)

Մաթեմատիկա

Աշխատանքը նվիրված է հաճախությունների ԳԲՀ և տերահերցային տիրույթներում գործող բազմամոդ երկկապ էլեկտրադինամիկական կառուցվածքների տեսական և կիրառական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են բարձր հաճախականությունների տիրույթում էլեկտրամագնիսական ալիքների տարածման, փոխազդեցության և կառավարման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև տարբեր մոդերի միջև էներգիայի փոխանցման և փոխկապակցման գործընթացները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երկկապ կառուցվածքների էլեկտրադինամիկական հատկությունների բացահայտմանը, դրանց երկրաչափական և ֆիզիկական պարամետրերի ազդեցության գնահատմանը և բազմամոդ ռեժիմների ձևավորման օրինաչափությունների ուսումնասիրմանը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են կիրառվել մաթեմատիկական մոդելավորման, թվային հաշվարկների և փորձարարական հետազոտությունների մեթոդներ՝ կառուցվածքների հաճախականային բնութագրերը, ռեզոնանսային հատկությունները, դաշտերի բաշխումը, անցման և անդրադարձման գործակիցները तथा այլ էլեկտրադինամիկական պարամետրեր վերլուծելու համար։ Տերահերցային տիրույթի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը հատկապես կարևոր է, քանի որ այդ տիրույթը հնարավորություն է տալիս համատեղել միկրոալիքային և օպտիկական տեխնոլոգիաների որոշ հնարավորություններ՝ ստեղծելով նոր կիրառություններ կապի, սպեկտրոսկոպիայի, զգայորոշման, պատկերավորման և նյութերի հետազոտության ոլորտներում։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է ուսումնասիրվող կառուցվածքների կիրառական ներուժի բացահայտումը՝ բարձր հաճախականության ազդանշանների ձևավորման, փոխանցման, զտման և կառավարման համակարգերում դրանց օգտագործման տեսանկյունից։ Բազմամոդ կառուցվածքների հետազոտությունը կարող է նպաստել ավելի արդյունավետ, փոքրաչափ և ֆունկցիոնալ էլեկտրադինամիկական սարքերի նախագծմանը, ինչպես նաև ԳԲՀ և տերահերցային համակարգերի տեխնիկական բնութագրերի բարելավմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել էլեկտրադինամիկայով, միկրոալիքային տեխնիկայով, տերահերցային տեխնոլոգիաներով, ռադիոֆիզիկայով և բարձր հաճախականության սարքաշինությամբ զբաղվող մասնագետներին, հետազոտողներին, ինժեներներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Այլ առարկաներ

Հայաստանում «նոր գրքերի» մասին ինֆորմացիոն ցանկերը սովորաբար ներկայացվում են որպես մատենագիտական կամ գրադարանային տեղեկատուներ, որտեղ համակարգված ձևով ամփոփվում են տարբեր հրատարակչությունների նոր լույս տեսած աշխատությունները։ Այդպիսի ցանկերի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին, գրադարաններին և հետազոտողներին տրամադրել արագ կողմնորոշվելու հնարավորություն ժամանակակից գրական հոսքերում՝ ընդգրկելով գիտական, գեղարվեստական, ուսումնական և տեղեկատու բնույթի հրատարակություններ։ Օրինակ՝ Հայաստանում ակտիվորեն գործում են պարբերական «Նոր գիրք» նախագծերը, որտեղ յուրաքանչյուր շաբաթ կամ ամիս ներկայացվում են նոր հրատարակություններ տարբեր ոլորտներից՝ գրականություն, պատմություն, հասարակագիտություն, արվեստ և գիտություն, ինչը թույլ է տալիս հետևել հրատարակչական գործընթացների ընթացիկ զարգացումներին և գրքային շուկայի միտումներին ։ Բացի այդ, մատենագիտական ցանկերի ավելի մասնագիտական ձևաչափերը, որոնք պատրաստվում են գրադարանային և գիտական հաստատությունների կողմից, ընդգրկում են նաև գրքերի ամբողջական տվյալներ՝ հեղինակ, վերնագիր, հրատարակության վայր, տարեթիվ և թեմատիկ դասակարգում, ինչը նպաստում է գիտական տեղեկատվության համակարգմանն ու որոնելիության բարձրացմանը ։ Նման տեղեկատուները կարևոր դեր ունեն ազգային գրադարանային համակարգում՝ ապահովելով նոր գրականության մատչելիությունը և աջակցելով կրթական ու գիտական գործընթացներին, ինչպես նաև նպաստելով ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը Հայաստանում։

Այլ առարկաներ

Այս կուրսային աշխատանքը նվիրված է կառավարվող p-n անցումով դաշտային տրանզիստորի (JFET) աշխատանքի սկզբունքների և հաշվարկային մեթոդների ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով դրա կառուցվածքը, էլեկտրական հատկությունները և կիրառման առանձնահատկությունները էլեկտրոնային սխեմաներում։ Աշխատանքում ներկայացվում է տրանզիստորի ֆիզիկական հիմքը՝ n- և p-տիպ կիսահաղորդիչների միացման միջոցով ձևավորված p-n անցման դերը հոսանքի կառավարման գործընթացում, ինչպես նաև դարպասի (gate) լարման ազդեցությունը ալիքի լայնության և հոսանքի փոփոխության վրա։ Վերլուծվում են հիմնական պարամետրերը՝ հագեցման հոսանքը, փակման լարումը, թեքության գործակիցը և ներքին դիմադրությունը, որոնք անհրաժեշտ են սարքի ճիշտ հաշվարկման և նախագծման համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում JFET-ի աշխատանքային ռեժիմներին՝ գծային և հագեցման, ինչպես նաև դրանց անցման պայմաններին՝ կախված կիրառվող լարումներից։ Աշխատանքում ներկայացվում են հաշվարկային բանաձևեր և օրինակներ, որոնք թույլ են տալիս որոշել ելքային բնութագրերը տարբեր պայմաններում, ինչպես նաև գնահատել տրանզիստորի արդյունավետությունը ուժեղացման և անջատման սխեմաներում։ Բացի այդ, քննարկվում են JFET-ի առավելությունները և սահմանափակումները համեմատած այլ դաշտային տրանզիստորների հետ՝ օրինակ MOSFET-ի, ինչպես նաև դրա կիրառությունները ուժեղացուցիչներում, անալոգային սխեմաներում և ազդանշանների կառավարման համակարգերում։ Կուրսայինի նպատակն է ապահովել տեսական և գործնական գիտելիքների համադրում՝ ուղղված դաշտային տրանզիստորների հաշվարկի և կիրառման հմտությունների զարգացմանը։

Մաթեմատիկա

Աշխատանքը նվիրված է անկարգավորված համակարգերի վիճակագրական ֆիզիկայի և ֆիզիկական տեղեկատվության տեսության փոխկապակցված խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում այնպիսի բարդ ֆիզիկական համակարգերի վարքագծի վերլուծությունն է, որոնցում մասնիկների, սպինների, փոխազդեցությունների կամ այլ տարրերի դասավորվածությունը լիովին կանոնավոր չէ, և պատահականությունը էական դեր ունի համակարգի մակրոսկոպիկ հատկությունների ձևավորման մեջ։ Անկարգավորված համակարգերի առանձնահատկությունն այն է, որ դրանցում միկրոսկոպիկ մակարդակի պատահական կամ բարդ կառուցվածքային տարբերությունները կարող են հանգեցնել կոլեկտիվ երևույթների, փուլային անցումների և ոչ տրիվիալ վիճակագրական օրինաչափությունների։ Աշխատանքը կարող է դիտարկել նման համակարգերի հավասարակշռային և ոչ հավասարակշռային վիճակները, վիճակագրական բաշխումները, էնտրոպիան, ազատ էներգիան, կոռելյացիաները և համակարգի մակրոսկոպիկ պարամետրերի ձևավորման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի տեղեկատվական մոտեցումը, որի շրջանակում ֆիզիկական համակարգի վիճակը դիտարկվում է նաև որպես տեղեկատվություն պարունակող կառուցվածք, իսկ համակարգի անկարգավորվածության աստիճանը կարող է կապվել տեղեկատվական անորոշության և էնտրոպիայի հասկացությունների հետ։ Այս տեսանկյունից վիճակագրական ֆիզիկայի և տեղեկատվության տեսության միջև կապը թույլ է տալիս նույն երևույթները մեկնաբանել ինչպես էներգետիկ և ջերմադինամիկական, այնպես էլ տեղեկատվական կատեգորիաների միջոցով։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից մեկը կարող է լինել տարբեր էնտրոպիական չափումների ուսումնասիրությունը և դրանց կապը համակարգի վիճակների հավանականային բաշխման հետ։ Տեղեկատվական տեսության դասական էնտրոպիայի և վիճակագրական ֆիզիկայի էնտրոպիայի միջև գոյություն ունեցող կառուցվածքային համապատասխանությունները հնարավորություն են տալիս ֆիզիկական համակարգերի որոշ հատկություններ ուսումնասիրել տեղեկատվական մոդելների օգնությամբ։ Այս մոտեցումը հատկապես օգտակար է անկարգավորված համակարգերի դեպքում, որտեղ հնարավոր միկրովիճակների մեծ թիվը և դրանց միջև բարդ փոխհարաբերությունները դժվարացնում են ուղղակի վերլուծությունը։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև տեղեկատվական չափանիշների կիրառումը ֆիզիկական համակարգերի վիճակների դասակարգման, անկարգավորվածության քանակական գնահատման և համակարգի վարքի վերաբերյալ կանխատեսումների համար։ Հնարավոր է ուշադրություն դարձվի հավանականային մոդելներին, պատահական փոփոխականներին, վիճակագրական անսամբլներին և դրանց միջոցով համակարգի միկրոսկոպիկ վիճակների նկարագրմանը։ Նման մեթոդաբանական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել այն իրավիճակները, երբ համակարգի մանրամասն կառուցվածքը հայտնի չէ կամ չափազանց բարդ է ամբողջական նկարագրության համար, և անհրաժեշտ է աշխատել հավանականային ու միջինացված բնութագրերով։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են քննարկվել նաև ինքնակազմակերպման, կոլեկտիվ վարքի և կարգավորվածության առաջացման խնդիրները, երբ սկզբնական անկարգավորված միջավայրից համակարգը որոշ պայմաններում անցնում է ավելի կազմակերպված վիճակի։ Այս երևույթների ուսումնասիրությունը կարևոր է այն պատճառով, որ մակրոսկոպիկ կարգավորվածությունը միշտ չէ, որ պահանջում է միկրոսկոպիկ մակարդակի ամբողջական կարգավորվածություն։ Ընդհակառակը, պատահականության և փոխազդեցությունների որոշակի համադրությունը կարող է ստեղծել կայուն կոլեկտիվ կառուցվածքներ։ Ֆիզիկական տեղեկատվության տեսության կիրառումը կարող է օգնել նաև պարզելու, թե ինչպիսի տեղեկատվություն է պահպանվում համակարգի մակրոսկոպիկ նկարագրության մեջ և ինչ չափով է հնարավոր վերականգնել կամ գնահատել համակարգի միկրոսկոպիկ վիճակի վերաբերյալ տեղեկությունը։ Այս խնդիրը կապվում է տեղեկատվության կորստի, կոդավորման, վիճակագրական անորոշության և համակարգի տարբեր մակարդակների նկարագրությունների միջև հարաբերությունների հետ։ Հետազոտության տեսական նշանակությունն այն է, որ այն փորձում է միավորել երկու փոխկապակցված գիտական ուղղություններ՝ օգտագործելով տեղեկատվական հասկացությունները բարդ ֆիզիկական համակարգերի ուսումնասիրության համար և, հակառակը, ֆիզիկական գործընթացները՝ տեղեկատվական երևույթների ավելի խորքային մեկնաբանության համար։ Նման միջգիտակարգային մոտեցումը կարող է կիրառելի լինել նաև նյութագիտության, բարդ համակարգերի տեսության, վիճակագրական մոդելավորման և հաշվողական ֆիզիկայի խնդիրներում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ուսումնասիրում է անկարգավորված ֆիզիկական համակարգերի վիճակագրական վարքի հիմնարար խնդիրները՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով էնտրոպիայի, տեղեկատվության, հավանականային նկարագրության և կոլեկտիվ երևույթների փոխհարաբերություններին և ցույց տալով, թե ինչպես կարող են տեղեկատվական մեթոդները ընդլայնել բարդ համակարգերի ֆիզիկական նկարագրության հնարավորությունները։

Այլ առարկաներ

Այս տեղեկատվական ցանկը ներկայացնում է «Նոր գրքեր․ Տեխնիկա» բաժնի շրջանակներում հավաքագրված հրատարակությունների համառոտ մատենագիտական ցուցակը, որը նպատակ ունի տեղեկացնել տեխնիկական ոլորտի նորագույն գրականության մասին և հեշտացնել ընթերցողների, հետազոտողների ու մասնագետների կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրքերի շուկայում և գրադարանային ֆոնդերում։ Ցանկում սովորաբար ընդգրկվում են տարբեր ենթաբաժինների հրատարակություններ՝ ինժեներական գիտություններ, մեքենաշինություն, էլեկտրոնիկա, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա, շինարարություն և այլ կիրառական տեխնիկական ուղղություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ժամանակաշրջանում գիտատեխնիկական առաջընթացի հիմնական միտումները։ Նման ինֆորմացիոն ցուցակները ունեն ոչ միայն գրադարանային հաշվառման և տեղեկատվության տարածման գործառույթ, այլ նաև կարևոր դեր են խաղում գիտական հաղորդակցության մեջ՝ թույլ տալով մասնագետներին արագ ծանոթանալ նոր լույս տեսած մասնագիտական գրականությանը, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառելիությունը իրենց աշխատանքներում։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է անցումային տնտեսությամբ երկրներում ներդրումային միջավայրի ձևավորման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ Armenia-ի օրինակով։ Գրքում վերլուծվում են տնտեսական ազատականացման գործընթացները, շուկայական ինստիտուտների ձևավորումը, իրավական և հարկային համակարգերի բարեփոխումները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը ներդրումային հոսքերի վրա։ Հեղինակը քննարկում է օտարերկրյա ուղղակի ներդրումների ներգրավման գործոնները՝ ընդգծելով քաղաքական կայունության, կոռուպցիոն ռիսկերի նվազեցման, ֆինանսական շուկաների զարգացման և գործարար միջավայրի կանխատեսելիության դերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պետական քաղաքականության գործիքներին՝ ներդրումային խթանների, ազատ տնտեսական գոտիների, կարգավորիչ բարեփոխումների և միջազգային համագործակցության մեխանիզմների տեսանկյունից։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են նաև համեմատական վերլուծություններ այլ անցումային տնտեսությունների հետ՝ բացահայտելով հաջողությունների և սահմանափակումների հիմնական պատճառները։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, ֆինանսական վերլուծաբանների, պետական կառավարման մասնագետների, ուսանողների և ներդրումային քաղաքականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։