Նոր գրքեր: Տեխնիկա: (Ինֆորմացիոն ցանկ)= Новые книги: Техника (1985, Июль, №7)

Կենսաբանություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ակուստիկ կամ ձայնային սթրեսի առաջացման և զարգացման մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ համադրելով էլեկտրաֆիզիոլոգիական և վարքային հետազոտության մեթոդները։ Աշխատության հիմնական նպատակը բարձր ինտենսիվության, տհաճ կամ երկարատև ձայնային ազդակների ազդեցության պայմաններում նյարդային համակարգի գործունեության փոփոխությունների և դրանց վարքային դրսևորումների բացահայտումն է։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են ձայնային գրգռիչների ընկալման, նյարդային ազդանշանների փոխանցման և ուղեղի տարբեր բաժինների արձագանքի առանձնահատկությունները, ինչպես նաև սթրեսային իրավիճակներում նյարդային համակարգի ֆունկցիոնալ վիճակի փոփոխությունները։ Էլեկտրաֆիզիոլոգիական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու նյարդային ակտիվության դինամիկան և արձանագրելու այն փոփոխությունները, որոնք առաջանում են ակուստիկ ազդեցության հետևանքով, իսկ վարքային մեթոդների կիրառումը թույլ է տալիս գնահատել սթրեսի ազդեցությունը շարժողական ակտիվության, կողմնորոշման, հուզական արձագանքների և այլ վարքային ցուցանիշների վրա։ Աշխատության մեջ ակուստիկ սթրեսը դիտարկվում է որպես բարդ ֆիզիոլոգիական գործընթաց, որի ձևավորման մեջ կարող են ներգրավվել լսողական համակարգը, կենտրոնական նյարդային համակարգի տարբեր մակարդակները և սթրեսային արձագանքի կարգավորման մեխանիզմները։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ հնարավորություն է տալիս համեմատելու օրգանիզմի նյարդաֆիզիոլոգիական արձագանքներն ու արտաքին վարքային դրսևորումները՝ ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելով ձայնային միջավայրի ազդեցության մասին։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ ձայնային գերբեռնվածության, աղմուկի ազդեցության, սթրեսային վիճակների և շրջակա միջավայրի ակուստիկ գործոնների կենսաբանական ազդեցության ուսումնասիրության համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել նեյրոֆիզիոլոգիայի, հոգեֆիզիոլոգիայի, կենսաբանության, վարքային գիտությունների և սթրեսի ֆիզիոլոգիայի ոլորտներում մասնագիտացող հետազոտողներին ու ուսանողներին։

Մաթեմատիկա

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է բազմանդամային ինտերպոլացիայի երկրաչափական տեսության կարևոր ուղղություններից մեկին՝ GC բազմություններում ուղիղների օգտագործման ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է հարթության վրա գտնվող հատուկ հանգույցների բազմությունների՝ GCₙ բազմությունների կառուցվածքը, որտեղ յուրաքանչյուր հանգույցի հիմնարար բազմանդամը ներկայացվում է n գծային արտադրիչների արտադրյալի տեսքով։ Աշխատությունը մանրամասն ուսումնասիրում է, թե ինչ պայմաններում է տվյալ ուղիղը հանդիսանում որևէ հանգույցի հիմնարար բազմանդամի արտադրիչ, այսինքն՝ երբ է հանգույցը «օգտագործում» այդ ուղիղը։ Հեղինակները դիտարկում են k-հանգույցային ուղիղները, որոնք անցնում են բազմության ճիշտ k հանգույցներով, և ուսումնասիրում դրանց օգտագործման հնարավոր քանակական սահմանափակումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում առավելագույն ուղիղներին, որոնք անցնում են n+1 հանգույցներով, ինչպես նաև Gasca–Maeztu-ի հայտնի ենթադրությանը, որի համաձայն համապատասխան դասի յուրաքանչյուր GCₙ բազմություն պետք է պարունակի առավելագույն ուղիղ։ Հետազոտության կարևոր արդյունքներից մեկն այն է, որ, ենթադրելով այդ ենթադրության ճշմարտությունը, յուրաքանչյուր k-հանգույցային ուղիղ կամ ընդհանրապես չի օգտագործվում, կամ օգտագործվում է խիստ որոշակի թվով հանգույցների կողմից։ Աշխատությունը նաև սահմանում է այդ հնարավոր թվերի սահմանները և ուսումնասիրում այն դեպքերը, երբ ուղիղի օգտագործումը պարտադիր է։ Այսպիսով, հետազոտությունը ոչ միայն նկարագրում է GC բազմությունների ներքին երկրաչափական կառուցվածքը, այլև բացահայտում է կապը հանգույցների, նրանց հիմնարար բազմանդամների և այդ բազմանդամների գծային արտադրիչների միջև։ Թեման կարևոր է բազմափոփոխական բազմանդամային ինտերպոլացիայի տեսության համար, քանի որ GC բազմությունները միավորում են հանրահաշվական և երկրաչափական հատկություններ՝ թույլ տալով ուսումնասիրել, թե ինչպես է հանգույցների երկրաչափական դասավորությունը ազդում ինտերպոլացիոն բազմանդամների կառուցվածքի վրա։ Աշխատության արդյունքները նաև կապվում են GC բազմությունների կառուցվածքային հատկությունների, առավելագույն ուղիղների քանակի և Gasca–Maeztu-ի խնդրի հետ՝ դրանով իսկ նպաստելով այս ոլորտում առկա բաց հարցերի ուսումնասիրությանը։ Աշխատանքը հիմնականում նախատեսված է մաթեմատիկական անալիզի, հանրահաշվական երկրաչափության, բազմանդամային ինտերպոլացիայի և հարակից տեսական ուղղությունների մասնագետների, հետազոտողների և բարձր մակարդակի ուսանողների համար։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ընթերցողների, գիտաշխատողների, դասախոսների և ուսանողների համար։ Ցանկում ընդգրկված են քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հասարակական կառավարման ոլորտներին վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են ժամանակակից հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության հիմնական ուղղությունները և գիտական մտքի զարգացման միտումները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան նյութեր ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է գիտելիքների տարածմանը, հասարակական գիտությունների զարգացմանը և ոլորտի արդի գրականության հասանելիության ապահովմանը։

Մանկավարժություն

Այս աշխատությունը նվիրված է 4–7-րդ դասարանների աշակերտների գեղագիտական դաստիարակության կազմակերպման և մանկավարժական ղեկավարման առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանը՝ ժողովրդական գեղարվեստական արհեստների ուսուցման գործընթացի շրջանակներում։ Հեղինակը ներկայացնում է գեղագիտական կրթության տեսական հիմքերը, բացահայտում ժողովրդական արվեստի և ավանդական արհեստների դերը սովորողների ստեղծագործական մտածողության, գեղարվեստական ճաշակի, ազգային մշակույթի նկատմամբ հետաքրքրության և հոգևոր արժեքների ձևավորման գործում։ Աշխատությունում վերլուծվում են ուսուցման մեթոդները, մանկավարժական պայմանները և կրթական տեխնոլոգիաները, որոնք նպաստում են աշակերտների ակտիվ մասնակցությանը, ստեղծագործական ունակությունների զարգացմանը և գործնական հմտությունների ձևավորմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցչի դերին՝ որպես կրթական գործընթացի կազմակերպիչ և գեղագիտական դաստիարակության առաջնորդ, ինչպես նաև ներկայացվում են արդյունավետ դասավանդման մոդելներ, գործնական փորձ և մեթոդական առաջարկություններ։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել մանկավարժներին, արվեստի և տեխնոլոգիայի ուսուցիչներին, կրթության ոլորտի հետազոտողներին, ուսանողներին և գեղագիտական դաստիարակության հիմնահարցերով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի թանգարաններում կրթական ծրագրերի իրականացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով ժամանակակից թանգարանային գործունեության, կրթական գործընթացի և հասարակության մշակութային պահանջների փոխկապակցվածության համատեքստում։ Հետազոտության առանցքում թանգարանը ներկայացվում է ոչ միայն որպես մշակութային արժեքների պահպանման և ցուցադրման վայր, այլև որպես կրթական միջավայր, որտեղ այցելուների տարբեր խմբերի համար հնարավոր է ստեղծել գիտելիքի ձեռքբերման, ճանաչողական զարգացման, ստեղծագործական մտածողության և մշակութային արժեքների ընկալման արդյունավետ պայմաններ։ Աշխատության մեջ ուշադրություն է դարձվում թանգարանային կրթական ծրագրերի բովանդակությանը, նպատակներին, կազմակերպման ձևերին և կիրառվող մեթոդներին, ինչպես նաև դրանց համապատասխանությանը տարբեր տարիքային և սոցիալական խմբերի առանձնահատկություններին։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում Հայաստանի թանգարանների փորձի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելու այն հիմնական դժվարություններն ու սահմանափակումները, որոնք կարող են առաջանալ կրթական ծրագրերի մշակման, իրականացման, մասնագիտական կադրերի պատրաստման, ֆինանսավորման, տեխնիկական հագեցվածության և այցելուների ներգրավման գործընթացներում։ Քննարկվում են նաև դպրոցների, բուհերի և այլ կրթական հաստատությունների հետ թանգարանների համագործակցության հնարավորությունները, քանի որ նման փոխգործակցությունը կարող է նպաստել թանգարանային ռեսուրսների ավելի արդյունավետ կիրառմանը կրթական նպատակներով։ Աշխատությունը կարևորում է ինտերակտիվ և մասնակցային մեթոդների կիրառումը, ժամանակակից տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ներգրավումը և այցելուների անհատական փորձառության վրա հիմնված կրթական մոտեցումների զարգացումը։ Միաժամանակ դիտարկվում է կրթական ծրագրերի արդյունավետության գնահատման անհրաժեշտությունը՝ հասկանալու համար, թե որքանով են դրանք նպաստում գիտելիքի յուրացմանը, մշակութային ժառանգության նկատմամբ հետաքրքրության ձևավորմանը և թանգարան այցելելու շարունակական մոտիվացիայի ստեղծմանը։ Հայաստանի թանգարանների օրինակների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ներկայացնել ոլորտի առկա վիճակը, առանձնացնել զարգացման հիմնական ուղղությունները և առաջարկել կրթական գործունեության կատարելագործման հնարավոր մոտեցումներ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել թանգարանագետների, մշակութաբանների, մանկավարժների, կրթության և մշակույթի ոլորտի մասնագետների, թանգարանային կրթությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների, ուսանողների և մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների համար։

Այլ առարկաներ

Ապահովագրական շուկայի մասնակիցները այն անձինք և կազմակերպություններն են, որոնք ներգրավված են ապահովագրական ծառայությունների ստեղծման, վաճառքի, օգտագործման և վերահսկման գործընթացներում։ Այս շուկան ունի մի քանի հիմնական դերակատարներ, որոնք միասին ապահովում են համակարգի արդյունավետ գործունեությունը։ Առաջին խումբը ապահովագրական ընկերություններն են, որոնք մշակում և վաճառում են ապահովագրական պոլիսներ, գնահատում են ռիսկերը և իրականացնում են վնասների փոխհատուցում։ Երկրորդ խումբը ապահովագրողները (ապահովագրված անձինք) են՝ ֆիզիկական կամ իրավաբանական անձինք, ովքեր գնում են ապահովագրական ծառայություններ՝ իրենց ռիսկերը նվազեցնելու նպատակով։ Կարևոր դեր ունեն նաև ապահովագրական միջնորդները՝ գործակալներն ու բրոքերները։ Գործակալները սովորաբար ներկայացնում են մեկ կամ մի քանի ապահովագրական ընկերություն, մինչդեռ բրոքերները հանդես են գալիս որպես անկախ միջնորդներ՝ ներկայացնելով հաճախորդների շահերը և ընտրելով լավագույն առաջարկները շուկայից։ Բացի այդ, շուկայի մասնակիցներ են նաև վերաապահովագրական ընկերությունները, որոնք ստանձնում են ապահովագրական ընկերությունների ռիսկերի մի մասը՝ մեծ վնասների դեպքում ֆինանսական կայունությունը պահպանելու համար։