Կենսաբանություն 1 շտեմարան

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատանքը ուսումնասիրում է Հայաստանի Հանրապետության տնտեսական զարգացման հիմնախնդիրները՝ դիտարկելով դրանք «աճի բևեռներ և կենտրոններ» հայեցակարգի շրջանակում և փորձելով բացահայտել տարածքային զարգացման անհամաչափությունները հաղթահարելու հնարավոր ուղիները։ Գրքում վերլուծվում է, թե ինչպես կարող են որոշակի քաղաքներ, մարզեր կամ տնտեսական հանգույցներ հանդես գալ որպես աճի շարժիչներ՝ խթանելով հարակից տարածքների տնտեսական ակտիվությունը և ապահովելով ներդրումների, արտադրողականության և զբաղվածության աճի տարածական բաշխում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածաշրջանային զարգացման քաղաքականության արդյունավետությանը, ենթակառուցվածքային ներդրումների դերին, արդյունաբերական և ծառայությունների ոլորտների կենտրոնացման խնդիրներին, ինչպես նաև պետական կարգավորման և տեղական ինքնակառավարման մարմինների համագործակցության մեխանիզմներին։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է այն մարտահրավերներին, որոնք խոչընդոտում են բազմակենտրոն տնտեսական աճի ձևավորմանը, այդ թվում՝ սահմանափակ ներդրումային միջավայրին, մարդկային կապիտալի անհավասար բաշխմանը, լոգիստիկ կապերի թերզարգացվածությանը և տարածաշրջանային զարգացման ծրագրերի ոչ բավարար համակարգվածությանը։ Միաժամանակ ներկայացվում են միջազգային փորձի օրինակներ, որոնք ցույց են տալիս, թե ինչպես են տարբեր երկրներ կիրառել աճի բևեռների մոդելը՝ տնտեսական զարգացման ավելի հավասարակշռված կառուցվածք ստեղծելու համար, և քննարկվում են դրանց հնարավոր ադապտացիոն լուծումները Հայաստանի պայմաններում։

Այլ առարկաներ

Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու – թիվ 2 (5)-ը գիտական պարբերական ժողովածու է, որը միավորում է տարբեր հեղինակների ակադեմիական հոդվածներ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների ոլորտներից, աշխատությունում ներկայացված ուսումնասիրությունները վերաբերում են հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր փուլերին, աղբյուրագիտական վերլուծություններին, լեզվամշակութային գործընթացներին և ազգային ժառանգության ուսումնասիրության արդի մոտեցումներին, ժողովածուն ունի գիտական բնույթ և ծառայում է որպես հետազոտական արդյունքների հրապարակման և մասնագիտական քննարկումների հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր մեթոդաբանական մոտեցումներ և գիտական դպրոցների դիրքորոշումներ, միաժամանակ ընդգծվում է հայագիտական հետազոտությունների շարունակական զարգացումը և նոր գիտական խնդիրների ձևակերպումը, աշխատությունը նպաստում է գիտելիքի տարածմանը և ակադեմիական համագործակցության խորացմանը՝ ապահովելով գիտական հաղորդակցության կարևոր միջավայր։

Իրավաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է հայ քաղաքական և իրավական մտքի ձևավորման ու զարգացման ուսումնասիրությանը վաղ ֆեոդալիզմի ժամանակաշրջանում՝ III–IX դարերում՝ ընդգծելով պետականության, իրավական համակարգերի և հասարակական-քաղաքական հարաբերությունների էվոլյուցիան։ Հեղինակը վերլուծում է հայ պետական կառավարման ավանդույթների ձևավորման գործընթացը՝ սկսած ուշ անտիկ շրջանից մինչև վաղ միջնադարի ֆեոդալական հարաբերությունների հաստատումը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը իրավական մտածողության զարգացման վրա։ Գրքում դիտարկվում են իրավական նորմերի ձևավորման աղբյուրները՝ սովորութային իրավունք, եկեղեցական կանոններ և թագավորական օրենսդրություն, և դրանց փոխազդեցությունը սոցիալական կառուցվածքի հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պետականության գաղափարի զարգացմանը, իշխանության լեգիտիմացման մեխանիզմներին և իշխան-ազնվականություն հարաբերությունների իրավական կարգավորմանը։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև քրիստոնեության ընդունման ազդեցությունը իրավական համակարգի վրա՝ ընդգծելով եկեղեցու դերը նորմատիվ համակարգի ձևավորման և հասարակական արժեքների ամրապնդման գործում։ Աշխատությունը ներկայացնում է համեմատական վերլուծություններ հարևան քաղաքակրթությունների իրավական համակարգերի հետ՝ բացահայտելով հայ քաղաքական և իրավական մտքի առանձնահատկությունները և զարգացման օրինաչափությունները։ Այն կարևոր է պատմաբանների, իրավաբանների և հայագիտության ոլորտի հետազոտողների համար՝ նպաստելով վաղ միջնադարյան հայ պետականության և իրավական մշակույթի խորացված ուսումնասիրությանը։

Իրավաբանություն

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է գործադուլի իրավական կարգավորման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության օրենսդրության և միջազգային իրավական փորձի համեմատական վերլուծության հիման վրա։ Գրքում ներկայացվում է գործադուլի իրավունքի էությունը որպես աշխատողների կոլեկտիվ պաշտպանության կարևոր միջոց՝ դիտարկելով դրա սահմանադրական հիմքերը, իրականացման պայմանները և իրավական սահմանափակումները։ Հեղինակը վերլուծում է ՀՀ աշխատանքային օրենսդրությամբ նախատեսված գործադուլի կազմակերպման ընթացակարգերը, գործատուի և աշխատողների իրավունքների ու պարտականությունների հավասարակշռությունը, ինչպես նաև վեճերի լուծման մեխանիզմները։ Աշխատության մեջ համեմատական ձևով ուսումնասիրվում են տարբեր երկրների իրավակարգավորումները՝ բացահայտելով միջազգային փորձի կիրառման հնարավորությունները Հայաստանի պայմաններում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գործադուլի իրավունքի և հասարակական շահի, տնտեսական կայունության ու պետական անվտանգության միջև հավասարակշռության ապահովման խնդիրներին։ Ներկայացվում են նաև օրենսդրական կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ՝ ուղղված աշխատանքային իրավունքների արդյունավետ պաշտպանության և սոցիալական գործընկերության զարգացման խթանմանը։ Գիրքը նախատեսված է իրավաբանների, դատավորների, փաստաբանների, պետական կառավարման մասնագետների, ուսանողների և աշխատանքային իրավունքի հարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Գրականություն

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է 1980–1990-ական թվականների հետհեղափոխական իրանական արձակում կանանց հիմնախնդիրների գեղարվեստական արտացոլմանը՝ ընդգծելով սոցիալ-քաղաքական փոփոխությունների ազդեցությունը կանանց կերպարների, նրանց ինքնության և հասարակական դիրքի ներկայացման վրա։ Աշխատությունում վերլուծվում է, թե ինչպես է հետհեղափոխական Իրանի գրականությունը արձագանքել 1979 թվականի իրանական հեղափոխությունից հետո ձևավորված նոր արժեքային համակարգին, իրավական սահմանափակումներին և սոցիալական նորմերի խստացմանը՝ կանանց կյանքի տարբեր ոլորտներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կանանց կրթության, ընտանեկան հարաբերությունների, անձնական ազատության և հասարակական մասնակցության թեմաների գեղարվեստական մեկնաբանությանը, ինչպես նաև գրողների կողմից կիրառվող սիմվոլիկ և նարատիվ միջոցներին՝ կանանց ներաշխարհը և սոցիալական ճնշումները ներկայացնելու համար։ Քննարկվում է նաև Իրանական հեղափոխություն-ի երկարաժամկետ ազդեցությունը գրական գործընթացների վրա, հատկապես կանանց կերպարների ձևավորման և ֆեմինիստական մոտեցումների զարգացման համատեքստում։ Աշխատությունում ընդգծվում է, որ այս շրջանի իրանական արձակը ոչ միայն գեղարվեստական արտահայտություն է, այլև սոցիալական քննադատության և մշակութային ինքնության վերաիմաստավորման կարևոր հարթակ։

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է փողի էությանը, դրա գործառույթներին և դրամավարկային քաղաքականության հիմնական հիմնահարցերին ժամանակակից տնտեսական համակարգում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ է փողը որպես փոխանակման միջոց, արժեքի չափանիշ, կուտակման և վճարման գործիք, ինչպես նաև ինչպես է այն շրջանառվում տնտեսության ներսում՝ ազդելով արտադրության, սպառման և ներդրումների վրա։ Հեղինակը վերլուծում է փողի առաջարկի և պահանջարկի ձևավորման մեխանիզմները, ֆինանսական շուկաների դերը և բանկային համակարգի գործառույթները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կենտրոնական բանկերի դրամավարկային քաղաքականությանը՝ տոկոսադրույքների կարգավորում, փողի զանգվածի վերահսկում և գնաճի զսպման գործիքներ։ Գրքում քննարկվում են նաև դրամավարկային քաղաքականության նպատակները՝ տնտեսական աճի խթանում, գների կայունության ապահովում և ֆինանսական համակարգի կայունության պահպանում։ Վերլուծվում են տարբեր երկրների փորձերը և քաղաքականությունների արդյունավետությունը տնտեսական ցիկլերի պայմաններում։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և կիրառական օրինակները՝ օգնելով ընթերցողին ավելի խորապես հասկանալ փողի և դրամավարկային քաղաքականության փոխազդեցությունը տնտեսության զարգացման վրա։