Разработка и исследование мнoгофункциональных фотоприемных структур

Գրականություն

Հայ ժողովրդական հեքիաթներում և վիպապատմական բանահյուսության մեջ խորհրդանշային ցուցիչները կազմում են խորքային իմաստային համակարգ, որի միջոցով կառուցվում է աշխարհի պատկերացման, բարու և չարի հակադրության, հերոսի ճանապարհի և ճակատագրի գաղափարական մոդելը։ Այս խորհրդանիշները հաճախ հանդես են գալիս որպես կայուն գեղարվեստական նշաններ՝ կենդանիներ, առարկաներ, գույներ, թվեր, բնության տարրեր կամ առասպելական կերպարներ, որոնք կրում են բազմաշերտ իմաստներ և փոխանցում են ժողովրդական աշխարհընկալման հիմնական արժեքները։ Հեքիաթային համակարգում տարածված են արևի, լույսի և ջրի խորհրդանիշները, որոնք հաճախ կապված են կյանքի, վերածնության և արդարության գաղափարների հետ, մինչդեռ մութ ուժերի, անապատի կամ խավարի պատկերները սովորաբար մարմնավորում են վտանգ, քաոս կամ բարոյական փորձություն։ Հերոսի կերպարը հաճախ կառուցվում է արքետիպային հիմքերի վրա՝ որպես ընտրյալ կամ փորձություններով անցնող անհատ, որի ճանապարհը նշանավորվում է խորհրդանշական իրադարձություններով՝ կախարդական առարկաների ձեռքբերում, կենդանիների օգնություն կամ հրաշագործ անցումներ։

Բնապահպանություն

Արդյունաբերական և կենցաղային թափոնների կառավարումը հանդիսանում է շրջակա միջավայրի պահպանության և բնական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման կարևոր բաղադրիչ, որի նպատակն է նվազեցնել թափոնների վնասակար ազդեցությունը մարդկանց և էկոհամակարգերի վրա և բարձրացնել դրանց ռեսուրսային արժեքը։ Արդյունաբերական թափոնները առաջանում են արտադրական գործընթացներից՝ ներառելով քիմիական, մետաղագործական, էներգետիկ և այլ ոլորտների արտադրանք, իսկ կենցաղային թափոնները կազմված են մարդկանց ամենօրյա գործունեության արդյունքում առաջացած մնացորդներից՝ սննդամթերքի, պլաստիկի, փաթեթավորման և այլ նյութերի տեսքով։ Թափոնների կառավարման գործընթացը ներառում է հավաքում, տեսակավորում, տեղափոխում, վերամշակում, վերաօգտագործում և վնասազերծում՝ նվազեցնելու շրջակա միջավայրի աղտոտման վտանգները։ Կառավարման արդյունավետության համար կիրառվում են օրենսդրական և կանոնակարգային ռեժիմներ, տեխնոլոգիական նորարարություններ, հանրային մասնակցություն և կրթական ծրագրեր, ինչը ապահովում է թափոնների կենսաբանական և ֆիզիկալ–քիմիական անվտանգ վերամշակում, ռեսուրսների տնտեսող օգտագործում և սոցիալ-տնտեսական օգուտների ստացում։ Այս մոտեցումը նպաստում է էկոհամակարգերի պահպանմանը, էներգիայի խնայողությանը, նյութերի կրկնակի օգտագործմանը և Հայաստանի համար կայուն և անվտանգ զարգացման ապահովմանը։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է միջնադարյան իսլամական աշխարհում հայերի դիրքի, դերակատարության և մշակութային ազդեցության համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով նրանց ինտեգրման և ինքնության պահպանման գործընթացները տարբեր քաղաքական և սոցիալական համակարգերում։ Վերլուծվում են հայ համայնքների ներկայությունը Աբբասյան խալիֆայությունում, սելջուկյան և մամլուքյան տիրապետության շրջաններում, ինչպես նաև տեղական իշխանությունների հետ նրանց տնտեսական, վարչական և մշակութային փոխհարաբերությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հայերի ներգրավվածությանը առևտրի, արհեստների, վարչական ծառայության և գիտական գործունեության ոլորտներում՝ որպես միջմշակութային կապերի կարևոր միջնորդների։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է կրոնական փոքրամասնության կարգավիճակը իսլամական իրավական համակարգերում, համայնքային ինքնակազմակերպման ձևերը և մշակութային փոխազդեցությունները հայկական և իսլամական աշխարհների միջև։ Աշխատությունը ներկայացնում է պատմական աղբյուրների և ժամանակակից հետազոտությունների համադրություն՝ բացահայտելով միջնադարյան իսլամական քաղաքակրթության մեջ հայերի բազմակողմանի դերակատարությունը։

Գրականություն

Հայ քննադատություն. Գիրք Ա-ը գրականագիտական և տեսական բնույթի աշխատություն է, որը ներկայացնում է հայ գրական քննադատության ձևավորման և զարգացման սկզբնական փուլերը՝ ընդգրկելով քննադատական մտքի պատմական ընթացքը, մեթոդաբանական հիմքերը և գրականության գնահատման առաջին համակարգված մոտեցումները, աշխատությունում վերլուծվում են այն հիմնական գաղափարական և գեղարվեստական ուղղությունները, որոնք ազդել են հայ գրականության ընկալման վրա տարբեր պատմական շրջաններում, ինչպես նաև քննադատության դերը որպես գրական գործընթացի ուղեկցող և ուղղորդող գործոն, առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դասական գրականության մեկնաբանություններին, գրական լեզվի և ոճի գնահատման չափանիշներին, ինչպես նաև հասարակական և մշակութային միջավայրի ազդեցությանը քննադատական մտածողության ձևավորման վրա, միաժամանակ ներկայացվում են տարբեր հեղինակների և քննադատական դպրոցների մոտեցումները՝ ցույց տալով, թե ինչպես է ձևավորվել հայ գրականագիտական միտքը որպես ինքնուրույն գիտական համակարգ, աշխատությունը ծառայում է որպես տեսական հիմք հետագա գրականագիտական ուսումնասիրությունների համար և նպաստում է գրականության խորքային ըմբռնմանը։

Քիմիա

Գիրքը նվիրված է ազոտ պարունակող և մետաղային իոններ ներառող նոր տեսակի մոնոմերների սինթեզին, դրանց պոլիմերացման գործընթացների ուսումնասիրությանը և ստացված պոլիմերների հիման վրա ֆունկցիոնալ բաղադրանյութերի մշակմանը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են օրգանական և անօրգանական սինթեզի ժամանակակից մեթոդները, կոորդինացիոն միացությունների ձևավորման սկզբունքները, ինչպես նաև մետաղ-լիգանդ փոխազդեցությունների ազդեցությունը պոլիմերների կառուցվածքի և հատկությունների վրա։ Հեղինակը վերլուծում է նոր մոնոմերների ռեակտիվությունը, պոլիմերացման մեխանիզմները և ստացված մակրոմոլեկուլների ֆիզիկաքիմիական հատկությունները՝ ներառյալ ջերմակայունությունը, մեխանիկական ամրությունը և էլեկտրաքիմիական վարքագիծը։ Գրքում քննարկվում են նաև այդ նյութերի կիրառական հնարավորությունները՝ կոմպոզիտային նյութերում, կատալիտիկ համակարգերում և ֆունկցիոնալ ծածկույթներում՝ ընդգծելով դրանց նշանակությունը ժամանակակից նյութագիտության զարգացման մեջ։ Աշխատությունը համադրում է տեսական քիմիայի և փորձարարական հետազոտությունների արդյունքները՝ առաջարկելով նոր մոտեցումներ բազմաֆունկցիոնալ պոլիմերային համակարգերի ստեղծման համար։ Գիրքը նախատեսված է քիմիկոսների, նյութագետների, գիտահետազոտողների, ասպիրանտների և համապատասխան ոլորտների ուսանողների համար։

Այլ առարկաներ

Գրքում ներկայացվում է հայ տպագրության պատմության տարեգրական և մատենագիտական համակարգված ցանկը, որը ընդգրկում է տարբեր ժամանակաշրջաններում և աշխարհագրական տարբեր կենտրոններում հրատարակված հայերեն գրքերն ու պարբերականները, վերլուծվում է հայ տպագրական մշակույթի ձևավորման և զարգացման ընթացքը՝ սկսած վաղ տպագրական օջախներից մինչև ժամանակակից հրատարակչական համակարգեր, ներկայացվում են գրքերի, պարբերականների և տպագիր այլ նյութերի գրադարանային և գիտական նկարագրությունները, ընդգծվում են տպագրության տարածման, լեզվական զարգացման և մշակութային ինքնության պահպանման գործընթացները, քննարկվում է հայ գրքի միջազգային տարածումը և դրա կապը սփյուռքահայ համայնքների հետ, աշխատանքը ներառում է մատենագիտական տվյալների ճշգրտված համակարգում, որը ծառայում է որպես հղումային աղբյուր պատմաբանների, գրադարանագետների, մատենագետների և հայ մշակույթի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների համար, գիրքը միաժամանակ նպաստում է հայ տպագրական ժառանգության պահպանման, դասակարգման և գիտական շրջանառության զարգացմանը։