Բլոկ, Եսենին. Ընտիր երկեր

Բլոկ, Եսենին. Ընտիր երկեր

Լեզու:
Հայերեն
Առարկա:
Գրականություն
Տարեթիվ:
2026
≈ %d րոպե ընթերցանություն:
≈ 425 րոպե ընթերցանություն

Հարգելի՜ ընթերցող. ԵՊՀ հայագիտական հետազոտությունների ինստիտուտը, չհետապնդելով որևէ եկամուտ, իր կայքերում ներկայացնելով հայագիտական հրատարակություններ, նպատակ ունի հանրությանն ավելի հասանելի դարձնել այդ ուսումնասիրությունները: Մենք շնորհակալություն ենք հայտնում հայագիտական աշխատասիրությունների հեղինակներին, հրատարակիչներին:

Մեր կոնտակտները` Պաշտոնական կայք՝ http://www.armin.am Էլ. փոստ՝ [email protected]

ՌՈՒՍ

ԴԱՍԱԿԱՆՆԵՐԻ

ԵՒԵՈՂԱՕ1ԷԵՃ

Ք7ՇՇԵՕՔՑ

ԳՐԱԴԱՐԱՆ

ՕԵՈՂՃ4ՇԸՇԱ

ե8

`

ԵՂԵ

ՆԱԴԿ4ՈԱԻ

ԻՐԱՆ Խն:

Լ

Ո

աաա

272722Նա

ԱՅՈՃԼԲՈՂԵՇՂՏՕ

«ՇՕՏԷԼԳԵՂԻ

ՐԲ0)»,

ԷՔԲԹՂԱ--

ց

աԵԿՈՈՂԴԸ ԲԼՈԿ

ՍԵՐԴԵՏ ԵՍԵՆԻՑ,

ԽԵ-... Թոր» աաա Ն",

(Բ.

«ՍՈՎԵՏԱԿԱՆ

ԳՐՈՂ»

ԵՐԵՎԱՆ--1986

ՀՐԱՏԱՐԱԿՉՈՒԹՅՈՒՆ,

4ՄԴ 84Ո1- 84Ռ2շ Բ 222

կազմեց, խմբագրեց

ն

|

առաջաբանըգրեց

|

Դավթյանը Վաճագն

ՈԳԵՂԵՆ ՍԵՐԱՆՔ

ԵՎ ԽՈՍՏՈՎԱՆԱՆՔ

Ալձքսանդր Բլոկի վաղ չրջանի կիսամիստիկական,կիսանրազայինբանաստեղժությունենրիժշուշի միջից վառվում, կրակին է տալիս ժի զար-

մանալի որ կոչվում հանաստեղծություն,

է

թոչուն «Գամայուն՝

կանխագու-

շակոզուՎասննցովի ժի կտավի տպավորությամբ (է նծրչեչվաժ ալդ բահաստեղծժությունը, ե մարդկային կտավ,որի վրա պատկերված դեմջ ունեցող դրախտային թոչունը:Բլոկի բանաստծղծության մեչ այդ թոչունը ուժ բարձրացնել իր խոովաճույզ չունենալով Թեքրը,մայրամուտով այրվող ֆրծրի անսա՞ման

վրա Հարթության

ծրգում է թաքարական

չար

ու

դաժան

ժասին,կանխագուշակում արյունոտմաճապատիժներ, քաղց, Հրդն4ներ ծրկրաշարժ,չարագործների ուժի ն արդարների կործանումը... ծրգում է մարդակերպքոռչունը, նրա ճիասքանչ դեմքր սիրով | վաովոսի, հսկ շուրթերը,ռրոնց վրա մակարզվել չ արյունը, Հավերժական ճյմարՀե

ու

տությունն

Ք 722

ԲլոկՍ...Եսենին Ս.

'

Ընտիրերկեր: Բանաստեղծություններ, պոեմներ /կԿազ-

զրեց մեց, խմբ. ն առաջաբանը

Վ.

Ռուս. Դավթյանը.,

քարգմ. Սնակը, Վ. Դավթյանը, Գ. էմինը.-եր.. զ.

Սովետ. գրող,

1986.--

էջ (ոուս.

դաս.

գ-րան),

ժողովածուն ընդգրկում է ԱլեքսանդրՔլոկի ն Սերգեյ եսծնինի ընտիր բանաստեղծություններն պոնմները: են անցյալում եղած լավագույն թքարզմանությունՍդգտագործվաժ նքբը, Մի շարք գործեր տրվում էն նոր թարգմանությամբ: ու

4702010100 (386) «6 դ «-՛-

Ց «Տ»

են

բարբառում:

6Ր՝ Բլոկի դիմանկարը լինի,

ԳՄԴ 84Ռ1--

84Ռ7

Այդ Փոքրիկ բանաստեղծություն, բայց

«Սովետականզրող»

տարիների,

ասես

«նեց

տարիների տողերումխտացած Հասուն

ու

աշխարձ էր եկճլ ոնձրդաշնակություն պտնծլու զգացմունքներիանդաշն փոԹորկի մեչ», գտնելումարդկայնորենպարզ գեղեցիկ անպատմելիորեն ու

մի

աշխար.նա

«խելաճեղ ապրել»,«ճշմարիտն արդարը Ճավնրժացնելո, «անդիմությունը ժարդկայնացնել», «չիրականացվածր մարմնավորելու Առչասարակբոլոր իսկական բանաստեղծները Հենց այդ առաքելությամբ են գալիս աշխարճ։ եվ առճասարակ բոլոր իսկական բաայղ նաստեզծների ծրազանքն իդեալն է, որ բախվելով աճեղ իրակաուզում

էր

ու

ու

նությանը, ծնում

է այն տառապալի

Ճրայքը, այն ողբնրգական գնզեցկունորին մճժություն պոնղիա վ զոլվում, Բլոկի կյանքե Ալեքսանդր գործը Ճամբնկավռուսական պատմության ամենածանր, դրամատիկ ու մեծ իշաղարձություններով ժաժաՃաղդեցաժ

Քունը, ճրատարակլություն, թարգմանվածէ Ճայերեն,1986

այդ

դիմանկարը: Զարմանալի որի 12 բանաստեղծություն, չ Տամարյա այն ամճեր, ինչ հր կյանքի Հետագա22 տարիների բնթքացքում իտի գրծր ռուսական Հողի մենծ Հ0-իդ դարի ամենաազնիվ բանաստծղծը, ամծնաողբնրգական արվնստագնտներից մեկր. Այդ մարդակերպ Թոչունը, որի Հիասքանչ դեմքը սիրով էր վառվում,

որ

ու

Շ

ոչ

`

«Մէնջ Ռուսաստանիաճեղ տարինքրի զավակներն ձեց», ակաճատվածժին։ զրեց Բլոկն

բնաբան կարող էր

Այդ աձեղ տարիներն արյունհուռ կիէին բակիներով էին ներկվում, ճասարակության ընդերքում ճասունանում Բլոկի ստեղծավիքի արի բախումներ, Հեղափոխությունն էր Հասունանում: պործական Ճճամարյաամբողջ ճասուն կյանքը ռուսական երեք ծծեղափոխուՔյունեքրի արանքներում անցավ: Աշեղ, դաժան, ճակատագրականժամանակներ: հսկ Րլոկն այն էզակի բանաստեղժներից էր, որոնք ոչ քե մայկով, աղ մերկաջաժ նյարդերով էին զգում ժամանակը, նրա մբնեոլորտային ամենաքնքն տարուբնրումներն իսկ: Պատկերացընք, ուրեմն, ներղաչնակուքյան հրազանքներովաշխարճ նկած բանաստեղծին, որ մերկ նյարդծրով կանցնած է ալդ ցուրտ դաժան ճողմերի, այդ աեղ տազեապների խաչմերուկում։ Եվ դուր չէ, որ Բլոկի չուրթերից պոկվեց բանաստեղժի իր ժանրըճակատուչըի խոստովանությունը: Մուսային, եա ասաց. Դիմելով ալդ

ժամանակի մասին,

որ բանաոնցժ էր ու թաղաբացիս այրվնց իր ժամանակի անարյարություններով ցավաղին Հանասությունորով, ճղճիմ խրականության ստով կեղժիրով. ու

այլոց

«Գրողիբախտը դժվարին,սարսատելինչնց աման Ռուսացտանում՝ Խվում (, ք զրողներին ճատկազլնու

ճամար տանչանք ու

|

չլինի

դժոխք...

էղ

,

այլոց

Դ

սիմվոլիզմի «ղպրոցննըի» մասին, արվեստագետինսիմէ կպցնում, բննաղատություն բոլոր կողմերից չոարվեստագետին, քաշքշում է նչա զգեստը, իսկ երբեմն զբաղ-

փում է

չատ անքաղաքավարի պորժով, որ ներէլի էր քերն, խոր Հնումեթ զգեստրփոքր է զալիս արվեստագզետին, ճատում է ոտքերը, ձնոքերը, կաժ, որ արդեն չատ է անպատչաճ,գլուխը»... ոլոնի պոհզիան այդպնն անդամաճատնելու փորձեր չատ են եղել, եղել ձն ն՛ երա կենդանությանօրոթ, ն՛ մժաճվանիցճնծտո։ Անդամ նրան անտեռելու, քողարկելու, մոռացության մատնելու փորձեր են էղել, Բայց

ճ:չմա-

Րիտ պոձզիան ինքնակա գոյություն է, ն նրա բախտը ենքակա չէ ինչ-որ անչատեքրիչար կամ բարի կամջին. Միայն իրեն է նքակա, իր մեջ գրված զգացմունքի մեծությանե ու

չնրմությանը, ճշմարտությանը,ար-

փոսի մակարդակին,

հսկ Բլոկիպոձղիան նախ ե առսջ մեժ կրքերի, ներչակ զզացմունըեձրի պոծզիա է, այնպիռի զգացմունըների, որոնք այրվելով, վեր էե աժփում

ոգու:

Իր

մեկի ճամար Քլոկը բնաբան է բանաստեղծություններիը

նջանասիՖետի նշանավոր տողը.

դարձրել

«Այստեղմարդն այրվեց»: Այս

.-Ց.-

տողը

է, ճզակիներիցմեկր, Բայց այդ նծրդաչնակությունը բնորո: ձր երան միայն այն ժամանակ, երբ եա իր պատանեկան մշուշոտ

Զում

էր որոնել

ծրաղներում գտեծլ «ճիասքան: տիկնոջն» Հավերժականդանաայն, րբ ժխրճվելով կոպիտ իրականություն, կյանջը կոպիտ պրոզան պոծզիայի էր փոխարկում, մք բան, որ

ու

ու

Փիոթյունը, այլն մեչ, այդ նուց ի վեր թանաստեղժական արվեստի

Պր"զայի :

ամնենաշժվաոր խնզիշենրիը մեկն Խնդիրը, ընդլայննը

էԼ" մձրպով Պոծգիայն պարագժերը՝ իր ստեղժազործության ճջ առննլով խԽոռովարուլզ 6 դգրկման կբքերե Բլոկը փայլուն

("409

այդ

մ

մարանանի "ւթյունը,

ռուսական (այնածավալ զգացմունջենրը, հրանաիրականության զժերը: ամծնաբնորոչ ու

այդ

նա,--

խոսում է

պտննլ նրանց

ու

վոլիստ պիտակն չափում

ու

«րացման ճզրերը, Շատ Հաճախ գրանդից մենն Մեկն է ցներակչոումե ախտո արվեստի նծրդաշնակությունը, Բլոկը ներդաշնակության բայաս-

ու

է

բանասանդծեճըը,

ու

Համար, նրանց, ովքեր միստիկական ձրազնձրում սուզվաժ, իրէնց փղոսկրյա այտարակնձրում փակված, դաժան ժամանակից ն ծրկար ժամասաշմանադատվաժ,երանություն վայելք էին ծրգոմ Խակ հլակին էլ երենց դաշնակիցն Լին Համարում, քանի որ նա էլ իրենց նման սիժվոլիզմի պատմուճանովպարուրվաժ ձր մածլ գրականությանմեջ, Բայց Քլոկը կյանքի բանաստեղծ էր, Շատ շուտով կենսական ավիչեերով անվաժ նրա պոնզիան այնպես առնականացավ,որ սիմվոլիստական պատմուճանը սկսեց նեղ գալ նրան, Բայց Քննադատությունը շարունակեց իր ճին չափափորձը, եվ տրտնջացԲլոկը.«Քննադատությունը,-գրեց չատ

բողորկց.

Աշխարճումշատ չեն այն որոնց ստնդծազորժության մնչ բարոյականն գեղազիտականը, գաղափարն արվեստր այնպե նրրդաշնակորննմիաճյուսված լինձն, ռր Հնարավոր

|

ոչ

Այր,

ո.

ժամանակներում, երբնթ չի վիճակվել

ընվենլու այնպիսի կեղժ դրովցյան մնչ, ինչես այժմ». Այրվեց աչա «յգ դրության դաժանությամբ, այրվեց Ռուսաստանի բախտով, արվեն գ/4:7կուլան տենչով, իր անձնական ողբերգությամբ, ն այդ այրումից բորձբաող լույսը դարձավ զտարյուն պոնցիոս:

ճամար Ճճրաշքես, մուսա,

ինձ Սակայն

Այրվեր

ու

ու

Դու

ԲլոկիամրողջստեղծագործությանՀամար:

դառնալ

Այո՛, այստեղ մարդն այրվէց, մարդը,

|

մճջաղջիկն էր ծրգում ԵԱնգնցու ժովում

Մասրն, Բորի ոժքեր

ձն

որ

|

բաց,

: գերում աղջ» դեո խոնչ տառապած: ր արդա» ծրզում ո՛րէքի տավ, ո աա Աա աիովոԿԻ Ցաճան:ների մ. նաճ, յ ծզծրթում

ոտար

են

ու

նա

՛

ի

էբ

`

ե

ԷԶ

ւ գում: յ

եվ Քվում էր, ԹՏ բճրկրանըն է մոտիկ, Թէ

ժովաժոցձն նավծրը Մտել, օտար Հողում այն ճոցնաժ մարդիկ մի կյանթ ութավոր բսխտ են զոծ::

Թե

ու

Եվ ձայենանուշ էր, չողբ բարայիվ... եվ ժիայն այնտեց, աստժո ոլոիտուփ

Գազանիթին Հաղորդ բ լալիս, մանուն

Ռբ ոչ

ոջ,

ոէ

ոթ

-Հ-

չի դառնա էլ տուն...

չկա ճշմարիտ վեճություններ: Առանց դրաժատիզմի

թվին ռուս-ճՃառլուանան սչատնբազմի, ոուսական առաջին «եշավոխունյան «րերին է գրված այս բանասանղծությունը Այդ օրերի ոչ մի արտաքին նեչանըչկա բանասունղծության մեջ, բայց ռուսական պոնդիայում դժվար է գտնել մի այլ գորժ, որի մեջ այդպիոբ ուժով ն այդպիաի արվեստով ճեչեր այդ օրէրի տաղնապն ողբերգականությունը, Մի ոքրիկ գլուխգործոց է սա, որ միաժամանակ ճուշում |, թե ռյոնդիայի ո ժամանակի արնջ ինչ է ճշմարիտ արւիականությունը: Այո, չունենալով ե՛ տաքին նշաններիը ոչ մենը, բոնաստեղծությունը արդիական խորապես ձ, ե՛ ճավիտննական... Այղապնս, իրական կյանբը Հաղքականորեններխուժում էր Բլոկի ստեղծացորժությունների մեջ, քամուն տալիս սիմվոլիստական կապտավուն մշուշի վերջին ծվենները ն ստիպում ասել. «ժամանակն է արձակել ձեռՔերը... այլես ոչ մի կարգի սիմվոլիզմ»... Այդ ստեղծագործականազատուքյանն անչուչտ մեժապնս նպաստում էր նան բանաստեղծիանձնական դրաման, ռքիրային դրաման, Պարզվում էր, որ երազանքի լույսերով էշուչննրով ստեղժված «ճիասբանչ տիկինը» մտնելով կյանքի բարդ իրաղբությունների մեջ, կարող է լինել ն դավաճան, ե նենգող: ճշմարիտ բանաստեղծների սիրային Փնարերգությունըերբեք ինջնա-

:

ու

ի

|

ու

իրավամբ դնում է պուշկինյան նս բանաստեղծժությունը լի մի վայրկյան» բանաստեղծության կողքին: ժամը Սակայն ՛ ամը

:

՛

ց

ճնչնղություն է ստանում, քանի որ մերկացնելով բանաստեղծի Ճողզինն անսաշման անկեղծությանմղելով նրան, պատժում է, Քն բանաստեղծը

ինչպես է զցում իրն տվյալ ճասարակության մեջ: Բլոկը վատ էր զգում տառապում էի հրձճն,

այնքան տվայտում,

ու

ռր

իրեն Համեմատում

էր Համլետիճետ.

վատ,

ձամչետնէմ,

Արյունսէ սառչում,

այո:

երբ խարդավանքնէ ճյուում

եվ

Եվ,արթալազնս,

եմ,

4եռու

է

նայիր,

ու

ցեղեցկություններ

--8.--

տաջ

ն

ու

Բբ

գլուխը

է,

ն

նում ցնում

ան ԲՐՀ, Ի

ուրիչ չի քաջցնում

աննախընքացէր խորություններով

տաղանդ է Սիրո մծժությամբ է չափվում

տարելխարդավանքն կյանջի

Թանկ,

ու

«Տ

է

«Հիասբանչ տի ղա. չի կեղծում, -

մերկ անկեղծության բանաստեղծ չ աներկյուղ, Բլոկը,Գնում ստեղծում է սիրային մի բնարերգություն, որ իր Հագնրանական նրր-

Համար, Սերը նույնպես

ճունով,

չ անից,

կախարդական,

ն գնու արիատոկրատորձն, գնում

ու

ցավի պես ձզվում է բանասոծղծի ամբողջ կլանքով, նրա աոնզիալին տալով մի ցլխապտույտ խորություն:եվ ճՃեշտ այնպես,ինչպես բնության մեջ անդունդըներն իրենց Հակառակբննոում բարձունքննը են ստեղծում, այնպես էլ պոնզիայի մեջ ճողու դրամատիկ անկումներն են, ոթ ատնդժում հն Ճոցեոր բարձրություններ,մաքուր ցուրտը,

ձնով,ձնով, արիստոկրատորեն,

Բություններով

Խոցվածոռոխի քունոտ դաշույնով,

Առաջինռերը, միակը, որին

դեմջը

ամն ր

Ճրաշա-

ր. սիրառատ, սիրո անճուն ունեցող մարդ ն Ձարենցի նման պաշարներ կարող էր ասել. «երքամ ուրիչ գյոզալնձրի ցիերկը դնեմ գլութս տաթ, Փո էդ անուշ, ազիզ տեսքով Ճարբաժ րլեմ մինչն էգուց»... եվ ասում

Քեզ, իմ միակին, իմ 0ֆելյային, մեռնում

յ

որովճետն

ապրում, առաջին իմ սեր

Հեռու է տարել կյանքն իր ցուրտ

քո

բախտնու

եմ

կար, այո՛, այդ առաջինը, այդ միակը, այդ Հավծրժական կիեր, հայց Բլոկի քնարական Հծրոսի միջնադարյանասկետ չէր, 20-րդ դարի մարդ

1ինեքրի» գրկում գնելու իր

նս դու արտիս խորքում ճառաչում, Դեռ դու ձա

ծռ

ո

ճնոսցար

մատանինժեր

Ճիշում

ու

ուբիչ Ոչ

ցանցն իր ան,

.

ես

ու

Օրծրն էին քոչում անիծլալ պարս դառած, Կիրբն գինին էին Ինձ ծվատում անթուն, /. Հիշեցի էս թեզ գրակալի առաջ, /ւ կանչեցի ես քեզ որպես պատանություն... Բյ

|

|

2 Բոռացա

«

դու

ւ

է

|

4 Դասավ,

նետեցի մութին 1... ԻԻՀ շին ավիՐ

նպատակչէ, քրբեք նրկու կողմերի միայն անձնական ճարաբերությունննրի արձազանջրչէ, Սնրը, որ մարդկային մեժագույն զգացմունքներից

՞« կրթմրից է, զալիս է ամբողջ խորուցլամբ ու լայնությամբ բացելու մարդու անճատականությունը, Ճոգեբանությունը, վերաբերմունքըկյանքին ու աշխարձճին,իսկ բանաստեղծի սէրը՝ առավել նս: նա Ճասարակական

ու

ու

ու

՛

վեշ պոնզիա։ Առասծրը, միակը, անճասանելինկամ կյանքի Ցրտով խարդավանքով «եռու մեծ տարվածը Ճամարյաբոլոր անբաժան ուղեբանաստեղծների կիցն է ձղել, նրա անունը մերթ Բեատրիչեէ եղել, մերթ Լաուրա, Ացնեսա, Շուլիկ, տարբեր են ղել նրանք, բայց ինչ-որ տեղ ճար ն նման, նման իրենց ժիակությամբ, ժճեվ պոնպիայիպատմությունը բացառիկությամբ: ժապես նրախտապարա| ծղել բանաստեղծներին տաոաայնքան ցավ պանք պատճառած այդ սքանչելի այն գլութղզործոցների խարդավողներին՝ Ճամար, որոնք ստեղծվել նն նրանց անմիջական մասնակցությամբ:Ռուռական պոնդիան այդ սքանչելի խարդավողներիցը ժեկին է պարտականսիբային լիրիկայի այն շամար, որ Բլոկն է ատեղժել, Ռուգլուխգործոցների ռական ջենադատությունըԲլոկի «Արիության, փառքի սխրանքի» մասին չին

արարող

է,

կյանքի,

ե

ն

ռուսական պոեզիայի

տաղանդի նման

տրվում է ի սկզբանձ: տաղանդի որովճետն սեմեժությունը, է, որ անպտուղէ. Սծրը ամին անտարբերությունն ենչի՝ նան

ճայրձնիթի

Բնության, կնոջ, նրատմաժբ։ Հայրենիքիանրը, որ մարդկային ամծձնաքնական ամծնանախնական զգացմունքնէ, Բլոկի Քնարձրգության մեկն է, ու

մայրուղիներից

արնմուտքում ն, ինչու չէ, ծրբնմն նան Վճրջերս մեզանում, պոծգիայի հնռթաթուխ տեսաբանեծրը զարգացնում են մի տնսություն, թե քբբ Ճայն բննասիրությունը ճնացաժ

զգացմունք է

վնասում է պոեզիայի ճամա-

անխուսափելիորենճաճիճ

ոթ

Բայց կա

է տանում:

ու

ու

քյուն

որ Բլոկը շատ Սրիքանի

Հոգու «Ղթորգավանուքյունը րդզանց

'

'

նվ »՞վ

է,

Արթ

ԽՀ.

ԸՂՇՅԵԼ

,

ժողովրդական ոգու ճշգրիտ պատմության, զգաջողուՔյանը, Բլոկն իր պոծգիայում ստկղում էր Ռուսաստանիկճրորարը,որ ու է մեն, սգավոր է կծրպար է դա, գեղեցիկ:

Մայրական ԾոաաԾէ ճամաշխարճային առաչին պատերազմիտարինքիին գրված ր րո Քրիկ, անճչավակնուտ, էուքյան Ցնցող բանաստեղու

պարզ,

861ք08ԱԾ ՈԲքՅԵլՇ Ոլօ66:մ

Դ. որդու

տողերը, իր Հոգում լի

զգա

տերլանական

«Առ

։

ու

Քո

արձագանջըչարենցյան տոզերբ.

Հայբննիթիեմա՛ն ընկալումը, եժա՛ն գգացողությունեերնքե ժեել իրար այնջան ճոդնշարազատայս տողերի. Ավելին, իբ նշանավորբանասոեղծու-

ը մեկում Բլոկը անչճուն Քնթչշությաժբ թյունների բանաստեղժական ու

է.

.

«ւ

նա

ԿԺՔԼ

բանաստեզժականնույն ճաժարձակություննէ գրել է.

իմ Հայաստան յարն

--10--

ծ

սիրով:

ու

իմ կուրժթի աո,

խաչր

քո

գեղեցկությամը սգավոր

րնա

|

ՄՔնումկորած խիճիթենրիդ անծյուրբեկալ պատերը սե...

Նուն թնթյությունն աբելել Փարքեջին,նրբ

առ,

տար»

Հրգէի ծուխն է փովում գլուղմրին, հսկ դու, նույնն ծս դու, Ճայրբենի իժ

Ցանգակնքրիդ զարկը տխուր ծվ խուղերիդ լուլսերն ազոտ...

ԽՕՅԼ ) 608

ճացի փշուր,

ճն քայլում, 'Դարծձրն պատերազմ, խոովք...

ու

Օ, Թյշծ

վրա իր լացն | լալիս:

խոնարճ Մէծացիր

լ

:Համարձակուցյամբ գրում

իստ

Քնաժ, ամայի Հովիտնքէրն բ վել Ռ.բուբնիր սաճուն պտույան է տալիս, նայում խրճիթին, ուր մայրը թէթվել

:

խավար (ուռ, Խեղճությունդ գառն ցավոտ, Ազոքթենրդ

կգամ

բայց

ժության մժչ.

ՈՇՇԱ:

կարդալով այդ

որ

որ

ում

այս

տողերի արձագանքը.

նման հրականության ընկալումը

գումարքլով Դողի,

,

28362: ԸՀքԱՑ 18011,

ՂՅԱ

առ-

դժվար է, մրսում ձս, նողկալի էչ,

Բլ

ՔՕՇՇԱՑ, ԷԱԼԱԼՅՑ ՔՕՇՆ,

Ռմ6

սիրո

եո կա

լեռնելի. Հողմերի, գետերի, աղբյուրների, արտերի լեզուն, նրանք խոսում են Հայեսնն»: եվ այդ գրաոման տակ ինաճակյանը արտագրել է Բլոկի ճեակալ քառյակը. Հասկանում

այդ

իրարամերժ զզացմունքնկրիցզոլացած ճայրձնասիրուխորն էր զգում ռուսական իրականության ճիչ է ասես օրազրային Հետեյլալ գրառումը. Քամի է, պոոնիկենրըմրսում էն, մարդիկ բաղցում Լե, կախում ձն, իսկ ծրկրում ոէակցիա է, իսկ Ռուսաստանում

ու

չ

հսաշակյանիծոցատետրերից մեկում կա այսպիսի էմ

նման

Հազգվում ձր

ն Հայաստանի սին է, Թճն Ռուսաստանի սատմական ճակատագրերըայնբան էլ նման չեն փրար, բայց հլոկի Ճայրննասիրականպոնզիան ճարա-

է մեզ՝ ճայնրիս,

|

պոծզիայի հոկ արդէն ուրկապտավուն մշուշներում տարբեր է նա ժամակծրպարը: Անսաչմանորձն ակի Հայրքնասիրական վարդազույն, Քաղջր-մեղքր չաղակրատանքներիցք: Պզաստ ացավ,

կարգի ճայրննասիՀիշողությունը, նրա իմաստավորող, այդ լույսով գալիջի ճանաու

մի գրառում. «ինչքանլավ

թերէլ ռւբիշ ժոզովութղ-

որքան

տալու,

ն

իմաստավորմանլույսր նձրկային գումարող. այդ Հ կննարար: եման տեսնող Հայրենասիրություն, որ արարող պար"ները Ճճայրբենասիրությամբ ննրքափանցված պոնզիան չի կարող ճամամարդկաՀչ յին :նչեղություն լունձնալ, ջանի սր չի կարող չճամբնկնել տարբեր ժողովուրդներիկնեսափորձին, որքան էլ այլազան եծղածֆ լինեն նրանց պատմական ճակատագրերը: Բլոկի ճայրենասիրական պոնղիան ճենց ալդպի-

զատ

Իծրել, զուզածճէոնձր

ցէ Համամարղկային արի այրքնասիրությունը որքան Համամարդկային է Բլոկի Հայրձնասիրական Հոնգիան, վազ չրչանի Բլոկի

այլ

րություն, ժողովրղի պատմականճակատազիրն Ճոգեկանկերտվածքը,նրա մշակույքի ոգին բննող

ձի նման չատ կարող «պոհգիանրից, ցովց

ծ.

ժարդկալին ճնչհզությանը: Բայց՝նայած Հայրծնասիրություն::նեղ, տիբացուական, սնապարժ ճայրննասիրությունըոչ միալն պոնզիային է վնասում, այլ Հենց իրեն՝ Հայրենիքին, նրան պարփակնլովանձուկ կեղնի մել ն փակելովնրա Հորիզոնը, Սաղբենիուցյանտարատքսակներից մեկն է զա,

ՎՈՔ

գզացոդութլուննիրն

ր

այդպես

կա Բլոկի

Հ

ող,

չին:

Մայրն այգգմա

Մինչե ծ՞րբ՝ուրուրն

րա, ԲԱ Քու": յո -

ու

Բաժ,

Քնոծ|,:

պոքզիայի մճքջ, Վաղ ամբողջ

րանաստեդժությունները որմին ձակառաւը, տառապանքիփորձով, ուագչեն,

ռր

այղ

նապով ՀՍանջիդաժան 2 վյան Հասուն նէրքավփանցված մարտությամբ տարիների ծե, որ Հեչումնն ատնդծադորժություննելրն որսլեսխոստովանություն կանխազույակություն, եվ ինչնա Ցույց Վ տալիս արվեստի Ի

Մ

ճ.

չում,

ու

նման կանքա յի յագուչանության

տեան,

կերեԱԱ

կարողանում

ովբմր (ԱՊ Ի ռապանթով,նրա ճնտ միասին խաչվում: Քվում ձր, խծ Բ

էն

ա անն .

-

սում,

տաղա

յատմությունը ,

միայն այն արվեատարմ"Մ Մ 11 ժի ա-

ժազումով ազեվական, մեջ իր տոեզե Հառարակության --11--

ու

ԴՊատաճակա՞ն է, արդյոք,

որ այդ ինքնաճանաչումը Բլոկին այցելել է պոնմը գրելուց ճնետու կարժում էմ՝ ոչ Հանճարը միայն գրական բնատուր ձերք չէ, զա նան տառապանքի վիթխարի փորձ է, որ զումարվեձլովգրական ձիրջին,ազատություն է դառնում,

չունենար: Րայց ամեն ինչ չէ, որ ծագումով ու զիրքով է պայմանավորված: Բլոկը տաղանդէր, ճանճարիբոնկումներ ունեցող տաղանդ, էսկ տաղանդընախ ն առաջ ազնվություն է ու տառապանը: եվ ազնվուդեմ

2ծնց

բողոք

Քլունե

որ փոխվում են ժողովրդական խղճի... բանասանղժական խիղճն էր Բլոկը, մաքուր, ցավոտ, Ռուսաստանի վիրավոր: Այդ խղճի ալթերով էր նայում նա «լացող ու երգող,, արյունոտ ու

տառապանքնէն,

Այդ պոեմը Բլոկի պոնզիայի ճամար անակնկալ էր, 1ծզանակնկալ՝ վով, որ խոսակցականէր, որքժերով, որ նոր էին, Քայլձրգային, պատկերենրով, որ առօրեական էին, կենցաղային: աչքը Անփորձ ճազիվ քե 4ավատար, որ այդ պոնմը Բլոկի ձեռքով է գրված, Բլոկն այստեղ մի զարմանալիազատության էր ասել: եվ մենայնփորձված աչքի չէր կարող մնկատծլ, որ պոնմի ամբողջ սիմվոլիկան, բոլոր խորճրդանիչերը բլոկյան էին, պայմանավորված նրա ամբողջ նախորդ Քլոկստեղժազործությամբ: վան էր քամին, որ իբրն չարժում ու անցնում է նրա ամմաքրություն Բ"ղչ պոնզիայի միջով, բլոկլան էր սն գիշերն ապիտակձյունը, նրա պոնզիայինայնքան բնորոշ այդ գունային

զգում,

որ այլես չի կարելի այդպես ապրել: «նրբ օղում խտանում է ամպրոպը, մեՓ բանաստեղծներն ալդ ամպբուն զգում են», զրծլ է Բլոկը իր Հողվածներից մեկում: հր մասին է գրել, Խտանում էին ամպերը, այդ խտացող ամպերի տագնապն խուլ որոն է լսվում Բլոկի բանաստեղժական Ճամանվագում,ն ծրազանքի նման ցոլում է մարդկայնորենպարզ գեղեցիկ այն աշխարճը, որ բացվելու էր ու

ու

ու

ամպրոպից«ետու

զգացմունքայինՃակադրուՔունը ն, վերջապծա,բլոկլան էր ճեղափոխական չարքերի առջնով քայլոզ։ սպիտակծաղիկներով ո"լսակված ՀիսուսՔրիստոսը... Այս կճրպարը,այս խորճրդանիչը ոուսական բննաղատության մձջ բազմաքիվ բազմատեսակ մճկնաբանությունների ու

Ամպրուը պայթեց: ՄայակովսկինԲլոկի մաշվան առթիվ գրաժ իր ճողդվածումպատմում է. «Հիչում եմ, ճեղափոխությանառաջին օրերին ես անցնում էի զինվոբի մի նիճար, կռացաժ կերպարանքիկողքով, որ տաքանում էր Ջմեոային պալատի առաչ վառվեղ խարույկի մոտ. նձ ձայն վին, Բլոկն,էր: Հարցնումեմ. «Դու՞ր է դալիս»: «(ա՛վ է», ասաց Քլոկր ն ապա ավելացրեց. «Գյուղում իմ գրադարաննեն վառել»: Աշա այդ «վավ է»-ն ե այդ «իմ գրադարանն են վառելե-ը ՃեղափոԽության ծրկու զզացողություններէին, որ ֆանտաստիկործնմիացել էիե

ու

«մղի

'

Սմանքայդ

կերպարիմէչ միայ, միստիցիզմ ձն տան,

կր"նական նրա ներկայությունը խորճրդանիշ, պլոնժում Ճամարել ձպատ-

ճատկանիշերը, մարդա-չ ու

Բայց գյուղացիները ազնվական հբլոկիոչ միայն գրադարանն էին վաայլ ամբողչ կալվածքը ծնվ, այնուամենայնիվ, Բլոկի Համար «վավ էր»... Պատմական կտրուկ չրջաղարձերիժամանակ, երբ աշխարչներ

կորժանվում, բանաստեղժների,«ատկապես4ճնից եկածժբանաստնղժննրի Համար չատ գժվար է լինում, Ոչ այնքան աչխարձայացքի,որքան զզացմունՔի ու մտբի ճակամարտություն է սկսվում նրանց մեջ. եվ Հնի նորի բախման ալիջի վրա սկսվում է մի ցավագին ծրկընտրանք, զգացմունքը հտ է ձգում, միտքր կանչում է առաչ: նվ նրանք, որ թույլ են, որ խղճով զորացաժ չեն, նաճանջում էն, իսկ նրանք, որ իրենց ժողովրդի խիղճն են աղին, տառապագինընտրությամբ, Հաճախ անզամ իրենց աչխարճալացԲին ճակառակ,տրվում նն ժողովրդական տարձրքին ն գնում նրա Հետ: Բլոկն իր աշխարճայացքով Հքղազոխականչէր, բայց իր ժողովրդի ազնիվ Խեղճն էր ն բախտորոչ պաչին չլր կարող իր ժողովրդի Հետ չլինել, նա հր զգացմունքի մաջի, իր աշխարճալացջի խղճի ցավագին բախումովընտրություն կատարեց, ն այգ բախումը երա պոնհզիայումփոխվեց աստղային ժամի, որի անունն է «Տասներկուսբ»... Այդ պումն ավարտելուց ճետո րլոկն իր օրագրում գրել է. շես այսօր Ճանճարեմ»...

.

են

եվ

ու

այսօր,ձեռնամուխ լինձլով Բլոկի

բանաստեղծը:

սածղժագործութլուններ Քարգ-

մանուքյանը,ճայ պոնզիան իր Հարգանքիտուրքն Ճողի մէժ

ու

ու

ռիրության կերպարանք է առնում նույնանում բանաստնղծի 428: Այո, Ճենց ինքը՝ ռուսական Ճողի մէժ բանաստեղժ Բլոկն էր, որ Ալեքսանդր խղճի սպիտակ ծաղիկներովպսակված, միացծլ էր ժողովրդի «էղափոխական տարծրջին ու գնում էր երա ճետ. Գնում էր որպես անձետացող աշԽարճիվծրչին ն նոր բացվող դարաշրջանի առաչին ու

նլ,

--1Վ2--

տարակարծութքյուններ

ու

է վեր

Ճառաբանված, անբացատրելի Մինչդեռ բացատրությունը թաքնված է Բլոկի նախորդմի շարք մնջ, ուր այդ կծրպարը բանաստեղժություննծրի հր կրոնական,միստիկական թոքափելով խղճի

մեջ»:

ու

ոգեկան,ստեղժա-

գործական աղատություն...

կիրակիներով ներկվող շաճեղ տարիների, Ռուսաստանին, ե խորապես

նրա «Տառներկուսը» պոեմի

այդ

'

է

բերում

ոուսական

որն իր կարճ կյանքում, բանաստծղժին, հր ստեղծազորժական անդուլ որոնումներում կարողացավ բարի գորժ անել նան Ճայ պոնզիայի Համար, Առաջին

կան

Համաշխարձային պատերազմիտարինքրին, երբ թուրքա-

յաքազանը բարձրացել էր

քա-

բնաջնջելու մի Հին, ատքղժագորժ տաքակիրք ժողովուրդ, Բլոկը «իրով, խղքով նջնանվիրումովմասնա, 709 քմայաստանի պոծգիան» անցոլոգիայիքարգմանական աշխատան, Ննրին, անթոլոգիա,որի նպատակն էր ցույց տալ աշխարչին, թէ Հոդձկան հնչպիօի կճրավածթի,բանաստեղծական ինչպիսի գանձելհ անր է այդ նաճատակվոզ ժոզովուրդը: Ռուս բանաստեղժներից առաջինն ու

ու

էր նա,

օր թարգմանելով Ավետիթհոսաճակյանի գործերը, անմիջասյես զգաց նրա ն գրեց. ժեծությունը «իսաճակյանը առաջնակարգ :, բանաստեղծ

անմիջական

ու

եժ

է նշել, Հետաքրքիր

տաղանդ 4իմա ժամ որ Ճենց այդ

--19--

այդպիսի

Քճրնս ամբողջԵվրուլայում ձկաջ: անակ,հսաճակյանի գորժծրը թարգ-

մեջ բնկոմ է նկատհլոկի ստեղժագորժությունների է, մեժ րբանաստարերքի: Այդպես վումդեպի պոնզիայի ժողովրդական տնդժներն իրենց անչատականությամրզգայուն ազդվողներ են նանչ։ իսապոնզիան, որով ճիացած էր Բլոկը,օգնում էր նրան գնալու դեճակյանի պի ռուսական ժողովրդական պոնհվիայիակունքները Մյուս կողմից չի կարելի չնչել, քն Բլոկի պոնեվիանինչպիսի մասնակցություն է բերել Հալ ձրկու այնպիսի մեժ բանաստեղժենրիձնավորմանը, բնչպիսիք ծն Տերյանն

մանելու օրերթն է,

որ

ուղում

էր տնսնքելբլոկին, Հատկապեսնրան էր ուզում կարդալ իր

սլիտի գրձր. «երբ ձա նայում էի բլոկին, ինձանից թրաինջ էր կաթում, որովճեւտնառաջին անգամ էի տեսնում իսկական բանաստեղծի»: ՊատաՀակա՞ն էր արդյոք, որ թողած ժամանակի բոլոր բանաստմդժներին, որոնցից ժի քանիսի անուններն այդ օրերին առավել էին աղմըկում,

նրա

թան Բլոկինը,

աի

ե "Դ

ո

Հանո ,

կարժում էնք՝ ոչչ ինչ-որ Հոզկչարադատություն էր նրան Իձրքլ Քլոկի կաննինինՀոգգճարագատ չէին չլինել Բլոկի այնպիսի բա-

կարող

դուռր,

:

ռրոնը մեջ Ռուսաստանն նաստեղծությունները,

՝

երազի մեջ էլ անսովոր ես

ԱԺբողչ կյանքում բարձր, ցավազին զզացմունքննրե էին թելադրում երան տողնր, ամենն անգամ նա գատապարտվածօաոթուկիպես էր ելնում պոնզիայի թնմ, ն պոնզիան դադարում էր նրա Համար արվեստ լինելուց, գառնում էր Հոզ ու ճակատագիր... Այդ դժվարինգիրի ճակատին. անցավ նա ռուսական փոթորկված կյանՔի միչ». տեցավ որպես խիղճ ազնվություն, վիրավորվեց ու տառա«էջ, սիրեց ատեց, ցավեց ծիազեց ն թողեց գրական մի վիթեարի ժառանգություն,որ բանաստեղժականմի մնժ ու խԽորշիդավորաշխարչ է, Տազնապալի ամպեր ծնն սաշոմ նիա ձիկնակամարով,լույսի "ւ մութի բախում կա ալնածլ: իրենց «ձիգ մնտաջսների չրոշյունով» Հիաօաշավոր ծն անցնում այդ թՓանչկանայջ,խորշրդավորանփանոթուշեներ աշխարճով, ճառագայթնուսին մի աղչիկ աստվածային ձայնով մարդկային բարտի մասին է երգում, ն այգ ամճնի վրա սավառնում է ճշմարտություն,ներու դաչհակություն գէզնցկոթյուն որոնողժի տառապածոգի' Մի մէժ այխարճ, մի մէեՓ ժառանգություն,որի անունը ոչ այլ Տեչ է, Փան սզնզեն սխրանք: ու

ու

ու

--14-

ու

ռուսանան

ոգին.

Քնչոյե՞ս դիսլչեժ շորերին քո նուրբ եիրչելքմ, ենչ-որցաղտնիք կա տրտում, ո. զաղանիթի մծձջ դու էս, Հող իմ սուրբ

մ,

ու

էր

դու

Ես

|

բարձրացողը, ծվ արվնոտն աճա այստեղ վերջանում, եվ բախտե է չնչում շնչում Հողը:

նաննինըառաջինը 48նց Բլոկին էր ուզում տձռնել,

հր հռնաստեղժությունների իմանալ կարծիքն մասին:

ու

ե՛

բա-

նաստծզծությունները: Այդ պատանին՝ Սերգէյ եսննեքնը, եր ինբնակննսադրակաճետագայում Ֆում

ամենակարնորը:

ասնս

էր, կապուտաչյա

որ

ու

ու

«ոտիցբնմ Սորուկ է

սատանի,

քնի տակ բանասաոհղդծությունեերի գանգրաճերգեղեցիկ, ծժեժուժ տետրը, գ Այձթնանգը Բլոկի դուռր:Հասնելով Պրտրոգրադ, ամենից առաջ ռւատանին

ները միմյանց փոխազդելովու Ճարստացնելովեն զարգանում: Թեե Բլոկի ավանդներն դասերը երբեք չէն մոռացվել ն սովետական զարգացման պոնզիայի կենդանի մասնակիցներն են նղել, այնուամենայնիվ, ի սներ մեր այսօրվա պոծզիայի, ավելորդ չէ ճիշեցենլ այդ դասձրից միայն մեկը ե եվ այդ դասն այն է, որ պոնզիան հլոկի ճամար ձրբձթ միայն արվեստ էէր, այլե ճակատադիր։ Անչատի ճակատագիր, ժողովրղի ճակատագիր: նա իբ սրտում կրեց: Հայրենի ճող նրան պատկերացավ Ռուսաստանը մքրթ որպես սիրեցյալ կին, մերք որպես սգավոր մայր, մերթ որպես ղեմեժ ն Հզոր պի ճեռուները սլացող տափաստանային զամբիկ, նա տագզնապեց Ռուսաստանի բախտով, ասնս Ճուշելով փոքրաթիվ ժողովուրդներիբանաստեղժենրին, քե նրանք որքան ավելի պիտի ապրեն տագնապնեիրնեց Ժողովուրդների, իրենց մշակույքների, իրենց լեզվի ճակատագրովը Այ", պոնպիահԲլոկի Համար գոյության ձն էր, ճակատագիր: Եռ Խոսքերով կարող էր ասել. Պաստեոռնակի ծ ՐԲ

պեղչուկ մի 18--19-ամյա

թվին

«

Այնտեղշաչում :

.

լ

է

Հողմը ոսլիտակ,

Պյուղերին ալիջն Խարթուլ

։

եզ աղջիկն այնտեղ նստաժ

է

Նմնզօիրածի դեմ

։

'

է

փոում,

:

շողի

տակ,

դանակ է սբում:

Այնտեղթե ճամփա, թհ ճամվար ժան Մաշվել են բայլթից շրջմոլինների, Ռոիներիմեջ քամին տարաժամ Երզերն է երդում նոց

:

|

| |

օրերի:

Անգնն աչն

հակ չի արող չնկատել, որ Պուշնինի, նձկրատովի, Կոլմրասին նան Իլոկն է, Ճատկապես Ռուսաստանին նվիրված նրա նն այն Քանաստեղծություններն ամենամոտակաակունբը, որից սերվել ու սնունդ է առել հսենինյան «ոնզիան,

ցովի

Հետ

Այս կապակցությամբ արժե ճիշատակելնան մի Հետաքրքրական արդեն նաննինիողբերգական մաշվանից քո, ճանդնա գալով էրիտասարդական մի դաշլիճի առաջ, որին եսենինիմաբ անկումայինարամադչ րություննձրովէր վարակել, ն ցանկանալովաղղդելայդ տրամադրություննծրի վրա, Մայակովակին պլատմել է ճքտնյալը:

փաստ.

ինձ

մուս

ձկան մի

գքնդգեղալ, քե

չատ

«Նիժնիում պատաձէց դաս բանաստեղժ,մձծ մասամբ` քածնինական,ես ուրախ եմ այսպիսի ճամակրանք տնանվլով: նաէ-

ականջի

Ս.

-1ջ..

ն կարող եմ ձեզ կարդալ նրա վերջին բանասնկատմամբ պոնզիայի ասում. այո՛, եմ: լաարանը ուրախանում է կարդոմ տեղժովժյունները:

նինի

ու

|

եռ նրանց ճայտնեցի, որ Հետո լա՛վ է, դա նսենինավարիէ' եվ միայն նն»: դրանք ԱլնքսանդրԲլոկի բանաստեղժություններն Բլոկի ճատշարունակությունիցերնում է, որ Մայակովսկին Պատումի է կարդացել Ռուսաստանին նվիրված բանաստեղծություններն նրանց: կապես որ ոչ միայն լավ լեն Պարզ է, որ այդ ներբտասարդբանաստեղծներին,

՛

մոմծր, ուռիները՝ աղջիկներ, որ չրերի վրա իրենց վարանրն են քանդում, աշունը՝ դեղին զամբիկ, որ ցանկապատի մոտ եր բաշն է թորում, Այդ որդիական մաքուր անարատ սեր կա դեպի բանաստեղծություններում բնությունը, դեսի նրա յուրաքանչյուր կծնդանի արարածը: ու

դա

Վիլյամ ՍարոյանիՀայաստանկատարած Ճճերթական այցելություններից մեկի ժամանակ, երբ մեր տանն ինք, սենյակիս պատին տեսավ եսենինի

դիմանկարը:

էժացել Բլոկին, այլն մակերեսորեն են ընթերցել նսենինին, թյուրիմացունսննիՄինչդեռ Բլոկն թյան մեջ է գցել նրանց ՀոգեՀարազատությունը: նը, ալո՛, ճատկապես Ռուսաստանի քեման արժարժելիս, Հողնշչարազատ միաժամանակ տարբեր անչատականություններ ծնն, տարբեր՝ նելով, իրենց արտաճալտլականմիջոցներով, պատկերած աչխարՀներով, Հոզծն, վերջապես, ծնունդով: երե Բլոկբ պեբանությամբ, աշխարճայացքով շրջանակներիծնունդ էր, տերբուրգյան մտավորական, արիստոկրատական

-.

--

ու

խրճիթից էր

եկել,

ն

երկու

ապա նսենինը գլուղական են թողել նրանցից քրարից անճունորեն տարբեր աշխար"ներննրենց կնիքն ե կանխորոչելնրանց բանաստեղվրա ստեղժագործության ցուրաթանչյուրի

պարզ

դուրս

այս

--

»

-.

--

միայն բնությունը, բնապատկերը, այլն չէ, բանաձյուսությունը: եվ պատաճական տետրերում երնացին առաջին բանաստեզոր ծրբ Եսենինիաշակերտական ժություննեիը, ապա դրանց վրա չատ էր զգալի այն երգերի ազդեցությունը, տղաները Ճարմոնի նվագակցությամբերգում էին որ գյուղի աղջիկներն աոան պատկերներ գույները գիշերներին, Այդ բանաստեղծությունենրին էր աալիս Տովվերգականբնությունը.կանաչ թավուտները պատանի բապալատներ էին թվում. կեչիները՝ վառված հառտեղժիաչքին դղյակներ

բանը, ծրդն

զրույցը,

ու

ու

ու

ու

--18--

Շան

է

բերում,

վեց ձազ։ Տերը ձագերին տանում,

աչքերից արցունքներն աստղերի պես գլորվում

գետն է

ծն...

վա՛խ, վա՛խ... ինչ մեղջ... Ուրեմն եսձնինն ալ մեժ բանաստեղծ մքժ գութ ունի... եվ իր այդ մ8ժ գութը, գլուղաչխարձի, բնության, նրա կենդանի արարաժների նկատմամբ իր մեծ մաքուր ոձրն առաժ, նսձնինը դիմում է հախ՝ Մոսկվա, Հնտտ՝ Պետերբուրգ: ներկայանալով Բլոկին քաղաք, -.

է, որովչետն

ու

ո

կարգալովնրան իր բանաստեղժությունները,շուտով նրանից ժի նամակ է ստանում. ծս կարժում նմ,.-գրում էր Բլոկր,-- որ Ջեզ, գուցն, եր-

է վիճակված, ն որպեսզի լլեղվեջ նրանից, շտապել պետք կար ճանապարձծ պնտջ չէ նյարդայնանալ, Ցուրաքանչյուրքայլի ճամար վաղ թե ուջ ճարկ կլինի պատասխան տալ, իսկ ջալլելը ճիմա դժվար է, գրականության մծջ, թերես, ամենից ավելի դժվար»:

չէ,

նսձնինիմանկությունն անցել էր աճա այդ անխաքար բնության գրրՈւթ տարեկանից մեջ նա պատմում է. «... կում: Իր ինքնակննսագրականի

ու

Շունը ձագ

նետում...

ճիթենրի ժխնելույզներում:

բառն

Հասկցա, Սկովտացի Ռոբերտ քԲլորնսիպես բանաստնզժ է. Ան ալ տղա էր, կերգեր բնական, ինչպես թոչունը Շատ կսիրեմ անոր այն բանաստեղծությունը,ուր արոր դաշտային ժուկի բուն կբանդծ, ինջ անոր ճամար չատ կցավի, ՄեՓ գուք ունի կենդանիներու Ճանդեպ... նսենինն ալ ատանկ բանաստեղծություններունի՞... փնի, Շան մասին ճիանալի բանաստեղծությունունի... Ի՞նչ կսե... --

ու

ու

սիրել երան:

ու

ւ

ու խնձորձնինձրիճերգնրանակապխրճիթները կորչում էին բալենիների մակ ծաղկաթերթերում,իսկ ամառային չինչ գիշերներին ճարմոնի նվազե ու ժաղկավառ սարաֆանննրճագաժ աղջիկննրիծձրգն էր փովում գյուղի պղնձի գույն էին առնում թփուտները, իսկ ձմոավրա: Աչնանըոսկու գյուղական խըրնր Հնռաստաննեձրիցարչավող սպիտակ բուջն էր ոռնում

աշխարձի ոչ

է

--

ու

այչ

անոր մասին, մանրամասն պատմե:

գյուղացի

տանտինովոգյուղն է եսենինի ծննդավայրը: Զերմակաբուն, բարակիրան կելինձրի, վարսաքափ ուռիների, խաղաղ, կապուտակ լճակների ճովվերպատանության դական մի ալխարճ էր գա, որ եսենինի մանկության օրերին դեռ պլաճպանումէր իր անխաթարավանդականությունը,Գարնանը

անխաքարէր

Պատմե

Պատմեցի

բնույքը: ծական անչատականությունների ԿոնսՌուսաստանիամծնառուսական նաճանգներից մժեկի՝ Ռյազանի

նս ճաճախ քեռուս Համար փոխարինում էի որսորդական շանը. լողում էի լճակներով՝ սպանվածբաղերը բերելու Շատ լավ էի ժագլցում ժառծրը: երեխաներիմեչ միչտ պարագլուխ էի, մեժ կովարար, ն միշտ լանգովածջներ կային վրաս»: պատանությանօրերին ավանդականորեն Բայց նսենինի մանկության

Այս ո՞վ է,-- Ճարցրեց, եժ բանաստեղծէ, Մաքսիմ Գորկին շատ

Ռուս

սուր Ճարմ անալի

:

նախազգացում ունեցող Բլոկը Թաքուն տազնապովտնս«Հծշտչի լինելու Եսենինի ճանապարՀը,որովճետն լավ գիտեր այլն աշխարճի դաժանությունը, որի միջով պիտի բայլեր գյուղից ծկած անարատ պատանին: Բլոկի նախազգացումն անվրեպ էր, Հետագա իրաղարձությունները ցույց տվեցին, որ Եսննինինվիճակված էր տանջալի ճոգծկան դրամաներով ուղեկցվող մի ճանապար",որ, ավաղ, պիտի ավարտվեր ողբերգությամբ... (Քաղաքը նրան դիմավործց այն Հիացմունքով, որով շատակեր ճունվար ամսին դիմավորում է մորին-Գրել է Մաքսիժ Գորկին,-. նրա բաոչ նաստեղժություններըսկածցին չափազանց անկեղժ գովել, ինլպես կարողանումեն գովել երեսպաչոներն նախանձենրը», շատ շուտ Ճարմարվեցքաղաքին, գրական չբրԹվումէր, Ձե եսծնինը ջանակներինու բոշեմական կլանջին, Բայց ղա արտաքուստ էբ այգպես, հում

էր,

որ

ու

ու

--1Ա2--

Ընարո երկեր

չճաչովնց այն թաղաքի ճետ, ոին իր ասոցիալաիր վարք ու բարքով էղժում է մարդկային Ճոգին, կան Հակասություններով, դաշ նրան ձգում էին ճայրենի գյուղը, նրա բնական գեղեցկությունննրը: կանձփուտները, գնրանակապխրճիթը: տէրը, կեչիներն Դա անշուլտ փախուստ չէր կյանջից, դա այն անկումայնությունը չէր, ատուկ էր ժամանակի ղնկադենտբանաստեղծներին, որ փախուստ որ կյանքից, մաճվան ծրանելի ջաղցրությունն էին ձրգում, ծսքնինք ալով

Ցավով է նայում աաա այդ լուրօրինակ մրցութլանը ն, բնթյոԻնն դիմելով կարմբուլաշ թուռաէիե, չշեջում.

ռակտման

այս

խերբուստ չատ

մի

ճակաղրություն,եվ նսենինը Ճուժարվել է սոսկ ճնի ջատագով,

Խերթուսա, էուքյամբ

նա

Ի

ու

Ո՞ր

բանականությամբէ,

որ

ապագայի ճետ է

ջնջվում

էր զգացմունքային: Քանականությանն զգացմունքի ճա-

խորն էր նրա մեջ։ եվ այդ ճակասությունննրով, այդ երկդասությունը դաքյուններով լի բանաստեղծը կանգնածէր պատմականայնպիսի վիթխարի հրադարձությունննրի շնմբին,որոնք Հեղաշրջեին պիտի Բր սիրելիՌուծնեին ճինը ն դաժան պայքարով ռաստանը, այղ չառաչյունով կործանեին

նորր։

նն

ու

բաղաքի

նորի

ու

գյուղի

ու

ոյա-

թաղաբի

ճակադրությունն,

քաղաքը իրարից բաժանող սոցիալական, Հոգեբակենցաղային աղա այղ պոնզիան պետք է որ սաշմանները, Համապատասխան չափովկորցներ եր կննսունակությունն ու եերգործող ուժը: Մինչդնո կատարվում է ուղիղ շակաուկը:եշննինյան պոնզիան գնաւով առավել կնեսունակ ամեն արդիական է դառնում: տարի Համարյա բազմ աճազարանոց ծնն տծսնում ն լուլս նրա Ճատորները տսլաքանակներով

նական

`.

գյուղն

ու

ու

ու

սսլառվում կայժակեային արագությամբ, իսկ երբ լրագրողների տինզեր»ացնացեերինՀաճախակի Ճարց են տալիս` ո՞րն է ձեր սիրելիբանաստեղծը, ապա նրանց մեժ մասն առանց երկմտելու եսննինի անունն է

.

ձկել էին արթՀամաշխարչայինառաջին պատքրամի արձավիրբնքրը նացննլու տառապած ժողովրդի տարերբը: Պարզ է, որ ժողովրդի ընդերթից աճեղ օրերին ժողովրդի ճետ չլինել: «Հեղափոխությանտարիներին ամբողչապես Հոկոնմբերի կողմն էի,-գրել է նսծնինը,լ-. բայց այն ընդունում ձի յուրովի, գյուղացիականքն-

ծնված բանաստեղծը չէի կարող

պարզ

ժտմաքակին դիտվել է իրբն

դրաման

անշուշտ, առկա է ծսնեինյան պոնզիայում, Բայց եթե միայն դա լիներ եսննինյան պոնցիայի էությունը, աղա մեր օրերում, նրբ աստիճանաբար

ի

ն

սլանում...

գյուղինաճապետականության նրգիչ:Գյուղի

ու

նաէնինըչատ

նա

նսնեինիպոեզիայում անոնս ցայալիորեն ժաժարյող Հնի

նա ճրճվալի սիրով էր լի դեպի կյանքը, բնուէր առողջ, թչունը, դեպի կենդանի արարածները, ն ալդ ամենին սպառնացող վտանգն տագնապովէր "ամակում նրան. էբ, որ քախիծով Մարդ արարածն առասարակ իր զգացմունքներով կապված է անց

յալին, "նռացողին

իմ անգին ծժիժաղելի, ճիմար,

Թվում

այդ

ճիշատակում:

է, 96

փայած թարճիքների,զլուղական աշապետականության, ալանային թախիժի տրտմության երգիչը ոչ մի ընդչանուր բան իտի չունենար այն մարդկանց զգացմունքների 48, ովքեր, Հոգեբանության զիտության տնխնիկայի վերջին նվաճումներով զինված,գրոտում ԱԶ տիեզերջը: Մինչդնճո այստեղ նս ուղիղ Հակառակնէ: Ուրեմն, պիտի նզբակացնել, օր ձածնինյան պոնզիան մ՛ի չատ ավեչի ու Բարդ խոր նրնույք է, թան գյուղի քաղաթի պարզ Հակադրություն: ու

ու

Քումով»։

ու

եսննինը բանականությամբ անվերասլաճորինընդունում էր նորը, այդ խէղճության նորի մեջ տեսնելով Հարազատ Ռուսաստանիաղքատության մաճը, բայց միննուլն ժամանակ ման այն ամէնի, ինչն իրեննայնքան սիԲելի է, ինչին ինքը կապված է ճոգու ամենանուրբ լարքրով։ եվ նածնինի Ճոգում ապրող քախիծն տազնապը աստիճանաբար սկսում են գերաճել նորի անճայտ մի դրամայի, որ, Մաքսիմ Գորկու խոսքերով ասած, «նի ու

ու

ու

« ՛

առակտման դրաման էր»: «Քառասունք» վերնագրով մի բանասանդձությունունի նսծնինը, որ ալդ անչճաչտպառակաման, "ոգեկան ալդ դրամայի խտացված խորշդանիչն է.

ճակադրության Հիմբի վրա,

է գերաճել դրանից,ստացել փիլիսոհսենինն յուն պոնզիան շատ չատ փայական, Համժաժարդգկային իմաստ,դարձել մարդկային ենրբզաչեակության թրոնդաէ ժ| մեւ Ջավալ| արարողություն, ժարդկային բնական, անազարտ ու

չության պաչպանժան օրձնեծրգություն:

նորեկ ձյան միջով Քափառում

է սրտիս Հովտաշուշան

Տճսծ"լ ձք արդյոք, Գնացքնինչոլնս է՝ կտրելով դաշտեր, Գլուխը կապույտ մուժի մեչ խրած, Փնչացնելովիր ռունգով էրկաթն, վաղում չուդունն թաքերի վրաս

Տեսե՞լեք,

-18.--

բարձրանալովայս

որ

ու

ու

ոնց է նրա ծտնից, Խոտերիմիջով, ինչես մրցուքյան տոնի ժամանակ, Ռաջերըդեպի գլուխ նետելով, Քոչում է քերն, կարմրաբաչ քուռակ...

Պիտինզրակացենլնան,

՛

եմ

ես,

մեջ բուրում, հմ ճամփի վրա, կաղուլտ մոմի պես, երեկոն պայծառ իր աստշն է վառում: ֆզիտեմ, լ"՞լո է, քձ մշուշ է ժով, է երցում, թե մի աքաղազ, Քամի՞ն Այդ կարապներնեն գուցն երամո Ձմռան տեզ իչել Աա դաշտերին լա՞վն էջ, լա՛վն էջ, ճերմակ Ճեռուննր... Դութ

վազ ֆրջանի նածնինի է սա, բանաստեզժություններիը խազազ, պայծառ, ոչինչ չի խախաոսքմարդկայինՀոզու, Ժարգու ն բնության --19--

ներդաշնակու-

Քյուէր։ երաղի միջով է

ասես

բայլում բանաստեղծը վայելում ու

է

նման Հողնեկան

այդ

էջ ճնտո հայց աշա դրանից մի քանի կրազալին նէրւաչնակությունը: շան մասին, մի ճիչ-բանաստեղծություն ցավագին մարդկային սուր է միայն. կյանքում Շունն, անշուշտ, խորչրդանիշ որից խլել են ձագերին... է մեյուն չէ խախտվել,նատարվել բնության մեջ ինչ-որ ներդաչնակուք

Հոգին: ն ղա արյունուել է բանաստեղծի անարդարություն, է քայլել դեպի ննրդաշնաուզում բանաստեղծն այդպես անվերջ. արդա-

ինչսլես

պայմանով,որ բայց աղքատությունը, քոքափի իր ճետամնացությունն ն բնության ներդաշնակությունը, մարդու չխախտվի մարդկային ոգու, այն արժեքները,որ մարդը դարձրից չաղարտվիբնականը,չկորչեն ճոզեկան խախտումները,ճոգեկանի կոհսկ ննրգաշնակուքյան է բերել կր «մա: որն այնքան էր բ անապտնդին, պատմառում էին ու

բուստները անաանլիցավ Այդ ցավի մեջ նա Հաճախ զգայուն, ասես մերկ նյարդերովէր ապրում. Հասնում ողբերզարկվում, պատեպատ Հեռանկարը, կորցնում էր իրեն պոզազիարիր. որոնում ապառտան՝ Էոոից Վեպոը աի ն ու

Հում, իր

տանը. Հայրենական

ու

նձրը տարիները

ե

ռու

չ էն

էլ մ վաղար վերշը լի դալի, անո, Աա էմ յե Արար ի"

Բեր

Բայց չուտով պարզվում

է

՛

աղջիկների, ճմլել

ու

ծլեչչներով անընդժնջ

աան էւ, ե

Սիրճլի՛ս։

Ն

Դուք ինձ չեք սիրել բնավ, Դուք չգիտեիք, որ նս այս կյանքում նման հմ եղել ձիուն այն Փրտնած, Ռրին ճէծյալը փշել է անքուն: Դուք լզիոծիք, Որ սն ծխի մեջ, կենսական ծովի

ու

ճյուսոմ

նան

է

ու

այդ

Ճճամամարդկայինդրաման,

Հատուկ անմնացորդ անկեղծությամբ, զգացմունքալնությամբ,

քնարե ե րծրգության

մեջ թողնելով

այդ

թեմային նվիրվոժ

Շսենինի սնրերից մեծագույնը Հայրենիթն էր, Ռուսաստանը: Իմ

տաղանդիմասին գիտեմ այնքան,

ես շատ

երգ գրելը,

ասեմ,

Շատ

էլ դժվար բան Լէ, հայց ամլելց ուժգին Հող իմ Հայրծնական,

ոստովա-Հչ

Այդ քո սերն է. որ ինձ Այրձլ է տանջել, ու

Հայտարարությու

Սա, թերես, բանաստեղծիճայրենասիրականմիակ ճակատովասված միակխոսքը. մուս Ճճամարյաբոլոր դեպթնրում նրա սերը ներճուն է, քաքնվաժ տարրալուծված բանաստեղծականպատկերի բնապատկերի,կապտավուն կախարդականայե մշուչի մեջ,Ե որով "Ր է.

ու

ու

բուրվաժ

այս

պտտանում,

ես անվերչ, նրա ճամար ձմ տանչվում է տանում: ուր բախտն Որ լզիտեմ,

--20--

անդե-

,

ու

Աո

այդքան «եշ

մի տրովիիր, երջանկությունից

զուր

ամենի

աստիճաինչփոխվում, Բայց այնտեղ, այդ «սիրելով նզովել էո... անՀետանում է այն ամենը, ինչ բանաստեղծը նաբար փորձում է ապաստան Է դրաման. բանաստեղծը եվ շարունակվում ն մե ԹԻՈՈՈ մամանած ստ

բանաստնղժի վերքն

սիրտ,

ու

ռուսակա

այնքան այնքան,

ուտով

որ

աաա չայխանայում:

Ճասարակայդ քնմալի արծարծումներովէ նշանավորվաժ: կյանքն աշխարճբ անճունորձնսիրող բանաստեղծը, որ «Համբուրել է ծաղիկենր, պառկել սնեզերում», խորապես է զգում այդ վաղանցիկությունը, զգում, որ դրանք կանցնեն ինչպես «խնձորննիների ծուխը սպի1 լուա աս, մոպերի, Տրճլանրի ալի, ցոճացյան ավառտաերի

էլ է ամեն դյուղաշխարճում

ա

է,

բազվոն ում

բոլորս ննք խաբված»... եվ արնելյան բանաստեղծներինման նա սկսում է կավագնորձն խորչել կյանքի, սփրո, գեղեցկության, աչխարձի վաղանցիկության մասին, նսենինի վերչին տարիների ստեղժագործությունն ո

ժշուշում...

Որ աղմկեցինկապույտ

անարար ,

բուժելիներից չէ- «ԴուՃիմար իմ

6յուսում հրեն

տուն իմ Հայրական, կապույտ փեղկերով նմ ճիշում, Քեզ լեմ մոռանա, ես քեզ

Այն յն

ն

ու

ժագույն մի

եվ միչով ընրանալ դեպի գեղեցիկը, կության Հեռաստանները, երազի ու գալիս:կանգնումէ նրա դեմ ամ ե1 անդամ հրականությունը բայց բը, Հաճախ ամեն ինչ' երազը, գեղեցիկը, ներդաշնակը խախտում,աղարտում արճիբի, նժուգի, կնչու, սպիտակ գնրանակապ ո ւնի, գյուղի կերպարանջ «ձրկաքե յուրի», «չուգունե քաթերով» Բազած. աղչկա, երականությունը՝ են. եսենինը, նս «Սն մարդու»: Բայը սրանք թորճրղանիչներ վաղող գնացքի, «բետոնՃաղնի», ամեննին դեմ չէր, որ Ռուսաստանը ասացինք,

անճան-

անծանոքափնրի, արնելյան ենրանավետեզերքների՝ իր ճոդեկան Խոովքենրից ազատվելու ճամար. եվ ծեունդ են ճակասություննենրից առնում նզակիործն գեղեցիկ «Պարսկական մոտիվները», Թեն բանաստեզժը չնղավ Պարսկաստանում, բայց ներքնասոծսությունն բնաղդր օգնեցին երան ստեղծելու գունեղ մի աշխար", որին ապաստանելով, եա ասում Լր. է Հեռու

ու

վայրիվերումննրով, ներդաշնակության նման

են

նսննինյան

բանաստեղծությունները:

Այստեղ եմ նորից, մեր Հին ճարկի տակ, Երկիր իմ թնթուչ, օ, երկիր իմ Հեզ. -Ց..

ա

էւոան

հանիը

Ձեռքով է գանչում Լ.

ու

մշուշնռպիաակ

անում,

կանչում է

ասես...

գնում էթ սպիտագ կմչինձրի չարքերի միջով, կապուտակ

լէակենբի ազմրով, իր պտուղներից արյունոտված արոսենինքրի կողով, սնում տափաստաններիլայնքով, տափաստաննքր,որոնց անսաճման քախ-

Հուքյունը 9եխովից ճնտտ ոլ ոք այնպիսի խորությամբ լի զգացել քան բնջչությամբ չի նկարագրել, որքան նսծնինը:

ու

այն-

ԻԼք ընկաժ պատով խարխուլ մի տնակ, Ոչխարիտխուր, լալագին մայուն, ճուտակն իր պոչն է շարժում շարունակ ՈՌ, ավազանիչրին է նայում... եում

նք այդ լալագին մայունը, ճեռացող կռունկների տխուր կանչը, աշնանալին անտառներիՔրքոացող ոսկիները, ն այդ ամենի մքչ՝ մի գեղեցիկ. չիկաշծր պատանու, որ ասես այդ բնուքյան մարդեղացաժ ջարունակուցյունն է, նրա ձրգող արինգը։Մաքսիմ Գորկին զա իսկույն եկաանչ է ու գրնլ. «Սերգիլ Եսէնինը ոչ այնքան մարդ է, որքան մի օրգան, ոշ բնությունը ստեղծել է բացառապես պոեզիայի ճամար, արտաճայտելու ճամար դաշտերի անսպառ տխրությունը, սերը այխարճի յուրաքանչյութ կննդանի արարածի նկատմամբ ն զթասրտությունը, որին ամենից ավելի արժանի է մարզը»: ժաժանանի տարբեր Ճատվածներումտարբեր ճակասական է ճղել 177 պոնզիայի գնաճատականը։,Տարբեր Հակասական՝ տարբեր մարդկանցկողմից: ՄՆժերըմեծավարի էն գնաճատել նրան, փոքրերն աշծն պատակազերձել: «իզմեր ծն կացրել նրան, անկումայխատել Այլազան ահսնում

-

ու

ու

նություն, գաղափարական անկայունություն վերազրէլ, ներկայացրել իբրն ճնթ ջատագով, գյուղական Հետամնացությաներզիչ ն այլն, ն այլն: Քայց, ինչպես ժիշտ է լինում գրականությանմձչ, ժամանակ է անցեռում,

ն

ամեն

ինչ ճշգրտվում է,

ամեն

ինչ

ստանում

տականը:

ժամանակէ անցել,

ն

իր ճշմարիտ ցնա"ա-

Սճրգել Եսենբնն այսօր

արդեն բարձրանում է որբանաստեղծ, անսաճմանորենաղնիվ լոտավոր քաղաքացի: Ավելին, նա աշխարձի ամենամեծ քնարերզակներից է. այսինքն՝ ամծնաանկնդժնքրից, ամծենավարակիչեԼրից մեկր: դաճպանվել է մի ձայնապնակ, որի վրա Բրյուսովի, Բլոկի, Մայակովակու ծն արտաձասնն է. իրենց բանաստեղծություններն եսենինի սանում, եվ եթե Ռրչուսուլի ձայնը Հնչում է ռուռոչ կիրք մի զնգոցով, եքն Բլոկը մարդարնի խուլ խորունկձայնով է ոզում. Մայակովսկին՝ ալեկոծվում «վկիանոսի չառաչով, ապա նանիկ անկեղժ ցավագին ձայնը Հնչում է իբբն Խոստովանուբյուն... պես

ժողովրդի ազգային

ոռւս

'

մէժ

ու

մ.

ու

:

' Կ)

ու

ու

ԺԱԼԵՔՍԱՆԴԸ

ու

ծոքեինի ամբողջ առնհզիանանեղ

ու

չ՝ մաիղու,այշխար«ի, խոստովանություն

ճողի

ցամագին, ազնիվ

սեփական խղճի

ու

ու

մմժ մի Հայրենի

առաջ,

ՎԱՀԵԴՑ ԴԱՎԹՅԱՆ

:

Բ

ԼՈԿ

ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹՅՈՒՆՖԵՐ

Է2

Է2

«

Է22-222-22

։

երբ որ տագնապնէ քնաժ, Գիշերը, Քաղաքը՝ քաղվածմիգում անճունի, Ռրքա՛ն նվագներ ունի,տեր-աստված, երկիրն ինչւլիսի՛Հնչյուններունի:

Ի՞նչբան

է

կյանքի մրրիկըանսանձ, երբ քո վարդերնեն ժպտում ինձ այսօր, Եվ ի՞նչ է, արդյոք, արցունքը երբ մայրամուտն է շողշողում մարդկանց, բոսոր:

Ո՛վ դու Տիրուչիտինկերական, Արյան, տանջանքի շիրմի միջով դու քո ճորտից Ընդունիր անարժան ու

Վերջինմայքլքի գավաթըխոով.

ԳԱՄԱՏՈՒՆ՝

ԹՈՉՈՒՆ

ԿԱՆԽԱԳՈՒՇԱԿՈՂ

(Վ.Վասնեցովի նկաոը)

բերի վրա այն լայնատարաժ,

Ռր մայրամուտի հր արյամբ է ներկում, Անզոր Թեերիխոովքը ժալած, կանխագուշակող թոչունն է երգում: --25.-

Համբկայծակնչ քունդմրրիկներում

քաքարական,

(ուժ 4 գուշակում նա

Շողացնում մեկ-մեկ աչքերն իր

է անվերջ դուշակում, Մաշապատիմժ

կական, Հրդեչճներ սով, քաղում անկում: Չարի տաղիանակ,արդարի

կրակ.

ու

ու

իր շունչնէ պաչումերկիրն, աճա որոտ է անցնում աճալից, եվ դողդողում էն ծառերն ակամա, ու

Մի խուլ

սարսափով պատված ձավիտենական

դեմբը սիրով է Հիասքանչ

ուչրվում, Սակայնշուրքերը արյամբ մակարգված՝ ճշմարտությունխուն են բարբառում... Սուրը

ուժգին ամպրոպից։ Աճաբեկվելով

Ամրուլիորսն

է

կարծես, աշխարչր

Փայլումէ Հեռվում Հրացոլքըչինչ, Եվ գիշերայինՀողմն է աճա մեզ

Բերումերկնքի արցունքն առաջին:

ւ.»

Վալելք փնտրելիսշողում էր ճամփաս

ցոլքերում, իրիկնացողի կարմիր

իսկ Հեռու մի ձայն սրտիս խորքերում որշալույսի մրմնջում էր երգն

պարզը

նրգն արշալույսի, երբ օրն էր մարում, երբ աստղերնէին շիկանում կամաց,

Ո. երբ երկնջի օվկիանն անթափանց Իրիկնամուտի Հրով էր վառվում... էր Հոդիս, սրտիս խորքերում Վառվում ԻրիկվաւլաՊին այգե էր Հնչում ւար: Վայելք փնտրելիս՝շողում էր ճամփաս Իրիկնացողի կարմիրցոլքերում:

Ք...

Հրացոլված երկինք:Խուլ մեռյալգիշեր: Մի անտառ ու

է

փովել իմ

չորս

բոլոր,

հայց պարզ Հասնում էն ինձ ինչ-որ խոսք Քաղաքից անժանոթ Հէոավոր,

ու

ու

լ"

կտծսնես աներ՝ շարված

Հուշեր՝

ծանրաբարո,

խստաճայաց բուրգեր րաաոնր,

մթին՝ ցանկապատված քարով, չմ այգիներ դարավոր բերդեր' Հպարտ կանգնաժ։

Փրոլտող միտքն մույնս ճին դարերիխորքի ք է տալիս Հարություն կամաց-կամաց

(899

ա

ԱՄՊՐՈՊԻՑ

ԱՌԱՋ

Վառվումէ վերչին ցողն իրիկնային, Սուղվում ամպի մեջ օրվա լուսատուն, Ամպի ծայրերն նն բաժանմանպաՀին

Հզորխարույկի նման բոցկլտում:

Իսկաճա այնտեղ, անծանոթ4եռվում, երկեջում մոայլ չարագուշակ, ու

-36--

Մքճոսծ քաղաքների երգին աղմկալից, եւ կյանքինէլ` շարժումմր Հետադարձ:

"

Ի:

»:

ՈՅ

դպատանի՛ ազատության Վազե՛նց, դու

ես

Հայրենիքը մեր,

ունկնդրում եմ

ձայնը բնության

Եղիրինձ ընկեր,

--21--

Սե

է այստեղանսաճման, Եերկնակամարն Այնպե՛սմիզապատ,

ալիս է մեկը վշտաբեկ, ալիս միայնակ, այն ափին:

բնության, անծայր պատանի՛ Վազե՛նք,

իմ բաղձա՞նքն Հառնում, աաա կանչում կարոտով:

Դեպիդաշտնաղատ:

ի

Հողն է

Մ

Հեռաստանովմեկ

Սրտիսժեջ ճույսեր անծանոթ Վազումէմ մեկին Գարնա՛ն մթնշաղ

դողդողում:

եդառա ,

Վազում նրանքջերմ արեգակին, ժարնաննընդառաջ, են

եվ

ի Այնափին՝ ր ի Հեռավո աստ

է Հայրենիքն անգին ընդունում

քաջ... Զավակներին

.

ւն -

9անգերն են Հնչում... նրան

ՀԱՆ"բՏա

նՀն

Օրվաանճաստատ ստվերն է փախչում

ելով՝

Վձ2 է,

պարզորոշչ՝ ղան77,ի ղողանջը

Եկեղեցական

տագնապախոով, անցողիկ,

Չար ու

արու

ու

եվ ընդունումէ, ե փիաղաքշաբար իր գիրկն է կանչում, Հեռվում՝ անդադար եվ դարնանային ե '"

հս

լր /ույկն է օրորվում, Ի,չոր բան սուզվում, փախչումէ գետով,

անցան, ն ամենուրեք Փողոցներն Դաշտերնեն շողում: ԱնՀուն-անսաչման

է

ն՞

փայլում, աինի թինանգի՛ն,

6,

Անվերջ,անսկիզբ օրերի գրկին...

սան

չ

պասում,

Ն

կտաս դու

այս

քարերին անկեղ՝.

«ացած ծաղիկը

դարերի արբությունե աճեղ,

վ գուցե գարնան

Տ

Գետի ափին դարձլալ մակույկ,

աոիթ

աին:

ւ.

Մթնշաղ, գարնաս մթնշա Անծանոթ Ճույսեր իմ որտում, են պաղ Ոտբիս մոտ ալիջներն Վազում ու ավազը դրկում: |

ղ,

ճեռավոր մի երգ, Արձագա՞նք, ես անդետ նայում եմ անդին. .-ՖԳ..-

գցես

Խիստ պատկերների մշուշում,

արան

Սոլովյովին

այստեղ:

անպարզ Արամն

աԱ ո"

Դո)

ստվերն է աճում, ղողանչը զանգի,

րերին մշուշն է ոմ պատան

իջնում, րիր"

ես

ջաճել,ռիրա4արէմ

դոոի»

ու

քարմ,

մեջ է՛ թախիծ, ե՛ աղերս՝ ալարում եմ, քխկի՛ իմ փարքամ, --29--

եվ անվերջխոնարչվում դնպի քեղ։ Ոստերովկսաճի չերմ քամին, Աղոթքիցծառերը կղողան, սնեռած իմ դեմքին Աստղզերին Խեկաբույրարցունքներկշողանս այստեղ, կգաս իմ վրանն Օրերին այս քնկոտ, դալկաչար՝ կտարվեսղզարզերովիմ շքեղ, Դու

ու

կերաղնսստվերում այս

դալար

մննակ, սիրաճար, իմ կողբին... երաղ մի քաբուն, Մինչե մութ կրարծֆիիմ շոգին, Դու

քեզ կպատժեմ

ես

Քեզ Ճեւտեմ, թխկիդալարութ ՛

Բեկվեցին կեռմանով չոռնքերը զայրացած, Բաղվումծն ճիրանեքրնավազում...

նում

ծմ,

մոռացվածսեր

բառը

շշնջաց

Մոռացված, կենդանի այն լեզուն...

հայց սորուն ավազում խրվելու փոխանակ Ուզգվումձն թաթերըերա ձից... Ե. նորից իմ դիմաց՝ լոկ գաղտնի մի

(198)

ն

ԱրեըՀի վճրազառնաց

էշ

փ

Շստբովսկի, «Զյունանուշիկը»

երազներն՝ անկալ,գույներնեն պայծառ,

"

գարնաննինջ, ծաղկանց գույն սրտաճուլզ, նախերդգող եվ անճեւտ անցնող օր, երկնքում մարող լույս:

Անի

ուսամուտիը

բացի,

լասամանն

էր ծաղկած:

թոչում էր

Փովեցգույնը ծաղկանց,

ու

րնանդարձ:

բիվին քնքշաբար

Իր ռտվերը նետեց բերկրալի մի

ակնարկ՝

Հաղթությունն անմեկին հրազի:

շուրջաու

Հլովեց իմ «Հոգին՝անձկությունըթողած, Բացեցիպատուճանն,ու մարմինս դողաց:

Խատորոշ խաչը լաջվարդում գգվում:

շոյանքներինՀանձնրվում է նա, ա նպես, ինչպես մենք, իրիկնամուտին,

Քանզի Արնր Հի վերադառնա, երբ կուլ կգնա թանձրացող -

ընկրկելով

ծելով,

Դեպիսառնությունն անգույն աստղերի:

Մ902

ու

աստղերին դժգույն:

Այն մայր կմտնի, ն քար դեմբերով Մենքկշամրանանք, խաչը կմարի, նորիցկսքափվենք, լուռ

Չգիտեմորտեղիցնեափարվեց իմ դեմքին, այրվելով ճայանվեցսանդուղքինւ

թամու,

չուրթերը անարգվածդիքուճու Դողացին

եվ աՀա, թվում է, կխոսեն...

ափսոսում

նայիր,ինչպես է արփին մեղմաբար

ութին,

Ու

մունջ Հեքիաթնավազի Արթնացավ Բարձրացավ գլուխը վեճորեն:

ես չե

0րճնելով լույսը

'

ն

ստվերը ոթ,

Եվ վայելելովնվագըտավղի, նՀունքաոսումՀայացքդ թաղիր, Դու այնտելզ պիտի պոնես

մայրամուտ:

--8լ--

.

Ամբողջական չ արժաթյա շղթան, եվ քո կժերը ջրով նն (լեցուն, Հովտումնշենին ծաղիկէ բացում, եվ Խոնավտապ է լցվում տափաստան,

Հետնեիր ուշիմ, եվ փշրիր ճոդուդաղտնարանը փակ, "

եվ դա վաղուց էր

ին

նկարժ--

Բայց Հեռու Շղթան չ

չեն

չառ,

`

/ւր դիմակներնէին խեղդում մեզ

իւ ճայացքըադգաճնրա ճետ

գիտեն,

է

ու այն կողմը հրար քն երկու ճամփաէ

միացնող

Քեզնից Հեռացնող, Ակն կ թախիժի, պատանությունդ բ ջեր աղոթք ես դու

ժղտալով՝ լողաց:

Եվ

Նա

Քաղաքի մութը ճանապարչին տեսավ,

եկավ ինձ

Հե

խոնարչ նրբասաձ, չիմանալով ինչ կլինի Հետո, ու

ու

փեսան շուտով: օր,

գրկում.

պարզորոշ, անչնար:

բացվել,

դուրս

Եվ ցուրտ, ն պարզկա, շիկակարմիրմի Շիրմում գտանք իրար քար լռության

մոտեցել իրար,--

դարձյալ... գիծն

Հավատալու՝

նա

Ինքնէլ

ոք,

տարբերելնէ դառնում

--3-.

բոլորը

Հեռացա՝ մարդկանց դաճլիճները քողաժ,

Որտեղ թաքնվեցինճարս

Այս

նույնր,Միայն

Մճկը՝սպասմանւ

կ

ոչ

եվ գիշերին ձմռան,երազներինանցած

ես

պատուճանից,

լռության Մեջ Բայց նն շատ, թափառել Աշա ,

ծվ այդ պաճից անցան

ու

դոներ,

Ոչ ոք չի մեռել ե Հի ավարտել ապրելը ոչ

ԲայցԹե սրտի Հեքը

Մենքտեսնվումէինք շատ ճաղզվադեպ, անձայն, Բայց լռությունը մեր խորն էր գաղտնաղդեմ:

մոտենումլողում

շատ,

Որքան տարի կամ ժամ,

ու

թե

ու

Գազաննմարդն են կանգնկլ իրար կից. Վայրիսարսալին լ ամեն ինչ խառնել: Եվ զուր է կողպում ու

տասեճինդտարեկան էր:

է նա, Ճճարսնացու մի օր խնդրեցինրա ձեռքը, Ծիծաղելով հկ նա ժպտաց վրաս ձեռացավ, գնաց:

Ոսոխի ուրուն

դարպաս

գծել՝

Ք...»

էր տալիս, Մտածել

ամենքին գրկում, եվ ձորի կողմն չ կուսնում ժառը:

էր նայում դեռ

նույն տառապանքնէ իր ուղին

:

նա

չ վախեցած Պաճակազորն վարգոմվ,

դուրս

քնրաճավատ, տխուր երկվորյակ,

ծամկալրդ ոսկյա վարսերումէ սուզվում կպրագույն,

Ադալուց Ճողնե նրկանջաքարը:

վ

դու

մեջ-Այնտեզ--մութի

Ծաղկից զրկվել է թուփը կապարի, եվ ծղրիգներնծն ծանրանում ածո, եվ ճամփաներին իջնում է աճը, եվ բարձունքների են տրտում խավարին,

/

նրան,

Նույն աղքատ Հոգու ն նույն մարմնի՝ առանց կերպարանք, Որպեսանուրախներդաշնակության սաճմանագժեր:

ԴճպիլնոներիՔո տունն ես գնում, Ողողված օրվա արնով ճակա, Դուգնում էս, կ

Քո

Այնտեղքո գոյի կրկնությունն է նույն գուցե, առկայծում

ես Սանո՞ք

:

կ (ռությունը դարձավՃասկանալի խոր,

եվ այն, ինչ

եղավ,եղավ լոկ բարձունքում: երկարայս պատմությանՀեքով Ռրոնումի էյվեց իմ կուրծքըտաջ ն երգեցիկ,ն խոր, Այգ երգերիցմի չենք կառուցեցիձեռքով, հսկ մնացածը դեռ ես կերգեմ մր օր: հր

մրմնջացել: '

Գ--

(նոր ճրկէր

-389..

"

:

"

անմեղ իմ ճչիկներով

ծրբ Հանգիստ գտնեմ գրկի մեջ մաՀի, ինձ օտար դառնան լուտանք գզովեսո, Այնփայփայանջքը, երազն այն պաճիր, Որտեղ շեչեցի,ապրեցիճամեսո:

Նա՝

ու

Թողոր

ու

Հեջիաքչպատմեցին, այլ եղած բան:

Գիտեմ, չես

4իշի, Քույր իմ լուսեղեե, նման սլացիկ, կարապի մաքուր՝ Մոտենում էիր: որ Հոգիս պեղես: կամ ուժը նրա խորթ,անճարաղատ.

Ճողդնեն անքուն իմ աչթերբ։

Ծրգիփոշին՝ ւպաճինշառագունմժան...: Ինձ ծաղկունջն սիրաճարմեղուները

եվ չարությունը, որ կար իմ Հոգում,

Չէի վրդովում անդորրդՀպարտ

առջեից մանուկ իմ սիրտն է աճա գնում:

Ա122

6"...

նրանքելան մութ Պլուղերիցայն գորջ՝

Քո օրը

Մի ամպ ավերեց իմ օրը զվարթ, իմից լուսավոր է շատ:

Փլուխներն իրենցուսերում ուզած: Ո/ւժգնացան դանդաղ բառերն անորոշ,

Եվ դու կՀիշես, երբ գնամ անդարձ ծվ դառնամ կապույտչարքերին բաժին, Այն միակ երգր Քեզ Համար գրված, Որ երգել ես դու ինձ Հետ միասին,

ամբոխներըմոտեցան աարի, շուտով քրինծածկվեց մարդկա րր» ցով, աի,

բոնաժ բաշ

ռք

ի

ւ

փ

Փ

եմ Սուզվել առվույտի ծովն անսաճման՝

Հատած Ինձ

Հեքիաթներով մեղզունձրի,

ճյուսիսիցկանչող քամինսակայն եկավմանուկ սիրտս գտավ նորից:

կոչարեց մարտինա դաշտային

1նդդեմծրկինքների շնչառության, ժույց տվեց ինմ ճամփամի ամայի Դեպիանտառ մուքե կուսական: նա ոլոր

տանում թմբքրով

են վնայու մ

եմ

Տո

է ինձ, ն անդադրում,

ու

քլու

Ճողից ելան կուռ ապարանքներ,

Փողոցնձլ

Ինձ

եվ աճագնացանՔայլերը նրանց,

աճա

դորշացավ կամաց

պես մի ճակայական: Սարդոստայնի Մարդկային ալիքն ուժգնորեն ծիաց, Փակելով իսկույնկառքերի ճամփան:

Ցերեկըանցավ, հածանջեց շուտով Հեռուեիկեքում ցանելով ցոլքեր:

Ալիքըանտես մի ճորձանքտալու եկավ մտավժով-քաղաքը ժեր: ու

ինչու՞ տանջեեք գուջակումեծրով. տեղը ղիջհեջ Հիմա նոր մարդկանց,

րհել չ

նրահցմայրը հույնցավով, է երանց...

Մայրըհույն կաթովսնել

օրվա խանձաՐ ուրի մե չ Հեռացող

Ճակատաղիրն այդ մեզ ծանոթ էր Քաջ...

էր այդպնս նա գմբեթի տակ, Ծրգում եվ ճառագայթն էր ուսին բեկբնկում,

1:

վերջալույսը կրակից անշեջ Բժերիմի ցանց «յուսեց մեր առաջ:

եվ լսում էին, քէ չորն

ճՃառանչն ճանչեերի

,

7 մեզ կատաղիդեր չի ճակել, Մեզ չի լափլիզել Հուրը դժոխքի: Մեզ ժամանակիալիքն է խեղդել, Մեր ճակատագիրնւսկնքարք էր մի:

է

եւ րվում էր, Թէ բերկրանքնէ մոտիկ, ՔՀ ծովածոց են նավերը

.

մտել, ճողում այն ճոգնած մարդիկ մի կյանք բավխտեն գտել: (ուսավոր Թ.

օտար

ու

ԾՈՎԻ

ԵՐԳԸ»

Եվ ձայնն անուշէր, շողը բարալիկ...

Շովն ինձ նշանի մատանիբերեց,

իմ արնառ երեսն Համբուրեց: ՍՇովն

անճատ Կյանքն

րար Ա աղ

ու

Ու ճեմում

նա

չի դառնա էլ

ոք

տուն...

ԿԵՐԱԾՆԵՐ

Ը

որ

Գոոազոո

կատաղիդու քամի, ջուր,

քամի՛։

ճաշատներում, « Հոծաար Քաս րի, տիկնանց, ո տաղտուկճաշի վերնում բնու

Լու,

(ույսն էլեկտրականմարում Ինչ-որ

ւ.

Եկեղեցումեջ աղջիկն էր երգում նավերիմասին, որ ծովում են բաց, ել նրանց, ովքեր օտար եզերքում Դեգերումեն դեռ խոնջ տառապած: ու

Բնագրում«նավաստիների երգը» վերնադիրն ունի (9. խ.) --38.-

ոչ

տանջում են ինձ. կուսական Տ մ էին էիննրանք նրանք ձանձ ձանձրույթից, րբորում ճերմակ ծՓաղկունքը գարնան:

Հերքը խռիվ, երգը տուր, ցրիվ քամի՛, իրարխառնիր, քշիր նավ ու

ոբ,

բովում երազանքների

ենք բացերն անցած, վարդ լուսաբաց... ու

Ռր ոչ

նրանքվաղուց է,

'

չրեր, կալույյտ աղի Շնչի՛ր,

ոլորտում

Ճաղորդմանուկն էր լալիս, Գաղզտնիքին

ԿՈՒՇՏ

է նրա Հետ, ւն Հետ,

թ ճավետ չ,

ազատ

միայնայնտեղ, աստծո

Հարսնեվորվեց խոռվքը ծովի, Անճարսնացու խորքր ծովի:

"

սպիտակ

մեջինչպես է երգում

է

Ճանկարժ:

են վառվում մշուշում, ժոմեր են

Շրջագծվումդեմքերը դեղին, ծվ մագաղաթյա խոսքերն են ֆշշում,

Աի

են Տազիվ

զոռ

տալիս

գլխներին,

Այսպեսամեն բան խառնվեց մեկից,

Թախծանքը պատեց փորերին անկուշտ, --Տ7--

Քանի որ տաշտը չուռ եկավ Հիմքից։ եվ անչանգիստէ ննխած գոմն անշուշտ:

Հիմա նրանց խեղճ մի բախտ է սպասում.

Սուղվելէ տունը գրվում խավարի, ճացի աղերսն է Ականջին

Հասնում,

Օտարդրոշի ջրբիջը կարմիր:

Թո՛ղիրենց սովոր դարն ապրեն նրանք, ափսոս է խախտել, նրանց կշտությունն

Միայն թե կյանքին այդ անփվառունայ Մեր զավակները չբնդօրինակեն,

ԱՇՆԱՆԱՅԻՆ

ԱԶԱՏՈՒԹՅՈՒՆ

Ճամփածմ հլնում. ճայացքիս դեմ բաց Քամին Թեքում է թփերն ուղղաձիգ, քարեր են (ոնալանջերին

պառկած

եվ զեզին կավի չձրտեր աղքատիկ:

Աշունն է պարում թաց ճարթավայրում՝ Մճրնցրած ճողիշիրմատունըՀին, գյուղերի լողացող Սածող Ճեռվում Խիտ արոսներնեն տալիս կարմրին,

խնդությունը պարումէ էլի՝ Զնգալովկորչում Ռփերուժ երկար եվ Հեռվից Ճեռու Քաշում շուրջպարի իմ

Քո

Դեռ

զեղեցիկ է երկինքըանչող, անչույս անօզ, Դեռ խեղճ մուրացող աղքատներին Չի զթում ոչ ոք, չի զքում ոչ ոք:

Անչողճեռաստանձ՝

/

ու

ու

կորավխորշերում ձայնը ամբոխի, ՋուլվեցՆնայի ջրերին արթուն, Վայրագլաց կոծ. «Տապալի՛ր,փոխի՛ր»: Քնկոտ ալիքից ո՛չ մի գթուքյու... ու

եվ Ձմեռային պալատն | ցարի պաղ Փատել

լույսով երկնքում դժզույն, Ու սն արձանըչի պատասխանի, Քանի դեռ չկա լուսայգր շողուն:

Ութեմն՝ անտակջրերի զլիխին

Թող սուրն իր կախի ավելի ճամառ, Ջուր ձեռնոց նետի վայրագ ամբոխին, Ընկեիճինավուրց Հեքիաթի ճամար...

Թենրը նուրբու ժաղկանկար:

Այղ ո՞վ ինձշեղեց իմ Բանտիսմոտ, ո՞վ էր, ն

ուղուց քրքջաց

ծանոթ, անխոս

մագլցելով ճամփան քարքարոտ,

Ինչ-որմուրացկան երգում էր Հաղմուս

/՛չ,

անչայտ ճամփով կգնամ ծս էլ, Թող թեթն լինի Հողը ոտթիս տակ " ին

մ

ՀԱՈԲաՑ Դ ոաիայի

ձայնը կլանմ

եվ Հանգիստկառնեմգինետանը տաք: որ կերգեմ,

դա

Հ իմ բախոր

կյանքս կործանել

դոր

գուցե՝

խմիչքով,

Թախծու դաշտերում ես լուռ կլացեմ, կսիրեմ ըբնդժիշտ ճեռուներբՔո' են ազատ, Շատերն Մճոնում՝ չսիրած

չաճել ու

ու

սիրուն

կարոտակեղ,--

Ընդունիր դու ինձ քո ճծռվում՝ անծայր

'

չենցայնպես ապրե՞լ, թախծելառանց քեգ...

--8.-Յյ-.

"

Ս, եթե

-

պանած

ծուռ,

սարսափելիթաթերում չ վ րից» կախարդը ճոճում հրազն անցած գիշերվա Մանկունքը Հիշեցին, դանդաղննջելով նորից:

Գարուն

պատուճաններում

է Վարագույրը

|

կարմիր` աղիկները,

Եվ դեմքերը՝ խոնարՀվածխղճուկ աշխատանքին...

ւ

Բայց ամեն ինչ խաղաղ է: ուսինը բարձրացավփ ծվ ամպերի փետուրծ շարքերը

Խաչակնքումէր մայրը Հոզնաբեկ Եվ չէր նկատում արդեն ոչ մեկին,

էի՛ մայրամուտի ցոլքով

լինեին

լույսերը: Առկայծող

:-

Լ

Հեռուներնեն չվում:

ճրաշեկ

ոչ

Արցունքնէր կաքում խոնավ ճատակին:

ԱՍՔ

«Մայրի՛կ, սիրելի՛ս, մի՛ լացիր, մայրի՛կ, ,

ոսկե կԿոնսնենք

Հավքը երազում: Ողջ դիշնրըերգեց՝ նա չենված կայեն, եվ նավը լողաց դարնան Հանդեսում:

Գ.

Պատուճանից' վարադուրված խոնավ փոշու, ոստայններով Մբ կանացիմութ կիսադեմ ճակվել էր ցած: Գորշ անցորդըիրիկնային բամբասանքի բեռն էր քաշում Եվ փութորեն բեռն իր դեմքի՝ Հողնած, մաշված:

Պոճվում էր, լողում, լողում ճոճվում, հսկ խեղճ նավաստիննայում էր ճարավ, կորած ընկերոջցավով էր տանջվում, Դուցե քեզնի՞ց էլ բարեկամ կորավ»: ու

«Քուն ե

Ինձ է

ուղիղ դիմաց՝ Դատուճանի

նոր

տես

ա

Համառ

վառ լապտերի

ու

Շողերնէին անցորդներինլուսավորել: եվ անձրնիոստայնի մեջ՝ոչ սնաթույր, ոչ սպիտակ, էր, թն Գաղտնիք

մտիր «Հանդիստ,աղջիկ իմ նազուկ,

ինՀ Ան եղ

Չուլկովին

անպատճաո,

քաղում,

ով չաճել է

ն

տակ,

ով՝ աճել:

քաղաքամոր ուրվականներն էին կարժէս Ելանկենդանէին դնում շողի մէջ, կար ջքերն էին անչձետանում, ճայտնվում ղեմքերը խեղճ,

վիճակվածնույն երազը չար»:

որ

ռաք

այդ

ն

Թ:

Ցածը ամպերի միշտ ճնաղանդ: տաղտկությանը

Անակնկալ կերպովկտրուկ օդում ճիչ անեծք քնդաց, կարատելով թաղանթնասես պաղ անձրեի.

Ն...

Փողոցը, փողոցը... Ստվերսերը շտապում անձայն

ու

Մարմինըծախելու ել դնելումոռացումը: եվ նրանք նորից բեռնավորվումեն

քնած լճակի մեջ՝ձմեռային ցրտում... Քաղաքի Քնեցք՛ք, մոռացե՛ք խոսքերըլուսաշող:

--40--

հեչ-որ մի կին՝ Հագին կարմիր շրջազգեստ, գլուխը՝ բաց, Վերպարզեց մի մանկան, բռնած երկու

են՝

քնից. ՛.

՝

Եվ անփուվոլ էր նույն շողքը լույսի՝ վաո ընկնում դուսար կինը՝ դիշերայինվայնլքների,

ու

Համուո...

Հանկարծ ճչաց,իր գլուխը պատին զարկեցմոլեզնաբար, եվ մանուկը ընկավ գիրկը մութ գիշերի... --4Լ--

եվ խմբվեցինՀողնած զորչ ուրուները թաց ձանձրույթի Մեկն ախ քաշում, օրորում էր գլուխը իր: Նոա ձեռքերնէր լայն տարածել սալարկներինարնոտ մայթի, ու

Պառկել ուղիղ՝Հագին շորը աղտուո-կարմիր: նրա բաց Սակայն

աչքերի Հանդուգեւշամառ Ճայացքը դնո Որոնումէր վերին Ճարկում ինչ-որ եկին... Եվ գտավ պատուճանիփեղկերում, ուր վարագույրն էր, Հանդիպեց մութ ժանեկաղզարդ կնոջ դեմքին, ու

ն քարացան Հանդիպեցին ճիչով անձայն, Ճայացքները

եվ ձգվեցլաճն...

1.

փողոցըլուռ սպասեց... Բայցվայրկյան անց վերն անթափանցվարագույրներ ննրբ

Իսկվարը՝ բաց աչքերիմեջ,

սպառվեց...

ուժն

ընկան,

Մճոավուժն, նորից բարակ ոստայններում անձրինային Անենրդաշնակ ձայներն էին ականջծակում, Ինչ-որմեկը իր ձեռքերինառավ լացող երեխային, Խաչակնթեց աչքերը սրբեց թաքուն... ու

ու

Այնտեղայլաղեմ ցեղերն անքանակ

ձն մինչն ափերը Տարածված այրի,

Այրվողգյուղերի Հրացոլքի տակ

ելնում կեսգիշերին

են

պարի:

կախարդ«մա ինչ-որ անճեթեթ,. Թաքուն ծեսեր են արտերում անուժ, ու

վճուկեերի Հետ Սատանաները

Զյան մեջ պարում շաչում Այնտեղ

նն

խրախճանում:

ու

է »ողմը

սպիտակ,

խարխուլՀյուղերին ալիքն իր փոում, եվ աղջիկն այնտեղ նստած Հողմի տակ, Նենդ սիրածիդեմ դանակէ սրում, Ալե

ի աՀաաա մաշվել ն

ճամփա,

քն ճամփաբաժան

մեջ քամին Ուռիների

տարաժամ

Երգերնէ երգում Հնոց օրերի,

Բայցվերնեումապակիներնէին լռում կասկածելիչ

եվ ճանաչեցիես իմ

Մեկըզգույշ

ծվ Հիմա երա ցնցոտիներով մերկությունն էմ ծածկում իմ ճոգու:

Խիտ-սպիտակ վարագույրնէր դատարկնորից:

Լու

Հարթնցնում էր փունջը մանկան թաց մազերի, Հեռանում, եվ արտասվում 4նռանալիս:

Ա222

ՌՈՒԾԻԱ ծրազիմեջ էլ անսովորես

դու:

ծս

ինչպե՞ս դիպլեմ չորերին թո նուրբ, եմ, ինչ-որ գաղտնիքկա տրտում, ԵիրՀել դ գաղտնիքի նիշը մէ մեջդու Ցա իմ սուրբ, ծս, Հող ող իմ :

են Քեզ Գոտնորում գետերըՃորդ,

ծեն անտաո Շրջապատում

են, ճաՀիճ է Արագիլներ

ու ու

քավուտ,

խոտ,

է նայում Հայացթով կախարդն իր մութ,

--վՎշ--

իմ աղքատ

այդ

Հողի ցավր

նիրճով

մորմոքուն

եւ

Սս գտա

ճամփան խավարիժոցում,

Հասա բլուր երկար Բայլեցի եվ գիշերելով դերեզմանոցում, ու

այհտնղերգեր Ժիրալուր: ծրգնցի Ինքս էլ չիմացա Թե

այդ

Դ

երդերը երգերը

ու

ու՞մ

չՀասկացա, նվիրեցի Վիրէջի,

Թի ո՞ր աստրծուն դարձա ճպառտակ ծվ որ աղջկան կյանքում

սիրեցի»

ր Ռուսիա, քո լայնքն իմ Հոդին օրորը, Տափաստաններդ գերեցին այնքան, --:3--

ծվ, նայիր, Հոզիս չարատավորեց Իր մաքրությունը Ճին ու

Նիրչելնեմ,ինչ-որ գաղտնիքկա սրտում, /. գաղանիքիմեջ դու ես, Հող իժ սուրբ: երազիմեջ էլ անսովորեւսդու,

Շնչով ջերմ ու թեքն,

եվ զարունն

աան

նս

ինչպե՞ս դիպչեմ շորերին քո նուրբ

ես

ու՞ժ

ես

ու երգում

ՍՈԼՎԵՅԳ

Սեբզել Գորոդեցկուն

Սոլվեյգը զալիս

պարզ: կտրում էմ Սոլվելգինիմ երազ:

երգի իմ

կացնի երգի տակ դովեստներնն են օրորվում Թոառերն լազորում

ես

ծառն

այս

սուրում,

Դու Հնչեղ ես

Սո՞լվեյգ, դաճուկով գուեկարինձայցի

երգում, քան նոճին դարավոր» Սո՛լվելզ,դարնան երդ թնավոր:

ի

Ու գարնան աչքերին ժպտացիր,

յո

ապրել եմ երկարեմ

խղճուկ տնակում,

Անկրակ, քարերի արանքում,

`

Բայցուրախ ս

զրնդաց,

Ի

է

զաչուկնձրով, Իբսեն,«Պեր Գյունտ»

ես

ոու՞մ

անտառում

կացնի ձայն, տնսնու՞մ ես Ճայացքն այն, է դեժքիդ Ճուրճրան: Ռր Հառվել

:

0,

եկար լուսաթն,

Դու

նախնական,

կանաչքո աչքն է առկայծում, կացիննեմ թափով բարձրացնում: ու

ամեն երեկո Ռքատորաններից

0դն է

ես գցում, Դարավոր խնդալով . ինձգրկում է դարուն-Ճարսնացուն, որ

փոշոտ Հին նրբանցքներում, Հեռվում, մուռ այն ձանձրալի, Հովոցների Հենցցուցանակիցբլիքն է ոլուղում՝ ու

իր չնչին Ոստերով

Թացցնի կապույտը Հիասքանչ, հզուրչէ,

որ

երկինքը, երկինքը, ճպարտեմ այսքան,

Ապրել անտասում, եմ

Իմ

Ու նոճուն

երազօրրանում աղոթելեմ սրտանց: --44--

խուժում տոթ, սոլանիչ, դին ճարբած աղմուկով

չորս

շունչը ապականիչ: Գարունքվա

նոճին

Քոնն է այս իմն է այս

դուրս

Փովում է

նոճին եմ

Հերիքէ,

ԱՆԾԱՆՈԹՈՒՀԻՆ

կավումէ

: `

լացը

մանուկների:

Ուղեփակից դեն, իրիկվամութին, ուր առուն Այնտեղ, երդում է խենթ,

Գլխարկը թեքած՝ փորձառուլոթին ճեմում Դանդաղ է դամայի ճետ.

Կանացի մի ճիչ լսվում է Հանկարծ, երբ լճի վրա թին է Ճոոում, --45--

ամեն ինչ տնսավ՝ ծրկնակաժարում,

է ծամածովում: Սկավառակն Ամեն

ընկերս միակ իրիկուն է իմ բաժակում Արտացոլվում Ո.

խորձրդավոր այդ Հեղուկը թանկ

Ըմպում ինձ եման

Հեղ

անքուն:

ու

Իսկշուրջս, ամեն սծղանիառաջ, Խեղճլակեյներնեն ցցվում քնատ, են ծվ ճարբաժներն զոռղում ճագարալ. «կյանքիիմաստը՝գինինէ այդ»:

Ու նշյալ պածին ամեն իրիկվա

(Թե՞երազիսէ

ինձ

այցելում),

զուգված իրանն աղջկա Մետաքսով

է աղոտ Շարժվում

պատուճանում:

Ու

գեռ ջայլամի

փետուրներն անփույթ

Օրորվումեն իմ ուղեղի մեջ, եվ աչքերն են խոր այնպես կապույտ ու

2Հէոու եզերթում ծաղկում անշեջ:

ՀոգուսՄեջ դանձի կրակ կա մի

թէժ,

եվ իմ ձեռքումն է լոկ բանալին: Դուճիշտ ես ասում, արբեցմա՛ն Հրեշ. կյանքիիմաստն է միայն դինին:

ՊԱՀԱՊԱՆ-ՀՐԵՇՏԱԿ

Քեզ սիրում Այն միզում,

եմ որ

միդում,Պաչապան-Հրեշտակ, էրկրում ինձ

Հետ

է

շարունակ,

Հարբածամբոխիմիջով, Անցնելով

Սերումեմ, որ դու իմ Հարսնացուն էիր վառ, Դր գաղտնիքնիմ սրտի խլեցիր տարար:

մոտ նատում Պատուծանի

Որ կապեց մեզ գիշքրը գաղտնիքովառլեցուն, Ռր Քույրիկն էս դու իմ, դուստրն ճարսնացուն:

Միշտէլ միայնակու միշտ տխուր' ու Օժանելիթ մշուշ չնչելով՝ է

լու:

նրա շրշացող մետաքսե

զգնստից, Փճտրագլխարկից գիշերազույն,

Օղակներ Հագածբարալիկ ձեթից

Քուրումէ մի Հին ավանդություն:

ծվ տարօրինակ մի սեր իմ Հոգում՝ Շղարշի միջովմթանման ծս

կախարդական մի ափ էմ

ոնօնուփ

Ու (ախարդական մի Հնեռաստանչ Ինձ ւն

վստաՀված գաղտնիքները թոր,

Մեկիարնը ինձ է տրված, եվ ճեմա Հոգուս ժալթերը

է գինինԹունդ Խոցել

ու

--6..

բոլոր

փրֆրած:

ու

ու

Ռր ծրկար կյանք է մեզ վիճակված միասին,

0՛, նույնիսկ որ դարձանքէս

ու

դու

այր

ու

կին:

Ռրշղթա եմ կրում, որ քո ուխտն է արքուն։ Ռր մի ողջ ընտանիք մեզ անեծք է

կարդում:

Ռր դու չես օիրում այն,ինչ որ ես եմ սիրում, Ռր ողբում էմ աղքատ մարդկանցվիշտն

աշխարձճուփ:

Ռր իրար չենք կարոզճամերաշխ մէնջ տանել, Ռր ուղում եմ, սակայնչեմ կարող սպանել-այն Պատժել

փոքրոդուն,ով ապրել անկրակ, ն պատիվըիմ թանկ,

Ց9էլ է իմ էրկրի

Ով բանտերիէ ենտել անկոտրում քաջերին, Ով որ չէր Հավատումշիկացածիմ Հրին,

՞

«

»

ծո

/վ ուղում

ՓողիՀետ՝ ես

ժի

է

փողովարնն իմ սնացնել,

շնական Հեզություն Ճրամցնել...

Տյուտչե

եժ թույլարարաժ՝ պատրաստ Հաշտվելու, ։լապերն իմ՝ստրուկներն այն Հլու,

ե Գորի րաշալի

նցել, ոլ

ինչպեսոր

մ,

ձգվի դանակին...

Քեզ սիրում էմ

նան

Քո ճամար

թուլությանՀամար ի՛մ,

ու

Ինչկիզվածէ Ճրով ՏեղաՀշան անելայն ոչ ու

ես ես

քեզ

Հետ

քեղ

Հետ

դառը

վիճակի'

նայում

եմ

քո

դեմբին

անվրդով,

Ապրում ենք, շնչում առաջվա նման, Պաճպանում ենք մեր Տուշերում անտես Այնտարիները առասվելական...

նրանց լույս

մոխիրն արկղում է երկար, ոգին՝ մշուշիմեջ մով եվ ավելի լույս մի Հրաչք չկա, Ու մեր լույս

աորուկներ,

Քան թն ապրել

ու

շնչելանցյալով:

քե խս:փարըանծիր: ու

,

Այո՛, չեն փոխել տարիներըմեղ,

Խոնարչվի՛ր, խիզախի՛ր,մի՛ լքիր, Ճեռացի՛ր,

Այն ո՞վ է մեղ կանչում, ե

իա

խստագ

կայն.

նույն ձրաղանքով անՀասանելի

Դեռ

նայեցի լուսայգին այս Հրաշք, կնայեմ այս վիճին անճատակ:

է մեզ սպասում, Լու՞յսն

ես

Որպես ժերունիկորացածմեջքով, |

լցված կապարով, մեկը չի կարող:

ճոդի ենք,չարացած

ու

հսկ նս գրքերին խոնարչվածէլի,

Իր խոսջն է երկդիմիթելադրում բախտըմներ,

Մենքազատ

պարղ

հույն ն

չարթվելեն մի քիչ մազերդ միայն, եղյամը նրանց պատել է արդեն,

Եվ թույնովգրգանքիկսպանվի իմ Հոգին, եվ այս ձեռքս երբեքչի եվ ուժի

վաղուց էի ճանալում:երան.

Դեո տարիներիցառասպելական,

՞ր ենթ գնում մեն,

Ի»

Երկուսով ն միասին Հավիտյա կքայլենք,

Բարձր իրիկվա դեմ սարից իջա ես լուո, Աղջամուղջին

կԿսպանվե՞նք, կմեռնե՞ն ք, կճառնե՞նը,

եվ իմ առաջ, մշուշից դեն դեմքը տխուր:

Տեսա Քրոջ նա /ւ -Վ48-ք-

Ընտիրձրկեր

առաջ գնում ճամրաքայլ շարժում է մշուշը դեո,

Եվ ձորերում, Ճովիտեերում

Անցանքդարպասներըբոլոր-բոլոր, եվ ամեն Հանդիպած ռլատուճանից

են Հառաչում անթիվկրծձքեր:

«Քու՛չ»,այս

ցրտին ու

տթնողներիմեջթերըկոր՝ Տեսանք Բեռներիտակ ծանր ն տանջալից:

անձրեին

Այդ Հեդ մարգկանըու՞ր ես տանում,

Ո՞ւմ

է թաղում

ձեռքըսովի

եվ վերջապես այնտեղ, ուր մենք Հասանք Պիտիապրենքցածր տանիքիտակ,

-

Թափառկյանքի շիրիմներում»,

ՈւրՀղել են

կանգնեցանձայն, մոտեցավ, Վառեց կանթեղըխավարում, նա

Հայացքներում՝ տառապանք,

Մեղմ լույսի տակ երնացայն, հնչը անտես է աշխարճում:

Անցարշարբը գետնինթնածների,

|

Ջգույշ, որ զզեստդչկեղտոտես,

ես

հայնցի սարսափաճար. Առուներում չտեսանրանց՝

Դեմքեր չոխուր

ու

մարդիկիրար անեծթ, ածեղ մի

:

|

տանջաճար

Բայց երանցքունն անգամ անեծք էր ժի, Թքոտված էր անկյունն ամբողջապես...

ծվ մարմիններանուժ փովածժ:

Իմ կողմը շրջեցիր դեմքդ

Ու

իմ «մ արամ Աոա: լորվելով կա արցունքը իմ ի վար:

կանթեղըկախվեցկրկին,

Քույրըգնաց,ինձ ժպտալով,

աց

Այնպեսժխոտ երկնային, Ինչպեսինքը՝ մշուշը մով: ու

Բայց Հիշում էմ էս դեմթերնայն՝ 1ոին, ինչպեսշավիղը «եգ,

ՏԵԻ

ոն

Հանկարծ,

աչքերիս վստաճաբար... նայեցիր

՛

այտ

Ո՛չ, մեր բախտը՝պարապ Ճոդս է դա մի, Չչ՞ որ ջաճելություննարդեն չկա Մճզ աշխատանքնընդմիշտ կծերացնի-Քեզ՝ ասեղը, իսկ ինձ՝ մուրճը Հակա, նայիր պատուՀանից, Նստիր-կարիր, ԱԺենուրեք տանջանք,ամենուր վիշտ

նա, ով մի քիչ վատ է ապրում

ՑՐՏԱՇՈՒՆԶ

երգում է 0Ր

Մենքտաճարում մի օր ճանդիպեցինք եվ ապրեցինք մեկտեղայգում

Հբաշք,

մենք բռնեցինքճամփամի ձիզ՝ Սակայն

Դեպիանեժք, դեպի ծանր -ԵՑ.-

աշխատանք,

ես

նա

Ժեզնից,

երկար, երգում է միշտ:

կաշխատեմՔեզ մու,

իմ

Թանկագի՛ն,

եվ դու կմոռանաս գուցե ճանկարծ,

Որ ճատակնեմ տեսել ես բաժակի՝ զինում քաղաժ։ Հուսալթությունը Ա221

--ՏԼ--

)

ՀՈԿՏԵՄԲԵՐԻՆ

ծույ

տ

հմ

Ճոճվում պատուճանին... կսկսվիկյանքն եմ իսկական, Թներկառնեմկրկրեւ

մռայլՀոկտեմբերին

ու

Մայրքաղաքն է մրսում:

Սնծկոռված ձեն,դարչնագույն ձին ք դրսում: ծատկոտում

նույնիսկ յույնիսկ ի ինձ Հետ իմ ուժն

արումքամու առաջ, Տոնածառը նոճվում է Բույլ, Մանումձյունե մալանչ։ ծս

54՛,, -

ծերացակյանբում։

-

-

նույնն լ պիտի մնա. Այն ձիուկն փոքրիկտղան Սարսոումեն Ճիմա։

արդեն գիտեմ, գիտեմ,

Այ, Թոչում

,

այն տղան ցրտից կապտաժ՝ Լ, նու յնը, նու յնն ամեն

կ կտանեմ

եժ

անկանգ:

Դեպի փոքրիկ, փոքրիկտղան՝ Տանջվածրից, ցրտից Նույննէ, նույննէ, նու յեն ամեն բան, Մայն Թէ առանց ինձ,

է դեռ բակում: Դողում

Նույնն

ես

իմ Թանկ, Հարստությունն

են Փաթիլներն ճերմակաթույր՝

աճելչի, սակայն Դանկարժ

աչքերում լողում է այն,

բան,

ՈՐԴԻՆ

ՈՒ

ՄԱՅՐԸ Իմ

ու

իմ

բաժիննէլ։

ասենք, մեկից

Ձեղնաչարկը դարձավ:

Ոչ ոբ անգամ չլսեց ինձ, եվ իմը վերջացավ:

Բայցուղում Թե

եմ

ազատաբար կյանքում,

Ազատապրել

ավելի վառ գինուց

Մի աստղ Հե ժագում:

Աստղ սուզվեց իմ բաժակում, Բայցմի՞թե տռՀչավետ... եվ նորից չ Ճճոգիս ինդում. հմ

աստղն է ինձ Հեւ, -Տ2շ-.

Որդինաճա

մոր

խաչ է ճանում,

իրւզապական տունըքողնում, մեջ կարոտած մոր երգերի

կա մի ոսկյա Ուրախություն

Միայն որդիս քն Միայն

տուն

դա

փառքով,

սիրտս դիմանա:

Ա՛լ շողշողուն զրած Ճադին՝

Քայլումէնա

բանձր միգում,

Հոգին տված Ճրեշտակին, Սիրտըթողած Հայրքնիքում,

են կանչում Աշլորներն ծեգին,

ԵՎգիշերն է փախչում աճով,

Ու

շեփորը ցայգամեդի

Հնչում է ղեռ խոթռալով:

Փծ՛ս, ծփում

է Ճովտիվրա

Մամոանմանմի փունջ զանզուր,

եվ ամպերի հրամն աճա Բվի աչքով նայում է լուս մ՛

եմ

/

նուխը ծլեում է շենքերից,մ Մութ ամբոխենրն են ճռռում... է «վում ճծովիջ, Դղրդյուն ծե

Նորլույսեր

որդինլույս ամպերում,

վազվզում...

Սաղավարտով այգաբացի:

են քափվում բուռ-բուռ, Գոռոցներն

Սն

9աշն է բերում կարմիր մի

Սուրնետերէ

նա

Ին չես

արձակում

անտառում, դաշտում անծիր...

Հա՛փչում է

քամին

մաքրիչ,

սուրում կառքը

ազատված

Տարածվելէ Հուղումնալից

մեզից»

Սրտիխորքումկարոտած

Աշա որդին իմ

Փողոցիգետն աղմկուռ:

'

վերից աշա Սաղավարտին

ժոր

յունն ցողերն են իջնում... Ո՞ւր նք, որգի՛ք սն գիշերվա,

ոսկյա.

վիրավոր,

Միայն2 սիրտս դիմանա: Ռրգինմորը Հե՛ մռումնա, Որդինեկավ, որ մաՀանա,

է անդուլ,

Զին կայծեր է թոցնում քարից, Հնչում է փողը խոպոտ,

է Հորդում արյունն կրծջից, /ղջուչն,

1երախություն կա մի

Հութ Քրտնել:

է ածազդու Շեփորում

Մորմոքում է վերքը դեռ թաց, եզե րք իմ

են

Իսկ առջնում՝ Ճճեծյալըքաջ

Հանում,

եվ

Սիշձրային քանձր

նժույգներն

Անիվներնեն ննտվումռաջ,

Հա՛ երկեքիցվար«սլանում, նետելով քուրնիր կործանիչ՝

է տղաս Սաղավարոն

ոսկե դրամեեր,

Ո՞ւմ

-

ձայներն էն մեզ կանլուժ...

Ո՛չ, կմարեն չենքերն էլի,

Ռ՛չ, մեզ կրկին խաբեց նա՝

Այն Հճռավորգրոչների Դղրդյունըմոտակա...

ՀՐԴԵՀ Գապզացին, թուն աՀա 1եզուննրը կրակի,

Ռսկնցայտծրը

գիշերվա, Թիթեոները Քաղաթի: --ՏՎ--

ՀՈԳՆՈՒԹՅՈՒՆ

Թե սկ

բախտ է վիճակվել թեզ, էլ չի օգնի ոչի՛նչ-ոչի՞նչ Սստղի նման դու կմարես, օվ նոր աստղ կծագի չինջ, --ՏԳ--

Կարճ է ուղին,

գիշքբը՝ ձիգ,

է մութն Մոտքնում

Բեղ, որ արյունոտ ճակատամարտից Գարունես բերում նիզակիդծայրով»:

անսաաՀման,

արմ է ու պարզ Հանգը նույնիսկ, Խու, քնավորայս Հանգը՝ Մա Հ, կա

Հեռուն ծաժկել է իր քողով ծավի

Դզյակ, աշտարակ ն քեղ՝ ինձանից, Ներիր,զեղուժիս, ճամփեքովՑավի

վառ կարմրություն, այտերի

ծավՀանդիպման Բայցն անկում ու

բաժանմուն

Չնեում եմ

'

ա

ճոգնություն, Սզաճանդես նախամաճյան: ու

ճրկեղ գարնան ետեիցք:

,

"

ւ.

Չորս պատերիմեջ սպանվածեմ

ջ ,

գարնան մասին էր Բրրյագուատրը խանդավառ, երգեցիկայնպես.

ու

զ

րգում

ես

ասացի. «Տես, արքայադուստր, Դու ինձ ճամարէլ արցունք կթափես», չ

-

ա

Եվ ի՛նչ քաղցը է, ցավոտ լուսե, ծ Որ, իմ Հեռավոր կապույտեղբայր, ու

ու

Աաձեռքերնէին նրա ուսերին,

Արցունքի Իուք

«Ո՛չ, ենրի՛ր,--Հնչեցձայնը դեռատի, ես կպաճպանեւմ Քեզ ճանապարչՀին,

ն ո'րգ

վերցրու,

եվ պարտքիդառջկ՝ դու

Հավատարիմ, եմ սառնություն, կարող պաճել՝ Փակված ապակյա վերնատանը եմ: ես

Զվարթկլինեն ճայացքները

"Եվ տարիներըկսաչեն

խոր,

կամաց,

Դղյակի շուրջը կլինի ժխոր

Եվ դուլլալ աղբյուր՝ ժխորիցքամած: ,

Հանդիպման պատրատտ՝ կպարզեժձեռքերս սիրով,

ուշացած

Քո ղեմ

--ՏՑ.--

մեջ Ի

էլ Հոգին միշտ գոՀ է

Եվ շնորճակալ ղգնատիճամար:

Այնոլեսհլինի

պատրաստվիր մարտի

կլինես ջաճել Գնա, հտդարձիդ

Այո

ես

նրկրայինՀողսից կարիքներից, Երկնքում ՐՔ զգ զգեստկա մի ոսկնետես, Ռր գունատվելով՝կապտում է նորիը:

որ Ինչպես

,

նա

նույն

կապույտով,

Ճճիմաերկնքում. Ջպարտադրող չափ ու կշոույքով, դու

ես

Խորության, բարձրի ոդին անանուն:

Բայց պատերի մեջ իմ խնդությունը

է կառլույլտում կարողանալն այրվել։

ե,լ մտածել,որ

մոտ

է

անճունը,

ե վիճակվածէ ինձ արդեն մեռնել:

Գունատ

ծխում երկնքում

է ճավետ

ոգին երգչի մենավոր, կապտագույն

ԵՎ,իմ Հարազատ, ձուլվում է Քեզ Ճետ գրկումԽոատաղպաչանջ Հոր:

Ու մնում

-57.--

|

անին

Խաղաղվն Քաղաքը. Գրշե՛ր, Պատուճանիս տակ

Հանդիսավոր / խաղաղ

`

այնտեղ...

եկել,դիտում

չ ճնռու

-Հեղու՞աստղձրին,

Բյուրանդա

է այս Թարխիֆն Որտեղի՞ց ասացե՛ք...

:

օ,

ն

աստղերին,

այս

ժնժ

ու

տխրության...

աստղերն «րատմում ւ ռտաղներն ափէ՛ք ինչ պատմում

(ուռ

ծե

մասին, երան...

ՊԵՈՊԱՏԲԱ

տարի,

Մեկ նրկու երեք Բացէ Թանգարանն տարի այն տխուր Հին, ծվ շտապում է ու

նզիպտոաի, Հող: Աճյուն եմ սին»:

էա

ես,

«Թաղուճի,էս էմ՝ Հմայբիղ գերին, Հին եզիպտոսումստրուկ էի խեղճ, Բայց վիճակվել է այդ բախտը վէրին, դր լինեմ արքա, լինեմ բանաստեղծ,

այղ են

սլիտի լսեի, գիտեմ,

Թագուճինէի Հիմա մոմ եմ

ր, աստղն

Ասացե՛ք պատճառն

բաց:

ու

«Խնկարկեք դուքինձ:ԹողծաղիկՃոսի, )արերիխոթթում այն անճուշ ճին

,

--Ասողեը,

դեմքը ճպարտ

ձանդածշուրթերիդ Հառաչանքը խուլ:

օ,

չէ նա Հնոու

ալդ

բոլորն ծն ուզում քեզ այդպես դիտել, Բայց քե դադաղդ չլիներ քափուր,

օձիքըՔանդել

--Աստղե՛ր,աստղեր, եվ նայում

եմ

եվ նայում կրծքին մոմեղեն

Ձախորգությունից

նալու

ե:

ինքս էլ: ծախու ե աժոքապարտ, Աչքերիսշուրջը ժեղկորեն կաստաժ,

այնոն Դ առզապնս դառնացածմի արդ,

Որ օրանեղաժիր

կրծքի մեջխրում խայթի իր

ես

ու

այնպե՛ս, Կարժնս թե մա՛րդ է մաՀանու

Սակայն կանդեաժէ

եվ օձր աճա սողում է դանդաղ:

Մոմե

Լ11Ն17

Տեսնում

Ռուսիանքեզնով է Հարբել,

ես,

չՀաքբումէր չոոմը չանես

Ին ՛

այլն

նենգ,

եվ կեսարն ես ճակատագրիղեմ երում ճավասար Պիտիդարերու ավասար լ լինենք»: ու

ու

Հ

սպասում

առրոխ Հայրե, Թագուծին,

է նրան

Պառկած ապակե իր

դագաղի մծջ,

, արանի Ն եկողներնանվերջ եւ, Հ

րա

Քեր

յրոաժ

որսիցով ծն ասու

ու

է նա,

անխնա,

հոկ հա ժույլՓովել, է Բոլ, մոռանալ, ուզում անդարձ ոչինչ չ4իշել, -ՏՏ..

նայումՉի լսում նա ինձ: Սակայն շղարչների տակ քաափֆանցիկ Նտւժ եմ,

Կործրըելում էւ Նրա խոսքերն

եմ

«Ամպրոպներ էի

Ու

փակբոյքեից լոում ես ճատակ.

ես

ալնժամ ծնում,

Հիմա այրելով կժնեմ կրկին

«րմաի աչքերին արցունք, Հարբած

Հարբածպոռնիկիշուրթերին՝ Քրբիչ»:

190ջ

-89..

ՁՅՈՒՆԵ

ԱՂՋԻԿԸ |

նա Նա`

եկավՃեռվիցվայրի, նախնական, մութի դուստիր ուրիշ մի դարի:

|

Հարազատները ընդառաջ չեկան,

կայում է ուլիղ իռրըը աչբերիո, նամի Գովում, որ վախկոտ, թույլ չէ թշնամի, նրա մքամած դաշտերից զալիս: իմ

Չցոլաց

երկնակամարի: լույսը

մեջ է խուժում ձյան չ

աճն աճեղ

լին քամին:

Բայց Հաժր է սիրտը Զյունե Աղջկա,

Հի ընդունի այս սուրը, գիտե՛մ, Որովկարող է զրաչս ճեղքած, իժ կտրել, նետել դեն, կապանքները Նա

Բայցնրբ գիշերվամշուշի միջից

Տեսավսֆինքսը՝ ափին ննայի, Շուրթերից պոկվեցթույլ, թեթն մի ճիչ, Խառնվեց Ճճողմժի սուլոցին վայրի,

եվ էս՝ առաջնորդթշնամի ղզորբի, Փակվածեմ Հավետ իմ այս զրաճում

Ռաճրը,կուրծքը, իրանը նազուն Հողմըդուգում էր աստղերովիր ճոխ,

Ո,

,

իր Եգիպտոսն էր անվերջերազում Հյուսիսիդժգույն մշուշի միջուր

ջեղ գրկելու անչաս ցնորքի դողն եմ սրտիս մեջ պաճուն Սրբազան

ծվ իմ քաղաքը երկաթե գորչ, Ուր մուժ է, քամի,անձրնէ ձյուն, ու

ԵՐԿՐՈՐԴ

ՄՇՐՏՈՒԹՅՈՒՆ

ու

Լա

անմեկնելի ինչ-որ Հավատով

Զյունամրրիկնէ դոներս բացել, Ցուրտդամբարանէ իմ տունը կարծես. ե՛ պուր, ն՛ սառցե, կնքավաղանում երկրորդանզամ է՝ մկրտվում եմ էս:

Էնդունեց, որպեսթագավորություն: եվ կամաց-լամաց դուր եկան նրան

Վիքխարիները մեր այն քարակերտ,

Պատուճանների լույսերն Հուրծրան

Ձուլվեցիննրա անուրջների Հետ,

ծուխ, ծփանք դոզ, ճանաչեց կրակներ, տներ, մշուշն անսաճման, իժ Անըմբոնելի

Եվ եա

ու

քաղաքը

ողջ,

Անըմբոնելի՝ Հենց իրեն նման: նա

ինձնվիրեցՃողմի մատանին, Քանզի թիկնոցսաստղով է լեցուն, Քանզի պողպատե զրաՀ է Հագիս, եվ իմ զրաչին խաչ է խստաշուն,,

՛

Աշխարճմտնելով՝ ես դիտեմ էլի, Որ դեռ կան մարդիկ գործեր բաղում, Ռր ովքեր դեան ճետքերով չարի, ու

դրախտն է նրանց

Հոդնելեմ

գուցե սպասում:

արդեն սիրո

երկրում այս Ապրելով

գզվանքից՝

սառցակալած, Եվ անդինքարն է, որ սառել բուբից, Շողում է իմ դեմ՝ սառցագունդ դառած: կոր մկրտության Հոլարտությունը իմ

սիրտը սառույց դարձրեց անկեզ, Արզյո՞քկլսես դու ինձ մի վայրկյան, Գարնանդալուստը ղու կգուշակե՞ս: --Ց1.-

|

Բժ

օիտում,նայիր, է խնդություն

ԵՐ

որ,

անճալատվարթ ծրկեթում՝ ձյունի, է Հարկավոր՝ չ մարկ Հէ"մաճբկլինի, Տրորդ կնունջս Հ.

2:

խավարռննյակում պատվազուրկես

ո

ում

Գնում

ես, գեղեցիկ տիկին,

Դու Հարբած:

Փեշերդ սողում են քեղ ճետ, փողփողումէն՝ 0ձի պես Հանգչելովփոշում փողոցի,

ԱնսաՀման

խորունկ ուրախություն է Սառը ուսերդգրկել քամու տակ,

Քեզ Համար,գիտեմ հուրըի նքո ծրոնե Ինձ Համար, «ակայն,Հիացումէ ,

ժիշնրն առկայծող մոմերինման

Տեսնում

ոբ է նրա մեջ կյանքը դեռ խաղում նցիր: Փոչուռիր անցիր

:

ես. ու

է,

դա,

Տաք 12 աչքերը,ն լսում եմ էս, հնչպքսէ շարժվում Հեքիաքը դաժան,

Բաժանման գիծըշնչում

Ի

աստղի պես,

Թավխոտերիմեջ կկորչես կրգին։

արեան ար: աաա աուն եվ ՛

բոահեաա կգրկի, Գեղուճինկասի. «Բարն՛, իշխա՛ն, տան

խավար

Հավատարիմ դրախտին

Գայֆ

ես գիտեմ սառն է

Ք

Քամին էլ Հիմա,

Ա՛լ `

էլ իմանա, Ինձ Հետ,

Լ Խրախճանք արել ղու

Եվ գնում ենբ մենք Հծռուներն աշնան, ում ենք ճեռվում շեփորի ձայներ, մ եվ չափունե Ք մենք գիշերիճամփան, եվ հլեուի մ Ցուրտ

բարձունջներն է վեր:

նեյ

է արդնն

Դրո

`

2Րթունթենրը

|

| |

|

ջո:

:

-

եր

թփին ճերմակ վարդեր են բացվում: Քր էիր կորել, ի՞նչ լուր ես բերել, Ո՞վ է մեզ սիրում, ատում, Հալածումը:

Ով Ճարտ է, չար՝ կներես նրան, եվ դու կտեսենս ամպամած 4ճեռուն,

ժամբբէրվրանլի,

էն Համբուրում

երան...

կմոռանաս, որ օրերն հն քնում,

Սակայն չուրքեր,՝

արբեցածկրբով, Տագնապնքրի մեջ իմ չոգեվարջի

կայցելես

աղաղ

իմ

եվ այս աշունն էլ անկիրքէ Հավետ. Մուքթիկնոցի մէջ չնն Ւ

կթկին,

լուսավոր փողոցին վաճառված,

|

կլսես Հեռու

երգը գյուղական...

Սիրտնչտար երկրի Համար կլարի, ՄարտիկկանչիՀարազատմի ձայն...

նա

կասի. «Մնա՛ս բարով:Շուտ դարձիր»: եվ կղողանչիզանգակըդարձյալ...

-

Ֆ

Ի

»

նմ Ընդունում Զեզ,վեճե՛րիմ անքուն, լու՛յս՝ ներս քավփանցող վարագույրներից.

Խփվումէ կամաց:հսկ Հետո՝ ուժեզ:

Հետո՝ժիժաղզում:

Ուզում եմ,

եվ ծիծաղնէ վառ ցանկալի, ճեչեղ, եվ սիրտս է դողում:

եմ Ընդունում

ինքսէլ չգիտեմ,

ինքսչե՞մ դրել

Եվ ի՞նչ եմ տենչում Բանտի խավարում,

երբ որ երգում է

Այս Հչանդիպումիաոռջնոխակալ, երբեք ես չե՛մ նետի ցած, Վաճանըս երբեքչե՞ս բացի դու մերկ խալ--

Թռչուն:

ուս

Զնդանից Ճեոու ու՞ր է

սեմին.

տան

Վարսերդքամուցուսերիդ ցրված, եվ Աստծո անունն առեղծվածային սեղմվածշուրթերիդ վրա... Ցավից

պատուճանին,

աժայի՛ գյուղեր,

եմ քեղ իմ Դիմավորում

Այդպիսի քոչուն

ինձ

ձեզ,

Հեռուներ,

իմ. կացարանը

Նման մի

իմ Հայացքը անքուն տադնապներից:

եվ քաղաքների մութ ջրչոր-բակեր, երկնքի կապույտ լուսե՛ եվ ստրկականաշխատանքիբե՛ո...

Ի՞նչէ անրչջում

իմ

որ

Հարբի այս գարնանխենք

ու

Բայցմենք նույն անջուր տենչով ենք ծարբաժ...

կանչում:

Խորատելությա՛մբ, անեծքջո՛վ, սիրո՛վ,

ես

չափում

եմ

Բայը, Միննուլնէ,

մեր Թշնամա՛նքը կեզ... ինձ կործանես սիրով,

Թեկուզ ն

ՀՄԱՅՈՒԹՅԱՆ

ԿՐԱԿՈՎՈՒ ԽԱՎԱՐՈՎ

ես

ընդունում

եմ

բեղ...

0՛, գարունանծա՞յը, անժի՛ր անկա՛նդ, ե Անժա՛յրանծի՛ր րազանք-ցնորք. եմ Ճանաչում Քեղ,ընդունու՛փ եմ, կյա՛նք, եվ Քեզ ողջունում զնգուն վաճանով...

Աշխարչնինձ տրվեց, ինչպես թանկ եվեր.

ու

կամ բոով ոսկի, ե Ճարուստ եմ ես,

ու

Հրդեճն աճում է, աղմկում անվերջ, Աչքերդեն չրկեզ:

Ընդունումեմ քեղ, անճաջողությու՛ն, եվ Հաջողությու՛1՝ ողջյու՛նՔեղ,ողջյու՛ն... Եվ լաց-արցունթըխեղդած կոկորդում, եվ ծիժաղելիս ես չե՛մ

Այնքանղզարձուրանց լույս (ա այնքան, Ամբողչ քաղաքն է կրակիմի դել, Գետըքափանցիկապակի է լայք, ու

ամաչում...

Չկամ միայն

--6գ..

ես:

--65.. 5--

էնտիր ճրնծր

Այս անկյունումծմ: Այնտեղ եմ խաչված: ծ. Նայիր: պատին գամված եմ անճույս, են

Եւ՝ անգետ ստրուկ, չեմ

մթնում Խրակում,

խան

աքչալույաւ

նս

ես

կդամ

այստեղ: Կայբվենք վերջապձա՝

եվ գետը, ն

Քո կնքի՛ր

0, իմ

էս,

ն թաղաքն

օիթելի:

Աշնան պես փնշդ շնկչնկացնելով՝

էլի

ա, ո

Հրե կնուն ւնքով

դու

Դու

Համբուրում ես Քամու պես վայրի, Անուրախբանտում ինձ սպաճպանեչով, Ինչպեսմի փոքրիկ, լեղճ երեխայի,

4'

Տեսա մուտքիժուռ

ստրուկի նժան չլու-ճնաղանգ

անչավատարմին.

ժամերն եմ ճւռշվում,սսչասում անվերջ, Քո Հայացքիտավ՝խավար սնսաճմժան, եվ խավար՝ այրվող զառանցաերիսմեջ:

Թաշկինակն ըն կավ, չար ռչ ռք: ոկ ազատությ ուն, գիշեր էբ խորին, հչխում էր աճեղ լոությունը լոն: ու

Ե

ասացի նրան, չ, ապ րԲոբ մարդկանջ 287, Հ.ԱՏՆ ուրիշ ա հազն ՒՒՔՆայս մեր չ

ը րնա

քոնն

՛

ճանդիպման,

Հավետ...

եմ

Բայցքնին տվող մի Բոչնակի Դ է եք Թռավդեպի խԽավաբնան

ԿԱ չս

Ռրունզ ժփում էր ր Տոնական դրոշե՝ արդեն քուն տան մոտ Լուսավոր

մոա:

անքուն ոն առավոտյան, Ճոզհաժ քուն, Կփորձեմ տունդ թողնել անխոչեմ, Իսկ գրշերն էլի Հագուստիդծալքում ու

ի

շշնջա.ես

Համարձակվում

կորչհլ անմեկին, ես միայն երկչուս ստվերում փակվում եվ երկնչում եմ նայել երկնքին,

այրվում,այում աճազծաժ,

մ

ծս

իմ խենթացած դեմքը կթաղեմ,

ես

լույսով ագռավներին

կնետեմ

եվ ճարբածություն, ն երազ, ն Քուն, Իսկ գիշերն էլի... կդառնամ, գիտեմ,

7"

Քո գեղեցկության ջերմ երկրպագուն:

մշտամորմոք ՄութգիշճնրիՀետ մնացի մենակ»

է՞2, չենելանկիրքկաժ դուցն սնթն.

եւ

Դու Հարյուր անգամ լլկիր աններում, Դր լ"կ ժի վայրկյան նղովված ապրեմ թեղ Հետ գիշերվախրալճանթներում:

Հնարավոր էր անչնարն, իրոք, լ միայն Հնարավորն քրազանք '

Մի

տառապանքից մյուսն

Խրակի գիժը

էմ

անցնում:

ճաղզքաճարձլով. ե.

Անճնարով միայնվախեցնում

եվ տանջում 17"

Լ

ոք

ինձ

--Ց6..

Հնգած

Բանքրով,

նմ դեի՞նչ,շփոթել Հասկացիր,

|

|

ես

էջն ու տողերը բանաստեղծության, երբ մուզ թիկնոցում փաթաթեցի ջեզ, ՄնացիՓեղ ճետ անխոս անձայն, ու

--Բ7..

Գիտցիր՝ մշուշումկանդնել Հրաշքով

եվ Քեղ եմ միայնսպասում անքուն' Տոնական բացված դրոշի

Դիրբում, քամու Քամիներգում իմ

տակ կ

կողքին,ինձ

զառանցանքում,

է, գուշակում

դալիքըլույս--օ,

անվիշտ կապույտ նրազ,--

/ւղումէչխնդալ, ուղում

իմ

ներքո,

Հետ

դու

է,

որ

միշտ

ուրախանա:

Աշնանվարդերը, վարդերը

հմ ամեն

Քայլին ինձ

էն

տխուր

երնում՝

Մուժի,կրակին ցրտի մնջ խոր, Սպիտակ, 2217 ձյուներումՀեռու

Գալիթի մասին քամին չի ճայռնի,

Ջի ասի աշնուն ժաղիկը տխութ, Որ իժ սիրելինդանդաղ կքանդի իր սն, մետաքսե լուռ դլխաշորը

Դր Հնչեղբան եմ միայնհրազում, եվ ճոգի այրող ատվերներ ցնցող, Որ սիրտն է

ճախրող թոչունանճասում, Սրտում՝ ծուլություն ժի մղկտացող:

ծուրտ միջանցքների անսաճմոայն

ճեռվում Այդ նա՞ չէ արդյոք պ ար գալիս անսանձ, Ի՞նձ էր՝ վեճերի էրա ժշտությամբ ԱՀա նրանից ճիոաը բինանդարձ: Մարդիկ, չեք

ասի ոչինչ, ոչ մի բան եվ չեք Հասկանամութն իմ տաճարի.

Բորբոջուն կրքիթրթլո Աչքերիաոջն բացված էն ո

--08.

Հառաչ

եի.

Սիրտը՝ մոռացման մի թեթն թոչու՝

սաճող Ռսկեղեն,

ժամերի մեջ Ճար.

Նա Հարբաժության պտուլտում թոչում

եվ ճոգեճաց է տալիս ձեղ ճամար մեջ չունի Համեստների

ոչ

ոքի,

Խելք, Ճիմարությունպետք չեն գա նրան, Չի սիրում նան մթնադեմ մեկին,

Ռր սլատին է ինձ լուո Հենվաժ՝

նման,

Սիրտ,ճախրիր, ինչպես թեթն մի թԹոչուն,

Թոռիր սեր դու, գնա՝արթնացնելու եվ քարթիչներին Հոգնություն տար դու, իջիրսնաթույր ուսերին լուսեւ

Սիրտըբախում է-- Հանց տանջվողքոչուն, մուք Հեռվում պտտվեց կրկին, սաճուժ Թոթն սպլարելով՝ է, թոչում Եվ եվիրվածՀՀ կյանքում ոչ մեկին,

ԱՀա

՛

ճողմն է Փողոցներում

Սվսվումէ,

պարում,

օրորվում է,

Մեկն ինձ ձեռքն է իր երկարում, Ինչ-որ մեկն էլ ծիծաղում Է

Տանում,ցույց

է տալիս

աշա

Գրանիտյա մբ խորխորատ

Հոսում

է նա, երգում է նհա,

կանչում է Մոտենում

նա՝

ու

անիծյալնայդ Հեռանում

եմ,

սարսուռնէ ճամայում ինձ. Հենց որ անցնեմ այդ աաճմվանը, կժիծաղեմես բերկրալից: 4.

'

-69..

Շշնջում4, չի

Ճեոանում

Թափվեցե՛ց, պտտվե՛ք, տանջեցե՛ք,

(Ազատությունն սպանված4).

Փաթիլնե՛ր, սառնաշունը դուք իմ լուր... Հողու եուրը լարե՛ր, խղվելն՛ք, Ցրվեցե՛ք,չքացե՛ք, այրվեցեք...

«ՈՎմեռնել է կարողանում,

իմ

նրա Տոգին վեչացած (,

Գիտցիր,որ դու միայնակէս, Ցրտիզաղանիքն՝այնքան

Ո՛վ

հան ա րր շուր...

դյութիչ...

նայի՛ր. սառը մի Հոսանքէ, Որտեղ մանուկ է ամեն ինչ...»

ցուրտ,

դու

ո՞վ

իմ ցուրտ,

իմ սառա՛ծ,

Սի՛րս:, դարձի՛րՀառաչող մենակյաց, 0-, Հմեե՛ր, գնացե՛քդուք անդարձ...

:

ես

վազում

էմ.

եորիցթոչում, թռչում. թռչում, Ձյունն է (առնում, ղնգում-4նչում Հողմը սաստիկ,

Թո՛ղ,անիծյալ,

Ա՛խ, ի՛նչ անզութ ցավ տանջանք. Քռղ Հանդ ձյուն ընկնեմ դարձյալ, Գրկեմգիշերն ուռենու տակ. ու

ու

յունակայծիկ...

Ռրբպես ւնսիլք, Քնթո։

Ազատից էլ ազատ

սիրող Ազատսրտի ազատություն...

Աղջիկների Անցարձեն Հարք.

եվ Ջավերի ցավըցավող Քեզ ժուռ ճամփից կբերիտունս

ես

ա խոսքերը, Տեսնումդալուկբո այտեիբ,

Տ

0, ինձ ի՞նչ վերջալույսը բոսոր, Բաժանման Ամէն

Հանդիպում՝ դողացող ես տեսնում ես

Քո

եմ

քայլքն

էմ

է

.

սոսկ,

ձեռջերի

այտերդդալուկ, որսում

անունդնրբին:

եվ իմ նոր հրազներնեն ռուրում, 11' իմ ճամփան... Ո. դմո լի կարողիր ձյուներում Ինձծածկել ճերմակՔողի ձմռան «ոյ--

ԻԱԻ կարողանում, թյո»

Ինչ ասել չեմ

Շառաչով...

Տազնապում ալա

--70--

եժ

Կշաղորդեմմի ժայիտով... Բա խտիմ, բա՛խտ իմ, գիշծրն ընդ մեղ Դու երերուն արաչետով Դարձյալկթոչես... Գիրկնառնելով Քիանդձիգ, ԼԶ փոշին.ելավ երկինք Հառաչով,

կարապի, խոսթերդ խորունկ,

ես լճում եմ ես սիրում եմ

լսում

ԻԴ

տազնապնենքն աճալի։

ինչ աշխարճում պար

՝

օսլացալ Պատույտով անվերջ...

|

Բուքըդարձչաչերգ է ասում, Փչում, պտտում էլի... --Վ--

եվ ամեն ինչ տեսիլքէ, ե րբանջն է 4են

սուտ...

քաոսում

եվ երդն է սուրում աննաճանջ...

Հոգում րփրալիչ.. Ցարծի՛ր, քռի՛լր,

եվ զարմանք շողերում դու անվերջշողում ես Ու խիզախ կաքավում: 0՛, երդէ՛ր, օ՛, սխրա՛նք, օ՛, դիմա՛կ,կորժանու՛ժ.. անի

Սի՛րտիմ, լոի՛ր,

նաժկի՛ր Ճետքելրն աղջկա. Մա

չկա:

ց

ույսնէ

Հարմո՛նիկա, ճարմո՛ նիկա,

Մքնումքասիաոււտ, խորն է ՑՔավս Աշխար4ում...

Երգի՛ր,վառի՛ր սիրտը մեր,

դուք գարունքվա Հրանունկնե՛ր,

Դեղին-դեղին ծաղիկներ:

եվ նա կիկին սարն է բոնում

Վերադարձի...

Հողժն է երգում: ես լսում Ձայնդքաղցրիկ,

Դու շրջան ես մտնում

Ինձ

երնալով

էրկրային

հ՞նչպար

է, արդյոք:

Քեզ մուտ կանչում այդպես: Անդո սյտույտեերից Դու ձ՞րբ պիտի Հոգնէս: Այս ի՞նչճնչյուններեն, Ի՞նչ եմ դողում այսքան: Հմլվածձայնե՞րեն, եվ ազատ Ռուսաստա՞ն:

Եվ իբբն խենք պտույտ,

է վազում, Երկրագունդն

ն ու

Առաջ...

էս :

ւ

ես

ինձ

է բացվում, գետինն տառապանք, սխրանք, մոռացում,

եվ Ճուզմունք,ն քէ մաշ, ն ԴուԹոչում էս, քոչում, Ձեռքերդ տարածել | |

շվոցով

տէ՛սս

իմ գեղուժին

Շուրչպար մտավ թնարձակ, նետեց նա բոլորին նաղկունք ու երգելուք թուլացավ... իմ Իմ

Էժ խոբամա՛նկ, դավաճա՛ն,

Ֆենտամի՛տ,պարիրխէնք, սպառվածճոգում անտակ

հվ

Դու թույնեղիր

առճավետ: `

ես Ա՞

իբրն երազանք,

եվ հբրն դժություն, կ եբբն

գլխով են անում,

Ու ես տեսա.

ի՞նչլույսով

Դու

ու

Թփիկները շշնջոցով

Քարեկամին... Սա

սույլով

Զբոսնելով սիրակեզ,

կրկին,

Մի ակնթարք Քո

Մինչլույս

եժ

Մ`

կգժվե՛մ,կղզժվե՞մէս, ի, սիրու՛մ եմ Քեզ սրտանց,

Քր

ւ

մել ես,

գիշեր հս, Ոտիցգլուխ արբեցած... դու

դու

'

ր

Ռր խլել

ես դու

իմ Հոգին,

Թունավորել խենթորեն,

Քէ՛զէմ երգում, անգի՛ն, էրգերո թիվ չունեն...

Ռր ես

ու

.--49.-

Ք եի ր Այչրատի՛ր ՛

Ձ

..

մ

Հարբած

դաժան, իմ բանտում, ավա՛ղ, փուգիշերեցիր, սիրտ իժ սիրելի, ի ու

՛

,

աշխատիՐ ճավառ,

ծրկար (յ գ նիվ գ որժե ԲԺ րի Համար ի Ի «Իմ ՛՛

բը

:

,

ոզխաոանքով,

Ուրիշըկզգաբերկրանբը տոնի, ա ա. Ն Աա» Բոր"

իմացիր, որ դու

/ւրիշիցէլ

ոեր

աաա

մոնելով շուրջպար

Գնե

լվ

նս դու կարող ար Ռռկեկ լայն Ի

ու

ավել

Քո

Պարմար

գոտին բարել:

Որ բո Հասակե իրանն ես ածել ու

Ռրիշներից նուրբ

ու

շատ

ալացիկ

Որ գեղձցիկէ այե կինը ջաշել Իր շութջը խմբվածչրլուս

'

կանանցից,

Ալո, թա՞ղցրէ, բա՞զցը,Քա ղցր ավելի.

Աշխատել. մինչե լույս իջնի բարի, թմահալ, որ քաջ կինը զինվորի Ց/ուղիցգուրս ձկավ, մ տավ

շուրջպարիչ

Սս

ծեկներիմոտ շանդիստեմ առնում, մոտ Ենկների Հին դազտնի ու

Շքամուտթի դեմ մբբիկն է

ոնրմակփոթորկի ՀրդեՀ

սիրո,

ռոնում՝

բերելով:

Բայցնուրբ անունդէմ կրկնում անվեիջ՝ Քաղցրությամբ, սիրովե Հիվանդագին,

Համբուրում Քաբուն Փղանջցքենրդ պերճ, ծրբոր ժրրիկեէ երգում մոլեզին, -Ա.-

|

ի,

ծաղիկներն էլի։

կարծեսթն վազքը չավարտած

լրիվ՝

Ոժառալառեղա մրրիկի տակ ես, ԱՀա

Պե Ուրիշների կինը զինվորի

Մորի

ձյունե Փակեցին

իմ առջն ծնվեց ձյուներից սառը, անկենդան եզ:

Մի ծաղիկ

ու

Անուշթախիժճով, քախիծով գաղոնի,

ինչոյէս քափվող ձյուն ժաղկաթէրքերից, գոն նար Դեո թրոմ

քոչում իմ

րա

շուրթերից:

ԱԶԱՏ

Խ

ՌՀԵՐ

ետ ընկած Նրբանցից մի անճեծլալնժույգ

եազում, վեր էր նետում ասպանդակները իր իւ գանգրաճեր,բարակ կեչիներից այն կողմ ե) ինձ այնքան մուռիկ՝ դեղին ճամաղզգեստով Նի Հեժյալ էր ընկած կանաչ ծիլերի մեջ, Էնկած մեջքին, դեմբը՝ զեպի երկինքըլուրթ, Ռր շոյող էր այնպես: կարծեսքն նա այդտեղ Նի ողջ դար էր պառկել՝ ձեռքերն այղպես փռած /ւ ոտքերը սեղմած: Այնպեսլա՞վէր սլառկել:

ՄԱՀՎԱՆ ՄԱՍԻՆ

է

ի

Դ.

ել

առա

Համ աճա բա

աո

ժպտում նժ

հանհետքը մածվան Ժէ

աղա

ում,փ

Եվ դեպի նա

դատող իմ Դե ժոլիտով: են: այդպես եմ ուզում: Այդ եմ ձնով ուղում ա իմանալ,որ նա այցի կգա ն ինձ,

ծս

'

Անցնումչե դանղաղես Ռոկծօրն էր ննջում խի

'

Մի բաց

նրան բարձրացնողմարդկանցուսերն ի վար... կառքըմոտիկ եկավ: Զգուշորենայնպես ւ քնքշորենայնպես բարձրացրին իսկույն

ցողուններն այնտեղխազաղննջում էին ւՇողերիտակամն Իսկ ավելիՀեռվուժ

այդ Ճտային Նրանք դեղնություննդիին ու

Բարձիկներին կառքի... Մի մարդ ելավ,

նստարաններն էին, որ տափարակ ծաժկով ասես դատարկապորտ մարգկանց եվ պճնամոլ կանանց բազմությունը, Գունեղ Դրոշակներ էին այսուայնտնղ ծփում: եվ անցորդներ կայինցանկապատին նստաժ, Ռր Լուռ դիտում 22 ձիարշավը: էին Սեղմել

|

Որքանլավ է մեոնելն

վազքընժույգների Պողով,լսում

միանգամից, Հեռվում Խայտաբղետ ճադած Հեծյալները էին դեպի սյունը Թռչում բարակ: --78..:-

'

Համառ

ա

Ո. ՛ '

է որքան,

երբ Հեասպառնժույգն Հան կարծ ոտքը ծալեց, նա ծնկները ոարով արդեն թամբն անզոր էր պաճել, Եվ պոկվեցինոտքից ասպանդակներն իսկուլն,

|

լ

ազատ

ու կյանքում վարգել էր խորճել լինել: եվ ալացքի պաճին, Առաջինը

նստած ան Ցանկապատին են ց"րդները,

իսկույն ինչ-որ կոճղի մոտիկ տեսա

ու

նա ողջ

"

Թոա

եվ ընթացավկառքը կրկին փայլեցնելով Անիվների ճաղերնու կողերի ներկը... "

լսում

ծվ ամեն ինչ

կանգնեց

Ոոքն գլուխն, իսկույն անշարժացավ տեղում: Գոռոզ սանձերնարազ ձգեց, կառապանը

'

ընկա վ». գոռում, աղաղակում էին

Իսկծս

ն կառքիոտնատեղին նրա բռնելով ու

արագացող Դոփյունները նրանց: Հետո՝Ճանկարծ մի ճիչ. «Ընկափ, ,

՛

ՆՈՅ

:

ու

բիչ

Մարդիկ, մուռենալով,

հ Փողքը Համազգեստի, գլուխը սաճեց

ձիարշավի

կանաչին էր տալիս արնի տակ փովիած: Գարնան շնչից ուռաժ խատուտիկներն այնտեղ Ու

Փափուկտաք

կառք էր սուրում:

ա

եվ աճա կախընկավ Ռտքըանօգնական,որին գրկել էր կիպ

պյարների ննրի մվրա,

Քայլում էի,

ճաղերն

Բարձրացրին երան...

մի լայն, խճուղով

Ցանկապատից անդին դաշտը

Բարդի Ան

աելով Հնովից, փայլեցն '

Նա

ցնցումից ցնցումից

նետված, նա նետված,

«ալլոցվեց գ

տապա

գետնին,

ժոծրակովխփվեց ճողինճայբենական,՝ Գարնանային Ճճողին՝ ռիրալիր տաքուկ.:. Եվ այդ պաճին զլխում ծնունդ առան միակ ու

Մաջերըպետքական:եվ առնելովծեունդ, Նույն պածին չլ մեռան: եվ աչքերը մեռան Սվ դին հրազանքովվեր է նայում ճիմա: Այդպեսլա՞վ է, ազա՞տ ծ.

մի գետափով

օր

Թեթնեորեն ճոճվում, օրորվում էր մի մարդ՝ Հագին՝ շապիկ մի ճին պատոտված շալվար: մեկը բոնեց նրան,Մէկ ուրիշըօզնեց,

:

ու

եվ մարմինն այդ ձգված, երկարավուն, Ռրից առվի նման չուր էր Ճոսում, Դուրս քաշեցին գետից դրեցին ափին: Ռոռիկանը, քուրն իր քարեքար քարչ տալով, Ջոիոմս քն ինչու, այտն իր չրաժեղձի

գնում էի դանդաղ:

ու

Քանվորները Փեովիցձեռքի սայլակներով

Աղյուսէին

կրում, ածուխ

ու

փալու

Դնետը փիփուրիմեջ առավել էր կապույտ: արձակ օձիթներիտակից Բանվորների

Թրջվածկրծքին դրեց, ուղեց, Հավանաբար, Սրտիղարկը լսել, Հավաքվեցին մարդիկ, Ել ամեն նոր եկող եույն ճարցերը վեց,

Ցոլումէին նրանց կրծթերնարհախանձ,

եզ վուսավոր աչթերն անժայր Ռուսաստանի

ՆույնՀարցերը 4իմար.

չին Փայլում

խստիվթութ դգեմջերիվրաւ եվ ճննց այդտեղ մի խումբ բոբիկ երեխաներ Դեղին ավազն իրենց ննրբանեերովՀունցում եց դոզանում Հին մերը փայտ, մերթ չղլուսներ, Մձրք գնրաններփոջրիկ։ Հետո ծլկում էին, (րենց կրունկներըկեղտոտ: Ցոլացնելով Իսկ մայրերը նրանց, որ կախ կրծքերունեն տակ կեղտոտ, սպասելով Շորերի այնտնղ՝

Ինչքա՞նժամանակէ եվ ինչքա՞ն չր արդլոք,

Հետո

կամաց-կամաց տրվելսկսեցին, էլ իմ ճամփով ծեռանալով գանդազ, Նու էի, ինչպես մի եռանդուն բանվոր, Որ խմած էր անչուշտ, ի լութ ամենեցուն էր լուր), Ձե ամեն օր կյանքում Աղդարարում Ռրբքա՞ն, որքա՞նմարդ է կործանում այս գինին, Ռւ էս

րանըբերած ավարն փ«կույն խլում էին, Մոծրակներին աալով պինդ Հայճոլում էին

Փետ,

դեռ քափառեմ: Քանիարն դեռ կա, Քանի շոգ է, բանի գլուխս բուք Վ դմո, /. թալուկ է միտքս... Սի՛րտիմ, կյանքում դու իմ եղիր: եվ ժպտալովզննիր Ուղնցույցը ՄաՀը:Հոգնեսպիտի ն անկարողլինես Տանելկյանքն այն ուրախ, որով ես եմ ապրում: են Անկարող մարդիկ տանելմի այնպիսի

եվ Հեռուսնում էին բծոների տակ կթած: իսկ մանուկներնիսկույն իրէնց ուրախ խմբով

Վերադառնում Հին կողանում Էորից Մճկը՝փոռթբիկ գերան, մեկը՝ազյուս կամ

փալտ...

եվ յոսրափվեցՀանկարժչրի ճողփյուն

ճիչ.

ու

ու

«Լճվա՛վ,բնկա՞վ». նավիցգոտում էին դարձյալ, Եվ բանվորը, Թոզած րոնակն իր սայլակի,

ն սեր, Ատելություն

ֆույք Ձեռթով

էի տալիս գետում բնչ-ռր մի տեղ եզ մք խայտարդետ չապիկենրըամբոի, Արանում մբ այնտեղ, ուր Հէնց կետի աֆին, Խոով մեջ ու բարի՝ օղու էիչ էր բնկափ Ֆոիք էր բերու ՄՓեբ

Ուզում,միշտ եմ

ան

.

։

որ

յ

ապրում | իմ մէյ,

ուզում գինի խմել,

Մարգկանց աչջերի մեջ

|

Ջոն մեջեն, Ռրանը Իփվածէեն Տենց ազի ժա, ջրուժ, ո.

Թե՝ ե՞րբ է չուրն ընկել, մնացել ջրում այսպես ասած, խմել,

նա

Ճայծլ

ճամբուրելկանանց, Ռւ ճուր կրքովլցնել երեկոներըիմ, երբ ժէրձկով տոթբ եանգաբում 12 երազեմ էրգեմ։ եվ աշխարձում լանմ ու

ու

Սոզոցները թամու...

--99--

: |

ԼՅԻ ՎՐԱ

էլ Ռչչէլի

լճի Հետ աշա նրդի վսեմ ոճով: Բարձր նրբին թավուտներից, սոճիների եմ

անում

Ափիավազուտից, խորքիցշիրմատան, կանքեղներ կան վառ Ուր աղջամուղջկա գորշ, ու

ես Հղում եմ նրան

երդն իմ

օիրաճարված:

-

Եվ, ինձ չտեսնելով, նստեցմենակ լուռ ինչ-որ գերեզմանիքարն աստիճանին: ու

Այն նավակընեղլիկ, որ ջրերն է չոլում,

կիսաղեմքնեմ տեսնում: ծվ չիմանա թող նա, Որ ես գիտեմ Հաստատ,22 ինչու՞է թախծում եվ ի՞նչ տենչեր ունի' Հեռվում ամառանոցն Իր լուլսերը վառեց: Այնտեղինքնանոներ, ծիծաղ է տափակ: ծուխ է լուրք Սիգարի հա այստեղ եկավ առանց ուղեկցողի..: իսկ

ե՛վ այն լուսացույցը,

որ ճեռավոր ափից իր կրակնէ կանաչ՝ արտացոլում լճի Այն ջրերում,որոնք շատ են վարդագունած:

ու

է սողում օձը նռաչքանի

իր պողպատյա միակ Հնարավոր ճամփով, եվ, սոլոցից առաջ, լիճը բերում է ինձ երա խուպոտ աղմուկն սողացող ձայնը: ելուստինեմ կանգնաժ։եվ ինձանիցվերն

եվ նա Հավանաբար, այո՛, Հավանաբար Քչի այն սպային, որ կիպ բաճկոն ունի, իբրե խողովակներ ճագել հսկ շալվարը

ու

՛

Ու

Հետույքն է շարժում: եվ աղջիկն է նայում մշուշներից անգին, (ճից, սոճիներից,բլուրներից անդին, ինչ-որ Հեռու-Ճեռու, այնքանճեռու ժի տեղ, Որ ես ինքս անդամ անկարող եմ նայել:

մի ութ Գրանիտյա

շիրմաքարէ: Ցածում՝ Մչուչի մեջ ճամփանճերմակինէ տալիս: եթե ցածից մեկը ինձ դիտելու լինի,

կվախենա անշուշտ. ես անշարժ եմ, գլխիս Մի լայնեզբ գլխարկ, իմ ձեռքերըխաչել, մեջ սն ես կանգնածեմ աՀա Շիրիմննրի Այնպես վայելչակաղժն աշխարՀին այնպես

:

0՛, բարալիկ, օ՛, նուրբ... Ու

արագորեն տալիս. մտքի մեջ նրան անուններ Ֆզիր Ադելինա, Մարյա, Տյոկլա եղիր, Այո՛, Ֆյոկլա եղիր... Խոչճուն դիտում է նա Քուլաներըմուժի... Ախ, կջշի իխնչպես: Սպանմոտ է արդեկ՝ճերմակ կիպ բաճկոն, Վրան"սրած բեղեր, կոճաձնմի բիք իմ

սիրաՀարված:

որ

ինձ դիտի: Ցածում

:

նս

եմ

ու

Որ զրժ չունեն բնավ վարում փոված լճի, "-

--81-տ

կանգնած:

Բոլոր զույգերն անցան: 0դն առավել կապտել, Էներմակելէ մուժը: նվ տեսնում եմ ցաժում Ինչ-որ մի աղջկաշորի թեթն ծփանք: Նոամտախոչ անցավ, ճանապարձըՃատեց

ե՛վ այնսոճիներիշարքըբարակիրան,

եվ սակայնմարդ չկա,

վերնումեմ

լուռ

Ազատէ իմ ճոգին:

է սնում ճեռաստանը Մշուշով դեմի խլում վերջալույսը եվերկնքից ամբողջ: նրա կատարումէն բոլորն՝ Քմայքները

են լոկ երթնեկում սիրածարված զույգեր,

ի

ու

Չի նկատում նա ինձ, դա պետքէլ չէ բնավ ՈրպեսՀողնաժ մի կին նա ներքնում պառկել՝ երկնքինէ նայում, մշուշվում է դանդաղ,

Դեպիլիճն

որ

Ճառավ, պետք է լոկ մարդկային Այդզույգերին ն ջրի ճառաչանքներեն պետը: ինձ սոճու լճին, պետք է, որ ես Իսկ այդ դեղեցկուճչուն՝ անտես երգեմ վսեմ մի ճիմեն Այսպես կանգնած, Այն մասին, թե որքան առավոտներըչինչ, Որքանսլացիկ են սոճիներն որքան

հիրճող այս իրիկնային ես զրույց

ինձ Հետ,

6--

(նտիր երկեր

ծվ մի տափակբլիք՝ գլխարկիտակ ֆբա3... մոտծցավաճա... ձեռջն է անղմժում... ձոում '

ն Որ խաղում է միայն

նա

ի,Բիբերը նրա աչքերի մեջ վճիտ...

«հո

ր

ես

դամբանի կողբիը ռաջ Հանկարծ... երկարատեմի

է անում, Թնանցուկ

Քրքջումեմ,

տանում

ինձ

նկա նույնիսկ...

ամաղանոց, եժ

Քրքիջը-..

աժ,

ՀՅՈՒՍԻՍԱՅԻՆ ԾՈՎՈՒՄ

՛

Ի՛նչ են զարձրել ծովի ափը Ֆրանտներն կանայք այն Սեզանեերեն շարել, ծխում,

ու

ու

ու

Լիմոնադ

ու

դաշնակիցները իմ՝ Ճերմակ գիշերն, աստված, նոճիներն ու

խմում։

են տանում

Սածկած քաթաններովկոկետորեն: Այնտեղ նրանք իրենց զվարճալի ու կապույտ մունդիրենըը

-

՛

Տելլորեերն Թեքն լողազգեստի փոխարինած, իրենց՝ ԲացածԺկաններն

մենք՝

՝

ու

Աաաա

կրծջեերն

Ո ռաթերով անկարգ չմփչմփույնում:

քարթ...

եվ գիշնրնայդ ճերմակ մտախոձճ չ ինձ տուն: Ուզձկցում եվ քամին է զարկում իմ Հրդնճվող դեմբին, Վագոններն են թռչում եվ ճնրմակում է այգե Իր անրակում

ծամում,

երանց Ծանծաղուտնմակույկներով՝

դարձյալ. «Մնաս

թե բոլոր

Կճեամոլ,

ծովափովմեկ, ն օդն աղի դժկամ Քրջջալով Բամբասանքովանվերջ վարակելով: Մանույկավարներըճետո

ս

բարո՛վ, Պատասխանում է ինձ. գնաս: «Բարո՛վ ծվ միալն լիճն է ԱՆՆ 4 քել, Մառախուղ Սակայն ճատակորեն արտացոլվում ենք

են

նրանք՝

Հետոքափառում են

48՛յ, 41գ բարի գիշնք, ե վաղում ձմ, գնում,կանգնում պառիքափքին, Մրտացոլվում (ճում... մենք ածսնում ենք իբար: ես գոռում էմ. լե»... եվ անտառն է աճա «Ողջու՛ ԺեղեցկուՀու ձայնովպատասխանում. «Ողջու՛յն», ես

Թէ էս

Քլարցքի»-'

:

Սպանարազացնուհր Քայլքնրն սակայն 2ի մոռանում շարժել ճնտույքը,իսկ աղջիկը Ամուր կպելնրան Համաքյա վազթով Հետըքարշ է գալիս...

էմ

ատյ

«Ֆյոկլա,

8մ.

քոչում

Հիվանդ:

միայ ծաղիկներպետք չեն։ ինձ գրեցեք միայլեւ է մ ե այրեք առանցանքը»... ի

ու

ՀԷ՞յ,դու, Ֆյլոկլա՞»..,Նրանք վախնցածէն,

գոռում

ջովին

ձիդ, ինչպես տուտբ իր եվ տանջանքովայրվող, Հութծրատող տառեր, ինչպեսքարերն այնվառ՝վարսերիմեջիր սեւ

սարումչիրիմներիմեջ եւ`

ու

չ

ժոզնած

վերն,

Անտես, բարձրաճասակ... Եվ գոռում

Սոճուկոնը,ավազե

դերեր:

Ա Մ

ամ տա

սաստիկ,

եվ նվաղուն խոսբեր... եվ ձեռագիր մի ձիզ,

վրա նետուի սոճու երանց կոներ, ավաղ, հղավումէմ,

ծվ ձգզիանն նրանք՝ որտեղիցեն

եմ

Ներեցեք

ձպպոցով պաչում,

սլանում Վազոսի,

Հոգնած

ողբերգական ողբերգակ

ւ

Գոռում

ու

Թե

Են, աշի

տպացուցել, ատում

զվարճանումեն, ուրախանում:

է

Ամքնուրեք նչ 1

արուն,

ՔԻ Վրա, . պատին, բին, աեւ բազկաթոռին նա՝

ԿՈՒ

եվ նամակի վրա

աբրաիատուչու,

ն ի Իսկ այնտեզ՝վերջալգը երկնջից է զավաք մի բազմերանգ: Աբարել է գրկել վերջալույսին, Արչալուլան `

.

ույրե Ե վ -ույրերը

երկուերկինքների --Տ8Ղ--

Հյուսում են մեկ մշուշ՝ Մերք(արդագույն ու

Մերթշառաց

մերք

կապտակոչակ,

Լոր-Րոլոր Էնա

Ծովը Հանդարտվածէւ Առագասոներիտակ թաԱգնաա Մի զբոսանավ ծովի գեղեցկուճի Բարակկայմի վրա փոքրիկ Որ վառվում է, իբրն ժի երկնքիճակատինփայլատ

սուզվող ամպը կարծես ցասմամբ է ճուր՝ տեղում ույն

ու

մերթ

Բարակ սեպի եման

երկնածրանգ,

աո ր,

Կրաը

Մ/

ծովապատնեշից Բորբոսնապատ Մենքկարդացինք բառեր. «Քեզ ճետ եփ միշտն, «Աստ եղել է կոլյան

ու

Դիադորր, Շպասարկու հշիդորն է եղել

Շա՞տ չ

են բացգույն նստոտել քաշած խիստ դեմքերին: Հովարները

արա

աստ,

Մէնջ կարդացինք, առա դուրս ճկանքժով: ծ մոտորային ժի ,

Իսկ մեջտեղում, ուղիղ կայմի առաջ

Հաստափոր նավակ,

է լռակյաց կանգնել

փնչոց, րում մեր ետնիք Զղվումէ ճետքն

մի

Մորո" ի

եվ նայում |՝ մթնած ամբողջապես:

արաց:

ձանձրացողն երին, Մակույկներ փարոս, ափին

Մենքզբոսանավնենք եվ քաղաքավարի,ճանդիստձայ Մեզնիցմեկը ճարց է տալիս այսպ

Լոգո

ու

Մչր Թիկունբին, Հեռուճորիզոնում

է լոին ՀրդեՀվում

մի ճրացոլք, «Վոլնի» կղզին ձղնորսական

է

եայն

նրանց՝լիաշճոգի, թողնելով նայում ենք Աղերսագին

Շո

Փոնլէ հր տափակ մեջքըայնպես, կարծեսկենդանի լ մի ժովային, հսկ առջնում՝ ծովի

Առկայծում էն

լուռ,

«Ցանկանու՞մ եք բուքսիր»: խիստ ր է տալիս իր պարզությամբ Պատասխան դոռող. եմ, ո՛չ»: «Շնորչակա՛լ Ու

րում

:

Մարդիկձեռքերն իրենց խալածժկր3ք

զարմանալի բանը ասստժծու»,

ոտա

մու

լռության Այնտեղ, լիակատար ի մեջ շողուն Ճանդերձա Հյուսվածքի

կատյայի ճետ,

«ծզելչ աբեղա

ր

Հեռացող

ճնռաստանուի

տակ բոլոր-բոլոր... Առագաստների

վառվում է անգին ադամանդը

աղջամուղջիթուխ ճակատի, Հառնող

եվ մենքսուզվում ենք մով մշուշի մջ։ 21 Հ մեր առջե,ծովբվրա,

նչշանաձողրի նռան յունին՝ --84..

ԱՎԱԶՆԵՐՈՒՄ

չեմ Տանել

կարող բառակույտը Սիրո խղճուկ մաշված «ԴուՔ՛մե ես», «Քո՛նն նմ»,«Միրուժ. ւյ, ու

«ին

խոտերի

չեմ«իրում, Գճրվել Հպարսո Հայացքով,

Նայում

եժ

չքնաղ կնոջ աչքերին --ՏՃճ-

«Հար-ո»

եվ ասում.

Հետո

«Հիմա դիշճը է,

Ու

Վրեուտ ,նրք՛կկլինի,Ամրի՛.

Հետո վեր

Սոճուխեժի բույրն

ք

ու

ազի

ցատկեց

եվ թոչկոտելով սուրա ես

քամին

լանջե ի վար

|

ց

երկարնրան Հետապնդեցի:Չոր

իութ են

բից

արյունոտվել կանչում նրաե, երե՛ս... Հալածու՞մէի

րվել էին շորերը ճագիս,

ն -

Փոթորկուտ ժովի: եվ նման էնա ՀողմաՀար ղեմբին.

եվմ ձե՛ռք, ռք,ճ

Աջ այն ժլատ

եվ ձայնն իմ կրքու"՝ եղջերափողիձայնի էր նման... ան հսկ նա լոկ թեթն Հետքե՛րէր քողնում չարժու եվ սոճիների մեջ անՀչետացավ, Երբ մթնշաղը Հյուսվեց ծառերին,

ո. աի ավազների՛ն

՛

Գ1ղնցկուքյամբ, Հյուսիսային ժովի՛ն է Հատուկ...

ղու

սպ

Այ«պե՛ս քի էս խորչում, Քայլելով մէր Չորս կողմըլուռ էր, Փլ յում

քր արդեն

ֆիննական

զրույցին

ֆինների, կառամատույցի Բազրիքի Ս. մերբ մա

վազում Քրքջում վարսեր

սատան "աք

ճանդստաթնում էր ձորակի եզրին. ծրկաթգծերի ավարտման տեղում: Այստեղից մի նոր քրքիրէր

եվ անօթնան մի ռուսաց Նայումէր անճա՛՞ լտ,

բացվում,

մատուղ

օտա՞ր այն

ճողին,

Այսպե՛ս չի ես խորճում, եվ աՀա,

նա

«գավ

կանգեցբլրի զառիվեր Ճանկարժ լանջին, Աշբերը երա

էին դարձել Շիկագույն արեից

եվ խոպուները, ռր խեժո՛տ

ու

ավազնեէրից.

էին սոճիների պքս, էին Քափվումնրա Վա՞ր ուսերից

Եկ» ՛Ե Հայացքին հմ

ձրանցով լազուր:

գազանային

զազանային ճայացքը խաչե՛ց,

ո ԻՔ Ծարանջ վրաս մի փունջխոռ

--88..

հորի 9

եվ ծս պառկած5մ՝ վազքից շնչասպառ, է. Մենակ,ավազում: իմ բոցավառված ալքճրի Դեո

ոո

ու

".

եվ

առա առաջ

է նա, անզուսպ բրքջում,

են

պատրաստիգնացքն,

Պաճակախումբը

ու

.

|

ու

ն Սաճմանագծում, ունկնդրելով խրթին

կանաչաչքերով մազոտ

ե

հորից Հալածում ինչպեսգազանին.

ծվ Ըեղեցիկէմ

բ

|

ձրի տիրձ՛րինձ, ամձնաճաղթ կի՛րք, հսկվաղը կերթամ ազատ կերգեմ...» ու

Ո.

մի

Բուռ ոսկե ավա ղ,

ոք,

ու

մարմին

բամուց ժածահվող... շրջազդե՛ատը՝

Պառկածխորշում եժ. «Գրշչե՛րէ այսօր, Վա՛ղե ԱՐՎ էլ կլինի գիշեր. Բայց ես չե՛մ շարժվի անղից, Մինչն չՀասնե՛ժ-լբոնե՛մ նրան, ինչպես գաղանի, եվ փողի ձայնով հրան -

այս

Ջկտրե՛մնրա ճամփան ի՛ժն նս, ի մր»

«Դու

եվ

«ծս

նա

ալ

հառում չասենժմ. ու

ինձ ասի.

քո՞նն

եմ,

լ

քո

հր...»

ԱՇՆԱՆԱՅԻՆ

ՍԵՐ

'

Սաղարթների մեջ՝ժանղդագույն ու

թաց,

երբ ոի արոսն է լուռ շառաղունում, երը որ դաճիճր ձեռքով ոսկրացած գում է ափի մեջ թրուժ. Մի վերջին -

կանչում,

երբ արծաթ դետի ժփանքիվրա՝ թա" արգունթում

ր

իմ դաժան երկրի դեմքի

ես

օրորվում

եյնժամ

եմ

եվ երազում հմ,

երազում եմ, քեղ երազում եմ, անցյալ արն, եվ քեզ խղճում եմ, խղճում եմ էլի...

անանց,

Հանդիման

իմ խաչին գամված,

տեսնում

էմ

էս

0, Հիմար իմ սիրտ,

Սիծաղկոտերեխա, Ե՞րբ կդադարեսանվերջ խվփվելուց:

խորունկՀեռուն

Արյունիմիջով արտասուքներիս, Ռր նավակիմեջ,գետի ճետ անչուն Քրիստոսնաշա ինձ մոտ է գալիս:

"Ն...

նույն ցնցոտինէ նա Հազել (լի, Եվ հույնՀույսերն են աչքերում նրա, շվ խեղճ նայում է Ճագուստի միջից, Մքխիանցքերեն ձեռքերիվրա,

Ամառ

խոնավ,ես իմ անկողնում Պառկածեմ Հիվանդ: հմ կուրծքն է խուժում

իմ խաչին գամված,

հավակդ Արդյո՞ք խաչելությանլճանգրվանի բարձունքիդիմաց,

աճա

չարգվել

են

Ջեմ զգում բնավ: Մարդիկ ինձ մի բիչ ավելի պակաս

Ջղվանք նն բծրում, քան իմ սպանած այս մոծակր եվ մոմը վաղուց լուսավորում է գրքի այն տեղը,

Մոծակինման իմ ականչներինբզզում

ԵՎճանասլարչի սոշու Հետ խառը Այտերիվրա մոայլժերության

աըԱն ր ագել։ երեսունձինդ ՛

-

ԵԼ

Բայցմութ ակնախոռոչներում Անիրական փայլովնՖայէցին, եվ ուրախությունը, ն. փառքը, ,

Ր ա

'

-

:

ու

ը

'

ա» ոյի թութ եվ տերեները արոտվում են Է

տն էն

մերկ անտառում

-88.-.

:

:

`"

ծե

ոֆեսոր՝

|

գիրք: Համբերիրմի ջիչմ՝ բ բանվո վ Ըը ճնշված, ես մի խիղախի, բ: լսի՛ր. զարնանը տեսա Սպասի րը Համարձակորենկգնա ի մաճ եմ նրա Հետ էՐ բարեկամներն իր: կլոեն Կանգկառնեն բոլոր աշխատանքներըզործարահներում:

Այդ դու

աշքեքք, փայլփլեցին

աա

՛

ար.

արձազան բն.գ էւ.»

-

է անվերչ, կինը մեզ մոտ քնշված է իրավ, Եվ դրա Համար բախտր նման է բանվորիբախտին: Թե

,

՛

չար,

պրոֆեսորը Ռրտեղ ձանձրալի

քամուց,կտրատվել

Քփերը թնաքափուռենու,

ՀՅ

էս

իմ շրջապատում: Հչարազատություն Արյունակցական

`

ծվ

բան, ինչ-որ կիզիչ բան:

հսկ լույս գիշերվա ստվերներիմեջ Շներն են իմ տան շուրջը պտտվումթունդ Հաչոքներուի Ո. ես օտար էմ մերոնց մեջ կարծես: Անարյուն էմ

,

է

մի տաք Ինչ-որ

Տծ՛ր իմ,տխուր է էրկիրսէլի, /ւժից ընկնում եժ

ն

հմ

առ ս

՛

ասու ՛

Բանվորի, 5:չեփորեերը մեկից,

ան

եվ բանվորներիոտքերը կբնկնի տերը ճաստափոլր: է դու՞ հս ասում՝ կինը ճնշված էւ

կտան» մի կեոլ, որի Ճողու բնդերքում "

է ում

հմ

Հ

9.

ԱԺ

կա եա

կրակի Խուրձ: նա

Քամու նման Թճթն է Փայլում:

ամբոզչովին թեթե փոշուց էր ասնս

Աճել լինի, բաճել լինի, Միայն Հնչուն ոսկի՛ բերի,

Թէ

ձուլված, Ճկուն էր, դողդոջ, Ուրեմն, այսպես, | պրոֆեսոր. Չորս տարերքների դաշինքըՀզոր ո

Հետո

Կռվածձր միայն նրա Հոգումեջ, Կարող էր ժորքել, Կարող ձր

Հարություն տալ

ի՛նքդողանել

Սոնեու

նա:

չե՞ս

իմ կանչին:

Մե՛կ 1ւ բոլորը իմ Համար, հլխի վրա նրանց խարազանիմ, շալի ր:

անգամ Հապա ժի փորձիր

Հարություն տալ: Ի՛նչ է, ծն բանվորը կարող սակայն, ու

գա

Արար»

փարոլ,

աա

ետնում

նայում ատէ,

«զմում

աճա,

՛

ւ

աա

Աորոնագեա,

ԱՆ

Ո. լքել եմ Հիմա,

Քոն: Սի քո

կորերգեա. Լ : րոմ ր " մա մա

"րշիաա

ո.

՛

Թո

Ա»

Ղ

ծուխն է կապուտակ,

Առջնումխավար՝կործանումովլի. կանայք՝աչքներում խելաչեղ մի ճուր, կրժքներինվարդեր՝ տրորվածՃավետ: Արթնացի՛ր,խոցի՛րսրերով քո սուր եվ ինձ ազատիրկրջերից իմ խննք,

ու

Ձարդապսակներ ծյուսելքնքշորեն: բաժանել անծանոթկանանց Սաղկունք

ձրջանին,

եվ քախծել, տոկալ, լինել Բայցավելի լավ՝ ծանր մաճ բռնած

Ցրի, Համբուրի, Թո՛ղգուբգուրի, Ծ

աճա

նայնշրջան մոաժ՝ լավ է դաշտ գնալ, Անցնելովուղին շուրջպարով Հրե, ԲարեկամիՀետ ըմպել խնդալ,

ի 2826Ր

այս

Գյաստին

Վեռզորմ մայիս,գիշերն սպիտակ, Դռան մշտական բախոց.դուրս աթի

երբ որ օձի աչքերովնեղ

տ

Վլ

ԵՐԳԸ ՖԱԻՆԱՅԻ

ԿԻՐԹ

Թ:

ցողով լուսայգի, Քայլել թարմաշունլ

կմարակծ՞ժ, կորի՛ր:

Ռ/ կփորձիմանելալգիս,

ՏՈ

7:

հոմ

Գարունեփ

Թո՛ղոր

նա

նրան:

Նա

էլ

չգա

մ

Մոասումեժ այսքան,

եկավ դրսից,սառնամանհիբիցը,

եվ, կարմրատակած,

12 կրա՛կ հմ էս, .

Սէելակը» Լ9րեց.

04անգլիցի, քարմ «դի բուլրով, Ցրեդուն ձայնով, --91--

ե գործիս Հանդեպ ո՛չ այնքան

պատշաճ

Շատախոսությամբ, Դո

եվ քոքովում է զանգակըկառքի, Որ բախտն անցե՞լէ... իմ բախտն անցել է։

հկաժ-չեկադ՝ ցաժ զցեց իսկույն

մավար ձատորը

գնղզարվեստական Հայտնիճանդեսի,

նվ իսկույնթվայ,

Թ. իմ

սենյակում, ը մճնծժէր

հսկիանզ չկա՞,

Միայնոսկեղեն լծասա՛րքնէ, որ Շողում է, ղնգու՛մ մինչ այզաբացը. Իսկ դու՛, իմ Հոդի, Ճամր մենավոր, ես... Հարբա՞ժ-խմա՞ծ խմա Փ-4արբա՞ծ ,

կարծես,--

ո

ու

չր ամենը Սրտմտի՛՞՛չ մի ՔՈչ

հա...

եվ անմի՛տ նակ...

ե Այնուշանդերձ, խնդրծցինձանից,

Որ «Մակբեթ» կարդամես

նրա Համար: չե մոտեցել Հաղիվ «ճողի պղպջակենրին», Ռրոնցմասինծս անդորեմ կարգալ առանց ճուղմունքի, ծրբ զգացի, որ նա՛ էլ է ճուղվում ծվ ինչ-որտեղ է ուշադիր նայում...

Պարզվեց, որ մի

մեժ

Մի կերակառչելէ

ու

Ք...»

իր արցունքներով մեր վրա լացում, կարծես մեր Գարունը սու՛գն էր անում. մեջ կրակն առկայծում եղեգնուտի եվ խելքաճունէր նժույգին անում,

կատու

չալ-չալ

դեմի տանիքին, Որպեսզի... րոնի երկու ճամբուրվող

աղավնիների... սրտնեղեցի... Բայցամենից շատ ա՛յն բանի Տամար, Դր ոչ Թե մ6՛նք Համբուրվողը չինք, այլ՝ աղավնիների, եվ որ...

Նորի՛ց կոչեցիրինձ «անմարդկային»...

ես

անյե՛լ

են

է Ֆրանչեսկայի Պառլոյի ժամանակները,

ե2

:

ես

նմ մծխված այս

գինետան

ջին.

բախտը՝ կառքով նեռաձի, ուռումէ|դեպիարծաթն մեգը, սուզվեց

խավարում, Օրծրի ձյան 122 խորքում դարձրի.

Եվ Հոգիս է լոկ մերթ ընդ մերք Արծաթե բ ուքը՝Թու

դաղում

պայտերից:

կայժերձն. թոչում

պայտերի եվ (ույս են «ռալիս մթնում տակից,

Վայծերը, ՝

--92..։

|

է սակայն Սուրու՛մ կրքերի քամին,

եվ այրվա՛ծ է

քո

ց.

դեմքր այդ քամուց...

Այս անդամ էլ դու՝ ապարդյուն, իզու՛թ,

Հարբածժի ճամարամեն ինչմեկ է,

,

ւ

տրված ես ինձ կյանքում վաղու

Երկչուռ Հեռացարքեզ այրող Ճրից...

`

ԱՀա եժ

Սուրու՞մէ. աՀա

Դու՛, ոի

Բայց երկինքն անգամ կի՛րքէ երազում եվ էրկինքն անդամ դաշնակիցէ ինձ... Եվ արդեն վաղուց մե՛կ է ինձ Համար,

/ւ՛ժ ուսը շոլել, ու՛ր սօիրով Ել որ նրբանցքներնամայի՛,տանչել, խավա՞ր, կատաղի խենք իմ կառքը քշե Լ... ու

ՄԵ՛կ է ինձ Ճամար՝ով է շշնջում, կամ՝ով Ճառաչում... 12 դու. ուրի՞շը, Միայննժույգի դոփյու՛ննէ Հնչում կամ, Հեռու Ճեռվիցկա՛ոքնէ դղրդում. -Տ9.

խննթաքա՞ժ մի պաշ կ(րթերով, Վն մենթ Հիացումով, տրվեցինջ լ պլատուճաններին, շո"անստույգ սեփական մեր... ս,

պարտ

է

Քան

մո

ՐԲ

մոտ

:

առավՏ

՛

լ,

ան

որեէ կին,

երբես, ինքս ինձ, կյանքիս օրե՛րնեմ

ու

ամեն

երեկո, նղովում անկեղծ, ուրվականը քո

ԻՍ արգեն

ՑոՀն

ո՛չ

եվ ճանգավոր ԽոսքերըՀողի՛ ջրի՛ մասին,

ռԼ Թճ

ՔՄ

ես

ասում,

հա Հո ԽԸ Ձի սիրաճա՛րնէ միայն արժանի Մարդուկոչումբ կրել իբ վրա...

նա

անծծքով Հրկեզ,

որպեսվրե՛ժ դատավճի՛՞ո... չե՛մ իմանում. ծմ մոռացել ու

ու

Անկե՛ղծ

ու

Քրա չ ճառնում ժի վճիտ, լա լությա մբ Թե մբ, ՞

Հանդավորվա՛ծ

Քան

իմ դեմ Հառքում ատվազու պսակազձ-իֆ... է

ու

ու

է ինձ աստղն1.

այն գիշճ րը`կրքոտ, մոլնգին, դուստր անվայել, անկումի ոմ կար առավել, քան ն

:

կործանումով...

Հիմա,

բանաստեղծ եմ, ախր, սիրելի՛ս, Մի մա՛րդ՝ ամե՛ն ինչ իր անվամբ կոչող 11 Համն Հուք թլո՞զնրանից... ինչքա՛նէլ խոսեք վշտոտ բաներից» ել ի՛նչ էլ խորչեք վերջերի մասին սկիզբների, Այհուշանդերձքոլ Բուլ տրվի ասել, Ռր լոկ տասնչճինղտարեհկա՛ն եթ դուք Աշտա քե ինչու, կուզեի, որ դուք Սիրեիքմի սլա՛րզ, Հասարակմարդու, Ռր սիրում է Հողն ջուրն առավե՛լ,

ես ։

:

ի

լ

Քեզ...

Տ

փ

փ

ծրբ գութ կանգնում եք իմ

ճանա

Այո» տյեպմստանջվա՞ֆ, Խոսումնթ Ի մաշվա՛ն այց

վշտոտ

/.

90՛

Մառին

-

ես չնմ Հավատում այս

ձիգ գիշերվան, Այս անմխիթարերեկոներին երեկոներին,

պարչին,

Րի

իմ Հոգուն

ասեն ա

ո՛չ. չէ՞

որ

եթ Ք ձէ ճծզ(նախա էս ոչ էմ

Թնն շա՛տ

Հատ բան

22171

ամբարտոավա՞ֆ

՛

(մ /

ինքգ կներես, Անճավատարմին

'

բարել գեո Ժանդուց

գրազվածինձնով...

մելամաղձոտ

էս:

Մի պաճ մոռացած տանչջանթներդ ժով՝

|

էմ

ու

Բախեմխաղաղվածտանդ դուռբ

բռնացո՛ղ

գիտնմ, գլ

թոԻջա»

ձոր.-.

տե՞մ...

Ոչէլ խարերա՛զամ

տանջված

չեմ կամենում ճավատալ նույնպեո: ԳուցեՔն, իբրն ուշացած ճամփորդ,

ես

սիբաճարվում Քամաշթու՛մ ճջ Թովիչ տեսբը

1նչ, կարժում

0,

լ

Կքզճցի՞կ, ալեպս կննդանի՞, -

»

Դու լուսեղեն ծս անմեղ ձյան նման, ճերմակ ես՝ նման Հեռու տաճարի:

'

»

հ

Եվ

ճանին, ձեռքդ դավաճանին, ձձոքդ մեննէլով՝ մեկնելով Հեռավորգարուն զու կնվիրես։

լ

|

.

"6

մնե

ճամարչէմ Դրա 4Ճամ

բա

Որ

Ու

ղբա

դալկավուն... եվ ուսերի փայլնայլնպե՞ս Ո՛չ, աշխարչե անկիրը, մաքուր է ն ինս

կոչել ինձ ասպետ,

ծ

անար Բոմխարու(Հոտ, րա :

միայն

ա

իճ

անսուտ՝ եվ սիրտս լցրած թրթիռով

մոնի "ոմ

ս

Լոտո Խաբուսիկ բա՞խտնէ անցել սրընթաց, իրոք

ու

:

»

են ընկնում ճեգ, Որ թելեր մանելով արծաքն՝ աստղերն են գինու թասի մեջ վտառներըոսկե օձերի... Որ պարում

».

է՛լ օիրծլ: ես Է՛լ եմ անքուն Տանչլելխնեթ «իրո Հրի մեջ կիզող, նմ

երբ թելերը Հյուսվեն, կազմելով փայլուն ցանց մի ծանոթ, երբ օձերը գինու դգալարվեն դառնանժի անճուն, ավելորդ կնետեն այդ վանդակն կպտտեն, կվերցնեն, կապտավուռ Դեպիվին անչատակ, դեպի ինչ-որՃավերժ

ՏեսելՀաղթանակ, տեսելպարտություն, Ճանաչել կյանքումբարեկամ, ոսոխ:

ու

Շատ Հին Դրանք...

իսկ ի՞նչ մեաց ինձ: ծրազիստվերներ, ճուշերխոսքեր... եվ իմա իայն ես ակամ

ու

կրկնումեմ նրանցանուն

ա

ւ"»»

1/9

Տե՛ս, սլաքն է ժամացույցի գնում դելի

Բ ոսկե ոով

մի կժիկովմիացրի Բայց դրանք

նս Միացրի խճնք մի գեղեցկությամբ անունն

Որի

է՝ իմ կիրք ն իմ կյանք, Ք

ե

ու

լ

կատարելով խորչուրդը կրթիս, . խոյանալով նրկրիցմայրական, ե մեն ուրիշն է որ

/Քի

:

.

ե,Գա աաա օ

ճ

,

գալիս

ազատագրական...

ե նույնփաՀաբչանքի հ խոսքերը հույն, մի Քոթիո աղա, Անդուր շուրթերին.

կեսգիշեր:

մոմը իմ երեր: Շնչառությամբ լույս ալիքի Հետո եկավ մի մութ ալիք: դողաց խոր իմ անքուն, Սի՛րտ, նոր տարի՛դշնորճավոր։ Ձեզ սիրում եմ ես թաքուն, իմ Համր ու խուլ երեկոներ, իմ ճամր խուլ փողոցներ: Սիրում եմ քնղ, սիրում թաքուն, մտնրմուճի՛մթագնած պատանության ե այնկյանքի,որ գնաց: Անվերադարձ դողաց

էին անչափ

շատ

"

"

Նիրճեցե՛քղուք մուշ-մուշ, անդրծովյան Հյուրեր, նիրճեցեջ, Մոռացե՛ք,որ վանդակնէ մեր խուլ մքագնում օր օրի:..

Շատ էին, այո՛,

ամենավես

ճամփում կիրճերին այնմութ, Համբուրել եմ ես Որտեղսիրել

Հեղեղ եմ

'

Թ:՞ Հիվանդ,ծեր է իմ Հոգին, Ո՛չ, մոխիրներումկա վերջին մի կայծ, Որ նորից րդենպիտիբորբոքի,

ծս

ձյունոտ ն ժայռերից

՛

Ի»

Արիության,փառքի

|

սխրանքիմասին

էի այս դառնագինճողում, Երբ սեղանիսվրա՝ շրչանակից իր Հին Քո չքնաղ դեմքն էր ինձ մտնրմորեն շողում,

|

|

ու

ես մոռանում

--97-Է-

(նտիր քրկեր

ժամը ճասավ, ճեռացջար տանից, ար նետեցիմութին մատանին մեր Թանկ, գու

մ

ու

:

ուրիշին տվիրքո բախտն մոռացաես Քո դեմքը

ու

սնրն անբիծ,

կախարդական:

ԹՈՆ հիշեցիծս

չիարս

ատում

քեզ գրակալի

կանչեցիես Քեզ,որպես

մոփանչծցի Յի,

:

"

դառաժ,

Ու

.

անքուն,

՛

առաջ,

Աղա բներից ելնում շան նման, դուրս չին հայու՝ Թե ոնց է վառվում ծովն արնի տակ, եվ ամեն անցնող աղջկա ոսկե ժամով Հմայվում՝ գիտակ: Այդ գործին այնպես Հմուտ

պատանություն:

նս

ք.:

բեզ, բայց Հնռացարդու լուռ, լացի, չլսեցիր՝ սակայն,

Ո Քիժնոջիգմեջ փաքաթվեցիր

գիշերովխոնավդու

ու

տխուր

եվ բնքշանալով,երազում էին ոսկեզեն մի չայչճոլումէին խմբագիրներին,

Հեռացար անձալե,

դաստանն

են գալիս (իո Ք"

Եվ Հեռացո 9.7

ւ

բազում

կապույտ Քիկնոցը

աի

ու

քնքշությանմասին,

անիր

ռա

ու

ու

էր

եվ

՝

քո

ճաճիճը քաղքենիական:

քննադատիմ կույր, Ռչ,իմ սիրելի,իմ բով ընքնրցող, ՛

կյանքում բանաստեղծնունի վնրջչապես

Ե՛վդարն այն

ոսկի, կ՛

ծամն

աղջկա, ե՛ ամպն այն մաքուխ

Անմատչելիեն, ախր, դրանք քեղ...

այն կողմ

Քորը

Դու գոՀ

լուս,

ամայի մի քա զ»

Փոնոտներն բն էին այնտեղ բնակվումն հրար անա ճաճ ախ էին գոռոզ Ոզչունում

էր անդամՖերծկնիր սյայձառ էուածրը վեռուժ կոր ճաճճիվրա տխուր չոին,

ու

ճին,

ւզետքչունի նա, Սաճմանադրության

ճամաշխարճայի ո

չ...

ես մի օր ցանկապատի տակ, շան պես մեռնեմ կյանքըՀողի մեջ տրորի թող ինձ, ես Հավատում եմ՝ աստված է ծածկել ինձ ձյունով ճերմակ, որ

եվ Համբուրել ինձ

ու

Ց.

կլինեսսաշմանադրությամբքո խղճով

Քախտովքո փոքրիկ, բախտովքո կնո), իսկ բանաստեղծըթումի մեջ է ժի

Ու քող

ժպիտով:

յդ

շողում

՞

պաճեցիանձայն,

մի րարդրած Ճաճճիբարձրացավ մեջ փտող: այ

պես

Այդ ձնով էին պոհտներնապրում, իմ լավ ընթերցող,

ՊՈԵՏՆԵՐԸ

ջ

գոշարի

եվ դու կարծում ես, Թե դա վատ է, բա ն Քո ամծնեօրյա անզոր անօզուտ, քո ճիդերն չանքերն

Պատանութ ւթյունն անցավ երազներնանցան, ես Փո դեմ ջ չքնաղ այն ճին շրջանակով իմ ն Ց

ր

լավ,

ն

ծազկի, մի ամպի Համար,

մի

գիշծրվամեջ խոնավ:

Քայլդ

դար,

էինրոմ կահ նաց վերից'

Հպարտությունն Հոգուց ե.չգիտեմ, որաէ՞ղ իր գտավ, իմ սիրելի, իմ

երազիս

ծրը Հարբում էին, սեր էին երդվում իրարու Հակված եվ շաղակրատումանպատկաո սուր: Հետո փակված դեմ Հետ էին տալիս: Լոռաաբացի Մի բութ եռանդով գործի սկսում: ոճ

իր ԱՔ ւ

նրա բնակիչն իր ամբողչ օրն էր նվիրաբերում Գինուն ն ապա փութկոտ գործերին,

Լ

Ո

(906

անբիծ: մրրինկն

.

Ս

ցանկանում ձր առաջզա

Դու՞ նման

Ոգզնորության շողով ներշնչել

իմ

տունս

չերմության կոչծլ:

Երկնքինման նա բացվեց լուսե, եվ ես չեմ կարողերան ընդառաջ Դարզել իմ ՀիվանդձԼոքերն ասել,

Ռր իրծն շատ

ու

եմ

կարոտելառաջս

ես

նայում էի աչքով ամալի՝ Ինչպեսէր քավում նա զայրույթ Մեր միջն արգեն բառեր չկային՝

ու

բույն,

ոչ վիրավորանք, երջանկություն, Նւռ տկարացավ սիրտըերկրալին՝ երկար ն օրեր անծիր, Բախելով երկրային բախտըուշացավ ճամփին՝

Հեծաժ

կատաղի կառքը եռաձի:

եվ ես վերջապեսմաճացու Հիվանդ,

Շնչումեմ

հմ

այլ

ցավ,

Համարձակ:

Հավերժությունը նայեց աչքերիս, Սրտիսշնորճեց մշտական

Հանգիստ,

Խոնավությունը կապույտ գիշերի

Մարեց ճուզմունքի Ճրդեչը կյանքիս:

փ

Դու

:

եք

իջի՛ր, խունացա՛ծ

/ւ ծածկիրիմ ճիվանդվարազույր, խորդենին, 2քացի՛ր,զնչուի կյա՛նք Քո

աչքերը փակի՛րդու --100--

անբույր, լոին:

աւեր

եվ ինչպես գեչուի շա՞լն անփույթ

Փռելես Ո՛նց

որ

Ո՛նց7 որ

իմ առաջ դու էլի, թե Հլուսքերով սն-կապուլտ, թե փոթորկով կրքերի:

Ի՞նչ էի Հեկեկում անգա, Վքրերկրյաի՞նչ խոսքեր շշնջում: եկ պառկել քի ես ուշագնւա, Գլուքս պտտվումէր, անջում...

դաշտում՝ առաջվա ճերկը չի, Ո՛չ ճամփա, ո՛չ աստղեր տեսա ես... իմ

Համբուրել եմ` իմ մեղքը չի, խոսք եմ տվել՝ կներես... եվ /ւմ

ում

կերոլ, տանջվում առանց

մայրամուտի շողին՝ճնազանդ,

Հավերժգիշերի դիմաց՝

տունըիմ կյա՛նք,աղքատիկ վինտրախուտ-ավելով,

անն Ռեն Բանավոր«երով մազերի լ

խոնջ մարմինը՝լլկված անսաշման,

եվ սառը

էս,

Մաքրելքո

ԴԱՇՏՈՒՄ

ԿՈՒԼԻԿՈՎՅԱՆ

.

:

Վրյունուսվերջալույս: Սիտում՝վերթե՛րջանի: Լա՛, սի՛րտանսփոփանք... Հանգիստչկա: Զաժբիկե անժայր տափաստանի Սլանում է անկանգ: »

Փովել Տ

րք փարվումէ ծույլ: փին

0՛, իմ ւս

Նեպրչագվայիմոտ կարապիէր ճչուժ, եվ կրկին, կրկին ճչում է նա...

տափաստանում, դեղին ղառիվայրիվրա Դեղերն ղեր

,

եղանք ստնպում, Մեճնջ կնսգիշերին Ուրնտ նայելու ճնար չկա'

Հոսում,Քախծում անծայր: չնա, են լուռ

Ռուսիա /ւ

հ

է

պարզ

քախժում,

կի՛ն,ձավի չափ մեր ուղին,

մեր կուրծքնէ Հիմա խոցուվ՝ նետինման մի Հին,

Մարզն

Ար

ուղին,

,

ուսաստալ

Դրոշը պայծառ էլ երկա ր-երկա՞ր Չի ծփա գլխին մեր զնդերի:

քաքարական

7" ,

սպլոոակ մի քար: Ճամփին՝ կիզանուտ, ցեղե ատելի' Գետիայն կողմում՝

անսաւման

ցավն է մեր իժ լա՛վ:

Գյութն բնկնոս խոնարճեցՀողին,

ուղին,

ԱԱ աԱԱ բ

Անգամ օտարերկրյա Մեգից գիշերային Ես չեմ

Գ

Ոշեր

սա

ըսում,

բնա վ

մեր

դրոշը

սուրը

ողա

Փիում

Շողաքուրնէլ խանի...

Աա

ո Վր

,

գործի մեռնենք այստեղու

Բէվ-բե,

իմ

բար

լուսեղեն կի՛ն,իմ լավ

2".

ընկե՛ր:

Այնգիշեր,երբ որ Մամայն էր անգութ դաշտ Հանդ, Պատել Մեկտեղէինք մենք տափաստանում մուք, Դու այդ Գիտեի՞ր ու

է խենք Ձամբիկն քոչում...

եվ վերջչկա

արչան,

Ի` որա

ես,

Ց

Մենք Հանգիստենք ուենչում... Սանպների խոտըտրործձլով անվերջ,

Վերստե՛ր, ր անթիվ... ն րն: լր" ԲՀայրծ կԿանգնեցրու՛ են վախե Ամոաերն ծ վախնցածլողում, լողում անդին, Այզն չ ժովում

ա

պատարագին

Հավերժական մարտեր, ծխի ն արյանմեջ

--102--

սուրբ

եմ Ռ՛չ առաջինը, ո՛չ վերջինն

,

Դուն

Բ,

Հանուն

Ք

ծ բա

տ

՛

նք, խարույկներո՛վ լցնենք րն.1 տափաստանի: աա

ար

մ

ի

եվ Դոնի առաջմութ փրփրալից, գրկում Գիշերվա կրապների ճիչն ինձ բերեց Հեռվից ու

.:

ԶայնըՔո անթուն: -Վ03.-

օկավ ամպի պես դիշերվակեսին Ձորքն իշխանական, Եվ մայրն էր Հեռվում, կանգնեցնելով ձին Ողբում բարձրաձայն:

Եվ ճավքերնէին գիշերը անքուն Պտտվում լռին, Փայլակեերն էին Ռուսիո երկնքում Հակումիշխանին,

Արծվիկոինչբ

ան

փորձանքդուժեց

Թարքարին կարծես,

Նճնպրյադվա գետը իսկույն ժշուլվեց հշխանուչու դես: |

Ո.

նիրճողգետի մշուշում մքար ինձ

ԴուՔո

այցելեցիր։

լուսեղեն ղդեստովեկար, Հոու ո"

Արժաքալիքդ շողաց ընկերոջ Պողպատե սրին,

Նորոդեց փոշոտ զրաչՀաամբողջ րմ

իսկ ուսերին,

երբ առավոտյան ամպի նման

խենք

Հեռացավ ճռրդան, Վաճոանս դեմբից քո անձեռակերտ

Փայլեց ճավիտյան,

Ու կրկին քախիծովդարավոր

է պառկել ճողին։ Փետրախուտն

Ես

եմ քո

Սլացավ դաշտերովՃալվեց ու

ողջ

բորբոքվեց վույրենի՝

-"

նվազածլուսնի լծի տալ: »

եվ ես էլ քախիծով դարավոր, ինչպեսզայլ, լուսնի տակ նվաղ, Չգիտեմինչ անեմ, մոլոր՝ ու

Որոնում Լում

եմ

քեղ, իմ

հրա՛զ։

կովի ձայնն աշագնած, վայրագ քաքարի, Ռոռնոցը եմ

Տեսնումնմ Ռուսիայումբոնկված ՀրդեՀք՝ աե

առանց դադարի:

Համակվածքախիծով մի ճղոր,

թո

էմ

ազատ

յ»իր Կրոն մ ձին...

::

ամպ

բարձունքում մթին: չՀանդիսլում

Վառվումեն իմ մտքերը լուսե

սրաիս մեջ Ճիմա, Հոշոտված են իմ մտքերը լուսե Հանգչում

Ուժասպառկրակի նման...

աի կի աին

«Հալյտնվի՛ր, Ու

Հալտն

՛ր, իմ

Հրա՛՛շք,

քաշն է ձին բարձրացնում Ճամարձակ... Սրերնեն քամու Հետ ղզրնղդում...

ծվ ատեց ճառնողլուսաբացը

Մզի փորձանքովանկասելի:

ձայնըՀեռավոր

գետիմշուշոտեզրին...

Ձիերիմի

կիրջը

յ

նուժ

երամակ, --104..

Վ.

կրկին դաշտում կուլիկովյան Ջոքեց, ցրվեց մշուշն անծիր, եվ ամպերը քափառական իջան դեմբինլուսաբացի:

Սոլովյով

է Համատարում, (ռեւթյուն

եվ ոսում

ու

եվ «եշցգիական, տխուր տրտունչով մենք թափառեքինց։

ժշուշ մեզ, Հե լօվոմ մարտիշառաչ, են

ու

Բո յց մեր առաջվա տները դնել

անքուն Մենք գիշէրային խարույկների Ռաժփազւեձլու Հույսերով Համակ...

Չի երեում (ազժակբչեկ,

Բայց նս զիոնմ.սկիզբն է

պաճշն է Խոովթի

մոտ

դա,

ու

Մենք երաղել ենք

կարապները կաղաղակեն,

'

Ինչպե՞ս Ճանգիստապրի մարդը, չեն Զուր կախվել ամպերն անթիվ

ու

հրաղանքը ատել իսկապես:

բերկրանքընրանք, Այսպեսչեն տեսնիերաղանքների են Քեզ: Ռվբեր որ արղեն մոռացել

Զենքըծանր է մինչն մարտը, է,

դողացինք՝

պուր երազանք: Անտեղի եռանդ,ղուր քափիառումներ

արդեն,

ծրբ Թշնամու գլխի վրա

ծժիժա քո ժամե

չկարողացանք,

մոտ

Աղոթի՛ր։

`

»

է

կամուրջն առավ՝ Սաղկեց խնձորենին: Հրեշտակըերկինք տարավ իր Հետ ասուղբ կանաչ զույնի,

Շվիներգով ՔԵԶ

ՄՈՌԱՏԱԾՆԵՐԸ

Եվ ժամը Ու ժամանակը շասավ: ծալեցվերարկուն, եվ թուրըփայլեց, նաճանջեցին պատերն աներեր, եվ ես քայլեցի ճանապարՀ բոնած ամբոխիշարքում Չար միգապատբարձունքներն ի վեր:

եվ կամուրջը Հրաշթ դառավ. Հողեպարար Ւ՛եչ վեճություն եվ ի՛նչ բարձունք խորին:

ու

ու

մի այլ զառիքափ գնացինց առաջ, տզառիքափից ամբոխն, եղան ուժասպառ, առաջնորդները

թ

ջաց

կախվեցին ամպերնամպրոպաշառաչ, իիանթերիվրա խուրձը փուլեկավիսպառ:

Եվ ժերԹեճրը կախչին բնկնում մտրակների պես, սնղմվում էին բոունցքներչորս դին, մ. առաջ մանուկներն էին լալիս աղեկեզ, այթ ջալերով

լ"

Պոոի

փաքաթվում էին,

ել

եշ ետ ժն

աֆիմ

ւ 1

«Ցի ,

ում

ուժասպառ

եղաժ՝ դուրս '

ետնիցձգվեց ամբոխը

ծկա շարքից,

չամախոչների,

Մնզ չէր ժպտում երկնջի կապույտըանբիժ, «աճին պատած էր էլի' ամպերով

(րեն

Ն

--|08..

՛

շվին.

ծագեց.

աստղը երգեց Հովի վ, հախիրդ տա՛ր...

չուրը երդեց. կամրջի տակ

Մի տե՛ս Հռրձանբը իմ վարար) ճողսերը թո՛ղՀավիտյան, Այս խորությունը աստղավառ Դու չես տեսել երբեք... Այր լոուքյունը անաաոման Դու չես լսել երբեք...

Քո

Նալի՛ Աա

ես ճորձանքն աա

Ե՞րբ ես տեսել ղու հրազն

'

--387--

իմ այս...

ԲԱՐԵԿԱՄՆԵՐԻՍ

ւ:

Աժ, ,

Մեր միջե կա ոխ մի

|

անիժյա՛լլարքր,

մ. Մայկով

անսաՀմոան.

նախանձ ենք,օտար միմյանցՀանդեպ,

վաղեմիթշնամության աոան չե՞ս աշխատել. ապրելայլ կերպ, արած. Ի՞նչ

,

Թո՛ղ մոլախոտում կորչեմ անՃեւո, Բո՛ղ Հավերժականբունմտնեմ ես: գրքեր, լոե՛ք Հավետ, Անիծյա՞լ Ես երբե՛ք-երբե՛ք չեմ գրելձեղ:

:

Այնքանծանոթ է դեմքրդ աչքերիս,

դժվում ենք դեռ, ծիժաղից մեր աչքերով 9 զիրուց խորտակվող տներըմեր:

կարծես ապրել ես ինձ «եւո, մի կյանքով: Փողոցում, տանը, Հլուրընկալվելիս, ես տեսնում Եմ նուրբ կիսաղեմբ քո: ես /ւր էլ գնամ,դու էլ ես այնտեղ, Թո քայլերն են միշտ զեդում հւոձում, /:վ դու չե՞ս արդյոք, որ քայլքով թեքնե ԳիշերներնՀաճախինձ ես ճետնում: Դու՞ չես, որ սաճում-քաքչում ես էլի, Գլուխս դոնիցճանում եմ Հաղիվ՝

Մտծերմության մեջ դավաճան ենք,

նման

ամեն

մեկը արդեն տուննհր սեփական, դ. թույնէ կաքում պատիցամեն. ննջելու տե՛ղէլ չա անգամ:

Թունավործց

Ի՞1,Հ արաժ, Բ

իսկ

'

'

բախտինՀավատալով,

ուռած

օնում

անտեսանելի, կիսաթափանցիկ,

դարձել ենք դատարկաբան, Կյանքում նչ արած,

ի

այսօր

Ճարթումենք մենք

կուտ իրո Գլիի

երբ եղինջներում, պատի տակ այն, նեխիոսկորըժեր անջա ի Ինչ-

Ես ա

՛

Կգրի գրբեր պատկառելի.

:

ու

Սննդյան-մաՀվան թվերովբարդ, Մեջբերումներով գարշա՛Հեղեղ... չ ապրել այդքան Տխուր խրթին, Այդքանմնժաշութ, այդքան դժվար, եվ արժանանալ լոկ դոցենտին, նորքննադատներ բնրել աշխար... -108'

դքան

խ

ն

դալիսէի.

մուռե

էյ

ե լաչակ կար չթմ: նստած դու էիր» ,

ն

ու

սացարյ

Դիդի գետակը իջար, ձրգեցիր».երգիդ միաձայն Արձազանքեցին

՛

Երեխաներին Հեղ անմեղ

երազի'

Մոորում եմ մերը, դու չէի՞րարդյոբ, Ռբ շիրմատանը, կալերի ետե, նստաժ՝մտաճող, Մր դերեղմանի

Մերժառանգների դալիքճամփան,

Միայնկտանջի անիծյալնայդ

մի անդամ տեսած

Քանի քանի իրիկնային զանգ... ես Հեզ արտասվում, սպասում էի... ղանդերիղողանջը անկանդ նակայն խլացնումէր քո ձայնը սիրելի... Եվս ակնթարը՝ ւլատասխան չկա, ու

մյուս ափին փայլում... կաչակնէ մերթ-մերք ր / ես Բայց լավ դիտեմ այն օրն ապաղա, երբ կճանդիպեեքմենք ինչ-որ վայրում

-309.-

«Հ.

Զվարճալիէ առյրել, իմանալ` 1ուսնիտակ ոչինչ նոր չի լինելու, Ռր մեռածին է տրված ճենց միայն Ապագակլանջի բաոը ծնելու

ՏՍ

Մ/ կլանջ սպասել, ճոդնել ես արդեն, ես ն Եվ խոնարճվել լոտ ժպտացել, Արձակմաղծրիդ իմ դեմ փնջերը Ուսծրիդվրա մուգքող են գցել:

չէ արդեն՝ եվ էլոչ մեկի դորբծը Ինչ կտանք մարդկանց, ինչ թողիր ինձ 4ե, հսկ շիրմիս վրա մարդիկ անտարբեր

չէ էլ Հարուստ, դշխարծ Հէ նայել Հայացքով մի մպնտք մեժ

ն ոչ

սե.

իւ

ճենց միայնմարգիկեն ասել, է պետք՝ Ճնեազանդ Սոլասել զուսպ... որ

ու

(908

մի սրինդ, որ լի է երգով, Ինչ-որ երգում է տխուր, խղճալի ե նուրբ, Շոյիր չսիրած տղային ձեռքով, Ծրրիր Պոար օրորոցը սուրբ:

ՍՊՈԼԵՏԹՑԻ

բարակ վանքի մոմ է ասես, Հալացքներդասես նիզակներ են խոցող: ՀանդիպմանՀույս չունեմ, Հանց աբեղա մի Հեղ Թողբարձրանամխարույկ ու մոխրանամ բոցով:

ես

էլ այստեղ եմ բախտիսՀետ մնում, քնարսէ Հնչում ցասկոտ, Հանց տապար, Աոնում տալիս եմ

ես

շուրաներում՝ ն չար,

Ո՛չ, չեմ Հայցում ես բախտ չոլանքներ քաբուն, Ինչու՞վիրավորեմթեզ չոյանքով կոպիտ: Որպեսարվեստագետես կայում եմ այգուն, Ռւր ծաղիկ ես քաղում, սիրում եմ ճոգիդ... ու

եւ քո Հավատում մազերին մշուշ, եմ քո Երկրպագուն շքեղության, Թողիմ որբ Հոգին՝ Ճավատարիմ շուն,

Քո

ու

ուռքերիմոտ զնգացնի շղթան:

եվ աճա նորիցօրերում այս չն, ծրբ Հանդիպումեմ քո մութ Հալացթիե, Ուզում եմ եւ քեզ անունով կոչել, Ապրել շնչել միայն քո կողջին,

ԱՂՋԻԿԲ

Քոռ իրանը `

ն դաժան, ծվ ոտնաչարված,

կգրեն՝«Պոնտ»: մականունը

Արեգակով այրված, քամու շնչին տրված, Դուփախչում ես, սուրում... Սակայն Քույլ

-

ճրեշտակին, որ Տեսնել Ո. ողջ

սրտով

քնում է վրադ, քաղցը ցավը արյան:

զգալ

ու

Ի՞նչէ

դեմ երազըկյանջի, արդեն տրվածթույնիհտնից, ծս բնզ լքում եմ, ինչպքնս այն մենկին՝ դրա

Բույն

Ջփոփոխելով, չ(եղժելով ինձ,

երգիս ադամանդներըՀուր ԽորՀրդավոր վարսերիդ մեջ եմ ըբնդելուղում լոին

ես

նվ սիրաճարսիրտաէմ ագաճորեն նետում ան աչքերի շողուն

ու

մուք ակունքներին:

տութ,

Մարիա՛մ,

մննն

Այսպես: ԱնցավՃողմն այն տարիների: Մշակնակոսով քարշ եկավ անքուն

ԹԱ112մբանդարանից. եվ Հանկարծ երերուն քայլով ի՛նձ է մոտենում, Մի ծերացա՛ծ մաշվա՛ծպատանի էր այղ, Թե՞... իրականում չ. (նրազու՞մ ու

'

իմ գլխի

վրա ճախրեցինէլի Գարնան թները թեթն զնգուն...

Մոտենում

ու

եվ սոսկալի է,

եվ ինձ

թեքն Ճաշու Գարունն ինձ կրկին ասում է. ելի՛ր... ես իմ Ճամբույրնեմ քողնում բարեպաշտ նրա կտավին անտեսանելի... ն

ու

լջվա՛ծ շշնջում

ու

չափազանց,

ժպտաց

հուժ նա մթնում, ձանկարծանպատկառ Եվ... ոչ եղե՞լ էր, ոչ էլ՝ կա՛ր ահս... Ա՛խ, ծանո՛ք էր ինձ այդ դեմբը տրտում, ինչ-որ տեղ նրան տեսել էի ես... Թե՞ իմ դե՛մքն էր ալդ, որ աշնան միգում,

՛

է կամացՁ..

Թափտուր թներդ ն այնտեղ ռուի...

Ո՛չ, խնջույքիմեջ ես մենակ չէի: հս չեմ մոռանա Ո՛չ, հրբե՛ք-երբե՛ք

աս,

ինչպեսճալելում՝ տեսնում

Ք

ԻՄ

ԿՐԿՆՈՐԴԸ

Ուշաշնանմի

օր, երբ մշուշ էր, մեգ, փորձում էի վերՀիշել մի երգ

0՛, ջերմ -

ճամբույրներ՝ չծախվո՛ղ երբեք:

"

կանանց...),

ւ.

.

.

նան

ես Գապա րզ

աճելությունն իմ,

Եվ

ո

ն

՛

՛

Իսկդու

նտ

ն

է վճատ աաա `

-

քաղցր

Ապրել տենչալքո

Ի Հինավուրցտոթիդ գիրկը ԻՎ ու

ալդ

"

Ա2

ո

ւմ,

«հեռանալ,

ծերացող Ճոդու... քնքշանքին Տրվել

ծառ,

Բաժանվելերբեք մեզ չի վիճակված,

Քե ՛ղ, սիրելի՛ս,

բոնեմ իմ ճամփի Ճեռուն, ն մած ճերիկն այդ քո ծ խամած, կնրաղեմ ինչպես մի կո" աժ պատանեկություն: աին

Ու

՛

(Կարծեսե՛տ դարձավիմ կյանքը անցած...

Թ

ձիգ Տանջվելեմ սիրով մի անչույս տակ: Փոշոտ կաշինի քավ ծառերի

Ինչ ւ

ու պայծա՞ռ,

հրազեերի թնովՀեռացա, Անձ րնի՛ց, քամուց, մուժի՛ց զազրելի

Տ:

ու

ալդ

Հեշ ն

ես...

0՛, Ֆլորենցիա,դու քնքու՛շ Հիրիկ, ես ամրողջ օրը տանջվել ես մենակ,

:

խենք շոյանքներ՝ չգնվո՛ղ

ր երբ շրջում սրտաբեկ, Հիշեցի Հանկարծ երդը կորած...

եվ

էի

1909-1914

0,

անուժ.

օտարոտի, եվ ինձ խե՛նք թվաց Թն ես կտեսնե՛մնրան վերստին...

Մոռացիր աշխարչն այն սարսափելի,

ես

ու

երնալօտար Հայելիներում եվ օտար կանանց շուրթը ճամբուրել...ջ.

Երբ թեթնասաՀ ամպի արանքում

Առաջինսերս չիկնում

մուժից, խավարից

նա

«Հոգնել եմ օտար քառուղիներում, Օտար մշուշներ շնչած թափառել,

Սիրտսչափազանց ուժգին է զարկում,

Արյունս՝ ուժգին եռում

է

|

կգա՞ս, ետ կգա՞ս էլի...):

երբ

ես

-վլջ..

Ց-

Ընտիր երկեր

--1լ3--

Ք

Ք

Ամենն 0րե

այդ

է .

ԿՂՋԻՆԵՐՔԻՄ

եղել,եղե՞լ է, եղե -

,

դ- անջել է Քե, րն

«

են

-

քարմձյան, ցոլքերում կամարննր՝ Դարձյալ

:

:

տույ, անցլա՛լ, նտ բերծլ,

բոլորակ

ի 17իԱր" 1»րունյուն,

կամ քե

ի՞նչմի

լագին կամուրջ, երկու այրվող բոը' Եվ սիրաճարվածկանացի մի ձայն: կլաղի ճռռոց, ձիու վրեջոջ,

սու:

Խուսայգի սլաճին ջինջ բԲ/ուրեղդյա, ան Կրեմ ու

Մոսկո

աարի աաա- Մ.իացքն

մ

ո

,

մ

կվերաղա ր ՎԵ

ճին, առաջվա

ածա

իմ "ողբ անգին,

ու

Ես

ննայի մուտ,Դասքի գիշերին,

Թե՞

ծրբ Հողմ

է չինում

ու

ՏեղիցկշարժիՀան

իր

ստվերձովված ճամբույրով, է խենք։ Սաշնակով սլանում Բայց չտանջվելով չխանդելով,

Ու մի զուգ

մոտ

րա րանի: իմ գին ն

ւ ար դգավաղանով Բոոագն աղքատիկ, Ր

"

Իմ բացատում այնքան ախրելի, րգի տակ աշնակ՝ ու

ճերմակ

աճել

պատերին խավար

պատի նեղլիկ արանքում

Բնության կամոք

անչրաժեշտաբար յատանների մեջ կմտնեմ էս քուն:

Եվ

իմն որ կյանքում, կյանքումանծանոթ լ մոռանա՞մ

եւ

է

՞

Ինա 14122

Լ

բաղձանքն առաջվա,

էլ կճիշեմ

գոժերի՞ն

չ

արդյոք,

Սալիտաիշխանին'Հիմա,

Բայց գիտքմ. անչետ չիչի՛ ան անցնի, օ՛, Այ, ինչ եղել է իմ սնրն :

Ա սխ

ծվ

ս

ո՛չ,

անձկալի.

ամբողջ . կարար «զանի ճո

որասգանայլի:

-Է14--

Այո՛, կա նան վշտալիվայելքնման, Սերն անցողիկէ ձյուների 0, մի՞թե, մի՞թն երդումներեն պետք չավիտենականՀավատարմության:

Հնազանդությունչեմ խաղում արդեն դրախտ: նրանից ԵՎչեմ պաձճանջում

Հենց անձկության

զ

ետու գերվածի

եմ քնքշորեն, փարվել շատերին անխախտ, Հոգում պարզություն Բայցկա իմ

՛

ուրուրը աճել: Կկտցաճարի՝

Ինչ-որչորս

այս

ես

Անշունչ մարմինս միգում անձրնի

Բէ

եմ,

՛

,

Թյ՞ ,

նորի

ճետ

Հ

Ո՛չ, երկրաչափիմտքերով Հատու ծամրում եմ ես իմ մտքում շարունակ Քամու սաստկություն, կամուրջներ,մատուռ

եվ կղզիները անմարդաբնակ: եժ Հարգում

ծեսը. սլացքով արագ Հեշտորենփակել բերանը արջի, Կեղժելով գրկել իրանը բարակ, մո Ս ուրալ գիրկը ձյան ձյան ե աղջամուղջի,

ն

մտաբերել կոշիկներընեղ, Սբրաչարվելովմուշտակինռառցի... աճեղ ՉԼ՞ որ փեսացուն Ու

սուսերով

Մենամարտիմեջ կուրծքս չի խոցի... --116--

Չէ

ճրագով, դռահը անված,

որ

չի կանդնիառաջվա նման Մայրը

Խեղճամուսինն Ոչինչ ձի չի՛ տնսնեի, տեսնիչ

Գ

ն

"ՅՅ:

'

Եվզ. Իվանովին

փակված,

ըրի

երբ

Պին, աշխարձայս Հին ուոք դնելով նելով աշխար"ը Միասնությունես որոնում դու ղուր, երբ նայում հս դու խավար անկյունին նվ այդ խավարիցմաշվան սպասում,

անդինրան...

Այն,ոի

անցյալրտել է մի շող, ինչով ներկանտալիս է քեզ շունչ,

ոարաճանդնես մի շարունակվ է

Անցումչ լույսից դեպի

աան

երբ Հճիվանդես դու, քինոտ դաժան, երբ որ ձանձրույթի Ճուրնայրում չ բեզ, Հավատա,որ դեռ քո բախտով այնժամ ու

18":

իրավունք ունես, Հպարտանալլու շ

Ա.

Երեկոնկապեցիր գուռին լուսե,

երբ երազանքիդիջնում է սն բիծ, եվ այն դառնում է անկենդանայնպես,

վրա ճուրն Ռելսծրի սպառելով:

Անցարկոճերի շարերովսն-ան պրկաժ ժամերով,

2»քարավանն, տաղտկալի ո

Հայացքի

սուր

ԱյրեցիրՀողիս դու Բոնն

ի

ի

ճնտռ...

ար

Ե 9 լոտացույցը

մեզ...

Ո.

էիր

տրտոմալի,

իմ առաջ Բաջնց Հեռացել ռու

լույսով իր կանալ մի անծայր

ա

եզերք անճուն, .

ի՛նչ Հրաշք պատկերունես. Միշտ անպտուղմի Հարքություն իմ այս դատարկտենչերի պես:

սեզը Հնովիցնայում էր գունատ...

»»

իմճյուսի՛ս, Դու -

Փիշերըփոշու մանլ էր այնտեղ իրավունքի մեջ իր մշուշապատ... հ Տազնապասուլոց, ծուի,որ Հանդարտ

ոդիս անքուն Չարծիծաղով է դարձնում խռով, ռությունն

անդին...

Ոնջաժ-ցնացած մի ղուր ակնթարթ Եվ անաչ մի լուլս՝ Հանգչող վերջայգին,

լլկումի,

առանց

"

0,

ուղի, ինձնից արդեն,

Ռլորվոզ լնռից ձգվում էր

մաճն

դողդոջուն ռելսերն իմ առաջ րգեցին, Հիշիրպան այս իբ

է

հսկ կյանքը նույնն է. մաճացում չունի, Քայլերն է միայն փոքր-ինչ դանդաղում:

լ

սն

Սն

'

ագոավն է արձագանքում՝ Մնոյալնոճին օրորելով: Ցածում

ՀՅ:Ր..

.

դուԲշ, մորն գրամ անխար

Հ րո

որոտալով ի մի պաշ.րնղմիշտխուլգնացքը ձաժանկ9

իսկ երբ չես զգում ո՛չ սեր, ո՛չ թախիծ, Ու երբ չի պատում արդեն աճը քեղ,

ջրվեժն է անլոին ծառեր, Փշրում,տանում քար ու

-ԱԼ-

է ծրգում Ֆրաճչարսն

Աաաա ե աջա վ

Անմարդ կանանցՀիմներ անսնո: եվ ժխորում

բՔեից,

ր

Հիսուսը` խաչր կբէլուց

անպարփակ,

այդ

էմութ զ

մ

քարին

Ազմուկի մեջ ազոավալաց,

Ն Ա

ական

ՋբերկանանցԴայացքի տակ Մոխրանում | կյանքս կամաց:

չ

ՀԲ

ԱՑ Հոգնա

|

ծ...

սիրույնիժ անբիծ,

ը

արի, Հ աժե ՔՈԲոո

Փո

թո

ատարագից, ի

շտ

րձ... անդա՛՞

ԻՋ.»

ես

ԻԺ

կինե

Հավաքեցիանկիրք

ու

՛

դեղգեղում:

անձայն

ու

գորժծերըեռր, իմ Հուշերը վաղ, Ե/ անգրորնն Հանկարժ

խաղաղ օրն աշնանային. Ծայր» ան է իր ցեղակիցներին, վանչում հու

չ Բարձր

Հասկացա՛,

Սր կյանքըսարդեն անցել (, էո

ավա՛ղ...

ու

Բայց

ո"

-

ԲԲ-շչ

ք նլինի արդեն

տրաում, վարագուրել, փեղկերը

Արժե՞ մե

,

ու

՛

վաղուց է օրն այրվել իմ սրտում...

ՎԵՆԵՏԻԿ

Մ"4

էի մտնում

նրա

Հետ ոու՞

նա

նրա

Հետ

մեկեն "ո մեկանղխորքնբը գնում. ,

՛

վարկում նրա Հե մեկտեզ Եվ ժոտիկների մասին մոռանում...

Հեռու

0՛,

'

ճուլունքներ՝ Շալի ծալքերում. Ալ առազաստեեր՝ սն

կանաչջրերում... -ՀԴՒՏ.-

ճարդանոցժա ծկվել են մեզով. կալ ծվ Հարդանոցից,քախիժը՝արտում, Մենք ճանապարՀենք դնում Հայացքով Չվող կռունկի երամը տրտում: ու

գութ

ու

եվ մի պառավէ Ճազում ինչ-որ եղ...

վեճե՞ր կգան,մաքե՛ր ճառե՞ր, մու

:

արտի ցանքի, Սզերբով Հեձվածժ ճետ Ընկե՛ր իմ, քեղ քայլումենք,թախծում, եվ «որդու՛մ է իմ լեփ-լեցուն Հոգին, ԻնչպեսգյուղականՀին եկեղեցում: ու

Քոչունի նման՝ բռնված գերի,

Ձանձրանու՛մ էր իմ

ՅՐ

ԱՇՆԱՆԱՅԻՆ

Հաշբնանօրկ անցավառանց գորժերի, Շվ իմ սենյակիպատի նետնում,

|

/

Թոչումէ, Թոչումնրամն երկնքում, ՞մ, Թե՞ լալիո. երգում, ԵՎ,չես Հասկանում,

ի՞մասին է նա,

Ին չ

ծվ,

ի տնաննս,

ԵՎ,սկիզբ

ու

նչի՞ ինչի՞

տեսնես, երգում, մասին է լալ լալիս... մասին

է

վերջ,Թիվ

լ ար

Լ» յ

բին. աղքատ Այս գետնատարած Ճ Փոքրիկ մի խարույկ, ճովտից ռակա, չ ցրում ձազիվ

Բ.

մեզն --119--

աշնանային...

» "մ

՛

/

երկիր, իմ անբախտէրկիր,

ազքա՞տ

Ի՞նչպատգամ 0՛,

-

լալի»...

այդպես անամոք

ին,

բազմախն,

տեսնում

է արդյոք

փռված Հրեշտակ: բերանքսիվայր

Թւ՞

դուիժ սրտին տալի».

ես

դժբա՛

հնչու՞ես

-

նա բու՞ք

Թուխ Հրեշտակը շարժումով ճյուղի ես Շշնջաց.«Բարն,գեղեցիկ

դու»:

ցնցվեց, դողաց այդ կրքոտ լուրից, Ուսից ցաժ ընկան ժամերը երկու: եա

"

»

..

է գոյության, 1 Հոմքն սքան աՆ ճամվե

ոլոր

է«լ Այդպես «ոռ

մ

ր»

պարզ

է,

ուռ Քրոմի աա մգոտի մ

որ

ո ' աո Դր ոմ ա գում ամեն

ծ

էմ

արվու

Վերստին սիրել նրան

Ել

Մքնած ,

թի

էլ

ֆ ոա ա

,

գույներ մշուշը

չն

շոյող,

անտակ

մեղմօրոր:

դ

ոայացքը՝ ճանդուգն լուծ, անսկիզբշրջապտույտում Ժորձում է, գործում նախշեր մետաքսե: ու

Աոսհու Թէ

`

ակում,

են Շարժվում ինչ-որկարմիրՀաղուստներ,

Ե

"

ւ

մբ ու

խոնարչվեց Բ"Ղջդեմքով ննիքն, Ն

ր...

իք ոսկե

տակ թարթիչների.

--120--

ւում.

ա Քրօթոլ,

Հու01Տ

։

1ՕՇԱՏ

երգ:

ոք յս

.

քոօԸս|1է6 ,

ՀՅՇՇԻ

ՇՏ»).

»

տանջալիՀակում,

անգո երազնի Հանկարծակի պատերի

ա

ՒՈՇ

նա

էն

2ճրկեղ»

ոչ

Խաչակնքում է՝ կրքերին զերի,

'

աղջիններնանչավ, Ջարաճճի

ա

ճեռուներն ոչ Հառաչ,

մի շարժում,

ռ

են

Լո ոկ

,

են

արիչ քողի ետնից Լոկ նկարիչը

փայլում ցանկապատի տակ,

ել զանդակներնեն երգում

արդյոք՝ է՞ս».

Այդ սլաճին ճանկարծ տանջանքովանանց լույս իչավ նրա դեմբին աղոտուն, Քմաճաճ նշան. մարմինն է հրանց Գերուջիականանգղըպատոռտում:

Վաղմանկությունից տեսիլքներ Է

ոչ

եմ,

չա

Բայց սնանում

՞

եւ

«ե՞ս

Հավատում.

ռքո

.

այս երկրում դավաճանել կրկին,

Դ

պղտոր

ու

ցած է խոնարշում ճայացքը էլի'

ջ Ր լումէ կուրծքը գիշամէրկ

ե

վիճարկում,

գա

առանցՑ ուժ

իսկ

մենք ամեն բան

նման Ստրուվի նորից ենք անում,

ես

ավելի...

շշնջու

է

7: Ա

ՄԱ

գորշ

ո

օրերին,շոսքորը

Հորի

ժողում,

ինձ աչքերով անթքարք եվ թաքնվում ես մթին փակուղում:՝ Դու

ՈՐՐ /

Հ

այրում

՛

Զթվեք, անճավատ

Այստեղռռբբ

ես

սլիղծ, սիրո վայրն 1 ու

անքցերի (1Նատ.):

--վ21--

Սակայն աչֆծրովզ ջո լուո զուր

չնս

դու

Ճրգնչի

ինձ Կարուրում

Եվ իզուրչեմ ես ԻնջսՔո առաջ,

անսուտ,

խոնարՀվում գաղտնի

իմ լոակյաց

սուտ

Ցուրտգիշերեճրը մոզ գուջցննետեն-

Բայը ճայելու խորթիջ ինձ Ու

ուր ՏԵրացՔ Տաու Ա

նետելով, ասես գոռում էիր. «Բո Գնչուշին էր պարում, կուրծքն Սիրո մասին ճչում վերջալույսի

Ա

"թթ

մէջ

"

ա

պարաճանգդիս խելագար, անգո, Ռրոնգե վերջոինձ կճոշուտեն ԲովիչՀայացքըն դաշույնի քու

արատ ոի

ՌԵՍՏՈՐԱՆՈՒՄ

մոռանա Չ9եժ նրբեք(բայցեղե՞լէ, Այդ

)՝ դեղին ծրեկոն

թե` ոչ, այրված

մայրամուտով եայհացել էր, բացվել երկնակամարը ողջ, եժ լապտերներ էին մայրամուտին շարված: էս ղա

Հլիճում լնցուն նստած քի

մենակ, Քութակն ինչ-որ սնր էր հրդում տեղից ես անվերջ: ԵՎ զարկնցիքեզ սնաթույրմի վարգ Իմ կճցոլ զինու բաժակի ու

ոս

մծջ,

նն

եվ նայեցիր դու ինձ, եւ շանդուգն խԽոով Գլուվս ովի, աչքս քո ճայացքին Ճառ: Դուասպետիդ դարձար ասա Ֆիր գոռոզ. «Այս մեկն էլ է ած ու

ու

սիբրաչարված»,

Ի

պատասխանիսկույն

զինգա ցին լարը, րանց աճագնացող երգից... Ինձ Հ. Հեր թ» ողջ Քաժաչրանթով աճել եվ աննկատ

նուրբձճոթի,

դողով թո

8:

Պոկզնցիր, որպես աճաբենկված Դու իմ Քոչուն, կողքովանցարհրազիունս թեթ,

Հ Մետաքսները ագիդ

չրշում, Մարում են խոնարչտագնապաճար սե: Փո թարթիչները

--վջջ..

ՄՈՏ

ԵՐԿԱԹԳԾԻ

երկաքդծի մոտ, դաշտում նա պառկածէ լուռ՝ կարծես կ Ծաղկազարդչալը ուսերին ՛ ե դեղանի՛: պես ջանն եվ առաջվա

,

Ի

Մի անդամ չէ նա, վայելուչ քայլքով Դեպի գնացքի զիլ կանչը էկել, շո Եվ, կառամատույցնանցած երկայնթով, Փայտեձածկի տակ 5ուղված սպասել: ԱՀա էրեք աչք

Եվ շիկնու՛մ Գուցե մեկն

ցոլացին Հեռվից.

է նա տենչից, կարոտից,

ու

Սնեռուննալի

մեկն ուղնորներիը

լուսամուտից:

բաց

«Վո

Անցնում էր գնացքն իր ճամփով կապույտ վազոններ, դեղին կանաչ, չոություն էր խոր, կապույտ-ղեղինում Հառաչ: Իսկ կանաչներում՝եթդեր ու

ու

Երբեմն, քնկոտ ուղնեորները Մի Հայացք էին նետում անտարբեր Դեպի կայարանն գորշ ծառերը, ւ Դեպիժանդարմն աղջիկնանճամբեր... ու ու

Մի անգամ միայն, չաճել ժի Ճուսար Թավլքբռնակին անփույք կռացավ, --123--

ժապտա՛՞ պտա

աղջկան ապակու մեջսաղ, գնացքի պես, սուրաց ու ց

վ

գն

յչ..

Ճիշտ

ա

լ

|

անցավ,

մղոն ե՛

ս

սուրաց

ն

:

.

.

կյա նքը ջաճն լ

`

Ուժասպառ ծղաժ տենչերից պատիր,

|

| |

եվ սուլե՞ց ճամփիթախիծը անել՝ Քրքրածնրա սի՛րտը

ՄԸ ղ է իմ սրտին, Աշխարչն այա աչեղ՝ Այնտեղ՝ մութ տե՛նդն է քո Համբույրների... 0՛, գնչուական երգի ծույլ Քմբիր, սլա՛ղ ութկուռ Ե 4 փոք 1 գիսաստղերի... Ո ՑՔ ւ

դեռատի...

ասեմ... վաղուցսիրտ չէր մնացել, ոն էլ Քիվ-Ճաշիվ՝ բարններին, չ

Այնքանշատ էր

աքե չ ՔՈ Դատարկ

-

Լ

սլա

Այնտնղ մարդն

։

այրվեց: Ֆետ

Բյուր

նա ագա" աչք

գցել

ճուր մի՛ վրգովնթՀարցերով երան, Ձեզ Համարմե՞կէ, հսկ նրան՝բա՛վ է, անի՞վը ջախջախեց նրան, դժբախտսերը...ցավը ժիշտ ՛

աեր

Զնանա

վ

՛

-

եվ զիշերային մղձավանչներում,

է, ցա՛վ

դեմքին, չե՛ս կորձանվել. Ե իբրն դու... ծան 1 կործանիչ Եվ խաղի մասին դեռկրջի , չի ծնվել... նրա՛նց, ով... Բարբառել

ինչ ծա՛նր է նայել մարդկանց լուո

մագոնների.... 37/2

ն

անձն ճույղերի ցանցում, Զենփնտրել՝ Որ մարդն, արվեստի դժգույնցոլքերում, կյանքի բոցը մաճուցու..Ճանաչի

ք

՝

: ։

Սո Սն

ագռավ՝ձյունուռ կիսախավարում, թավիշ՝փարվածսկորակուսին...

Երգումէ մի ձայն,-քնքույշ,նվաղու՛ն,-Հարավի աստղոտ գիշերվա մասին... ն Անչոգությու՛ն կի՛րք է իմ Հոգում, կարծեսկանչումէն ինձ ժովից

Եվ,շունչը Ճատած,նժու՛յգն է

Այս ձյունոտ քաժին ու

քո

դոփում

Իմ

շունչը

շոգ,

խենք վայելքում...

Վալենտի՛նա, եմ աստղ, իմ ցնո՛րք քո սոխակներն ճրգում...

Այս ինչպե՞ս են

՛

երբեմն Հպա՛րտ

ու

:

գոռո՛ղ այնքան,

ինձ դրախտում եմ

զգում ես Հիմա, գնչուճուն անկա եվ աղերսում «Պարի՛ր, պարի՛ր իմ կլանքը՝ ինձ Համար...3: եմ

Երկա՞րէ տնում պա՛րն այդ աճալից է եվ անցնում իմ կյանքն իմ առջնով, --

ձեռթով,

Հավերժության մութ վիճի եզերքով... Շուրթերըս՝ Հարբած այս

հ

նման մի քստմնելի Անուրջի՛ վ... Հմժայի՛չ խե՛նթ, քնկո՛տ խոո՛ --

ու

ու

Մերթ գալարվում է նա սն օձի պես, Մերք՝ խենք պտտվում՝թները բացած, Մերթ էլ՝ ձանձրույթից նվաղում ասես, եվ դափը ձեռքից գլորվում է ցած... --195--

Հարուստ Հի նմ

րարմարն սպիտակօբառկելէ աջաոքգ, մոտ ուռին է լալիս: /ւ ոտբթերի

Փրբեմեայնքան,

Բայցգոո՛ջ է այլ ամենընսեմ. Բշնամբ սեր, գանձ, Համբավ կայթ հսկ ամենից ջատ՝ մաշվանվի՛շորսե... ու

ու

`

Որեմն ննջիք՝ փառքից տանջաճարչ

սիրուց»բանսարկությունից-.. Հալածված

ԱՀ

Արդ քեղ ճետ է քո երազն անկատար, վեչ երազը քեզ ճնտ է նորի:

Քո

ԿԱՄԻՍԱՐԺԵՎՍԿԱՅԱՅԻ

ՄԱՀՎԱՆ ԱՌԹԻՎ

ենք մենքի՞նչ հակ

Հոգերացին լս, Միայն կարեկցանքնի՞նչ պիտի անի: ՆՉ Թող մա՛չը նքից պարզ թեկուղ լինի կյանք

|

Փրչծրվա կեսին Քայլնրով տրտում եկավբննո՝եզերքը մաճվան, Ջինջազասում:Չէինջ Հավատում:

կ աղոծը` գիշերը վանի...

Նա

կարծես Թե չկար շունչը

'

մայիսյան,

Բերում էր գարնան ծրգն ու վիշտն աՀա,

կարժնս քամին էր զարկում լարերին

Այնտեղ, անծանոթ բարձունջի վրա:

մեր երկնքում՝ Թեկուզ

Հավատն է խոր: նայիր ամպերիմիջով անքափանց. Բա. մերՄԱր Հողմածուվփ դրոշն է այսօր, Տող են ավետյաց: Մերի երազանքի դարու զ

|

Չէինք Հավատում, Իսկձայնն անլոին

|

| |

19)0

Փախչում էր ասես

տրտմալար՝

Թափաճարելով Թեձրըչորո դին...

Մերչերժատունը Խաղաղէր սակայն, Եվ Բենոնէր ցուրտն արծաթազօծում: գնաց՝ամբողջ վեշությունից այն

0՛,

Ռուսիա, դու իմ կյանք, մենք մեկտե՞ղ կտանչվենք, կ, Սիքիի՛ր, բանտե՛րը երմա՛՞ ժքին։ ու

ու

՞-

|

|

Դու մի

Գարա

թե՞

ես պաշտել, զիտնի՞ր, թե՞ աստ աստծուն երգերիդ ի՞նչ պիտի քեղ բերի: նն խննթացել, մերյաներն են Հաշվել Զուղնրն" եր Քո ճամվեքն ու անթիվ սյուները վերստերի...

Ի՞նչն չր

նրա մեջողբում դառնագին, ի՞նչ էր մեզնիցսպասում

բան

"ր,

»

այնքան, Չգիտենք, (ոճց ձայնը գարունքի, Աչտէրի կապույտ աստղերը Ճանգանչ :

»

է՛Հ, մի՞քն ժամը չէ, որ զղջանքեք, բաժանվենք... Քո խավարն ի՞նչ կտա անկաշկանդիմ սրտին, -

Թեերը Թողածլուսայգի ժոցում:

:

.

8 ար

|

ա

նա

ո

՞

ձմեորերկար, Հողմնքը պատոոտում ու երկինք գնտին, Ու ռերովբենէր լալիս

ա

որ

կույր Տն

էլ ի՛նչ

մարգիկ,ն ամպերն՝աճել... ճազթություն Վիշտըողբաղիս, '

--1ջգ..

" Գետերում

բ ԱՀ

|

| |

"

գա

ն .

ի

Ձուղմբ

ն

րար

նքան նավակներ փշրեցիր դու այնքան, Ցարգրադի"'" սրբերին...

մերյանքր--

Հնագույն ը1ղմբ էն,

որոնք ապրել

նն

0 նքե-

ՀյուսիսայինԴվինա գետքրիմիչն ընկած շրջանում: չ

Ք արբքր-արգրադ Է,

թե

Ծարգրադի(մոստաֆղեուպոլաի ֆրիստ լ

նեականՀուշարձանները:

|

բազք ճամփեցիր տափաստան աար գվնը այնտեղից մառախուղը մթին. Կ

ու

Ա"

ար՛ յում

քվ

Չկային:ի՞նչ էր իսկապես. Բառե՞ր: Ու Ո՛չ քուն, ո՛չ արթուն։ Հեռվում, Ճեռվում անտես, Զրնգաց, մարեց, Հեռացավ երեում... Վերացավ երկրից, էլ չի

այն կողմում, Սպիտակ ժովիցՐ դեն մի գիչձր, Թե ցերեկ

է

սպիտակ, վայրենիթաթարը խստադեմ

աշքնրն են տեղում չարագույժ մի

եվ մնոավ Շուրթերն էին դեո երգում: եվ անցան ժամեր,տարիներանցան... սն երկնքում (Միայնմթամած Զնգացինլարերն այնՀեռագրական...):

գրակ

յար

ու

երկնքումգիշերներնէ կախում

:

շառագույն ճրացոլք... հար խաղաղ, տանջում,քնաբերմառախու ս

Ն.

զատ,անկաշկանդ ոգու խա՞ղեես,

`

։

Եվ Հեովից (Հուշն այս երբեք չի ջնջվի) ես որոշակի լսեցի ճանկարծ Աստ մառդը հանգչի: Այսպիսի մի ձայն. Սուրս ընկավ վար' Ու ձեռքս դողաց..:

ո

,

ա

արդյոք:

վերքիսկապածմետաքս-թաշկինակ (Որ սն արյունս դուրս չգրոՊի),

ճտ

Ռւ

տարիներն անդա րար Թնում, հրազնիմ մտքիցՀանել, որբնությաննդեմքին մարդկան նն

ձ.

եժ

յել

ի

ու

ես ուրախ էի, Հլու-

Եվ

7"

ամանակների մշուշըվանել...

ես ակամա Բայց ժամը Հասավ: եվ ծառա չեմ, ոչ: Մտաբերեցի.ես

Մճկնայն նտեղ1 ձե Հոոջնէ ճոճում ժաղրաբար (Այդպե մղոլնս դոան մուտ ձմռան Ն

կ՛ՖԽ սուրու

ը.

՛

գեշճրին

ձյունն ամբողջ: ներկի՛ր Արյունիմ, ժայթթի՛ր,

Այն կա՛ր, ր Բ Ւայց պե՛տց չէ Հիմ "

:

`

՛

իմ բազուկն, լյո ՈՂորացրնջ անրաշարն Հիշում մարգարտյլա՝

ւ. յն

|

մետաքս,Հեռացիր-գնա, Սաղկազա՛րդ

ինչ-որմի ուրվանկար, Ար կնքարթաբար չքանում լոին): է

Հպատակ,

ծառայում էիր զինաթափված՝

խնդում էիք ինչպե՛սչարորեն

«որթ

եժ

գիշեր լուսնի ցոլքերում

Ինչպե՛սէիք դուք մեզ սրտանցատում, Նրա Համար, որ երգով կամացուկ ւպատոում: Զեր դիմակնէինք բարձրաձայն ն Հճիմա. ենք նույնն մենք: Բայց պոնտ ենք

'

աղոտ:

տարօրինակ, ցոր լալագին ծովի Հարթությունն անժի ն

/այլող

պատ

մի սարսափ տա Թարթիչների

Վաղեմի սարսափ

կարոտը ձեր, սրբազանմի սեր Միշտ պաճպանելով

մենք Քաշումենք անվերջ

,

արի»),

(գաղտնիքն --128..

դուք.

միշտ կրկնելովուխոր Հնամյա... Գարղու խաղաղ է մեր տաճարը սեղ,

Ու

--125-0

Րետիո հրէեր

Տարէթվերն ենք կարդում պլատէրին... |

Խնդացեթ մեզ մի ու

/.

մի՛

՛

Հավատացէց,

մեր ձրգն այն կարդացեք

մասին,

աղբյուրներնէն հրգում Հողի տակ, Ռր աշխարչներն էն պտտվումանկանդ: ր

Սակայն Տյուռչեիխ պատգամը4իշքթ,

ի՛ր,

է թաքնվի՛ր թարցբու՛քո

մեջ

Երազանքներիդ կրակներն անչեջ...

:

ի

եջմ մել որչրզավոր կախարգանջի է խոր, ջնա Անծանոթթեով դեո Մինչե որ Հողի խորունկ ընդերքից կարթնանամի օր բլ"'ունգի երդից:

|

ո

|

ռ

1910-1914

ի

ՄՈՒՍԱՅԻՆ

| կա

փ

Ու

Տազնապներում Ջուր թե

ճրաբոռրբոթ Մր կյանքըկանցնի, Կիմանանք մի բան, Մճնքկճանդիպենք առտժո կափոք

Դագաղի առչն՝

Հիտք՛ժ, կժագինոր դարն

Ել բոլորն էլ

այդ

նման Հանճարի արտերի:

թոթը ճակատազրական, նղովքն աճավոր լլկումեերը դան: երջանկության

.

ի աբեայն ծին,

եվ կա այնպիսի Դր մթ պատրատտ Բէ

պատինՔավության,

անկասկած, Անբախոո սանրեդի աստղը փ րկարար: ԶուրԱֆ եր մատու չափ վիրավորված Հանճարն եր ազդին մեժարում է Հաք:

Դու |

ող,

գայ գեղեցկությամբ

վար

էս

7. կարմիր րակւթ

մ երբ Հսվատն ես ճեգնու ծ ծաղ" վ, լ Քո գլխին Հանկարծ բոնկվու աղոտ, Այնշրջանակը

Ու

""

Իմ

վաղուցտեսած

այն

Ամպերի ծովում

Դու այլոց

այդ սակայնտղերքին Ե,/ աղջիկներին էս էմ

նույնն ասուփ. Քամաճրանջը միշտ ծնում է ցառում, վք է ժնում Ցասումն Խոռո իր Հեթքին»

նյանքըդարձրեջմի գրավախաղ»չ Գոճտները սիրտ ունեն երո:յ խոովքումուժերզգայուն, կան նիրձուն, Ինչոլեսաղդամանդն այն սն ,

--|38..

խազազ՝

պ

բ

|

Փա՞ր ես, թե բարի

Հեռու է օրն

լՔակղելով՝

ներին: Հրեշտակներ

հրում բոր

են Վիրավորված խորքում

է կովի Փայլում Թուրը օրբազահ անխուսափելի,

Հրղավոր

յ բո խոլ նվազհերում

կործանման խ Պատվիրանների

յ

փ

,

ր

:

19811

իի"

-

՞

րեր ր րար արամ .ո:

թ

մային վաղուց

8Րվ ես

դու,

ասու...

Մո

Ի բորի

մի

Համար

ի» :

Ի

ոեր.

աազետող

Ջգիանմ ինլու՞, երբ էլ "7 Բար Այլ եջմարոջիԴ4ՄՔԴ ր ծվ սփոփանջներթեզնիցխնդրեցի'

րամագին

:

ոսոխներ նենթ, "Ր ու. Ցանկացա, նորձճեցիր Սւրեմե ինչու ի

լի

մենք

անիյյալ

նենգ,

ամանն "ոմարգքրն անծիր» Եիկինջե Եջ

Քո

աստղամ

--434--

ու

|

եվ ցգվանքներդ աճավոր լուռ Ցար չին, որպես Ճյուսիսի գիշեր,

Ներիրինձ, նոր զոշ՝ իմ խե՛նք կրքերի. Մեզ վիճակված է ապրել միասի՞ն.

ու

Թունդքին,որսլեսդինին

ոսկեճուր,

|

Այն,ինչ չի

:

կարճ ավելի, քան դգնչուճու սեր:

եվ բերկրությունկար մի

օրձասական

Եվ խելաչեղ քր

էր այնքան

ես

Օշինդրիպես

Քաղցը

դառն

այդ

ասվում խոսքերով թերի, եմ

բո

պերճախոսդեմքին...

Սրատե՛սհն իմ աչքերը, ուշի՞մ, ՍիրտսՀուզմունքով զարկում է կրկին, Զմոան գիշերվա այս պա՞ղմշուշում Հարթածճշմարիտ ուղի՛ն իր նախկին...

Ռանաճարժան 121 սրբությունների, ու

կարդում

կիրբըվերին...

"

ՔՔ.

«յյլՈշն

դեղատու՛ն,

բ.

"

ծույլն աղոտ

լույսն

հն թոչում: են թոչում: Տարիներն Աշխարճներն

փողոց

լապտեր. անիմաստ ձյունը, ու

ու

նարողես նս քառորդ դար ապրել. /չին: չի փոխվի՝կմնա

նույնը:

եմծոնե՛ս՝ .»

նորիցկսկսվինույնը Ե/ կկրկնվի,որալնս Հին

պատկեր, նույն աղու լույսն միալարձյունը՝ Չիշե՛ր. դեղատու՛ն. փողոց ու

ու

ա

Տ

`

լապտծ՛ր:

՛

Միտք իմ, ինչքա՞ն ես

ի՛ն: փույթ, թե բախտն ՛ Բ,.,:չ ոնա թ.

Համ ու

իմ

ր

ու

խուլ ճոդի, իմ ՀոգնատանջՀոգիւ

Ի՞նչ է բախտը: Մի՞թե ցուրտն է իրիկնային Այգիներումմքնող, քավ նտառի իլորքում: Թե՞ վայելքներըսին, կրքերը ն գինին, Մոայլություննանծայր, կործանումը ճոգում ա

Ի՞նչ է բախոր

մի կարճ, Աոձու ավնքարք

Մի խենք, անճայտ աշխարչ, Մի ամա քոռիչք

.

արբելսիրով,

այս այրվել

Մեզ մութ աչքն է նայում դատարկտիեզերքթի' Համառորեն ինչ-որ բախտ ես տենչում, Իսկ

երաղ ն մի դադար անչույս... Մոռացություն, ես՝ դարձյալ կանգնում է քո Սթափվում առաջ

եւսօի«նում եմ այն ամենն, ինչ եղավ. 0 որիշ մի բախտ չնմ էլ փափագում. երահմ, ինչքա ն ես դու

կյանքում...

'ույղ:-.

Շունչես

քաշում, տեսնում, որ էլ չկա վտանգ... Սակայնայդ պաճերին՝դարձյալ Ճարված մի նոր: Անչայտ ուղիներով Հոլն է թոչու մ անկանդ եվ 2 պ որջում, պտտվելով

մոլոր,

Ի որ

Մ

. ՅԱ 71:

ն

Ց

ու

կաա

իմ սրտուփ տանջանքն

թե գոլ մրրիկում, ձանձրույթում, եմ պաճելիմ (ույսը նախկին...

7 2:ո

-ՎՅ2..

. ԿԻ ն

ն ու սայթաքուն, արձ Մեր խելքը չե՞նք թոցնում Հաջորդականվաոբո:մ Շննծժու , պատճառների,պաՀի, անչունությաւ,

ն

ծա

սուրսայը

լա

|

--153--

Վերջկլինի՞ մի «ր: Այդ ձայնն աճասաթաուռ մոռանց չի ունկնդրի4ոգին... Հանգստության

լ

իմ

|

Սոսկալիէ ողջն այդ: Տու՛ր ինձ քո ձէոքը, տու՛ր, բարեկա՛մ, բեկէ՛ր, Թո՛ղ մոռանանք կթկիջ,

ի

Դավաճանինէլ ի՞նչ երանություն երգի Երբ իր քայլերն է նա վաղուց գծել, , Դոննա Սնեան աճա... ձեոքը խաչած կրծքին, երազներ է

:

փ

է դա Արտացոլե՞լ

լ

է, Անհա,

:

օ

էՀ, դատարկէ

Բայցձկնորոըայդ քնկուռ կոճակները

անցել գիշերը՝ նրա կրակե... Համբույրեերը

Սն

Ասում են՝ չի

ել

անչատակ,

աաախան

շարժիչը,ասես

աշա կոմանդորը

Մքրաչքերը անքուն,

Բաջ է

ես, խարույկը կարո՞ղ ճանդցրու, Հանգցրու խելազարգիշերների խորքուժ

ու

բու

է մժնում,

դուռր

տուն

Մի ցուրտ

է մտնում:

սառնություն կա չելող,

ժամացույցի խոպոտ զարկ է մթնում, «եկա ես քո կանչով, Խոպոտ զարկ է մքբնում. Բայց գու ու՞ր ես, ո՞վ է ինձ ընդունում»

Առկայժող մեր Ճողու: կրակը ՈՂ

ն պատա սխանողլկա, խ Բայց այդ դաժան Հարցին խուժել. է տունը միայն Լռությունն լ: Փարթամ ննջարաննէ սարսափներիվկա

ԿՈՄԱՆԴՈՐԻ

ՔԱՅԼԵՐԲ Ա.

Ջուրզենփոեին ռ

ժի վարագույր, )՞նչ է քո ձանձրալի ազատությունն անցույն, էրը, Դոն Ժուան Բո ԾոԹ Մր" ու

Դատարկված է ն ցուրտ ննջարանը փարթամ, նառաները՝ թնաժ,Փիշերը՝ խուլ... --484.-

ու

ծվ իր ծանրագնա,խաղաղ իր քայլերով

`

Ւքանիլի, օտար ծեռուներիը տարտամ /րբողաղի կանչ է լ«վում տխուր

անժիտ կյանքը,

Սավառնումէ՝ Հեռվում կայծեր տարաժելով-

Հարքնացրեց շարժումով թիակի,

Մուտթից ժանի կ խի կախված այն կողփ՝ ԳՓատուծանից դիշեր

Հայելին,

մարտի, ծերուկ ճակատագիր, տաբ, 0 (« որպես, սիրաբորբոք երգեց ուժգին: Մի Հին եղջերափող

Գուրս "

է անորոշ մի Փայլում ստվեր:

Հովը օրորում է

ցուրտ

: գերեզմանըգրկել, Արդյո՞քքաղցը Քա՞ղցր է նրաղ տեսնել վերերկրային:

հ

Միշծրից սնապաշտէ օրը էրկնքի. Չգի'ոի՝ինքն բ է, Թե՝ գիշեր, Իմ իրիկնային բնկերուչուդեմքին "

գուցե...

Այդ ու՞մ դեմբն է այդպես դաժանորենճանգել,

"

Աննան

տեսնում

'

՝

Քնաժ

ներ նն, ծառաներ

Սառն

է,

գ գունատ

խորճրդավորժամը

խիտ Լուսաբացին--խավար՝

Ու՞ր ես, Ա՛

Գոնեա

ննա,Ա՛ննա...

Ար այլն

Աննա, լուռ

լուսն

է չուրջը

գիչեր:

լուսաբացի,

,

խորին,

ու

ու

քՔափանցիկ,

նորից"

միգում առավոովա ամպրողաբեր վերջին անգամ.

Աննան կՀամբառնա, ժամին մեռնելու ժամի Աննան, երբ ժա՞ը օթ: կԿշամբառնա

Քո

«ԿՏե..

ՎՅԱՉԵՍԼԱՎ ԻՎԱՆՈՎԻՆ

ութակն էր

ոռնում

Տարիներիպես իմ չաչելության

Զդիտեմ «Հոգուդթովչանքներն անճուն... առաջվա նման, խորքումբղ,

հռուղեռում Պարաճանդեսի: Ժինուն արյան Թեժ

Մերք-մերթ, ղանաղանում... երգն էմ Սոխակի

Շնչովայդ գիշեր մեզ բախտ էր կոո ոգին ապստամբության: Աշճարկու

ես

ւ

Այլ երկրներից՝Հեռավոր, օտար, եկած իջած մեր ձյունն Հրին,

ոսկեղեն առաջնորդգարձար

Այո,

Խնլաճեղներին, ճոգնաչյաներին,

Միփոքրկքաժ,ոչ յ

ցուրտ

ջաճել,ոչ

ժեր, ամայի, քանիսի՞ Ճոդին

թյացրեցարժաք ղողանչի ձայնով,

սորուն, շողշողուն ձյունով հուրացրեց ե, հրանությամբ խարարեցճամփան:

մի ինքնիշխան:

ուժը անժանոք,

սլա

կուրծքը սլատոնլով Ճոսքովցնծության,

դու

ու

սառնությամբես բաղժիցս խոցել:

ԵԼ եղավ մի

հս

արքա

չքավոր, մորտում, իսկ էւ՝ անզղա, Դիմավորելովշողն առավոտյան, Փոշեխեղդ Հին խաչմերուկում Ընքացջն էմ դիտում բո Կարքայական:

եվ Համավ՝ գաղտնի ուժի ճառագում, Ը,

աշխարձմի ճրաշալիչ

Ռու ունես

ու

Դու մի

Ե՛.: թովչանջներով,է՛ Երգով է լիչ Հին դեղեցկության... կերպարանջներով

"

"

։

սրեր վերակախարդել ո՛չ չես կարող դու արդեն ոչ էլ խոսբով: ոչ գեղեցկությամբ կլինեմ, քեղ Համար օտար կլինեմ արդեն, քեզ կերնամմեռյալի տեսքով:

դ, ողոմությամբ,

ու

. 1

կլինեմ ամսիլ ու

ե./

նույն մայբկյանընշողշողուն ճողմում, ՏՀգիանեմ բնավ,ո՞ր երկրում էր Ճենց, Չգիտեմբնավ, նրա ո՞ր կողմում Թո

տարօրինակ դեմքն ինձ շայտնվեց...

եվ ես, քափանցու քո աչքերով դեռ

ալար Մինչն

էլ դլուքված լիովին, նայեցի... ծվ «եգ ճողիներըմեր երգումէին նույն երգն այն օրերին:

Անցելէ այժմ Հողմը մեր գլխից: ե տարիներն այն դառըն |

չես ինձ. նրտիսնստել:եվ բնկերծալքերով են

Կռյում

եմ

ես

Քեղ

ոչ

--136--

այն

աչքերում:

ԴուկՀեռանաս, կգնաս:Ինչ-որ ճերմակ մի սավան եռ

ներիդ մեջ դանդաղ կսեղմես քո շրթունքներին: ա, քե ծեսն ես անում դու մեկի մաճվան, կթվա, կանընած ես լոին: երեք դիշեր նրա ոնարին

ե,վ ի քեզ

Թ:

եվ

լույսը գեղեցիկերազանքների

նչելով,

Իոքակատագրինզ հախատրեջներըկառաքնս աներչ բո

շ

ամենաքնքուշ ծաղկեփնջերով եվ կզարդարես որ բեղ ներեա երաղներիդմեջ: Այն ճողաքումըը,

կքայլի»

Իբ զվավանը կանցնիե՛ յոթին, քառասունքին, կանցնի ցեղեցիկ, անիմանալի» կանցնի անկենդան,

եվ

9չ-

քո

որ

առջնով իմ

թեղ

սն

նղաղ ստվերը դանդաղ

ե՛

էր պետք, այո, այդպիսինն կլանբում --137--

այդպիսին,

Երբ Բ ժաման ժամանակը Հանգցնի

ապրել կուզննաս

Ապրելոմ Եվ երազն, ճ յ

լ

տենչով,

գու

,

առենրով

ա

Ռ'

խո

ու

գելճցկություն,

կՀայտն մո փի նա՝ այլնհած Դորոք, այնսլես սպասված, կցա, որ Հանիբեզ րազենրիցքո աներկրային, նվ գարունը ն որ, գարունըվերջին Քեզ Թնին առած դոպի ուրիչ մի աշխարձ, վերին վայելք Ք մի `

կր կտանի Ի

նց

ես՝

'

բաոը

չ

|

:

մի վերին,

ու

նույնօրը,6 չ

ո

նայում ելու ուրդու առաջ ս

,

ես նորից չ թե տենչում կար կարծես Նոր լուրեր լճել պալիքօրերից...

Այնալես, լեպես,

սպասումէս ղեո ղեին ջո խենք... ինչ անցավ-

էլ չի

ն

էտ...

զա

ծանոթ կյանքը մեր-Մեացառօրլրա, տան պատեր, Գրքեր, միալար օրեր»--

ցավերըքո խոր,

Դու կմոռանաս իժ

ետեում տենում,

-նեինթ--մեաց նս

Ամէն

ր"

Հ

էլ

ու

որ

յ»

այտնվի բարք կամ նոր, Հենցայն նույնպաճիԿոմ ՐԸ դու ժիժաղիդ գո՞արով ղեգուն կպատմես մ նրան "ր աճոբվել ծն այն

իե

էն

լուլսերն լույսեր

Թե՞

անՀարկավոր, կմեոնետփ իսկույն

մոռացված

մերբ պ պատուճանի

ղեմ, արդեն. ծեր էնք մենք սիրելիս, Այո,

Նույնյն

սրտիդցախիծը ը խորին, մի թիչ վարանոտ սկզբում Թույլ "Հ «4քի այն ժանոթ ու Հին, Գ ոոարաց Մի

ոչինչ չեմ ուղում, չեմ տրտնջում, ես չեմ ափսոսում. է՝ Այն, ինչ անցել

ես

իմ անունն գնրեզմանը անգոմ... Սզարթնես Հանկարծզատարկություն է, չկա մի Հ "բ... նվ Հեն 9 այդ ժամին ,

ո

սենյակի կիսախավարում, դու, Մետաքսեչորիդ Ճուլունք հս շարում,

ին ուրիշ ձեռքերի շոյանքներիտակ

ոկ

:

Բ

(ՎոԲ-Ո24 Հիշն

Այնպե ՀԱՅԿ: Դէ

ո.

ճնռու

ճնովիցկկանչքստխուր,

չվարած վ ր դու պի զէշքրվա

Ջուր :

«ս

Ն

նրանց,ում

ո

զ

,

ն

իա

Կյանքիձայնճրի չեն Հաա Ե

դոս,

ինչպեսօրերին մեր անցած ելանբի... ես, անգի՛ն: Ի՛նչ օրեր էին, Հիշու՞մ

Քո" ձեռքերը կպարզեսՀեոուն՝ բ ր օ, իմ խե զ ճ, ի մ ծե լռությունը է բոբ:

գ...

սփոփանք բներում,

Այն օրերին, երբ ջածել էիր մ

տանրլերվ,կլանը, կանիծե,

բանիՀամար, աշխարչում չե. գտնում մեկին ռիին խոր սիրես... "այց պատասխանը երգերի մեջ է իմ ազնազած «րոնար, նրանց 3 ժն ք պ աչ աշվաժ քաբուն կրակըկօգնի, Ր

ողջ

այչ/

Աբի, Հիմա էլ նախչուն

ո

որ

Ի

ապրես Իր:

«նակիցնայենք,անգին,

մջուջ մնգին: ճոկտնմբերի ու

--138..

չոր

ճազիր,

շորով վառվոուն

ու

Ք.»

Դու անզուսպ կանչն ես Լդչերագիողի,

Անդորբուքյան ժճջ այո տաթ սենյակի բ"

ալդ

.

ու

:,

Հաղնո,

Ֆ

Մճեջ Մոռացված մենակ հնք, անգին այս

,

շին, Հաղթեսայսօրվա այս մեդ-մշուշին... Որ քո

(Ժեչի՞ մասինէ եգու ոգում քամինչ ջաշքից)

«զ

դու

էիր Հաղնում,

եվ ձեռքդ այնպես թեթն էր, անգի՛ն...

,

|

,

եշ շոր Նախշուն, խջուն, վառվոուն

| '

Ռր սխալ ճետթ է նշում մութ ժամին, փայլն ես ճաճնայինշողի, Խաբուսիկ Հորդածդետերի գորշավունքամին. --439--

|

ես

սիրում եմ Քեզ. Ինչոյեսուղնորն իր ցուպն է սիրում,

Զինվորըմարտում սեր է երազում... եվ կանխատեսում քեղ իմ տենչերում, Ինչպեսպանդուխոն՝ իր Ճայրենիքը սուրբ...

"

ասրս

նաի,

Ռորիչ է վում,

այս

Ինչ-որ աչքեր

են

շսկում

ու

կա

ու

սովորականհը--

անժանոք

կ" Իր"

դոր»

ու

մի խաղ. աննկատներս մտնել,

Ռր մարդիկ չիմանան, չտեսնեն, ղոչ դտնելչ Հայացքովփնտրելով՝ Աննչմարչետնել միշտ նրան:

կանչու՛

տանջում

ինչքան էլ լինի բիրտ, անզգա էյն մարդը, ում պիտի Հեւհեն.

այստեղ էլի... Թենրիձա՞յն է ունկնդրում շոգիս, Թե՞ խենթ մրրիկ է... Իր բոց ողքերով խփում է դեմքիս

Սննռուն

քո

ճալացքը կղդա

Շուրթերի ցնցումից էլ

եզրայելըի՛նջբ...

ամեն:

(բյուսն էլ կիմանա դա իսկույն,

ձեռքը նա, ւցնցի ուսերն ոչինչ էլ չկա, Կշրջվի, բայց եվ Հուզմունք կտիրի մի անճուն,

ու

»«

Պաճերեն լինում երբեմն կյանքում,

ԱՀավորէ Հայացջր անտես,

Երբ

ռիրան չէ խուժում ձյունաշչուն: քամին, Եվ Քեզ չեն փրկիայդ աճեղ ժամին Ոչ տքջնանքն ոչ ձայներ բնքույշ. անդորը,

Վայրը քնով, տագնապած թոչունի

Թռչում ես՝

ամա է

ԻՀ՛

տնակում,

ճնչում, բուքն է ինձ

աճ տալիս. Հանգիստն՝

ինձ

ժանի»

ան

Նույնիսկ այս խաղուղ,անդորըտնակում

Զայներեն

տոնում...

ու

։:

կողբին... Բուխարու

է

ու

կրքի պես մոլի...

Տենդումէ Հոգիս. Հանգիստչեմ գանի ես

տոնն

խավարում, Եվ ալդ խնդուն ճեղձուկ շողին, Շնչասպառեղոժ այդ ճուր Արդենուրիշի ստրուկն է դառնում Քո՝ մի ժամանակ ինքնիշխանՀոդին...

ՍԱԱ

Ք.»

կնսն՝

Սրտիդ նա--

ու

ես ինձ Մոխրացնու

ու

իի վ արի

Անչայտէ սակայն քո դեժբն անտես, Զորությունը ՔՐ անրբմբոնելի, ԱԼՈ չշնորձճաժ Ճաղթությանճանդես,

կարուոներով,

Եվ, կրքով, տենդով Սիրո խենքություննիր

բոցը

քո

երակներում.

--)40--

|

Քանի որ չես կարող որսալ ւյն, Զգաում ես, բայց դժվա՛ր նկատես՝ Ում աշբքնէ Հետկում քեղ այդքան: Ռւ ո՛չ Ամէն

սեր,ո՛չ վրեժ քո Ճոգում... ալդ

մի խաղ է մանկական, --141--

1 ամեն Հավաքում անպայման Միշ» էլ կա այդ գաղտնի

խուզառկունը

լ

:

ծրբեմնդու ինքդ էլ չգիտես, Թ: չ մեկ-մեկ ինչպես պատաջչում,

մոտ նս Մարդկանց

գնում մարդու պես

ես

փոխված՝հրանցիցՀեռանում:

ւ

նա

|

|

ն ձր բարի

անկասկած, Բայցերկուսնէլ ճՃանգիստ մնան թող. Ամենքնէլ շա՛տ ունեն չափազանց Ջորություն անծանոք խայտող.,.

՛

աչթ

Ք

՛

Մի տառը դար Ճնետո կարող մենթ չափել մեր Հոգին. տ.

Կթոչձեթ աշխարչները չերթով... ի

մ

՛

մու

(րակի

19:3

մեզ...

Նշա քեփուկն արժարամազ... Թռի՛ր,ինչպես քոսվ- գնաց Գիշերն ճբն, գիշերն անցածժ... Դու՛, ժամւնա՛կ,Հուշբ չնչիր։ Դու՛, ձնաբու՛ք, ճամփին շրչիր»:

ՍԵՐՄԱԿ ԱՌԱՎՈՏ

Մչուշապա՛տ առավոտ,

Ի"

ճՃնրժա՛կ Թռաղզոտ...

Գոթանում զանգն Հնչում արդեն ղ գա

լ

Ք,

Գու սեղմվումնս իմ

բարին,

չն «.

մորն

Ցուոզենե

0բվա ղես

իր

ԻԼ

7ան Ազատուք

ո ւ

՛

-

ժ բաժանման,

գջ.

Հետ

բայց

ն

ն

որպես

խրթին,

հրաղ՝

երդը շրթին, բերում դարունը սլարգ

:

ձեռթիդանզակ մ որջա՛ն-որքա՞ն... Հուր է, կրազ այդ

Թր նքածժ ուսգ

լույս,

բայց Արթուն, է Գալիս կա,

շուրթերին

Մատանիներդ արծաթն,

Գ

վշտի

բարով, վերցրու հ ա՛լո, մատիդ այս մառոանին, Հազցրու հսկ սեորակ քո սրտիկին՝

ւ

է Թո

աշ

«Մնաս

առայժմ մենք այս աչխարչում տեսնում մեր ուժերն իսկապես, պես ետ խաղում, նք Թճ այլոց, Կ թե՛

ս. թ

ուժով իմ Ամբողչ

Ձեռքն եմ սեղմում, որ ցավն վպզա... էլ ճանդիւման Հույսը չկա... ի՞նչ խոսք ասեմ Հրաժեշաի...

ռության մեջամպրուղ կճայթի,

'

երեխայինման Հանկարծ ԶՆոքովարեց... «Տտեսություն...»: զրնգոց Առսլարանյանը

»

ա"

բախտ փնտրում մինչն լուսալգ, չէր երգում երեկ Այդ ձա՛յնրը կիթառների մեղեդու տակ...

(իբրն ինչ-որ Հիշողություն)...

ու

Բայց անձրնեոտմիզում տխութ Այնպե՛ս թույլ է նշմարվում այն... նվ Հայացքդ՝ անթեղվածճուր, Տայնդ՝ թախծոտ, ալգաբացյան... Այդ Հալացքում չէի երբեք

։

նստում, Այնտեղ

խուում է նա,

"

Շաղրում է ինձ

ակնարկում՝ անրակի Իր կրակի ճողմը թաքուն: ն

Մէ

Ջունկեդրելով սակայն այդ խոսքերն

տեսնում

ս

եմ

նրա

եվ ե

ա

խ

ն ք ճասնում

մ բույրով եմ

բբում

ե

Հոգուս,

Շողա հեյո

քո

ք

խլուրդի

նման եվ որ մի վախկոտ ութից խոսափեց, ճողի տավ. գեաց' Ողջկյանքն ատելով անողոքաբար

|

եվ անիծելով

Գոա

ալեդում,

ե,

1ոնղ,

ասում.

Շարասյունը գնում է կովի:

եվ լցվում են Վաշտ

ուր

ղքատություն կա, կեղտ կա ու խավար սիրում էմ այս աշխարձն աճալի. կողմ կա մի այլ աշխարճ այնպե մարդկային

առ

ծս

կոնի որ ւ րո րար Հոգեզմայլ: աԼ Հնձում, 2Ր4ԻՐ հսկ չեւ.

ո լ ո քեզ Համարջ. րչգիտես: Զուր Հանդգնում յնպես,

դո, բան ո

մարդ ես

աաա Ի վաստաջված լ կ ձեոջին։ Ջուրարիքգովի մարդկանց Բ:։ Ար Փարիզում խեղճերին: Ֆթի ար բ մարմափի ճանդպ

ԲԱ 78:98

արա

«ուք

Ու

են ոմանք կատոտաժ՝ դեո երգում հսկ ոմանք՝ Եոմակիձրգը ճին,

եվ գոչում են

ուռա,

Մեկը ձեռքն է

Վառյագ,

կատակումեն երանք, խաչում տրտմագին:

ճետ մի տերնսաճեց վար։ Հանկարծ թամու Թարթեց աչքն օրորուն մի լապտեր, կնակնած ամպի տակ մի զվարթփողաճար

Ու '

Քորը անվարան, Դոժգու ամպրույն ամեն դո

աուն

-Վ4--

սվին

,

կ:

աո

ու

Ն ,ժ

Բայց

սվին

վաշտ ու

ու

ես

ԱԱ կուչ

անդադար վագոններն

ու

ու

ո

աճա

մբ կյանք է ծռում, Գնացքում այդ Հազար տագնապ, Բաժանման,օիրո ցավ այն Հեռու միգում հսկ ուժ Ցաճել Հույսեր... սն աժպ' Արյան մեջ ծխացող մի

ֆ

Մ

Քանի

՝

"

անձրնոտ երկնքի տակ մթար' Փետրոգրաղն՝

Ե, թոուանքն ալոե Բոը անդացար տումայն ր նվաստացում, չ

-- 1914

-

է

ողջ:

,

սառը

Ա

աշխարը

այս

ՉկռաՀելով ոչ մի ապագա, Ներկան ժիւտչլով ն ասելով. Ո՛չ:

ջնէ . որթե կիրքըվառ Օէ դռ Հինչ խելքի ժո... ն

չարության,

Մեկը սերմ է ցանել ամենեին, Բայց անբերրիչէր ցանքն Նա ճիշտ է քեկուզ Ճճենցնրա ճամար, երեսն շպարված Որ մերժեց կյանքի

րոր թա արան

ն

կլանջի բեռը տանողին

ն

:

սիրում եմ աչքերն այդ լովս, բրն մի երգ գարնանային,

որ

ուժը ցասման... ցրոչնլացնի

լ

անգին,

Հիմբից Լի քանդելը Հայրենիքում

եվ թո՛ղ

|

Աչքերիփայլըանճանդիստ եվ ուսերի տագնապնաճա ԲՐ հսկերբ

Քո

'

խիստ,

մեկնելուՀնչյուններ, Շեփորեց

բան

Ար0-.

Ընտիր երկր

/,

փառքովմարտական փողն անզուսպ4էկիկաց, Սրտ, բում |

`

րեն տագնապ ծր

Գնացքի խուլ դողոցն

ու

ժ

"Ստի

լով

սուլոցը

Խլացանուռաչի որոտով,

իսկ Եե

խզված |

Մինչն լույս լռություն լ մի 4իգ։ իոկ խոնավդաշտնրիցուռան է օո Հնում ծվ աճեղ մի գոլյուն.

| |

ն--վերջ

լե՛ս

գտնի,

ու մտնի, երկիրն--ավելի՛ դարն ր..0, դեռ ղարե՛ր, յԵ

ռք

4ուն

րնաոն, Հոն

եվ դարըՀորն կանաեինց-Ըմո նք : ի մեզբ, ծրկինքե-կազատեն ռ ն գչե եղկ հղ կճա Շրթներին բոլոր-ժպիտ-- անի՞ղձ այնքան, ա

գնացի՛նք։

Գա

ԿԻ1ի Քի Հեռու,մ

մաչե--

սն

Բուֆերները վերջին սուղվեցին մշուշում,

Ռ՛չ,

Ստիվեն,

չէինք տխրում մենք ու չէինք ափսոսում, Թեն մեղ ու անձին էր «նդին, Հատակ, ամրակուռ մ խ պողպատ էր խոսուն, Մեր քավ իժն ե՞նչկտար

--

Զինրիդուխլունից, Հրղերից

Մանկի՛կիմ, գարուն դու կնրազես-Գարունըչի՛ ծաղկի" Երկբնքում-- արն՛ կրղձաս լուսհ--

Բախիժնայդ կխեղդի զոլորշում թունավոր Հալիցբոարյունոտ

ԿԻ

ւողպատին:

Հծըռավոր կարեկցանքը Հավետկլոի,

ծ

դաշտերի...

լ

չի Արեր ագի ուղես-:

ա

ԲՐՈՄ

է

ս

Հին՝ եղեք դո՛չ, ուրեմն, ձեր Ֆրե՞ց էլ խոնար", խոտի ց--անշութ,0, եթե, մարդի՛կ, իմանայի՛բ Ցու՛րտն խավարը գալիբի դութ...

բախտից

ՁԱՅՆ

ԵՐԳՉԱԽՄԲԻՑ"

ու

ինչքա՛ն

Հաճա

Մեր վիճակըսն

0.

ծնք Հիմա լալի

կ

'

19:4

անխնդում, .

էթէ, մարդի՛կ, իմանայի՛ք

ճուրոն խավարը զալիթի դու՛ք: ու

»

Հիմա սիրուՀուդ ձնոջն ես

Խաղում նրա Հետ-.

եվ լալիս

ես

կամ "իրո

դու--

անղմում, Հանգիստ,

տեսնելով Թույն՝

ձեռքումսեզմած--

.

4/2»

Լե

Մանկի՞լ. մանկի՛՞լ... ույն

զԼմագիը (ն. Ի.)

Քարգմանությանը անչ 4 «Այճբոանգբ Քլո,

աջ

46.

Մեղանչել այդպես անամոթաբար, Կորցնել օրերի Հաշիվը անցեող, Եվ գինուց ուռած գլխով անդադար ո, Ներս մտնել կողանց

տաճարը "ո

:

դաշույն,--

ՀՈԿԳՐՑ աԱ

|

-

Խոր Մի երեք անդամցածր Մի յոթ ոնդամ էլ խաչ ճանել Այրվող ճակատըգաղտնաբարբոնել ւն Ու Հնտո կպցնել թքոտ ճատակի

Աւ,

--141--

Ամփսն նետն

մի պղինձ, ն ինտելով ոք անդամ շրջանակն ճամբուրել նորից, կԱ" յն շրջանակը խղճուկ,Հնամյա։ րեք, «ւ:

տն

գրոշ

ն Հնյոո

աՀա

| '

ն.:

չափելով դարձյալ ր ր դառնալ, գրոշով նույն, քոլ անդադար իր շանը սովյալ

Չենք կարող ոչինչ, ոչինչմոռանալ:

չուն

այղ

ո

ն

յալ

սքացի տալով ՀԼ)

.

Քշել մի

Ա:

Սբբապատկերի առաջ,

Քելել, "

Համ

Հել

անկյուն,

լույսի ակ րիչը չիկացնել թափով,

արկ"«աստափոր: բամ փողի

քուն

տո

հ

Բացելով

այնքան ,

քնի մեջ պարուրվել նորից... յո, իմ Ռուսիա, ե՛ ն չլ անգամ Դու սրտիս Համար ,

ւ, թանկ Բոլորից: ա

"

9).

եվ Համբերությու՞նկա... այդ աճազանգի շրթունք ականջ Թնդյունն է փակել Տոդում եվ մեր, երբեմըն լանդավառ, է դատարկություն Քակատագրական... ու

ողը

Փովելանկողնում՝ փափկաճյու՞ս

կոն

Հրի, տարիներ 0՛, մոխրացնող Հուլսի՞».. ի՞նչ լուր կա ձեր մեջ՝խենքությա՞ն, ռազմի օրերի ՛ Ազատության ցո |քը կա դեռ մեր երեսին... Արնուտ ւ

նն

ա

'

ու

տ

'

իր ճանապարտի, Ջի Հիշում ընքացքն Նա, ով ծեվել է խառնակժամանակ. Մենը,ղավակներսայս դաժան ղարի,

դեմ բացված, Թող մեր սնարին՝մաճվան խուլ կոնչյունը»: Հնչիագռավի է արժանի, աստվա՛ծ, շա՞տ Ով մեզնից -

Թող վայելի՛ քո արքայությունը:

խենթորեն ապրե՞լ, ո ինչուղում կա-չկա՝Հավերժացնե՛մ, չ

էս

եմ

յշվն, ինչ

ւվ

-

անդեմ |՝

մարդկալնացնե՛մ մարմնավորեվ՝ ինչ դեռ չի՛ եղել...

Ի՛նչ փույթ, ք թ: ծանըո1 է մյանջի մղձավանջն, Ու եմ է խեղդվում ամԴ աղմավանչում: Գուցե երջանիկ վաղվա թ

իմ

Ր)

մասինմի

օր

պատանին ՛

ասի

գալիքում..

ներե՞նք, «Մոռանա՞նք,

որ

մոայլ էր

Մի՞թե նրա մէջ ա՛յդ էր կարնոր քույսի բա բու քուրբ զավակն էր յ

նա

,

Դու

`

Է

չքնա՛ղ ամենից, ամենից վառ

Ներիր ինձ

ն

ինձ

ու

վես,

մի՛ եղովիր:

Գնացքը սուրում է գնչուի երգի պես, օրերիւզես թովիչ Այն անդարձ Հեռանում Ա՛յն, ինչ թանկ է սրտիս-Ով գիտե, թե վաղն ի՛ւչ կբերի--:

է անդարձ.

ու

լուսավո,

հլ աղատությանտո՛նի

7:97

ըձ Հեռացած, Հավե՛տ անմոռաց, իմ անդա ր... ների |նձ Հավե՞տօրձնվաչ, .

նա

իմ իմ

.

յ 14

գտ.

Լ.իյդ

ՅՐ

Քեզ, Էմ միակին, իմ 0ֆելյային,

:

Քնքշանքն Հիշում ես եմ

Զեր ուսեբի--

Այնքանամաչկոտզգայունայնքան, էր ձայնն, ընդճատված իմ շոյանջնէրից,

աիիրոր :եվ,արջայազնս, բ, Վ Խոցված ոսոխի թունոտ

Հեռու է տարել

լ

մ

Զրույցիկեսին մեր մ։ոերմական.

|

Ձեր չեկ վարսերի փու՛նջըոսկեցոլք, ելեւջը Ձեր կրծքային ձայնի, Մէր բաժանումի վայրկյանին լացող

|

'

--

:

'

եք

Վառ էիր բոլորից, նվիրված, Հիասքանչ, Մի անիծիր դու ինձ, մի անիժիր էլի, հմ գնացքըթոչում է, ինչես գնչուականմի Ինչպեսօրերը այն- անդառնալի:

Մոտիկէ,

մոտ

է, ինչ

եղել է

որ

առաջ

Ր

"4

,

,

ն ով:

ԿԱՐՄԵՆ Լ

է իր դույնըփոխում, օվկիանն Ինչպես

երբ (ոնակուտակ ամպերի խորքից կայծակն է ճանկարժ թարթելով շողում, Այդպես էլ սիրտս երգող

է զարկն իր, Փոխում

ամպրուլից

լռում շնչաշատ, Դեմբիս է խփում արյան Հոսքը ջերմ, եվ խեղդում է ինձ արտասուքնառատ, ելնում է իմ դեմ: Երբ Կարմննսիտան շ

կանչ,

սիբելի,

ԱռջնումՀիմա անծայտություննէ ճանապարչճնէրի, Դու անմոռացսիրով ն օրչնանքով Քո լի, ներիր: Անվերադարգ...

է երկինքն, կանաչավուն

ու

նրա ցոլքերում

լաղուր

լուսնի լվացված բեկորն է ջնել, Հազիվ շնչելով Սաչում է քաժին,գարնան սառույցը ծակող է ու եվ քնկոտ մի Հողմ իր մեջ

է առնում

սուր,

Հոդին իմ խռով,

Ի՞նչ կա լուսնից նուրբ, իրիկվա ցոլքիյ րարձր ավելի... Ոչ ոջի չասես, լոկ ինքդ գիտցիր, դիտցիր լոիր "'

ցոլցլումէ Ճարկում այնվերին,

որ Այրլուսամուտը, է ո՛չ միոյն կարմիր Հրից... իէրիկվա Բոցավառված

79/4

ԵԶ

.

-

Հաժլեոն եմ, այու Արյուն» է սառչում, Երբ խարդավանըքն է Հլուսում ցանցն իր

ես)սրտիս խորթում դու ես Հառաչում, Դեռ դու հս ապրում, առաջին իմ ճեր: --Վ50.

Դ

--

`

Հուն

սա

Լ

ծվ ամենից խորն օտարոտին Մրթիկիմիջից երաժշտության Հեր Հայա ցքը՝լի չարցումով խրթին, Եվ... դաղտնի քը Քո... Հավատարմության...

Ց

չ

դաշույ

Հեզաքնաչբը քաց վասամանի, ու

՛'

Գ

սն,

թերք, Ծուխ 111: գն գ(ուսաբացիս է նա Ոսկնդահգուր երջանիկ: Հազի՝ մի կապուտակեթեր Պարեգոտը Ու սագավք ցութ է՝ ալիթ-ալիջ: կա

ու

|

--Վ94--

Բայցինչպես որ մուքն

է ծածկում լազուրը

ջինջ,

դեմքն այդ ճաճախսարսափովէ շնչում, Այդպես Ալ կարմիրն էցոլում զանգուրների միջից, եց Մոռացվուժճողմն է շշուկի մեջ Հնչում,

՛

0, ժամ

աճավորյ երբ

Ցունիգայի

Ձեռքն իր ափի մեջ՝բախտն էր դուշակում, ԽողեիննետեցՀայացքնիր վայրի...

Հեգնանքը ցոլաց

աչբերի մէջ ջինջ,

Փոճարը շողաց ատամնաշարի,

ել ես մոռացա կյանքում ամեն ինչ: Սիրասողողեց արյունը վարար,

Զեջելովայնտեղ ճուշըճայրեեի...

հսկ երգն ասուժ էր, իմ սիրո ճամար իրրե գին պիտի բո կյանքըլինի... ՛

նարմինիբոլոր

սիրաճարների

ձգվող այդ Դեպի հր նրան կանչում, նւս

ամբոխի մեջ, տենչում է անվերշ, ա112 հրոն ստվեր, էիլաս-Պաստյայի ։ Ան ճին գինք ւան ռշորշ պատերի տակ .

-

է լռին, մռայլ նՇանգնել

մենակ Էվ չի սպասում ոչ մի շնորՃի... Էրբ դասինէ դողում ու 4նչում ու

նորիդ,

է զնգում Շալարանջանն օրորից,

եռ

վերճիջում է դարունը վարար,

եւկանջէ ոնումխելաճեղ ձայնին, նաչումէ նրա երգող իրանին /ւ

տնսնում

ու

ու

|

Զյունութ գարունըելել է արի Ռւ նս Հայացքս եժ դիրքիղեմ փակում...

երաղ մի --1ռջ-.

ստեղծարար:

Անգույն աչքերում՝բարկությանկայծեր, Հպարտմարտակոչ արձճամարճանք: ճանք: Բոլոր գծերի Ճալճլող Ես այսպես տեսա կերպարանքը Զեր: շնչել: Դաճլիճում`խավար: Դժվար է Մոտիկ է, մուռիկ կրծքակալը սն... Դժգունածմի դեմք... վարսափնջչեր, Ռր դանդաղ սաճում, ընկնում են ներքն... 0, հոր չնմ կյանքում այս տարօրինակ սարսափովնայում... Հանդիպումներին տաք, ջղային Բայց այս ձեռքերը՝ են զգայուն... եվ այս ուսերը շա՞տ Նրա սեգ գլխի շարժումներըսեգ Վիրավորանքիցավն են վկայում, առյուծներըշեկ (Իրենց վանդակից են ամբոխին նայում): Այդպեսմոայլ աճա լամպի տակ կլոր իսկ այնտեղ լարի, Լռել:է ձայնը երգի Զեզ խանդնէ այրում, որ էսկամիլիոն Զե՛զ չի բերում սիրտն իր սիրաճարի: Եվ Ձեր ձեռքը չէ, որ պիտի դողով Այն անճարկավորլույսերը մարի, ու

ու

ու

Զեր ատամների գոճարե շողով Դուքչեք ժսլտալու էլ այն թշվառին:

0,ո՛չ, ուժ Ու

՞

չկա չնայել, չասել,

չէ ասել, չի էլ կարելի, պետք

երվա մէ .ջ ան) Եվ դուք (ասողի ոչես ղիշծովա եքեք էէչի։ սաճում Զեր սաճուն քավքով |

Հեռանում

ո. Դուք,

ում նվաղ Եվ արդեն երգը Ձեր նուրբ ուսերի

եք

ն ղանդաղ

«

ուա

,

Սարսափելուչափ ծանոթ է թվում,

եվ վճոված է, որ սիրտս կրիչ իբրն 4ուշն ուրիշ Ճայրենիերկրի, Հավետ քանկագին... Ձեր կերպարանքը՝ --3եՏ..

2-4

մեաս

բարով ասենք այս կյահքին, ալի, այս տխուր կյանքին,-առացաժ մարդգեէ այնտեղ բղավուժ...

երազներիսմիջով դալիս էս, անցնում Թագուճուվես այն ճին, լավ օրերի, Քո վարսերի վրա վորդեպսակէ ճոխ, նինջն կոպերին: ՈԶ ն աա րի է Դու

ան

ւո

'

է մաղում:

ալար եկել՝ նման մի քմաՀչաճօձի, Դու քնել ես աճա հրաղում նորից» տեսնում ես Ճրաշք ժովածոցի Լուսե ափն են ինձ' եվ տեելանքներ,որոնք անմատչելի ու

Ուոձեին-- գարնանՀալոցք է Հոսուն, Եվ մնեք մի լուսն բան ննք ափսոսում, Ուրեմն մի տեղ դեռ մոմ կա վառված, եվ իմ աղոթքըշատ է հրկյուղած, Եվ Համբուրում եմ ես ուսերդ բաց,Ն

| | |

Այս գարու Ճասկի-- տափաստանէ, Հանդ Եվ կռունկների կանչ է Հնավանդ,

Ուրեմն Քեզ ես

կսպասծմմինչն մայրամուտը տոթ, կա

ու

կարոու

Վարգեր-- ես նրանց գույնից

Դա

եմ

ես

օրը

դու՝

այրող»

մում ճյուղերիզրկից Միայնսաղարքախիտ, է Հնչում ձայնը քո տարօրինակ մեղմ, ճողմը գնչուականկրքի' Փառաբանում ու

։

Քո

բախտի մեջ

Կարմեն, տեսա ՛եվ տխուրՀր դա

այս

աճ

0,

այո՛, սերը թռչուն

սն, իմ բախտի մնջ վայրի,

շատ,

իմ երազի մեջ բեզ, չա՞տ էր ՃրաշալիՒ

Թոթիո, շշունննր են, սոսավփ, Գարնանային

երազներնն վայրի, հրազեներանծայր, Եվ կբթաո է ասես, արնան զնգուն մի դափ Քո այդ Հրապուիը վայրքնացած, --ԳՏ4--

է ազատ,

Այո՛,քոնն ես, քոննեմ եղել, Այո՛,երազեմ պիտի անընդչատ եմ

ես քո

ես ասես Դու մոռացված Հիժեիարձագանբ

անմայրամուոյ

Հայրենի ճողբ, իբրն վերին մի բախոո, Հողն այղ՝ երգող, երգող, Հողն այդ՝ կառլուրո, էյանորեն անշարժ, որոես դրախտ:

Քո

սոսկում,

Հլուսքերի գիշերն է ոսկուն, Դա թաբուն երգն է դավի, մեղքձրի, դա այրվող սիրտն է՝ Կարմեեին գերի...

ԻԺ

Տեսնում

Մի անշշուկ, անշունչ լռություն է անտեղ,

մոտ ցանկապատի

Քո մեջ ճու Ուրծմն

քո

ալին

հսկ մարտն Քր տամուկ ձյուներն

մարմինը այդ Հրեղեն,

Այո՛,ձեռքերիդուժը

գիշատիչ,

Աչքերդ՝լեցուն թախիծով դավի,

մեջ դառնում խուլ մի ճիչ Գիշերնեերիս էն կրբի ցավից: Սի զառանցում

երգեմ պիտի քեղ, ջո ձայնը տանեմ, Գիտի ոլորտը Հանեմ վերին,

Քաճանայի ւլես ժես Զոճ պիտի անէմ

նս

պիտի անեմ, աստղերին:

--ԳՏԱ--

կասլույտ,

եվ պիտիփոխվեսդու բուռն ալիջի, Հորդդետերիմեջիմ երգերի,

Դ.

ես

Այդ Ճրացոլքումխենթ տարիներնեն

քո

ջաճելության,

դավ-- նվադէ, լույսեր են վառվ ր Ոչ երջանկություն, Նույն մեղեդին է ն թախծի չուրթին, ն՛ Կարմես: Բայց սիրում եմ քեղ ե այդլիսին եմ ես ինքս էլ, ոչ

չեմ կարող օժանելիքիդ

Բույրըլվանալ իմ ձեռքերից,

Եվ գիշերվաժեջ բոնկվի Հրով, Շողշողապիտի ալքիս առաց Քո դեմ քն՝ սպիտակեր ատամներով,

ուրախության

ի

Քո

դեմբը չքնաղ

ու

աննաչանջ:

Ճետո Հողմերից

Շփոքմունքի մեջ ի՞նչ հս խոնարչվել: Առաջվանման նայիր ինձ շիտակ, Այդի՛նչ է քեզ Հետ քո անկումն արելչ ես դու պարղ լույսի տակ: Այսինչպիսի՛ն

տազնապած տաք, ԵՎ այն դավերից Հնտո ամեն, Թող որ ծայտեվի այս միտքըշիտակ, Որպես ճանապարձ սլարզ սպիտակ, ՈրպեսՀեռավորուղին,կարմե՛ն... ու

ու

ես

դու

միջով թովում ինձ

ոչն

էր օրերի դատարկ անչունովտանում քե ինչու քո բանաստեղծն նեմ ու

Աա

ինձ «լու

թոաթուն,

երկրպագուն:

Այստեղ-կանացիաշավոր մերժման

ՔնղՂ Համար ր

Դո

բո

|

ու

Հիմա ոչ միայն իրավունք չունեմ, Այլե ուժ չունեմ նախատել նս քեղ, տանջալի նենղ, Այն ուղու Համար քր շատ կանանց է բախտը վիճակել: ու

Սակայն չէ ԱԴ

'

Դու

որ

այլ

ձնով,

քո

։

սպառում:

մի բիչ

ես

մեկ ուրիշը, կյանքը դիտեմ,

Շան

ճիացվունքնիմ սարսափը խոր, էի նա ն տագնապում եր գնապում խոով, աչքերն ինձ ուղեկցում էին այնպես անսովոր, է աճա իժ

ան

|

չ լալով դաշնությունն

եվ

|

կնիքն է դրված

Հրապույրներին, որոնց ծասնելու շկա ոչ մի ուժ, Այնոեզ--ժի վայրիճամաձուլվածթով ատողերն են փռված, եվ փերինոգին իր եվ ղա

Հինըչեմ վաղուք՝

ալո,

ու

ու

իմը ուրիշներ չես լինելու 7: երբեբ Թե ինչն էր Թախծության

Ա

էլ, ինքս

Հպարտ մաքուր, չար աններում, Հիմա առավել բարի անչճույս նայում: Հայացքովեմ ես աշխարձճին

ն

Ի ԱՌԱՋ

ԴԱՏԱՍՏԱՆ

:

ի՛նձ

լ

ուղին այն, որով ծանոթ

ճայտնվեցիր անկման վիճի դեմ:

ու

այներեկո

91՞

Թոչել Հետո ընկնելկարեվեր: ու

Օրոնջդինքդ ես, ու Թոչումես դու, սկսում սուրալ, Դեպիաստղերնես սլանում Հեռու առանց ուղեծիր, ե այս աշլսարչըբեզ Համարմիայն ծխի ամպ է ալ, /ւր ինչ-որ մի բան նրգում է, այրվում, է իր: Ճրդեճվում :

-ո6..

մեկտեղ է կիրբը մքամած

'

Մեզ մի օր տարել այդ վիճերն ի վեր, Մեն ուզում էինք մեր բեռր նետած,

չգուշակած,ոչինչչիմացա... դեռ չշիրելով: '

ո

|

:

Աո եյթվենջ,

Դու

տենչում

էի

չ

որ

Ճրդեճվելով,

մեկտեղ, իրաբ Հէ,

նվ իրար գրկաժ այդպես մեռնելով, երկիրն այն երանավետ: Տեսնենք --187--

Ինչ արաժ, նքն մեզ տենչն այդ բարեց, Ն Բոլոր աննչերը մեզ խարում են բիրտ, եթէ կյանքը մեզ այդպես մտրակեց Իր խարազանի կոպիտ: պարանով

եվ,ո՛վ

էլ կանչի,

մեղ խաբող տենչերը

դու ինձ Հետ, Սակայն

ու

ճշմարիտն ասա,

նթբադեղաղչնակ, ինչու՞ ես «մայում Հայացքով,ուսերով սեքնեթ, Ա/,, այդպես, քերնս, ինձ էլ հա զիավում,

Այդ ոսկեգույնը՝իջած քո վարսին, Արդլոթցոլթը չէ՞ մեր այն Հին «րի... Դու իմ անաստված,իմ կրքոտ, իմ սին, ների՛ր ինձ, ների՛ր... Անմոռանալիս,

Միայն թե գորժ չունեմ

եԶ

դիտեմ կանացի խաղերով|քմայքոտ Շատերինկգերես ակամայ Ո. եթե կին էիր նրբագեղ կրքո», կղառնասխելացի, քնքուշ մայր

-

Քո

Թող որ չեմ սիրել ես կլանջթումկարգին, Թող որ երդում եմ սրանով խախտում, Բայց Հուզում նս դու նորից իմ Հոգին, դու: Որտեղէլ տեսնենքիրար ես ձեռքն՛րր Հեռու

անգամ Անջատվա՛ծ

ու

Հեռավոր ինձնից Հեռու

Դու

Իմ

ես

--

--

Հին տնակում մենավոր, լռին, նրազներում՝թո տեսքին գերի, տեսնում եժ եույն տնա՛կըլքված:

Հին գիշերներնեմ երազում անքուն, Հին տարիները՝վաղանցու՛կայնքան... է,

որ

արդենշավիտյան

)՝ կորուստ

ծրապույրը այրող, մեղավո՞ր, աղոտ կլանջին նոր փա՛յլ է բերում.

Աա

ու

էլի կժնվես վարդագույն փրճուրից՝ իշտ այնպես, ինչպես կաս ի վերուստ:

.

եվ իմ տնակում ցուրտ, ամայացած, իմ

բախտը փովոխուն փորձելով դու նորից

(ինչպիսի՛ արբեցում

ու

հւ

ճետ:

ու

`

Քո

քեղ

էս

ես

այդ

Հ՞-

«

տանի,

Ինչ-որ ժամանակչեղա"ր երջանիկ:

0՛,

Հետ

Մեղ Հետ դործ չունի կյանքն արագասաճ,

Թողնա

չե՛մ ցանկանում

ես

նրա ունաւյն Փոխել քնքշության Սուրբ սփոփա՛նքըիմ անչճուսության. առանձնանում: եվ... լոում էմ էս

'

Քեզնո՛վ են բանտվածօրերս կյանքում... -Թո--

Փողողումանձրն է ն ձյուն, Ջորս կողմս՝ վշտեր մորմոք: ալիս է ճոգդիս թախծում, Ու՞ր տանեմ ուժերս, արդյո ու

ու

|

Խուլ քախիծ է, առանց պատճառի, Խոչերի ծխում անդադար: դնե՛նք, ն արի Իինքնանոը Մենք ածուխը սլաքն միշչո վառ :

'

Գուցեն թեյի

արբանքին Խոսքերս՝անփույթ շոայլածժ, 159.

է՛լ ես մըրօր եղել ավելի Հանդուգն մոայլ, Գուշակումէիր լեզուն աստղերի, անփայլ, Որ գալիք գիշերն ավելի է մութ, ավելի

ատի 1ԻՈՅն «գնի

Հրով բերգրանքի անգարը,

ԴԻ

ու

Դու

Որ

ի սեր, Խմենք Հին բարքերին մեր ճոգին,-լինի Համբերո՛ղ

) թավա նցց

է իխավա վ

արար ծվ աճշավասիկ

ն ցնդի վիշտը մեր, Գուցե

բն ավելի:

աշխարճըդարձավվայրենի,

էլ ո՛չ ժի փարոս չի շողում ղայծառ, աստղերի, Ու նրա Համար, ով չչասկացավսլատդամն Անտանելիէ խավարը անծայր: ս

ինչպեսայս թեյի գոլորշին:

ճՃուշեր,

անմոռաց եվ ով չգիտեր, որ կանանցյալի ապաղդա,գիշերն Որ ունայն չէ այն՝ վրեժն են նրա սիրտը մշուչել, Հոգնածությունն Զզվանքն է ծռելշուրքերը նրա..:

ամեն ինչ, դու Ճանկարծ, բարկացար Հասկացար, Շարժեցիրգլուխդ սիրուն ճմայիչ, արցունքներդ կամաց: Սրբեցիր

կատակիտեղ դրիր սկզբում

ու

ու

մեժ Հույսի, կար մի ժամանակ անճուն Հավատի մի էի Ճճոգով: սպլարզ Քեզ ւղեց միամիտ, մոտ էի ես գնում բացսիրտ, երեխայի պես մարդկանց չվախենալով... Զրպարտանքներից ու

Քրքիջով ծաղրեցիր, բացաժ՝ Ատամներդ Ամեն

ինչ մոռացար այդ պատին, Հիշեցիրամեն ինչ ու նորից ողբացիր՝ Ծամկալներդգցաժ սեղանին,

| |

իսկ Հիմա այն վառ Հուլսերից Ճետք էլ չմնաց անդամ. դեպի աստղը ճեռավոր: Սլացան ճակատովգնացի այնժամ, բաց Ում մոտ պարզ սրտով

Ու

դեմքդ շրջելով, գնացիր ապշաճար, դարձար՝սրտումդ ինչ-որ բան, ծվ անեժք թափելով, դու կտրուկ շուռ եկար, Հեռացար, գուցե ն, Հավիտյան... ծտ

ու

երես թեքեցի նրանից այսօր"

եվ ինքն՝այն Հոգին, որ բոցկլտումէր

ի՞նչ արաժ, սկսիր

դու քո գործը դարձյալ, գործդ Հին, նորից սկսիր Դու կյանքը սոսափեց անցավ, Մի՞թե նույնալես պատին: քո շրջազգեստնայն ինչսլես

անմար, կրակից ննվելովսիրո ն թշնամանքի այդ Հոգին: կրակիմեջէլ վառվեց

ու

Միայն մնացին սեղմ շրթունքներն Հոնքերը ժպտուն կրակ, մի խեղճ եվ իշխանություն անկշտում, արյունն խոովի կնոջ Որ պիտի շարժի, Վառելովնրա կրքերը վայրագ-:: ու

:

ու

ամենն

Դու

Այո՛, )

Հաստատում

սւպզասողաբար,

այրվելսիրուցկաթոգին: Շտապեց

ես,

թն

ես

արվեմ Հեւոդդ միշտ միշտկվարվ

ինքնամփոփ

ու

ա

ես.

սառն

եժ

Հավետ,

ճետ, Քնքուչ խոսքերի Համար լեմ բախվել. ճակատագրի Ռր Հիմա քաղցը խոսքեր ասեմ թեզ: --)80.-

.

վարանոտ, Ինչու՞ նս դու փակ դոներիառաջ կանգնել ես տանջում. ինչու տնքոցով զուր Քեզ ։

։

՞

11--

Ընտիր երկեր

Ի՞նպիտի

անձս

քնոեղ Քոց

մեն Ք

մի

այն խղճուկ «եգ զադաններիմոտ, մարդէինք կոչում: ու

օր

'

ճՇ»:

յ

էի լւվ

է՝

'

դնես

քո

ախ

լ

Սանալ, Ե /

։

բյո

-

:

1-վ իմ Հմաքով, քայլիր իրին ճորտ, ի բրն իմ Հլու ու խոնարճ գերին,

Մեն

ք «իի

նք լեռան

լույս

:

:

բարձունքներին: ՝

|

պիտի տանեմ վիճերով այս մութ, խաղամ անճունի ղեժ մառ, եվ աշդ պիտի լինի անօգուտ, Ներշնչանքպիտի լինի ինձ Համար: ղ

) ոդգուդ Հեւ

եվ ողջ զորությամբ իմ

ու

Տանեմ սլիտի Քո1 թեզ

չ

լութ քենի

մ

այդ ժպիտի տակ ատովածային չենցանկումիժեջ ոչխչանալովե Դու քորիխման կսուրաս անկանգ, կսուրաս գեպի այն պարապը մով...

եվ

մոայլ. կոինչ"վ ճախրում Ռւբու՛րն

մախրում է, նայում փայտն խրքիթին, Ուր լալի« է մայրն օրոցջի վրա «Փա՛ն, նանի՛կ արա, ա՛ռ կուրծըս, Փծիր, Քո խա՛չր կրիր։ «լու մեժացիր»:

|

եՀ

ղ

շաչում, Գարե՛րնն անցնում,մարտերը՝ աճում. այրվում,բթնդվղումն՝ Գյուղերը՝ հս, Հա ր ենի՛ նն նու Ք իմ 2ն ւն յ Հ Իսկ գ միշտ

՝

`

ու

Դո

Ան

հ՞

արդյոք,

Ո ր դու

Քո

քե որքան չնչին,

այն րային եզ րը էրկրայի խեղճությունը աին, չ

վայրենի կիրք ծ

սուտը

անուժ

մքեն,

ու

է

մարմնով ա իի Արին տարօրինակ: աստվածո

:

Դաշտերի վբա քնկոտ "

ու

Ե.

իմ թներբ ղանդաղ բացելով, ասեմ. ու Ը»:.. «Թոի՛ր» / պիտիժոլտամ

ՈՒՐՈՒՐԸ

մարզում անարատ զով, ս անան,լեռան ցոլանքներիտակ

ԲԱ

ես

:

ժրյիրքանեմ,

ե

մի անզոր, Ռուերբ Հոգուդ մեջ սարսափի դողաս լոին, Ասես.«Բաց Քող ինձ»,

Քեղ եքերային յին փոշու անձրն

ի» պիտի պած զլխապաույտից

վրա, թԹեերիս

Քեզ 4.

մի ուրիշոլորտ սուրանք

ե վաս

ի

ի :

անի

այո, Թեզ կառնեմ,

Բ

ու

'

:

Իոչլ

դեպի այն բարձունքըհոր, Որտեղիցերկիրն ատող կթվա, Երկիր կթվա աստղը ոսկեվոր:

,

ԴԵՎ Բ

սուրա:

Կոանեմ

/

1916.

վե. րելի

Գու կցանկանասՀրն երկեթ»

'

ղեմբին երկաթն դիմակ,

դաղաղներինխոնարճվեսնորից, ա մ ր Է, լավ է սաճպանես միառժամանակ Դ բախոը՝ ճնռու խենը ատրուկներից:

կոր

Ու նրբ առավել լոի երեկոն Ու ե բո Հոգին առավել գերեմ,

:

`

' -

անվանում:

ՀՄ

,

դեղեցկությամբ«ի՞ն, արտասվակե՛՞ղ-

Խնզճ մայրը լացի, ե՞րբ այսպես Մբնչն ազսլես թեածի... Մբեչե ե՞րբ ութուրն

ՍԿՅՈՒԹՆԵՐ

ի

|

'

Միլիոնեե՛րէք դուք. ՄՔնք՝ բյուռ

ի

ԲՈՑ

բլուրեր.

ու

մեր Փորձեցե՛ք

ղեմ ելնել ղորբերով, Ասիացիենք մենք,այո՛,սկյութներ, Վայրենի,ադաճ շեղ աչքերով:

'

,

ու

Ակնքարթէ ձեր

մեզ ճամար...

դարը

'

Մոնղոլներիեվրոպայի մեջ, նման, կամա-ակամա, Դորտերի ու

Վաճա՛ն ենք բռնել մենք դարեր անվերջ:

Խեղդածգղի՛րդըվիժող լավայի, Ձեր քուրան դարեր կոփել է, թրժե՞լ,

եվ... կիսաբոնիՄեսսինայի

աշխարճում 0՛, անզորեք դութ վաղուց նն է սիրում, Միրել՝ ինչպես մեր արյու Մոռացել եջ՝ քե սեր է պատաճում, Որ կործանումէ, ջնջում ու այրում:

ենթ սիրում Գաղիական Մենք ն սուր մի՛տքն մթին, Հանճա՛րը եվ գերմանական մոգական Հուրը եվ ցուրտ թվերի եվ սուրբ տեսիլքի շնո՛րճը խրթին:

գմբեՔյոլնի

թը Մենք Հիշում ենք ե Եվ փողոցներիդդժո՞լսքը, Փարի զ, եվ չեովից եկող բույրը եվ Վենետիկիզեփյու որ բարը:

դիորոնի

ու

Անկումըդուք բիրտ Հեքիաթ նք կարծել:

նայել նեքդուք արնելքին, Դարեր Մեր ճոխ դանձերըդռփել տարել, Եվ, մեզ ծաղրելով, կրկին կրկին ու

ու

դեպի մեղ Թնդանոթները

Հառել:

ը

ժամանա՞կնէ արդ: Ցավը՝ ուռճանում, Թնին է տալիս փորձանքըվերից. Բայց կզա՛ օրը, ն այս աշխարճում Հե՛տք էլ չի մնա ձեր Պեստումներից: Անսա՛, «ի՛ն աշխարտճ, քանիո՛ղջ ես դու

եվ տոչորվու՛մ ես ցավիցբախտավոր, կա՛նդ առ, էդիպինման իմաստուն, Այս սֆինքսի դեմ մու՛ք դարավո՞րո ու

Սֆի՛նքս է Ռուսիան:Վաղու՞ց՝արնաքամ, Բայց, մերը սգալով մերթ ցնծալով, Քո կո՛ղմն է նայում նա վերջին անգամ է եզ ու

ատելությա՞մբ խորունկ ռերո՛վ,

Մենը մարմնի բույրից դեո չենք կշտացել, Մենք մսի գույնը ն Հա՛մն ենք սիրում. ենք մենք,քե Մեղավո՞ր

դարճատիմեր նուրբ

ու

կմախքը ձեր կոշտ ըիաքնրում:

Մենք սովոր ենք մեր ձեռքերով անկուշտ Վայրի ձիերին վազքի մեջ քամբել, Ժարդն ձինրի զավակներըկոշտ եվ անչնազանդ Հարճերին սանձել:

լ

Մեր գիրկը եկեք: Մարտերիա՞ից Մեր գրկի առաջ ձեր գիրկը բացե՛ք, դրեք ձեր սրերը մաճի Պատյա՛ն եվ քանի ուշ չէ՝ ժեղ եղբա՛յր դարձեք: չունե նք, Իսկ եթե չգաց՝ մենք ճանցանք նենգությանոդին մեզ Է՛լ է ծանոթ, սերունդներըմեղկ ծվ ապագայի ամոթ: եղովք կտան, Զեզ անե՛ծք ու

--165--

Մենք,նաճանջելով մինչ մա՛րոըվերջին, Խորջըկքաշվենջ երկրի ռուսական,

Հետո ձեր սիրուն գնչին Հառե՛նք մեր մոնղոլական: Վայրիսֆա՛թը

դբ

ՊՋՔԵՄՆԵՐ

ԲԲՈՏՏՈՒ

ՈՔՈՔՈՈՐՈՈՈՑՈՈՈ

ՈՒ ՄՈՐ ԱՈ ւա12

Եկե՛ք, արշավե՛քբոլորդ Ուրա՛լ, Մենք մաքրում ենք այն դաշտը պայբարի, ք,ր պիտի չափվեն ձեր ինտեգրա՛լն /ւ մոնղոլական մեր Հորդան վայրի, Մենք էլ չենք բոնի ձեր միջե վաճան, Արյունչե՛նք թափի օտարի օդտին, Եվ, նեղ այքերով մեր մոնղոլոկան, Կողքիցկնայենք այգ դաժան մարտին:

Ա՛չքն էլ չենք թարթի, երբ Հոնո դաժան Զեր մեռելներին լլկի, քալանի, նախիրներպաճի վանքում սրբազան եվ ձեր նուրբ մսից խորովվա՛ժ անի, «անՀ

Զարթնի՛ր, Հի՛ն աշխար', նինջից զորավոր, Պայծառխնչույջի՛ն այս եղբայրական Վերջինանդա՛մն է ձեղ կանչում այսօր Վայրի բնա՛րըմէր սկլուքական,

ԳԻՇԵՐԱՅԻՆ

ՆՈ

«ՐՈՈՈՈԱՈՈՄՈՈՐՁ

ՄԱՆՔԻՇԱԿ

ԵՐԱԶ

օրերը այե պատառական, Անցան գիշերներնանցան, եվ այն անտարբեր

չեմ մոռացել Սակայն Հիշում հմ եմ պատմել ձեղ չիմա, իի ուզում Այո, ինձ Հեւու հրաղում պատաճեց Այն,ինչ ու

իրիկվա, թաղաքն թեթ Անեձրենսկսեց մաղժղել Հեռվում,ճենց եզերքիմո» եվ այնտեղ

ծժեչոնում մնաց

Երկինքը, որը Ճոգնել էր այնպես իմ այդ քաղացի բնակիչների Մտածմունքներն արարմունքներթ ու

Լուռ

ճաշիճը թողարկելուց,

ընկավ,

Որտեղշեկնում էր մի չհրտ վերջալույո'

թողած, Քաղաքը էի ես դանդաղորհե ընթանում

ՄԷ սակավաշենթ քենջփողոցով, Հեռ» նվ թվուժ էր, թե ընկերս է ինձ " ճետ էթ, առա Բայց եթե նույնիսկ ինձ ՌղթՏանասլարճինլոում էր միայն: ու

ե՞ս էի ինդրել,որ եա լուռ Թե՞ ինքն էր տխուր,

մնար»

օտարներէինք Սակայն մեկմեկու տեսնում էինք մենթ տարբեր բաներ. Եվ -Խ-..

ՅՈՐՈՄ

նա

նշմարում էր.կառքեր

սլացող,

ճաղատ պճնամոլեքրը | էին շպարված կանանց, վ նմանապես | խորթ չէին նրան լ Այն աղջիկները, որ նալում էին թավշյա դեղին մարագույների նեղ արանքներից... ամեն ինչ խամրեց ճանգավ, ուղեկցի Հայացքը նույնպես,

Կառքեր,որոնց մեջ չաճել

ու

հարաքվում

հոժամուտնքրի ու

աար

ու

5:

Հավանաբար,այլ ցանկություններ

րեցին նրան,

երբ նա գլխարկն իր աչքերին քաշած, անկյունում, ինձ թողած մենակ կորավ

(ես

դրա

ճամար գոՀ էի անչափ,

Քանզի աշխարճում ինչն է, ասացեք, Հաճելի այնքան, /րքան կորուստը քո ամենալավբարեկամների),

Դակասելէին անցորդեերն արդեն:

ՓատաՀճում չին լոկ նիճար շներ, իսկ Հեռու Ճեռվից լօվում էին լոկ Հարբած կնանոնց Հայճոյանքները: Քաց դաշտի վրա՝ գլուխ- կաղամբներ, /ւռիներ էին, կեչիներէին, եվ«ոտ կար ճաճճիւ ԵՎմինչ Հատակվեց գիտակցությունս,

վեցինքայլերն

ձայներն ամեն, այլ կրոնների Խոսակցություններն եվ նրանց թաքուն ծեսերի մասին, եվ մռռացվեցին տողավճարի Հոգսերը ռոլոր, ինձ Համար արդեն պարզորոշ դարձավ, Որ մի ժամանակ եղել եմ այստեղ ծվ այն ամենը, ինչ երազում եմ տեսնում ես Հիմա, իրականումեմ էս տեսել մի օր: ու

Ամա էր ճամփան,

Շինությունները չէին երնում, --168.-

Ծրա

ի բի

ՎՐա

ո. ի «ո որ ն ո ջավու ե

Ի.

Հաշճի

ի

ժան

կամրջա

ղ

բկարա

ը»

մշուշի արաճետըկանաչ-կապտավուն

ր. Ի

եիբ"ը

րազը,

միջով

ւղվուքյունը,ղկությունը:

րարԳԾ " Հարո ո կաա Բոր ոիԴամ աժ

աք

արկամաժ

Ասես

ւ

ու

օդը

իր շունչբ

կանգնել էր մի

լուռ

ր

,

-պա՞ել,

4սկումի

չրի եվ սպասում էր օդի Քնքուշ աղչկա ծաղկավորումին: ու

այնտեղ խաղաղ էր այնքան "Եվ Հանդիսավորայդ ճանդիպումիշնչով էր աոլի. ՉԷ որ դեռ ոչ ոք չէր լսել կյանքում Ռչ ծնողներից իր մաճկանացու, Ոչ դպրոցականդաստիարակներից, Չէր էլ կարդացել նան գրքերում, Որ մոտակայքումմայրաքաղաքի,

Զուրչէ,

որ

Ամայի ու

խուլ ճաճճուտի վրա,

շչակն է սուլում, Այն ժամին, երբ որ դործարանային են չարը, բարին մոռացվում երբ շվայտանում են, երբ ազգակցականղդացմունըները եվ այլասերված երկարաբանզրույց են բացում ու

ու

խանդարումների, Սյտամոքսային

Մինիստրներինոր կազմի մասին, Այն ժամին, երբ որ արձճամարչումեն Մեզանից, այո, լավագույններին, նրանց, որ երբեք իրենց անկումը չքաջցնելով, Առանց ամոթի իրենց մարմինն են վաճառքի4անում եվ փոշոտ ու գորշ մայթերի վրա նայում են լկտի մի Մարդկանց

աչքերին

Համեսոությամբ:--

Որ ճենց այդպիսի վիրավորական գորշ մի ժամի Բոլոր մարդիկ էլ կարող են կյանքումտեսիլներտեսնել: ու

--189.-

Ռր մի այնպիսիթափառաշրջիկ, ինչպիսին ես ծվ կամ գուցե ղու, որ այս տողերը Կարդումես սիրով կամ չարությամբ, կարողէ տեսնելկապույտ կանաչ,

էմ

|

ու

|

ու

մաքուր ու սուրբ մի ծադիկ, Անխոով, Ռր Գիշերային Փեթուշանունըունիչ Մանուշակ

Ինքսմտքիս մեչ գիտեի նո դա, երբ անցնում էի այդ խուլՃաճիճովն եվ ցանցի միջով մաղող անձրնի նս տեսա

ոչ մեծ Հանկարծ

եվ չիմանալով, Քն

ուր

եմ

մի

|

|

Խրճիթ:

|

ընկել,

|

Դուռր արի: Ու կանգնեցիշեմբին: շփոթմունքով բաց

Այդ երկարավուն նեղ թրքիթի պատերիտակին կային մի քանի կուղիտ նստարան: նրանցից մեկինճախարակիդեմ, ու

Մազերըթափած, հատելէր տգեղ,

աղչիկ:

Աննշան դեմքով ինչ-որ մի ամ ծբիտասարդ էր,

աի

թանիմաերըԸը Ի՞նչ Ի՞ք չ

մ

ք

նրա Կրա,

| | |

։

լ

| '

|

չ դիմագծեր, ի՞նչ աչքեր ուներ: ես գիտեմմիալն, որ ճախարակ մանում նա խաղաղ էր Հետո ծվ Ճանկարծ,պոկվելով գորժից, Երկարու երկար մնում էր նստած, նայելու, անմիտ Առանց անող: ԵՎ,ճավանաբար,այն գիտեմ նան, Ռր տեսել էի ես նրան արդենինչ-որ ժամանակ, եվ այն ժամանակգուցե ավելի զեղեցիկ էր նա, ու

Գուցե ավելիբարեկազմ, ջաճել, Եվ գուցե, գուցե թախծում էին խիստ տվող ճերմակ մազերովթագավորները, կապույտին երբ ծունկի էին իջնում երա դեմ: ծվ Հիշում եմ ես, Քր այդ խբճիքի ջածրեկ Հարկի տաձ, --ՎլԹ--

Ալեվետում էր մի քաղցը իմբիր։ Քանի որ լճի մրափն էր Հնում, Դիսդչումիմ մեջքին, Քանի որ օղը ննրքափանցվածէր Այն փիշերային Մանուշակի նուրբ ծաղկավորումով, եվ ջանի որ այդ իրիկվա տոնին ես եկել էի ոչ փեսացուի Հանդերձանքներով: ես մի ընլաղուրկ շրջմոլիկ էի, քշվառ այցելու, կեսգիշերային դգինետների էին քաղավորները, Հավաքվել իսկ այդ խրճիքում եմ պարզ, Բայց Հիշում Որ միժամանակ ես լինում էի նրանց շրջանում եվ խմում էի նրանց բաժակից՝ Ինչ-որ Հեռու տեղ, ժալոերի վոա,ծովածոցերում,

Արի մե,

Ն արի ն

ու

ոչ

Ճողչ

տիրակալների Հազիվ սկանդինավյան

Ցոլում

լ

լ

ոավք/

չ ացքրբ

եվ ձանը էր այնպեսինձ Համար նորից պարտքըիմ խատաբարո՝ կատարել .

Խոնարչվել լոին վաղուց մոռացված նրանց քագքրին,

էին, Բայց երանքդրան սպասում եվ խոր թախծելով ծիծաղեց Հողիս Նրան Բոց

ԱՏ

աժ

աղպասժան '

կ վրաս

շրջում էի այդ Հին խրճիթում, Ձեռքերը սեղմում իմ այն վաղեմի բարեկամների, Սակայն նրանք ինձ չէին ճանաչում:

ես

Վերչապեսմի մեծ տակառի 4ետե էր դա դարեջրի) (Հաստատտակառ Ես տեսա

նստած

Ինչ-որ ծերունու պառավ կնոջ: նրանց Ճինավուրց, կանաչ մազերին ու

թագեր, որ սակայն նշմարեցի Խունացել էին ժանգոտօդի մեջ: Այսոծզ դարերովնրանցլուռ նստել,

նս

--1371--

Սպասումէին խոնարչումների

Ել ի պատասխան՝ ողջունում գլի |222 շրջանցելովխրճիում նստած այդ բոլոր

Ու

չարժումով,

ե

։

մարդկանց,

ես

/ւբ լույսի քնքն առկայձումիտակ, Բառավորականզույգիթիկունքում, Բիլունքում ննջող պածապանների եվ անողատակայն ճախարակի

|

նաւճած

խոնաիչճվեցիթադղավորներին, ել նրանցխորունկ կնճիռներիմեջ Դողացինինչ-որ Ճոգնած ստվերներ: Եվ նրանք իրենը սովոր ու վսեմ սկնարկումներով որ մնամ այդտեղ: Հրամալեցին, եվ այդ ժամանակ Ճանկարֆշուռ դալով, ու խով անկյունում Ամճնամժթին Տեսա նստարանն ամենավերջին:

ու

«Լար: ի - Աի

Ե

Ս

արմունկները ծնկներին դրել Ու դեմջն առել էր զույգ ափերի մեյ: ու

Միշտ խորճելով խոչը միննույն, Նա դարեր նստած, թախծել է այստեղ, որ երա անդամներնամեն փայտացելէին, Այնպես, եվ, դատապարաված,նստել է ճիմա նույն մտքերի

աղջիկների Գայքակղիչնէր էր երգում: ասքեր սկանդինավյան եվ քվեններն աՀա նիա

Վ--

Հագուստի՝

կտորներիշերտերգույնզգույն Որ խունացել են: խաս

ու

Ավելի Հեռվում վաշտնէ զինակիր,

Ու երբ ես

'

,

ու

լ

դանդաղմոտեցա նրան, Նա դեմքը վերն չբարձրացրեց, նա իմ ողջույնին, ձեռքնիսկ չշարժեջ: Չպատասխանեց եվ նս նայելով խամրած աչքերին, Հասկացաիսկույն,որ նս էլ այդպես եմ նստելու Դատապարտված այստեղ, Գարեջրիկիսատ այղ բաժակի դեմ, Այստեղ՝ ամենից մթին անկյունում, Որ ես էլ պիտի նույն խոճը խորչեմ, Փլուխս այդպես ափիս մեջ առած, խամրածաչքերս Հառեմ խրճիթի Հեռու անկյունին,

ծնկներին

նա

ետ

գարեջրի բաժակի Ճետ նույն, Դրվածճենը կողքին՝ նույննստարանին:

պիտի

ազնվազարմ ՍերելտոՀչմից

չծերանալով չփոխվելով

Ու

ուտով

Եվ ոսկորների խով խշրտոցով Ընկնում են, կախվում: Հնում Այդ աղքատ մարդը, ինձ նման, մի էր եվ պատանիէր բարեկազմ քաջ,

ու

նա

Ու

երկրի մոռացված քադուճին.

գարեջրի

Այհտեզ՝երերուն այդ նստարանին, Էնշարժ մննակ նստած էր մի մարդ:

պարզ:

ճին, վաղուց

Այդոլես նստած հմ ես ալդ խրճիթում: բաժաղն է այն կողքիս Ու տե րը նրա` լուռ, ը տխրամած Կր է դանդաղ երտ գլուխը քեբվում

ւ

Երնում էր

այղ

Բը ԳիչերայինՄանուշակ քնքուշ անունը ունի:

՝

է

է

ու

:

լ

աճագին նստարաններին: վ Մեկը, երացած ինքնամոռաց, Դեո բոնել է պինդ դաստակըորի, է եր ճին վաճանին Մեկը Ճճենվել

նուտռած

ի

տակ, Եվ սուրը նետելնոտարանի Մեկը զցել է իր սաղավարտը Փտած

ճատակին,

Որի ճեղքերից աճած

խուռն անգույն

է անդարուն ապրել Դատապարտված

եվ շնչել միայն

օդը

Հնության:

--138...

ոսկեբանված,

հսկ գարեջրիՀին տակառիմոտ Այնպեսվայծլուչ նստել նն այն ծերն եվ մարմրում ձն թագերըերանց, 0ծված Հեռավորիրիկնամուտի Բարալիկչերտով: Իսկ կանաչավունմազերը նրանց

ու

այն պառավը,

|

եվ մոլեզնում է փրփուրբՃեռու,։ են լույսեր: եվ Հեռուներում ծաղկում

"

Հարնանըքեջվում է աճա բաժակիվր». Զեռքերը նրա խշրտում են խուլ եվ նստարանինգլուխն է քեջվում։ Աշա զեգալով,«ուրը փշրվեց: սաղավարոիտակից ել ինկավ: Վատանը

իմ

Հոսում, լցնում են կնճիոներիմեչ, եՎ ծոնքերի տակ նրանցաչքերը նիրշում են իբրն ճաքի կրակներ:

Վազ տվեց արադ ուրախ մի մկնիկ: հսկ այն Գերունին այն պառավը Հենվեցինիրար, Եվ գլուխներիննրանց ալեչեր թագեր էլ չկան: Թագավորական

քլնելով,

ու

իսկ Հեռվում, Հեռվում մանում

էր անձայն, էր, մանում, մանում քագուՀին, քափած ճՃախարակն ի վար: Մազերը Մանում

Քաղցրերազով մեզ ընդարմացրել, Հարբեցրելէ մեզ ճաՀճայինթույնով, է Հեքիաթովմի ժուք, Շրջապատել Իսկինքը ծաղկում, ծաղկում է անվերչ, եվ Մանուշակը ճաճճիՃուտ ունի, եվ ճախարակըպտտվում անձայն, Մանում

անընդչատ, մանում

՛

Նատած եմ

իսկ ճաշճի վրա ծաղկում է անվերջ Եվ չի ժերանում ն չի դավում ինձ իմ

ես

քնքշորեն կոչում:

անդին, եմ մնաց այդ ճաչձճից Քաղաքն ու ճՃրացոլքը: Մնաց մայրամուտն եվ. Հավանաբար,ընկերս ճաճախ չարբած ճոճվելով, իմ տունն է էլել, է ինձ անիծել Հայճոյել.անվերջ, քնով: եվ քնել այնտեղ մեռյալի

ծս քարանում եմ,

նիրՀում եմ, թախծում, Թաթունխոչերս եմ խորշում ես անվերջ Ո. նայում այրվող իրիկվա շերտին: եվ անց են կենում վայրկյաններ գուցե, կամ դուցե, գուցե Հարյուրամյակներ: խում եմ, լսում երազիս ժիջից, Որ ջառաչյուն կա պատի Հետնում, Ինչ-որմի Հեռու Հեռավոր ճՃողփյուն,

Բայց դարեր անցան, Եվ խորճեցիես խոչը դարերի: ես այս աշխարճիեղերքին եմ Հենը՝

։

փոթորիկ, Ինչ-որ ասես

|

Որ

Ասես

-1Վ14--

ծաղիկը լուրք,

Որ ԳիշերայինՄանուշակ եմ

է, մանում:

կանչն է նոր Հայրձեիթի, ճայեր են Ճչում անընդատ, կամ Հառաչում են շոգեշչակներ, եվ կամ խաղացկունու ազատ ջամին է բերում մի ուրախ ձրկրիջ, նավեր եվ անակնկալթինդն է ալքելում,

ճաճճին:

:

|

որպեսհրեխա: Մենակ,իմաստուն, Առաջվանման

խաղաղ է կամարնիրիկնամուտի,

ծանրաշխարճը ինձդիմավորեց, Նույնտառապալի, է ծձազկում այնտեղ Մանուչակն Բայց Գիշերային նոբից»

լ .

եվ լուսավոր է կոույտ

ծաղիկը:

Եվ կանաչավուն,չոյիչ մուժի մեջ --18--

Մե

հմ լսում ալիջենրիծփանքն

եվ մոտեցումը Հսկա նավերի, Թվում է, Ռրոնք,

ավետիքներնեն մի նոր աշխարճի' եվ նվիրական այն ճախարակըմանում է այդպես

վայրկենական՝ մեզ այցի կղա ուրախությունը անակնկալ եմ կլինի նա կատարելագույն, երազ մի

անմաՀ

ու

Թե

իսկ Գիշերային մով ծաղկում է, ծաղկում: Մանուշակը 1905--1906

ԺՈՂՈՎՈՒՐԴՆ

ԲԱՆԱՍՏԵՂԵԸ'

ՈՒ

Ո՛չ սկիղբ ունի կյանքը, ո՛չ էլ Վերչ' Հետնում է ժիշւո մեղ մի պատաճար: Մեր գլիի վերն երկինքնէ խավար, կամ էլ քն աստծո չւատկերնէ անշեջ:

սակայն, Հավատա՛ Ով արվեստագետ, կա

ԹԵ

ն վերջ ն սկիզբ: իմացիր այն, որն է դրախտն դժոխքը մեր: ու

անտարբեր տրվաժ՝ Քեզ Չափել այն, ինչ կա Հայացքիդ առաջ: Թո՛ղ որ աչքերդ լինեն սրատես: բծերըջնջես, երբ պատաձճական Հիասքանչ աշխարչճն այնքա՛ն կթվա մութը կիմանաս: Լույսը ճանաչիր՝ Հոգու կրակով, խելքիսառնությամբ անցնիանշտաւզ Թող որ աշխարճում ն Այն, ինչ որ սուրբ է, ինչ մեղք է պարզ" ԱյդպեսԶիզֆրիղն է իր թուրը կոումՄեկ տանում է այն շիկացած ճրին իրավունքէ

Ռ.

մեկ

ջրին: մոտեցնում ճարպկորեն

է կտրում Թշշում է Հանկարծ Սիրելի տիրոջ սուրը վստաճված... անճաշտ, Փայլում է Նոտունգն ղարկում սն

ո'

ու

օ«ժատուցում»պոնմի նախերգանքթըո -11--

--

(նետիրերկեր

ծվ այն թզուկը Միմեն երեսսլաշտ կրա տորի տակ ընկնում է պարտված

օրչնանք տուր ընտրածճամփին Մեր

ե լոս,

Լ

:

կյանքի մեծ գրջի փոքր էջը Քեկուղ Թույլ տուր իմ ձեռքով ես ճիմա շրջեմ:

ի '

Բուր է կրում, ով աճ չունի իր մեջ: հսկ ես ի՞նչ եմ որ, քուլլ եմ անօգ, Բոլորիդնման մի ստրուկ եմ խելոք՝

աճա խոսքերովՔո՛ղ որ ես իմ Բացեմքո առաջ գաղտնիքն Հոգու, Այն, որ պաՀվածէ մեր սրտի խորքում, կա, Այն, որ այս կյանքումապրումէ է խենք խոյանում Այն, որ ցասումը

Անսուտ

ու

-

ւ

.

Հոզից կավից արարվածմի խեղճ, Եվ սոսկալի է աշխարչն ինձ Համար:

ու

ու

ինքնակամերբեք չի ջարդի, Հերոսն Զեռբըձեռքումն | իր ժողովրդի,

ժաճելության

Կոիվնէ ժխում աշխարճում արար, եվ ամեն սրտում, ամեն ուղեղում

Մի քմաճաճույք ն օրենք կա մի...

ղջ եվրուղայում վիշապն ամեւի ծրախնէ բաջել՝ ծարավից նեղվում...

՛

կտա նրան Հարվածըառեղ... վչգիտննք. մեր բանակի գլխին ու

մուքը խորին, է Հրդնճ է այնմ

`

`

նրանց սն Այնտեզ,

կառափնարանում, նա խոնարճում է իր գլուխը Հեզ, էլ նրա երգն են խարանում Այստեղ

եվ նշավակում...

երգում

եմ ես,--

Քայց դատը վերջին ձերը չէ բնավ, Դուք չէ, որ պիտի փակեցիմ լեղուն: Թող եկեղեցին չլինի լեցուն,

Թոզոր

քաճանան թնի: կգնամ Ցողոտճամփեքովմինչն լուսադեմ, կփակվեմես ծին, ճղգնարան-բանաում, պ արշալույսից վառված գավիքում,

Դր իմ պատարագն այնտեղ ավարտեմ: Դու՛, որ աղի ելար Դեննիցալի գեմ, -435.-

ամեն. խավարանցյալի ավանդներն ապար,-ժասունացել է արդենհոր էլ արդ' Ալմաստէ դառնումՔարածուխն

Որքանէլ խորն է երակը կլանքի. Հեռվիցէ կիզում ալմաստբ անգին, իմ լամբ' Քարերը փչրի՛ր, զայրագին

.

Ա՛յ, նրա գլուխն սկուտեղի մեջ Այն պարուտին է ցարին մատուցում:

/

ոգին,

Ամենթի մեջ էլ կա ազգի Հայտնիէ, ռր Հորն է քաշում միշտ որդին. պատառ, սերնդի ժի փոքրիկ Միայն ն պարզ կլինեն օղակ՝ Մեկ-երկու

դու Համառությամբ, ղարկի՛ր Ուրեմն,

:

Բայց երգը երգ է ն չունի այն վերջ, Միլ մեկնումեկիէրգե է քնաժում,

ծե ազատության

Քլունգի երգը կճնչինորից, եվ նա ղուրս գալով Հանքախորշչերից՝ Աշխարչինի ցույց կփայլի պարա"

Դա

է մշուշն է ՍյրվաժքիՀոտ

ու

է

(911

սելով անչշանդիստնրա երգի, բզում եմ էշին, որ դեա, երբ իր գիրկն է առնում կապույտ մեզբ Տոքակեղ այն քերծերն սռափբնյա:

ես ՝

`:

շ

ՍՈԽԱԿԻ

ԽաղաղվեցցերեկվաՃուր-կրակը, է փախչում, Թփերովաղջամուղջն Ջարմանումէ իմ խեղճ ավանակը.

ԱՅԳԻՆ

«Տե՛ր,ինչու՞ես

ջո չարդում

տխուր

պղտորումիմ ուղեղը, կիսամու՞թնէ դերել Հոգիս ողջ:

ժայոի կտորտանրշ, է փովում ափով մեէ, եվ կրում է իմ ճեղ ավանակը Բւկորեերըմնչքով ճոգնաբեկ,

Տո՞քն է

Հասցնումենք մինչն երկաթգիծը, եյն դարսում դառնում ենք դարձյալ, մոռացած իր թախիծը՝ Դառնալիս, Ավանակնսկսուժ է ղուլ:

Սակայն ի՞նչ կտա նեղ

նա

Չի

եմ

Քարախիճն

ինձ`

ու

դայլայլող

են

երգում:

Ավանակնէ ձգում միշտ իր երդը, երբ տեսնում է այգին Հճոգեքով, հսկ այգումծիծաղումինչ-որ մեկը, երգելովճեռանում է Հետո:

--180--

այս

տնակը

թշվառ էակին, անճայտ եղանակը,

ճասնում

նզովքի աճավորը

է կենում, Այսայդին,որ պատով

Մթության կապույտումճերմակ չորը Պապղումէ պատիետնում։

եմ

՝ `

սոխակները,

ջուրն ինչ-որ երգ

ու

ոլ...

կրկնում եմ Ռր ղնդում էր այգումսոխակիւ

ծառերի արանքում, Վարդենին Սառ

անտուն

ես

զոռումէ զվարթ. զա ասել է, Որ դառնալը թեթն է կարգին: իսկ ճամփի եղերքին տարածվել է Զովաշունչ,«ավերոտ մի այգի:

Չեն լռում

այս

զորեղէ. իսկապեսերազանքը եմ տեսնում. ի՞մ, թե կյանք մի Ա՛լ

ու

է ձգվում, կրակվել է Ցանկապատէ

Հառաչում»:

:

։

Գարպասիմոտերքով միշտ անցնում Մշուշում ես ամեն երեկո, է եվ նա միշտ քնքշորենինձ կանչում

իր թեթնւվտույտով երգով: ու

երբ Հնչում է նրա գեղգեղանքը, Ինչ-որ բան եմ որսում մոռուսցված, Սկսում եմ սիրելչոառապանքը, Ես այգին եմ սիրում

անթափանց:

Է

լ8ւ-

.

.

իրենց քաղցըհրգով սոխակներթ երնեցիի ն իմ Հոդին Հիմնովին գերեցիե'

'

Ավանակք Հոգնած թավալվում է, |

եվ ընկած : արուց լինցն Իսկւոն օիրատանջ թափառում է Տոթակ 4 մշուշում գիշերվա:

աճա,

ի

,

Բացեցինիմ

:

դ «այգին

դ

այսօր

"Ժամը )

ունի

-

ա

է տանում է

մր

բա՛խտժի

Ժ խեղճ երաղուժ։

գինու ոսկեվառը, Ըմպեցի

խոքճուրգ,

ես

բուրավէ՞տայն, մշուը կապավոր

Ո«կեՀու՛րն զգացի խելագար: Մոռացա քարքարոտ ճանապարչս,

դին անպարփակ տանչանբներԱԶ եվ ժամերն են սաՀում անտեղդը, եվ այսօր փշավոր այն վարդերը

օտար

: քան իմ Բարձրածունչ,

եվ ծանոթ, ամայի արաճետը, դ

առաջ

նրա միրասուն, Հաժբուլրները զրնգաց Ընկնելով,ձեռնաղարդը,

՛

Բ`7

չորո

ԾԻ"

' ա, " ննե

՛

նանրություննուսելցողերի:

|

են

Ինձ դրր

Թ:

սչատի՞ժն է աաա ժում ճ ճանապարճս Ճանկարծ..

Վարդերիմել կորած ցանկապատը Չփրկեց ինձ Հովտից վշտավառՉի օգնի ոչ վարդիմեղմ սոսափը, Ռ չ երգը սոխ«վի սիրաճար:

՞

ժռեմ

,

՝

բախին

այգու սոխակի

նա ներս կթողնի՞ Արգյոք,

գուռը,

սրտանց:

ծվ գարմագարման Տ կրվա ինձ անցյալս, Զէորս լինգն ասչավետ կլքի,

,

,

Նա

սիրտը կռաճեց իսկությունը. Հենց

աան ինճ ար պա

դա բպաս Բացելով

գը

ն

ն բ տունը,

ք

ն անառիկ,

Զով այվում, ուր բնջուշ շուշաննքքն ն, Միալարաղբյուրներներեքին,

--182--

աճա

Հանկարծ...

եվ այրող, քաղցրաբույր մշուշում այն, Փրկելով ձեռքերով քնքչագին, ինձ աղջիկն անչանգիստ շշնջում է. ն»: «Ա՛խ, քեզ ի՞նչ պատաճեց,իմ անգի

չէ րբ Սոսկալի

տագնապիդողունաճը: Հասավ ծովի երգը ատկերվեցինձ երկար ճանապար"ը ավանակնիմ Ճոդեած... եվ ալնտեղ՝

եվ ` |

Կյիննմ ես այն Հյուր-սիբեցյալը ախմիակն է այգում սոխակի...

իմ

'

մ

'

եմ նայում եմ որբի սլես, անրջում կախարդանքըծովի մորմոթուն, չբերի շառաչյունը Հեռավոր էլ Հանգիստչի տալիս իմ Հոգուն:

Ես

--Վ83--

Ռ՛1լ, ծս լա վ եմ Ճիշչուժիմ քարերը: իմ ըփերն ժայռերն առափնյա:

'

ու

օր Քանի՞

քննցի է. այգում այն, Զի տե՛մ.արքնացալուսայգին, եա ժպտում Քնի մեջ մանկաբար էր, ` ծրազումինձ գգվում քնքջագին,

իմ եվ Հանկա՛րծ Ու՞ր է տունն իմ, արդյոք:-կքածլինդգնէ ուքիս դեմ առնում, Սնակնածժայոի աակ նա ընկած է, ժանգոտ աչքն իր տիրոչն է Հարում...

(ուսայգիծխում ի՛նչ գեղեցիկ էր նրա դեմքն, ինչպես խաղը լույսի... Երբ Հեռվում մոնչաց թուխ երկինքը,

որ ծովը Հասկացա,

եմ քներս դարձյալ տարածում է (Թէ՞ ղեռ նույներազն դա կրկին), եմ, եվ ժանգոտ իմ լինգով Հարվածում Որ քարերը փշրեմ Հատակի...

ես

կճուղվի

Բացեցիկապտավուն պատուճանը, Եվ թվաց, թն ափից ալեկոծ,

շառաչին Ջուլելով Ինձ

ծանոթ

որտեղ դորշ ութոտնուկն էր այնտեղ, ձորամերձ, լազուրում Թաքնվել ճեծած ծովալիքը՝ խեցգետինը

Ել

ձայնը՝

Հասավթախծալի մի ղոոց:

Սանծաղուտը ճասավ

Այն կարծես տնականճրապույրէր՝

ես առաչ

իմ սրտում

մի Ճառաչ անձկալի: կամացուկձգեցի վարադույրը, Որ ծրազը կախարղ՝երկարի:

եվ պատիցնուս ցած, ներքե՛ եմ, ես խախտելեմ Հանգիստըծաղկանց: Եվ փշերը՝ այգու պիրկ ձեռքերը կառչեցին փեշերիցաճանկարծ:

,

Գնում

Ուր

եմ

տունն

ամայի այն եղերքը, էր, ավանակնիմ ծանոք:

Մե՞ր էս մշուշում մոլորվել եմ, Մո՞քե մեկն ինձ ծաղրում է Հիմա: --184--

նա

կանգնումէ

իր չանչերն է Հանում,

հսկ վերից, ուր առաջ իմ տնակն էր, Ուր փուվածէր կածաննիմ Ճուշիկ, Մի բանվոր լինգն առած իր շլակըչ Քշում էր ավանակնուրիշի: 19:4--1915

են ճիմա անմ քւրուռ իմ ճամփեքը, ի՛նչ անանց են այս վաղ առավոտ:

գնում,

նստեց:

Եվ իսկույն Բայց նա մեկ ուրիշին Հանդիսլումէ եվ Հետը կովելով, չքանում...

ու

եմ

ու

Ա՛յ քե կլիներ ոքի փախաթան... մէ՛րն' 9Լ՞ որ բոլորը բոբիկ են «.

առավ Հավի ոլես, Մի կերպ անը կացավնա մեզ, դու՛օգնական --Մա՛յր աստվածածին, կուտի՛' Բոլչնիկը մեր գլուխը

ձյունակույոից.

ՏԱՍՆԵՐԵՌՈ

ՄԸ

Դաղում է քամին,

' Սն

|

լ:,

իրիկուն.

ձյուն. Սպիտակ

է "

իքը

մուշմուչտակի օձիքն

է խրել:

ե՞կն ով է... Ք իսկ այն մե՞կն ինչպես ինչպես Մազերը ե էրկար

Քա

-

-Մէ՛ղցըղցր ղցր-մե

-

՛

.

Քշում է քաժին

Ձյունըսպիտակ, է ձյան տավ՝ Սառույց Սառցե Պայելի՛.

բըերկար փարաջավո՛ Տե՛ս, ճամփանՔճբե՛ց-- ձյունը ինչու՞ ես տխրել, այս ի՛նչ է օրր,

ԱՀա ն

Աճցորդը՝Թրախկ...

ղճ-ողորմելի...

'

,մաճանա՝

«իշխանությունը

Ո՛նց էիր ջայլու՝ ծցաժ քո փո՛րը, Ու խաչովփայլում. Այս ի՛նչ է օրըդ:

ժողովի ձեռքը»:

մուշտակը ճագին, Աղչջիկ-պարոնը,

Ինդրեմ, Ասացե՛ք

ու

ի սեր աստծու,

Ախրու՞մ է պետք պլակատնայս լայն, Ափսոսչէ՞ այսքան քաթանը, տղե՛րջ, ՐԹ-

ասում Թեքվել,

ծունեկնէ ծեֆուժ,

՝

.

։

Ընկե՛ր քաճանա:

Մի չննքից մինչհ դիմացի չե՛նթթ Պարանէ կապված՝ Փլակատկախված.

Մի պառավ լալիս

ձայն, Հայ

հրասան. եր

ն Հ-Գավաճա՞ շներ, Ռուսիան կործանվեց' Գրող կլինի անշուշտ, Ճարտասա....

:

,

Խե

Ք

ա.

Քամի՛, թամի՛.

Մարդ Հազիվ է ոտքը զցում... Քամի՛, քաժի՛ Դ ր ախարճում ն Հում միագամի ց'

ավել. նրանից Սառնամանիքը՝ բուրժույն այդ ժամին Իսկ քառուղիում,

«Այնքան լաց

է իր նման

հղա՝ աչքըս

Ասաց,

Սայթաքեց --թրը՛ խկ

Ու

--

փովե՛ց' -Թ:-

մեկին.

կարմբե՛ ց։..5:

չ

Աման, մե՛ղթ է նա, Քաշեջ, վե՛ր կենա...

ՏԵՐ

ՆՐ

Դաժան

է քամին,

Բայց ն զվա՛րք է.

ՓեշՀ

ետ

գցում,

Անցո՛րդվեր գցում.

| լ

Գալիքնի՛նչ կբերի... Սն

-

մութ երկին...

ու

|

| ' |

Մ քամին պլակատը՝ է

եծ

ԲՐ

Քե՛նը, Սն

Քե՛նը, Քե՛նը,քախծալի կրծքում...

եռում

է

Քենը՝

սուրբ

քե՛նը-

ես,

ընկե՛ր,

ու՞մ

դեղին... աես մաղձի՛

Աչալու՛րջ եղիր։

«իշխանությունը,

Սաչմանադիր

տալ

ժողովի ձե՛ռքը». Խոսբերէ բերում,.

Տես

ս.

ս...

ս

ի՛նչ են խոսում լիրբ աղջըկե՛րըը.

ծրեկ Մեզ մո՛տ էլ ժողով է եղել... Հենց այս դիմացի շենքու՛ժ է եղել... Մենք էլ լսեցի՛նք

ու որոշեցի նք.

էնպես

տա

Մինչն լույս՝ «-

ո.

ս

Բլի,

ոու

քսանչի՛նգ..

Դրանիջ

պակաս գին լաակարգոոնբ».. գնան ե՛ն նք... Գե՛,գնանք պառկե

Ուշերեկո է, Ամայիփողոց.

Շրչմոլիկնէ լոկ

կուչհկելդողով,

Մեկ էլ Քամին է անցնում սուլելով...

է՛լ, շրջմոլիկ, Մո՛տ արի,

Պաչպչվենց կարգին... ա

Հա՞ց...

Չ |

քամին կողք կողթի։ Սուլլում են ձյունն են շարբով տասներկու ճոգի' Անցնում ու

սե, փոկերը՝ լուսե՞ր իսկ շուրչը՝լույսե՞ր,

զենքերըհ

Սն են

լույսե՛ ր...

զդակը՝ գլխի՛ն, Դնչին՝ պապիրո՛ս, մեջքին: տուղն է ւպակասում

ՆԱրիեի ՛խ, աղատություն՝ ս ռանցց

խաչ

թ

ու

գ

քագ...

Ցուրտ է, ընկերներ, ծուրտ է. Տրա ՛

՛

՛

«ոա

-տա

--վա՛նյանկա՛տյայի ճետ

քեֆ է

անում...

--կե՛րենկի փող կա նրադուլպայում... --Վանյան ի՛նքն էլ է Հիմա ուննոր... --ՄԵ՛րն էր, իս. Ճիմա դարձել է զինվո՛ր: --Բուրժու՛յ է դարձելշան որդին, չարչի՛, Տղա՛ ես, փորձիրիմի՛ն պաչաչիր--.

ազատությոմ՝ Առուն ԲԻ էմ »Ր

է՛ խ,

ու

ՀԱԹ-

ու

ա

ազ.

Վանյան կատյանգործի Ւ՞նչ, ի՞նչ գործի եե... ու

են

շտապ...

կ

|

.

ու

Շուրջը՝ լույսե՛ր են, չույսծ՞ր լույսե՞ր... Չենքներըսե՛ ենն փոկերը՝ օե՛... ու

Քշի՛ը,

:

Քաջի՛ղես բռնիրՀրացանը քո, ՍուրբՌուսաստանին դաղե՞նք գնղակով՝

Բու՛ն Ռուսաստանին,

Ճա

Քշի՛ր..-

Ե:

մանյան ղինվորի շինել է ճազել, Հիմար սֆաթը կա՛տյայիի թեքել, իր սն բելե՛րն է ձեռքով սղալում, Բեռը՝ սղալու՛ժ, լս է սնում... Շուչու

Հեղափոխական քայլո՛վ բնթացիր, Միշ Հսկում է մեզ ոսոխն, իմացի՛ր: :

յ

Հայան ունի լայն ուսեր,

Խրճիքաստանի՛ն, կողաստանի՛ն, Տրա՛«տա՛«տա՞, տա՛-«տա՛-

Խոսելու

Հաստ

ու

Հետ

ունի սեր.

նա, կատյային զիրկն առնում, Ու իհլքաշա՛ն է անում,

թաղ...

վիղը ետ գցել, կա՛տյան,

կալ ատամներն է բացել... Ա՛խ դու կա՛տյաչիմ կա՛տյա, Հասատամոու՛թ...

Գ

Հեյ վախ, տղերքը գնացին կարմիր գվարդիա՛մտնելու, կարմիր գվա՛րդիամտնելու Գլուխը ցա՛ծդնելու: է՛՛ի:, վի՛շտ իմ անել, Շաքարի՛պես կյանթ,Քրթրվածշինե՛լ, Ավատրական թվա՛նք: Մեեբ բ»-րժույի Հախից զանց, Ող աշխարչը կրա՛կ կտանք. է արյունը մեր,-Հրդեշվու՛մ Օրչնլա՞եզ, տե՛ր...

«-498--

ԶՈԶ

ռլանում,. է դալաթվում, կառքբ՝ ունն դա՛ելան կա՛տյլանձեռբո՛վ են անում, հոկ կառափայտին լապտե՞րնէ վառվում... «ծլեկստրականի»

|

Տրա՛«տա՛, Տա՛-տա՛-տա՛ւ

Առանցխաչ

4.

Լ:

|

վզի վրա, կա՛սոլա, Հին սլի կա դանակի, Եվ քո կրժբի վերբը, կԿա՛տյուչ Չի լավացել դեռ կարդին։ Ֆա՛շ, տու՛շ, դն պարի՛ր, Դեռ Քո

-

ի

լ

են, Ի՛նչտտթհր

ժի

նայի՛ր:

ժանյակ չապի՛կ էիր Ճագնում. ԳԵ՛, շորորա՛ անցի՛ր, Սպաներիծոցում պառկում. Դէ, շնացի՛ր, շնացի՞ր' ու

--381--

էխ, է՛խ, շնացի՞ր, Սրտիդդողին դիմացի՛ր'

|

Ծլկե՛ց «րիկան... մի գեռ սպառի՞ր» Վաղը քո Հախից կգա՛մ, իմացի՞ր'

Հիշու՞մես այն ռսլային շեկ՝ Ընկագ՝ դանակը դոշին...

Իսկ ու՞ր է կա՛ տյան...Մեռել է, Գնդակըդիպել, քունթից է՝ ելել:

Մոռացե՞լես, անպետքի՛մ է|... Թ: մոռացել նս՝ Հիշի՛ր.

Հը՞,ո՞նը ես, կա՛տյա...Ո: մի ձայն չկա... Դե՛,մնա՛ այստեղ՝ լէշի ես ընկած...

Հիչողությունըղ օրի՛ր,

ծո՛ցրդ

Ինձ

առ

ու

մեռե՞լ,

քայլով ընթացիր, Հեղափոխական

բնի՛ր...

Միշտ Հսկում է մեղ, ոսոխն,

իմացիը:::

էիր «Հաագնում մանզապաններ Ու

շոկոլա՞դլափլփում. Յունկերներիծոցում ալառկում. Այժմ էլ սալդա՞քես խաբում.

տն

են քայլում Տասնձրկունն

|

է՛լ,

մեկնվիր իմ կողքին

լ

Փառավորվի՛ քո Ճճոդին...

կրկին դիմացից նույն կառքն է Թոչում, Եվ կառապանիղոռում ճչում... աա

Ըեկէ՞ր, տերեր

ու

ը

Ի՛նչ

չշարժվե "ո, Անդրյու խա, օգնինե Իսկ դու՛, Պետրուխա,ետնի՛ց կրակիր... կա

՛

նգ

՛

՛

առ,

ու

ցավ,

,

`

միասին... Լուսացրել

բռնեք... է կրակեք, Մ՛կկէլ ակեք,լավ լավ նշան նշան բոնեք

.

ի

.

րա

1"

Ռր ձեռք չգցե

ս

ա՛

՛ ջ-տա՛ք. .

.

քալի՛ Համար այն արնավառ, ն էր էր Հանում, Ռբ իմ Ճոդին

՛

"ոբեզ, ստացի՛ր

աո

.

ուրիշի քաժի...

.

.

.

ում,

կատլային ես իմ, --Ա՛խ, Հարազատ ընկերնե՛ր Սիրում էի այդ քածին... Ինչքա՛ն Հարբած գիշերներ ենք

ու

՛Ք-տա՛րա՛րա՛ք-տա՛ք.

էա զու չու շվար Հառաչում, բեթ կախել,

Թ

փոշին երկինք բարձրացավ... Ձյունեղեն կառապանն Վա՛նյան, Փախա՛ն տղերք...

Տրա՛ք-տարբա

ես

Ի-եչ Ոեայա,

՛

Տրա՛ք-տա՛-րա՛-րա՛ք-տա՛ք, տա՛ք-տա՛ք, չո՛ռ

կրկին,

Հրացանի տակ կք» Մբայե դեմքին մարդասպանի Բոլորովինգույն չկա... նա մեկ շարքից ետ է ընկնում, Մեկվ՝վազում Հ քայլելիս, Վզեոջը վիզն է վանարոահ Սակայն ուշքի չի գաչիս--:

ո:

Այն մաճացու էշխի Համաբ), Որ կար նրա աչքերու Ց» :

:

--192-ջո.

բԲետիրերկեր

նործանեցիես (ա՛խ, իմ միակ

-- էլի --Քե

`

3»:Հոն :

սե՞րն աչխարձում... Ա՛խ,

ուղում

Է

սկածց. դու,Թե՞քած.

եր Հին րդն

Տղումա՞րդւ Շ

ճիմար),

տալ

Շուռ տուրտեսնե՛նք, ի՛նչ

Իմ

Ճոդիդ, արած:

ՎԼրրի անակմր.

Հիմա ճանգիստ օրե՛ր էլ չեն, ծվ նազ տանող էլ չկա...

սրելու...

ե՞ թե դեռ ինչձ8ր

եզ կթոցնեմ, աա բործո

ք

բ

Սն չոնք

քայլեց...

|

:

խանուք՝

Քիթը օձիքի խորքը մտցրած, Իսկ քոսոտ մի շուն Քսվու՛մէ

Պոչըոտքերի արանքըխրած:

:

է՛խ, իմ դա՛որդարդ,

Ձանձրույթ ձանձրալի՝ ու

(ռել է արդեն քաղաքը «սկա, (ուռ է ննայի աշտարակըսեզ, էլ քաղաքապաճ ոստիկանչկա, Առանցխմիչքի ջե՛ֆ արեք, տղե՛րք: է կանգնել քառուղու Բուրժույն

է անում

Տ

ԱՀ

է... Զանձրալի

Ով իր տա՞նն է՝ քող սսկվի", Հիմի քալան կսկովի... ու

ունեցող

Սիրածիս խաթրին...

է՛խ, է՛ իո, քալանչի՛, 2նֆ քաշելը մեղք բան չի՛

պաճեստ Բացեք

կյորեմ,

ժանդստացրու,տե՛ր,ծառայիդ Հոգին...

հր գլուխը բարձրացրեց Եվ առաջվա պես փայլեց...

ԶփլախըՔե՛ֆ

զդ

Արյունդ խմեմ,

չափավորեց

շարքերի Ճեւո

յ

Լ

Գիտիքաշենք, բարեկամ...

Գետյանջայլը

ուղածի պես

Արնածաղկի Սերմե՛ր չրթելու...

'

--

,

Լու'։.

Գլուխ քորելու...

--Ամո՛թ է, տո՛, մեջքդ շտոկի՛ր, Հ-Հսկի՛րՔեղ,մա՛րդ արարած...

զիտի Աստված

ք

մա

.

ես շուռ

այ

-

մաճով լի...

-394..

`

:

:

վրա,

երան՝

կանգնելէ բուրժույն՝ այդ շան պես քաղցած, կանգնելէ անձայն, որպես Հարցական, Եվ Հին աշլարձը, պոչն իրեն քաշած, նբա ետեում նվու՛մ է անձայն: --185.-

Ալ

`

ւ.

Բուք-բորանն է ոռնում մոայլ նենրքնումվերնում, Եվ արղեն չորս Քայլի վրտ էլ ոչինչ չի երնում։ ունը սլան պես

Այս ի՞նչ բուք

-

--ի՛ն,

է

բարձրանում,

ճերմակ ձագեր է դառնում...

`

է, տե՛ր աստված...

ե՞րը է աստված քեղ օգնել ծվ կամ ինչի՛ց է փրկել... ես դու, Անգիտակից Պէ՛տկա, ախլա՞վ դատիր, ինչպես պե՛տք է, Թէ՞

նատյայի սիրուցՀէ,

Արնոտ նե

քո

.

-

որ

Հեղափոխակուն քայլո՛վ ընքացիր, Անարգ քշնամինմուռ է, իմացի ,

՛

Դէ՛, առա՛ջ,

առա՛ջ, Բաշնվո՛ր դասակար:

ու

--196.-

բու անվոր դասակա -

-

ործ

առո

րգ

չ

ձաղթ քայլումեն նրանք առաջ. --4ե՛յ, ո՞վ մնաց,դու՛րսարի.-ռամ առաջ Այդ դրոշն է, քամու Ծփում գրկում խավարի...

,

կա

է սառած,

դուո.արի-.. այդտեղ,

մրսա ժ, սովա՛մ զալիս... քարշ Շարքի ետնից

բանի,

/ւդղվա՛ծ է զենքի նրանց Մթնում անտես ոսոխների՛ն, Զյունուտ խով նրբանցքների՛ն, Ուբ ոռնու՛ է բուքը անսանձ. Ձյան քմբերին կույլոտերի՛ն, /ւր խրվու՛մ է ոտքը մարդկանց... ու

անկարդ...

:

Շունն

Քայլում են, առանց սրբի անունի, Հոգի՝ փողոցում ձյուն է, Տառներկու չունեն...

ու

--Ո՞վ

ս.

ամեն

ԱՆԱՆԸ:

Դիմացը՝ ձյան կուլտ

երանքպատրաստ ոչինչ Ավսոսալու

ափում...

Գչ՛

ձեռքերն այսօր...

Սեր 9. մ Բուքն, աչբերը ձյունով ծեփում, Խուլ

փչում,անաստված,

ես

քա՞յլքն դոփում:

Համաչափ

ու

Հ

դրոշա՛կն

է ծփում

ՏՏ

է միայն

--

--կորի՛ր, քոսո՛տ, փորձանքՀո լես, Տե՛ս, սվինով կորի՛ր, թն չէ Հի, Աա ջառ օրը կղցեմ:

Է՞լ,

կխոցե՞մ, աշխարձ,

Շունը պոչը իրնն քաշել, Րայց շարքից պոկ չի գալիս, Գայլինման ռեխն է բացել:---Քա՛յք տուր, Հե՛լ ո՞վ է դալիս: շա

ՎՈՂ.

--Ո՞վ է կարմիր դրոշ շարժում, ՄԺնում բան չի երեում.

--Ո՞ վ է Մէծ

այնտեղ արագ շենքերի ծտնում,

վաղում

--ՄՏ՛կ է, ձեոքից բաց չեմ թողնի, կավ է ողջ-ողջ դանձեվեսչ --ՏՔ,

ավելի վատ կլինի՝

կկրակե՞մ, թե չելնես,

Տրա՛ք-տա՛ք-տա՛ ք... ոկ արձադանքն Հնչում կողքի շենքերում... է եվ մրրիկի խրախճա՛նքն Թեղում ձյունի կույտերում...

-։տա՛ք-տա՛բ, ց... Տրա՛ ք-տա՛ ք-տա՛

Տրա

Այսպեսքայլում են Հաղք քայլքով Սովածչունը՝ ետնի՛ց... Առչնից, ալ դրոշակով, անձաս, Բքում՝ անտես ս.

ու

Գնդակներից՝ անվնաս,

Ձյունափոչու մեջ փայլում Մքնում առաջ վ քայլում Ի՛նքը՝ Հիսուս սուրբ որդին, Վարղդե պսա՛կըզլխին։

ՍԵՐԳԵՅ

ԵՍԵՆԻՆ

ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

ՀՄ

«ՀԺՆՀԱԴՃԵՀՄԱՈԿՐ

Է2-222-2Զ Հ:

252:

ՀԵՔ

ՀԱՀ

.

Մ

212-227

։

դերմակ քիկնոցն ուսին առնում, Մութ անտառն է ականջանում Զյուն-ձմեռվա երգին:

Ուրոր

նայես, իրար

դալիս,

Գորշ ամպերն են թեին տալիս ԴեպիՀեռու երկիր: Քուքը բակում թեն իր բացըել, Ը

գորգ նտաքսեղեն

է դարձել,

Մետաքսեղենմի քող Ռնճուղներըանտեր Հեղ կուչ են եկել որբերի ալես Պատուճանիներքո: ու

Թոչնիններըխեղճ վտիտ Սեղմվում են ավելի խիտ, Ռր դիմանան ցրտին: Իսկ մբրբինը խուլ Ճեժեժում, ու

Գատուշանի փեղկն է Ու

ծեծում

ղայրանում կրկին,

Եվ ննջում են Հողմ բուքին Թոչնիկներըայդ թնթշագին. ու

Պատուճանիմուռ

ռառ,`

Եվ երազի մէջ Արեգակիժպիտը պերճ, Գարնանօրը սլայձաո: տեսնում

են

Ի`

--201--

221212:

ԽԽ22:2-222-22222Դ-1Թ

2:15

«54

Պուրակըմեդով մառ Մերկությունն է ծածկում...

"

Այգաբացի շողն արդենցոլում է լճում, Հավքըխորքից անտառիլալիս է, ճչում

ես քո

ինչ-որ տեղ բուն է վայում՝ կծկված փչակում. Քայց իմ լացը չի զալիս՝ լույս է իմ Հոգում:

եք եց

կգաս դու մթնով կածանը Գիտեմ, ծանոք,

մինչե ինչնլ, քեզ ագաճ քեզ

լույսը

ազա

ու

գա,

ինչքանկուզի անտառում թող Ճավքրլացի, Այգաբացի շողերում բերկրա՛նքկա անծիր:

փ

Փ

բարկաս եմ

'

Սոճուց բուրմունք է դալիս խեժիչ մարդաղետին,

042, քուվուտներ ու ես

եմ, թասվառում

նման

գժի:

Թաբունլուրերն ինձ ուրախացնում, (ուսավորվում են իմ Հողու մեջ, Հարիս մասին եմ ես մտածում Ու լոկ նրան եմ երդում անվերջ:

`

Տիղմը դարձավավար Հորդացող Հեղեղին: լուսինը նետեց վար Իր սանձերըդեղին: ես

խոտն է մփովում դետնին, Մետաքսե

-

Դու շիկնած իմ շոլաքիղ բողրղ կննտես, եվ Քեզ թփուտ կտանեմ ես Ճարբածի սզես:

22.

.

է լեռին, Թխենինձյուն է թասիում են ցողից փայլում, ծաղկունջն նեղն Թեքվելովկանաչ ընձյուղներին, Սքրմնագուվներնեն դաշտով քայլում:

Սիրովտարվածչջաճելինղատ-ղիվանչկաս Ե.)

թաքուն:

եվ կնստենքմիասին խոտի դեզի մոտ: կՀամբուրեմ բուրում

բախտի Համար

Աղոքում ե

նստել

եվ գնում եմ, Հեռվում Դեղինդեզերն աչթիս ժաժատներեն քվում: կոկոոցով, Տխուր

Լռությանմեջ, ճաշճում, է ժամասացության Խլաճավբկանչում: --902.-

Թխենի՛, թափի՛ր դու ձյունը քո,

երգե՛քանտառում,

Ճավքեր իմ ճեղ,

Դաշտերիվրա, ճկուն վազքով, փրփուրի ղես: նաղիկ կփոռեմ՝ "

19760

`.

երիցուկի պսակի տակ Մակույկ էի նորոգում: իմ սիրածի մատնիքն ընկավ, կռրավ փրվիրածալիքում:

Չար անջատումը՝նենդավոր Մի սկեսուր է պառավ --203.--

Գայլաձուկըմատանու Հետ Սիրածիսսերն էլ տարավ:

Մուր գիշեր է, ընկած «անգեր, Թասիառումեմ ես անրուն, Փայլակն իր ալ գոտին քանդել Շողշողում է երկնքում:

ի

իմ մատանին, Չգտնվեց Տխուր մտա էս Հովի:

|

Առվակնասաց ծիծաղելով. «նոր սեր դտավ սիրուճիդ»:

| '

կեչին, վառված մոմի նման, կուսավորումէ ուղին,

։

ես

չեմ գետ էլ

ջը

ԸՀՐՑԶՈ,

շուրջպարի,

|

կծիծաղենինձ վրա, Կնշանվեմալիքի Հետ Ամպի տակ գորշ մոյլ:

Գուրս եկ տնից. իմ աննման, ափ՛ր հրպը տավիզի'

ու

"79.

Ինչքաննայեմ՝ չեմ կշտանա

'

Քո

Ի

գյուղի զարդն էր աննման' Տանլուշան, Հծագնումէր ալ փեշերով մի ճեփ-ճերմակ սարաֆան, երբ խաղում էր ամպերի Հետ լուսնյակը նոր արթնացած, Գուրսէր գալիս տնիցթաբրուն, ձորի ճամփով իջնում ցած:

Գեղեցիկէր մեր

Ցեղ կտանեմ կանաչ թավուտ,

նա

աճել տղան սիրասուն. եկավ,ցնցեց դանդուրները «Մնաս ուրիշն չիմ Ճճարսանցունդ: բարո՞վ,--ասաց,--Ճոգյակ,

Խիտ ժամերը օձերի պես նազուկ վիզը սեղմեցին...

չնեղանաս ինձանից, «է՛խդու, ջաճելկապուտաչյա, էլ եկա ջոզ ասելու,

որ

ուրիշն է

առնում

ինձ»:

Առավոտվաղ դգյուղովըմեկ ուրախ աղմուկը թնդաց. էր սլանում նախշուն սայլերը նստած: Հարսնաբավորն

չէրտխուր, ողբում նՍկուների ձայն

էին ազդ տակ. 1նղճ աղջիկը պառկած էր լուռ՝ անգութ լախտիցքունքը ծակ: Ըրթնոտվերջը ասնս լիներ ճակտի պսակը ալվան... Փեղեցիկ էր մեր Տանյուշան, դյուղի զարդն էր աննման,

.

լ

ՀՈԼ... -

ու

եման

է դղյակի.

Մինչն անցնի գիչերը մութ, Մինչն արեր Փազի։ 17)1 :

ՍառեզՏանյանցողի նման, գույնչմնաց երեսին,

ես

դեռատի նաղահբիցը,

իսկ թե քեղ Հետ պարի գնամ` Քողը կառնեմ քո դեմքից:

:

ԻՄ ԿՅԱՆՔԸ

է մառւնվուժ իմ ամբողջ կլանքը կարձես, Տանջանքի Վիշտն քախիժն են փակել ճանապարչներս բոլոր, ու

իմ կյանքից անջատված է մշտապես, ՌՈւրախությունն եմ ես ցավերից բյուրավոր վերքերից Հոգնել ու

հբրն բաժին ինձ կարծես լոկ տառապանքնեն բերել, Ու՞մ

կարող է Հմայել իմ

այս

բախտը դառնագին,

Առանց այն էլ աշխարձճումես այնքան

Մորմոբներից վշտից մղկտում ու

էմ

ճամբերել...

է իմ ճոցին:

Խնդությունեն խոստանում ինձ Հեռուներն ամպամած,

Մոաննում

եժ, ն միայն ճառաչանք է ամեն --205--

տեղ,

կալույտ կրակ է բռնկվել իմ սրտի խորքում, կապույտ աչքերըն է Հիմա չարմոնն իմ երգում:

ԱՀշհղորոտն է թնդում, շանքն է զարկում մոլեգնած,

են լինում Տակնուվրա

երազանքներսշբեղ:

է ճեռվից ծածանվում, քաշկինա՞կդ Ասեղնագործ

Թէ՞լուսալգն է

Հասկացա խաբեությունը կյանքի, Գուշակեցի,

Չեմ բողոքում

Հիմա իմ բախտի դեմ սնամեջ, Հոգիս էլ չի տառապում ծանրության տակ սխրանքի, Ռչ ոք, ոչ ոք չի փրկի տառապանքիցայս անվերջ: ես

լճի վրա նախշերնիր

փռում:

տարածիրքո ձայնն ամեն կողմ, Հնչիր, Հարմոն, Գեղեցկուչիննշանածիերգը լսի թող: ու

քայլել է անվերջ, Համբարձմանտոնին մայրըս անտառում Ոտներըբոբիկ, փեշերը թշտաժ՝ չրջել ցողի մեջ,

ի

ե,

'

,

մառախուղ: Բոնկումներ լուաումութի:

ու

գործում են սարդոստայններՀյուսվածքներովոսկենկար: եվ ինչ-որ տեղ ճանկրոտում է թակարդ ընկած մուկը տկար:

Ու

' 1 րով"եեք Մ Բիր իղենիները, Բաատի առիր: նետի երկը Քի ձված

հ

ն

Երգով ծնվեցի, ծնվեցի խոտն վերմակինծանոթ, եվ ինձ բարուրեց գարնանառավոտնիր ծիածանով,

Համբարձման

դեղեր

Բայց Խիզախությամբ ։

եմ

ու

հս՝

ինձ Համար ընտրում աչքեր

անբեկեր, ու

ու

:

Հոնքեր:

պես իսկույնՀւսլվումեմ երկնքում կապույտ, Զյան փաթիլի եմ անփույթ: եվ բոլոր Հետբերն անջատիչ-բախտիավլում

ՋՅՈՒՆԱՓՈՇԻ

լուռ

է

չորս

է ճռռում դին,Զյունն

ցիուս սմբակների տակ: են միայն կռռում Ագռավներն վրա սպիտակ: Դաշտի

եշ

"

Հեչիր։ Հարմոն, աղչիկ, տնից դուրս եկ Համարձակ, տակ: Դիմավորիրնշանածիդցանկապատի --9806--

Լ՛

ծողի ներքո բուրվառում է ծուխն անտառի ամեն եվ Հանգչում են իմ սրտի մեջ անդորրություն 09712

խղճիս ղեմ է պատրաստիբախտը,

կախարդվելէ անտեսաբար Անտառն, ինչպես Հեքիաթում: »

նցինվել, 9ընվել

են

այրո

պես,

նս՝ որպես մութ գիչերվա քոռ, Հասակ ՎՀուկ-խավարն է նախագուշակում իմ բախտը անթով: առա

մուժ

են

նախշանկարլուսամուտին: եվ ծիրանի վարագույրներ՝

լերդն է ցավում, ացել է, Ք.թն Լոր ղողնէ բոնել չ Բվացու «ախո քաշել ն ծնել է-- ո՞նց՝ չի՛ էլ ըմբոնել, Մայրբըս ու

հրիկունն է ծուխ արձակում, կատուն նիրճում է գերանին: Ինչ-որ մեկը աղոթում է. «Մեր տե՛ր Հիսուս, քեզ հրանի՛ջ: Սխոմ

են ոտները նրա, Դյութանքիխոտերն այրել-ծակել է փշերի վրաւ եվ Հարաղատըս ցավից լացել

Ե4

»-

Բ».

6.»

մասում... սուրբ

մա-

սունբ:

աղոթք է Պառավն

Սոճինկարծես գլխին ճերմակ Գլխաշորէ փաթաթում: :

Հիշում որդուն արցունքով, Հայրենին է պաշտպանում

-

կռացել է պառավիպես, ՑուպինՀենված է մնում,

'

գլխին նստել, Փայտփորիկը է փորում: առակոչտուկն

է

Մ

ն կյանքով:

աղոթք է Փառավն

անում

:

Ոլորվումէ անդույն ճամփան

Տնսնում

ԲՈ

|

Ճեռու,

դաշտը

Պատերազմիդաշտը

Դաշտումտնսնում իրբ Հե

,

ԱՌԱՎՈՏ

`

տաք,

է

որդուն՝

ն հաշատ Հժրուվը հազատալկը

Լայն կրծջին վերք է բացվել՝

Ոսկե աստղերը ննջեցինլոին, եվ դետախորշիՀայելինդողաց,

նման

Հոսում է լույսը գետակիչրին Ու ալ է ներկում Հորիզոնըբաց:

կարմիր կրակ,

Զեռքում դրոշն է սեղմել Թշնամականբանակիւ

՝

երջանկության,ցավի տակ

ժպտում է կեչի մի բնաքաքախ

նա

Ու

իր մետաքսե վարսերը քանդում, Ականջօղերը զնդում են դանդաղ,

Արծաթցողերն

:

'

ժապավենի պես՝Ճեռու

են

՛

Սրբում արցունքն իր վարար, աչքերում իսկ Հոզնաբեկ երազենը17 ծաղկում վառ:

ԵՐՈՒ

Ձյունըիր քողն է փռում:

Որդին իր բդին Հեռվում Հեռվում

:

ւ

Թոչում է ձիս, չկա սաճմահ,

ԲԱՐԻ

անում,

քարացավ

ու

լռեց

եվ գլուխը սպիտակ

Իր ձճոքնրին խոնարչեց։

վառ Ճուրձրատում:

մի նուրբ ղգեստ է ճագել Սադավփն բուսած ցանկապատիմոտ, եղինչը, եվ օրորվելով շշնջում է մեղմ.

Ճերժակ վարսերը իջան Եվ Հոնթերը ծածկեցին, ուլունքներ Եվ արդունքի

ի վար քավփվեցին... Այտերն

«Բարի՛ առավոտ:

ՄՈՐ

ԿԱՌԱՊԱՆ

ԱՂՈԹՔԸ

խուքով

Տափաստանի խոո ու Սլանում եմ ես ազատ, Հե՛5 ինձ Տեղ Հասցրրերք, Բազեներիմ Հարաղատ:

Գյուղի Փայրին՝ծխամած Մի խրճիթ կա, ուր տրտում,

Արբապատկերի դիմաց

Մի պառավ է աղոթում:

--208--

.

--50Դ.Ի"

քնտիր նրկեր

շուտով,

Հեռվում գյուղն է ցածրիկ հրիկնային մութ միգում:

ու

Հին

Ա.

ան.

Հայրենի եզերք: երազում եմ

ինձ է մնում

զեղեցկութին կախարդականղդղյակուր:

ես

Արնի դեզեր ջրերիծոցում: ղառնալ անտես կուզեի կորչել ու

քո ժով կանաչում: ձաղարանվագ

մութին Ներկած աղեղն ամպ Ոսկու երանգ է տալիս: Հե՛յ, դու սաշնակ իմ--ինջնաթիո, Հե՛ր ձյուներ իմ փետրալի: ու

չազարաթերքիկիշուրջառ ն Հափրով՝ Արտերիեզրին, ճամփեքին գյուղի: «Տերողորմյառ

Ռւտիներն՝

Զրնգում են, զիլ զնգում են Ձանդակները բարձրագոչ, հսկ երբ ձայնն իմ ես ձգում եմ, Դուրս է գալիս դյուղն ամբողջ,

Դուրս են դալիս տղա,

աղջիկ

ժուրտ երեկոն գովելու, եվ երդերը զնդուն ու ջինջ Չեն խաղաղվումմինչն լույս

»

'

չխկոցով չառիում

ճեղ

իր խունկն է ծխում, Ճաճիճն ամպերին է դալիս: երկնքից եվ մշաճոտ չանդիստ գաղտնիքով-- ու՞մ Համար, ա՛խ, ու՞մ -Յ տալիս: Մտքերս եմ Հիմա սրտիս պատճ

ընդունում եմ ամե՛ն ինչ Հիմա, Ուրախկլինեմ Հոգիս դուրս ձգել: Աշխար: եմ եկել ես երա՛ Համար, Որ շուտ ն ընդմիշտ աշխարճնայղ լբեմ:

"

Երրորդության առավոտ է, առավոտվականոն, կեչիներիձայնով, Պուրակներնեն զանդգաճարում

Արքնանում է դլուղն անվրդով իր տոնականքնից, Գարուննարբած ներս է մտնում ամեն, ամեն դոնից։ Փատուճանին ժապավեններն թփեր կան աճա, ես կարտասվեմ ծաղիկների վրա: պատարագին

չավքե՛ր, երգեք թավուտներում, կձայնակցեմ ես ձեզ, իմ վոո' վէ ն էն նն իմ ԵԼեք ձեզ Հետ մեկտե պատանությունը դտեղ քաղենք ՛

եա

երրորդությանառավոտ է, առավոտվականոն, Պուրակներնեն զանգաճարումկեչիների ձայնով:

.

--210.--

միանձնուճիք:

ես

Ք

են

ասես

3`»

»

Աբեղայի պես՝ գլխիս սուր կնգուղ, կամ որպեսբոբիկ թափառաշրջիկ, ուր կաթը կեչու կգնամ այնտեղ, է, Ծորում որ լայն դաշտերըԹրջի' ե ուզու Ր չափել սուտ ճրին, վստաճելովաստղի

ե բկրի ինձ

երն ծայրեր

եվ զոզնգուն Գ

արտի

Ր

եմ

ես

բե Բորը

ակոսում

Հավատալբախտինիմ մերձավորի: Վաղ լուսարաքը զովի ձեռքերով Թափում է ծեղի խնձորներըվառ, -ֆԱ--

են, տե՛ս, ծՀնձվորներն՝ ի

երգում

իսկ խոսքերով իմ սիրտն

Ան

Ննալելով

Ցուղ

ու

է

ու

ջա,Մ

ործին

նրան

ինձՀամար բացում՝

եմ

մ

բանին.

աստանդական: մախաղով

.

նա՛, ով ապրելով խնդությամբ թշվառ, Առանցըշնամու ն բարեկամի,

նանցնի գյուղական ճամփեքով դժվար':

(ուռ աղոթելով ոմ իՒ

կամին:

ու

՞

Թափառումէին, երանի տալիս իրենց օրերին, անճող՝բայց վերջին, չտանքմեր «Հրաժե՛շտ

Արտին

գյուղին սիրելի, ճանդին, դետին լճին»: ու

ու

Մարում էր ճեոռվումարեր գողդոշ, եվ երգում էին իգիթները չեկ. «Շա՛տ ենք չարչարվել մինչն զինակոլ, Հիմա էլ եկեք ուրախ քե՛ֆ քաշնեք»: Նվադում էին տղերքն պարում, նրանց վարսերն քր թրջում. Քրտինքը իսկ աղջիկները, նրանց «մայում, եվ գյուղից դեպի կա՛լն էին կանչում: ու

« `

Սստվածգնաց՝մարդկանց սրտերն իմանա, Մուրացկանիտեսքով բացատ մտավ նա,

Մի ծեր պապիկ մութ անտառի թավուտում նոճղին նստել ՀՐԻ բլիթ էր ուտում:

Դեպիկա՛լն էին տղերքին կանչում,

կալից՝դեպի դաշտ քոչկոտում22217

եվ, մինչ երանք գան, վերստին փախլում նի կորչում էին բլուրի ետն.

ու

Պապըտեսավ Ճամփի վրա աղքատին՝ Ձնոքը 4ենաժ կեռացլուխ իր փայտին, է անօգ, եվ մտաժեց. ինչքան Անշույտ նրան տանջում է սովն անողոք»

«Տեսեք

Մոտեցավտերն

Քաջցրեց վիշտ ցավ, իբը Հաղիվ մարդկանց սրտերը շուրժես: եւ/ծերունին ձեռքը պարղեց ու ասավ. «Առ ծամիր...Մի Քիչ ամուր կլինիս»: ու

ու

ու

Բլուրի լանջից ձայն էին տալիս եվ անտառ մտնում՝ կրքից կարմրաժ... Ծերունիները դաշտում քարչ գալիս, Խեղճ ժպտում էին՝ նայելովնրանց: Մի ամառային կապույտ երեկո, տղերքն, օղուց խենթացած, 9ինակու Թափառում էին երգ նվագով եվ ողբում իրենց կյանքը...մնացած... ու

ձ

տ

"

Փ

"

`

մ Հարաղատ Հե՞լ դու, Ռուսիաիմ ՛լ

Մի ամառային կապույտ երնեռ, Զինակոչ տղերքն, օղի վերցրաժ, -

էին Թափառում

երգ նվագով, Օղու մշուշից խելքը կորցրած: -9)2..

ու

գու

Հ ՂՐ

եր

,

է՛ պարխ

Չի երնում ծայր ն "ք

է

կապույտն

չ

է

,

ու

կանամշուք

" սաճման,

աչք

.--91Ղ.-

մ.

մաշում,

եվ շարժումնալի իրենց բարբառով ինձ Հետ կովերն են անվերջբարբաջում: կանաչ ճյուղնրի խշխշան բառով Բուրիչ կաղեուոն է գետակին կանչում:

Որպեսօտար

Քո

մի ութաավոր դաշտերին եմ նայում:

Ճամփոաւներին, պատերի մոտ Բարդիներնեն թառամում: եկեռեցումՍաադ ճեղ Մեղը խնձոր է բուրում Եվ դվվում է երգերի Հետ Ուրախպարը մարզերում:

մարդու ցավերն Մոուսցած

Քնում

ես

-

Ք».

կզրնգաաղջիկների Զիլ ծիծաղն ինձ ընդառաջ:

ես Ինձ

է կավը ճալած, Չորանում

Սունկե է փտում փչակի մեջ,

աշխնտ իշի ջ ուռակ՝կ Թոչկոտում չ4 Վ չ է 74դաշտում անվերջ

Քամին՝ ամին՝

կանչեին.«Թողդու Ռուսիան, չ դրախտն առդավետ»,

կասեի. «Պետքչէ դրախտ,

Խեժն

Ճւաալրենիքս տվեք:

`

է բուրում

ն

ուռենին,

երկինքնէ իր աչքը թարթում: Փրակալիմոտ անտառի նիտն է նստած սաղմոս կարդում:

Փ

վտակից:

շավիղըՀին Դէոլի անտառը կանաչ,

Քոնն

եմ

առնում Հձաղորդությունըս

կբոնեմ

Թ:

վիշտը՝

ու

ոստի կոճղե ճատակին: Արշալույսինեմ աղոթում միչ էլ,

|

ու

»

Պղնձիչեղչ լինի կարծես Զորակիմեջ տերեն Հերվա: Ինչ-որ մեկը գնումէ, տես,

ես

մի ճովիվ եմ. վրաններն իմ սեգ Դիջ միջնակներնեն ճոճկան դաշտերի, կանաչռարերում՝ յն լանջերը թեք, են ճչում Ուրկոցարներն Հեշտալի: ա

Նստած

քուռակ իշի վրաւ

Գանգուրները խիտ են

Ամպերըիրենց դեղին փրփուրով

ու

խիստ է դեմքն Սակայն դլխով անում, Սոճիեննրը

վրա Անտառի

ժանյակ են 4Հլուսում, Խաղաղնիրչճելովչարդախում բուրող՝ Սոճուտիմեղմիկ շշուկն եմ լաում։

ու

նուրբ, մռայլ:

«Օվսաննա»են կանչում երան,

ծողապատբարդին կիսամքան մեջ

Փայլումէ ես

աճա, ցոլում է

մի Հովիվ

Կանաչու

եմ.

կանաչ:

իմ տունը մեծ փափուկդաշտերն են ճանաչ, ն

--214--

.

Ի

Դու

քրտինքովջրված իմ Հող, դու ողբ դառնակեզ, Ա՛խ, նս ինչպես քեզ չգզվքմ չսիրեմ բեղ, ու

--915--

1իճ իզնամ

Չար սատանան

կծարբեմժկապույտովնրա, վայելքն ինձ 4եւո կմոնրմանա: Իրիկնային ն

է աճարբեկել մեզ,

կախարդկա ամեն

մի

սառցաժակում:

մեջ Ցուրտ,մառախլասլատ աղջամուղջի է ծառերից կախվում: Հաղարտրեղ

Գորշ քաթանե չոլիկներն են կանգնել եզերքում, եղեգներըի:ուլ ձայներով օրոր են երգում:

-

նն արնոտվելխարույկի կասկարաներն տակ Թեժ, ուսնի ճերմակ կոպերն են չոր խոիվների մեջ:

քեղ, Հայրնեիք իժ Հեղ. ինչի ծամար, այդ չեմ (մանում: Ցվարռճալիէ բարձր երզի ճետ զարնանմարդերում, կարճ խնդությունդ

Բայցռիրում

Արչալույսիբծերի մեջ պպզած կողք կողքի՝ Հեձվորները լռում են լուռ ասքը ծերուկի:

լսել Դղզզոցը

ՌՈՒՍԻԱ

/ւ `

է ձածկել տները նրա: Շուրջը երկինքն է միայն երնում

իչվածջներին թմբերի վրա: Գայլերնեն

ձմռան

մեղի մէջ

մռայլ

լցնում դաշտերն Ռոռնոցով ամայի

Բաներիցածրիկ քիվերի վրա Խուլ խոժփոցն է ճողնած ձիերի

են բուի աչքերի նման ձույսերն ՃյուղերիՎՎովբութի մեջ փայլում: կաղնուտից անդին, մեջ փառ, մանգառթի

Թում է անգամ կոճղերն են քայլում: --216--

պար

է բոնում

խումբնաղջիկների:

Ց

խորունկ խոռերում,

Անտառն

եմ

Ֆրանց աչքերն են, Հաղարջի նման, պայտաձնՀոնքերի ներքո: Վառվում դու իմ, Հայրենիք իմ լով, Դ Ռուսիա Քաղցը է Ճանդիստըխոտերի մեջ քու

է ցլուղը Թաղվել

ես

են Հարմոն նվաղում, երբ ողաներն

ու

ու

մարգում մոծակների,

իրիկուններըսիրում

Ինչ-որ մի տեղ, Ճեռու, Հեռու դետի եզերքում, քնաթաթախ մի երգ են երդում: Զկնորսները՝ Լիճն է փալում անագի պես, ամայի մերկ... Ա՛յ,, ռուսական ցավ մրժունջ-- քախծալի դու երդւ

եմ

Թ/

են չարադուշակում: աղոռավներն լինեն դժնդակ: սպիի Աղետներ Բուքն է անտառի սիրտն աճարեկում եվ ալեկոծում լճերն սալիտակ:

Շն

Ռրոտըքնդաց։ երկինքն է շիկնում, ամպն է փարվում անտառին» ԳՓատովածժ ե բսած կեչիներն իրար են թիկնում, նվ լապտերներնեն ճոճվում երկնային: Ճճաղորդումէ, որ Փոխ-տանուտերը պատերաղժգնա: Աշխարճազորը

ել լոությունն է խզվում ամենուր

բյուրավոր կանանց: ՀԵգվլտանքներով .-217--

ճավաքվումեն լուռ, Հողադորժները

Առանցբողոքի ն առանց լացի, Պինդ կոճղանմանսայլի մեջ խոթում

դրած բոքոնը Տուվրակում ճաղի

Ռղջժողովուրդը նրանց Հավաքվում,

Ճամփա է դնում մինչն շրջուղին: 0՛, Ռուսիա, միշտ էլ քաջերդ անձնուրաց Քո ձենարանն են փորձության պատին:

ՏանջվումԷ վշտից գյուղը

Հարսի պես կարոտը սրտում... Ինչուլուր չկա, ի՞նչ է պատաճել, Մի՞թե ղոճվելեն նրանք 122 մարտում:

Հեռավորների

Խոնավմշուշներ ելան անտառից, շունչը Անտառի

խնկի բույր

թվաց'

գավառից

կույտեր ճասան չսպասված: Լուրերի

Հողագործները նրանց Հիչելով, Ուղարկելէին մեկական նամակ:

գրերն առնելով, Հարազատների

Գիրկապանելով կարդացիննրանց...

Նրան րանք

ուշակո նոջ մ ենան, գուշակող կնոջ եկա ԻմաստրՀարցրին սիրած խոսքերի. անցին նրանք, պպզած լայ եղան

ի

ու

,

-

Բույլ մտքերի ճետ 4աշտվել եմ դարձյալ, թուի դառնամ ջրի եզերքին Հեւո լավին Ճավատ կուզեմ կանանց ուլ, աստղի մոմմ իրիկնային: Տարբացնել

ժոնե

Հասկանումեմ

ԵՎ նրանց Ճճեռու-ծնռու

Բերչոսոն արեխն ոնոտամկդրեեմ, կացին: Խաղաղություն ձեղ, արոր չարսի "այացքից գուշակել գիտեմ նս բախոը ղինվոր իր նշանածի

մոտ

ՃաջողությունՀարազատների:

Երբ րբ

մաճ

Հեռու

ես

մտքերը երանց,

են բ բռնում

ու

երգում րգ

Ճուղված, ղ

է փախչում մաճը նրանցից:

են կանայքգրերին, ծձավատացել մեծ են Ռր ջանքով դրոտել նրանք,

են ել արտասվել ուրախությունից, վրա ինչսլեսերաշտին՝անձրնեի

հսկ անջատումիմտքերից "ետո, երբ որ նատելէն շաղոտ խոտերում, են նրանց աչքերին Պատկերացել Զվարթ պարերը կանաչ մարգերում:

Ով Ռուսիա Քո

սերն

էմ

դու

իմ, Ճայրենիքիմ ճեղ,

միայնսրտիս մեջ սլաճում:

Զվարճալի է բարձր երզի ճետ կարճ խնդությունդ գարնան մարգերում

ԹԽԵՆԻ

Ա՛խ, դութ իմ դաշտեր, ակոսներ սիրած, Դուք լավն եջ այնքանձեր տխրության մեջ, Ես սիրում եմ այս խրճիթներըթաց եվ ժնր մայրերի սպասուժն անվերջ: --918--

եվ քիէնին բուրումնավետ

բացեց դգարունքվա4ետ, Շաղիկ

իր ոսկեգույն Ճյլուղն օրորեց, Գանգուրներիսպեսոլորեց, --219--

եվ մծղրաբույր

լուսավառ

ու

է եղեգն ինձ կանչում,. ժամերգության

Ցողն է կաթում կեղեն ի վար,

են քո լճերն ասես. Սուրբավազա՛ն եվ ցողը, ծաղկի թերթին ղողանջում, Մյուռոնով է ինձ մկրտում կարձես:

եվ նրա տակ խոտերը պերճ Շողշողում են արծաթի պես: Հատակ քարմ եվ ժոպերի Ցողի շողունմարգարտիտակ ասես, Բոցկլտում են, վառվում ու

եվ թեն քամին, ճանզցրածկերոն, Քշում է մշուշ-ծուխը բուրվառի, հայց ղու ինձ Համար խունկ ես ժյուռո՞ն) Որ պարգնել են մողե՛րը բարի՛ |

ու

զինդերի պես: Գեղեցկուճու

ի վար, իսկ նրա մոտ, Հալուտն

դեպի Ճնոուն, Ռլորվելով

Խուռհրի մեջ, ուրախ, զվարթ Ալիջվում է փոքրիկ առուն:

-

ՀԵՐՍՆԱՀԱՆԴԵՍ

.

աա եվ Քիենին կանգնել է կախել առվի վրա, Ճյուղքն Իսկ կանաչր կոճակ-կոշակ Բոցկլտում է արնի տակ:

ծվ շողոքորթ առուն

|

շողում,

կանաչ ճյուղքն է ջրով

մանյակ կչագնեմ, կարմիր-կարմժիր նազուկ սարաֆան, փոթ-փոթ,. կապտավուն, Դուք Հարմոնաճարկանչեք, աղջիկներ, Հրաժեշտտվեք ձեր ընկերուճուն: ծս

հմ

ցողում:

ԵՎ, Հոսելով Ճալուտն ի վար, երգ է ասում նրա ճամար:

։

ի

նշանածըխանդոտէ, մոայլ, Չի թողնում նայել պատանիներին: ես կրերդեմ որբ թռչունի նման, իսկ դուք պարհցեք անզուսպ ավելի:

ի՛նչ ցավալի է կորուստն աղչկա, Ճարսի: Դժվարէ կյանքը ողբացյալ

իմ

պսակն այս Հյուսում, Քեզ Համար Քո ճամփին եմ ես ծաղիկներ փռում. ան անդո՛րը Ռուսաստա՛ն իմ սուրբ: անկյուն, եմ

ես

Հավատումեմ քեզ

ու

կրկին

սիրում...

դաշտերիլայնքին, մո՛ դու սրտիս Հարազատ է ինձ էանչը կոունկի կածանը ցեխուո։ եվ... անգամռդաշոաւի

նայում եմ եյեքան Հեռու

ես

քո

նս

ու

--934--

տ

Տ

նշանածը ինձ ճարցեր կտա

կուսականանմեղ իմ պատվի մասին, է ն ամոթուլի, Ա՛ի,,անձճարմար

Վեչերուտսիրտս սառույց է պատում: Դժվարէ տանել խոսքերը տալի, Թող դժբախտ ապրեմ ն առանց մաբդոս

--22|--

»

. բ

"

.

.

եղինջ եղինջ կա դեղ եղին ցանկապատ, են ուռիների մոտ խրճիթներըՀին՝ Ապաստանել

ում, երկրում, յն Այներկ

'

երկնթիկապույտ ափսեիվրա Դեզինամպերի ծուխն է մեղրային: Գիշեր է: Մարդիկ քնել են ճիմա, ես եժ տանջվում տրտմությամբ լոկ խորին:

որտեղ որտեղ

Ու չոր

եվ

որբ,

ն աղքատ:

Այնտեղ,ուր դաշտեր, ճովիտներ,անտառ

Ու

կահաչ դանգուրներնամպերին խառնում եվ ծուխ են շնչում ծառերն անտառի: Լեռնալանջնէլ իր մատին է առնում երկնքիճեղքվածքն իբրն մատանի

լճեր կան լուրթ,

Փովել է մի գորշ, քարուս ճանապարճ Մինչն Սիբիրիբլուրները ցուրտ: չ.

կորելէ ՌուսիանՋուդոսք, Մորդվայում, ,

Քայլում է ճաշճում մի ծեր արագիլ, քուրն է չլմփում նրա թեի տակ, հսկ ամպի միջից իբրն մի կաթիլ ներքն է նայում աստղը միայնակ

նրա փույթը չէ ոչ աճ, ոչ սարսափ: եվ այն գորշ ճամփով մարդիկ են քայլում, ՄարդիկՀոգնաբեկ ն շղթայակապ:

ես

Նրանքբոլորը մարդասպաններեն ն կամ թե գողեր, ինչ նրանց բախտիդատավճիոնէ դարձրել մի Սիրեցինրանց մռայլ թախծոտ Հալացքներըես՝ Այտերովդունատ նհ խոռոչավոր:

Մարդասպանների զվարճությունը չարիք է ծնում, նրանքսիրտ ունեն պաիզ ճասարակ, Սակայնմութ-կապույտ բերանն են ծռում իրենց սնացած դեմքերին նրանք:

ու

կուզննայիպղտոր ծխի մեջ Այն աստղով վառել անտառներըխոր, նրանը Հետ այրվել, բոցկլտալ անվերջ, Ու երկինք թոչել շանթի նման խոլ:

ու

ես

թաքուն մի տենչ ունեմ քանկագին, Ռր ես մաքուր եմ սրտով, անապակ, ես Բայց էլ, ես էլ երբեք մեկին կմորթեմ աշնան սովոցների տակ:

ՄՈՒՐԱՏԻԿԸ

(ալիս է մի փոքրիկաղջիկ Հարուստի տան դոներին. Ականջէ դնում տնից լսվող ծիծաղին երգերին. (ալիս է նա, սառափ ձեռքով արցունքն իր աղի, Ոթուտումէ ամպրոպը խենըք, քամին ոռնում կատաղի

եվ ինձ էլ Հողմի շնչով աշավոր, նույն ճանապարճովքարոտ

ու

արբում

Մի կտո՛ր Հաց է նա մուրու/՝ խոսքե արցունքովողողում. Աժոթանքից Հուզմունքից մարում է ձայնն դողում. Խլանում է ձայնը նրա աղմուկի մեջ ու պարի: եվ լալի՛ս է, լալի՛ս է նա խրախճանքումօտարի ու

ու

.:

--922.--

'

վզիս կտանեն մի Պարանը

Վիշտըսիրելու:

օր՝

ու

Հեռու

`

եվ երբ ժպիտովճարնանցիորեն կուրծքս կրանամ, կփչի ջամին, Վատ եղանակնիր լեզվով իմ ապրած ուղին:

կմաջրի

--223.-

օրո

Ի

տ.

|

|

Ն

Այստեղեմ նորից, մեր Հին Հարկի տակ,

իմ ջնքուշ, Երկիր

օ,

կգնամ օրվա լույսերով պայծառ

:

ո

Ն

մի Փնտրելու

երկիր իմ Հեզ,

Աոան Հետնիցմշուշն սպիտակ Զեռքովէ անում, կանչում է ասես

անին

վարսն րսնրն

ակա

նն

անգան

ու

դանգուր

ինձ

գեացիջ կյանքում, նման

:

ու

ն

նորից կդառնամ ես տուն,

ջարդված, Համար, անվերադարձ:

է բարդին եժ ես

սիրով,

իրիկվա մուժի մեջխավար,

Աղորք եմ ածում Ռվբերճեռու են

տան:

իսկ լուսինը ցուրտ կլողա դանդաղ, (ճերում ցրած շողերն սպիտակ, Եվ Ռուսիան նորից կպարի ուրախ Ու լաց կլինի ցանկապատիտակ:

.

միայնառաջվա տակ Ջրաղացի աղմկում անքուն: երբ Ճոնչում

ւաճում եմ իր շեմքից եմ

Ռւռենիներըճին ցանկապատին Կկախենիրենց գլուխները լուռ, Ու գիշերվա մեջ անլվա իմ գին Շան ոռնոցի տակ կքաղեն տխուր:

ձեղ չնմ տնսնի երբեք:

Օրերըանցան գիրկը մոռացման, Դուք էլ նրանց Հեն

Մը միշտ

անունն

Ուրիշի խինդով կմխիթարվեմ, կուսամուտիստակ մի մով իրիկուն Թեքիս օղակում Հոգնած կկախվեմ:

ժամիգմբեթից ներքե Են ընկել Իրիկնամուտի ռտվերները 0, իմ խաղերի ուրախ ընկերենր,

է

ում

Հեն 9 նոն կվոնդի

Ու Հետո

որոջ

Եվ ջուրն

նա,

Ծո

էու",

ես

կռլարուրվի զարնանարնով

եվ

.

է տխրությունն Աովրամուտի Հույզով աիիտս ողողում:

Այլն«

ւնակ,

աղքատ

ճամփան, փռված դեղնավուն Դաշտերում

,

Մշուշոտօրվա

ճին, մի

եվ իմ սիրելի ընկերն ինձ Համար կպաՀիճիտքում մի սրած դանակ:

ԿՈՎԸ

նրանց

տարիներնանսիրտ չեն թողել բերանում երա է Ծեծել նրան տավարածձրբիր" փոշոտ ճամփեքի վրա' Դաշտերի

Ջառամյալ է

նա,

Ատամ

Ք:

չողնեցի ապրել Հայրենի երկրում, Մրրտսդաշտերի կարոտովէ լիջ, Կքողնեմ տուծն իմ: կգեամ Ճեռու, կշրջեմ որպես դող շրջմոլիկ:

Ը

ու

-39..

9անկուռում նեն չար մկներն անկյունում, Աղմուկը նրա սրտին չատ է խորթ: Ֆվ նա քախծժալիմտքեր է անում Իր Հորթի մասին սպիտակառոտ: --929--

-

(նաբր ծրկեր

Առաջինբերկրանքնապարդյունանցավ, Մայրական քնքշանքչտեսավորդին, եվ ցցի վրա,կաղամժախու տակ Քամուջանքերով Քրջրվեց մորթին: տարաբախտիր որդու Շուտով

հր

որդու

նման

նման, կկապենՀամառ,

վզին կտանեն նրան, Հանգույքը

կտանեն նրանմորթելու ճամար:

նա

նեո

աղիողորմ,տառապած

ու

խեղճ,

կխրի ճողում... եղջյուրները Խոնսնիշքեղ իր երազիմեջ մարղն Խոտավետ պուրակը շողուն: |

: :

եվ երկար-երկարդեո չէր Հանդարտվում լճակի

եղում, Հանյանջի որը"

իսկ երբ Հաղիվչազ տուն է դառնում նա, (ողելով կողքի քրտինքն վերքը, երան թվաց, քէ լուսինը զունատ, իր լճում խեղդված, ձագերից մեզն է. ու

նայում էր շունը լուսնին շողշողոմը եվ կանչում նրան, անճույսկլանչում, Բայց լուսինը իր ձագի պես դողում՝ Սուզվումէր, կորչում ամպերի լճում:

ու

ԵՐԳ ՇԱՆ

ՄԱՍԻՆ

Վաղառավոտյան, իր Հարդե խցում,

Ռւրճարղզնարնից ոսկի էր

Յոքճատ Հատ

ժո

Ճագել, ձաղ ցնննեց շունը գյուղ ուցյ չիկավուն ն դճո կույր ձագեր:

Մինչ երեկո նա նրանց փարվում, Սանրու՛մ էր լեզվով մազերընրանց, ել ձյունը երա վորի տակ Ճալվում, |

դառնում խաիրինփոած:

հսկ երեկոյան,երբ ձավ

կուչչին

ու

աքլոր

եկել Քառնրինիրենց, Դուրս եկավ տնից տանտերը խոժոռ Ել լոք ձագին էլ պարկիմեջ դրեց:

Վազումէր չունը, պարկը Հոտոտում,

Տիրոչն աղերսում, կլանչում, --228.--

-

-

Առուէր

դաժան՝ եվ անչույս,ինչպես կատակից երբ որ ճացի տեղ քար են շպրտում՝ Գլորվում էին արցունքներըշան եվ աստղերիպես ձյան մեջ կայժկլտում:

Հնուվ...

ան

`

|

ժանյակ է Հլուսել ամպը պուրակում, Մշուշն է ծխում բուրավետ այնքա՛ն: կայարանիցգնում եմ անքուն, Հեռու վայրերից իմ Հայրենական: ես

Անվիշտ,անաղմուկ անտառն է ննջում, Խավարնէ կախում վարագույրնիր սախ: Մի լացող միտք է իմ սիրոր տանջում... Ո՛չ, ուրախ չես դու, Հող իմ Հարազատս այնպես են թախծում, Աղջիկ-սոճինեըն եվ կառապանսերգում է ի ղեպ. «ես

կմաչանամ բանտայինխցում,

Հողին կչանձնեն մարմինս մի կերպ»:

--221--

"

"

«Ք»

սիրտս ծրա՞զ Հանղդակիկ,

է տեռնում,

Թէ՞ երգն է Հնչում քո արժաքային։ Սրբապատկերի լույսը վարդագույն ԸնկելՀ ոսկե իմ թարթիչներին, Ասենը 212ես չեմ այն նուրբ ոլատանին-Բոնածժ աղավնու քնիկները պերճ:

Անտառն եմ տեսնում

/ւրախ

ու

էս

աներկրային

բարի իմ երազի մեջ,

չէ ինձ շունչը շիրիմի-Հարկավոր

Խոսքն ու զաղտնիքըչեն գրկում իրար: Սովորեցրու,որ կարելի լինի /չ մի ժամանակչարքնանալ,իրով:

Չնգում է դաշտում կառքը եռաձիլ եվ ետ են վաղում եզերքով ճամփի Փայտե խաչերը գերեզմանոցի անբիժ: եմ մատուռները՝ ճերմակ ու

չլի Մի ջերմ վիշտ է ինձ ճւամակել Գարու արտերի ծփանքից կամաց, խաչը տեսնելիս նՎ ղանդակատան Խաչակեքումէ ձեռքը, ակամա,

0՛, մա՛յրՌուսաստան, մորննու բացատ, մժուժ՝խաղաղ իջած, ջրերին կապույտ ես

քո ստեպներն ազատ, չափ, խենրանալու լացի աստիճան:

սիրում

եմ

Դու մշուշի մեջ ճեծող տառասլյա ն Ոչ ոբ չի չափի քո վիշտը անափ... ՛

`

Հեռունւպարուրվեց բիլ մառախուղով,

(ուսինն իր ռանրը ամպերում դերում խրեց: Բորբ իրիկունը բովանդակ գլուղով իր դանդուրառատուռկանը փոնց:

Սոթյիկուռենուց, լուսամուտի տակ, Քամին լորիկի ձայներ է Հանում, Մեղմ աղջամուղջը՝ մի տաք Հրեշտակ, (ույսեր է Անդրերկրային

Բայցքեղ

ես

,

Ո.

Հիացմունթի թմբիրից այս սուրբ... են քո արտերը սյուբից, իմ սրտին կարժես աղոթք են ասում:

երբ խշշում

՞

փ

Հացի ճոտով Հին աղակներ է Համաչափցանում: Սայլին, որ լի է չորուկ ծղոտով, Տիրոջջրտինքն է մեղրից քաղցրանում,

Փ

տառի յո իք «ոի մ ման ՆԱ է ալիս լ աին աճեր աղ

ուսինը--

այն կողմ ինչ-որ Անտառից

-Ֆ2չծ--

ինչ էլ անեմ՝չեմ կարողանա:

մանում:

դեմք Հանգիստ Բալի, մամուռի է ծխում... բուրմունք Ընկե՛ր, բարեկա՛մ ն Հասակակի՛ց, Ազոթիրկովի Հառաչո՞՛վ տխուր,

չչավատալ՝

ու

եվ չեմ բաժանվի այս քանկ կապանքից

Տան թեքն քուն ը քարմ

չսիրել

Ը

դառ

ն գանգր

'

Խաղաղճում նա եղջյուրով ԲոշխինՀարու է տալիս, Հեռու Հնովից թվում է, թե Ափերնիրար են գալիս, --999--

Դաշարը կանաչ Քողերի ռակ Թխննուխունկ է ծխում,

վրա, նրա

Հուրն

ճովտից անդին,

բոցն

ու

տն

էն

գալարվում:

տփետրախուի, ծրնի ճՃարությամբ ինձ, բ

Քո

քավուո

մուտ

Իայց դու էլ

բո

նս

խորբում

մի քախիծ: Աղուտային

ունք

ս

ես վարդյա երկինք երադում Ե,/ամղպիկներլուսաշող,

ե

Ե

`

ու

Գոմում՝

ԱՇՈՒՆ

ԳիՀշիների քավուտիմնջչ,անտակձռրում, մի դեղին Աշունը՝ բաշն է քորում: զամբիկ, Գետափերի ծաժկի վրա խայտաբղետ նրա:

լիր քամին քայլով զգուշավոր գորի րորում սաղարթը, անցնում շավղով է

ալ

եվ Համբուրում քխի վրա վառ արոսի կարմիրխոցերն անտեսՀիսուսՔրիստոսի

կարմիրվառարանիկանաչ ծուխն է փնչում: Ինչ-որ մեկը չկա, ն նրբաքիթ քամին Մքնում կորած ժեկի մասին է շշնջում: Մեկն իր կրունկներովայլեսչե՛ կարող կոլ տալ չեչոտ տերն, խոտեր վառ սիրուն, Հոդոցը երկարող ձայնով սուզվաժ՝ Բարակ բուի կտուցն է ճամբուրում: Փշաքաղված

է տարաժում ռլայտը

Հեղ Մշուշիմեջպածված, գաղտագողի, մտնում ( Ցուրտը բակ,որտեղ վարսակն չ ժո՛/:

Հիմա խորդանոցից դրկաժ՝ Սիխնելույղը

շղքաները, 4 Սիրբիրիդ վ լեռնապարն Ուրալիդ։

շաչյուն կապույտ

Անդորրությանբուրիչ ճացամեջն է ծամում Խեղճ իր ժեռտով Խրճիք-պառավը անմիս

Ցոլուն աչբն է ճառել ազոավների խաղին Մի դեղնաչեր տղաբ̀իլ ապակու միջով:

ինձ սլես չես իժտնում ո՛վ է ընկեր, ո՛վ ռսռլա,

բեղ էլ լանչերից լուրթ խրտնածմութն է ցույց տալիս

էլ միգո Վիչճից

անում,

է մրսած արոսենին,

ու

Դուէլ

ն ակայն

Բորբ իրիկվա մասին ճամփան է միտք

անդո՛րը նի՛րչ։ Մուժն է ծանրը թառում: Ճերմակճամփան փոսն է նախշում բոլորովին... Մեղմիկ ախ է քաշում ն ծղուռը դարու, է բերնից դլխով անող կովի Երբ կախվում ու

"

"

`

Համար զվարթ, Ընկերների

Դաշտիճամար արծաթաղարդ՝ Մեկուսացած տարիների Խնդություննէ թախծում էլի։

Հուշն առաջինձյունն է որսում եվ նախուղին իր կտուցով: --941--

եմ Վաղուց

չիճն է լդգել բադերի քուր Ն ուշացած ծղրոոցու:

երաղներիսմեջ

տեսնում

արձակ... Դաշտերիբոսոր լայնությունն բարձրաբերձվերը, Քեզ- մի սրա՞ակ՝ ու

եղենու ստվերն Բաց է

Ձեռքն

պարզում պատուճանին, ջուրը խաղաղ Դաճճուտներում Ծխամորճնէ խում իր ճին»

Նր իոԱ ւին մմ ոկ կին Խոտի ո նքշանքը

խոր:

յ

մա

ւ

"

"

Խաղաղություն, մարդ ՛

Զեզ օրՀնություն

ն

Հեռավոր մի

Հեռու,

լորի,

ու

օրեր ջինջ,

ժղիտներովձայտնվողին չէ ձեզնից ոչինչ: Հարկավոր

վանք:

:

ն բոց կա խաղաղ» կալույտ է այնտեղ, Եվ թեթն ծխի շղարշ բնքշադին: ես կլինեմ մի բարի վանեղդբայը: ո կլ Իսկ դու ելինես կենու:անը մր քի ե

ի

Որը մարգին քեթն ժխո| «դում

Հեռու,

ինչ

աճա

եվ մենք երկուսսէլ, դիտեմ,կրախծենջ անդորրությանմեջ,-Առաձգական Ես քեղ, քեղ ճամար մոայլ, վշտարէկ, տասվես նձ Համ ի ոկ դու ինձ Համար կարտասվ անվերջ։ ինչ էլ որ դաոնա, Բայց չեմ ընդունի, ո՛չ քնքշանք բարի, Ռ՛չ խորություններ, աչքերը ճիմա ուրիշ աշխաար»ի: Սիրաճոարված

իյ

աշխար

տեսած են

19)6 Ի

ՖՓ

ո

Փուլնլ է դարձյալ ճերմակ դաշտերին նուրբ նախշավործիրանինանծայր, եվ ղողանջում է ընդերկար ղիլ Նիժեգորոդյան ղանդակըդարձյալ: ու

ու

Դու ցույց ես չռալիսքողի տակ մՄիգոտ

աղջկական. Հրապույրները քո

եվ Հովն է շոյում չեկ ժամերը քո Գլխաշորիդ տավ՝ քնքշորեն այնքան,

Մերք երեում է, մերթ կորչում էլի ծր(նակամարը 4րով շիկացած:

դչ, երբեք,երբեք ինձ ձի Հմայի, Չի խաբի ձեռքը քո պճնազարդված:

:

:

"

Գետից այն կողմ ճուր է վառվում, Այնտեղ, մամուո, կոճղ են այրում:

վա՛յվարդավառ, Ա՛լ վարդավառ, մամուռ, կոճղ են այրում: Այնտեղ լալիս կողթին ւոսու-Հերվա գարունն է ափսոսում: Ա՛յ վարդավառչ վա՛յ վարդավառ, Հերվագարուննէ ափսոսում:

Քաջբնէ

հսկ

ուր

դարպաս

ու

բաց

Աղյիկներնեն շուրջպար

դոներ՝:

բոնել: Ա՛յ վարդավառ, վա՛յվարդավառ, Աղջիկներնեն շուրջպար բոնել: 938.

Ռրին՝ բին մեժ մեղք, որին՝ դարդ-ցավ,

Հիշում

`

հսկ մեզ՝խնդում

«Քո

Ա՛յ րիի ան վարդավա, ի լա

,

հղ՝ սկ մեզ

`

վարդավառ,

ր

եմ,

ինչպես չգ

նա

ինձ

դաղեց.

դգաղծց

շեկ թաքուլն իմ Հոգին Հանեց,

Բայց ուրիշն է իմ սանրը պաճում, Սիրուն ես, սակայն... սիրտ չե՛ս այրում»:

խնդում, իսկ մեզ ծիծաղ ։

ր Գիտեմ, ինչու չ ի եա իբնձ սիրում՝ եմ խմում, , եմ , Քիչ պարում, բիչ ՛

ՊԱՊԸ

ս

Խոնարճ կանդնում եմ մի անկյունում, Երբ ուրիշները քեֆ են անում:

ժեն իր կ

ճիլ ու ճմբեր, ու ցան ցանուցիր: ճերի շուրջպարն է կպել շուրջը

ռ

յո թուլիկոծոծին,

է իմ Թշնամին՝ ինչ բախտավո՛ր Հետ պարումէ՝ ինչպես քամին. Քեզ

դո

ոլ

է ժեր պապիկը,

աջտականքը աին խրու մաքրում կ ուտակում է

անկյունում:

Բաղեղինման նրան փարվում՝ ժալիտովես ինձ միայն այրոսք... .

գուռիկ միր գոտիկ, կարմիր ճերմակ բ բաճկոն րմակ եմ մուռիկ։ մարգում քաղում կակաչ ու

տար լով աչքերն

ու" ոն

ամպոտ,

է կտրում նա

Աա

ամա

կի

չորը

գոար

է. Պապնէ շողում" Մայրամուտ Փալլարդարձած տեղովմեկ, եվ արնի շողն է խաղուվ

մեջ նրա շեկ: Մորուջի

19:16

Սիրտսծաղկում է կակաչիպես... ի՛նչ արած, երբ նա չի սիրում քեզ:

աննե

սաշմանը կարճացավ, մոտեցավփ պատըդարձյալ մեկնումի եմ մատիս թեթն շարժումով ես Հատում մ մով: նիքնե նե Տ արիների յուրը գաղտնիքների

Անցավօրը,

ն

իմ ի

Փ

»

Գ

մորմակ

.

բամվոն ու կարմիրգոտիկ, քաղում մ Քաղում մարգումմոտիկ,

ակաչ եմ

է թնդում գյուղի Շուրջպարն

ծա ՎՐինչ ին են իրուժին:

: անան Երգում իմ

-

ս

«-934-գ

ալիքների վրա լուրթ Դակատագրիս

է Քրփուրոորի Բաբը ֆորու թրա է եվ դառնում լուռ գերության ճետքը կ

սառ

հմ

խորշոմածշրթունքի --235--

մոտ

նոր մի ծալ:

Օթը օրի օտարանում

եփ ես

ինձ

Հայացքսկտրել Հի կարենում, Երբ որ առմուռքից պայծառ ժպիտով զլիարկն էիր

Քո

Մերկ,անճագուստնա Հեռացավ գնաց,

եվ գույն թե խոնարչճվելով դեպի նա, Բոլորովինմոռացել է ինձ Հիմա Ու քողի մճջ ցնորականխավարի Փորոլւել է ծալրերը շուրթ-բերանի:

ստվերով նկարն

Տամբուրում շուրթերով կապուտակ, եմ

ես

աա

Է

սառ:

է դիպչում, խովին Արեգակի Դատոում

'

|

'

"

Նման Հէ գարունն,

ավա՞ղ,խնդության, ծվ արնից չէ ավազը դեղին:

Հնդկացորենի աղվամազն է իր գույնըտվել քո

այդ

Ճերմակափետուր կարապիվրա, Ռր մենք միասին կլինենք Հավետ եվ ճրբեք, երբեք չենք թողնի իրար" Խնկարկում էր մեղմ խավարը բարակ,

վորի ձովատակի

լ

ներքո

Մութ գիշերին էլ չեմ քնի եվ խնդության ղնդուն երգով Անտառն էլ չեմ թնդացընի: խույս չեմ

Չեմ

ձեռքերին,

ամպերը անղադար:

Արնոտ օ՛ր, զոլա՛ կրկին, հսկ ես-- տխրել եմ ես ուղում: եմ կոշիկի էլ ես ճիտքից Դուրս չեմ քաշի դանակըս սուր

էլ

տաթ

երդվեցինքկաղույտ ջրատեղի ժոտ,

ների՛ր, ոսկե աղբյուրի չուր։ Մեաս բարն, ծանոթ ան

| .

Ճ

Ք.»

Բայց ապրում է, թափառում է լեռներում Որպեսանցած տարիներիարձագանք: Իմ

թափաճարում:

ուսերըկռացած:

տարավիր

Քողեց գնաց ն ինչ-որմի Հեռու տեղ /ւրիշին է, ուրիշին է նա գտել:

Սն

դու

ու

Իր ճետ

երկար, երկար նրերուն նիրճոմ

ես

եվ նրանց, ծրամայեց կյանքը մի օր: ինչ-որ դաշտի սաճմանի մու Հեռավոր ես կյորնեցի իմ ստվերը իմ սարմնից, ում

տա

կորուստներից,

խուսափիփոքորկից զոռ,

Ռր զնդացնեմդուոր վերին իմ կողսլեքի կեռ-օղակով:

տ

եվ իրիկունըթախծոտէր այնքան,

կասլտե՛ցջուրը

Դեղի խրճիթըքո Հայրենական,

չուսինն՝անբախտ ձիավոր:

ծս

ճամփա դրի քեզ մինչե պուրակ---996--

մեղմօրոր, Արոսենինշիկնեց.

Սանձրձեռքից գցեց:

--237.-

ն Հավատումեմ` առավոտյան, Քացվող լույսի Հետ, Կբոնկվիմշուշի տակ Նոր մի նազարհթ: ՝

կարապի պես, խավարը Թավուտից դուրս լողաց,

յ

Հրաշադործ նշխարի Իր թներին դրած...

նոր մի Ծնունդ կօրչնաբանեն Դաշտերըանծիր: լեռան ետե Արշալույսը

ՀայրենիՀո՛ղ իմ սիրաժ՝ երկրագործ ղինվոր. Ուռենուտակ դարանաժ Դյուցաղու՛նիմ Հզոր. ու

է եկել, ելի՛ր,փրկի՛չն քո վերբի. Բուժո՛ղը

Աչքիս մեղմ լույս է իջել

կարապների երգից:

Շան

.

|

Բայցկլինեն աղաղակներ,

Որբերաճավոր,

մարդիկ գովել կճշրաժարվեն

,

8նծությունընորո

«

ղոճը նոր Մայրամուտի

իր մեղքե՛րն է

քավում.

ձյունը Հասունացոզ

Քամուշու՛նչ

նոր

է բերում,

|

կրճտոցներովկուռ պողպատի նառս կլինի երախն ճողի, Ծառս կլինի վերն... եվ այտերից մայրամուտի Վար կթոչեն շողշողալով

՝

լ լ

Բայց թթխմորը անգո Արդենե՛ո է գալիս... եվ նսենիննօրձնանքով

Քո անու՛նն

է տալիս...

Այտոսկրներ-օրերն,

եղնիկներիպես կվաղեն Դեպ այլ ճորիզոն, Ուր իր աջն է վերն պարղել Նոր մի Սեմեոն:

: :

|

Զամբիկ ամպերն են վրնջում,

ծնում

են

երբնիչ

Գլխիս վերն բոցն է

կարմիր Բերի

ւ

ստծո

թվում,

րթա է փքվում,

անունն

Փորում՝ոչխարներ: --2938--

|

ր պարում

կուրծ է Հսկա կոհինբն իե

պես կճաչի'

|

ԱՂՎԵՍԸ կաղին էր տալիս իր ջարդոտվածոտով, Բնի դոան առաջ օղակվեքու փովեց: Ճերմակ ձյունի վրա արյան բարակշերտով դնչիկը նրա պարզ նկարվեց: Թավ Նա

ջ --239--

էր լսում կրակոց ծակող ծխի ժիջիջ, ծփում մեջ նրա: աչքերի

հվ ճաշճուտն էր

Փրչուռ էրՀենց,որ քամին

Թռավ

թերից

կոտորակված արճիճ:

ծվ տարածեցշուրջը

եա, ապրի ատելկամենա... Ով բանտ-աքսոքըդ Հոգինցնծում է Ճար ճշմարտությամբ

նմ, Բայցծավատում :

որ

չի

լոկ կապանքներիզրընգոցի տակ:

վրան մութն էր լտտում, որպեսՃսկա փալոբոր, Խոնավիրիկունը կարմիր էր կպչուն: Փլուխնէր բարձրանում խորին մի տագնապով, Եվ քարմ վերքի վրա լեղուն էր լուռ ու

»

է Թափ տուր քնդ երկինքնի մոր, ով դու Ռուսաստան, Բարձրանումեն այլ անուններ եվ այլ տափաստան:

սառչում:

Դեղինպոչը բքում ասես ՀրդեՀ էր մի, Բերեինկարծես փտած գազար էր բորբոսնում... Այրվածկավի Հոտ կար, ն Հոտ կար եղյամի, իսկ կիսափակաչքից արյունն էր ժեղմ Հոսում:

կովերի, Հորքերի ճետ Հովտի միջով քա,

Ն

ու

Քո

է դնում՝Հագին կոլցուվվն

Ոսկեչող կտավ:

երկինը, գունավորկամար, կասղուտակ ստեղի վազում են ծամառ: Ափերն

Զեոքին ճացի պատառ

ալ կակաչ, Շրթունքն՝

է, տե՞ս,

Զգվում է ծուխը, ն չափարներին Միշտ Հարսանիքնէ բյուր ագռավների:

եվ երկինքն է աստղազարդել Փողը ճովվական:

Ծանոթձորակն եմ ես տեսնում նորից, կավը՝կարմրավուն,ուռի ճյուղ՝ ձորից:

իսկ այնտեղ,

.-

խարտյաշ վարսակն է լճին անրջում, կրետից՝ծաղկի, մեղրի Հոտ փչում:

Սլանում

եմ

սն

բլրից անդին,

ես,

Գանգրաչեր

զվարքագին,

ու

Ավազակիպես:

եզերք իմ սիրած, Ռուսա՛ցիմ երկիր, Ինչպեսմիշտ՝ մքան առակ ես կրկին, Հրեշտակների թների ներքո Զնգումեն անճայտ շիրիմներըքո,

Ծամփի վրա Հողմեր կան ցուրո, Մբրիկներկան խենթ. Բայց վիճում եմ անգամ աստծու

Քո դաժան

լուսինն եմ քարով փշրում Եվ դողով ներքին Դանակնեմ իմ ճիտթից Հանում, `

Գաղտնիքների չծտ:

դեմքովշատերին ես դու Այրել տանջելզեդան ու շախտուխ նրանցիցշատերե՝ ուժե՛ղ, չա՛ր զո՞ո,

ես

ու

ու

Լու

հրազում

են

՝

կրծելկուրծքբՔո՛.

Շպրտում երկինք:

--240--

-ԵԱԻ»

--

Ճար: ճրձեր

հմ

ճետեիցդալիս է մի

Չի ճնշում ո՛չ մի կաքնածիր, ԱՀն աստղայինվախ չի՛ աղդում' ւուն պես սիրեցի Հայրենի Հավերժն այս աշխարչն անդուռ:

Անտեսանելի պարս.

Սլնգում է գյուղերով մեկ նրանցերգը պարզ'

ու

Մենք գրքեր ենք Հյուսում խոտից, Թափ տալիս բառեր:

Չապիգինն էլ մեր Երգիչէ դառել:

տոՀմակից

Չշվիր, սերունդ նեխված

ու

Մոքերով անձուկ:

Հիե,

Մենքտանում ենք լուռ քարերին Աստղային աղմուկ: Հերիքնվաք փառերգեք Ճաճիճի նեխված։ Զյութն տիղմն է մաքրել արդեն Ռուսիանընդոստնած: ու

Անդ ամե՛ն ինչ Ամե՛ն

Շոկել

է մեջքն իր աներեր

4սկանչ

են Բարձրանում այլ անուններ

եվ այլ տափաստան:

օրշնյա՛լ,

է,

է մաքուր:

Վերջալույսիկակաչն է ալ Ճողփում լճի բիլ ապակուն: եվ, ակամա, ծովում Հացի նոր պատկերէ ծնում լեզուն, Հորքուկ բերած երկինըն անծիր կարմիր ճորթին է

լուռ

լիզում:

191շ

ՏՈՐ

ու

նա որչես

սուրբ

տագնապլույս

Երկի՞նքնէ այսքան սպիտակ, ասա՛, Թե՞ ջուրն է աղից այսպես խունացել: Երգում ես: եվ քո երգն ապերասան Ափերիճամար Փյուսում է սանձեր: Մանր աղացվել են կապույտ երկանքով ցրի Հատիկներն՝ալյուրի Համար: ԲիլՀեռաստանով կարմիր ոսկով է կարոտըդ անմար Գուտեվորվել

մշե

ու

նին

Զուրչփչեց քաժին Ճույզով, Ամպրուլնիզուր ամպ չցրեց։

Թաքուն մեկը խաղաղ լույսով իմ

աչքերը ճագեցըրեց։

ինչ-որ մեկի կամբովբարի

միգում ճանզստաբար կապույտ

Գեղեցիկ,բայց այլաշխարճիկ Անճայտերկրից կարոտս առաս

--Ֆ8ջ..

Մոայլ գգվանքիցձեոքըդ չի՛ դողա, Բնա՛վ չի զգա թափը խոովբի' Արխանդելըսկով,Ումբրայով լողաս Մե՛կ է-- դու պիտի ճասնես Սալովկիո Մե՛կ է-Ռու

կռխկրտվածտախտակամաժից

մենառւռան

ես

տեսնում

չրի ակ,

եվ ձայնակցումէ քեզ գանգատժի տաք՝ Հյուսվածայնտեղիթփերի լացից: --943--

մեր անտառիմոտ Հետքնանիվենրիմարգերիվրա, Ամպերի ներքո քամին աղժկոտ Ցոճում էր ոսկե աղեղը երա: նս այսօր

ել մարդ ուլում է այո քո էրգի տակ 1 վրա կախվելառանցթոկ... Այ

7 ամպերիմեջ,

Բոյ

լուսնյակի տեղակ,

Հանգիստփա՛ղլումէ սթասիվածմի փոկ:

կսլանա վաղն այգաբացին, (ուսին-գլխարկը թ՛իի դեմ քեքաժ, /ւ դաշտի վրա Հրեղեն այն ձին ադին իր երկար: կքափզաճարի նա

»

Ք.։.

ով

երկիր ամզ-անձրնի,

դու

ինձ

Հանդարտություն թափառական, տակ որպես բլիթ նամարի Ճաբճանքելէ

քո

լուսնկան:

ու

վաղն առավոտյան, արթնացրու սենլակում մեր Հին, լույսըվառիր չուտ

կդառնամ 2այտնի պոետը ռուսական Հողի՛ են, որ նս շուտով

Ասում

ի

կրկնաչերնվածարտի բոլոր Սադախոտեր, փշեր ղողին: ԱստղըորպեսՀասած սալոր Շողչողում է ամի ճյուղին:

Քեղ,կճիշեմ ծյուրին, տաբ, Մեր տունն,աքլորին, վառարանը կչիշեմ Ու

Քո

Թափառումեմ ճոմփաներով,

19/7

"

եվ իմ բոլոր երակներով Խոնավչունչն եմ ղգում գարնան:

-

ու՞ր ես դույ Ճայրենի տուն՝ տված բլրակի ատակ, Արնեկող Սաղի՛կ իմ կառլույտ, իմ կապտաթույր, Ալա՞զ իմ անկոխ, ավա՛ղիմ տաք: Ու՞րես, ու՞ր ես ղու, Հայրենի տուն:

Ո՞ր '

ճաչճի ծուխն է ելնում երկար... Բայց ն երգող մութի ներքո Տոգորվածեն լեռները Ւ երանությամբկենդանական:

ես

երգիս վրա կթափվի լոին չեկ կովերի կաթը սպիտակ

քո դժբախոության, Հակառակ

ես,

Աքլորնչ երգում գետիցանդին,

«Տ

ինձ շուտ

տեսա

արթքնացրու վաղնառավոտյան,

0՛, Համբերատարմայրիկ իմ բարի, Բլուրից այնկողմ ես սլիտի գնամ, մի անգին Հյուրի: Դիմավորելու '

--944--

Հովիվն է այնտեղ նայում Հուռին: եվ չրի տակից երե՛ր-երե՛ր Պեծին են տալիս ասեղներ երեք: Աքլորն է երգում զետից նդին, ժամանակնեէ մի մեծ ճողմաղաց, եվ ցած է կախում գարու արտում, --245--

դրպես Ճոճանակ,լուսնին տրտում, Որ նա ժամերի անձրն տեղա

է մի ժամանակն

եվ

մեժ

Ջնգա՛,ղողանջի՛ր, ոսկե՛ Ռուսաստան,

'

չուզվիր, փոթորկվիր,անդադրումքամի, երանի՛ նրան, ով բա՛խտկքամի Քո տրտփությունից Հովվական.-պարղ Ռուսաստան: ոսկե՛ ղողանջի՛ր, Զնգա՛,

Հողմաղաց։

ու

այդ

անձրերրյուր

Տունն իմ

ւպտրտե կտրեց ժաղիկն

նետերով

նետելով,

է ա '

ծր

ւթ, ակն ավազն իմ կոխեց անփույթ, Այդ նույն անձբնը՝ բյուր նետերուխ

անսանձ ջրի մեղեդին, Աստղերիշողը՝ ալիքին նրա, եմ Միրում

Հողի վրա այս Օրչնյալտանջա՛նջը

19)շ

եվ օրչնող բազուկն իմ ժողովրդի.--

Սիրումեմ

ջրի մնղեդին:

անսանձ

Հնձած

արտեր,անտառներ մերկ, մեգ, Գլորվելով2217 թեթն, մշուշ Խոնավություն,

Արեն անցավ լեռան

ո"

ու

քուխ է իջել աժանրի Անդորություն

ետեւ

Ապատեսեք ե՞նչէ ասում Փխրունճամփան իր երազում. Ձմեռն

աՀա

շուտով,

կգա ճերմակ իր

ես

2լդին նապաստակին Բոնելէի մռրուկի պես, Բերելլծել իմ սաճնակին:

»

ճավատում եմ՝ բախտըկա՛ կյանքում, մայր չի մտելարեգակը,տե՛ս.

Վերջալույսը, ալ աղոքգրքի պես,

ԲարիՀամբավ է հորից գուշակում.--

ես

|

|

մա ի բի է սիրով, քնքշանքներովհր ամեն, կապել Խոսքդ

Քո

նախնիների:

է Հեռավոր Հեռուները օրերիդ: Պաշարել Քո

երազի կզնդա ոչ Թե

Այլ ճատորներիդ: ո

ես

նայել

Տաղտկալիէ ինձ Համար այս երկնային ծառի տակ Խուլ սոսափյունը լսել աներնույթ թների. Ջեն արթնանաքո երգից դնրեզմանները խաղաղ

շուտով

Ա՛Հ, Հենց երեկ անտառում

Դեռ

Ե ՈՔկնջին

ժպիտով:

Տեսա՝

Հավատումնմ՝

բախտը կա՛կյանքում:

346.

դեղերին,

է անձրնը ն ամպրոպն է դադարել: ԴՌադարել Տաղտկալիէ ինձ Համար՝ քեզ Հետ, Սերգեյ նսենին,

մեջ, քամիների

ինչ-որ մեկը կնստի, ինչ-որ մեկը զարմանքով իր ուսերը կճկի, կրերկարիմատները: եր կոն, Ինչ-որ մեկին մոտիկ է քո կարմրածուփնր Մակայնո՞վ է բո տերը: Բլոկին Բրյուսովի նուոուԼ

Այն կչճոի, կցնցի

հ այլոց: կարթնացնի

՝

-28--՝

,

Բայց այնպես էլ ցերեկն այն. արհելքից կծագի,

էլի: ի՞նչ աղմկում

այնպեսէլ ւսկնքարքը Կբոնիվի ալեկոժ:

ր երգեր իմ, Մի՞թե այլես բան չունեք տալու՛ Էմ կոալաւյա անդորրի Ամ Բելը ներչյուսել իմ

երգերըչեն փոփոխիերկրի պատկերըերբեք եվ չեն քար,

գանգուրներում:

չեն թափի տերններըճողմաճար:

ծառին Հրթունքներդ

են

Հավիտյան ձար:

ցերեկ,

գամված գիշեր ու

ու

Ռւղում եմ լինել

Տարածելէ մշտապեսիր ձեռբերը անտարբեր Պիղատոսն աստղային... Աստված, աստված, աստված իմ, ինչի ճամար աք նո

ես

յ

էմ

փազույոը Ն Աա

ի,

ճամփի վրա կապույտմոմի յես երեկոնպայժառ իր աստղն է վառում:

Ցիոնմ,

լուր է, Թէ մշու է մով, Ժամի՞նէ երդում, քե մի աքաղաղ...

բույն երամով տեղ բջել դաշտերին խաղաղ,

եր կարապներնեն

Դուք լա՞վն եք, լա՞վնեք, ճերմակ Հեռուներ, Արյլունսէ եռում սառնամանիքին,

լուռ անտառներ

ու

մքամած,

0՛, դուք խինդ՝ ձյունոտ այս Ճեռուներիչ Ռւղում եմ այնոչլնս ձեռքերս պարդածժ, գր նելայո քէրբ. ուռիների... 79)

կոն

ո

Հ248-

ե

։

անտառում խոր

Ի՛նչ լավ է ականջանել Արդեն խաղազվողողի ԿԱ ւմ ում, «Առլրողչ դու ուսոր եղիր ինչսլեսաշունքվալորենուոսկին:

`

եմ

այնպես իմ կուրժքը սեղմել Այս կեչիների մերկացածկրծքին, դուք

աշնանլուսնի

մենակ Խոտերում

Սակայն չի բուժում Թե՞ ձեղ քափ չտամ, երգեր իմ ղվարք։ Ոսկե ավելով իրիկուննանբիծ աք Մաքրում է աճա ճարաար"ը է տարբ

էս,

Հովտաշուշանէ արտիսմեջ բուրում,

0՛,

այս

էցնելդատարկվաժՃոդուռլարկիմեջ:

9:

ձյան միջով Նորեկ քափառում

զում

խիստ»

ու

տակ Հիմա անվերջ, թափառել վրա, ճամփեքի ՀասկերՀավաքել

ավ է

|

մուն

Հանդարտ

ւբման էալ է ճամփի մոտ ո պաճաղան Ռուսիային կանգնել նիրճած

պաճել,

»

ես

Հանգիստ: լոնլ սովորել Աստղերից

Քո

Ք

:

եք

ե

`

`

Հիմար երջանկությունը, տուն է։ Ախայգուննայող մի ճերմակ Մեղմ վերջալույսըլճակում2ճիմա Լողուժ է կարմիր կարապինման: ԱՀա նա՝

ոսկէ՝ Ողջույն քեզ, ողջույն,լոությու՛ն Ֆրի մեջ ընկած ստվերով փէչու: ՐԻ-

չ ուղղում աղոթքի խոսբեր Աստղին քոած ազոավներիչուն, Տանիքին

ինչ-որ տեղ Հծովում,

կա, Բոր Արոն աո հողչինի ա Հաղար հ ա"

ցուրտն իչերվա

կ

Հնտկում,

այգու

Վինխարի կապույտսքեժի

|

նման

է փռվում արտերին...

շ.գրանկուցյու վարդագույն անբիծ արտերի:

Գիտեմ՝ կլոի

|

այս

կույր,

մաքուր

նա

կպաճպանի:

,

Ուժեղը նա՛ չէ, որ ճայցում է խինդ, է տրվածկյանքի ուժ: ձպարտներին Եվ այդ ուրիշն էլ, որսլես փուտ սեխի ողմաժծկնետի նրան վաղ թե ուշ

ր

`:

բախտ սպասում, նորից չարությամբ դաշտը կձնի, իմ սիրոն է ասում եվ նա կլ կդա Որ մանչին այստեղ թիչ տաբացընիս

չեմ հս Տխրությունի՛ց

14 դաշտին, Բրո նայում էրկբեքին-Դրախոէ դաշտում, դրախտ երկրնքում: Խուրձ դեզի մեջ խեղդվումէ կրկին կարգինչճերկված եզերքն իմ զնգուն,

--

--

ու

եվ չարաժացվածանտառում նորից Անչատնում նախիր Հոտ է կիտվում: Իսկ կանաչ սարից ծաղկուն ձորից Ոսկեզօծչուրն է շիթվում ու շիթվում:

Եվ իր շրթերն Ուրիշի՛ ճամար ու

Հիմա՛ր Հիմա՛ր,

ո

տագնապը

աթգտանի, ջան իր Հեա Ժամանակն իր Հոգին

|

ու

,

(ուռինն է Ճարդետանիքի վրա Մաջրում կապույտովներկված պողերը: ՁՀետնեցի ալս անդամ նրան ե լուղիկցիցի Մինչ ԴՈգ2Բր:

ու

կնստիկողքիս, մոտիկ կրակին, Եվ կասի Ճանդիստ դորովագին, Որ շա՛տ է նման իր երեխանինձ: ու

ու

'

0՛, Հավատումհմ. երնի մեկի

Բարեգութձեռքը կաթ պիտի տեղա Արնառգլխին կորած մուժիկի՝ կրած ու տարած ցավերի տեղակ:

22/7

"

"

Բորբ վերջալույսըթներն է

Հրում ա Արամ իտա

կ իմ

տուն,

ջարդում,

չափար ու տնակ: զուր մի Թախծժիր դու,

Որ մենք վերստինմնացինքմենակ, --250--

ՑՆՈՐՔ

Մութ եղենութում ոսկուն են տալիս Ուռենիների տերեններըչոր. ես բարձր ային եմ աճա դուրս դալիս, Ուր լճախորշն է օրորվում անդորր».. Զույգ կիսալուսնիցնցող պոզերից Ն է լիճն ինչաես շեկ մի ժուխ. տեղերի սեղերից, ջուրը Ցռաիբերելով բբերելով

րտորվել ջուրը

--951--

է ճա՞շճում լալիս կամացուն, Ֆրչավն ամայի այղ մարգագետնից Հնձված,

լում

եմ

մի կանչ ինձ այնպե ծանոթ. ղու կանչում ես ենձ մտերմուչի,

ի,

"

|

Թախժելունիրճուն քո ափերի մոտ... եխ իմ Բազում տարիք գլխովսատել,

յ,

Խին

Գթա

եր

եմ

տեսել ե արտի,

մթ էմ

մ

կեք Հէ

սրբությամբ սրտիս մեջպաճել մշուշայինքները հաղուկ:

հա ո

ողերում Ըն 'ի... բոցերո' Փիրուզ լճերի ճ ուռ նայում էիր սիզավետդաշտին, ոս

-

դանդաղ... խիտ մ մշ նէ ոՀ ալարվում ն ր եվ քո խորշոմած, քոշնած ճակատի քո արծաթաշաղ::: Էնկան վարսերը մ Խամբեցին դույներն զղեստիդծ ծալքում: ինձ թվաց, թե մութ ջրերում այնժամ, ինձնից Հեռացած, ձույսերն էր ծամում

դ 'ր

ու

սվսվացող բերանն անատամ:

Քո

Այն սլարմանուճուն Հճեզ

ու

Աղավնիներին Համբուրած միայն, /ր նրբիրանէ, քայլվածքը՝ սաճուն,-Քո մեջ,իմ ցնորք,սիրելեւ նրա՛ն... Էնկած գյուղից գլուղ, քաղաքից քաղաք, Քե՛ղ եմ որոնել առւսնց դադարի. եվ Ճաաճախ ինձ դու ժիժաղով ղանգակ Թովելես, տարել արտը Ճճաճարի... Ներս անցա ժի օր վանքի պարսպից Ու մտա ժածուկ տաճարնօլլիտակ. կապույտչրերում լողացող արփիքն Ոսկյա ուրարն իր նետեց ուքիս տակ... էի ես որպես մենակյաց, կանգնել երբ շունչս խեղդեց լությունը տոթ. ան Հայտնվեցիր քողովժածկված ճեղ կանգնեցիրպատուճանիմու

Դու /ւ

զգայուն,

երկար չտանչեց ճոդիս. նոր Հուղումներով իմ սիրտո բարձաժ՝ Թե՛ վի ճոդուսերերուն ուռբին, Եվ նո՛ր, լուսավո՞րաիերով անցաս Սրտիսվերքն անցավ՝ սպի չքողաժ. իմ սերը մարեց, խաղաղվեցի. մշուշից քո դեմքը շողաց, Սակայն Դու եկար նորից վեճ ու գեղեցիկ: Դու շշնջացիր՝ ճամփաս փակելով. «նայի՛րինձ, նայիր, քե լա՞վնեմ ինչքան. էր լոկ, Քեղ կյանքն ինձանով սպառնում

Բայց ցուրտը

՛

ու

:

իսկ ես

կյա՛նք իսկական...: մարդգադետնից լսում ինձ այնպես ծանոք.

եմ,

ջուր

ամայի ծշնձված,

ու

այղ

Մի կանչ եմ հմ մոերմուճի՛, դու կանչում ես ինձ Թախծելու՝եիրչուն քո ափերի մոտ

՛

Դավթից, զանգերիզողանչի ներքո Մոմի բույրերով իչնում էիր լուո. էլ ինչոլծ՞ս Հույզից զողացող ձեռքով ես

օդ

չճպվեի ուսերին քո նուրբ...

մածլո: էի Քեզ այնքա՛ն Հո" բան, Ինչ վաղուց ի վեր ճեշում էր Հոգիս, Բայց իմ դեմ լոին մխում էր Ճամփան

-252--

անեն

կանաչ, կանաչ վարսձր Ունի Ու

կուրծք ունի

նա

կուսական,

0՛, նուրբ կեչի՛, քնքուշ իմ սեր,

Ի՞նչ էս ջրին նայում այդքան:

-2իՏ..

քամին, արդյոք շրշում ր ավազն ի՞նչ նչ 1

Արի ուզե, կեչի

|

|

է ասում,

,

քո

ճյուղ-ծամին

՝

(ուսիննիբրն սանր ես ուզում:

Փառավէր կատուն, ե ականչներըխուլ էին նրա, Ոչ ճանձ էր բոնում, ոչ մկներն էին քունը խանդարում: իսկ Հիսուսը մոր ձեռքերի վրւս էր նայում: նկարից ներքե Նատել,

Ապրումէր Մարտինն, ոչ ոք նրան չէր տնօրինում: օրերի: պարանն Զգվում էր անթով,անճետաքրքիր երբեմն Հայրը ժամանակ Միայն աղքատիկճաշի «Մարսելյու» երգն էր հրգում, որ տղան լսի: սովորի' ու

Խոչերը քո ինձ վստաճիր արա գաղտնիքդինձ, Սիրում նմ ես աշնանային Աղմուկըքո տրոմաթախիծ: Ու բաց

| |

է տալիս կեչին. Պատասխան

«0՛, Հարցասեր իմ բարեկամ,

|

Գիշերնայստեղ աստղի տակ ջինջ

Հովիվնարցունք թափեց այնքան:

Երկու քամի Թափաճարեցին Թեերն իրենց... Այդ ժողովուրդնէր Ռուսաստանի՝ Սառս եղավ դարնան Ջրերի Հեւո։ Մրրիկն է ոռնում

լուսնկան էր ցոլում վերից

Հովիվտղան գրկել էր ինձ ժեկներս էր

փալփալում:

ծետո կանաչ ճյուղերիս տակ

Խոր Հառաչով ասաց

ինձ հա. «Մնաս բարով, իմ աղավնլակ, Մինչն կռունկը ետ դառնաջ:

|

Ու

ԸՆԿԵՐՆԵՐԸ

Մի բանվորՀայր էր կերակրում նրան, եվ պատմությունը կարճ է տղայի' լոկ մազեր ուներ գիշերի նման եվ աչքեր ուներ կապույտ բարի ու

Գորժիէր գնում Հայրն առավոտյան, Մենակէր տղան մինչն իրիկուն: նրա դայակը տաղտկություննէր տան, Ընկերներնէին՝ Հիսուսն կատուն --254.--

երդում անվերջ:

Աչքերնեն վառվում կապույտմուժի մեջ:

ու

էր կարում: չոր ճացն Հանապաղօրյա

Բայցածա դրսում

Ու կանաչինլույսն իր ցայում, Ու մերկ

եվ ասում էր նա. «Երբ որ մեծանաս, կիմանասիրոք, ինչու ենք այդպես մենք աղքատ ասլրոքջ: եվ առնելով իր դանակն անողորկ,

|

քափ, Թռիչքէ անչամար, Դինր ու

է մարսաին

Փշրում ջրում

Ատամներնամուր:

Ման

Ճիչէ

է ու

դաղաղում, քնդյուն,`

Աղբյուրնէ վազում

Դեպ ԲՈԲ բերանն

Ռո անչուն...

աճաչ եվ Հասավ մեկի վախճանը մնաց, Գնդակըսոտում՝ ընկավ ու

:

թշնամու ԲայցճՃավատացեր,

նա

լ

առաջ

սարսափ չզգաց'

է նա մեզ Հրամայում

|

Առաջվանման ճպղարտէ Հոգին, Ամուր է Հոգին ե Ճաստատակամ, եվ դեպի Հույսն է ձգվում վերստին Ջնոքն արյունաքամ:

|

սրտում ուրիշ տենչ էր

կոչը նրա Ընդունելով

Բարի Հիսուսըվերից Լուռ իջնում է ճողի վբա Անընկճելիձեռքերից"

փայփայում,

Է

եվ երազանքըուրիշ էր նրա...

Եվ Հանկարծակի, Այնպես դառնագին ն աղետավոր, ՀասավՄարտինիմանուկ ականջին Վերջինճիչը Հոր:

'

Բայցաա

Րայց շողացին լուլսեր ճանկարծ... Հաչեց ոլղինձը աճեռ. եվ գնդակիցխոցվաժ ընկավ անմեւ Մանուկ Հիսուսը

հլավ,ելավ բարձրացավ,

աղատ Զեռջով սրբեց իր արցունքը եվ վազեցդատարկ խրճիթը մտավ, Մատվ կանդնեց նկարիառաջ:

`

Ա227

Այլնսչկա Հարություն:

ու

եշ

Քո Քո

ես

Հողին Հանձնեցին մարմինը նր::, Պառկած է Հիմա

դու:

մենակ եմ Հիմա, տես, ընկերն է կանչում, Հիսուս,

նա

ուր Իսկ այնտեզ,

որ

:

Ուլ իմ Հիսուս Հավատարիփ,

նա

կանչում է Հիմա մեզ,

Մարսր դաշտում:

որ մայրն է էռացել, նա չի լինելու, այլեռ Ուր նստել, Օատույանի մոտ ծեր կատուն ու է կուսինն բոնում... նստել քարով

Մարտիննչ կանչում թեզ:

ճայրսընկավչար գնդակից, Բայցնա ընկավ Քաչի պես:

ալերեր: Լռությունը ու

սաու

«Հիսուս, Հիսուս, լսու՞մ

Ֆրանջ գնում են թն թնի, Գիշերը սն է, աճեղ: եվ իքվում է աղետներով երչողում են ազատ մի բախտ, կարմեր: փարունննրվառ է շոյում նրանց եվ կուղերն Փետրվարյանպաղ քամին:

Վշտից կապտեցին, շրինրը շրրերը նրա երա, եվ խավարեցին աչքերը ռպլալյծառ, Շանթվածինման նա փողոց քով, Թերվեց գրկեց Հոր դիակը ու

,

ու

իուր չեր ապրել նա այս աշխարճում, իզուր չէր քայլել ծաղկունքի վրա, նա

աճա՝

ԺողովրդիՀետ կուվով կանգնել Հանուն պզատության, Աշխատանթի ռսիբրո...»:

ր

'

'

--ջեՑ--

Մարտինըսողում է Հատակ" Հրա Ե՛լ առում է նտ. --291--

՝

12--

Ընտիր երկեր

«Գերի եր, գերի, ով դուք բազեներ»: եվ հվաղում է ձայնը գնալով,

խզվում, խլանում:

Մեկը սեղմում է, խեղդումէ նրան, կրակովայրում:

քայց պատուճանի փեղկերիետե Հնչում է Հանդարտ Մերթ աղուում մերթ էլ նորից

«Հան-րա-պե-տու-թյուն»: ՝

..

ու

Հովին

ժառ-Հոգին ւլինդ քափաշարու եվ նայում, քն ոնց արորն արնի Գետիկապուտակջրերն է վարում: ես

աո " որր ԼՈՑ

ԲոնկվումՀանկարծ Երկաթեբառը՝

Փ

կավէ, երբ աշնան զովին

Քո

շիկացած

մեխը արմընիդ միչիցդու դուրս ես բաշում ԵՎ, տոնի ճերմակ Հճանղզերձ զզեցածյ Հյուրի բախման ես ճանգիստսպասում:

ու

Կ.

ա»

ես ուսանում

եմ,

,

սրտո՛վուսանում

է Հույզը ժլատությամբ

երբ ճեղը

են

տաքանում, տալիս կողերըդ անվերջ:

թողի Հեռվում տունն իմ ճայրենի Եվ իմ Ռուսիան ես քողի կապուտակ,

աստղայինղողանջում են Ջանդգերն

էուսինը ոսկե գորտ լինի կարծես, ողում է խաղաղջրերում կրկին:

ծս

կեչու անտառն է վառում երնի Ծերացածիմ մոր կարոտանքնանտակ:

թուփ՝ մի մոմ՝ ընժայված ծեգին: Ո՛չ մեկի աոաջ դուռ չեմ բանալու, ներս չեմ թողնելու այսօր ո՛չ եկին,

նուրբ ծաղկարերթի պես խնձորենու

Ճերմակ է իջել ճորըս մռրուքին։

Բուքը շատ պիտի զնգա երգի, Ո՛չ, էս այնքան շուտ չեմ վերադառնա, ու

կապույտ Ռուսիային արթունկՀակի

Հին թիկին՝կանդնաժ մի ռտքի վրա' ես

դիտեմ, իրեն դդգվողիՀամար իր մեջ ունի խնդություն մի խոր, (ոկ այն պատճառով,որ ինձ է նման Այն Հնամենի թխկին իր գլխով:

Նա

Հ«

»

Սուրում է աշնան վարդադույնլճում Աշնան ոսկեղեն տերկի Հույլը. Այդպեսթիքե՛ոն է նվաղած թոչում Դեպիխավարում առկայծող Հուրը: ես

դերվաժ եմ

այս

գիշերով խավար.

ձարաղա՛տ ինձ դօղնաժ արտերը. են

Աշնան Հողմն, ինչպես ջաճել սիրաչար, Վեր է բարձրացնում կեչու փեշերը:

Ջո՛վ

Հովտու՛մ, ն Հոգուս խորքում. շճոտի՛է մուժը նմանվում.

է ն

Գառան

--258--

լուռ,

Ամեն

--959--

տակ, աշնան լուռ այգում, Ցանկապատի

Հնչում է զանգակն

Փաթիլննրըսառած

ճեռվում մարում...

ու

(ուսամուտն

:

բախում

են

Ա ար անդաղորըն

դնո Չէիունկնդրել

ուշեմ այսպես ճավերժ ձայնին բանավան նլութի, ենչՀ 1"լա՛ վ կլիներ, ուռեն ներ, եսչ այ /ոճնուպես, Շուռ եկած ցոլա լ չրերում գետի:

սաճում

նս

ս

Բողոքում է քամին Այնպեսմոլեդնորձն

ԼՈՐ

ինչ լա՞վ կլիներ, այս դեղից, մթնում, (ուսնյակի դնչով քարմ խոտ որոճալ... ես, խաղաղ իմ երջանկություն, Ռրոե՞ղ Ամեն ինչ սիրել՝ոչի՛նչ չտենչալ....

:

Ու գազազում է խիստ,

Ռր չեն լսում իրեն,

՛

Իսկ փաթիլները ձյան (ուսամուտն

:

եվ

.

`

Ննջեցեք, թանկագին եղբայրներ,

Հայրենի երկիրը վերստին

ԻՆՈՆԻԱ

աներեր, փա Սեղժվում կրեմլիպարսպին:

շարժում

ծոչմբա մարգարծին

նոր այգ է շողշողուժ (ուսաճեր, փայլակն է կարմրածուփ

դառաժ

արտասուք

օաձծուփ: Դանդաղորեն

ԿԱՆՏԱՏԱ

ն ակենը է

բախում

են

չուրճրում...

Ննջեցեք,քանկադին եղբայբներ,

դամբանի լուլսծրում, Սրբաղան

Արեն իր շողերով ոսկեղեն է կանգնել դոան Պաճաղպան

մոտ...

Ննջեցեք, թանկագին եղբայրներ,

Զեր մոտով ժողովուրդնաներեր Քայլում է դեպ նոր այզն արնուո:

՝

ես

լ

չեմ սարսափումճիմա ոչնչից,

Թեկուզնետ-նիղակ թափի երկինքը. Բարբառեց,ըստ նոր աստվածաշնչի, եսենին մարզարեն ինքը: Սերգել Իմ

ժամանակն էլ Հասավ, վերջապես, չէ մտրակն ինձ Քրիստոսիմարմինն է, որ էա, եմ ՏԵ՛ս, իմ բերանից ես Ո՛չ մի փրկություն էլ չիմ ուզում, եթե պիտի ես տանջի լսաչի՛ Ա՛լ ուսմունքի եմ ես վերաճասույ աստղերի եղջյուրները սուր Որտեղ Հավերժնեն պատոում ձախից ու աջի, եվ նկատում եմ ես ա՞լլմի դալուստ: Ուր ճշտի վրա մաճը չի պարում: խուզում են բուրդ" պիղծ մաքրու ինչսլես

Սարսափելի

Հենց

թքում Հիմա: ու

8.»

«

Պարում1 Հողմը ցուրտ. Թեբում ծառերը վար, Ու փեղզկերնեն ցնցվում

Այնսլեսսարսավաչճար: --260--

ճամար:

ՇԸՐ:

Եյկեչը մովը կիուեմ մաքուր: Ձեռբերն իմ պարղաժ՝երկնի անճասում Սկրժեսլուսնին,բնկույզի էժան:

Մոսկո՛վիա, կոժի՛րն ողբա՛կրկին,

անվերելակերկինք չեմ ուղում,

Չեմ ուղում նան էՈ

ձյուն

ուղում նան,

որ

գա

մանեմանլ

այգաբացի

Դէմքը մոռայլվիգետում

՞

լճում: ես, որպես ժի ձավ, որ պիտի ածի, . Այսօր աժելէմ բառիոսկե ձու: Իմ առաձգական ձեռքերովայսօր Օատրաստեմ շուռ տալ աշխարճն այս թեքն... ԵՎ, բուքի նման, ուսից իմ Հզոր ափին են տալիս ամբողջ ութը թն: ու

"

|

կաթնաժիրային քողի էստծո

կպատոեւի

մորուքը նույնիսկ կփետրեփմ։ բերելով Հանդես՝ Սեղ-ատամներըս Կկախվեմնրա սղիտակ բաշից

եվ կասեմ նրան բուքի

բարբառով,

կլոխեմ, տե՛ր,Քեզ ու քո կաշին, Ռր մարդն իմ ծաղկի բանիվ ու բառով: --

ես

նոր Հնդկագնացէ երնացել: աղոթքներըքո ժամագիքի Ռղզջ ես իմ բառերի կացզովկկտցեմ' ես ձեզ կազատեմ ապավեն-ճույսից եվ կտամ ձեզ ուժ ու կտամ Հավատ, Որ դուք գուքանով վաղ արշալույսին ճերկեք գիշեր ու խավար. Արնուվ Ռր անդաստանումբառի ու խոսքի Փեթակներիպես բազմանանՃունդեր. Որ երկընքի տակ Հատիկեեր" արդեն Մութն էլ, մեզվի պես, դարձնեն ոսկի' կս

Ռուսիայի վրա՝ղանդերի Հաչոց, կրեմլի պատերն են, որ լաց են լինում: Այժըմ ես, երկի՛ր,իմ զորեղ աջով Ե այստեղ տեգով ծեղ ծառս եժ Հանում եձգվեմմինչե քաղաքը անտես,

ձեզ քաղաքն ինոնիա,

Ուր բնակվում է նոր աստվաժը ձեր"

՝

ես

եմ

խոստանում

անիծում

եմ

քե՛զ,Ռագոնե՛ժ,

ե

Քո

կրունկները ն ճետքերը չոր: Դու ոսկե Հրի շեղջակույտը թեժ չրի բրիչով' Փիխրեցըրեցիր -

որ երկնակողին ՌՀմակն.ամպերիդ, Չարգայլերիպես ոռնաց պարեց, ու

Ամեն

կանչողի ն խիզախողի

Ժանիքի տեգով միշտ պողաճարեց: իր ճիրաննեերովարեդ օրական Հոգիէր մլրվում՝նման դաշույնի, ա՛ց եղանք գնտում բաբելոնական, Մեզ քրջեց կարժիր անձրեն աշունի' եվ Հիմա` Հանած վարաիկնՀիսուսի, Գոչում են մրրկող բառաչով եզի. ԶԵր ձեռքն մաքուր ծերքը լվացե՛ք Երկրորդլուսնյակի ճարմար տաչտակում: ու

նզովում

եմ

եւ

շունչը

կիտեժի

Եվ նրա բոլորուղիները 122

կամենում էմ, որ երկնի մուժի Եվ անՀունիմեջ մեզ պալատ կերտենք: Լեզվովլղզելով՝իսպառ կջնջեմ Ես

Ե՛լ

ե՛ նաշճատակաց, քՔրիստոնյտ սրբոց պատկերներըժել Ամենայն

562...

եթ կորչում, ուտելու է ձեղ Աստվածնէլ Հիմա ա՛յլ (հրպ է ուտչում անտես կովի պես Ջեր կորված ժեջքին՝ են մտնում խորքը այրերի եվ զուր Բոլորբ,ովքեր մոունչն են ատում,

ես ասում

եմ

ձեզ.

բոլորդ

Հավատիմամուռն

-ԳՈՏ--

Մեկ 1՝ տյդ նովը ռուսաց ցուրտ օղում Արնի տեսքով ա՛յլ Հորթ կբերի: է՝ կշալի իր Ճորթի Հրով Մ Դնտնրկաշկանդաժսաոցն լեոները, ծվ կջարդոտի ոսկն պողերով

եռքի դոները" Համաշխարչային

կիջնի նո՛րմի Ռլիմպիոս, Սր գծի նրա դեմքը անսովոր: Ասում

եմ.

կուլկտամ ամբողջ օղը

մի ումպով, լեղուս՝մի նոր գիսավոր: Ոտքերըսմինչնննղոս կչոնմ, Զեղնից տանջանքիսպայտերկկուն մ... կխրեմ աքյան-ձեռքըս զորավոր Բննոներիմեջսառցեղջերավոր: կանեմ

ծն Հասարակածը նո՛,) կծոնմ

Եվ,բուք-բորանի

կոծի տակ, Մեր մայր-երկիրը ուղիղ մեջտեղից կկոտրեմ, իբրն մի ոսկն գաքա։ Վիչերովպատված մութ խորխորատում Չլուխս աստղաճեր, որպես արփու ցոլք, կխրեմ, որ ղոռ ճարմատյունն Այնպե՛ս Աշխարչում լի ամեն սար ու ձոր: Եվ ամպաշխարչճից ճսկա չորս արն, իբրե չորս տակառ, յած դալով վերից, Ազատված իրենը օղակառպլերից՝ լաց

ու

`

Աշխար«ճնե՛ր սլիտիցեյնն

ու

վառեն:

..

Էս

ո՞վ Ամերինա, ճղոտվածմի կես: հրկրագնդի Սարսափո՛ր. բավ է նավերըդերկաք

Դու

բեռ

նմ

ասում,

ծովերն ուղարկես: Անչավատության

Մի՛ բեռնիր

արտեր Բաղալոով,չուդուն

ու

քո

գնտի ափեր

ծիածանով։

Մարդըկարող է կլանքը շաղափել --264--

ՎոկԼադոդայիչրերով ծանոթ: իզուր մի՛ ջանա քո կաղույտ ձեռքով Ամայի երկնին խսինլ առաստաղ. Փոքրիկ մեխերի անթիվ գլխարկով Հեռու աստղերինցոլք չե՛ս տա, Հաստա՛տո Պողպատաքարի լավայի լցմամբ կրակի եոքը երբեք չե՛ն մարում: Եվ ասում եմ ես. մի նոր Համբարձման կթողնեմ ես Հետքեր

այս

աշխարճում:

կրունկովկախվածամպերից քոքան՝ հշայծամիպես աքացի կտամ, ԵԼ կճագգրնեմ երկրի սոնակին Ակն արեգակի, ակը լուսնյակի' Եվ ժի՛ երգիր դու մաղթանքներմուլ Փշալարայինքո լույս շողին. 2Զ.՛. լուսավորի դալուստը նրա՝ Նոխազինման սարում վազոդիչ ու

Դեռ

կգտնվի մի նշանառու,

Բր նետը կուղղի Հենց նրա արտի՛ն, Եվ մուժում արյունն, իբրն բոց հոուն, նրա կջատկի

սպիտակբրդից:

Ոսկե կճղակը, աստղի պես անշեջ, Ցած դլորվելով՝ մութը կձնի եվ նորից նրա սն գուլպայի մեջ երկար ճաղերն անձրնի: նոտնկվեն

եվ, որոտի պես, կքնդամ արդեն Արեգակիկ լուսնի ակերով: կփոնմ մաղերս իբրն դոռ 4րդեճ, Զույգ քներովըս դեմքըս փակելով: նիզակկսարքեմ խեղճ փարա Ականջից բոնաժ՝լեռներ քամի կտամ:

լխոտից,

Ամէ՛նցանկապատ,չափարե դոտի

Մի ափ փոշու պես ցրաժ՝ ծա՛փ կտամ: Քո

արտերի սն այտերը Համայն Նո՛րմի արորով խորունկ կչերկեմ, Շվ բերքը, ոսկե ագոսվի նման, --205--

կգա Հողիդ կներկեւ Թոչելով

Բնակիչներիդնա կրողողե Հասկեթների զնգուն ղողանչով: եվ Հովիտներում արնը շողեր Ու լովս կոնկի, որպես ոսկե ձող։ եվ ափերի մեջ քո լայն Հանդերի կաճեն սոսինհր նոր անթերի, դարուններդեղին, եվ կցատկոտեն Որպես սկյուռներ, օրերի ճյուղին: եվ կնշողեն գետեր կապուտակ՝ Հողի արգելքներն անվերջ ծակելով: կողն իր փակելով, եվ արշալույսը, ձկներ կորսա նրանց տակ, Աստղային եվ ասում եմ քեզ. կՀասնիմի պա՛, երբ շանթի շուրթերն անվերջ կծփան. իրենց Հասկերով դարի ն ցորեն կապույտիզանգը կոլոզաճարծն: կտցովկծակեմ լուսնի սկա ձուն, Այնտեղիցկելնի մի զառ աքողաղ եվ կտարածիիր գոռ ծուղրուղուն՝ դաշտերըխաղաղ: Թնդացընելով ու

Ինչպեսարտերով, երկնով եմ վազուՐ Գլխիվարկախված ամպի սյուներից: կապուրո տարափիծփյունն եմ լսում, Սույլը նրբաքիք լուսատուների: Արտացոլվումեն լճերիս ճեռու ժով խորշերում Ծոցերում կապուտ եվ, Ինոնիա,քեզ տեսնում սնվերբ Լնոների ոսկե գլխարկների մեջ:

Փորձում է սեղմել ապակու աչքում, հսկ արեգակը, կատվի պես, վոազ եժիկը նռրից իր կողմն է կծկուր եվ ճանղդարտ գետի շշնջոցի տակ, Քղանցքիվրա մեղմ արձագանքի. Անտես մոմերի կաթիլի պես տաք Մե երգ լեռներից կաթում է ճանգիստ. աստրծուն երկնում վերին, «Փա՛ռք Ողջ աշխարչճին խաղաղությու՛նչ

Պոզաշարեցսն ամպերին. Բիլ եղջյուրովլուսինը թույլ: ձվից ելավ մի սաղ՝ Աստեղց հնչ-որ մեկի կամքովբարի, Ռր Հիսուսիլուսապսակ Հետքերնառմիշտ կտցաճարիս Նո՛ր ճավատովժի փաղռաճեղ՝ Առանցխաչի ն տանջանքի, Ինչ-որմեկը, որպես աղեղ, Սիածժանը ՀագավՀանգիստ Ցնծա՛,Սիո՛ն,ուրախացի՛ր, մի նոր լույսով անցավ Փայլի՛ր Այսօր կրկին երկնում անծիր նո՛ր նազարեթՃասունացավ: նստած

ժի նոր անծին մատակ՝ ինում երկիր: Մեր ուժի մեչ՝ ճավատըտաք, Ճշմարիտը՝մեր մեջ կրկին»։

նո՛րփրկիչ է

ու

եմ Արտերդ

Դռանը

դոնե՛ր, խրճիթնե՛ր, պառավ. մայրիկի՛ն

տեսնում,

նստաժ

կամենում է մատներով սառած Վառ վերջալույսիշողերը բոնել. Փորձում է որսալ իր մեջքի վրա, Նա

960.

ԵՐԿՆԱՅԻՆ

ԹՄԲԿԱՀԱՐԸ

Հեյ, ճորտե՛ր, Ճորտե՛ր,

Դուքորովայնովճողին եք կպել

Այսօր լուսինը գետի չրի Ձիներնէն ըմպեր՞ --207--

Հետ

|

Աստղերնեն թափվում տերններ որպես,

ար Թե՛

Հողի վրա

թա,

ու

Մոր սիրտն ենք նիտում Ռւ

սուլոց մրրկային

մալայյոտտ կառա, Դուք մտրակներմբբիկների դեմ, չող

|

թե՛ եքերում։

Ռվջերազատ կյանք բախտ են ուզում, նրանք սն մաճի աճը չգիտեն: -. ու

մենք որպես ռումբեր

սերմանում,

Մճր դարպասներին,որ տանում Սրբապառկերիթուքն ի՛նչ ենք

`

վեր, անում: են

.

շ

,

|

Կպոկիվերից նա արեն այս Հուր, իր ճամար կանի ոսկե մի թմբուկ:

ղատ դարձեք սեղիրվեցեք,

Ռոր ատելի են մառախուղ ու

|

ճամփեքովանթիվ, կպոկի,կանցնի Որ ամենուրեք իր կանչը փոի, Փոռիստվերին վանքի բանտի եվ ճերմակ ճոտին գորիլաներիւ

'

|

|

ճետ

ու

։

եվ այդ կանչի մեջ թարար կալմիկ Փիտիցանկալի ղողանջըլսեն ու

`

Ուն

կովերի կարմիր, երկինքը

կարմիրպոչերով պիտի «Հրկիղեն: .

'

լուսնկան այդ սն ուժին Բարնկաժ է դարձել ճանկարծ, Մենք ծոծրակին կտանք քարով Ու երկնքից կբերենք ցած:

մերն է, ալո, Հաղթանակը

'

ա

Եվ Հեռու չէ նոր ափն արդեն, Ալիքն է սիպ մագիլներով

քերում ավազը ոսկեղեն:

վերջին ալիքն աշճեղ Շուտով

Մենք կցրոնք ամպերն ամեն, կանցնենքամեն մի կածանից Ու երկիրն այս զանգակիպես Վար կկախենքծիածանից:

Սիրասմու է, որ կվառեմ Զատկիտոնին կոմունայի:

Զիլ զըրչդա, անվերջ զնեդա,

Ուժն է գնում մեր զորական,

Ո՛վ դու մայր Հող խոնավ տաշ, եվ մեղ պատմիր անտառներից

Միլիոնլուսին

ու

դաշտերից այն

կապուտակ:

--Տ03--

մի կուռ

բուքչ

| |

Այս արնը թե նրանց Մեր դեմ դավ է նյութումլոին, Մճնք մեր ամբողջ զորագնղով նրան կառնենք սվինենրին,

:

| |

Մեղ աճավոր չէ զորիլաների Ճերմակ Ճոտերի ոչ մի զորավար, Աշխարչը, նման Հեժելազորի, Դեպինոր ափ է սուրում «ողմավար:

ա

անան

ՏՈՄ

..

պիտի ցալի:

Որ աշխարձճըՃճամախմբիչ եվ ալչում է ղորիլական Հուոնսպիաակ՝նման ամայի: --209--

։

ենք մենք... Անտառային Թավուտիցդեն, միչով մեգի է մեր երկնային Թմրկաձճարն Խփումթմբուկն արեգակի՛ Գնում

Եվ լուսնի փայտյաժամացույցը ալաղ Խուլ կազդարարիժամն իմ տասներկու Երկնագույնդաշտի կածանի վրա

Շուտովկերնա Հյուրը երկաթի, եվ կճավաքի սն բուռը նրա Ոսկյա վարսակը ճատիկ Հատիկ:

-

"

օ

առ

քամիներ, քամինե՛ր, ձնե՛ քամի ՛ր, քամիներ, ամինե՛ր, Ավլցեք Հետքերը իմ անցաժ ողջ կյանքի: Ուզում եմ լուսեղեն դեռաճասմի լինել կա լինել մի ծաղիկ՝ մարդերի երկայնքից'

Ք

ի

օ

մաճանալ չվու տակ ծովիվի, Մածանալբոլորի՛, ինչես ն ի՛նձ «ամար անչամար Աստղերիձնեեղենզանգակներն Ականջներսեն լցվում իրիկվա ձյուն-Հովից:

Դուք,օտար

|

| |

մտաբերելով,

Ուզում եմ

Ի՛նչլավ է պաղ ձյունի

--

Քամին կժծի խրխինջընրանց),

Հոգեճանգատյան պարը պարելով,

լ

եվ լուսնի փայտյա ժամացույըը պաղ ժամն Տասներկու

անմշուշ, դեղդեղանքն

երբ որ եա բքի մեջ խեղզում է ամեն ցավ Ուղում եմ ողջ սրտով ն որքանունեմ ուժ ճամփեզրինտնկրվելմի ուռքիս՝ որպես ծառս

ու

իմ կխփֆի չուտով:

Ք

լ "

կուղեի ձիերի խրոմփոց-նրգիտակ Հարնանբքի Հետ Համրանալ գիրկ գրկի" Դուք թաթե՛ր լուսնային, իմ քախիծն անձչատակ Վեր քաշեք դույլի պես տվեք երկնքին:

ձեռքեր, ձեռքեր անկենդան,

Չի ապրի, գիտեմ, էրգն այս ձեր օրով: նժուլգ-Ճասկերը կոխրեն միայն Հին տիրոջնիրենց

Ք

ո

Նույնն են նորից, նույնն են դարձյալ էրկիր-երկին, նույն ջրերիխորքն էմ նայում աճա կրկին, Բայց սառուցյալ քո ճոզոցն է Հնչում սակավ, Ո՛վ գու Ռուսիակեղծ-դասական, Քո

մաճացմամբծնունդառած խնդուն կանչից Ո՛չ մի պատով չեմ անջատիտունըս անդորը,

եմ ես' բանաստեղծն վերջին Գյուղերի

Մի փայտյա փոքրիկկամուրջ եմ երգով։ Տերն խնկարկողկեչիներըՀեզ Հրաժելտիեն կանգնելաղոթքով: Շուտով կսպառվի,կմարի դանդաղ, մոմի Մարմնային

բոցը

--970.--

ոսկեգույն,

Բայցափսոսում ն չեմ ուղում, որ ինձ տանջի Քամիների ձայնը անդող։ եղեկիելյան է՛լ ավելի ուժգին ոռնա, աղաղակի՛ր Ո. մոլեգնի՛ր, ապբատամբածաճեղ օվկիա՞ն, Եվ արնի ցանցումչից փակիր Արժաթձկներ՝ ինչքան որ կան։ յ

ուկն

ու

»-211--

՞

Հ

է

աան ի«ոԽրՆ: ախծում

նքի

ե

ո.

նախիրնիմ շիկակարմիր: նրան այսքան սրտագին: կերգեր Ո՞վ

ԱՀա նա,

ԱՄ

:

:

:

«ամա չ

ա.

ԻԸ էո Պող «ղոր» Սիրում եմ, երբ որ ծառի ճյուղերին կրակն է երերում անմար: կանաչ

`

Տեսնում

,

Ո՛վիմ

գ

Ես եմ

ԲՈ"

Ոսկեբների ոստերնեն ճքթում Կանքեղներիպես՝ խորչրդի առաջ: եվ աստղային խոսքեր են փրքում նախնականսաղարթինթառած: նրանց ոսո .

:

կերակրելեմ

Հափրուկով

իր խաչն ձեռբերով: Գերեզմանոցն

կ

Սն աչե

| շրջում բլուրներն ի վար, մտնում է պարտեզ" Գողի զայրույթը

տ

"

ո՛, երն աքը արմատ արձակի, ինչպես տերններն սաղարքն այլս ծով:-

.

ծս

դիջ» այդպես` ձինրն իրենց գավակից ուր խմոզ լուսնին չեն Քշի պոչով...

ինքս եմ միայն բոի, ավազակ, եվ եժ ծագումով ձիազող եմ նս.

Լ

:

եք ոնց է Տնսք՞լ

գիշերով ծփում Թխենիներիզորքը ալեկոծ: ես կկանգնեի դիշերն ստեպում լավ պաճած ն սրտիս ժեջ՝բոց: Ձեռքիս

ու

-

մե »

ԽՈՒԼԻԳԱՆ

`

Թոշնելէ գլւիս

Քնարիսձճոթին

թռիր Քամի,սաղարքներ

դու մարգում, էլ եմ, քաժի, բեղ սնս խուլիգան:

եմ

Խենթ քամի, մարդուժ Բայց մի՛ վախեցիր: Քջիր Սաղարքներ

Ես

նե սիրում եմ, երր րր քավուտները լուրթ, Ինչպեսեզննրը ոտքերը՝ 'ցեխում, Տերենեձրի ժեջ խոնավ անփույթ Բննրն են մինչե ժնկները թաղում:

"

«Պոետ» նս

ու

--912--

քուիր ոսկեգույն:

գերի դարձել եմ` Հույզի տաժանքում Դատաղարտված երգերի: Ջաղացքարերը պտտել

Ուոննիներիթփերն է մաքրում Անձրենավելով իր Հոկայոկան:

ես

ու

Կեչուտիկաթր լուսնի սափորոի Խեզդելէ ուզում կարծես թե մեկին

Ի `

ղաղձ

՝

ն թաշիր կրկին Փովիր, կեսգիշեր,

Հողի խոսքը լոս

Բայց չեմ թոքափի այս ցավն անսովոր, Որպես եկը, որ անժիր չրնրում է մի ասող ղիսավոր: Արտացոլել

ես

ԲՌ

։

Հասկանումեմ

Ռուսասուսնփայտաշենու ճին,

մունետիկն ու երգիչը Քու երգերիթախիծն իմ գազանային

'

ես

ո

:

ը

ւ

ւս

,

ԴԱ

ՀոՅԱՆ

էմ ոնց է չանկառջը Հիմի լիզում մարդկային: Ոտնաճետքերը

ՈՐ

անունն

ձրգով էլ

հմմ

մի վերջին անգամ: ինձ չի մաքրի կյանքում, ըն բեղ պես խուլիգան:

--ջ73:76--

Ընտիրծրկճր

Տ

Ց

Սառնամանիքըդյուղ, մարգ ու անտառ Շուտով սպիտակ կրով կծեփի: Ջեզ կործանումիցփրկություն չկա, Թշնամու ձնոբից դուք չեք խուսափիս Աշա նա, առա «սկան երկաթի իր ձեոքն է դնում դաշտի կոկորդին:

Փ

Վաղ առավոտվալայնության վրա Բուն է

կոընչում աշնանավարի:

Մաղերիսոսկին թոշնում է վռազ,

//ւ մերկանում

է գլուխն իմ

բարի:

ինչ-որ ծանոք ձայն, Տափաստանային

ձին, Ականջնէ լարում ալրաղացը Սրելով դարձյալ չոտառությունըալրաղացայիե եվ բակի ցուլը՝ լոակլաց «սկան,

ւ

/ղջույն Քեզ, ողջույն, մայր բարդի՛ կապույտ: Շուտովլուսինը՝ ձյան մեջ լողացած, Ցանցառդանգուրիսկնստի անփույթ:

Շրակների մեջ գաղտնիմի սարսուռ, Դաշտերիվրա աղետը ղգաց՝ Մի ճին գերանովսրբելով լեզուն'

--

ձայնով ականջներըսլի՝ Աստղերի

Առանցսաղարթի շուտով կմրսեմ' ինձ Առանց

կերգեն չաճելներն էլի, ծերուկներըչպիտի վսեն:

Ինձ

պոետ կզա դաշտերից անջուր, նոր Նո՛ր

շ

ԱՑ

Ա

՛

ձայն կթնդախորքում

անտառի

-

աշնանավարի:

եվ քի կիների սաղարթն են ցրում.

Գալիսէ,

գալիս լրաբերն

աճեղ,

Սահր կրունկով քավուտն է փշրում: եվ ավելի են երգերը տխրում,

` Հնչում է, Հնչում փողն աղետաբեր:

Հյուսվածդորտերիկոկոոցի ճետ: Ո՛վ էլեկտրականդու արնածագ,

'

Ի՞նչպիտի լինի,ի՞նչանենք Ճճիմա

Դուք,իրար բռնած թոկ

Ճամփեքիկեղտոտզիստերի վրաս ՝

.

.

"

Հերիքէ Հրճվեն մոութները Ճճեզ։ վերցրու-իմացիր,

տյալլա-լյա-լյան

անտառին Մոլեգնած գալիս,բախվում

ՔԱԹԱՍՈՒՆՔ

։

ն

եվ դրանից չէ՞, որ աշնանային ԴեղինՀծողմժերը ամպերըպատոում, ՛

'

րանիցչէ՞ այդքան

է,

Ի բարմռնը ասո,

դոգերից կախում: Պատուճանների

'

անի՞

իր տի-լի-լին

Աշնան շնանավարի քամին է փչում, Թփերն աշնան փեր են շրշում մ

.

,

սիրես,

չսիրես:

Այ», լավ է, որ աղջամուղջըպաղ Մեջ Հետույքին է խփում ճաստաբեստ՝ .

1ուսայդրավելն արյլունաքաթախ: .-274--

|

ու

խողովակ,

Ալս խրճիթներիփորերը փայտն է աշա տենդը սպողպատեւ ձ8նցում Դ

Տ.սէ՞լ էթ Գ.

արդյոր,

դաշտեր, է, կտրելով Գոքոր ՈՎ" ացբն բելպես ինչպ ՛

--«918--

Գլուխը կաղույլտ մուժի մեջ խրած, Փեչացնելովհր ռունդով երկաթե,

Վազում չուգունե քթերի

վրա:

Տեսե՞լ եք ոնց է երա հտնից Խոտերիմիջով, ինչես մրցության տոնի

չենց դրանից էլ տալյանկանտխրեց,

`

.

`

։

ւ ԸԴ

ՏՈ

Մք թաս չարաղետ

ԱՅԳ

Ռաներըդեպի գլու ննտելով, Թոչում մի քեքն, կարմոտբաշ քուռակ:

ծիծաղեչի, իմ անդին Հիմար, Ու՞րես սլանում, չգիտե՞սմիքե, Ռր քո տո«մակից ձինրին Հիմա Հեծելաղորնէ ձաղթել ղողպատեւ

ԽՈՒԼԻԳԱՆԻ

վաղքով Համառ օրերն այն կրկին, Երբ պեչենեգը մի ձլու Համար Տալիս էր երկու շիկազանգուր կին:

Ռւրիշձն

ունի

մի դերադույն, Խոստովանանք է Որ Հատուկ է լոկ խուլիգաններին: սա

'

է մեր երկրում ուրիշ կարգ, Սաճմանված Գնում

են

ձիու կաշվով մսով Հիմա լոկ մի չշոզնկառք: ու

՛

Սատանան տանի քեզ, Հյուր դժնդակ, Չի Հաշտվի քեզ Հետ մեր երգն իր օբոսմ Ափսո՛ս, որ մենք քեզ մանուկ ժամանակ Չենք սուղել,որչդես դույլը ջրճորում: ավ չ ձեղ Համար կանգնել նայել, ու

Թիթեղյա,ամբույրձեր շրթունքներին, Միայն ես եմ, որ տիրացու դառել, ձմ երգում Ալելույա

իմ երկրին, այս եղանակին Ձորկավի վրա ե չոր սվաղի, Գյուխըտալով չոր ցանկասլատին, Արնաքամեղավ ոյտուղն արոսի'

Հենց դրանից էլ

--216--

ԽՈՍՏՈՎԱՆԱՆՔԸ

բոլորին է տրվաժ այս կյանքում նիգել կամ, կարմիր խնձորի նման, օտարի ոտքի տակ վերից. Ընկնել

առնետուրն այսօր,

փութ Հազար

ղզառնարաղով

Ո՛չ

Մէ՞քեչգիտես,որ Ռու ետ չես բերի

ու

79Հ0

ժամանակ,

իմ

իր աղիողորմ, Փոռնց Հնեծկլտանքն եվ ծղոտաբույր մուժիկը խեղդվեց

(ամպի ւղես պաճաժ գլուխըս վերե, տալ խավարում լույս Ինձ դուր է դալիս՝ Զեր Հոգիների աշնանն անտերնեւ Իսկ երբ քարերը Հայճոյանքների Թափվումեն վրաս կարկուտի նման, ես ռպլաշտպանում եմ ձեր Հարվածներից իմ շեկ մաղերի բոցը Հուրչրան:

Զա՛ղցր է այղ պատինՀրշել ինձ Համար Մոր լիճը մամոտծ, մեր կանաչ թխկին, Որ ես ինչ-որ տեղ ունեմ Հայր մայր:` Ռր երգիս վրա չէին էլ քթի, Որոնց Տամար ես քանկեմ ինչպես արտ, ու

մարմին, Գարնանթարմ անձրե ն միս նրանք այլս ամեն խոսքի Ճամաո վատ, առած ձեզ դա՞սկտային... եղաններն իմ լա՞վ դեղջուկներ, դրկից, իմ դուռ Դուք առաչվա պես խե՛ղճ եք ծրնի, եվ վախենումեք ճաչճի ընդերբից, ու

ու

--Տ717--

Հաց Լի բերում քոռ բունը խոնավ, եվ այդ Հացը մենք ճերթով կծոտում

Աստծո

սպլատիժից, չարքից ու դեից... րն իմանայի՛ք, որ ձեր գյուղացին Ռուս բանաստեղծնէ Հիմա առաջին... երբ նա թրջում էր ոտքերն իր բոբիվ՝ եղյամ էր պատում ձեր բարի սրտին... հսկ Հիմա ոտքին լաքած նոր կոշիկ, եվ ցիլի՛նդր է նա կրում իր զլխին... Բայց դեղջուկ է նա առաջվանման, Իղիք, կորովի, Արյունն առաջվապես է՛ո է դալիս,՝ ծվ ամեն մսի խանութի պատին նկարված կովի Նա Հեռվից Ճճեռու գլուխ է տալիս:

Ու

ես

նույնն եմ Հիմա, Չեմ փոխվել իսկի, Դեմբիս հույն կապույտ աչքերն են ծաղկում, եվ, փոած երգիս խսիրը ոսկի, Շա՛տ բան եմ ուղում ասել ձեղ կյանքում: Բարի գիշե՛ր ձեզ Ու բարի վաստակ, Բարի գիշե՛ր մեր գյուղին ու Հանդին, զնգում է դաշտերում արձակ Արդեն Մեռնող արնի կարմիր գերանդին...

|

-

:

Իսկ երբ քաղաքում է նւս կառապանների՝ ճանդիսպլում Հիշում դոմաղբի բուրմունքը նռրից, Սատրաստէ կրել ռլոչը փողոցովանցնողձիերի, Ինչպեսքղա՛նցքը ալսակիշորի...

'

Այս կապույտլույսն ինձ այնպե՞սէ թովում, Որ այս կապույտում փույք չէ ն կախվել... Ի՛նչ արած, որ ես ցինիկ եմ թվում, Որն իր ճետույքից լապտեր է կախել: իւ Հալի՛ց ընկած, Պեգասիմ րարի,

:

է ինձ Հողն իմ Հայրենի, Հարաղա՞տ

Հարազատու մուոյ Թել տխրությանգորշ ժանդե է պատելուռենիներին, ե ինձ Հարաղաւ: նույնիսկխոզերիմոռութներն աղտոտ, Եվ նոկոռցը գիշերվա մթնում ցատկող գորտերի ես ճիվանդ եժ իմ մանուկ օրերի Ճճուշերով անգին, Սիրում եմ գարնան իրիկունների ամպն անձրնալից, չոքել է մեր տան դիմացի մենավորթխկին կարծես Եվ տաքանում է մայրամուտի ալ խարույկի Ճրից... Քանի՛ անդամ էմ էս թառել նրա կատարինկանաչ

Իմ

եվ ագռավների ձվեր դողացել... Տեսնես կանա՞չ է նա էլի՝ ինչես տարիներառաջ, Բունըչի՞ մաշվել, կամ չի՞ կորացել: իսկ դու՛, Մեր բակի Հավատարիմշուն,

կախընկած պոչըդ ճազիվ էս քաշում եվ նույնիսկ գոմի դուռն նա մոռացել... Հիշու՞մ ես, ինչպես տնից ծաց շորքում, --218--

ինչի՛նէ

պետք քո փափուկ վարգը, եկել եմ, որ երգեմ այս ղարի Գորչ առնետներիդժնդակ փառքը:

ես

,

՛

Դու ճավանաբարարդեն կուրացել,

չէինք զզվում իրարից բնավ

Ինչպեսարտերը՝ճրից ճառագաժ՝ Իմ չեկ վարսերիփունջը շողում է... `

ծս

կուզեմ լինել դեղին առադաստ ուր մենք լողում ենք:

Դեպիերկիրն այն,

Չեմ ցավում, լալիս, չեմ կանչում խոսքով,

Ողջը ծխի պես քամին կտանի' ծս՝ արդենպատվածխամրումի ոսկով, էլ չե՛մ լինելու երբեք պատանի'

--979--

Հիմա այլերս այնպես չես խի, Այնպեսչես բարկի, սիրո իմ քրտատար,

Սոխին բողկի վատՀուռկփչեմ Եվ, վրդովելով իրիկունը դինջ՝ Ուղիղ ափիս մեջ բարձըր կխնչեմ եւ Հիմարի տեղ կդնեմ ես ինձ

Քասառմա՛ն ոդի, բոցով քո, նայի՛ր, Գնալովչուրթրս սակավ ես վառում: 0, իմ քարմություն առաովոտնային, նչքերի մոլուցք, Հույղի վարարում:

Վերացածնիրճե՞լ

կեչու շոր Ճագած Հողն էլ չի խաբի, Ռր ոտաբոբիկ շրջեմ անդադար:

բուքը լսել, կարիք չունեմ այլ Հաջողության՝ լոկ ա՛յն պատճառով, որ կյանքում ես էլ Չե՛մ կարող առյրել առանց խենքության, 18221

իմ

իղձերի մեջ ժլատ նմ դարձել, Թե՞ եղել նս, կյա՛նք, դու միայն հրազռ Գարնանմի զնգուն առավոտ կարծես կարմիրնժուլդով սլացա վռազ:

կյանքում բոլորիս, Պղինձ սաղարքն

Թողօրչեյալ

ու

մեռնում

որ

ու

-

ՑածրՀասակով նիշճարավուն, Բայց տղերթի մեջ միշտ քաջ էի ես ԵՎ Հաճախ էի վերադառնում տուն,

դնում:

ու

-

Տ

արնոտագժ քիթ նկովում

«

Ջուր մի՛ Հայճոյեք։ Այսպեսէ որ կաւ ես վաճառորդչեմ բառի ու խոսքի: Դեպի ետ, դեպի ժոժրակըս ճակվաժ՝ Սանրացելէ իմ զլութը ոսկի,

Վաղ ճասակիցէ երեում արդեն, Ինչ որ ճոզուդ մեջ ապրում է, կա, Թե չդառնայի կյանքում բանասոեղծ, Փուցե լինեի դող սրիկաս

բոլորս ենք անցվոր,

լինի այն ամենը,

"

է թխկուց վար ընկնում...

Գալիսէ, ծաղկում

ու

ես

երես:

ել ի պատասխանիմ մորը բարի, ես ասում էի բերանով արնաժ. «Ոչինչ, այդ ուռքս դեմ առավ բարի, Վաղըամեն ինչ կլավանա»:

|

-

ու

:

Ինչպե՞սկրեր գլուլթըս ջաչել, եթէ չեմ սիրում ո՛չ քաղաք, ո՛չ գյուղ: Ողջը կլքեմ։ Մորուք կպաճեմ, աթչմոլինիպես կանցնեմ Հյուղից Հյուղ։

Անցել են վաղուց օրերն այն անդին, Անցել են օրերն այն խենթ հոուն, եվ սակայն նրանց ուժը անճանգիստ է Հիմա իմ երդերում: Հորղդում

Ռիս կգցեմ ինչ-որ մի մախաղ, Պոնմեեր գիբթ-էլէս չե՛մ Հիշի՝ Նկ պատճառով, որ քամին, ավա՛ղ,

ոսկե շքղջերի տակին, խոսքերի

ու

Ամեն

ու

ա՛յն

է երզում, քան մեկ ուրիշին: Ցուիին --280..

՝

:

տողի մեջ իմ

այս

զրած,

Այն աանձարձակի ստաճակի ու

՛

է կարծես դրած: Հանդզնությունն --98:--

.

Առաջվանման

ես

Հւլարո

եմ

Գնալովիմ սիրտը զարկում է խիստ արագ,

դեո...

առաջվա պես Հանդուդնու քայ, Բսլց երե քիքս են առաջ արնոտել,

Հիմա ճոդիսէ արյունոտված:

խոսում եմ Հաճախ արդեն ն անտեղի. էլ նույնն եմ՝ ձեզ պես կորած մի անառակ, Ու նետ չեմ այլնըս այս տեղիցը: դառնալու

Ու

ծածլիկտունն առանցինձ կդառնա կուզ

Ու

«ես

թն, ոչ քն իմ մորը բարի, Այլ ամբոլին եմ ասում Հիմա. «Ռչինչ,այդ ոտքս դեմ առավ քարի, Վաղը ամեն ինչ կլավանա»:

Մոսկովյանայս

ոչ

"

։»

կհո, մեր շունը ծերուկ: որ շրջեմ ու ռատկեմ ծուռտիկ ու նեղ փողոցներում:

Վաղուցէ, ինչ չկա որոշվածէ, Աստծով

«Ք.»

«

Այո՛: Վրճովա՛ծէ: Հիմա անդարձորեն ես թողեցի արդեն դաշտերնՀայրենական: եվ թնւվոր իրենց տերններովնորեն Բարդիներնինձ վրա է՛լ չպիտի զնգան:

|

խեղղել եմ բանտում քշվառին, ոչ անտառի դող, ես լոկ խելառ եմ մի փողոցային, Ամեն անցորդիդեմքին ժպտացող:

Ռչ ոճրագործ եմ,

ու

Այգ նողկալի որջում միշտ էլ աղմուկ է բիրտ, ամբողջ գիշերն արքուն, Բայց ես մինչ լուսաբաց, ճետ տապակումեմ սւվիրտ, Ավաղզակների իմ երգերն նմ կարդում: Սմքած պոռնիկներին

--982--

աիդեն Հոգսեր կան այնքան, ինքս ինձ խաբելուց դադարում եմ ես:

ես ոչ

ու

կրծքիս վրա գլուխս ինքն իրեն է փլում, Ու քայլում եմ դեպի գինետունըմոտիկ:

իմ սրտում

եվ սկանդալիստճոռչակվելայսպես:

ու

իսկ նրբ գիշերներըլուսինն է փայլփլում, Է՛Հ, սատանա՛ն գիտի, Այնլես է փայլփլում...

«

`

ինչի՞ Համար եմ կոչվել շաոլատան

կեռ, Ցածլիկ տունն առանցինձ կդառնակուզ ն Վաղուց է, ինչ չկա մեր շունը ծերուկ: սատկեմ Աստծովորոշված է, որ շրջեմ նեղ փողոցներում: Մոսկովլան այս ծուռտիկ

Սրրում եմ քաղաքն այս՝ ծփիներովլիքը, Ի՛նչ փույթ, քե քառամ է, ինչպես հան զառամ, Ոսկե Ասիան ինքն է, քնկոտ Ասիանինքը, Որ մեռել է հրա գմբեթների վրա

ու

ն

| :

ես

չարաճճիջաճել եմ մոլոր,

ԱմբողջՄոսկվանիմ գրքի պես թերթել, Տվերսկոլքաղի շները բոլոր Ցանաչումեն իմ քայլվածքը թեթե' Ամեն մի յաբու

ինձ Հանդիպլելիս

Չլխով է անում խոր ակնածանքուի Վավբարեկամն եմ ես գազանների ե նրանց Հոգին բուժում եմ երգով: .

Ցիլինդրեմ գնում ոչ կանանցՀամար, Սիրտսչի տրվում Հիմար կրքերին,

նրա մեջ անշուշտ լավ է Հարմար Վարսակմատուցել մատակ ձիերին: ու

--283--

էր նա, ճեժկլտում

Սեր» կապեր չունեժ մարդկանց «ետ ծիմա, Տրվել եմ ուրիչ թագավորության:

լ "

Ամեն իմ

ճեկեկում, ասես, Սգում էր ինչ-որ ժի ճանդուցյալի, ի՞նչ էր նա տեսնում, ուղտն այդ աղյուսե, Ռոնոցներիմեջ տյղ անձրնային:

շան վղին կապելու ճամար ամենից լավ փողպատըկտամ,

Ցնդելէ

սրտիս մուժր Հավիտյան, նվ Հիմա արդեն չեմ ցավելու ես. Դրա Համար եմ կոչվել շաոլատան

Գուցետեսնում

էր մի Ճճեռու եզերք, Տեսնում մի ուրիշ ծաղկայի երաղ, Աֆղանստանի շեկ ավաղզները

|

եվ «կանդալիստՀոչակվել այսպես:

Եվ Բուխարայիմշուշները

»

Վ.

'

Ու

ծանոթ է ինձ այս տնակը Հինչ կարերըկապույտ ծղոտ են ասես, Որ տարածվելեն պատուճաններին:

Մարելէ սակայն երազը ալն ճեղ, Ողջը ճալվել է մուժում կապուտակ, Խաղաղություն քեզ, դաշտային իմ սեղ,

:

Քեզ, Խաղաղություն

Դժվարնն եղել տարիներնայնքան, երբ ուժերն էին խելաչեղ եռում:

փառք ու Հանգիստչեմ փնտրել կյանքում, Այդ փուչ փառքի Հետ ծանոթ եմ այնքան: չիմա, երբ մի պաՀ աչքերս եմ փակում, Տեսնում եմ լոկ տունն իմ Հայրենական: ես

'

։

ե»

ձայնով յ

ոռնում -ԳԼ..-

էրր անվերջ.ր:

ինձ

մի Հաճույք է միայն մնացել՝ Մատներըխոթել բերանն ու սուլել Վաղուցէ այն գնշ փառքը տարածվել, Թե ես լկտի ու անսանձ եմ դառել:

Ի՛նչժիժաղելի կորուստ

այգին կապուտակ ու զով, է նիրչճում ցանկապատիմոտո կորենիներնեն կանաչ թաթերով Բոնել Հավբերի երգերն աղմկոտ:

Վայրենի յր

յ

եմ

Ամառն

սնրում էի փայտե տունն ալդ Հին, ԷՀեղ մի կնճիռ գերաններիմեջ... Մեր վառարանըանձրն օրերին

իմ փայտե տնակ:

մանկությունս եմ ճիշել դյուղական, Հիշել եմ գյուղի կասլոչտակ Ճեռուն: ես

Տեսնում

' :

պարզ:

Այդ երկրները, ա՛խ, ես էլ զիտեմ, Այնտեղճամփեք եմ անցել ես այնքան... Հիմա ուղում եմ, որ ուղիս թեքեմ Դեպիերկիրը իմ ճայրենական:

Փօ

Այս փողոցը ինձ ծանոթ է այնպես

`

Նման

ու

արցունք...

կռրուստներշա՛տ կան աշխար՝ում. Ամո՛ք է, որ ես պաշտել նեմ աստծուն, Շանը է, որ երան էլ չեմ վոտաճում: 0՛, իմ ցնորքներ Հեռու, ոսկեղեն, Մոխրացածայս գորշ օրերի ճանկում, ես ճենց լկտի ու անսանձ եմ եղել՝ Ռր ավելի՛ վառ բոցկլտամ կյանքում: --285.--

քնքուշ, իրանդ

0՛, բանաստեղծի անիծյալկոչում՝

թեթն է այնքան... իմանայիր դու սրտով ճամառ՝ ինչպե՞ս կարող է սիրել սրիկան, ինչպե՛ս կարող է նա լինել խոնարձ: Թե

Հոգին ճանել... Սրտերըչոյել ինչպե՞սէի ես, Հիմա՛՞րըստենչում, ու

Մն չորոն

ու

ճերմակ վարգը եշանել...

։

ինչ փույք, Թե դլովխչեկան այս կյանքում իմ պատանությանտենչե՛րնաննման. եթե Հրեշտակ չապրե՛րիմ ճողում, բույնդներ այնտեղ սատանան, Դժվա՞ր

կմոռանայիպանդոկը Հավետ եվ մնաս բարով կասեի երգին, Միայն բոնեի ձեռքդ քնքշավետ եվ փայփայեիմաղերդ ոսկի'

՝

|

..4ենց ալդ նույն պղտոր ճաճույքի ժեղբով, Բոնելով ուղին ճանդերձրոլ կյանքի, Ուղում եմ դիմել ես աղերսանքով, Նրա՛նց, որ պիտի լինեն իմ կողբին,

ի

|

|

:

ւ...

|

կապույտ Փրգեճիբոցերը Հանդան, Մտաշան եղավ Հեռուն Հայրենի, ես սեր եմ երզում առաջին անդամ եմ եվ սկանդալն թոզնում վայրենի չափից ավել, "ս լջված մի ալդի, աժբողջովին՝ Չեմ սիրում արդեն խմել ու պարել առանց արդյունքի: եվ կյանքս վատնել Ես

ես

կուզենայիմիայն բեղ նայել,

մուժին, նալել աչբերիդ ոսկնդույն անվայել, /ր, սիրելով անցլալս Չկարձնայիրսիրել ուրիշին:

--2886--

Օտարկողմերում, ճողում ճայրենի... Առաջինանգամ ես սեր եմ երգում եվ սկանդալըթողնում վայրենի:

Որ մեղքի ճամար իմ յոքնապատիկ, Որով պղծվելք կյանքում իմ Հոդին, ինձ թաղեն՝ Հագիս ռուսական շապիկ դնեն եմ կողբին... եվ արբապատկե՛ր

կնասեր էի

կշետնեիքեղ ամբողջ կյանքում,

| " :

|

| ի

Դու պարզ ես այնքան, որքան բոլորը, ՌրքանՌուսիայումՀարյուր ճաղար կին: Գիտես,թե ոնց է բացվում նոր օրը, Շանոթ ես կապույտ սառնամանիքին Սիծաղելի՛է-- սիրտըս քեզ կպավ,

է-- միտքըս զբաղվեց: Հիմարությու՛ն Քո դեմքը ճպարտ Արբապատկերի Շատ

մատուռներում իմ ձեռբով կախվեց:

Թքելեմ

ամեն

սրբապատկերի--

Ցուիի կոպտությունն ճիչն եմ պատվում: Բայց աճա... քնքուշ մեղմ երգերի Բառերնեն Հանկարծ մեջըս պտրտվում' ու

ու

ես

զենիք թոչել չեմ ուզում Հիմա, բանիպետք է մարմինը» զգում: Օգոստոսամսի զովության նման էլ ինչու՞ է քո անունը զնգում, Շատ

-287--

փոքրչեմ,ո՛չ էլ մուրացկան, Սճրն անդամ՝ լսել ինձ չի իւանգարուժ. ես մանկութ գիտեմ՝ ոնցպիտի դուր գալ հդ ձիերին շներին արու: Խեղճ չեմ,

նրա

ու

անքմայց

դալուստը

ու

ծույլ:

լ

բանի նմ 2աշովում ես Հիմա Առանը ռտիպման, առանց վնասի: Ուրիշէ թվում Ռուսիան ինձ Համար, Ռւրիշ՝ խրճիքն շիրմատունը սին:

|

:

կյանքում չեմ ինայել122 Ռչ նրա Ճամար, ոչ թե՛զ, ոչ սրա՛:

ի

|

ու

ծ. Ուստի

|

Եվ, չոե՛ս, ուռենու իր ճյուղով «րն իմ լուսամուտն է աշունը ծեծում, ղիմավորեմ Որ պատրաստ լինեմ

եվ

լ

ւ

'

Անուրախկյանքիծրաշխիքն է ի՞նչ՝ Պոետիսիրտը խելառ շռայլ:

շառը

ու

|

ու

Պարզ աչքերով եմ ես շուրջըս դիտում Ու անսնում-Է այստե՞ղ, այնտե՞ղ,ինչ-որ տե՞ղ-ը դգու՝բարեկա՛մ քույր, միայն դու՛ Բանաստեղծիճետ կքայլես մեկտեղ,

: :

Ուտի թախծում ծմ՝ նստակյացդարձած, Հանձնվածքո շեղ աչքերի խորքին: Դու պարղ ես այնքան, որքան իբռլորը, ՈրքանՌուսիայում շազար կին: Հարլու՛ր

ու

Ռր ինձ կրթելովկյանքով Հաստատուն: Քեղ ճամար կերգեմ Ճոժար կամությամբ մթնչաղն անտուն ՃանապարՀների ճեռացումը խուլիգանության: Եվ

19»3 ՛

Թո՛ղքեզ ուրիշն

է ըմպել-դատարկել, Բայց-մնացե՛լէ, բեմ մնացել են

Շերմակ մազնրիդ ծուխը ապակե եվ աշնանային քո խոնջաչերը: 0, Նա

աար

Արի,անդինս,նատեեքիրար ջով, նստենք իրար քով, նայենք մեկմեկու Ուղում եմ քո ճեզ ճայացքի ներոո Մրրկի ձայնը լսել քո Հոգու:

աշնա՛ն տարիք: Թանկէ ինձ Համար

Դու իմ` նես

ւսմառվանիցջաճել կլանքից: ու

կրկնակի ես

դուր

գալիս Հիմա

ըանաստեղծիսմտապատրանքին: կլանքում երբեք չեմ

ստում

սրտով,

Այդ սլատճառովէլ գոռողությանը եմ »իմա ասել անվրդով, կարող եմ Ռր վերջ տալիս լսուժանությանը:

ել ժամանակն է՝ բաժանվել ճիղով Անվախությունից փենթ կովարար: Սիրտրսարբաֆ է ա՛լ մի խմիչոու, Որ սառեցնում է արյունըս վարար: 988... ու

-

Այդ աշնանային շողշողուն ոսկին, Մազերիփունջն այդ սպիտակավուն, Քոլորը եկան Հայտնվեցին Խելառիս Համար որպես երկություն: ու

հմ Վաղուց

թողել ես երկիրն իմ պերճ, Որտեղծաղկում են քավուտներ ու մարդ: նս քաղաքային դառն փառբի մեջ ապրել որոլես կորաժ մարդ: Ուզեցի --289.--

ռՌ-Ընտիրերկեր

ես

ուզեցի,

սիրտաավելի խոր այգին ընդարձան, գորտէրի նվագի ներբո Որտեղ ես ւճնեցիե բանաստեղծ դարձա: որ

Ըիշեր ամառն

ու

Այնտեղէլ աշնան օրեր Հիմա... Լորին ըխկին փեղկերը բացել, Ռյուղերն են սպարղելձեռքերի նման, Փնտրումեն նրանց,ում չեն մոուսցել:

ի է ։

:

ինչ արամ, Սիրտնիմ թող զուր չքախծի, Բացվելէ Հոգիս խնդությանմի ջինջ... Չ/ որ այս դեղին մոխիրից բացի ԻԼձ

Համար կյանքում չմնաց ոչինչ:

ՋԷ՞

որ

ին

ու

են Վաղուց

։

նրանք Հողի տակ ննջում:

Տխուր լուսինն է շիրմատան լռած խաչերիվրա շողերով նշում,

Ռր մենք էլ պիտի Հյուր դնանք նրանց,

Որ մենք էլ կյանքի տառասլանբն։ղրած, Հանգիստկննջենք այդ վրաններում: Բոլոր ճամփաներն այս երկրի վրա ոկ ապրողին են խնդություն բերում:

։

: :

ի

|

Դե, արի, անդին, նստենք իրար բով,

նստենքիրար քով, նայենք մեկմեկու: Ուզում եմ քո ճեղ ճայացբի ներքո Մրըկի ձայնր լսել քո ճոդու

.

«

ինքըսէլ ինձ չեմ պապանել ես Խաղաղկյանքի ու խնդության ճամար, իմ անցած ճամփան, ա՛խ,կարճ է այնպես, Բայց սխալներն իմ՝ այնքան անչամ արո

Ծիծաղելիկյանք, ճիմար գժտություն, Այդպես եղել է, այդպես (կլինի, ձանված չ այդին որպես շիրմատուն չարք ոսկորներով այս կեչիներիս Ու

մենք էլ այդպես կժոշնենք մի օր եվ կանցնենք,թողաժ այղ պարտեզը սին, Թե ժազիկ չկա ձմեռվա մեջխոր, Ուրեմն չարժե խորճել այդ մասին,

Ք.Ջ:.

։

Դուինձ մի՛ տանջիրիղուր սառնությամբ եվ ժի՛ ճարցնի իմ տարիքն, անգի՛ն, ծանր ցավոգարությամբ, Բոնվածժ

"

ես ես

»

տխրությամբ նալում Հիմա քեղ, Ինչպիսի՛ կսկիծ դառն ափսոսանք... Ուրեմն կյանքումթե՛ դու ն թո՛ ես Աշնանոլղնձն սաղարթին Հասանք:

նմանյվում եժ զեղին կմախքի:

եմ

ու

Օտարշուրթերը տարել

են

մաղուց

Քոռջերմությունն դողը կուսական, կարժեսքե բարակ անձրն է մաղում Հոգուցիվ՝ արդեն կիսով չափ Հանդած: ու

--590--

կար մի ժամանակ, երբ մեր խրճիքում ես

Թե

տենչումէի՝ մանկանւլես դերված, փառք (ունենում ն ճարստություն,

Բոլորի կողմից կլինեմ սիրված։

0՛, Հարու՛

չափից շատ Ճալուստ... Մի ցիլինդը կար, ա՛յն էլ ժախեցի, Մնաց կրծքակալն այս անցլալ դարու սո

եմ

ես,

եվ կոշիկներն այս,

որ

շուտ

--391--

մաշվեսնեւ

Փացա էլ

ոջ ասածո չե՞ չջել ղեո ինձ, մինչն Փարիղն ո, Մոսկվայից անհչանդի են իմ Սարսափում չայտնի անունիը՝ նչպես սուոցի քունդ Հայճոյանքից: -Է

ա

--

|

9:17 Հիշի աճավոր այն Հուշերը,

իսկ սերը, մի՞թե ծիծաղելի չէ, Թիքեղի՛ց են քո շուրթերը կարծես,

Ռր տանջել են ժի

Մրայնքեզ Քեզ Միայն

Գիտեմ,բո սերը դեո չի՛ կանաչել,

հսկ իմ` լիկած միրգ լոնի

առլ....

ճամար մաղ է վշտանալ, հսկ վշոտանամէլ անեծք չմ կարդում, Շիրիմին ոճ ժ ծաղկունքը կանաչ Քոռ աչքերից էլ զերող են կյանքում:

Մի

մեր,

Եվ մեր արտերի խշշոցում կանաչ Սուղվեմճավիոյան անճայտությաւն մեջ եվ տենչամ՝ԼԹԱՆԸ մանուկ ժամանակ:

(

քն ինչես Հոսեց կյանքնիմ, կպատմեմ, կյանքն իմ խենթ, որ չեղյալ է եղել, 0՛, գլուխ իմ անքուն,անձճանգիստ եմ, Մինչե ուր նս դու ենձ Հասցրել:

այսքան 4ոդնած դեո չէի եղել: Այսքաց աշնան մեջ ու մառախուղի երազումտեսա նս իմ կլանքը խենթ /ւ տեսա կապույտ երկինքն իմ գյուղի

`

գիշերը կիտեց իր Հոնքերը: Ինչ-որ ձի է կապվաժ իմ բակում, Երեկչէ՞ր լքեցի ես քո սերը, Ֆաճելկյանքս թողի ւանդոկում: նժույգ իմ, զսպիր քո խրխինջը, Մեր օրերը անցան առանցՀետք. Փուցեվաղն Հիվանդի իմ մաճիճը Ինձ ճանդիստ կբերի առճավետ: --292.-

անյանելեմ` անդին:

ես

Սն

0՛,

օր

հ»

"

մի

եմ

Բայց տենչամ նորի՛, անձճալտի՛ մասին, Ինչ անճնա՞րէ այս կլանքում անել, ինչ-որ մի խոսքով սիրտր չի ասի, Եվ դեո չի՛ կարողմարդրանվանել:

«Հ

օր իմ Հոգին, կՀիշեմ ու քո սերը, կճիշեմ, իմ անզին,

Ռ.րիչին թե մի օր ծս սիրեմ էլ եվ իմ սերընես տամ ուրիշին, կպատմեմքո մասին, որ սիրել

Գիտե՛մ,ինձ

երանի նորի՛ցդառնամգյուղը

Գուցե վաղն իսկ Հոզիս փրկելով, Սոշճավետկգնամ ես Հնոու՝ Ապրելուանձրնի երգերով, Որ ճողուն իմ ճանցիստ են բերում:

'

ինձ շատ Ես էլ եմ

կանայք են սիրել աշխարճում, սերս շատերին ցրել, եվ դրանից չէ՞, որ մթին մի ուժ ինձ դառն օղուն է մտերմացրել: Հարբաժ գիշերներ, Անվերջանալի

Հարբածիմորմոք, տխրություն թույն... եվ դրանից ՀԼ, որ որդերըսն Աչքերիսկապույտ տերեն են ուտում: ու

Է

293.

ն ցավ չի բերում ի/արղավանքը ինձ, էլ Հեշտ ճաղքությամբ չեմ ուրախանում, իսկ ոսկեդեղձան խոտը մազերիս է արղեն Խամրում Դառնում

ու

։ տարինոր փառքի շվայտ ընդյունու ("48 Թունավորել ձեղ դառնակսկիծ մի թույնով,

ճա չե

է ռառնում:

զորշ

Է մոխիր, ջրի սես Հոսում

նս

՛

Ու՞ր

շա:ո:

տառամլալի, Սիրում եմ կրել մարմնիս մեջ ուժաը խաղադություննու լույսը մեռյալի'

ես,

եվ Հիմա նույնիսկ ծանը չէ այնքան Ռրչից որջ այսպես քավփառելանյիէրչ... Մենք բնությունն ենք մեր ճայրենական

Գնումբետոնե ղսպաշապկի մեչ:

մեջ էլ աճա օրենբով այդ նուռ է այս կիրքն, ալս վայրին,

Հնաղանդվում

Բայց ես իմ խոնարչ ողջյունն եմ 4ղում երբեմնի սիրած իմ դաշտավայրին: -

՝

Այն Հենռաստանին,ուր քխկենու տակ

խաղ եմ արել ճաճույքով վերին, Ռղչույնեմ «ղում ձեղ, ծիտ տատրակ, Ե4 ներվա մեջ8 լու րին: («ցող բվ երին: Ես

ու

-

ՀայացքսՃեովին՝ գոռում

էմ

անվերջ.

Հավքեր, ճայտնեք բոլորին, «Միրչլի ավարտծլ եմ ես կռիվ Որբ վեճ, ու

Թող քեկուզ ճիմա ղարկով մաճակի Մոլեդնաժքամին վարսակը բակի»:.

/923

5ցգ..

խնդություն... Թախիծէ, մութ անսաչման, ւտանդոկու՞մ... Չի երնում ոչ մի բան.

արդյոք,

Դաշտու՞մէ

դո,

եմ Պարզում

ձեռքս

Գնում

աճա

ենք... ձյուն է...

զղում եմ խարխափով, ձինը... անց ենք կենում պուրակով' ն

«Արագ բշիր, կառապա՛ն... հնչ

Թող

որ

7իշՈՎ

նս

չգիտեմ մոտ հս դու, քն դեռ շեռու ես, իմ մատ, կապույտէին աչքերս, սակայն խամրել են Հիմա,

Ու դեմբիս ժղիտն ալս

Իմ

Խու,

յն

մուս:

Ես

Այս աշնանային քավող մքան Անցածտարիներ, ձեղ չեմ ավսոսում Եվ չեմ էլ ուղում, որ դառնաք դուք ՀԼտ, եմ տանջելուց Հոգնել

ներ

ան

եմ

Ճետ...

ինձ զուր

Ք

քափ

եմ ձոզին

տամ

այդպես ափսոսում,

ես

այ)

Վյունուռդար

փոսում»:

ու

ամպին, կառապաննէլ թն՝ «Այս ցուրտ բուօ-րորանին Աճավորէ, քե ճանկարծբրտնեն ձիերը ճամփին»: ու

/

«Դու վախկոտ ես, կառապան: Դա

առած, Մտրակն

ձեղ

ձիերին աճա դաղում

եմ

չի մեղ երբեք»: մեկ-մեկ: տա

իսկ ձինրը բուքի պես ձյուն փոթորիկեն Հանում, ցնցում... Սաճնակից ձյունի մնջ եմ սլանում: Հչանկարծ Վեր եմ կացել, ա՛լ քեղ բան, սաճնակի տեղ եռաձի, եմ ես Պառկած

Ու ուր

՝

վիրավոր մաճճակալին ճիվանդի:

ճամփով սլացողձիերի տեղ սրընքուց,

ես իմ եմ խփում Մաճճակալին քաց. վիրակապով

է բեղի վես ժամացույցն

Հիվանդապաճ քույրերն

ալաքներնիր ոլորել, գլխիս վրա խոնարչճվեր

են

Խոնարչվել ասում են. «Ա՛խ դու, ա՛խ մի թույնովթունավորել ես դու Դառնակսկիծ ու

Մենք չգիտենք վերջը քո աչքերդ կապույտ

են

Հեռու՞

դու,

ոսկնդես,

քեղ:

է, քն մուտ, թրջվել պանդոկներիմեջ ծխոտ»: արդյոք

-95.-

ԽԱՄԱԿ ՄՈՐԸ

Դ'ռ

ււոլրու՞մ ես դու, մայր իմ սիրելի, էլ եմ տպլրում, ողջույնքեղ, ողջույն, Հյուղակիդվրա թող ճոսի էլի Ես

լուլսը Իրիկնամուտի դողդոջուն:

.

Գրում նն, որ ղու տազնաղովքաբուն, Այնո ս քախժում ես, խորձում իմ մասին Ու ճամփի վրա ամեն իրիկուն կանզնումնս՝ ճագիղ շորերը քո ճին:

եվ ինձ աղոքել Հաովորեցնես, էլ էտ դառնալո: չկա ոչ մի ճույս, Գու միակ, միւս՛կ լսնղություն իմ «եղ, իմ լույս: Դու միա՛կ, միտ կ ղողղոջուն

Դի, մոռացիր ջո տասդնաըը քաքուն

մի քախծիր այդպես իմ մասին, եվ ճամփի վրա ամեն իրիկուն ւ Մի՛ կանգնիր՝ Հադած շորերը քո ճին։ Ու շատ ՛

:

Ու եղ իրիկվա կապուտակմիգում

նույնն է երազվում ամեն ժամանակ, Որ ինչ-որ մեկը ծխոտ սլանդոկում

Խրելէ

սիրտն իմ ֆիննական դանակ:

իմ Ոչինչ,խաղաղվի, Դա ժանր Ես

բարի, իմ ջերմ, ղաժան ցնորք է միայ,

ու

դեռ ոյն

ղառը

ճասրբեցողը չեմ,

Որ Շեղ չտեսած իջինմ ոնրեղման: Շս

առաջվա պես քնքուշ նմ էլի Ու երազում եմ միայն այն մասին, Որ քողած քախիծն այս վփոթորկալի՝ Շու»

ԱՆՆ

վերառտոնամմեր տնակըճին: երբ կդառնամ,

որ

մեր այգին

ԳարնանՀետ փռի ճյուղերս իր

Միայն թե

կանաչ,

ինձ արեածագին ինչոլես ուք տարի ադաջ: Հարթքնացնես, չու

ինչ որ Տարքաոցնես՝

եկել է

անցել,

ՉՀուղնաայն, ինչ չիրականացավ, Շասո

վաղ է կլանքում բախտն ինձ վիճակել ու կռրուստու անկում,Հոռնություն ցաւի:

-.299-.

ֆ

ԷՉ

Մենք կամաց-կամացգնում ենք արդեն երանավետ: երկիրն այն լոին Գուցե ես ինքս էլ շուտով ճավաքեմ գնամ ճավետ: հրերն իմ ունայն ու

ու

կեչոււոներր իմ ալնքան 0՛, կեչ սիրելի» / Դու Հող իմ, ն դու ճեոաստան իմ Հեղ,

նայելովիւմբինՀեռացողների,

Չեմ կարող ղզոպելիմ քախիծը

Այս երկրի վրա հս

շատ

նմ

էս:

սիրել

Այն,ինչ մարմին է տալիս մեր ճոգուն: Խաղաղություն ձեղ, կաղամախիներ, Որ լուռ նայում եք ջրին վարդագույն: երգեր եմ Ճյուսելիմ մասին Ու լոության մեջ շատ եմ անրջել եվ երջանիկ եմ, որ մոայլ ու Հին Այս Հողի վրա ապրել եմ, շնչել: Ես շատ

Որ Համբուրել եմ նես աղջիկների, Ճմլել ծաղիկներ, պառկել սեղերում, Ու

մեր եղբայրների զաղանների՝ օրում:

Գլխին չեմ խփել երբեք իմ ղ-297--

ժաղկում այգին, Չի ծփում վարսակն, Հովը չի երգում, Դրաճամար էլ այնպես դառնագին Մր դող եմ զգում ԱաՃոգուխորբում:

Գիտեմ,տյն

երկրում չեն լինի երբեք պես շող շողուն... Արտերնայս անժայր, ոսկու պոս Դրա Համար էլ թանկ են ինձ մարգիկ, Ովջեր ապրում են ինձ Հետ այս Ճողումմ

"

Զրույցն ավարտեցմզուրակըոսկի, Ձվարըշշուկներն ասես մաշացան, արդեն ոչ ոքիչ եվ չափսուալով Տխուր որ 14 ոունկներն աա խուր երամո էլ Ել ու՞մ

Չէ

7 ոա:

կլանքում, ճամփորդ Դ է անք ու ճեռանում տունը թողնում է նս: Ամեն անցորդից մի ճուշ են սատժում ափռոսալ:

ամեն

ռր

/

ոք

ներս մտած, Հազիվ

Ք

կանհիուտըհ լուսինը կաղույտ լճակի վրա

ՊՈՒՇԿԻՆԻ

Ռր դարձավոուսի բախտն փառքնօծուն, Տվերյանբուլվարում կանզնաժեմ այսօր եվ լոտ՝ քեղ ճետ եմ աճա ղրուցուվ: ու

Դու, խարտիշաչեր, Համարյա քե չեկ, Որ լեգենդացելու դարձել ես ժեղ, եմ դու էղել այնքան, րքան այսօր խենթ ու խուլիզան:

Ոոքասոլիկ քառ

Բայց կերպարանքըդ չի աղոտացել Այդ Քո սիրելի զվարճանքներից, եվ Թեպետ բրոնզե փառք ես դու դարձել՝ Հպարտգլուխդ ես քափ տալիս նորից:

կանգնել

եմ բո

դեմ--

Մերկացածդաշտում կանդնել եմ մենակ, նենե իսկ կռուեկները չվում են դեսլի Հեռուներն անտես: ճո

:

եւ` երազելով քանբարն այն Հոր,

ն

այնպե՛ս, կարծես

եմ ես առնում, Հաղորդություն նայի՛ր: կմեոնեի ես, երջանկությունից

Թե նման

տ

Գիտեմ,որ այնտեղչի

բախտի արժանանայիւ

Լուռ միտք

եմ

անում

ես

մասին իմ ուրախ) ո։լատանության

Բայց անվերաղարձանցածի ճամար չեմ ափսոսում էս

4 չեմ ափսոսում ք

գու ի Գու ներն իմ Ճոդղու Գոն Բ) էլ ղուր վատնած իմ տարիներն եմ ափսոսում ճիմա: է կարմիր արոսի խարույկը այզումյ,՝ Բոցավառվում Սակայնոչ ոքի չի կարողանումտաքացնել նա: ոչ

լասամանի

Չեն այրվում փարթամ ճուքնոն արոսի խարույկի մեջ վառ,

եվ դեղնությունիցչի կորչում երբեք խոտը դետավում, ինչպեսծառերն են մեղմաբար թափում տերեները վար, ես տխուր խոսքեր եմ Այդպես

քափում:

Թե ժամանակը անակը նրանց նրանց Հ Հավաքի

Ու դարձնի դուղձ մի անճարկավոր... ոսկի Ասացեք այսպես... ԳՊուրակը ավարտեց սիրելի լեզվով: Զրույցն

ՇԱՆ

ՈՐԴԻՆ

Բայց դատասլարտվածՀար Հալածանքի՝ եւսպիտի երգեմ տակավիներկա՛ր, Որ կարողանատափաստանային Իմ երգն էլ մի օր բրոնզի պես ղեգալ'

Տարիներնանցած դուրս լողում նորից,

Պատանեկության ընկերն

--298--

ես:

Խշշում ծն որպես մարգը ծաղկեղեն, Այսօր այն շանն եմ ես Հիշել, որ իմ ,

--288--

է եղել:

Պատանությունն իմ անցել է, չկա, Բայց Հիշում եմ հս, ճիշում անդադար ՍպիտակՀաղաժ մի լավ աղջկա,

Ռրին իմ շունըդարձավ փոստատար: Ամոն

մարդ չէ,

որ

ունի մտհրիմ,

Բայց նա ինձ Համար երգի էր նման, Քանի որ դրած նամակները իմ Չէր աւնում երբեք վղլնոցիցիմ շան: երբեք նա Չ(լարդաց

ոչ մի նամակ, դիրս մնաց նրան անծանոթ, Բայց Տաճախ երկա՛ր,երկա՞ր ժամանակ մո կանգնածքախժծումէրր ավաղանի ավազանի

Ու

ո

ես

տանջվում էի... եվ անպատասխան Հեռու... Ու Հիմա արդեն Մեկնենցի Մի նշանավորբանաստեղծդարձաժ՝ կանգնելեժ ծանոթ դարպասներիդեմ: Շունն

այն սատկելէ, սակայն նրա լես, Նույնկառղույտնրանգն սպիտակմորթին, ԱնզուսպՀճաչոցով, խենթորեն այնպես Դիմավորումէ ինձ նրա որդին.

Ա՛խ, տներիմ աստված, նման են որքան... եվ Հոգուսցավն է արքանանում լոին, Դառնում

օրերն իմ սլատանեկան, նորից նամակներ գրիր: քենկուզ են

Ես

չեմ կարող ՏԸՐ Այս տխրումյունը

ճնդունծիծաղով Հեռու օրերի» երգը վաղուց է լռել, Սոխակի

Թոշնել ես վաղուց, իմ ճերմակ լորի:

Նոր էր ինձ ճամար ամեն բան այնժամ, Ջերմ զգացմունքն էր Հորդում իմ սրտից, հսկ Հիմա քնքուշ մի խոսքը անդամ Խոր դառնությամբ է սլոկվում իմ շուրթից:

Հայացքիսծանո Ճեռաստունները Հիմա լուսնի տակ թովիչ չեն այնքան,

Իլուրներ... կոճղեր... ղառիքափները են ղուդելլայնքը ռուսական: Թախժով գեղին, Գորշ ճարքություններ՝նվաղ անայլայլ» ջրեր Ֆրեր մոխրագույն, Այդ ամենն այնքան Հարաղատ է ինձ, Որ դրանց ճամար ես պատրաստ եմ լալ: ոս

Թեք ընկած պատովխարխով մի տնակ,

մայուն, լալազին Ոչիչարի չոխուր,

Քուռակն իր պոչն է շարժում շարունակ չրերին նայում: Եվ ավազանի

աշ

այն ճին երդը ոիրով եմ Հիշում, Բայց մի՛ Հաչիր դու, այդպես մի՛ Հալիլ, Ուղում ես, եկ քեղ ճամբուրեմ, իմ շուն, ՄայիսիՀամար, որ իմ մեջ բացիր:

դնեմ թեզ կրծքիս վրա, Համբուրեմ,

Ընկերոջնման քեզ

ես

6"

տանեմ մեր տուն, սիրում էի ճերմակ աղջկան,

Բայց կապուլտին նմ

ես

Հիմա

օիրում:

Այդ ամենն աճա Հող է ճայրենի, Եվ այդ ամենի, ամենի ճամար Հարբումեն, լալիս վատ եղանակին եվ սպասում են օրերի պայծառ: Աշա

թե ինչու չեն կարող ցրել

Վիշտը՝ ծիծաղով անցած օրերի... է լռել, երգր վաղուց Սոխակի

Թոշնել ես վաղուց, իմ ճեքմակ լորի...

--801--

«ՎԵՐԱԴԱՐՁ ԾՆՆԴԱՎԱՅՐ

"ո.

կապույտփեղկերովտուն իմ Հայրական, Քեղ չեմ մոռանա, ես քեղ եմ ճիշում, Այն տարիներըՃեռու չեն այնքան, Որ աղմկեցին կապույտ մշուշում:

Մինչեճիմա

էլ հրազում

եմ

Ռտներըսնորից Հայրենիվայրերնինձ այցի տարան,

Այնգյուղը ծանոթ,

ես

Մեր դաշտը, անտառն մեր մարդը թոզ, Ռրոնցվերնում գունատ չթի պես ու

չի Ճիացնում կյանքում էլ ոչինչ,

եվ չեմ էլ ուզում, որ կորչեմ ես լուռ, Սակայներնի պարգնված է ինձ ՌուսականՀոգու քնքշանքը տխուր: ես

Ու

հրումն եմ սիրում կռունկների նրանց չոխրաբեկ, կոռկոոցը

Քանի որ նրանը մեր լայն դաշտերում Բարեբերարտեր չեն տեսել երբծը: Լոկ

տեսել ծաղիկ, քեքվաժ ջրերին զուլալ, Ուտիներ՝ լանլ ավաղակայրն, Սուլոցներ Որոնցիցայնպես ճեշտ է մաճանալ:

կեչիներ են

ու

Որքանէլ ուզեմ ես բեզ չսիրել, Մեկ է, չեմ կարող սովորել կյանքոսն Դու էժանագին այդ

չթի տակ էլ

ես Հարազատ ինձ,Ճայրենի անկյուն:

Դրա Համար էլ օրերը մոտիկ էլ պատանությանշնչով չեն բուրում, փեղկերովտնակ իմ փոքրիկ, կապույտ Քեզ չեմ մոռանա երբեք աշխարՀում: (54

նւ՝

--

ինչքանչատ

Հյուսիսիխղճուկ երկինքն էր սոված: ինձ

ւ

երեխամի թույլ» Ուր ապրել Ուր, որպես կեչու աշտարակիմեջ սարքվածդիտարան, Խաչից էլ ղրկված մի զանգակատուն երկինքէր միտում. եմ

Վարք

ո:

'

բան է վիոխվել երանց

լարքի մեջ,

մի այստեղ երկար՝ դարեր էր տնում: եվ բանի-քանիՀայտնագդործություն, Որքա՛ն գյուտեր կան, Որ կրնկակոխինձ են ճետնում:

Հայրենիտունըս նույնիսկ ճանաչել չկարողացա. :

քխկին խիստ նկատելի, (ուսամուտի սակ չի կանչում առաջ էլ պառավ մայրըս չի նստում անձայն՝ կերս«կրրելով ծավի ճտերին: Շիլա-ձավարով

եվ դուն

առավելէ նա երնի արդեն.. Այո՛, պառավե՛լ... եվ տոտմությամբ նմ ես նայում ճիմա իմ շրջակայբին. Անծանոթէ ինձ ալդտեղ ամէն ինչ՝ բակ, այզի՛' Փողո՛ց, եվ միայն սարն է, Գուցեառավել, ճերմակինտալիս, Բայց նան սարին

որ

առաջվապես,

Տնկվելէ մի

մեծ, մոլխրադույնմի Այոտեղ՝շիրմատուն եվ փտած խաչեր: Մեռէլներնասես մղելեն չայքար Գոռ ձեռնամարտում,

քար:

Ջեռքերըպարզաժ՝ճավետ քարացել: -

309...

խեղճն անդուրեկան

՝

309.

Մոլախոտերի փոշինավլելով նեղ արաճետովքայլում է, նայի՛ր,

ասում... էմ աղոթքըս Քարգիներին Գուցեսլետք կդա...

|

Ծերունիմի մարդ՝ Հենվածժ իր ցուլին: «Ճամփորդեմ, Խնդրեմցույց տուր ինձ, սպապի՛, Տունը Տատյանաեսենինայիջ»։

Արի գնանք տուն, Ամոն ինչ ինքըդ կանսնես, որդի՛»։ եվ գնում ենք տուն միջնակով արտի: ես անտառին արտին եմ ժոլտում, է նայում նա տրտում: Զանդգակատանն ու

ըը... «Տատյա՞նա...

Ա՛լ, էն

տունն

Հենց:

է

հսկ դու՞,

,

Թոռնի՛կըս, բարո՛վ...»

"

«Ա՛խ, պապի՛,մի՞թե այս մի

ես,

դու

արցունքներով:

ու

«Շուտով, ինչ կասես,լրանալուէ երեսուն տարիդ... բննըռուն...

է մի ուռըս արդեն: Գերհզմանում է՛Հ, վաղու՞ը պիտի դու ետ դառնայիր,--

Պապիկսէ

իմ Սիրա՛ծ

եզերք, փոխվել դու: Առաջվանըչեմ նան ես, չարկա՛վ: են տրտում՝ Մայրս ու պառլս ինչքան դառնում են խնդում ուրախ է լ նույնքան: Փույրերս չէ, իճարկն, նան Լենիննինձ Համար, Սրբապատկեր

-

Շատ ես

ասում

շարունակում ճակատիվրա կնճիոներբարդել:-ծա՛, ժամանակն է... Մը

կոժունի՞ստես

«9է՛»:

դութ:

Եվ սիրում եմ ես իմ ընտանիքը... Աշխարճըգիտեմ... Սակայն աթոռին, ինչու՞՝ չգիտեմ,

«իսկ Քույրերըդ կոմսոմոլ են, բա Ի՛նչ կեղտուտղիբիլ: Խեղդում է մարդու: ել ո՞վ է տեսել էսպիսի պիղծ բան՝ առան ղուրս Սրբապատկերներն

կոմիսարմեկը պոկեց խաչը

ե՛կ աղզոթես-Ռրտծ՞ղ ես

Հիմա թաբուն

ու

անտառ

նս՝

Դրկիցներ՝ էլի՛... եկան էլի Ո՛չ մեկն այլերս ինձ չի ճանաչում: մուտինձ Հանդիպելիս Դարսասների Բայրոնավարիմեր շունն է Հաչում։

տրտում՝

զրույց

ԲԱՎՎՎՈԱԳՈՎՆԿԿ

ես՝

.

տեսնելով Հողն այս մտերիմ, Պատրաստեմ նրան պաշտել ծնրադիր:

Բայց

Հր՞, դու»:

փոշեպատծաղկունքը Թրջող տաք Դաժփի հսկ

.

քաշկինակնեմ տանում աչքերիս: կարող է այստեղ կովն էլ ճեկեկալ՝ նայելով այս տան խղճուկ ծալքերին: ՕրացուցայինԼենինն է պատին՝ կյանքն է, Քույրերի՛ս նրա՛նց, ոչ Սե իմ։

-'

.

առնում

.

ՐՎՈՐԱՎԱՈԱԳՈՎՈՎՈ

Ու

եմ:

«Բարո՛վ, որ պապիդչճանաչեցիր,

ծայր է

.

մերի՛կս,բարո՛վ,տե՛ս, եկա՛»,-«Բարո՛վ,

ես

Բայց քեզ ի՞նչ պատաճեց: Ինչու՞ես նայում դու այսպես տրտում»:

Ու

.

ԱԱԿ

Չլինի՞ ձճարազատ դու: «Հւս՛, ղան

.

.

.

Խոր գլուխ

գցին:

«ԴԱ՞Հ,

սուրբ:

նստում տալով՝

քույրըս,

եմ

խոտի ր»:

Հիմա:

Ն Քույրըս, ինչպես մի Աստվածաշունլ, Ցմյիոր «կապիտալն»աճա լայն բացել.

4ասկացիր: եմ վազում,

--304.--

--906-Բ

0--

Ընտիրծրծէր

Մարքսից, էնգելսից խոսում... խոսուժ

է

ղալիս մտքերի պարռեւ: եվ իժ գլխի մեջ պտույտ է' ի՞նչ Հայրենիքն չեղած: երա՞զ է միթե եղաժ 9է՞ որ Համարյա բոլորի ճամար անցվոր նմ այստեղ, են

Ռչ մի ժամանակ, անկեղծեմ առում, Այսսլիսիզրքեր ես չեմ կարդացել:

ու

է, Ծիժաղելի Թ:

աղջիկըկայտառ արի /նց է ինձ նեղում՝ օձիքըս առաժ, այս

Սատանան

քե ճվխոխ,

եվ այդ

եմ:

ու

ես

Ճճեռավոր աշխարչիցնկած:

որ

ե՛ս, |

Ա՛յնգյուղի տղան քաղաքացին, նշանավոր» կլիներ Դր լոկ նրանով Հայտնի ու

ու

Որ այստեղ մի կին աշխար" է բերելերբեմնի մի օր խենթ բանաստեղծին: Ռուսականճողի սկանդալասեր,

Ինձ

Հանդիպելիսդարպասի աուսջ Մեր շունը Ճաչեց բուլրոնավարի:

ԹՈՒՍԻՍ

ՍՈՎԵՏԱԿԱՆ

Այն մրրիկն անցափՄեզնից Քչերը փրկվեցինմաճիշ։

հարեկամության շատերը չեկան: անվանականչին եմ ես իմ որբացաժ Վերադարձել երկիրը նորից,

Որտեղուժ տարի ուռքս չեմ դրելն

Տես,արդեն մի քիչ քառամել ես դու, այդպես է, էլի, Ուրիշտղաներ ուրիշ երգեր են ոլորում սրտանց, ավելի, կլինեն Թերես, նրանքՀետաքրքրական

ոչ մի անզամ:

։

Ու՞մ կանչեմ չիմա ն ու՞մ

Հաղորդեմ իմ այն մշտոլը ուրախությունը, որ ապրում եմ, կամ: Ֆրաղացն անգամ--միայնակ թնով քոչունը փայտե-կանգնելէ այստեղ աչքերը փակած: :

ինձ

ճանաչողներայստեղ էլ չկան, Իսկ ճիշողներըվաղուց, վաղուց են արղեն մոռացել եվ այնտեղ, ուր որ երբեմնի տունն էր իմ Հայրենական, Հիմա մոխիր ճող է մնացել: ՝

ու

՞

Ա

Ոչ թն գյուղն արդեն, այլ ողջ երկիրն է մայր դարձելնրանց»: ես' Ա՛խ, իմ Հայրենիք, Ինչ ծիծաղելի մարդ եմ ճիմա Այտերսկարմիրբոցով է վառել ամոքանքն անծիր: ի Հողի մարդկանցլեզունինձ Համար օտար է կարծես, Սեփականերկրում շրջում եմ որպես օտարերկրացի" Տեսնում

եմ

աՀա

ես վոլոստի մոտ, Գյուղացիներին ինչպեսերբեմն եկեղեցու մոտ էին Հավաքվում, կյանքն են քննարկում իրենց Հավաքվել

անլվա, կուլիտ, պի լվ

հսկ կլանքը եռում, :

Եռում

Բայը միտքս խոսքով որտիս է դառնում. ի՞նչն է քեզ դարձրել ցավոտ: «Սքափվի՛ր: 91 որ այդ միայն ենորլուան է վառվում Ուրիշ սերնդի խրճիթներիմոտ։

է իմ դեմ:

Գալիս են անցնում ծերեր, ջաճելներ քայլերով

Րայց մեկը չկա, որի առաջ իմ գլխարկը Հանէմ, եվ մեկը չկա, որի աչքերում գտնեմ ապաստան: --306..

ճաստատ: `

ծուռ

ու

մուո

լ

լեզվով:

Ոսկեջրելէ վերջալույսն արդեն դաշտերըարձակ,

Հեռու ժորիզոնները

ն

մոտիկ,

եվ բարդիները,ինչպես երինջներդարպասներիտակ, մեջ խրել են իրենց ոտներըբոբիկ: Առուների

մարմնով, ծաղկեք, ջաճելնե՛ր, Մի ուրիչ կյանք եք մտել դուք աճա մի ուրիչ երդով: սաճմաններ, իսկ ծս մեն-մենակ կգնամ դեպի անձճայտ ձար ու ճավիտյանճանղարտվաժճոդով,: եվ սակայն, Սակայնայն ժամանաւլյ էլ, երբ մոլորակի վրոս բովանդակ Անցնի ցեղերի քշնամանքն իտղառ, ցրվի թալխիձը, կեղծիրը ցնդի, /ւ վիշտ չմնա ն ոչ մի ծրկրում, ես բանաստեղծիամբողջ էությամբ Պիտիգովերդեմ Մեկ վեցերորդը այս Հողագնղդի, Որը «Ռուսիա» կարճ անունն է կրում: ամրացեք Դուքառողջացեք,

կաղ ոտով Լարմիր բանակայինը մոայլն երեսին, առատ, Ճակատիվրա Ճուշերի ծալչժալկնճիոներն է մասին Հապլարտ չլատմում Բուդյոննու եվ այն մասին, թե կարմժիրներնինչպես Պերեկոպնառան:

Մ

«Մենք նրանց արդեն, այսպես այսպես, որոնց... Ղրիմում...ո, Բուրժուաներին... եվ կուտռտվում էն թխկիները «ե, եվ կնիկենըը Ճառաչում են խուլ նիսախավարում: ու

:

Սարիցդալիս է գլուլացիական կոմսոմոլն արի, եմ, ճարմոնիկի նվադների տակ, նդիտկաներեէ հոանդով երգում Բեդնի Դեմյանի, Զվարք աղմուկով քնդացնելով Հովիտը արձակ: ԱՀա

,

բեղ երկիր:

էլ ինչի՞ էր սլետք,

ՀԵՌԱՑՈՂ

երդերով աղաղակեի, ժողովրդի ճետ: էլ ճարկավորչեն իմ երզերն այստեղ, Եվ ինքս էլ այստեղ պետք չեմ երեի Թե

որ

ես

Համերաշխ եմ

'

ի

ողջը

'

միասին:

գնալ ճամփով տրորվուծ: ես Հոկտեմբերին կտամ ողջ Ճոդիս, կտամ Բայց չեմ երբեր բնարն իմ սիրած: տա

Մայիսին,

ես

ուրիշի ձեռք չէի տա նրան, ինչ էլ պապաճէր, Ո՛չ մոր, ո՛չ կնոջ, ո՛չ բարեկամի: նա իր ձայնը լոկ ինձ է վստաճել, եվ ինձ Համար է լոկ երգել քնքուշ իր Լրգերբ

միջո,

--808.-

բարեկամնե՛ր,

Հայրենիերկրում ինչպիսի խղում,

Ըդունելի է բոլորն ինչպես կա: եմ

որ

ու

եմ ես »իմաս ես չեմ վճատվում, իմ երդերը չբերգեն այսօր, Թող ես երգեցի, երբ իմ երկիրը դեռ խեղճ էր ու ճիվանդ։

եմ

շատ

Մենք,

բան մենք չենք գիտակցում, սաներն ենք լենինյան դարի, եվ նոր երգերը ենք դեռնս երգում, Հնավարի Ոնց ուսուցել են մեզ մեր պապերն տատերըբարի

ի՞նչ հա որ, Ների՛ր, Հայրենի իմ տուն: Ինչ տվել եմ քեզ, ղեչ, դրանից էլ դու

ընդունում Շատրաստ

Դեոնս

ՌՈՒՍԱՍՏԱՆԸ

.

մեջայս եռուզեռի, քոախիֆ ուրախության Ինչպիսի՛ Ու դրանից է, դուցե, որ Ճիմա ես էլ եմ ուզում, Շալվարսքշտած, Վազ տալ նտնից կոմսոմոլների:

տխրությունըես չեմ դատապարտում, ծձեռացողների Դե, ծերուկները ինչպե՞սկշասնեն պատանիներին... նրանք Հասկի պես, որ մնացել են չՀնձված արտում, Գիտիոր փտեն թափվենլռին: ու

-309.

Եվ ես, էս ինքա, Որ ռչ չաճել եմ

|

ու

թչ

էլ ծերուն,

ինչաե նրանք, ինչպես

դառնալ, այո՛, վճիոռով ղարի, Ե դրանից չէ՞, որ իչձ մի քաղցը երաղ է բերում Գանչոկում Ճճնչողերդը կիթառի: ՌԴ ատապարտված եմ

չ

՛

աղբ

Ո՞վքար

իշխանությունից մեր սովետական

եմ մեղադրում կս

երգի տեզ լսել

|

Բայց, այնուճանղդերձ,երջանի Սյդ մրրիկներից

'

եմ

խոճեր ու Ճճույզեր, անվերջ շառաչող փոքորիկներից Այնքանոսկեղեն ծաղիկ է Հյուսվել:

նորմարդ չնմ ԱԱ

ես, ո՛չ:

բացցնի դա, Մի ուռքով, այո՛, մնացել եմ ես դեռ անցյալի մեջ, ճՀզատելով Հասնել զորքին սվողպատյայ իչ) մյուս ուռքով սայքաքում էմ էս ընկնում անվերջ,

կայստի,

նման ի: չտերնաթար կփտեն՝ այլ

մարդիկ,

ու

Ու լսում '

ես ղուրս բերեցի իմ բախտի վրա

շուոջը

իրենքիրենց մեջ կմեռնեն նրանը,

նրանքբորելով իրենց առաջն իրենց Հետեր, Խոսում են անվերջկլանքիցայս հորած:

դաճավեժ:

ես:

Գարչձոտը ճոնկարծ

իրենը դռքր-ին) երկլուղով դալիքոնն, չալացքներն

Հրակոժության որոտներըքէժ, Եվ դրանից չէ՞ր, որ առած գլուխն լոք այս շիկաճեր, էի նս, ընկնում

սորուղանբը...

կննտի աճ յղ

Բայց կան

.

Ողջմոլորակով վաղում

մ,

ու

Պետքչէ՛, ձեռք չտաք:

այն բանի ճամար, Որ չեմ տեսել պատանությունն իվ՝ լուսավոր այնքան, Շատ ուրիշների ւլայբարիմեջվառ: Ի՞նչ եմ նս տեսել...

Մի

մ ծան ծահն այրամաղու

դիտեմ նրանց. նկատել եմ ես, են, քան աչքերը կովի, նրանց աչքերը տրոտմագին եվ բորբոսնել է նրանց արյունը ավազանիպես Ալս գործերի մեջ խաղաղ թովիչ:

ու

նեղացած եմ

որ

ես

ՀՏ:ի՛ր, շի 4նչի՛ր, եիքա՛ոռիմ անդին, երգի՛ր, գնչուծի՛, այնպիսի մի բան, Որ էս մոռանամ անցաժ օրերն իմ թունոտ, դառնագին, Որոնքչիմացան ոչ Հանդստություն ոչ էլ քնքշանը: ես

եվ տարաբախտ են ինձեից ավելի,

'

իքչին,

նայում եմ, տարված 2ուշերով ինչ է բարբաջում գյուղացինայնտեղ: Հետ ապրելը Հիմա մոտ է մեր խելքին, «Սովետների եմ

չիք Միայն

ես.

լիներ...

ու

մի քիչ էլ մեխ».

Այդ Վորուքավորմարդկանց,ա՛խ, որքան քիչ է պետք կյան-

քում,

Միայնթե լինի կարտոֆիլճաց: ու

էլ ինչու՞ եմ եռ գիշերներնանբուն իւ անչաջողակ բախտը Հայլճոյում այդպես ղառնացաժ:

ու

Բայց կան այլ մարդիկ, Ռր մոռացվել են այս կյանքում վաղուք,

--310--

եմ ես նախանձում

նրանց, ում կյանքը մարտերում անցավ, մեժ, Ով որ պաշտպանեցղզաղափարը "

-311--

հսկսիրտն իմ,

ռիրտն իմ չաճելությունս վոառոնհլով անցավ: ՀՈշոզություններ անցամ չպարնց:

ի՛նչ սնանդալ է, ի՛նչ մեծ սկանդալ... Ես Հայտեվեցի մի նեղ արարում,

Բանի տորի է, որ մեր կլանբըլուռ կորդրել է ճանբիստ չունի ղադար, Էվ սմբակների ճետքերից այն բյուր Ժոլխվելէ ճողը, դարձել ծաղկատար: ու

|

Ես

Մարտասայլեր Մի՞քե քնած եմ

են

այն չտվի, հնչկարող էի աշլսարձճինայս տալ, ինչ այնպես ճեշտ էր ու ճանաքովէր տրվում ինձ կյանքում։

Տեսնում

Հեչի՛ր։ղե, Հեչլ.ը:

ինա

ոռ

իմ անդին,

երգի՛ր, գնչուճի՛,այնպիսի մի բան, Ռր ես մոռանամ անցած օրերն իմ՝ քունուռ, դառնագին, Ռրոնք չիմացան ոչ ճանդստություն ոչ էլ քնքշանք, ու

դուիյուն,ւոնքոց Գայտերի

լ

եմ,

որ

ու

ճառաչ,

վաղում, դաշտերով

ու

սուր

իմ հրավում նիզակներ առաժ,

Դեչենեգներնեն այդ մեզ ոլաշարում: Երազ չէ, օ՛, ո՛չ, արթուն Հայացքով եմ աճա, դաշտերովմեր քար Տեսնում ՋԶիերնեն սուրում սլացիկ վարգով, Ու ջոկատներնեն քոչում սրընքաց: է կռիվը եռում, Այդու՞ր: Ռրոռե՞ղ են ջրերն խլացել,լռել: Դաշտում լուսնի մաՀի՞կն է շողշողում վերում,

քախիծը դինում չեն սուղում, Գիտեմ,

Հոգիդչես բուժի

Ամայության մեջ,

ճեծյալն է այդ պայտը կորցրել: Խառնել եմ ողջը... Հասկացասակայն, է Որ ժեր երկիրն ծայրից մինչն ծայր Բղկտում ոգին էրկալառակության, սրով սուրսայբ: Շողալով Հրով

Թե՞

Փառակտումների, Եվ դրանից է գուցե, որ իմա ես էլ եմ ուղում, Շալվարս քշտած, Վաղ տավ ետեից կոմսոմոլներիս 1».

|

ու

Ռուսաստան,

Հնչյուն: ԱՀեղ,Հիասքանչ

ԼԵՆԻՆ (Հատված

պոնփի ց) «Գուլլայ-ղոլետ

նո

նոր օրենքը չի ամրապնդվել, Հողն աղմկում է ասես փոթորկից, է ափերից Հորդել, Ազատությունն եա, վարակեց մեր սիրտն որ

ու

Ճճողզին:

արոոիսսիրելի վայր, Ռուսաստան, Սեղմում է Հռգիս կսկիծը դաժան, ղու

չեն Վաղուց

լսում գաշտերդ անծայր նանչն աքաղաղի ու ճաչոցը չան:

-312.-

-

կեչու, ձնծաղկի երանգներիմեջ: եկալ խոսքով իր շաչուն Որտեղի՞ց ՔոռՀոդին ցնցող ապստամբն այս մեծ: նա իմ ողին Հանճար: Բայց Խսատաշունչ Գերում է ոչ թե տեսքով արտաքին: չէր Նժուլյդ

նա

նոտում

Հողմաշառաչ

սլանում քամուն ընդաուս:ջ: Գլուխ չէր Հատում սրով անվարան, ԹշնամուՀետքով մարտի չէր սուրում, Սպանությանմեջ նա միայն մի բան, Մրայն քոչունի որս էր նա սիրում: Ռւ չէր

35.

է Հերոսը, Պայմանական

Սիրում ենք նրանց, որ

մենք

ու

ունեն

ղիմակ,

Իսկ նա փսլնքոտ մանուկներիՀետ Սաշնակէր խաղում իջնող ձլունի տակ,

նա

մաղեր չուներ

առատ

շբեղ,

ու

Ցավիցփրկություն չի լինր ավե», եթե դուք էրկրում չստեղծեքսովետ

|

Ռրտնղի՞ց եկավ՝ խոսքով իր շաչուն, եա հր ճաղատով, որպեսսկուտեղ,

՛

լ

լ

| |

էր ճամեստներիմեջ, չամեստագույնն

Այնպեսամաչկու, սիրելի

նա

ու

ես ձասկանում,

չգիտեմ՝ Ի՞նչուժով ցնդեց ճողազունդըայս: դեռ

Սակայննա ցնցեց...

Ո.

|

լ

| :

| |

Մրրիկներըցուրո Ավելի աճել քող ճիմա շնչեն

:

ժողովրդի վրայից ջնջեն ու եկեղեցու

Ամոթըբանտի .

.

.

.

.

.

.

.

'

ազատ

սատրապը

ցարի

Խոսքովղորավոր Տարավմեզ դեպի ակունքներընոր, նա

Վ

ասաց՝ վշտին վերջ տալու Համար ինչ առեք ձեր ձեռթը Համառ,

Ամեն

--3|4--

չճավիտյան:

են, կան, որ սրում 9կա, բայց նրանք, չետո, նա քողեց րենից Որոնց Հիմա երկիրը մեր սովետական Դարձնումեն երկաթ ու դարձնումբետոն: նրանց չես ասի՝ կենինըմեռավ... ն Ս նրանց կամքը չճկեց: յդ նրանց կորուստ «

.

.

Համա

մեժ,

մեկին...

ԱԱԿՎՐԱՐԱՆԴՊՈ

ով մեղ փրկեց, չկա

Նրանք ավելի ուժդին կյանք են դարձնումնրա գործը

ու

Հարոնվեց...

նռ,

ու

ու

Ունա

աճեղ փողերից Թնդանոթները է տրված փառաձեղ: Վերչին սալյուտն

.

ինքնակալություն, չարագույժ դու թույն, Որ խրախճելես դարեր դարեր, ուժ ն Աղնվականն իշխանություն է ժի օր վաճառել: Բանկիրներին Տնքում էր երկիրն այդ դառնագին մեջ սպասում Տառապանքի

մաճացավ բայց լացը ւլաճեք: Չի մառաբանում փորձանքըմուսան:

ալդ

եղել դաժան ու մռայլ, Մեզ խնամել են թաթերը չարի, Ո. գեղջուկներիվշոնրի վրա

Օրեր են

Սազվելէ

Ադառությունըբոլորի Պամար: Ու նա

պարզ

սֆինքաիպես կանգնում է իմ դեմ,

Ու չեմ

մենք գնացինք մրրիկներիտակ երա ցույց տված ձեռուն այն Հատակ. ուր շողում էր վառ Գնացինքայնտեղ) Ու

|

ՍՈ.

ԸԱԽԱՊ ն

՞

ՓՍԱՆՎԵՏԻ

:

ՄԱՍԻՆ

ր

ղոեհտ, երգդ Փրգի՛ր, ոի երգի՛ր,

խեռերկնջի չիթն, Անծի՛ր։

Տես, իր երգն է երզում

Այս ծովն էլ

մեծ...

էին նրանք, Քսանվեց Նրանք --Ց15--

Քսանվեցէին, քսանվեց,

րան

Կոմունիղմ է

Գրէ նրանցշիրիմը մնժ,

Զի

մոռանա

ոչ

Դ

Ս

)

ոք

ՀՈՄ

Վերսոր վրա:

5 խա ի

Ն այի

'

Խուլ "

մ

ձայներ են լսվում

Ա

նե

ի լիչը

րհ:

ն ՄՋ

Քսանվեց էին:

Բորբոսն իրենց, ի»

ն

է

Դուք

Մճկի կուրծքն է խոցված, կողն է ծակված մեկի,

հող Գոն ճամփա ԱԵՐՈԲ"

Մենք կնայենք, քանի

.

.

.

.

Մութը լուսնի սեխն է Լուռ

'

| |

'

Պագլորում

Ծովը ալիքներն է Մեզ օրորում: Մի այսպիսի գիշեր, նրբ խավար էր այնքան, Հ երանց Գնդակել

Փոկատնանզլիական: --816--

ձրերների Բոլոր այգ թվին Բ ունեն էին Թնդանոթներն դ Ուղղել Բաքվին: Ա

է ապրում ինչես Ադրբեջանը ժեր: դրբոջանը ր .

,

Դժբախտթվականը

դեո,

Թե

եք անշուշտ

Հիշում

մ

Մշուշ է

մեճ

իսկ այս երկրում ճեոռու, Արենլքում այս Հին, էին նրանք, Քսանվեց

ձեռքն Բր

Դուրս են դալիս, սրրում

Ք

աղքատ:

չուղաց

Ռուսիայում, ուր դարեր խարազանըշաչեց, եղ ուռուցիչ դարձավ

,

Ավազներից ելավ:

/

ատ

արան Հ-ուղացիներն

Շաճումյան Շաճուժմյանը

ր,

պ

ճղոր,

մ "2

եԻ

էշին կուռ կաղմեցին

ս

ման,

եռա «ումի կամքը ժողովրդլան: եայսրության դեմ ելան

նը ն նրանը սպանությու

Ս

բոսոր

ատության,

նա

| :

:

Մ

Ճաար կոմունուլի

Հարվածն այդ ծանը էր : յ երկիր Զդիմացավ

,,

Ընկավ ուժատ: Բայց ամենքի ճամար , Դժվարէր առավել .

սան

արը

վեցի

մ

ին

աս

ածը

նե րը Ավազ

ատես

Մեղրամոմ են

--317--

ե

Հալած...

շատ)

Ռա

դ այխկողմ կրասնովոդսեի տարանն Քսանվեցին

բումինչէ այդալեո

Շրչում դրսում,

Տես, թե Շաչճումյանը

Մեկի կրժթին գնդակ, Սուրը մեկի կողին,

Իլ: է

ասում:

ԿՏառիարիձե,

նրանց Տաղալեցին դեղին, Անապատում

Քսանվեցէին երանք,

Մի՞քե կուրացել եմ, արդեն նայիր, բանվորն Հացի տեր է։ նավթըո-- սն արյունն է

Ավազըչի ծածկի

Տես, նավերն են ճեղքում

Քսանվեց:

Նրանցշիրիմը

Չի

մոռնա

ոչ

Ասես

մեծ:

քուրը ծովի:

հավին Հնացքներին,

ոք

Սպանությունը նրանց

եվ ամենուր Դրոշփվածէ, նագիր, ճուր»: Մեր ասողը

Վերստի վրա՛

Սովիցանդին մուժն է Ծփում խոնավ, նայիր,Շաճումյանը

Ել

Խուլձայներ են լսվում

Ոսկորների,

Աշա Հիսուն ձեռքեր

ելան էլի, Դուրս են դալիս, սրբում Բորբոսնիրենց, Քսանվեցէին նրանք,

Քսանվեց: է

այս

Դեմքըմուն,

գիշեր

ստվեր աճա Քսանվեց Բաքումտաւ

ասում

է

նրան

ճանղարտ. քավփարիձեն

Ավազներիցելավ:

Գունատ

Հողի,

'

«Այո, բարի լուր ն եվ Հաճելի է շատ: Դե, ուրեմն արդեն Բանվոր դասը Գինդսվաճումէ ձեռքում Մեր Կովկասը: Մութը լուսնի սեխն է ուռ գլորում, Շուը ալիքներնէ Մեղմ օրորում: Մի այսպիսի գիշեր, երբ խավար էր այնքան, մուժում Մեզ դգնդակեց

անգլիական»: Ձոկատն

Քսանվեցստվերներեն,

կոմունիղմն է

նրանց ենը մենք երգում մեր մեժ: ծավով

ձողմի նման նոաց

Քսանվեց, --318--

բոսոր

Դրոշնազատության, --319--

ժողովրդյան, կամքը

ՍՏԱՆՍՆԵՐ

կայսրության ղեմ ելան

Ո.

կազմեցին կուռ պատ Պրոլետարիատն ճզոր,

Ժյուղացիներնաղքատ

Ռուսիայում, ուր

Եվիրվ"մ է Գ. Տագիիճ

|

:

ես շատ բուն գիտեմ իմ ձիրքի մասին,

դարեր

Խարազանը շաչեց,

Տողեր կապելը մեծ բան չէ կյանքում,

Մեղ ուսուցիչդարձավ հլյիչը մեժ։ հսկ այս ներկրումՀեռու,

շատ Բայցամենից

Ով ինչ էլ ասի

անրնէ Հայրենի

այս ճին, Աբէելքում էին երանք, Քասնվեց էին: Քսանվեց

Այրվում իմ Հոգում:

|

Կապույտցոլքը արդեն Թրքոում էր վերում,

'

Անգին ստվերների Ձայնն է դանդաղլոում: Որի քունքն է ժակված, Ռրի սիրտը խորին...

վերադառնան նորից:

Ո՞վ է, որ Հիմա երգեր չի մրում, Աստղերիմասին, լուսնի, աղջկա... Հիմա ինձ ուրիշ

Հույզերեն

գերում,

Ուզում

լինել

Ուրիշ միտք է ինձ բարեկամ: Տանջում,

'

Ախչա-կույմա սլիտի

'

ես

Երգի՛ր, պոհտ, երգդ

եմ

Քաղաքացի,

Օրինակ դառնալ ինձ լես շատերին,

Երդի՛ր,

Լուրթ է երկնքի չիթն, Անծիր:

՛-

--

Լինել Հարազատ, եվո՛չ խորթ որդին՝ ՍՍՀՄ-ի մեծ նաշանգների,

'

Տես, իր երգն է ձրգում Այս ծովն էլ մեծ,

քսանվեցէին նրանք, նրանքքսանվեց էին,

Մոսկվայում Ապրողչեմ Հիմա... Միլիցիայի Հետ Լեզու չեմ զանում, Ամեն ժի Հարբած դեբոշի Համար Միլիցիանիսկույն ես էլ

Քսանվեց...

ինձ

ի

բանտ էր

նետում:

Շնորձակա՞լեմ Այդ պատվիՀամար,

--320.-

--ՑՖԼ.-2Լ--

Ըետիրերհոթ

Բայց Հաճելի չէ Պառկել Եվ էրգեր ձոնել,

աթո

է

կամա-ակամա,

Վանդակում փակված

Թռչունի բախտին: Ես

դեղձանիկչեմ,

եվ ես թայը չեմ ինչ-որ Դեմյանի, Ինչքանէլ սիրտըս սկանդալանի՝ էմ ես Մարգարե

Ռժ.սլալծառատես:

«նայիր, ասում է, Այս վիշկաներին,

:

է

։

'

ինչից,

Սա՞ է

ուղեկցում ուղեկցում,

ճանքն ն է է

լավ,

ասա՛,թմ եկեղեցին,

Հերիք է ինչքան Սրբեր երդեցիր, ւոն, Գովերզիր, Այս Հականերին»: Ցոլում է նավթը

:

Բիր նչոլնսոպլարսիկի էրեսին,

վերմակ,

Գունավոր Բաքվի էույսերը

--

Ռր նոր էպոխան

. եղեցիկ

էմ

ու

|

Փլավչի՛ քամում, եվ քն է առնում

՝ Մերր միտքն ի հլյիչից միտքն

Հողմ ճողմաղացն

աշունքվաքամուց:

Թնավորմտքեր Գալիջիմասին,՝

Դուք՝ ուք

լ

Է

Հասկանում եմ Պարզ

Ինչպես չես

ԽԱ ավթի

|

'

եմ ես, Բանաստեղծ

Ես ամեն

|

քեռին եք իմ,

-Ճճոգին

են,

:

Քան

:

Ես

|

Ուժին մարդկային,

:

նրկինքը Համակ

Հավատում եմ

ես տեսնում

եմ

մեր

հնդուստրիալվաղը, (ավ չէ՞, քաներգնեք

ես՝ ձեր Քեռորդին.., Եկ բացենք, Մերգե՞լ, ԳրքերըՄարքսի,

Բն խաղը, Աստղեր ստեղծենք Նոր երկրային:

Մտքերըթրթին,

եվ նս, խփելով ինքըսիմ ուսին,

երա Հոտոտենք ո

հալիք է Հոսում Օրվա դետն անքուն, եվ քաղաքնձր են ի դեմ առկալծում:

Մոսկվանետ մնաց, ԱՀան

Բաքուն,

--829.--

Ա ոտղ չ ու

Ասում

Եմ.

«Վաղու՛ց մեր Հչնրթն է արդեն, եկ բացենք, Սերդե՛լ, ԳրքերիՄարջսի, եվ մարսենք նրա Մտքերըխրթին...»։ --89Դ..

'

ԿՈՎԿԱՍՈՒՄ

Հնուցի

վեր մեր

Փաոնասն

Խուլ Հեռաստանը տեսնեն

ռուսական

ափեր է քաշել, Դեպի անծանոթ

Եվ ամենից շատ ղու ես, ո՛վ կովկաս: Առեղծվածայինմշուշով կանչել: Պուշկինը կրակված Ճողով Այստեղ է ասել խոր ճառաչանքով. Այսպես «է՛վ դեղեցկուճի, մի՛երգիր ինձ մոտ Դու

Վրաստանիերդերը թախծոտ»:

եվ (երմոնտովն է այստեղ վշտաճար Մեզ Ազամաթի արել, սլատմությունն Թէ ինչպես է նա Կազբիչինժուլգն առնելու Համար Ոսկու փոխարենքրոջը տվել: Հոգու մեջ ցասման կրակնանսպառ, եվ մաղձն թույնը վիրավորանքի, ու

ընկավ որպես պոնտ ն սպա իր բարեկամիխարղախգնդակից,

նա

լեռան փեշին քնած է խաղաղ զուռնայի: Ողբ կոծի տակ թառ

Մեծ

ու

Արդ, եկել եմ ես իմ երկրից Հեռու, Չգիտեմ քո այս արնի տակ վառ Հարաղատներիսկորու ստը լալու, Թե իմ վախճանըտեսնելու Համար:

.

Մէկ է ինձ Համար: ես միտք եմ անում Մեծերի մասին անցած-գնացած: է նրանց աշխարճում Ապաքբինել Վայրի գետերիդվազքը սրընթաց:

Նրանք այստեղ են փախել թշնամուց, են Փախել

նրանք

ն

բարեկամից, -324--

լեռներից:

ես էլ եմ

փախել չարիքից այդ մե), ճրաժեշտ տալով, Բոչեժին ընդմիշտ Զի Հասունացավ բանաստեղծնիմ մնջ իր էպիկականխոշոր թեմայով:

Սիրում նմ կրակն ոուսական երդի.

հոր բոլորի բայց բանաստղծներ, Մայակովսկին, Շտաբս-ններկարար կան

մասին է երպում խԽցանափայտի

Մոսսելալրոմի։ եվ կլլունը, լադոգյան դպիր,

նրա երգերը տելոգրելկա էն կարժես թն տաքովլ... Բայց երեկ դրանք բարձր կարդացի, Եվ դեղձանիկը սատկեցվանզակում: ,

Մյուսներինարդեն Հաշվել Հարկ չկա... Ցուրտ արեգակի տակ են մեծանում: նրանքթղթերը մրոտել անգամ ինչպեսոր պետք է, չեն կարողանում: .

Գրիբոլեղովն է այս Հողում թաղված, Որպեսմեր տուրքը պարսից խավարին: ու

խուլ, Որ լսեն ժիայնուռնաձայնը

Ներիր ինձ, կովկաս, որ պատաՀարբար Քեզ երանց մասին ասացի ալսպես:

Թող քեզանից իմ երդը ռուսական ՍովորիՀոսել Հոնի Հլուքի պես:

Ռր վնրադառնամ երբ Մոսկվա մեկ էլ, ես

կարողանամ մի լավ

պոեմով

Ավելորդձանձրույքն առՀավեսոՀերբել,

ՉՀրապուրվել բապուրվել

Հեմ բունմուր

երբե երբեք

Որ կարողանամ իմ մեժ երկրում ես ՀրաժնշտիսպաՀինկրկնել այսպես. «/՛վ գեղեցկու՞ի, մի՛ երգիր ինձ մոր Դու Վրաստանընրդերը թախծոտ»: յ."

`.

ւ

'

--39ո..

ԲԱՆԱՍՏԵՂԾՆԵՐԻՆ

ՎՐԱՍՏԱՆԻ

Առաջ զրել

Ասիացիեմ

ես ինքս էլ նույնպես

են

'

աանձեր,

Բայց մեր Մեծ

ու

Ու

Հեռու իմ երկրից,

փառավոր

ԴուքՃարաղատեք,

վեր ք ձգեցի նրա սանձերը: նս

Հաճելիեք ինձ: ամեն Դարերն

Անծանոթ երկիր, Հեռավորու ճին, Վրաց աշխարճիճամփաներանվերչ,

Աչքերս է Հոսում լուսնլակի գլնին, ինչպես այն կապույտ եղջյուրներիմեչ.

ձեզ

եմ

Հիշել,

Խաղաղություն ձեղ, Հաճելի զիշեր։

Ընկերներգրչի։ Հույզի ընկերներ,

մի

ինչ օր,

կձուլվի

Լեզունմարդկային: ,

:

եվ պատմաբաննիր երկն Հորինելով, Թեթն կժպտա՝վեճերից մեր Հին, կասի՝

Հեռուժամանակներում,

Այդնն

վկայում եղած

Ցեղերնիրար դեմ ճաշտ Սակայն

փաստերի,

սուր

էին

է

Ճար,

Քանաստեղծները եղբայր են իրար:

Սիրում քեֆի մեջ Ո. զրույցներում:

ինքնակալության Լուծը գժնդակ կոկորդն էր սեղմում

Ամենլով բանի:

Զեր Հլուսիսային

էս...

Պոետներընույն Աբնից են սերում,

Վերջտվեք նրահ, Որ երկնքի տակ

Ազատությունը Այրողես սավառնրը: --324--

էին սրում,

բանաստեղծները,

Խորճուրդնիմաստուն

ինչպեսՑուռըձեր»

-320--

Ի

Հաստատում

Խոսքի դետերն են Խշշում ու եռում, Ես սիրում եմ ձեղ,

եմ կաքնեղբայրն

կշարթնն մի

նա

Վրաց պոնտներ, ես

եմ խոչճերում,

եվ ճիմա այստեղ,

յ

դարու

այս

. արարքներում

Իմ

ժամբ օկտավու։ Մեռել էր արդեն ու

"

իՔախտնիր Հիասքանչ Գործը կատարեց, Ստրուկչենք էլ մենք մեր մեժ։ Աշխարձճում Վրաց

Սիրելիս,

պոետներ, եմ

Դուքինձ չեք սիրել բնավ, Դուքչզիտնիք, որ ես այլս կյանքում

ճիշել, ձեղ, Խաղաղություն

ես

ձեղ

Նման

Հաճելի գիշեր:

Ընկերներգրչի, Հույղի ընկերներ, Խոսքի գետերն են Խշշում ու եռում, ես սիրում ե.

.

ձեղ,

։

զրույցներում:

Չես տեսնի սակայն, Հեռվից է միշտ էլ մեծը երնում, է այնպես Դժվար

օրծասական Վիճակընավի, երբ ծովն է եռում:

ու

ղուք,

ես

կանգնածէի Լուռ, ճենված պատին,

Բայց նավի վրա մեզանից այդ ո՞վ

Հուզմունքից քայլում շատ

Վատ չի կզդացելսրտախառնուքից:

թունդ

Քչերը եղան,

փորձվածՀոգով Հողմից ՛ԶՋՁտատանվեցինու բութիցս

Խոսքեր էիք դուք նետում ճակատիս:

Ռւ ես

Դուք ասում էիջ՝ Գետքէ բաժանվել.

Որ տանջելէ ձեղ իմ

կյանբը անսանձ, --328--

ու

Երկիրընավ է... Ռումեկը Հանկարծ նոր փառավորմի կյանքի ճամար Մեր երկրի նավը դեսի փոքորկված Շռվի տարերքը տարավ վեճաբար:

ԿՆՈՋԸ

Հիշու՛մ եք, Անշուշտ, ողջն Հիշում եք

Եվ ինչ-որ

եղել ձիուն այն քրտնած,

Դեմբը դեմքիդեմ՝

՛

Սիրում քեֆի մեջ

ՆԱՄԱԿ

եմ

Ռրին Հեծյալը քշել է անբուն: Դուք չգիտեիք, Որ սն ծխի մեչ, կենսականՀողմի այս պտտանում, Նրա Համար հմ տանջվում ես անվերջ, Ռր չդիտեմ, թե բախոն ուր է անում:

ինչպես Քուռըձեր, Ու

Որ դուք ուղում եք Արդեն դործ անել, Մինչդեռպետք է ես Գլորվեմ դեռ ցած

.

որ

էլ այնժամ,

երբ խոլ աղմուկ էր,

այնպես դիտակ ու Հուսո, Ռր էլ չտեսնեմ արտախաոռնուքըչ հջա այդ նավի ներքնաճարկքմութ: իմ գործին

--329.-

"նվ Հաճելի է ինձ Համար այնքան

Իսկ

դա ռուսական Դանդոկն էր խավար, Ռ, ես գավաթին թեքվեցի անքուն, Ռր չտառապեմոչ ոքի ճամար

ձեզ, Հայտնել եմ Դարձել

առանգանբում:

ես

Սիրելիս,

ձեղ տանջել եմ անվերչ, Թախիծկար ձեր լուրթ,

չոգնած աչքերում, Որ պանդոկային մեջ կոիվների

Բայց չգիտեիք, Որ սն ծխի մեջ, կննսականՀողմի այս պտտանում, Նրա Համար եֆ Տանջվումես անվերջ, ուր է տանում: Որ չդիտեմ, թե բախտն

եմ

ի

չ

2Ը քայլել:ե

Ներեցեք,

Գիտեմ, ճինը չեք էլ դուք, Ամուսինունեք լուրջ, մեծապատիվ, Զեզ պետք չէ բնավ , '

Խոնջենքնիմ Հոզու, Ինքսէլ ձեզ պետքչեմ եվ ոչ մի կաթիլ Ապրե

կագի տակ ձեր ու

խորճում:

Ու միշտ տոնական գավաթի առջե

ղեկավարիփառքն եմ ներբողում:

Պատել է

,

առած

մինչե Պատրաստ

Ման լա-Մա

սպառում: Անփույթ

ես

քունդ ուղեկից:

ու

այն չեմ Հիմա,

Դրոշը

իմ կյանքն էի

Տարիք են անցել: չասակս այն չէ' Այլ կերպ եմ չիմա զգում

մոլի

Ինչ էի առաջ, Զեղ առաջվապես Չէի տանջիէլ...

ես

ես

վիչից փրկվեցի

եվ Ճիմա երկրում մեր սովետական

Հարբաժ, Խորտակվեմժ Ս 11

ես

որ

այդ

լուսաշող,

Թող բախտը կանգնիմիշյո ձեր

Ջերմ ողջլուններով,

տան

ԶեզՀավետ Ճիշող Բարեկամըձեր՝

ՍերգեյԵսենին

այսօր

մի նուրբ ճուզում, Հիշել եմ Հոգնած տխրությունըձեր ինձ

եվ Հաղորդել ժիմա ձեզ ուզում,

ՆԱՄԱԿ

ՄՈՐԻՑ

եմ

Ու

ինչ էի

ինչ

եմ

ես

դարձել:

--330--

Ի՞Ֆչմտածեմ արդյոք: Ի՞նչ ճնարեմ ճիմա, Արդյոքինչի՞ մասին --881--

սեմին,

Առանը ընտանիքի» Առանցընխերության Ընկար շորձանուտը Պանդոկների:

Գրեմէլի... Մի նամակ է բնկած իմ

սեղանի վրա,

լ

Ռր ուղարկել է ինձ Մալբիկն իմ «իրելի'

:

իմ

սիրելի որդի,

ի՞նչ պատա"եց քեղ ճետ, Դու այնքան լավն էիր, Այնքան խոնարճ Ճեղչ բոլորն ասում էին,

Ու նա

դրում է ինձ. «եթե կարող ես դու,

Այս Սննդյան տոնին Մեզ տեսության արի,

ու

մի նոր շալ գնիր, Հորդ՝մի վերարկու, Ա՛խ, մեր տանը այնքան Պակասություն,կարիք:

Ասում

ինձ

Ավա՛ղ, չարդարացան, / ւ դառնություն կա խոր Մեր Ճճոզումեջ Հիմաչ եվ զուր էին Հորդ Մտածումներըայն, Որ գու շատ փող առնես Գրվածքներիդդիմաւ:

ինձ

Հեչ դուր չի գալիս, Որ բանաստեղծ ես դու, Ռր ընկեր ես դարձել ՀամբավիՀետ այդ վատ, կավ կլիներ այնքան,

Այո՛, որ դու մանկութ Մեր արորի Հետքով Գնայիր Հանդ:

Ա՛խ, ես

չիմա, ես շատ ու շատ եմ ծեր, Սակայնեթե մեղ ճետ ծեր

եմ

Դու մնայիր,անդին, Մի Հարս կունենայի Հեմա

տանը մեր մեղմ կօրորեի Թոռանս իմ ծնկին: ես

Ու

էին անվերջ,

եսենինը ծեր բախտավորէ այնպես: Թե

ճույսերը Սակայն

:

Սակայնինչքան էլ

Ու քո

կնոջըՀեշտ

Ուրիչներինտվիր,

.-Տ42--

|

դու

Փող ստանասյ, որդիս, Մեկ է, երբնիդե Չես ճամփի տուն, Ռւ ես

գիտեմ Ճիմա, Գիտեմ ես քո փորձից՝ Պոնհտներին կյանքում Փող չի տրվում... Շատ

Ջավակներիդկյանքում Դու կորցրիր սակայն

մեր,

տխուրթէ Հիմա, Մենք ապրում ենք ասես Խավարիմեջ անծայր / ձի չունենք գոմում, Բայց թե չղնայիր: --333.-

Գիտեմ, անքուն պառկած կմտորես դու լուռ, Ռր ինչ-որ մեկն աճա

Հիմա քոռ այդ խելբով Դու նախադա էիր

Գավգործկոմում: Մենք կառղբեինքայնժամ լավ, Ավելի Հեշտ Ին թղ էլ չէիր տանջվի Հոդնությունիցսրտի, Թել կմաներ կինդ, Դու էլ կամոքեիր Մեր ծերության օրերն, իբրն բարի որղի»:

Օրորում է ուռին /. ներքն է թափում ՋԶյունըմաքուր:

ու

նամակն եմ ճմլում Մի աճավոր ցավով. Այս ճանաղարձըինձ ես

Ու՞ր է տանում, Բայց ողջն, ինչ խորճում եւ, Ես կպատմեմ ճետո, ես կպատմեմ Հետո

լ

|

| | | '

Հառաչում է այնպես, եուղլեսզառկել, սակայն Քո անկողնի տեղակ Ասես դագաղ է նեղ, եվ որ քաղում էն քեզ: Ասնս

'

Ու

|

ի

ՊԱՏԱՍԽԱ՞,

սիրելի պառավ, Ապրիրինչպես առաց, Քնքշորեն եմ զգում ես սերն Ճուշը բո, Բայց դու չես Հասկանա, Թե ինչով եմ տարված,

-334--

աղար

դագաղիդվրա

նի քո բարեկամին: Ա՛խ, ամենիցավել

դարունն եմ սիրում, երբ ճորդում է ջուրը՝ ՔանդածՀուն ու ափեր, Ուր ամեն մի չլուղի, ինչպեսնավի ճամար, վայնությունկա այնքան, Որ չես կարող չափել:

'

ու

չիմա ձմեռ է ցուր». Լուսնյակ գիշերներին,

բյուր

ես

Իմ

ինչով եմ ես ապրում Այս երկներիներքո՛

թե

Տիրացուներեն այդ, Երդում, սուգ է անում Այդ սատանիքամին, Զյունը թափվում է վար,

:

Պատասխանում:

195:

Թանկադինս,ինչպե՞ս Ննջել փոքորկի տակ, Ծխնելույլղումքամին

'

Սակայնգարունը այդ Բաղձալի սիրված եմ Հեղափոխություն ու

ես

անվանում, .-835.-

լոկ տառապումայսպես նրան եմ միայն

Նրա Համար Ես Ու

Քեղ Համար շալ կառնեմ, Հորս Համար կառնեմ Այն, ինչ ինքը ցանկա:

եմ

'

ձայնում:

Սպասում

ու

-

կն այս Բայցմոլորա՛՞

իսկ այժմ Հողմ է

Տիրացուի

ցուրտ...

Ոռնում,

Չի ջնրմանումնա դեռ, անգամ Չի ջնրմանում

դագաղիդ վրա Ո՛չ կնոջդ ես ոնսնում,

ես

Ո՛չ քո բարեկամին:

Հիվանդ գաղազել՝

ի

ԲանաստեղժիՃոգով: Սակայն հմ

ժամը կգա,

Հար ազա)

անգին,

կգա,այո՛,ժամը

Մեր երազած, չիմա Ջուր չէ, որ մենք ենք կրկին, Մաքառում

ես

որ

ես

ինքս

եմ

թողել

վաղուց իմ Հին...

» ռում: իրար եվ

)

ձեր

ծխնելու

անթիվ չարք"ր Բարձրացելեն չարդավ-.. Ասես

տալիս, Գիշերն անքուն պառկած: Եվ ուղում ես գնալ Ու չարքերին խարդախ Մի լավ տուր տալ՝մեր ճին Դու

քացով

ես

կրակխառնիչնառած:

կգամ,

Հողադնդում քնդան, Որոտները

Երբ որ

9, անարատ Ճոդու

Անմեղ նասիվություն, Զուր չէ ապուպապս

երբ ժամանակը գա, Ու դառնալովմեր տուն --336.--

ես

Աղավնյակս,ռլապիկ, Նորից քեղ եմ գրում: Զեզ մուտ ճիմա ճերմակ Բուբն է սուլում կրկին,

ոչ

դուրս

ՊԱՊԻՍ

Հայրենի

կով եմ, Ոչ ավանակ, ոչ ձի, Որ ինչ-որ մեկը դա, ինձ մսուրից Հանի:

Չէ՞

ՆԱՄԱԿ

տունն

։

Մեկը ճրանոթով, Մեկը՝ գրիչն առած:

իսկ դրամի մասին Դու մոռացիր, անգըի, Ոչ մի բանի մասին Բնավ միտք մի անի,

է անում

Ու

ինչու ՍկսեցիՀարբել թե

սուգ

Այդ սատանի քամին, Ձյունը թափվում է վար,

Լենին-Արեդակով, ԱՀա

ցուրտ...

նման

--331-22.

Ընտիրերկնը

Այս ճեռավոր խորշում, Հայրենականերկրից

Զորս չափ գարի տվել, Որ տիրացուն գյուղի Քեղ վայրերում այդ խով `

ինձ

Սովորեցնի «ձավատամք» «Հայրմեր». ն անգիր

Հիմա Ծրկրում այս Հեռավոր

ես Հեռացաւ

ու

:

կավ նժույգին միշտ էլ Տանում

են

լավ

արոտ.

Ընտիր կերը ռխրո Երաշխիքնէ լոբն, Ու քո խղճի դատին Իինջդքեզ կանչելով, Դու նույննսկսեցիր Ռսուցել քո թոռին,

Հղում, որպես սղարդես

է սուլում Հիմա բուքն Մեր Ռլաղանումարձակ... կարոտել է այնպես.

Սակայնչսովորեց

ինձ քո

թոռը ոչ մի բան, եվ ծերունուդ ի վիշտ՝

եմ

Քեզ երկիրն այս Ճեռու, Քեզ ինձ մոտ չի բեր|ո

անբան,

Հորինելով ճիմար,

0՛,

Մի երդ: Անճարկավոր Դու ասում

ծս, որ

Գողացելեն,որ

Հիմարեմ իսկ քաղաքը

ու

ինձ

,

Ու

Բայցպապիկ եմ, Հաղի՛վ,

վատ

դա,

գող։

նժույգինբակից

Ձոռով

են

դուրս

քշում,

Բայց նա, ով ուղում է

Տեսնելուրիշ կասի՝ որ

եզերք, չփտեմ

--338.-

երկիրը չոգի,

Բայց թշնամանքը քոռ ՇոգեքարչիՀանդեպ, Ա՛խ, երբեք ու երբեք չի պոկի Քեզ տեղից

դմբո, նենդող...

Չի տանի ոչ մի

գիտեմ, անշուշտ,

Դեպի վարդերն ալս ճոխ

ւ

ւ

է

Ես

Դու կգայիրայստեղ՝

ես

չազի՛վ Թե ճիշտ

սիրտը բարի

Աա աի արո

Բավ զա շրջում

Գարուն է... կան այստեղ Բոնցքաչաի վարդեր, Ու ես Ճեռվից Հեռու Բախտինքո մենավոր եմ ջերմությունն նրանց

Քո

ես

Հեռանալ է պետք:

'

Պապ իմ, լսու՞մ ես դու, ԵԹն մեռնեմ Հանկարծ, Դու կնստե"սվագոն, Որ մասնակից լինես իմ թաղումին տրտում, անզգամերգես Վերջին Հին «Ալելույը քու --839--

ինչ ճիւասքանչ նժույգ, Այն դնել են, անշուշտ) Գերմանիայում4եռու

..

դուրս դուրս

կդար կգար

Խողանակ

ու

բուժում եմ ինձ ծաղկունքով ծավի, Թեչրանի թախծոտ մի թելարանում:

Թեյարանիտերն, իր գործին լու, Ռուս

Ճաճախորդինդուր գալ է ուզում, Բայց ինձ, փոխանակքունդ օղի տալու,

որքան որք

Թեշրանական քունդթե՛լ է մառուգում:

վրձին,

Լցրու՛, բարեկամ, կարմիր թե՛յը Շա՛տ

Անգամ քար է փշրում, եվ դու երբնիցե

կշասկանաս, ծերուկ, չես Հասնի երբեք ճեոռու...

4ե:4

բակի,

|

հսկ այս մեկին,

որ

դրսից՝ նրբիրան,

Բայցչաղրայիտավ՝բոցի՛է նման, ես խորասանի շալ կնվիրեմ եվ ձեր Շիրազիգորգերն աննման... բե՛ր, բարեկամ, թեյր մատուցի՛ր, քնզ չե՛մ խաբի երբեք իմ օրում,-, կտամ ես իմ արածին, Պատասխան Բայց քեղ Համար լեվ երաշխավորում: Դե,

ու

լ

քո...

ու

ես

Հուր չեմ եկել այստեղ, /իր արազ է վազքը, Քան թռիչքը "ավքի... երկրում,ուր շաչում են Բուքն Հրդեր թնժ, Վատ նժույգը երբեք Տեն գողանա բակից»

այդում

քո

Մեր աղջիկննրինմենք Ռուսաստանում կապվածչենք սլաճում, որպես Հլու շուն, երբ Համբուրում ենք՝ փող չենք խոստանում եվ չե՛նք գործածում դավեր դաշույն:

Ամենալավձիուն,

կշասնանաս, որ

վարղեր ունես

իզուր չէր, որ մեկն արեց ինձ ւչքով՝ իր դեմքին գցած չադրայի տակից:

Որ թե լծես նույնիսկ

Այս երկիրը

»«

ես

Գիտեմ՝ժամանակը

Դու

Ք

էլ իմ վաղեմի վերքը չի ցավի, եվ գինու տենդե էլ Հոգիս չի ճանում.

կրակի է սովոր նրա նրախն աճեղ, Ծուխը բաշի նման Ծաժանում է այդ ձին, Ու թե մեր ժեր ձիու Քաշն այդոլլիսինլիներ, 0՛,

ՄՈՏԻՎՆԵՐ

ՊԱՐՍԿԱԿԱՆ

Ծերուկ, նատիրայնժամ, Խատիրառանց արցունք Ու վոտաճիր ուժին Ալդ պողպատե ձիուս Աի, է՛նչ ձի է, ի՛նչ 4ի,

'

ԼՈՍԱՎՈՈՀ

ես

--Դ43--

եվ ղուրմի՛ նայիր դուսն արանքով. Մ:՛կ է, գիտե՛մ տեղն այգու դռնակի... հզուր լէր, որ մեկն արեց ինձ աչքով իր դեմբին դցաժ չադրայի տակից:

եմ

"

Շածանե, օ՛,

իմ Շաճանե, եմ եկել ես Հեռու, Հյուսիսից ես քնղ պառմելու Ու պատրաստ եմ Սրոնրից ու լուսնից մեր անեղծ, Շաճանե, օ՛, դու իմ Շաճանե,

.

փ

եմ եկել ծձյուսիսից

Հարց տվեցի սարաֆին երեկ, Որ կնս թուման է մի ոուբլուն տալիս, ես

ինչպե՞ս պարսկերեն ինչալես արդյոք, ՉքնաղԼալային տսեմ՝ «Սիրելիս»:

Հյուսիսիցեմ եկել

Հարց տվեցի սարածին երեկ, Մեղմ, ինչպես Վանա ալիքները բյուր, ես

ես պատրաստ

էլի Հարց տվի սարաֆին երեկ, Երկյուղս խորունկպաճած իմ սրտում, Թե բնչպե՞ս արդյոք, ինչպե՞սպարսկերեն Չքնաղ կալայինասեմ` «իմն ես դույ:

Մեկ

-

Ու լուտ

ժոլտա, կատակիր, Թանկագինս, իմ Հուշերը միայն Չարթնացնես '

Մերլուսնի, արտերը մասին լայն Շածանե, օ՞,

'

ու

իմն ես» միայն ձեռքերն են ասում, Որ չադրան պոկում ու նետում են դեն։ «Դու

-842.-

դու ՇաՀանես

իմ մի Հյուսիսում աղջիկ կա նույնպես, Ռր դեմքով բեղ նման է այնսլես... Չի կարող նա մտբից ինձ Հանել, Շաճանն, օ՛, դու իմ Շաճանե։

4ալչում է շուրթերի վրաս

Սիրուց երաշխիք երբեք չեն ուղում, տանջվել գիտեն: ՍիրողներնՀբճվել

առա

արտերի մասին լայն իմ դատիր, մազերից Դուգանգուր

կրակոտ, վառվում

Համբույրը չունի ն ոչ մի անուն, Համբույրը գիր չէ շիրիմին գրած, Համբույրըկարմիր վարդով է բուրում

ճեռոււ

Մեր լունի,

-

էլ աչքերն ձն

ես

ու

Հիմա պատմելու, արտերից, Թե կուզես փաքաթիրմատներիղ, նրանք նուրբ են այնպես ու Հլու: պատրաստ եմ Հիմա ես խիա իմա պատմելու պ

պարսկերեն ինչպե՞սրդյոք: ինչպե՞ս

սարաֆն ինձ կարճ տվեց պատասխան, Ռր սերը խոսքով չեն պատմում մեղ մու, Ռբ սիրո մասինՀառաչում անձայն

Հեռու,

մեծ

եմ

Ռբ մազերն իմ

ՉքնաղԼալային շշնջամ՝ «Համբույր:

Ու

ես

է Ուր լուսինն այնքան ջինջ. Ձեր Շիրազը որքան էլ թովիչ, է գերում, Բայց էլի ինձ Ռյազանն

Թե

Թ.

դու

Դու ասացիր, որ Սաադին

Միայն կուրծքն է ճամբուրել: Ի

սեր աստծո, դու սպասիր, կառվորեմերբեք, -345..

երգն է Հարմոնի

Ղորանում Խոսք կա. «Վրեժ ոսոխին»: ես ապրել եմ իմ Ռյաղանում

Դու ասացիր, որ

Եվ ծանոթ չեմ

ալդ

ճոգուս մեջ ճնչում շան ոռնոց եմ լսում լուսնի տակ, Քնքուշւարսկուճի, մի՞թե չես տենչում Ու

Տեսնել ճեռավոր ճողմն իմ կապուտակ:

տողին:

դեն երդգեցիր.«նեփրատից է վարզը քարմ կուլսերիցը: եթե Հարուստ լինեի ես, եյ մի էրդ կչյուսեի:

Դու

ինձ

ձանձրույթըչէ բերել ճողն

ճին, այս ճեռավոր, կանչել ինձ անտես, Ու նուրբ ձեռքերը քո կապարային են ինձ ղույլդ քների ղետ: Գարուրել Դու՛

վարդերն ալդ ես ոյլոկեցիչ որ ի Հույսն է 4իմի, Ռր սիրելի Շաճանեից չյլինի' Լավն աշխարձճում

ես,

Վաղուցճանդիստեմ որոնում, քեկուղ

Չէ՞

Չեմ էլ անիծում ես իմ կյանքն անցյալ, ինձ

Քո

ինձ մի տանջի, ԴՊատղդամներով ԳՓատգամ չունեմ ես Հավետ, եվ պոնտ եմ ծնվել քանի, ոնց պոետ: կՀամբուրեմ

մի րան պատժիրխոսքերով քնքուշ երկրի մասին՝ ուրախ ու սլայծառւ

Խլացրուիմ մնջ տխրությունըՀին, ՌդողիրՀոդիս թովչանքով քո ջերմ, Ռր ես Ճյուսիսի աղջկամասին

էլ

չմտածեմ

ու

չմառաչեմ:

ԹեկուղԲոսֆորումչեմ էլ եղել ես, Բայց կՀորինեմ քեղ կպատմեմ, Մեկ |՝ աչքերդ, զույգ ծովերի պես, ու

"

Չեմ եղել երբեք Բոսֆորիվրա,

կրակով ծփում կապույտ

'

Դու ինձ մի դիմիր այդպիսի ճարցով, Քո աչքերի մեջ ես ծովը տեսա,

բոնկված մի կապույտ կոակով

Բաղդադչեմ Հասել

ես

«

ժով

ճինա.

ճամար այն Երդն դու, իմ լավ ախմի ժամանակ Խայամ:ն ձի ասում, ասա

Խաղաղդաշտերովվարդերն են վաղում:

նորից խնդրեմ էլ որթան, Բնավ գործ լոչնես դու այն բանի ճետ, Որ այնտեղ, 4էռու՛ Հողում. ռուսական Հոչակավորեմ ես որպես պոհտ: :

-

:

--344--

Ի.»

ինձ

,

Թեքվիրջո քնքուչ, չքնաղ իրանով, Թույլ տուր, որ ճանդչեմ ծնկներիդ վրաս Ու նորից,

իմ դեմ:

Զաֆրանեերկրի երեկոն իջավ, Խաղաղդաշտերով վարդեր են վազում,

քարավանով,

Չեմ տարել ալնտեղ մետաքս ու

են

Լուսնյակիլուսով Շիրազնէ օծված, են թռչում Աստղերն

որպես Թիթեռներ, չի գալիս, որ իրենց կանանց Քողով են ծածկում պարսիկներըդեռ, ուսնյակի լույսով Շիրաղնէ օծված։ ինձ ղուր

Զ-Յ4ն--

Շշու՞կ է, շշու՞նջ, շրշյուն ալի՞քէ-Քնքշություն, ինչպես երգը Սաճադու եվ Հայացքիդ մեջ կղղաս մի պաճ դու Մաճիկիդեղին Հրաշալիքը,

Գուցծ

նրանք տոթից «րեղեն հն մարժինն իրենց ւլղնձն Ծածկում եվ կամ, որ կյանքում առավել սիրվեն, Չեն ուզում քնքուշ դեմքերը խանձել, Սաժկելովմարմինն իրենց պղնձե այդ

Անգինսո, ննտիրդու չադրանայդ

`

ինչպես երգը Սաշտադու Քնքշությունն,

կչնչի ճանկարծ մեղմ ձայնը փերու, մեղմիկ սրինգը, ինչպեսՀասանի եվ իրանն ամուր դրկած ձեռքերում Չի վինի տաղնապ ն ոչ էլ կորուստչ մեղմիկ սրինգը: Մ լոկ Հասանի

են

եվ լավ սովորիր պատվիրաննիմ այս, կյանքն առանց այն էլ շատ է կարճատն, էլ երջանկությամբ ե՞րբ կճիանաս, Դու լավ սովորիր պատվիրաննիմ այս:

բախտը ցանկալի, նրա՛նց ճռգնումէն ճամվեքում անցած, Ռվբեր ԱՀա

բան Բախտիպարգնածամեն տգեղ Սածկում է այնպես քո շնորճն առատ,

Դրաճամար էլ

Խմում

ղեմքն անարատ է Մեղք ծածկելը աշխարճիցՃամայն, երբ նա պարգնն է մեր մայր բնության: այդ

Խաղաղդաշտերովվարդեր են վազում, երազում եմ ես ուրիշ մի երկիր, Քեզ Համար ինքս կերգեմ, իմ անգին, ներգ,որ Խայափնէլ բնավ չէր ասում, Խաղաղդաշտերով վարդեր Են վազում, "»

իմ

|

ճամժփո՛րդ,

Օդն է թափանցիկ,լուրթ

ու

անապակ:

կանցնես Հանդերով, ինչալես մի այզով, Որ վայրենաբարծաղկել է նորից: Ու չես դիմանա, ն քո Ճայացքով Ոտներըկընկնես վառ մեխակների: կանցնեսճանդերով,ինչպես մի այգով: --946.--

իմ

Հեմա

բուռավետ

քամիս

Շուրջը լուսնյակի աղամանղն է սառ, Բուրում են ճփեին շապուչն անվերջ, է քափառէլ անդորրությանմէջ ով Այն երկրի, որ միշտ մեղմ է պայծառ:

:

ու

ու

ու

ճեռացող

Հիմա բուրավետ քամի արդեն չորացած,

Ի

«

Դու չես ճասնելու մինչն անապատ:

եմ

շրթունչներով

Խմում

անապակ, 0դն է թափանցիկ,լուրթ Դուրս գամ ու մտնեմ ծաղկանց ծովը ճորդ:

Դեպիլաղզուրը

ն

|

է Հեռու Հեռավոր, ԱյնտեղԲաղդադն Շաճրաղադան երգեց երգն իր չինչ Ուր Բայց ճիմա նրան էլ պետք չէ ոչինչ: Թոշնել է վաղուց այգին փառավոր:

Հողի Հեռավոր ուրվականներին Սածկել է խոտը գերեղմանատան: Մի՛ տխրիր, ճամփորդ, մի՛ քախծիր այդքան, Ականջմի արա դու մեռէլներին։

'

:

լ :

Տե՛ս, բուրում

քնքշավետ վարդերըպես-ալես:

են քո շուրջը

պատրաստ Համբույրի

--347--

Սրտիդմեջ Հաշտվիրջո ԹշնամուՀետ, Եվ ճրանությանգինով կճարբես:

ԱՀ

չունեմ

բախտիճամար ես, եմ աճա քեզ մի երդ, իմ Ռուսիանէ այնտեղ անհղերք, Երր տխուր սլաճերինայն հրդես, կելով, արձագանքկտամ քեզ: քո

Բայցքողնում

լ

Վայնլիր սիրո Հրճվանքն անարգել: տակն փառավորվիր, Շրջիրլուսնի եթն ուզում ես մեռելին Հարգել, էլ ապրողներինմի քունավորիր:

'

|

`

|

| լ

է այդ երգել մի օր, Շաճրազադան տերններնէլի. կասեն մասին Այդ Ում այս աշխարճումբան չի Հարկավոր, նրան խղճալ է միայն կարելի

|

Խորասանումկան այնպիսի դոներ, Որոնցսեմերը վարդերն են բոնել։ Այնտեղապրում է մի խոճուն փերի Խորասանումկան այնպիսի դոներ, Բայց ներս լմտա ես այդ դռներից:

»

Հայրենիք, կապուտակ Ֆիրդուսու գիտեմ, լես կարող դու երբեք Մոռանալ ուռուսին քնքշասիրտ

Բազկիսմեջ ունեմ բավականինուժ, Իսկ մազերիսմեջ՝ ոսկի ն պղինձ: Այդ փերու ձայնն է սիրուն բնքուշ: Բաղկիսմեջ ունեմ բավականին ուժ, Բոյը դուռն այդ բացել լճաջողվեց ինձ

ես

Ու

Հայացքը նրա

'

ու

տխրաբեկ:

կապուտակՀայրենիք: Ֆիրդուսու Քո ու իմ

ա

ես Պարսկաստան, գիտեմ, են իմ դեմ վառվում վարդերը

Լավն ես

Սիրո մեջ լինել քա՞ջ-- իմա՛ստ եվ ինչի՞ ճամար: Ու՞մ ճամար Երգել, եթե ալերս չի խանդում Շաչան, եթե այդ դուռը բաց չարիք, ձեռքե՛ր, Սիրո մեչ լինել քա՞ջ-- իմա՛ստ լկա:

դու,

թարմությամբքնքշալից ւզատմում ճեռավոր աշխարից,

Հեռու,

Լավն ես

դու,

Պարսկաստան,ես

գիտեմ:

վերջին այս աշնպամ ւլես բուրումներդանեղծ» Գինու Ու քո ձայնը, անգին Շաճանե,

Թող խմեմ

եվ

ես

ես

եվ կյանջում իմ

պիտի Քեղ,

անտուն,

ժամն |

:

քափառիկ,

մուտ Ճճեռավոր մոտիկ Մարդկանց Զո մասին կպատմեմ Հաճախ ես, ես Հիշեմ պիտիՔեզ: Հավիտյան ու

Գ3..

եմ

ես

քեղ։

եվ բաժանվում եմ Քեզնից Հավիտյա՞ն, Քանզի սիրում եմ երկիրն իժ Ճրկեղ՝

վերջինայս անդամ:

ես Հիշեմ Հավիտյան

է կրկին գնալ Ռուսաստան:

մի՞թե լքում Փարսկաստա՛ն,

բաժանման վայրկանին Դժվարին Թող լսեմ

ժամն

|

`.

| | | |

է վերստին գնալ Ռուսաստան:

ԴԳԵ՛Հ, ցտեսություն, փերի՛անըրջանը: Ինչ փույթ, թե դուռբդ չբացվեց, իմ բույր Դու տվեցիր ինձ գեղեցիկ տանջանք, Ռր ծս քեզ երգեմ իմ Հայրենիքում:

Դե՛չ, ցոնսությու՛ն, փերի՛ անրրջանք: --849.-

եվ ես էլ երբեմնի երգել եմ

»

Ի

Ք

Ու

միննույնն է թն բանաստեղծ

Լէբնել այե,ինչ Չիախտել

աո Մ է

Դրանից էլ այնքան խորն են

արդարն

իր նրբին մաշկը սպիապատոր Հույզերի արյամբ չոյել ռիրան օտար: Նա՛

է

ով լայնն բանաստեղծ,

նորից նույն երգն եմ շշնջում,

Քնքշությամբ տոդորվածխոսքերը

Թե |

շնչում:

վառի քո Հոդին սիրո թեժ կրակը,

Միբտդգուղձ կդառնա ոսկեղեն, լուսնյակը եվ միայն ԹեՀչրանի Չի կարող քո երդը ջերմացնել:

մա

եվ դրանովիսկ ճանաչում Լ"1 ը՛ չի՛ զգում, ցավ Սոխակըերգում ն ձայնր: միննույն Միշտ նույնն է երգում ու...

նման

է

Չգիտեմոնց ապրեմ իմ կյանքը, Շաճայիքնքշանքումինձ այրեմ, Ա՛խ, թե շր ծերության

չխկան խեղճ խաղալիքի

է խորթ, որի ձայնն Այն դեղձանիկը, երգի է խոսքերը ԱշխարՀումպետք գորտ" որպես երգել լուրովի, նույնիսկ

ես անցած երգային

Հիչեմ

մոտ սիրածի գնում պառկածուրիշիգրկու

տան

մասին այս երդի ճամար դուք, Դուքմարդկանցասացեք Ճճենցայնսլես, --նա կերդեր ավելի խոր ու նուրբ, Սակայնզուլգ կարապից կործանվեց:

ւ

"Ի"

(իչ թյամբ մոլի քաջությամբ է

խադր Վորշրջմոլիկ, կմեռնեմ ոՐ( դուռր

է լուսինն այդպես աղոտ փայլում «Այդ ինչի՞ց Խորասանիայգիներին պատերին: ես ոուսական ստեպով եմ կարծես բայլուԲ Բիլ մուժի մեջ ինքըս Հազիվ նկատելի»:

ս

եվ մեզ աշխարճում ա

լդ

ու

էլ է ծանոթ»:

զույգ կարապ ձեռթերը Սիրաժիս են մազերիս ոսկու մեջ, էողում էն

երդել Բոլորը աշխարճում դ, կրկնել իրս երգը անվերջ:

տա

անեմ:

Ի

,

Մինչն «ի՛նչ կա,

դարդ

վատ երգ է Ճլուսում պարսիկը, ձի ծնվել Շիրազոսի: Ուրեմն

է իր

է լով այրվ

սխրանքը

մասին

Թե

Պաշպանվածինչ-որ չյութով կենսաճորդ նա կնոջ սիրտը դանակչի զարկում:,

Բայցեւս,

այդ

Ամքն մեկն ունի իր քայլվածքը, Մէկն ականջ, մյուսն աչք է շոյում

նենդել է Մաճմեդն իր սուրբ Ղորանում Խմիչքի վրտ արգելք -նելիս, Ուստիպոետը...նա չի մոռանու ցավ ընդունելիս: Գինի ընդունել՝ Ռւ ծրբ Ու տեսնում

ու

ի |

|

այու հալա, 7) "ԲջիԲոբ: առին նոճիներին, նրանց մակայն աի լոեց՝ զլուխն իրենց Աի» պարտորհն դեսի երկինքբարձրացրրած: էլ

զորքը

--9Ե1--

`

աշխարչումվիճակվել է մ" յ Անչաջողությունն ուրախություն:

91"

«Այդ ինչի՞,ցէ փայլում լուսինն ալդպես տրտոմթը (ուտ

Հարցրեցի: ծաղիկներին

անտառում

եվ ծաղիկներնինձ ասացին. «կզգաս այդ Խ "եշացող

«Քո

մ կարմիր վարդի թաքուն քախծից»:

ՇաՀծանեն

Շաշանեն

Քո

իմ սիրտ, Դու, Հիմա՛՞ր

դու

Իր թերթերով վարդը կարմիր ծովեց-ցրվեց, Իր թնրքերով ասաց թաքուն ու ցավադին.

բատ ու ՞

է լույսը Դրանից Այս յս

կյանբի կյանքի

Արցունք

'

.

աղոտ են

մեջմեջշ շատ

ցավ՝

օւ

.

նրա

ու

սպասողինն .

.

.

.

:

|

քենիր այստեղ՝ վրա փափուկ Սիրածի խարել դենու չի մեզ վերջ կյանքըմինչն

Սի՛րտ իմ, դոնե

դու

հ ժեկնե կների

'

Մեզ էլ աչքաթող գուցե չի անի բախտը՝գաճավեժձյան Հլուի պես գոռ կպատասխանի Եվ մեր այս սիրույն երգով: սոխակի միայն Միայն Դու, Հիմա՛ր իմ սիրտ, զուր մի տրոփիր:

չուզողին:

.

.

ամենուր: փնտրել

կյանքը մինչն վերջ մեղ չի խաբել գեու Մենքդեռ կարբենանքնռր ուժով շոայը

|

քույլ:

.

ֆրջանկութ ուն

::

դր ժում-դավնե դավեր,

եղե Ղել

էրկրրներ եմ ամնլ երկնի տակ

Այլերս փնտրել ես չե՛մ կամենում: Դու, Հիմա՛ր Ր իմ սիրտ, զուր մի տրոփիր։

ուրիշի լաք գուրդուրվեց, պինդ Համբուրեց ուրիշ մեկին:

Սիրոը երգ է, երգին էլ կյանք, մարմին ղու տուր: Դրանիցէ լուսինն այսպնս տրտում-զունատ,

մի տրոփիր:

զուր

յանկայի վիճակ իի բրուճման

Ճետ

ասաց.«Ռուսը ձի իմանա...

Քո ՇաՀանեն

որ

Բայց ն այնպես թող օրչնրվա՞ժլինեն Հավետ

ու

Ցասամանիպիջերներըայս Ճին Ճոզի'

:

ծ

"

Դու, Հիմա՞ր իմ սիրտ,

ճնճղուկների ձայնի Հեղեղ: Գիշեր է, բայց պարզ է կարծես, Չէ՞ որ Միշտ էլ լավ է այսպես: Դիշեր է, բայց պարզ է կարծես: եվ շուրթերի վրա անմեղ դնճղուկներիձայնիՃեղեղ:

մի տրոփիր: ենք խաբված, բոլորս երջանկությունից լոկ մուրացկանն է ճայցում գութ կամ ճաց' Դու, Հիմա՛րիմ սիրտ, զուր մի տրոփիր: զուր

թաց Շադգանակենու ողջ բացատը նր դեզին դեղին դյուքանջո, ն կցվում է լուանի փոթ-փոթ շալվարին Հակված Լալայի կպաճվեմ նրա չադրայի ներքո, Ճիմ մ սիրո, զուր մՄ Դու, ճիմա՞ր միտրոփիր' իմ

՛

կնես։ թե յուրն ն ը ոեննե չեմ ուզում ես Հանգստանալ

Ք իչ է մնում '

:

-

ոռ

Ա-ի, լուսինը այնքա՛ն է ջինջ, Այս կապուտակեղանակին: Ա՛Խ, լուսինըայնքան է չինչ, Քիչ է մնում Թե չուրն ընկնես:

,

|

երբեմն ամենքս էլ, մանուկների պես, Հաճախ ենք կյանքում լալիս ու խնդում. --382-»

--9598--

ՆԱՐ

ՂՆԸ

Ձե նա, իմ ռիրելի: Ձեն .. դնել ալդ շրբներն էլիր Այդ շուրթերը, ինչսլես չրով, կյանք կամոքեն չամբույբներու: Դու՞ ես, թե նա, իմ սիրհլի' Թե՞ վարդերն են շրշում էլիչ Դու՞

| չ

ես

չգիտեմ ի՞նչ կլինի: Գուցն մոտիկ, գուցե Ճեռվում Ուրախսրինդն է լաց լինում: Իրիկնայինզվվոցներում կուրծքն եմ չոլում ես շուշանի,

1954-1925

լ

լ:

լաց

չդիտեմ ի՞նչկլինի Ց

Փ

Խնդագիներկիր, օ՛, երկիր դու ժով, Թող որ կյանքս ամբողջ ծախված է երգով, Բայց սոխակն աճա թառած սաղարթին, Հանուն Գելիայի՝ գրկել է վարդին:

:

է աւա, Ուրախրինրն ես

խու՞մ եմ, վարդը խոնարձճվում է

աճ, նավերը, (ղում են Պոլիս,

Թե՞

այս

Ամեն

օր

ժխորից,

Խորունկ քախիծ եմ զգու

|

ի

, դիո, էլ ինչու լիճիմ, մանում մի՞թե, մի՞թե ես բանաստեղծչեմ,

կ

՞

Թող Հանդարտփչի ծովային քամին, Վարդինէ կանչում սոխակնայս ժամին,

Հեռու

եժ

Հեռու

ն

ընկած,

մոլորս Լուսինն ավելի մոտիկ է քվոն չրայինոլոռ՝ Շաղ տալով բուռ-բուռ Սն ծովի ափին

ցած,

Այդ ջնջուշ երգը իր սրտում պաճած։ Թող Հանդարտփչի ծովային բամին, Վարդինէ կանչում սոխակն այս ժամին:

Ռւ

ԲԱԹՈՒՄ

ԳնացքներնանվերջՄոսկվաեն զնգում: կույտերիցմարդկա՞նեց,

Փ

Խնդադիներկիր, օ՛, երկիրդու մով, ես իմ պատիվըծախել եմ երգով Թող Հանդարտ փչի ծովային քամին, Վարդինէ կանչում սոխակն այս ժամին,

7.

Քեղ Հետ իմ սիրելիս,եկ ժպտանք Այս երկրի Համար այնքան քնքշավետ: Թող ճանղարտ փչի ծովային քամին, Վարդինէ կանչում սոխակնայս ժամին:

Ե՛լ,

.

: :

՝

Ալիջն է

ճնում:

նմ գալիս նավաճանդիաո Ո՛վ էլ Հանդիպի՝

ես

ճանդարտ,

ռամփում-ուղեկցում, եվ իմ Հայացքը Ճնշող անքարթ, Հեռուն Դեպի կախարդիչ ու

Ներիր ինձ, ներիր,Գելիա,իմ անգին, Բազում վարդեր են.բացվում ճամփեքին, Բազումվարդեր են խոնարճվումմիշտ ցած, Բայց քեղ սրտանք: 19 միայն 7 մեկն է ժպտում վ «Բ ծ Ք"զ -Յ4-

'

,

' :

ԹերնըսՀավրից, ՞: Գուցե Մարսելից -Ֆրտ-.

եմ

զցում:

ժանետ

կամ

Տե՛ս, իր

լ

Ինչ-որ (ուիղզա

տարավ

Լայն շալվար ճաղգած նրիտասարդը:

։

կղզան,

Որոնց ինչ Հիմա Հիշում եմ էլի, բնավ է մ անչ Բայց որոնք, գիտե՛մ, ՛ Բան

Հետ

լ

լ

նավաչանդիստեմ դալիս

ո՛ւ էլ

ծովից դալիս է վատ Հոտ՝

Սխադառն:

Մի օրիորդ Մեթչել եվ կամ էն Նյու Ցորքում Շուտով իմ անունըտան, Երբ այս տողերը» Մի օր թարգմանեն,

Ընչող

անթարք, Հեռուն կախարդի: Դեպի

'

ու

|

Ա

| | :

ճարպըկությամբ:

Շան

խիս

Այդ

-

չի

|

ու

--358-.

շատ

բաբդ

Դրա 4Ճամարէլ Հաճախ են Հնչում

կրակոցներ Այս ափերում ազի էլ է դիմացկունտոկուն, Բայը ոսոխն Ռատի կապտումէ Այս Բաթում քաղաքն, Ու բուլվարային Սիծաղ-աղմուկում

լէ:

-

երկրնչում: թշնամուն

վ

Պիտի՛որ թաղի,

։

Հենց նա չէ՞,

ախար շատ Դանաչելն

գաղտագողի,

լ կտրում: չ սաչմանը մաքսանենզն

ՍաչմանապաՀը...

նա

ճորնչում են Օտարնավ-նավավ՝ սում եժ Հեռվում կանչը կռունկի եվ կամ Հարմոնի նվաղ: կացակում

Քանի որ նրան,

Գիշերըսպատոում

Տեսա

Բայց նրան

սուլոցը

ծվ սաճանքներից

շողում:

կամ

սա

Զուր չէ

Ջրապտույտից

,

Ռր երբ տեսնում եմ Օտարերկրացիաղջիկներու կին,

Նա՞

գցում:

ա՞յլ

|

Եվ դրանից է,

Եվ

եմ

ունեն

նժան, կուսամփոփավոր լամպերի փայլում

ու

Ուրիշներն ուղի' նյանջի

Ախարբոլորս հնք փնտրումմեզ կանչող Եվ անտես ճետքեր Այս դեղին Հողում: Եվ դրանից չէ՞, Ռր ջրում ճիմա, են Մեդուղզաներն

Հանդուրոո,

Հանդիպի

ռամփում-ուղեկցում, եվ իմ Հայացքը,

Գուցե

ե,

է,

էլ իժ աչբին Սովե.

Թվում է լեղակ։

--391-ծ-9

եվ խոր քնքշույյամբ Հառաչում

Իսկ ծիծաղելու առիք կա Հա

հմ

լ

կա: Այնքանէլ շատ չէ

:

ճամար քույրերի եղբայրների,

Ասենք թն կյանքում մենք փշեր դարձանք, Իսկ մեր քույրերը ծաղկունքէին, Դու մի վշտանա,մի տխրիր դարձյալ, Թող մշուշ լիջնի քո աչքերին

Հրաշքըկյանքի: Քայլում է մի ժեր

կիսախելագար՝ Աքլորը դրած

իր իսկ լերկ զանգին:

Ինքս էլ ծիծաղում Եվ աճա կրկին նավաճագինստեմ գնում

Ք ։

ես

իՎի՝

Ո՛վր էլ Հան

ես դու

Իմ

ճանդարո,

Ճճամփում-ուղեկցում, եվ իմ Հայացքը '

անպատմելի,իմ կապույտ, իմ ճեղ,

ծն

իրեն

ն գործն ն արին իրենց, ել եմ: Տ Տարիքն ես չեմ անիծի, անցավ, ինչ այն, Բայց կարժեսծայրից ծայր երկրով արշավեց Մի ապերասան խենթ հռւաձիս

ու

եմ

ք շառաչուն, Լռել է երկրում Հողմը ղես Ու Հոգիս անծա՛լը։ անծայր դաշտի է ու Մե Լի շնչում: վարդիբույրով

|

Անշող անքարք, Դեպի կախարդիչ Հեռուն

Ցո

գցում:

"7

ու

փ

փ

ը

արտից ելնում Վարսակի ես

է մուժ...

քեզ, քանկադին իմ մայր, Մայրիմ զառամյալ, մայր իմ անուշ: Հիշել

եմ

լ

երբ դաշտ ես գնում Ճենացուպնառած եվ կանդնում ճոգնաժ՝բլրի ուսին,

|

նայումես,

ինչպես տարիներ առաջ Քնած գետի մեջ բեկված լուսնին:

Գիտեմ, դառնորենմտածում վշտով Տագնապով,

ամեն

Որ էլ չի ցավում սիրտը քո որդու Ափերիճամար Հայրենական: Հետո Հասնում

Մտիկ էս

անում

գերեզմանատուն, քարին դիմածար

ես

--398--

|

ես դու,

անդամ,

փոչի Հանեց: Սատանայական Սուլոցներիտակ կորավ աշխարչից: Հիմա անտառում լսվում է անգամ, Թե ոդ է ընկնում տերեր ծառից: նա

Աշավոտներնեն ձայն տալիս իրար»

ձա՞յնէ, Զանգակը

ճՔռու

արձաղա նք,

Ողջը լցվում է իմ կուրծքը լռին, «ետ Ա՛Խ, կա՛նգաո, Ճոգիս, մենք քեզ դժվար ուղին: Այս փոթորկալի

էնչ որ կատարվեց, Այն, ինչ մենք տեսանք, ինչ անցավ երկրով, Կեերենք նրան, ով վիրավորեց մեր մեղքերով: Մեզ ուրիշների

ողջը, Կկքննենք :

`

ատ

անցանք

ու

ու

չկար, ճոգում, Եվ ափսոսանքէ Հիմա իմ եմ Ընդունում

ես, ինչ կար --509--

ու

Գիտեմ,նա կզա,ե

Ախպատանության օրերն իմ պայծառ՝' Վատնում էի ես ծխոտ պանդոկում:

իենք ստաճակ

"

։

ԿԱԶԾԼՈՎԻ

Չեմ տեսել երբեք

Ռի, Համբուրիրինձ, Համբուրիրդոս իմ շուրքերը թող։ Արյունոտվեն Հետ չի ներդաշնակվում Գաղ կամբի

ՇԱՆԸ

ԲախտիՃավատովթաքղ ինձ

Սրոի

Ֆի՛մ,

տուր,

ես

Խնդրեմ, անգինս, մի լիզվիր այդպես, Հետ

բանն

լ ու

|

Քո

տերն, իմ անգին, Ճայտնի է ու մեժ, Սի շատ 4լյուրեր են լինում նրա մուշ, եվ բոլոր նրանք ժպիտովանկեղծ

Շոյում

են

այնպես թավիչդ բրդոտ:

Եվ դու շնորեն չքնաղ ես այնպես, Այնսլեսսիրելի Հավատարիմ,

`

ու

Ու պարզում ես միշտ Հարբած խենթի պես

Համբույրիճամար

քո

դունչը բարի: "

Սիրելի իմ Ֆիմ, Հյուրերի մեջ քո Մարդիկեն լինում ուրախ տխուր, Բայց նա չի՞ եկել, չի՞ եկել արդյոք, ու

նա՛,

որ

բոլորից քախծոտն է --300.--

տես. նայիր ԽաղաղՀայացքով աճ խոնավ մշուշով պատած Լուսինը, դեղին ագոավիպես, Պտույտ է գալիս երկրի վրա:

-

ճասարակ,

այս

Դու դեո չգիտես, որ արժե ապրել, Դու դեռ չգիտես՝ ի՛նչ ասել է կյանք:

ու

լուո:

բոցկլոաւցող: կրակը

Ուրախ մարդկանցմել, քնֆերումչերմ, Շուռ տված թասը մեզ Համար չէ: Հասկացիրդոս Բարեկամուճիս, Վաղանցիկէ շատ կյանքը մարդու:

այսպիսի թաթ, եկ ոռեւ.ք քեզ Հետ լուսնյակի դեմ չինչ Այ. գիշերի մեջ խաղաղ ու Ճանդարտ: ԲախտիՀավատովթախթղ ինձ տուր, Ֆի՛մ:

ինձ Հասկացիր

առանց ինձ,

Գործած, չգործած մեղքերիս դիմաց:

Բայցչէ՞ որ, չէ՞ որ կաղնինէլ ջաճել դկվում է, ինչպես խոտը քամու տակ, Հ՛խ, պատանությանօրեր իմ աճեղ, իմ ոսկե գլութ, իմ

դու

Հայացքդնրա աչքերում սուզած, իմ տեղակ լիզիր ձեռքերը նրբին,

։

|

ես այդ

էլ

եմ

բան չի

ուղում:Համբուրիրդու: իմ փուչ կյանքից:

մնում

ՄաՀվանս 4ճոտն է առել անշուշտ իր բարձունթից: կուսին-ագոռավը

իմ ուժերնայսպես: մեռիր անցիր: ուրեմն Մեոնել՝ Մինչն վախճանսկուզեի ես չամբուրել շուրքերն իմ սիրածի, Թառամում

են

Որպեսզինիրճի մեջ կապուտակ, Թխենիներիսոսափի մեջ, տակ ստվերի Թխենիների

Ջայնս միշտ Հնչեր.«Քոնն --361--

Էմ

անվերջ:

Որպեսզիլույսը

Աա

|

չխավարի ն

է

,

մտերմուճիս, ս ( յանքըտրվում (ոկ ժի անդամ: ր

ու

ո

ւ

երզիր,

ա

Բ

|

| | |

կապույտ մայիու Սիրանավառխնդղոց

կանեփուտը լոին: քախժի

դուռ-դոնակի: գրեգումփականները ուն մի Հուու մ է կպչո' ժ 0շինդբրիցտարածվում Քխենինէ խոր քուն մտել՝ ճերմակն Հադին:

|

'

կանդգնաժ լուսինն լուսինն կանգ

'

այնքան, այնքա

նետվածգլխարկն իսկ չի դիպչի Երգըչունի գաղտնիքը այն, լ

ապրի Է

ուր

Ճանգչի

կյանքի մայրամուտին Սակայն

Տուն

|

ւ

ու

ուր

ու

|

քող իմ մաին երգերասեն սեզ եղինջ Ու թող Հնչի կես գիշերին Զիլ զանգակիղողանջը ջինջ:

բերում ճամփնքն ամեն, եվ թուլ սայլերըկբերեն Քեզ կիսամեռ ն կամ քո դին, են

Եվ զուր չէ, որ ավանդական Մի առաժ կա, թե սատկելիս Հեռուներիցշունը անգամ իր տիրոջ բակն է միշտ գալիս:

լ լ '

|

|

|

|

մաքուր, Մեր սենյակը որքան փոքրէ՝ խույլնքան ժամին... նստած ենք մենք՝սլարապ նը միասին կյանքնինձ ճամար սիրելի է այս իրիկուն Ճուշը բարեկամիս Այնքան, որքան ն քաղցըի չեքան, քա

Հրդեչճիպես մեր այգին է վառվումէլի, Ռւ լարելով ուժերն իր ողջ՝լուսինն արթուն Ցանկանումէ այնպես անել, որ «սիրելի» մեխ մ մարդու ամեն ոմլիչ բառից դողա սիրտը Միայն ես եժ, որ գույների այս օվկիանում տակ նվագի եվ մայիսի ուրախ-զվարթ ե ո՛չ էլ բան եմ ցանկանում եմ, Ոչ կարող

մինչնՀասակ: ողջ եղածը Ընդունելով

| |

Ըեղունումեմ-- ե՛կ, Հայտնվի՛ր։Թող այս վայրկյան Գա ա՛յն ամենն, ուր կա ե՛ ցավ, ե՛ խնդություն:

|

բեղ, կապույտ ղո՛վ, խաղաղություն

|

իմ Հայրենի Հոգնաբնեկ, թափառական... ար

"

'

յ

Աթաիաաան

՝

-ՅԵ2-

տն

լոած կյա՛նք, խաղաղություն,

քեղ, խաղաղություն Խաղաղություն,

|

կդառնամտունն

ես

միջով,արդեն վարաղույրի նրբաճյուս

խելառլուսիննէ աշխատում,որ Հատակին Հյուսվածմնան ժանլակաձենախշ ղարղեր:

|

|

եվվ մ մարգերում երում

ք

տոք։

Չեն

ու

իմ Հայրական, Սիրտս տված ճամփաներին, Թող անցյալի մասինայնքան

էէ

ու

շրջանակի եվ փայտաթնլուսամուտի

Ք.»

ֆեմ դառնա տունն

Բարձր ըձր

»"

փ

՞

|

ո

տ

ո

դարնան ն արնի: քաղաք բարով, Բաքու քաղաք, կա իմ Հոգում Հիմա ն տրտմություն կա եմ ճողդում: Երկյուղ եվ ավելի մոտ է Ճիմա եղ իմ սիրտր Քեղնով լի, հմ զգում եվ «բարեկամ» բառը Հիմա ես ավելի խորն

Մնաս

--308.-

մնաս բարով, բարով, Բաքու քաղաք, Ադրբնջան, Դազում է իմ սիրտը կարծես ե դժվար եմ ուրախանում: ես կտանեմ մինչ գերեզման ինչպես երջանկություն, Սակայն,

ես

Մնաս

Ե՛վ ալիքը կասպիցծովի, Մաս ես

ն՛

|

մայիսը Բալախանու,

բարով,Բաքու քաղաք:Ինչպեսմի

երգ

շատ

Որ

"

»«

»

Ինչրապույրջրալի (լբանակություն ն

նվ տրտմություն անծայրածիրՀեռաստանի, ոկ ա՛լա տեսար, պատանեկանիմ խակություն, Ո. սիրելով, նղովեցիր՝ դեո պատանիս

|

Անիվներիսայլային երգ անգամ, դամփաներին՝չոր տխուր ուռենիներ... Ո՛չ մի դնով, ո՛չ մի դեպքում չէի ցանկա, Որ այդ երգը Հնչեր նորի՛ց, նորի՛ց լիներ: ու

եմ-Անտարբեր ինձ խրճիթներն էլ չեն գերում, եվ օջախի կրակն անգամ քանկ չէ Հիմա, Խնձորենուդարնան րուքն իսկ էլ չեմ սիրուվ՝ Աղքատդաշտի ն անբերրի արտի Համար:

| լ

Քո դաշտերում ներկիր: եթկրազո՛րծ Ռուսաց

Բավականչէ՞ քարշ գաս Հետքով խեղճ արորի' Աղջատությունըդտեսնելը ցավ է բերում նույնիսկ կծչուն, անգամ բարդուն, կ բոլորին:

--3604--

Ն...»

երաղ եմ տեսնում: Սն ճանապար: է: Սպիտակէ ձին: Քայլքը ծամառ է: միննույն այդ ձին եվ այդ սպիտակ, հնձ

| | |

:

մուտ

է

բերումիմ իսկ սիրածին:

Գալիս է, գալիս ինքը սիրածըս» ինքը սիրածըս, բայց չսիրածըս:

Ա՛խ, նեղլիկ ճամփեց, լայնանալ պետքչի: Ա՛խ, իմ ոուսական սպիտակկեչի։ Դու քո ճյուղքերով, ինչպես ձեռքերով, իմ այս սիրածիճամփանլավ փակիր՝ Հանուն այն Մեկի, Ում սիրեց Հոգիս:

չիմա ուրի՛շ,ուրիշ բան է ինձ դուր դալիս... Նույնիսկ լուսնի թոքախտավորաղոտ լույսում ԵւսՀայրնեի իմ աշխարձճիուժն եմ տեսնում Ջրընգացողպողպատի մեջ, նան քարի: իմ

Ճճաչոցըսուր եվ լսելով մոտորների մեջ՝ Հաղարբուքի, Ճաղար մրրկի,փոթորկի ես չեմ ուզում Ո՛չ մի զնով, ո՛չ մի դեպքում Նորից լսել անիվներիերդը անվերջ:

|

' ամեն

Այս նոր կյանքինգուցե բնավ պեւոք չեմ դալույ իրեն ղինիչ Բայց ուղումեմ, որ պողպատով կրակ Ռուսաստանը դառնա ճւրուստ: Խեղճ ու

Ճասարակ,

կգրկեմ բարեկամիս վերջին անդամ սիրով անշեչ, եա ոսկե վարդի եման օդում շարժի ձեռքը բարակ, Ինձ գլխով անի լասամանի խիտ ծխի մեյց։ քնքշորեն

Հետ լինի... չգիտեմ,12 ի՞նչ պիտի ինձ

Լուսնյակն է ցոլում: Անչճա՛ս

ու

երա՛զ

է ձին վռազ վռաղ: Դովփղոփում ճիմա, այնքան լույսն Խորճրրդավոր է ու

Համար, փայլում է Միատակիս կա, ում դեմքին նույնայս լույսր նրա՛, բնա՛վ էլ չկա եվ որն աշխարճում ես խովիգանեմ, խուլիգաննորից: ,արբած եմ, Հիմար՝ ոտանավորից: Ասես

Ա

--865--

Գեչ, ինչ

թափի, չկապի,

Բայց,փ՛նչէլ փնի.

Հանուն

էլ կսռլիանա կանցնի: արած:Այս վերքն ու

ծար: Միայն թե դառն է տեսնել, որ այս կյանքը ունի այսոլիճի կյանքումառաջին անդամ խուլիդանին Խարեց Թուքակն անիծյալ"

այս

Որպեսզիսրտիս սառույց ես իմ կնչտոատՌուսիայի Համար Հետ կշաշտվեմ Հիմա: Չաիրածիս

չ: «

.

.

"

::

ամեն, Թող օրճնված լինեն աշխատունքներն Հանի, լի ուռկանը Թող ձկնորարչրից Ու մաճկալներն արտից այնքանճաղ ամեն,

ժենց այսպես է սաչմանվաժ Հավիտյանս,երեի, սկսում ենք պառավել, երեսունինճասնելիս

օպառվելով օր օրի, ղառնհալով, ձաշյմանդամներ ճետ նեք առավել կյանքի ամրացնում Մեր կապերը

Որ ժի բանի տարինրանց ճերիք անի:

ցուրը խմում են միշտ բաժակով քասով։ Սակայն կարելի է խմել նան կուժից Այնտեղ, այն ափերում, ուր իրիկունը զով մուժիգ: Ոսկեղեն է քվում ծիրանադույն ու

Թանկագինս,կխփիիմ երեսունըշուտով, եվ արդեն Հողն ինձ Համար սիրելի է առավել: Դրանից էլ իմ սիրտը "րազի մնջ անվրդով Տեսնում է, որ վարդազույլն կրակով նեմ հս վառվել:

:

Որքանլավ

"

Ու

ու

ել 3.

որչել: կարող ն չեմ կարո1 չխորճ

գլխի մեջ ճաշճային Հորձանուտներեն եռում, Սրտիսվրա ցուրտ եղյամ ն մառախուղ է փովել. Գուցե թե, ո՞վ իմանա, դժվար է մարդ Հասկանում, Այն մատանինծիծաղով մեկ ուրիշին ես տվեր '

եվ զուցն թն մինչն լույս Համբուրմեով անդադար, Նա Հարցուփորձէ անում, դարձաշ Սոնարճ քո գերին. Հիմար, պոնտին, թեթնսոլիկ ինչպես Խենթացրրել,Հասցրել զգայականերգերիս ես

ու

--8686.-

սակայն, որ դյուղացիեմ Ու Հիմա հս մի անճոգ դիտող: եմ ձեզ Մի՞թե, մի՞թե արդեն օտարացել Անտառներ իմ մթին ու սիրելի իմ Հող:

Մոռացել |

Իմ

Թե

սեղերի մեջ բուրող պառկել

են Ցրչավերն են սուլում..: ջրչավերն սուլում... են բաց լուսավոր Դրա ճամար այնպես են Հլու ապրում որ մարդկանց, Սրտերըայն ուրախ ծանրությանտակ կքաժ: Աշխատանքի

Այն մատանինիմ մատին ճագցրեց ծեր գնչուծին: ես իմ մատից Հանեցի՝ այն տվեցի քեզ նվեր, եվ երբ թախծում է Հիմա երգեշոնիկը այն Հին, չեմ Չվախենալ

է

երկնքի կապույտ տեսիլներով տարված, ինչ-որ Հեռու մեկի Հայացքն Ճիշել սիրող, Հառված: Քո ճոդնաբեկդեմքին խանդոտորեն

դարձիր կրակի զոճը անչա", Եթե իղուր չէ ճիրավի, որ ծաղկի մեյ լորենու ուքակի թանկ մատանին նս Հանեցի՝ ի եշան Ալ բանի, որ ես ունա միասին ենք վառվելու

վառվում ես,

'

/

ես...

եմ

էմ ասում

կարծես մեկն իր երկրին խորթացելէ Ճիմա, կարծես ինչ-որ մեկին ափսոսանքսէ զալիս, Դրա Համար է, որ ճաշիճների վրա են Կիվիվներնու տխուր կոցարներն

--867--

լալիս:

Ինչ լա՞վ է, երբ դո՛ երբ գին աանքն ի՛նչ

"

Ես

քայլում

եմ

քեքաժ ծոծ ծոծրակիս, լին քնքած Հովիտներով՝կեղին

.

նոր Անգլիական

բաճկոնով նուրբ կաշվե ձեռնոցով, Հեռվում փայլփլում է խաղաղ ջուրը ղետակի տափաստանըբոնկվել է ալ բոցով: եվ վարդադգուլն ն

:

,

ձայնակցե ալ նակց լու

ա

նվճար

.

ու

ու

՛

ու

դգերանդով»: ռպլապենական

քո

Ո՛չ գերանդինէ գրչակոք, ո՛չ էլ փոցխը՝գրչածայր, Բայցգերանդու գրած տողից լավ տող չկա՛ աշխարճում, երկնքի տակ, թե արնի տակ պայծաո, Լինի ումպլած են դարերով ճիանում: մարդիկ այդ տողը կարդում

՛

ուսնակի լույսն է նուրբ ու սղիտակ, ո ւռին ւսլկան, ո լ շշու ո լալ է բարդ Բայց կռունկներիտխուր կանչի տակ Ջի լքի ոչ ոք Հողը ոուսական:

մապերի մեջ, Հ ողը սիրիր, Հողածի՛ն, ճողա ի ա պերի չ, արտով ինչպես ճանդով, վ ճիացիր Աշխատանքո էլ չես չե՛ս եղել դյուղացի, Մի թե դու մեր զավակը

ճունարը

Դաշտերէն անժայր... սեզը:

Նույն բախտնէ տրված մեզ ճակատագրով, եվ ում ուզում ես դու Հարցում արա, խնդալով, լալով ու մոլեգնելով՝ Լավ է ապրելը ոուս ճողի վրաւ

Հե րիք լողաս

տուր

է

ու

ու

ցույց

Քնած

Ռղջունում էն

Արի՛,

ւյ Գոնորար:

թարժություն, 0շինդրներիբույր Ո՛չ մի Հայրենիք, ուրիշ ո՛չ մի վայր 9 անշ նիի սիրոն , ի այսքան ջերմություն: իր իմ

արաին Հանդին, ու ծանոթ, ընկեր ինձ չորս կողմից դրկից, գերանդին. ինչ-որ բան են ինձ շշնջում ծանոթ փոցխն «Հե՞լ, բանաստե՛ղժ,արի տեսնենք, մի բան կզա՞ քո ձեորից:

քայլումեմ գյուղիճամփով, նայում

"

Ի.»

Միայներգի զարնանայինայս Միայնջաճելիմ կեցվածքը չկորանա տարիքից: ս

լ

նվճարբբարիքից, քարմ զեփյուռը էլի,

այս

որոլոս

տաբ,

ի՛նչ է Հարկավոր ինձ պես անշոդ ջաճելին,

րգի Բացի երգին

վի լիչում արուծ դործի վասու ն դոում ես ու՞մ ամար. մեն 21կով, էբ"

Դը ո կարդում Իրան ոոիր7լաքը ողի յր" Վճարելով

|

Հեռու

էլ Ուրիշ Բ

ես

Ս "ո զ: ում

եվ Հիմա, Հիմա, երր կյանջը այսպես Դիպել է բախտիսլույսով իր վճիտ, եմ ես մնում Մեկ է, եղել եմ Քո բանաստեղծը, եմ փայտե խրճիթ: ու

-

ու

անքուն Հաճախ, Հաճախ ղիշերներն Տեսնում եմ որպես ուժեղ ոսոխի,

Ու

`

գրողի ծոցն եմ նետում իմ բաճկոնընորաձն, Դուք ինձ ինչի տեղ եք ղրել, մի դե՛ս տվեք գերանդին, Մի՞թե կարող եմ մոռանալ ես վաստակն ճացը ձել, իմ սուրբ կաթին,արտին,դյուղին ու ճանդին: Դավաճանել

նս

Ինչպեսէ ուրիշ մի

պատանություն

իմ սիրած Հողի Ցնծումդաշտերում

ու

էլի, Սակայն կարող եմ երզել կ կյանքից այս նորոգ թեկուղ Նեղվելով Թույլ տվեք, որ իմ Հողում սիրելի: էո Հանգիստ ոնեմ ։ գ ո ղչը սիրելով ես

,

փոսից եմ վախենում,ոչ էլ ճողի գուղձերից եմ սուր գնրանղդով իմ քառյակները խոտն, շարում եվ ու ա րտերից անմեղ վերադառնան Հորքերն Թող ձիերն Ճոտոտեն: եվ կարդանայս տողերը թարմ, կամ Հաճույքով

նս ո՛չ

--308.--

ի

,

ռ

ԷԼ222 --909--

24--

Էնտիր էրկծր

ս

ճա

ուր...

ԵՍ

ՀԻՇՈՒՄ

Լտւթյան մեջ կանչեց Մի Հեռու Ու պատոեցմթնչաղը կրկին:

ԵՄ

մի անանց թախիծով Անդինս,

կապտավուն: Վաղորդյան: տակ այս ջինջ օրչնանքի թռչող աստղերի ես ինչ-որ ցանկություն, եմ ուզում կռաճել Աղջամուղջէ լոին։

փայլը մազերիդ» ինչ Համար դժվար էր չափազանց Թողնել ու ճեռանալ քեզանից:

Հիշում

եմ

ես

՝

Գիշերներն եմ

Հիշում

էս

՛

ի

ն "նչ ցանկանալ, ցանկանալ,սակայն Սակայնի՞նչ

աշնան,

սենք

Հիշում եմ,

դու

ասում

այ»

կուղեի ես Հիմա մի բարի ու մի լավ Աղչկա ճանդիվել լորենու շուքի տակ'

էիր ինձ.

«կգնան տարիներնայս անդարձ, կսիրես ուրիշին կգտնես, Եվ ինձ էլ չես Հիշիչ իմ սիրած»:

Միայն ինձ `

քնքշությամբէի

ես

լուսնիտակ՝ սիրտս ճնրմակ Ռր այս չինչ ն ուրախ բախտիդեմ, երջանիկ ես՝ թեքված իմ երգին չթախծեմ, չտխրիմ

Ծաղիկներշաղ տալիս իմ գլխին:

նվ սիրտս, որ ջերմ է ն արթուն, Ուրիշին սիրելովխորապես, Ինչոլեսմի սիրելի պատմություն Նրա

ճետ

Հիշում է

նան

քեզ:

Եվ ուրիշ ոչ ոքի, Որ խոսքով ուիր Ֆոր ճույզերով սիրով իմ 4ոդի: Քեզ Հանգիստ պարգներ, ու

դեղատես եվ այսօր ծաղկավառ, կրկին, ինձ լորենին ճիշեցրեց Թե ինչ-որ

ի՞նել'

Առօրյաբնռան տակ արդյոք ի՞նչցանկանալ, Անեծքներ տեղալով ջո բախտինդժեղակ,

աաք Ան քն կարճրոն էին լորն էր ավելի, լուսնի ծրկար ո

օրոր

աբաղաղ

ո

ու

եվ

:

ուրիշմի ջաճելսրտի ճետ միացաժ՝

երբեք տարիներնիմ անցած: Չավփսոսամ

.

»

քափվում, Տերններնեն թափվում, է Հառաչում քամին Այնպեսձիգ» այնպես խուլ, Արդյոքո՞վ խնդություն կբերի իմ սրտին, Ով կտա քեղ ճանդիստ, բարեկամիմ տխուր: տերեներն են

Սանրացածկոպերով ես նայում Ես

նայումհմ

աճա

եմ

լուսնյակին,

-3370--

խաղաղ,

Առկայծի՛ր,իմ

աստղ,

»

վերչին կրակով,

ցողերըդ սառած, Ցրիր աշխարճում ՋԼ որ շիրմատանպարիսպիցայն կողմ, ծ է, մեռա ՛Փ. սիրտն արդենՀանգա՞ Մարդու Քո

լույոը՝ամառ

ու

Հաճար բուրող,

Խաղաղ դաշտերիվրա ճաճանչում,

եվ Հառաչում

է

դողով, այնպիսի՛

է հրամին կանչոսմ. Որովկռու՛նկն ՖԱ,

եվ, երբ ուղղում

Ինչպե՞սնղավ, ո՞նց պատաճեց-- ինքս էլ Հիմա չեմ Հասկանում:

դլուխըս կրկին

եմ

ականջ դնում շուրջըս եղածին, նոր ե՛րգն եմ լսում ես ինչ-որ մեկի՝ երկրի մասին: իր Հայրենի տան

Սի

ու

Մքության մեջ ինձ թվում է, քե գրկում

«նա

այս

տողե՛րն եմ

իմ

սիրածին:

ու

նույն

իմ

ես

եմ

ու

էլ կպառկեմչատերի եման տակ... Այս նույն սղավոր ցանկապատի

իմ

բացվի՛րածժվիր:

դայլայլ,

վերբ՝ Ա՛խ, սեր-մրմուռ, բալի գույնի արշալույսվող արյուն ն երգ: նոր՝ որպես չին անցած մշտապես սլես կիթառի

ե՛ս

թաղման կողմ Դր դրածքաղ

քնում:

ցոլանք 2112 նւ լուսնյակի այն կողմ՝երգող Հճարմոն Պատից Հանդիպի չեմ այսուծեւտե: որ սիրածիս (ոկ ա՛յն դիտեմ,

Հեռու չէ այն օրը ճիմա, Գիտե՛մ, երբ ռը, մեղավոր լինեմ,թե արդա՛րչ

կողմ 4ի չիրմին

ես

՝

ու

Բայ,19, ժի

եմ

Խոսի՛ր, Հոսի՛ր, զինգուն ե՛րգ, վճատ

Շրջում է դաշտում աշունը ոսկե, Կեչու ծառերի ավիշը քամում, որոնց սիրե՞լեմ, (Քե՛լ։ եվ նրա՛նց, Չոր տերններով սգում քաղում:

կյանջի քնքուշ բոցը կմարի, Փոշիկդառնաիմ սիրոր Ճճողե, եվ ընկերներս,իմ շիրմի քարին, կգրեն ինչ-որ չափածո տողերս

բարձր գիշերները սրտիս սեղմած

իմ չոր

ժպիտով,

նույն խեղությամբ տանջանքովճիմա ու

նորից

ինչ-որ պապերն էին եոգում՝ նույնը լսվում է քոոներից: յ

ն անվըրեւպլ խփեք կյանքին, խմէ անգին: սիրածդ թոշնի է՝ պիտի քխենու պես Միննույնն ,

երբ

ջաճել եջ՝ երդն ք,

'

ՐԴ երգ

ու

դրում.

ծես ::

,

սիրում էր իր Հայրենիքնայնպե՛ս, Հարբածը՝ իր կեէէ սիրում»: աամւխեխ պանդո՛կն '

ինչպես

բ .

,

բքու՞մ: մեջ: Փառքի թոչենցի' կոնժելու՝ են լքում: Հեշտ արդեն Ջաչել էի՝ սիրում էին, Հիմա ես

չեմ

Հիշում՝երր

ԱՀա ինչու սոխակի լավ երգը Հիմա է «նչում գլխիս ճամար:

Որպեսթաղման երգ

ՓԹԹնց-ծաղկեցլկտիորեն, ն կար որպես դանակաճար, աճա Իսկ Հիմա կլ, ասես մեռած, ներբն կախվեց գլուխս

ԵՐԳ

Սոխակնունի շատ լավ ժի երգ, երզ, որ ճիմա Որպեսքաղման երգ է Հնչում գլթիս ճամար: լկտիորեն, աճեց, որպես դանակաճար: Փքքթեց-ծաղկեց ասես մեռած, ներջն կախվեցգլուխնաճա: էլ, Իսկ ճիմա

գանհգիսմեջ ցավ կա դաժան: տարաժամ: մախնցիանժամանակ Ցաճելությունըը

Մտքե՛ր, մտքե՛լո Քունքերիս տակ

ու

ու

--312--

դեմ լուսին, Պատուճանի տակ քամի, պատուճանի մեջ է սոսին: Արծաթավուն դարձել իր սլացքի Հարմոնի, նրա ձայնը մենավոր լացը Հարաղատէ ինձ այնքան, բայց ն այնքան Հեռավոր:

Հեռու

--818--

է

Մրսում է Հոգիս այս բարձունքներում, ֆերմություն չունի աստղի Ճուրը չինչ,

լալիս Հայրենի երգը խորին, է Ու՞ր է, ու՞ր արդյոք նա, իմ դարավոր այն լորին,

Ծիծաղում

ու

Ումով

Մի ժամանակ ես էլ եմ ամեն ուրախ մի տոնի նացել երդերի ' Հարմոնի: ի Սիրածիստես արկա

ւ

Շնորձակալեմ ես

:

"

կյանջը խաբկանքէ՝ քախիժով գերող, եվ ուժեղ է նա, ուժեղ է այնքան,

միշտ, աչքերս եմ երբ փակում մի պատճ, Ասում եմ. «Միայն իմ կյանքը խաբկանքէ, բայց նա էլ Հաճախ Խնդությունով է ղուգում սուտը սին:

Հուղիր։ սիրտը

Դեմքով՝ ալեչեր երկնքին դարձիր Ու երբ լուսնլակով բախտդ դուշակես, մի պաչանջիր խաղաղվիր, ո՛վ մարդ, ու

որը

սլետք չէ

բեղ»:

է թխենու ճերմակ բուքիմեջ Խորճել, որ կյանքն է լոկ մի արաճետ,

էվ

քեզ, Թող խաբենթեքն աղջիկները Բարեկամներդթող խաբենքեզ ճեշտ:

Թող Հոգիս շոլող մեղմ խոսքը Ճնչիչ Թող որ չար լեղուն խոցի սիրտն իմ խոր, եմ Վաղուց պատրաստ ես ամեն ինչի վաղուց --314--

ես

եմ

ամեն

սովոր:

ինչի»

.

՛՞

զեգուն,Հնչի՛ր,Հարմա՛նՀելեղ, Զնգա՛,Հարմո՛ն Արի անդարձանցած իմ օրե՛րը Ճիշենք, Մի՛ աղմկիր, կեչի, մի՛ ոլորվիր, ճամփա, Թող սիրուճուս Հասնի իմ այս երգը անբախտ:

Քանի որ իր բիրտ, կոպիտ ձեռքերով Գրեր է գրում նա օրճասական:

այն, ոշմարտությունն

ինչից:

ամեն

Ք

Ու

էլի

ու

մոտ

1"

ո

`

ինձ:

յ ւ, իոն սիրելի, ողի վրա Դիր»

խ, մոռացել է նա ինձ, էլ ինձ այցի չի ղալիս, եմ ու 14 լալիս:

Ես «ԲՐՀԻ

1 ում իշի ե ՐԴ ի տակ ծիծաղ

"

ճեռու,

են

մոռացել

ապրել եմ՝

ես ժ

՛

18925

են դարձել

ես՝

մերժված, րայց ԱյդպեսՃճալածված, մ եմ չ չի նջ,

տա

Ա

սիրելեմ

Ում

անձույն, Թող նա երգն այս լաի, թող արտասվի անցած, Նրան չի էլ Հուզի իմ ջաճել կյանքն Թե ճուզի՛ էլ, կապրի առանցվիշտ ջանջի... անգին: իմ ես, կորած, խնդությու՛ն իմ բա՛խտ Ու՞ր

|

ու

«ւի ՛

,

ր,

մ

՛

ի

Հուն, Աոո է ինչ ավա լ՛

՛

իմ

Դ

իո

ոգուն

կյա»: մ իմ լցվածքի "1նախկին: Իլուժի մար տեղ ի գ' լ

կյանջն ինձ ճամար, Հարմո՛ն, լոկ

:

է:

այս

հ

րգն է պաճել,

Ի"

Քրոլս` Շուշային

Ա՛խ, գեղեցիկես դու արտասովոր, Բայցգիտե՞սդու այս գաղտնիքնիմ Հոգու, Մի քաղցը ցավով ես ցավում եմ, որ իմ պատանության կրկնուքյուննես դու --9145--

Դու

իմ խոսքե

Այն ժամանակ դեռ հրեխա էի ես, Սակայն տատիս տխուր երգի տակ թռնում պես, Ու նետվում էր նա պատանիվագրի

Հոդեճմա, ջինջ Երկրոլագումեմ ես քեզ խղճալով: է ապրում ժեր կովը Հիմա, Հարդյաթախիծը լուռ որոճալովի ես

ու

Ինչպե՞ս

ն"

երգ

ես

ասում,

պաքինիր ինձ

ցավ

ես

ունեմ

ընկած կծիկը բոնում: Տատիս ձեռքից

Բոլորն անցան-դնացիք: ն հոր Մ"նքան ինե րակ, հզր, նորից 7 " 374 եցին հաա Մորրոժ ար Որը մաչեց մեր պապիկըալեճեր։

մեծ,

քնով: մանկական

Տատս մեռավ:

|

ի

տա

Մեր արոսենու Հրդետը մարե՞ց՝ մոտ: Շաղ դալով ճերմակ սպլատուճանի

ի՞նչ երգ է երդում մեր մայրը Ճիմա: ես

Հեռացել եմ գյուղից մշտապես: Բայց դիտեմ, որ մեր առմուտքի վրա: Խազալնէ դիզվել կարմիր բուքի պես'

Եվ այն դիտեմ,

ինձ քեղ ճամար, փոխարեն, Առմուտքիխոնավ սանդուղքներնի վար էքվածմեր շունն է ոռնում մեղմորեն: որ

Մոր հրավի | |

եվ պետք չէ սակայն, որ վերադառնանք, Ուստի ն Հասավ ոչ ժամանակին, Որպնստրտժություն, սեր սփոփանք, Քո ռյաղզանյան քաշկինակն անգին: ու

Քրոջս՝Շուբային |

ի | | լ

| | |

լ

»

|

Քրոջս

Շուային |

Ա՛խ, ինչքան չատ կատուներ կան աշխարճում, Չենք իմանա նրանց Հաշիվն առչավետ: երազիսմեջ կապույտ աստղիկն է վառվում, Եվ բուրում է սաիսեռիկը ճոտավետ: ,

իմ մեջ չի լոում, էլ լինի, անցյալն ես Հաճախ եմ Հիշում Հեռու օրերից. Թախտիվրա կատվի ձագն է մռմռում եվ անտարբերիր ճայացթով նայում ինձ,

մաճացաժ՝

լավ գիտեմ-- հրգն այդ ծանոթ էինձ, Ուստի Հիմա Ճուզիր խոովիր անվերջ: կարծես թե լսում հմ իմ ճայրականտնից դողը ծանոթ նույն ձայնի մեջ քնքշագին

ՉԼ՞

որ

ես

ու

ես ինձ Համար, իսկ ես, դե՛տչ, էլ ն դու, Հիմա Այս միննույն երգով, ինչպես եմ անում, իմ աչքերը մի քիչ կիսախուփ Տեսնում դիմաղծերծանոթ հ աննման:

դու Երգիր

նույն,

`

կյանքու՝ 9Չէ՞որ ունեմ մի խնդություն Երգի՛ր: հս էլ սիրել եմ ճար պես որ շատերի Ա՛յն, Ե՛վ դոնակը փոքրիկ աշնանայինայդու, տերնաթափըվաո: ե՛վ Հեղ արուսենու

Ի եչ

-876--

որ օրերում անցած մեզ ճամար էր երդում: մայոր Մեր պառաված իմ ճույսերն Բնավչափսոսալով ես կարող եմ Հիմա քեզ ձայնակցել,իմ քույր

ա՛յներգը դու, Երգիր

Նույն

Ֆ..

մն

|

ու

ն լացի Արտասուքի

|

՝

-

:

դե՛ճ, նորից կվերձիչեմ, իզուր: Ու մոռացկոտ-խոժոոէլ չեմ լինի Իսկ ես... Երգի՛ր:

-877--

ես

`

է ձաճելի

թերն է այնպես ու Հավերը տխուր:

այնպես ն

աճեղ Ախ դու, սաչնակ իմ... հոկ ձիերն սես են դաշտերովթռչում... Սատանի

Նորից տեսնել ժորըս

Մուժ-մշուշի Համար, ինչպես նան

ցողի՝

խելաճեղ վաղքում Տափաստանային է քրբջում: ղանդն չափ Արտասվելու

|

ճերմակ մեջքը կեչու, Հավետսիրել եվ ժամերը նրա ոսկեվարս դեղին, որ ուսին է գցում: Քաթանսարաֆանը,

|

չի գալիս. ԱՀաինչու՝սրտիս է՛լ ծանըը

|

եմ

ես

:

ու

ուսնկա չկա,

երգի դիմաց Գինու գավի առաջ տալիս, Դու ճենը ա՛յնկեչուն ես նմանություն Որ Հայրականբակում շորորում է Հիմա: ն այս

| | |

|

Բ"

Ք

Ր"չԶ "

նմ լոկ անցավոր Այսաշխարճում

Շ

ճձ ուբայի `

| ե |

ես,

ուրախ ձեռքով ինձ նշան արա' Աշնանլուսնյակի լույսն էլ է այդպես Թովիչ խաղաղ:

Դու

ու

|

|

Առաջինանգամ լուսնից տաբքացա, անդամ տաքացա Առաջին

ղովից։ եվ այն սերը, որ անցել է, չկա, Այն սերն եմ Հույսով որոնում նորից:

|

լ |

եվ ալդ արել է մեր Հարթությունը, սպիտակաղով, Շաղվածավազի ' մեկի անմեղությունը, Եվ ինչ-որ եվ ինչ-որ մեկի տխրությունըխոր"

'

Դրա Համար էլ չեմ քազցնի «Հավետ, Որ վիճակվածէ մեզ ոչ առանձին, Այլ, Քե նույն սիրով չինջ քնքչավետ Այս Հայրենիքըսիրել միասին: ՝

ու

«

Ց

ոչ

ու

Հեռվից լսվում

կա՛նդգ

0՛,

առ,

ես

չեմ

էլ խավար,

է ձիգ ոռնոցը

կա՛նդ

ղեռ Հուր-Հավիտյան: ծերացել

դիշերվամեջ մութ, երզիր։ կառապան, ես ես էլ կերգեմ մեղմաձայն Ուղում կապույտ Աչքերի մասին այն նենդ խենք իմ պատանության: եվ ուրախ ու

ու

էր, գլխարկսքեքաժ, է՛ի, պատաճում

աշխետ լծում էի մի սիրուն քեք ընկած, փոքր-ինչ մեջ Ու, սաճնակի խենք։ էի Սլանում էի, թոչում

ես

այդ Հպարտ.-. էր կեցվածքն եվ որտեղի՞ց իսկ կեսդիշերվամքան մեջ լոին

խոսում Ու

էր

իմ մտերմաբար Հարմոնն

Համոզում էր

նա

աղջիկներին:

Անցավ ամեն ինչ: Հերքս նոսրացզավի ամայիչ Զին սատկեց, բակը դարձավ

քնքուշձայնըխլացավ, Հարմժոնիս էլ ի՞նչ երգերովնա կչմայի:

ինձ մբրիկ ու ձյուն, անցյալ իմ կյանքիվրա

Եվ Հաճելի Քանի

որ

են

Արտասվելուչափ զանգնէ քրջչում:

39.

-

--318.-.

շան...

կյանք իմ Հողմավար,

առ,

Բուքն բորանը դրսում վայում են, Վերից փայլում է լուսինը սառած, գյուղի ծայրում եմ նորից Ճճայրենի եվ տեսնում եմ մեր ճուսգը վառած:

կապուտակմշուշ: Զլունոտ դաշտերին լուսնի լիմոնե նուրբ լույսն է իջել: Հաճելի է ինձ ցավով մի լոին Այն վաղ օրերիցինչ-որ բան Հիշել:

ու

Շա՞տ է ճարկավորինձ պես

երգում

է

յ

անտունին.

է դռան մուտ Փուխր

յն, ինչ կյանքը տալիս է... նորից մեր տան

եմ

ԱՀա

ա

Բեքվել նայում, եվ մո՛րս ձմ

եմ

լուռ

որ

ձյունը նոր եկած:

տակ, լուսնյակի այսպիսի մի

ճակատիսքնքած, գլխարկս Մաշված

սեղանին լալիս Է

Թողեցի ես քեզ, Հարազատ

տնակ,

:

է

ն

ինձ

դողդոջ

մեզ

բը

եմ նորից «ողն իմ Հայրական, Դարձել

ու երեր,

ր էի բ կ Մ բաժակըան ը ա է թեյի

նա նայում /

,

Ո՞վ է ինձ Հիշում, ո՞վ է մոռացել, կանգնել եմ որպես մի թափառական

,

բերհլ,

«գում

Բայց բաժակնենկնում

փշրվում է/

ու

իմ բարի՛,իմ ամենաթա՛նկ, Մի՛ մտերմանավշտերի Հետ սին, Ուզու՞մես, ձմռան բուքի երզի տակ Քե 14 ատմեմ ի / 2իմա իիմ կյան ժի մասին: ախ լա՞վ,

ես '

լոին մորթին գլխարկիս, Ճմլում 0՛, իմ սրտով չէ այս սամույրը թանկ: |

եմ աշխարձճում արար. Թամփառել եմ տառապել, եմ շա՛տ սիրել» շա՛տ եվ Հարբել՝ գուցե ճենց երա՛ճամար,

Որ քեզնից լավին դեո չեմ ճանդիպել:

ԱՀա

ու

եմ

առնում

ես

լ

են լռին, Հանգչում Բոլորը արդեն Այնտեզ կլինենք մենք էլ անկասկած: ԱՀա թե ինչու ես այնպես խորին, Այնպեսկարոտով սիրում եմ մարդկանը:

ես

եվ Հարություն

եմ

Հիշեցի պապիս, Հիշեցի տատիս, Ձյունը Ճիշեցի գերեզմանատան:

ես

Պառկածեմ նորից մեր ծանոթ թախտին, շորից, Աղատվածվշտից, ճոգսից եմ նորից իմ բախտին եվ Հավատում

իմ սեփականտնակի առջեւ

թե ինչու արցունքսզապած, ժպտացի Հողով «անդա...

ես լուռ

|

ու

Տնակն այս՝ շունը դոան մոտ նաւտած, եմ ես վերջինանդամի: Ասես տեսնում

հորից:

Իսկ դրսում բու՛քնէ վայում վայրենի,

է «Հեկեկումանքուն. ՀեծՓկլտում լորենին, կարձես տերն է թափում ու

Ճերմակ լորենին մեր փոքրիկ այգու

լ

--380--

.

|

--381--

"

«

ռ

"

»

լուսնյակիրիկուն իրիկուն, եղել ջչաճել սիրուն... Բայց անբոնելի անվերադարձ,

Մի մով

են սլանում: լսու՞մ նս, սաշճշնակներն ՍաՀնակները, (ավ բան է, որ կորչում նս սիրածիդճետ դաշտերում:

ես

եմ

ու

ու

Ամեն

Ուրախքամին երկլուղած ն ամոթխած է թվոմ. մնրկացած՝բոժոժի ձայնն է փռվում: չարթավայրում

ամեն

ինչ քով,

ինչ գնաց:

տակ, ժրտացավայնպեսսիրտս կրծքիս իմ կապուտակ, բախտ ուսնլակգիշերներ,

ու՞ր ես տանում: Ինչ-որ մի տեղ, բացատում, ճարբած թիեկին է սարում:

Իմ ձի, ռսաչնակներ: է՛ս, սածնակներ,

էլ

այդ

»»

ի՞նչ է պատաճել ասենք՝ Ուղիղ գնանք նրա մո, եվ սկսենք երհջով Հարմոնիկի տակ ւզարել:

Քեզ, մի ծոռիրժպիտը քո, մի չարչարիր ես: սիրում չեմ եմ քեզ սիրոս տվել, Ռւբիշին

Դու

9է՞

ան

որ

Որ ես

Աչքեր

Բաճկոնակմի երկնագույն: կապուտակ: ես ռչ մի բան սիրածիս շիտակ: չասացի

Ճերբել, ինքդ շատ լավ դիտես, չես կարող մոտ չեմ եկել քեզ չեմ տեսնում Հիմա, քեզ

էի նս, Անցնումէի ձեր տան մոտով, անցնում ճենց նայել այնպես: եվ կամեցապատուճանից

Հարց տվեց ինձ. «Հողմը չի՞ լոել... Սիրբածս Պետքէ տեղերը գցել, կրակը վառել»:

՝

«Հիմա վերնից ասացի սիրածիս. անբիծ: Մեկը ծաղիկ է թափում՝ ճերմակ ես

"

ու

Հողժը լալիս է որւլես դնչուի ջուքակ։ կապուտակ... Սիրած աղջիկ,ալքերով չար ես չեմ երկնչի... Հայացքից այդ ու ժի՞թե Հի/ Շատ բան է պետք ինձ Հիմա, շատ բան էլ պետք

գցիր տեղերը մէր տաք, Առանցբեզ իմ սրտի մեջ Հողմ է սպիտակ»:

վառիրկրակն

ու

ու

»

"

եման չենք այնպես, Մենք Հեռու ենք իրարից» եմ ես: Դու ջաճել ես, կյանքնեմ ողջ Ձաճելներինսեր ու բախտ, իսկ ինձ՝ միայնճուշ ձնաչունչ, գիշերվամեջ ուլ" Հողմի պաճին

հ

սպառել

խրոխտ արի, Բուբն է գալարվում Դաշտով սուրում է կառքը օտարի, Այդ կառքում օտար մի ջաճելություն: իմ: Ու՞րես, խնդություն: Ու՞րես դու, բա՛խտ ու

ես

գալարքում

ինչ կորավ բուքի կառքում: Հենց մի այսպիսիկատաղի Ամե՛ն

382.

Քո

|

|

բուջն է ինձ չութուկ. սիրված չեմ ու փայված, ժպիտնիմ սրտի մեջ ճողմ է սպիտակ

(928

«-889-.

«

Ա՛խ, այնպիսի բուք

է,

է

Պետք է Հեշտ ապրել, ապրել պարզ, Քեթե՝ Ընդունելովայն, ինչ կա աշխարում: անտառում Ուստի ն, շշմած, թավուտ

|

որ--սատանա ն տանի:

իր մեխերով մեխում է բյուր տանիք, ես լես սարսափում, ն իմ սրտով անխելք Նկ Ճակատագիրնիեձ էլ քեզ է ամուր մեխել,

ճերմակ

Շաչլումէ քամին,քամինարծաթե: '

Հեռու դաշտեր:ժՓաչելանտաու

Զյունափայլ են դաշտերը, ն լուսինն է սպիտակ, Պատանովէ ծածկրվել մեր աշխարը բովանդակ, եվ կեչիներն են լալիս անտառների մեջ անօգ, Ո՞վէ արդյոք մաճացել:Այդ ես ինքս չե՞մ արդյոք:

.

ամենն

Շաչում է քամին, արծաթեքամին շրշյունում բեկ-բեկ: Չյան աբրեհշումե ես իմ մեջ տեսա ճենց նո՛ր, Հենց Հիմի՛, Որ կյանքում այսպես չեմ խորձճելերբեք: ՛

՛

Փուտ

լուսնի շողեր ամենուր: նորից Հանկարծ Հեկեկացին Բոժոժիկները տխուր:

|

Խղճուկճամփա--անծայր,անձե, Միշտ սիրելի ինձ ծամար,

| |

| |

Որով շատ է անցել, դարձել

|

Ամեն,

լ

ԱԿար» ի՞նչ թ

| |

--884--

ՈԹ»

ախ ն

նին, ի

ու

առ

մի ով որ թեկուզ "Րկյանջում Ռտքնայն Հողին է դրել, նա

ճամարյա ամեն կհչո'

Ռտբըկուզի Համժբուրել:

սուրում:

Հաջողություննիմ, բախտրս սեփական, Մարդկայինբախտր ճողն ինքն է սիրում: Ով որ լաց լինի զոնե մի անդավ՝ Ուրեմն բախտը կողքովնէ սուրում:

ա

դոՄարիի :. ենճ կրակ վայրերնայն ճին ամեսել, արիներ

|

կի՞նինձ նայի մեղժիկ ժպիտով՝ նմ

աջա անվանն

Թքած

Ի՛նչ ուսեր սիրուն: Հուզված եմ արդեն: խորդուբորդճամփով կա՞ոք թոչի փութով՝ Հեռու

ար

աջի է իմ

հկա

մարդս

ոուս

ու

տառ

գ.

սիրեցի,ինչպեսսկզբում: Այնպես

ծս նրա մեջն եմ--

մի

ամեն

ս"

լուսամուտներին խոնավություն՝

Բայց նմ ափսոսում, թախիծ չեմ զգոսր Մեկ է՝ այս կլանջը սիրեցի նորից,

Մի

"

`

`

`

Ո՞նց չձրճվեմ, երբ որ ցրոո'" պարի, Շուրջս երգի ՉվարճանաաՀելությունն ՞

|

ու

իմ

լ

:

ռուսական ճյուղերի: --ՏՔ8--

ֆ5--

Ըհռրր երկեր

»

մաճ, է՛լ, Հարմոնիկ,դու քույն տակ աղբի /րեմն այո Քանի-քանի փառջերխիզախ ու

Անցելեն

փուչ

իմ թխկի, դու ցրտաճար իմ թխկի վարսաքափ, այս բուքի: թների ւոակ գլխաճակ, Ի՞նչ նս կանգնել

դու

դատարկ

ու

ի՞նչ

'

փ

ասում, ինձ ծաղկունքն

Քարտ

ես

Ինչ-որ

ու

տեսել

ես

անկայուն, էլ եժ, ավաղ, Հիմա դարձել տուն: ես չեմ կարող Հասնել խնջույքից

տեսա ուղիտակ, Այնտեղտեսա մի ուռի, սոճի ես երգ Ամռան մասին նրանց երգեցիբուքի տակ:

չեմ աղերսումմաճին, Զեզ՝ Հող, ծաղիկ կյոնք,

ես

եմ

,

Ընկերական

երկի՛րնքո դե՛մքըսիրասուն:

հ՛քչ արած,

ի՞նչ ես լոել ղոս ես եկեր շրջելու

Ե վ պա

վ» են Խոնարճածիրենց զլուխը ներքե. ես էլ չեմ կարող տեսնել ու երգել Իմ

արդյոք

արդյոք,

դու

անտառի ր ճամփի վրա րբած, ճակիպ ես Հարբած ես ուռքդ սառի: Ջյունաթմբիմեջ խրվել,թողել

ի |

-

Մ

տեսել

կարծեսդյուղից Հեռացել, դաշտ

`

«ՈՍար

ես

ու

այս դաշտում, ինձ թխկի քՎացի՝թեզ «էս կանգնած սաղարթում: թե կանաչ այլ Միայն ոչ Ձե վարսաքափ,

դերեզմանային եվ այս սարսուռը Ակնկալումեմ որպես նոր գգվանք:

ծս

ժողտալովեմ հս հայել այո կյանքին, թաքուն, Ընկալել նրա իմա՛ստը

եմ ուժի ամբողջքափովն խենքացած, եվ, անպարկեշտ, ուրիշի'

Փաքաթվեցիես կեչուն, ինչպես կնոջն

՞

Դրա Համար էլ Որ կրկնվում է

ասում

եմ

ամեն

ինչ

կրկին,

կյանքում:

.

.

Մեկ չէ՞-- ես դնամ՝ուրի՛շր կգա Վիշտը մեռնողի սիրտը չի խոցի, եվ, իմ երգից լավ երգե՛րկզնգան, նրա՛ն, ում ես թողեցի... Նվիրված

Ինչպիսի՛գիշեր, Չեմ կարողանում, Քունս Դեո

իմ

եվ, ունկնդիր ալդ կրկնվողերգին» սերը՝ փարվածուրիշի կրծքին,

ոերնս Հեշի

նան

,

է՛1 մասին,

մասին, Այն ծաղկի՛

որ

էլ ձի՛ ծաղկի...

|

:

Լուսնկա`է ինչ..

չի տանում... Հոդուս մեջեւ

ասես

պաՀպանում

տարիներըչինչ' պատանության

լռած

օր

ւբ

ս

ամու բարնկամու՞ի,

լէ

լավ

սեր,

ժի՛ ԻԱ

ււ.Մոաե է,

Սնարիս վրա

որ

ց"ԼՔԸ

Լ"""

Հոսնրը: մեղմորեն

շողերն այդ դողԴոֆ Թող նկարեհին սառ, իմ աղճատված Ռիմագծերն ու

--386--

.847--

ԴԵՀ, ինչ կա,

Հիասքափվել չես կարող օ., ո՛չ. ինչպես որ սիրել չկարողացար: Դու

ւ

տանջվում, /ոկ մի անդամ են սիրում Դրա Համար էլ օտար ես դու ինձ... որենիները մեղ վուր են կանչում Ջյունով ծածկված այն բլուրներից, էլ զիտես դա ճաստաս. Որ լուսնկայի ցոլքում կապատվուն որենիներին ծաղիկներչեն այդ, Խրենիներին՝եղյամ է ու ձյուն:

Քեզ նմանները իմ սառած Հոգուն ես: հարի՛' Քիչ լեն Հանդիպել: Որսու՞մ

|

ու

շո ու ինձ շոյիր, գրկիր, շոյիր ու ինձ վ քո այդ կրքոտ Համբույրներիճետ մալիսն այն կրկին Թող ես երազեմ եմ Հավետ: նրան, Մ օրին սիրում վ եվ

Բա չց

ո՛չ քենքեզ, անգի՛ն: Սիրում եմ, սակայն ես, լոկ ստվեր նս Դու արձագանք Դեմքըդ Հուշում է ինձ ուրիչ մեկին, կապուլմ: լտ Ռր ուներ աչքեր կապու

լ |

սուու

:

ու

դու

Որ դադարել ենք սիրել մենք վաղուց՝ Դու, անշուշտ, ո՛չ ինձ, ես--ուրիչ մեկին, եվ անտարբերենք մենք Հիմա խաղում Այս սերն այնքան ճեշտ էժանադին։ ու դու

յ

ինչ փույթ, Քե քեզ պես չէր քվում խոնար" սառն էր միգուցե, եվ առերնույթ խոնավ վե: քայլքով,Հայացքով Բայցիր նա ալեկոծեց։ տակ Հոգիս մինչն

'

| |

Չես

ի

այդպիսիմեկին, շփոթեցնի

Չես ուղի գնալ,

|

հսկ Չես

շո

՝

չմար/ո:

Միայն Հե Հանկարծ բոցըդ

ու

Գիտեմես,

որսա՛չ հս վախ լեմ զգում:

ն

բայց

կգնաս,

նույնիսկ քո սսով քնքշագին կարող վերքով սրտիս սուտը վնաս:

ղու

| լ

ի

'

|

| լ

յ

էլի Աշձամարծնլո բել այլապես" , Քո առաջ պիտի բացվեմ անվարանք. Դժոխք ու դրախտչլինեին ինբը սլիտի Հորիներդրանք: Մարդն |

|

'

"Ջ.«

ինձ չես սիրում, չես ափսոսումինձ, Մի՞թէ ես մի բիչ գեղեցիկչեմ, ինձ չնայելով՝ տոչորում կրջեց» ձեռբերդ Ուսի» նս Դու

՛

ԻԴ Մի դայիր Հագիանանքու: դրճամարճանքըսբաց է թեղ Համար, Բայց սիրում եմ ես Հայացքրդ խումար Ե, չարաճճի ճեղությունը քո:

դ

դնում չերմ,

խենք իմ ջաճել, ես ոչ բնքուշ նմ, ոչ էլ կոպիտ, փալփալել. Քանիսի՞նես դու, ասա, են Հոլվել շուրթիդ։ շուրթեր Քանի՞

Քեզ

՛

Այո՛, թվում Ո: հս

Երբ օր

ես

ուրախ

եմ

պառկած-ճաղթբվաժ,

տեսնելժի վիճակ, տված,.

սուտմեռուկ աղվեսը՝

Ռրսում է ազուսվ ու

--8Տ--

ազոավի ձագ'

Հետ,

ղզայուն

ու

'

`

ՀՏ.

ես

զիտեմ, նրանք լոկ իբրն ստվեր մնցան, չղիպած քո ջերմ Ճրին, Շատ ծնկների ես դու կյանքում նստելը Հիմա նստել ես իմ ծնկներին:

՞

Է

Գուցե ուշ, դուցե չատ ավելի վաղ, Այդ մասին չեմ էլ մտածել, ավա՛ղ, ես նմանվեցի Այն Դոն-ժուանին որպետ Մի թնթնամիտբանաստեղծ

Թող որ կիսափակ քո այդ աշջերում Պատկերնէ ինչ-որ մի ուրիշի,

Ախր,ես ինքս էլ Այրվելով Հրում Դու Սա

քեղ Հնոու

եմ

շատ

Հուշի'

ես ի՞նչ եմ ի՞նչէ պատաճել

սիրում,

կրավը բախտ չճամարես, Հեշտ, լոկ մի կապ է՝ քմթն ալս

օր

ես միշտ

իմ

ինձ

"4

եվ

ր

է

79:3

ես

եվ սակայն մեզ Դե,

դու

է իմ Հոգու վրա,

`

մշուշի միջից նույն ձայնն է լսվում,

ու

Հիմա, ընդունիր Դոն-ժուան, մարտածրավերն

ունի Հատուցում: ազատությունը Զդացմունքների :

եվ

մարտաչրավերն Հանդարտորեն

Տեսնում

եմ

Վսակայ

լ

միննույն է ինձ Համար տեզ ծաղկափոշու մայիսյան կապույտ

Հիմա,

որ

Մեշարել բուքը եվվ սերնր Հորջորջել «որչորջել դ դողնզգայական:

ընկել, Այդպեսէ եղել: Այսքաննչ կյանքիցինձ բաժին եմ ես չատ չատերիծնկները գրկել, Համար եվ երա

մի

։

|

ժպոատբսիչտըՀավիտյան, Որպեսզի

9շարտվելովկսկիծների

Հետ

դավաճանության:

«ՊՈ.

գու

կապուլտ-սոսափիյուն: լասամանի

լիմոնն լուսն Պաղվերջալույսի

որ

ռր

զսպիրինձ Հիմա, արչամարչա՛նք,

ամբողջ կյանքումուղեկցել են իմ Հոգու վրա Պաղփրփուրներ

եվ ոչինչ, ոչինչ ինձ չի վրղովի, չի

քիչբաբախի

զգացմունքներում:

ինձ

նրբանցքով մի լուռ, Սիրուց խոսելով,անցնես մի օր, Գուցե դուրս կդամ ես էլ շրջելու, /. կանդիպենք մենք նորից նոր:

բան, ո" սիր պատճառի չես թովի, Ֆրան Ով այրվԵ չես վառինրան,

պարզ

ու

«եւո

կխոնարճվեսինձ տեսնելիս, Մերմորեն կասես «բարի երեկո», «Բարի երեկո,-- կասեմ ես,-- ՈԱՏՏ»

որ

Սիրտսջերմ այս քնթնամիտ, Ի՞նչ եմ որոնում դատարկկանանցաչքնրում: Այս կեղծ

էլ կդնաս քո կյանքի ճամփան, Ցրելու օրերդ այդ տխրագին, ձեռք չտաս սակայն, ՉՀամբուրվածին Չթովես երբեք չվառվածին,

ու

ուզելեմ, ու

Դու

կսեղմես նրան եուրը ուսերի քո

տանս

դավաճանության: Դառնությունները

:

ու

երբ մեկի

անում:

դուռն եմ բախումմի նոր տանում Չեմ խղճումես ինձ ն չեմ էլ Ամեն

եժ Ինչպես սպատաճմամբ ճանդիպել Քեզ» Այնպես էլ կտամ քեզ Հրաժեշտ:

Ու

Փ

»

5.

Դեռ ոչ

ոք

ն վ ոչ

ոք,

Մոտեցավ ղեկին, ները ճա յե Որ ալիքները եվ ճանապարճտա

կյանքում

ոչ

ոք այս

սխրանքովլի

Ու

Զի վարել ղեկը սյա մոլորակի, Չի Հնչեցրել իմ

մ իմաստությամբ

Նա

ՆԱՎԱՊԵՏԸ

ԵՐԿՐԻ

ՀՃեռանան

ած

ողացող Գ

նա

քնարը:

Այդ նա, միալն նա, Բարձրացնելով իր ձեռքը աճադին, Աշխարչճին ասաց, Ռր միասնական մի ընտանիքէ Ամբողջաշխարը:

Նա

|

ղեկորդ է

ն 4մ

ուտ

չէ նրա Սարսափելի

նավապետ: նավ ճետ

ո

ոչինչ,

ար մրրիկը, բրիկը, ոչ արչավիրքը 4: ՋԷ՞ որ աշխարճի

Ո,

'

ոչ

խենք։

Բազում,բյուրավորկոմունիստները ն նրա

քաջարի

չեմ Հրապուրված

են նավաստիներն

երանցովերբեք

դուք, Մի վախեցեք Որ անսովոր եք ծովի տարերքին,

եւս

Հերոսներին ձոնվածճիմներով,

Տի ալեկոծվել իմ արյունը ջերմ:

եմ այս Քախտավոր կյանքում նրանով,

Ռր էս նրա ետ Տխուր պաճերին Նույն զգացմունքն եմ ապրել

ու

այս աշխարճացքունը, Փոքորիկներին Համար ուխտերի Նրանք լավաղույն

ի

կվառեն պայծառ լույսերն ուղեցույցը, Դուրսդալովցամաք:

շնչել:

եվ այն ժամանակ

Ոչ Բէ միոյն մենք,

ինչով այնպես /ր ամեն՝ ճարազաւոյ Մոտիկ ենք նրան, այլն փղերն են անդամ զարմացել, Որ Սիմբիրսկումլույս աշխարճ հկած Այն Համեստ տղան իր անծայր երկրի ղեկորդն է դարձել: ալիքների ժոնչլուններում իր մաքրության մեջ Մի թեն դաժան, Քեքշորեն բարի ն անսաճման պարդ, Փոռ

էա

մտաժուժ

էր միշտ եվ գործում էր միշտ ծա

բոլորովի1 բոլորովին էնինարար:

մարքսիստորեն

' ՞

կդա, բանաստեղծ Մի ուրիշ բախտի էս, թե ոչ արդեն ժամանակ եվ ալե նա Ոչ թե ես, այլ Ջեր մեջ, ձեզ Համար մասին Փալքարի

խոսքերով /.րիշ Ուրիշ երզ կասի:

կասի այսպես. «Լոկ նա է լողորդ, Ով կուիելով իր Հոգին պայքարում,

Նա

Աշխարչիճամար Բացեց վերջապես Մի անճայտ ամաբ»:

:

75:5

բաշ

-892--

'

--893--

Ո՛չ, ես չեմ սիրում երգն աքաղաղի եվ ասում եմ ես, եթե իսկապես

ԲՈՒՔԸ

Մանեք, տարիներ, մանվածքը ձեր ծին, Չի վերափոխվիշնչավոր ոգին, Չի փոխվիՀավետ: ես

անմիաբան կմնամ ինձ Հետ կմնամ ինձ 4ետ մշտապես, Անճաշտ Ա՛խ, ինքըս, որ իմ սիրելին եմ թանկ, Ինձ Համար ուրիշ, 0տար մարդ եմ ես

ունենայի, ողջ դուրս կթափեիքարճիկները

ւժ

լ

ի

եւ

լ

9երգեն գիշերով: Բալը մոռացել եմ, Որ ես ինքս էլ որպես աքաղաղ Աղաղակել եմ ամբողջ կոկորդով Իմ Հայրենիքի լուսալգից առաջ, ավանզնՀայրերի, Ռւռնաճարելով

Ուղում եմ կարդալ, իսկ գիրքն իմ ձեռքից չ ներքե, Ընկնում

լ

Հորանջնէ Ճաղթում, եվ Հաղթում է ինձ քունը գնալով... իսկ պատուճանիփեղկերի ետն

երկար ու երկար Ճողմն է Հեկեկում,

կարծես մոտալուտ

-

Թաղումն զգալով:

սրտով ԱլեկոծվելովլՀողով Ըչում է բուքը վարաղինման, ճամար" Որին բոնել են մորթելու ու

Մառախուղ է

:

|

Լուսնին, երնի,

կերել: երկեքում վաղուց նա չի երնում:

Շներն

է Ռնդգախոսում

Օրերի մասին անցած-գնացած: Ի՞նչ Թխկի է նա' Պարզապեսսյուն է նա անարգանքի, նրանից միայն կախնինմարգկանց կամ թնեՀանձնեինանլուր տանջանքի

կատուն Խլացած Ականջ է դնում, իր ծանրակշիռ Գլութը կախած

մեջքիս ամուր խաչելով, Զեռքերս

--394.--

են

Մայրս մալանչից թելը ձղելով՝ իլիկի Հետ լուռ Զրույց է անում: Եվ այդ զրույցին

եվ առաջինը, Առաջիննինձ է կախել Հարկավոր,

ու

ցուրո,

Ու չես տարբերում՝ Որն է մոտիկը եվ որը Հեռուն...

Հերացու, քեկին Գլխով սնացած Խզխզում է խուլ ն երկինքնի վեր

Այն բանի Համար, Որ ես երգերով Խոպոտ տխուր՝ Քունն եմ խանգարելիմ ճայրենիքի,

աքաղաղների,

բոլոր

բոլոր,

նրանք Որպեսզի

|

`

Փառկելատհղից: իզուր չեն ասում Կախլուկ։ վեճերոտ -395.-

Դրկից-Հարնան,

գնաց կյանքից, չկարողացավ Քայց Հաղթքաճարել Մի Հինգ էջ անգամ «կապիտալ» գրքից»:

Ու

Որ այդ կատուն՝ սն Բուի է նման, փակում կոպերս

եվ այն

ես

եմ

տեսնում

իրականում

Այնչեքիւսմային ժամանակներից,

Ռր մեր կատուն ինձ Սաղրանշանէ քաթով ցույց տալիս, իսկ մայրս կարծես Հե եկած Հնոավոր

ԱԻ

Լ՝

,

ԳԱՐՈՒՆ

Մոլուցքը անցավ. Վիշտն էլ չի գալու-

:

ես

երեկ կարդացի Որ պոնտնե՛րնէլ Օրենքներունեն:

Հիվանդեմ, թե ոչ՝ ես

չեմ իմանում,

'

Մտքերսեն մբայն

ԱնպատեՀչաբար

Բաչի թխկոցն '

է

Հեռուզանգերի

|

ականջներիսմեջ |

|

Հեժկլտոցի Հետ,

եվ էս մեռելի Կուլերին իմ գոց Դնում եմ

աՀա

Պղնձե երկու Մեռաժ

Հինգկուլեկանոց,

աչքերի

Այդ փողերըպաղ Շիրիմ փորողին

կտան: Ջերմություն նա իմ մարմինը ձանձնելովՀողին, Գլխինկքաշի Մի քա Հացօղին եվ բարձր կասի.

«Տարօրինակմարղ, Ն,ս մոլեզնություն շատ արավ կյանբթում

-896--

թվում մի «կապիտալում,

ւ ւ Բուջն, ինչքան կուզե, Թող Հիմա չաչի

Անվերջթափառում:

Գերեզմանային

ոն:

ինձ երազ է կյանքն

| |

| |

|

կամ

դուռրս

դեւ. ծեծի՝ջչրաճեղձի

ինձ էրբեթ չի՛ տանչի, բայրն մնն եվ կայտառ մարդկանցբարեկա ,

եժ

են

Չարժե կարեկցելնեխած արտնրին. հ՛նձ

էլ խղճալու ոչ մի Հարկ չկար,

Թե ես ԹոՀչ

ու

որ քուվտայի:

բոչշիմեջ

այս

մեռնեմ

լոին

բոճեմական:

| |

| | |

| '

է

Ողջույն բեղ,

առաջին, Գարնանծիծա՛ռ Ես քեզ չեմ դիպչի Ու չե՛մ նախատի. Թառիր, ինչպես որ վայել է Հավքին, Թեկուզ այս այգու նոր ցանկապատին: յն, Ողջույն քեղ, ողջու իմ թիկի, Տանջված -397--

Մետաղն անզո՛ր է Ծիլե՛ր տալ կանալ...

Ներիր, եթե քեզ վիրավորե՛լ եժ. |

Քրքրվածէ քո Հագուստընախկին, Բայց կպարգնենքմենջ թեզ նորերը:

է, Քավական

| ի

Ապրիլ ամիսը, Առանց օրդերի, Քեղ շուտով մբ նոր գլխարկ կուղարկի, ծվ այս բաղեղը, փարվածճյուղերիդ։ Քեզ ոտից գլուխ նորից կզուգե՛

Դ ու

լ

ՔՐՈՋՍ

մր

առանձին, ճողմերին...

ու

լասի՞նըկծագի վերից

ս:

ՆԱՄԱԿ

Դելվիգիմասին երգեր է գրել Ալեքսանդրը է եվ անգի մասին այնտեղտողեր

ու

Հատ

՛

կճասկանա

լ

Քաշել աղջիկը քնզ կգա այցի, Քեզ կխնամի քեզ կչրի,

Ռր, երբ աշնանը մնաս ձմեռվա բուք Հչաղթե՛ս

որ

Մի տողի կառչես, եվ «կապիտալը»

|

--

երան չեն խժռել շները գյուղի նա պաՀ էր մտել ծոցում աժպերի՝՝ ու արյան երկյուղից: Պատերազմի

Գրելքնքշագին:

այնպես ճեռու, ԱյնպեսՀիասքանչ մոտ է մեզ, նա Բայց Մոտ է մեզ, որպեսժաղկածու այգին ն

--

Բայց էլ չի՛ գա Կոիվն անկասկաժ... եվ կիտրոնագույնիր լույսր նորից, ճարրած վերից լաբ

Ողջու՛յնջեզ, իմ

Քեզ,անդին, Ողջույն

Քե ոչ... Գյուղացի՞եմ ես, գյուղացի՞, Գապս ինչպե՞սէ խնամումայգին,

նտ

կիո բտերի վրա,

Հանդի

ու

| '

|

--888.-

ծառերը մեր նորաբողբոջ: Բալի ալո... Բալենինե՞րն

Մոռացե՞լես դու: օրերով, որքանէր Հոգնում Հայրս

յ. ա մե

ամորթ, րր

արոբով: պոկի արմատը Նրանց

կարտոֆիլ

՛

մա՛յր ծրվրագունդ, Դու մետաղից չես, ՛

| |

Ներշեչի՞ր,սի՛րտ իմ, Գարնանբույրն առատ, Հուզվիր տողերից Քոռնոր երդերի. ես Հիմա արդեն, ջենլուց առաչ, էլ չեմ Հայչոլում աքաղաղներին, 1:

' |

|

ձորի:

բույր:

|

էր պետք, Մեր ճորը, այ" ք Մեզ պետք էր այգին... էին, եվ կտրում ւ այգին մր մեր կանաչ: Հոգիս» խոլոոակում, ր իմ դի ատակին ձթ իմ ունքոտ ե բարձթ Այդ մասին գիտեր

Ա

,

Շատ չէէ...

«Երջանիկէ նա, ով որ չի բմպել Գավաթիմինչ տակ», Չի լաել մինչ վերչ սրնգի ձայնը

`

որեվիրավան

Մբ յոթ կամ ութ տարի առաջ: ես տոնն եմ Հիշում,

Մայիսյանտոնըզնգուն վարար, Թխենինծաղկել, ու

Սակայն մեր այգին... 9է՞ որ այդ այգով Քնթլորենչոյված Քո զավակներն էլ անցնենպիտիդեռ.

'

Ու

եղրնանին թերթեր էր թափում, գրկում էի մեր կեչիների իրանըբարակ, եվ Հարբած էի առավել ուժեզ, Քան օրն այդ կապույտ:

|

ես

է

0՛,

Թող որ նրանք Հիշեն մի գարնանպայժառ երեկո, Որ այս աշխարձում

՛

,

Ա՛խ, կեչիներն ալդ...

Աղջի՛կ-կեչիներ... է

նրանց սիրո դեմ կարող լոկ նա իր սիրտը փակել, Ով անդամ քնքուշ դնռաճասի մեջ Չի կարող գալիք միրդը գուշակել:

Քույրի՛կ իմ, թովրի՛կ, ինչ ջի Բարեկամները Ինչպեսբոլորի,

հե

`

են

կրոնքթում:

Հունիմեջէ կյանքը

սիրտդ քնքուշ

'

նրան մոռանալ, Լոել: Ստիպիր

՛

նրգեր,

Հանգիստ

մաշային շային

գիգիտես, նա լավն էր այնքան,

իմ

եվ րմոնտովե էլ

ճրագիլույս

պատմեցեք

Հեղւաբարո,

Շրշյուն չորերի' հնչքան լավ է, պաճաանել Ռր պաճելեմ իմ ՉգացումներնՀեռավոր ու

-

եմ

/Մինչդեոպատրաստ նս մնեամարտի "ասնելու անգամ, --409--

դուք

կյանքի մասին:

Մի գյուղականՀամեստ խրճիք, Կուպրի բույրեր խամութային, դարակմի ձին, Սրբապատկեր,

Վեր չէր ուժերից։ ԲայցՀիվանդ եմ ես, Ու Հոգիս միայն Դասամանովէ, Դր կրուժեի։ հւ խղճում եմ քեզ,

Մենակ,

մնում:

եվ ես գյուղիՀին բնակիչ, Հիչում եմ այն. ինչ տեսել եմ մեր կողմերում կյանթիս մայիսին,

ժոդնած է զարկում,

հաս

ԻՄ ՈՒՂԻՆ

|

Բախոն ինձ վրա էլ կնիք է դրել... Թճ

ն

Ապրելխենքեր

Է

՛

Մանուկ օրերի

`

--401-26-.

Ընտիր երոնր

|

ՓատուՀճանիփեղկերիտակ Բուքի խարույկն է սպիտակ ինը տարեկանեմ արդեն: Տատիկ, կատու, պառկելատեղ, եվ տատիկը տափաստանի ինչ-որ տխուր Մի երգ է երդում,

|

| | յ

ի

երկիրն էին:

Միայնայն եմ

Հիշում ես,

որ

Գյուղացիներըքրթմնչում, Հայճոլում էին Սատանայինն աստծուն եվ քագզավորին։ նրանց ի պատասխան Սակայն անսաշճվան, ժպտում էր մեր դաշտն Հեռուն

կապտաճեր

նվազ եվ լիմոնե քուլլ --Վ02-ու

Առաջին անդամ Հանդերի ճետ: Խճճվեցի դեմ կաճառի Զդացմունքի իմ գլուխը ցնցվեց մի ված

եվ պտույտ եկավ, եվ ասացի. --Քանի որ այս նոուքորը իմ մեջ, Արթքնացավ Խոսքերի մեջ կներշճլուսեւէ

եվ բերանն է Հորանչելով նա խաչակնքում: Ձարճուրելիբուքն էր ոռնում, Մոնչում այնպես: Ննջեցյալներն էին պարում Փատիտակ կարծես: կայսրություննայն ժամանակ Փատերազմէր Հայտարարել դապոնիայի դեմ: Եվ բոլորին ճեռու Հեռվում Խաչեր էին պատկերանում, Ինչու՞, չգիտեմ:

Չգիտեիինչի ճամար Եվ ում Համար մարդիկ պիտի կռիվ գնային: Ռյազանիդաշտերնարձակ, Ուր գլուղացին Ճունձ էր անում, Ուր գյուղացինսերմ էր ցանում,

մեր: Արշալույսը Այնժամանակ ես առաջին,

Հոգին անվերջ... Տարիներ իմ, Հեռու, Հնոու՛ Երազ եք ասնու ես Հիշում եմ, պապս վշտով Ասում էր այսպես. «դատարկ բան է...

իմ

Բայց թենշատ է Ինչ արած, արի

Հրաղուրում,

մասին գրիր Աշորայի Ու

զամբիկների»:

Այնժամանակ մուսայի Ն

Հետ

Ընկերացածիմ ուղեղում,

անրջելով երազելով,

Թաբուն, թաքուն Միտք էի անում, լինեմ Հայտնի, Ռր ճս պիտի Որ հս Հարուստ պիտի լինեմ, եվ Հուշարձանպիտի կանգնեն ինձ

Ռյաղանում,

տարեկանում, Տասննձինգ չափ Ցավելու սիրաճարված, Հենց որ մի Քիչառանձնանում՝ էի ն միտք անում, Ով մտքեր քաղցրիկ, Որ կին կառնեմ ես ինձ Համար

նստում

-5403.-

դասիս Ազնվական

Ամենալավ այն առջկան, ե րբ

առն

նեւ

ի՞նչՀ կչա որ'

Դե

տարիք:

|

Հանղուգն,

խուլիգանին

անաչ

աաինչանիմա

ԱՏԱՆԱ

ւ

Տարիենըը ճառում

էին,

Տարիներիվրա ուրիշ կույս էր ճառագում:

Տեսնենք Թո

ես, գյուղական մի երազող:

ով

ում

կՀաղթի:

եվ իմ անզուսպ երգերի մեջ '

դարձա

Առաջն ռաջնակարգպուտէ

Քեզ

ա

փոխվումէին, Տարիները

կարժիր զամբիկը Ռյազանի Միզում է աճա

Մալրաքաղարում: Եվ գրողի ձանձրությունով

Հիվանհդացած,

Չե՞ք Հավանում

։

չո եք,

գնացի թասիառելու : աշխար": Անջաումի ցավն իմ ռրտում,

ես

Հացը

-

Աշխարճըարար:

Թե

իինչ

է

մի Աճեցրել

ես

Ճասկացա,

Ռ ում

ււ Նառք: ասել

Ին չ ասել

տա

աս

-

դառն:ն

ԴուքՌյազանում:

Ռուսիա... ծարիզմ... Վիշտ... Անձկություն |

Ձիջողությու ն

--404--

՛

մ իԴ"'

ԱԱ :

եղավ ցարիզմն Հիմնաճատակ ու

ի՞նչ եմ անում, ինչի՞ս է սլետք, դր պոետ եմ ես, մոանց ինձ էլ բավական է Հում... ն աշիւարչու 2Հիբիլն 8չ, Հուշարձան մի կանդնեցնեք

օր:

եվ տարիներ անցանէլի ի Ինչեր եղանտարիներում,

ն,

Դրա Համար այն ժամանակ Թախիծր ոդի մ տավ ախիծը ի իմ Հոդին ան Թուլնի ուլ ի նման

այո

սովոր...

ՀանդիպումինչՀավատալով, ն Համարն խարե ճամարելով աբեություն

Այն ժամանակ

Գարոն

Դուք սովոր եք (որիզանին, Վլն ին ե ով Ր»ժոում եր Բա յդ Գոմաղբով ենք, Հասկանու՞մեք, ,

: ի շխարչից ն

տեսնեն տեսնենք

ցարի, գածը

եվ նրանց տեղբանվորական

Անիի վ ի, ւժով

ր

եչ Հոգնելով Հեռու,

օտար

թափառումից, եզերքներից

ՎերադարձաՀայրենական իմ տունը աճա կանա: վարսերն ուսին թափած,

Եվ սպիտակթիկնոցՃադաժ Ա

տափաստանին,

Խոնարչվել է կեչին կապույտ (ճակի վրոո

| |

Ա՛խ, ինչ կեչի' ապա,

Դե

|

Զարմանալի... կուրժբը

Նայեմ Հնձած եվ լսեմ, թե ոնց է կանչում, առուն: կարկաչում

տիս...

կանանցմոտ

Այդպիսիկուրծք Հաղիլ Քն գանես։ եվ դաշտերիցարնազօծ, Ռր սիրտ են գերում, Մարդիկ աճա Աշորայով լի սայլեր են

էլ

|

ի դիպչել դործի, ժամանակն

Որ իմ Հոգին չարաճճի Հասուն երգեր երզել փորձի' եվ թող գյուղի կյանքը նորոգ

| |

նորանոր ուժեր բերի, Ուժեր Հաղթական, Առաջվապես Ինձ փառքի է Հասցրել դարձյալ ռուսական: Զամբիկն "

ինձ

| |

բերում: Ընդառաջ

Ոչ, նրանք ինձ չեն ճանաչում,

Նրանցճամար ահնցվորեմ

"

'

է, գնա...

Առանց ինձ էլ նրա «ամար կան կյանքում, շատ Դառնություններ Զուր չէ այղլես լռել տանջվաժ Բերանը երա: իրիկուն ես Հոնքերիս քաշում կեպիս, Ռր չմատնեմ իմ աչքերի Ամեն, ամեն

եմ

Եվ գնում

եմ

նորից, նորից --406--

բարով, բարով, իմ բարեկամ, մնում, ես դու Թանկագինս,իմ սրտի մեջ շուտով այս բաժանումը կանխատեսված է խոստանում նոր Հանդիպում Մեզ առջնում

ես

միքե։ Մի՞քէ նա ինձ չճանաչեց: Դե քող գնա իրեն ճամար,

աանշուն, Սառնությունն

ամենն

Մնաս

նա՞ է

Գնում

ես,

Բայց աճա, տես, Չնայելով, չնկատելով Անցնում է մի կին,

Անասելի մի սարսուռի ինչ-որ, ինչ-որ Հոսանք եմ Զգում իմ մեջքին,

ի՞նչկա որս

Պատանություննանցավ գնաց,

'

մնաս

անխոս, անձեռք, բարով, իմ բարեկամ, Դու մի թախծիր,վիշտ մի բարդիրքո «ոնթերին, մեռնելն, այո, նոր չէ ծրբեջ, Այս աշխարճում հոր չէ բոլորովին: էլ, անշուշտ, Բայց ապրելն

Մնաս

Պ

են քանի որ նրանը, իշխանություն

ՈԵՄՆԵՐ

Դե, ժողովուրդ ենք մենք էլ ճասարակ

մարդիկ, առանց երկյուղի, Շատերի աչքը ժանիք է ասես... Ու մուժիկները Ճարնանդյուղի ու մեղ: Խեթ էին նայում մեր դյուղին

Բայց չար

չոր, նրանց ասպլրուսոը աղքատ էր ուներ գյուղը այդ չամարյա ամրողջ Միալն մի մաշված, մի փայտե արոր, Մի երկու ճատ էլ սատկած լաբուներ: ու

|

|

ՍՆԵԳԻՆԱ

ԱՆՆԱ

լ

Դե, էլ ինչ աղրուստ

«Մէր գյուղն, ուրեմն, Ռաղովոնէ ղա, Մոտ եիկու ճարյուր ծուխ կա նրանում, Եւ ով գալիս է այստեղ ճավատա, շատ Մերբնությունը

է

'

ուր

ր

նալում ,

ես՝ այստեղ /

դ

այնտե :

ու

Շեկ բարդիներեն շարված իրար

ու

Աթյունի Հոտ էր

մենք

Ու

շատ, | |

ու

:

մեծր գավառի որ առաջ Հաճախակիմեղ Հյուր էր գալիս:

անօրեն Բայց տանութերը լար ճարկին մեր էլ էր ժիչտ Ավելացնում զորեն։ չափ էլ մի. Մր չափ արբթր /ւ մենք էլ, փորձանքի չզգանք, որ չար: Նրա ուղածր վել նենքարագ,

այդ

կովից դալիս,

Հանկարժ ժեղքով քե մեր, քն

նրանց,

ու

ու

կառաոլաւննանվերջ սյասուում էր այսպես, ի՞.. Եարքնլովընքացքն իմ ճանապար» ես էի վասրէրն Հայրենական ՄՆՆ

.

--405--

էսնդեատծ: լախգ

Բախտըիր բարին էլ չի ուղարկում, Երեք տորի 1 այսոլես, որ «երքով Չոռն Հրդեշն կն մեր ռյուդին ղարկում»:

տվելնենքԺիշչոժամանակին, Ճճարկր ու

տեղում մարդ` ՐԴ

Մեկն իր կացինովայնպես է տալիս, Որ տանուտերը ընկնում է մեռած: Ռւ մենք ժողովում մեր այս գյուղական Ընքացք տվեցինք մի շր այդ գործին: Դատեդին: Հետո շղքայի ղարկաժ Մի տասը ճոգու Սիբիր ղրկեցին: Մեո դործն էլ լավ չի դրանից Հետո,

Զուր չէ, Շատ

էրն

մոտ:

մեկն ունի բակ,այգի կալ: են քաղաքավարի, ներկված Փեղկերն Տոներին ունենք քե կվաս, քե միս. Ամէն

Ա ր դողդող ողդողում

զ

Լուրջ բաների մեջչենք ԳոՀ ենք մեր բախտից ն շնորճակալ, Տնակներ ունենք մենք թիթեղապատ, մտնում

առատություն,

Մի անդամ նրանց բոնեցինքտեղում, Նրանք մեղ կացնով, ղե մենք էլ նրանց, շողում, այհոլես էր ղնդում Փողսպատն

Հավանում: ու

եվ

ու

Միայն բն Հոդիդ չզնա ձեռից: Նրանք էլ Հաճախ մեզանից քաբուն ը: Փայտ էին կտրում մեր անուառների

|

ունենք Հանդեր, ունենք,խոտճարթ արոտո.: Անտառներ

Լարուստ ենք ջրով

ն

են

'

--409-.

-

զնում Հանգստանալու

կուռրելով ձիուս խասյաթըՀիմար: Դե, խնդրեմ Հիմա ինձ տվեք «նաչայթ: Ջաղա՞ցնեք ուզում... Հենց էն է, որ կա, Այսպիսիերկար մի ճամփի ճամար աստվածէ վկա: Շատ չեմ պաճանջչում,

տարի

այդ

Պատերաղմըչար կերել էր Հոգիս... Համար ինչ-որ օտարի, Շաճերի Գետք է խփեի եղբորս կրժբին, Փեդակընրա սրտի մեջ եժ որ ես խաղալիք լոկ, Հասկացա, են Հարուստ ու ջոջեր: Մինչ թիկունքում Ու քնդանոթինՀրաժեշտ տալով, Վճոնցի երգի սուրը լոկ ճոճել: ես Հրացանսնետեցի մի կողմ: տվին, Փողով ինձ մի կեղժ փաստաթուղթ

տայի'

Աշա

այդպիսի

Ընդառաջելա

:

լ

,

,

նրան, տալիս քառասուննոց էս

եմ

Մի «Քի՞չ է»...

էմ. Տալիս «էլիեք տալու»...

Ինչ զարշելինէ այո ջաչել տղան, Այս ջաճելտղան երեսուն տարու

գործարքով ճարպիկ

է, «Ի՞նչ

թվին,

:

:

:

Տվ

|

նախե՞լես խիղճդ սատանին, ինչու՞ ես ինձնից պլոկում այդքան»: Ռւ պատասխան է ցմփորնինձտալիս:

պոռթկացմոլեգին: Ազատությունը գարշ Հրի մեջ սակայն

Վարդագույն Հեծաժ սպիտակիր ձին, ու

բավական:

«Վարսակն այս տարի թանկ է տաս ինձ էլի, ղե էղպես, մի ես զոչ վեցով էլ Ու գինետանըկխմեմ մի քաս

կերենսկին, Դարձելէր երկրում տեր ու տիրական:

Տվեք կամ, լավ,

կոիվը «ժինչվերջ»,«մինչեՀաղթանակջ: Ո. չինել Հագաժ գյուղացիներին ոչմակն Հացկատակ Այդ իշխողների մատնում Մատնում սրին. էր «րին ես չմտա Հրացանիտակ: Բայց Ունկնդիրկովի աճեղ շառաչին, ի Հայտ բերեցի մի ուրիչ սխրանք ես դասալիքը ղարձա առաջին:

Հանուն

ձեր

կմնամ,

առողջության»... պատվի ու

ու

.

.

Քրաղացումեմ... Մութ եղննուտին կալծոռիկներէ գիշերը թափել,

ուրախությունից Ծեր ջաղացպանը երկուիչոսքկալել... Չի կարողանում

»

«իմ

:

է, լավ, Հաճելի այնպես Դանապարտշն

Իրիկվաքամին իր զովն է բերում, Լուսնյակն էլ աճա մեղմորեն ելավ Ու ոսկով օծեց գյուղերի Հեռուն: «ԱՀա Ռադովան,Հենց մեր դլուղն է սայ-Ասաց իչավ կառապանըվար,Տեսար, թե ինչքանարադ տեղ Ճասա, -410.-

աղավնյակ...

Այդ դու՞ես, որդի, կարգինսառել... Մրսել ես ինքնանորդիրչ Դե, շուտ, ալ պառավ,

|

ասա

ու

բեր»: Սեղանըզցիր, կարկանդակը մի Քիչ, Այն էլ ամսվա վերջինօրերին...

մրսելդժվար է Ապրիվին

ու

|

-ՎԱԼ-

երեկոն այնպեսխոճուն էր չինջ ինչպես ընկերոջ ժպիտը լոին։ Ցրաղացպահըայնպես է դրկում, Որ արջն էլ ցավից կարող է ոոնալ,

՛

ու

Անա

Միու" ունենա Ր

ր

ուր

սրեկավմներ

ու

ու

կյանքում .

է

բ

արի: «էլ ինչ, Սերդուշա, վեր կաց դեռ, արեգակը Չի էլ բարձրացել Ճյուքալի բայց պառավնարդեն ջաղցր ւ խաթեր: բլիթ է թխել ջո ազիզ եմ Հիմա ես էլ, անգինս, դնում Սնեզինայիմոտ: կալվածատիրոջ՝ էմ ես նրանցՀամար

«երկա՞ր կմնաս»... յ մի «Այդպես, կ էնա քեֆ արա կարգին, բարեկամս, պտուղն ու սունկն անտառի առր Ծ ով է, ք. կուղես Մոսկվա ուղարկիր: է այնպես, Ռրսն էլ, եղբայրս, առատ Որ ինքն իրեն է գնդակիդ զալիս...

«դլ ր

Մ

ոռ

յ

արի»:

Ի՞նչկտցարներ

Խփելանտառում երեկ առավոտ»:

յն, կյանքիայդաբաց..: Ռղչույնքեղ» ողջու կենում, Հագնվում,գնում, ծաղկած ճերմակ խնձորիներից կարծես մի քերն ծուխ է

Ջորս տարի է քեզ ՄՔեք չէինք տեսել, Սերգեյ, սիրելիս...»: ՛

:

՛

՛

'

'

՝

:

'

՛

՞

՛

'

եվ

ԻՐՈ"

ու

դեռ պիտիլռեն... քանիսները Եվ իմ այտերին ծնուռներում ես Համառորեն: Մի դող եմ ղգում

եվ

ու

Ո՛չ, ո՛չ:

երբեք չեմ գեւ այնտեղ, գոր, Որ ինչ-որ մարդիկ՝ ղառրելի նետեն դարձածզինվորին խեղանդամ Մի քանիմաշվածպղնձե գոոշ:

ես

Ճին, մուռ նես ժամանակ մի Այն դռնակի Պատանի էի տասնվեց տարու, Ու մի լավ աղջիկ Քիկնոցով ճերմակ «Ո՛չ, քեղ չեմ սիրում»: ասաց. Թնեքշորեն ու

ու

յ

| լ

«Դե, իմ սլառավս,բարի լուսաբաց,

՛

Օրե՛ր Ճեռավորկ օրե՛ր քնքուշ...

`

ն իմ մեջ չի մարել, այն պատկերը մենք այդ տարբքքում սի՞-ել Բոլորս ենք /ւ սակայն,ավա՛ղ, մեզ Քիչ են սիրել

Դեռ

ես Քիչ»: ժերացել նա ճաղը ղաղած. է Պատասխանում

տեսնում Ինչալես

|

Եկ

.

է

՛

։

է դա,

Հիմա մենք չունենք Հանգիստ

:

:

: ՛

Աշխատանքից աշխատանքից: ՝

.

չ

'

եմ

-

:

,

/

լ

բարձրանում:

բայց քանիսներըչտր պլսղոհրաղժից այլանդա Հաշմ Դարձել են Ճճիմա են Հողի տակ լռում, եվ քանիսներն

ԵՈ:

1:

հւՐ

ու

'

ի

մտածում

Ինչ լավ են, աղնիվ մարդը Այս Հողն Այս երկնքի ակ.

Զրույցն ավարտվեց... Մենք պատշաճորեն Ոզջ ինքնանոր պարպեցինքարագ, Առաջվանման աճա ես նորեն Մուշտակսառած դնում եմ մարագ: Անցնում եմ աշա մեծացած այգով, Սիրենն է քնքուշ դիպչում իմ դեմբթիե, /ւ դիտում եմ ես կարոտ ճայացջով կորացած Այսցանկապատը

նմ

ու

Մոածիրմիայն,

՝

վեր

ես

ու

դաղարչ

է արշավումարադ չաղացպանն ձայնով: Ո. ինձ է կանչում խնդագին խաթեր քո ազիզ անգին, «Սերդուխա,

իմ

Կռիվէ, որդիս,կոիվ անդադար գյուղի դեմ ատամ է սրում: Գյուղը Ամեն օր այստեղ լուրեր են գալիս,

են լուրերն այդ բերում Անցորդ մարդիկ մերոնց են տալիս, Մեկ կրիուշանցիք են նրանց կոտորում: Մեկ էլ մերոնք

Մի այս Ռր 4ետո

իսկ դա ասել է անիշխանություն, Ցարին գցեցին, ւոնսար, որդի, Ամեն տեսակ ցավ դժբախտություն Թափվեցխեղճ գլխին մեր ժողովրդի" ինչուբանտը բացարին, Չգիտես բաց քողին բանտից, ցարաղործներին ու

ու

մեծ ճիմա այնտեղ՝ ճանապարճին ու ճանդիստ: Չկա դրանցիցդադար

Ու

Ինչուինձ ոչինչչասիր առավոտ..: ես աճայ յ ին՝ թե Սնեգինա զ

ես

եկել Քաղաքից

ու

Մի երեք տարիսրանից առաջ, Դրանք ժերոնք երբ կռիվ արին, առած, Այդ 0գլոբլինըկացինը

:

մեր տանուտերին: Խփեց,սպանեց ճազար բյուրեն չիմա այդպիսիք ու

իրենց

վարքով գործով... գարշելի ու

Ռուսիա,մինչե ու՛ր Հասար, կորար,մայր մեր սնուցող»:

Ռուսիա, մեր

կորար

դու,

նորեն եմ Հիշում կառապանին գլխարկսառած, եվ, դավաղանս որ մտերմորեն Գյուղ եմ շտապում, ես

ու

թեքվեմգյուղացոց Բարնի 9գվում է

ածա

բարակ... թացխոպանով

ճամփա մի

Ու տեսնում եմ նս, որ

առաջս

--414--

ջաճել

տղա:

Հարցոոծ՝ե ռ

պսակված,

է»

հզ է,ւ- ով... ասացիչարաղ ա

ել

՛

արդյոք

եխ

էլ

Եմլեշեկէ,-- ասացի' Արծա : ոնն մաղերո՞վ : Ծո բացի» աբոն րախ ՝

կա

ը

ծ- ծ՞րբ է նա եեկել-."

--

չէ, երեկ... Վաղուց Ախ, գիտե՞ս:

-

մայրիկ,

-

ու

է ինձ մու

Աննան դուստրը՝

իսկ նրա

ու

անդաղար: Հարբում շաբաթներով

յսպ

ճյուր

զ

ր

չարագործ Սակայն այդ մարդիկ գող են տուն: եկել Հիմա ազատվել ունեն այդ գյուղում, ան Պրոն0գլոբլին Սբիկամի մարղ, կոպիտ,կռվարար, նա բոլորի դեմ ատամ է սրում

ու

այս

մի չ "Ղ արճալի, ( է Հակված, լավ (0՛, նա իմ Հանդեպ շատ եմ Հետը), Տասը տարի է ծանոթ

Մ

ր

Այ, վերցրու թեկուզ դու կրիուշանցոց: փտեինբանտում, Պետք է, որ դրանք

Ու

սպասիրմի բիչ.:: սանձերը ուղղեմ ճալա դեո, ամեն ինչ կարգովպատմեմ

Բան եմ ասելու,

նա, Այդ զվարճորեն ջնքուջ Որ այնպես էր ինձ Մի ժամանակ Սիրաճարված

է, այդ

նա

ու

Համեստ

Հեղ

տղա

էր,

լուկյաց...

ու

իսկ ճիմա... Գնա

ու

Գրող է

նայիր նրան....

դարձել...

Հոլակված... Հալոնի, տեսության»: չի ինդրանքի Առանց գա

Ու

ճարտ ժպտալով, չաղացպանը

Աչջե է

խորամանկարար: կկոցում ԴՈ

ոճ

Սանոք կլինես մինիստրներին, մահով երամ Նի եթա ք" կոլակ ջեռին: կրթել Քեզ զուր չի դե թեզ էլի չենք Հանդիմանում,

իջիԱ ճաշահայր պատ

եղբայր»:

,

Նայ մերն

թալլում էխ դեպի Կրիոի

կս

Աը

Հնձում, կանաչը դավաղանով

Զարթնեցիմ Հոդին ալդ

գյուղի, մուժիկ։ ծնունդ փառքովչատ էլ չես Հպարտանում,

ու

Ճեռու

Քո

ճուշից,

գիտենք,սիրտդ նրանց չես

Ու

ոչինչ, ոչինչ սիրտս չէր ցնցում: էր շուրջս ճովըբուրավետ, Ու մտքերիսմեջ մշուշ էր խաղաղ». ճետ Հիմա զինվորիսիրուն կնկա մի լավ սիրախաղ: Պետք է սկսել

Ու

Դու

Հոսում

Ու

ու

Շան

Հաչոց չկա: Երնի գյուղը

բան, Այլնսչունի պաճպանելու

Գոռդոռում

են,

թճ

լ -

|

ու

գնդակների

ու

|

|

Բայց խլացնելով Հանկարծ աղմուկը, Հարցրին.

մեզ՝ «Ասա Ո՞վ է

|

ԼԱնինը»:

եվ ես ասացի «վենինը-- դուք եբ»:

| |

Ց

«Բարնձեղ, բարնո: «Ա, որսո՞րդնէ

|

դա,

քեզ,

Համա լուրերը սողում ի

բարն,

բարեկամ, հառիր, ականջ

Բարե

արա, Մեկ է, անգործ հս, եկ զեղական: Թե ինչ է խոսում խալխը ի՞նչ կա Գիտերում, Պատմի մի չտեսնենք,

--416--

աղայական:

անում, Նայում է դեմքիս Հարցում լուռ եմ տակ մտքերի իսկ ես կթել չեմ կարողանում: Ու պատասխանել ճռնչում Աստիճանները էին,

|

մեկն ունի իր փտածՀյուղը այդ Հյուղի մեջ մի Հին վառարան:

նայում եմ առա: Պրոնենցբակում աղմուկ է գյուղացիների, Խոսք են նրանք քննարկում Նոր օրենքներն Ու նոր դները Հացի,տավարիս

թե՝

Հողին ձեռ չտաք, դրա ժամը չի Հասել... իբր տակ ին չու՞ ենք ճապա են ասելո: մենք մեղ, կարո ղ կործանում եվ ամեն մեկը ժպիտովւոռխուր

Ամեն Ու

մեր ն այնքան... Հոգիդ մեր դեմ միշտ բաց էր

Առանց փրկագնիՀողն

Չորս տարի է, ինչ նս չէի տեսելտանիքներն այսՀին... ջինջ արնոտ առավոտն Գարնան է դաշտերին: փռել Սիրենիգույն

ծախի:

էիր» ուշադիր նկատմամբ

մի Ասա կտա՞ն գյուղացիներին

.

ԱՀա ն գյուղը

ես

ես,

արդիկ ոլ նմ ար ինձ որմլուրերիցպառավս ար էր Հայթայթու 1սից դենից ու

այդ

ւ:

ւ:

ու

շատ

--411--

ջր.

Ընտիր երկեր

չա

'

նտտելձեզ ծեւտչ անուն ու փառք..: եբաղումԼինց մենք եջանին, եվ դութ իփեցիքուղիղ սպա, Իսկ ինձ ստիպեց մի ջաճել այդ մասին»: Որ ես մոռահամ շավետ

Այգուդոան

Մի անդամ որսից վերադառնալով՝ Ուղեցի մի բիչ պառկել ննջել... եվ սակայն Հանկաիծ ճաճճի շունչը գոլ Սկսեց ամբողջ մարմինս ցեցել: ես դողում էի, ասես տենդաճար, բաց չէր քողնում, Ջերմն ինձ բոնում էր ու

մոտ

վուռ

ու

եվ այդպես աճա չորս օր անդադար Տառապում էի ես իմ անկողնում:

Դարձել էր ծերուկն իմ խելացնոր, Գնաց Ու բերեց նա ինչ-որ մեկին... ես տեսնում էի լոկ ճերմակ մի շոր Ու մեկ էլ ինչ-որ վեր ցցված մի ջիթ.-" Հետո ես մի քիչ լավ էի արդեն, դադարեց,դողը մեղմացավ, ինգերորդ օրը երեկոյան դեմ լիովին անցավ Մրբսածությունս

Հր ելա,

նոր էի դրել Հատակին իմ ուռքերը դեռ Քույլ ու դողդոջուն, Լսեցի մեկի ձայնը խնդագին. «Ա... իմ սիրելիս,

ՈղջույնՔեզ,ողջույն:

ձեղ չեմ տեսել,անգին, Վաղուը է օրերն անցել են Հավետ, Մանկության Հիմա դարձել եմ ես լուրջ մի տիկինչ Իսկ դուք Հոչակված Հայտնի պոետ: ես

.

ու

.

.

.

«

՛

՝

-

Դե, նստենք:

.

Անցա՞վձեր տենդը իսպառ...» փոխվածեք, նման չեք Հնի, ՌՈրբա՛ն Ես Հառաչիցինույնիսկ գաղտնաբար, Երբ ձեռք տվի ձեղ՝ ձեր Հիվանդ պաճին: իր կյանքը տարածն

ոո ես

Հի

բերում,

անցնում էն անճեսո... մի ժամանակ չատ էի սիրում

րերը

Հոսում,

-4:13-

`

"

«

լսում էի նրան ակամա, դիտումէի դեմքը երազուն եվ ուղում ասել՝

ես

ես

բավ է, Հիմա լեզու եկեք որոնենքմի ուրիչ

Դե

՛

չգիտեմ, եվ սակայն ինչու",ինչու", ու անկապ: կսացի նրան ճուղված «Այո,ա՛խ, այո... Հիչեցի արդեն,

խնդրեմ, նստեցեք, Ուրախ նմ ւնչափ... ես ձեղ մի քանի

երգեր կկարդամ մասին զինետնային, Ռուսիայի Պարզ

են այդ

ամուր երգերն,

են

սարքած

քախիծով լի»: եվ գնչուական «Սերգեյ, եք դուք որքան, մ՛խ, վատնեք, վատն Քավում եմ այնպես են

ափսոսում, մասին ձեր կռիվների

Ու ձեզ

Որ

երկիրն է

Ամբողջ ի՞նչ է Ասացեք,

Հարբած

խոսում: ծայրեծայր

ձեղ

ճետ

պատաճել»»::

«Չգիտեմ»: «իսկո՞վ պետք է իմանա»: է «երնիմայրս ինձ աշխարճբերել

խոնավժամանակ...»: աշնանային եք»: «կատակասերն

Մի

Աննաջ։

«Գուք նույնպես, «Սիրու՞մ նք արդյոք

«/չ»։

Հարբած գոռում է... Դուրս գալով ուժիցը՝

.

գյուղացիներին: աղքատ ժայչոյում «է՞լ. ողորմելի

որնէ մեկին»... `

առավելափսոս ծանը է այդպես դառնագին: կործանել կյանքլ: "Դե,

Ջեր դիմաց ճամփան պայծառ է

լ

|

էր խտանում դաշանրի վրա..: ինչուշոյում էի ես Չգիտեմ Մուժն

նրա ձեռնոցներն :

.

:

էուսինն էր

մեղնից ուզելու Առանց փրկագին

պիտիմեղ»: ինձ ւոնհսածիր քով եվ Հանկարծակի

Քո

լ

Դ. .`

-

.

ւ.

ժսլտումմիմոսի

|

|

եվ թեկուղ արդեն առաջվանըչեմ,

Բայց սիրտս, սիրտս լի էր անսաճման Իմ պատանության այն ջերմ. խայտանքով առավոտյան Մենք բաժանվեցինքվաղ Աչքնրի խաղով անչասկանույի... մեջ կա Հիասքանչ մի բան. Ամառվա Հոդին ու սիրտն էլ է լի... մեր րով

ս

ԱՄսեր ճայտնի մեկը

այսօր

այդ

սես

«Եկեք:

եմ.

Հասա աՀա

րոնն

վիրավորանքով: չ պետք դեռ»:

կանչել»: ոչ էլ Հնձելոս վարի, «Անշուշտ, կգնանքաորեռ..Հիմա ձի գտնեմ,

-

ես

"ող

Սնեդինայիժոտ...

:

պաշակջելունմ

մեզ Համար բերին մի չաբու, ասես, լձափայտիմնջ կմախքէ ձին ուրիշին ձրի կտաս դու,

:

ԱՀա

՛ ։

Այդ մուտ չպածնես: Միայնթե իզուրքեզ էիք մանը քայլերով, Ընքանում ջղայնանում, Ծիծաղումէինք

| ՝

' է մի Քիչ. նստել Ճակատի կողմից էր ծաղկով Այնպես քնքշորենբուրում ցանկապատըցից: ունը

գրով.

ինձ,

կրիուշի'

մոտ

--420--

իր

, : սածճարկո

Նրա Ճյուսածո

իջանք: ածա տերրասիհ, Մոտեցանք

:

է կանդնածդարբասի

նրբ անցնում էինք մենք դիք վայրերով, տանում: ինքներս էինք մեր սայլակը

Ա

նորից»

լ

Ամենից մոտիկն եք դուք Ջեզ անկեղծ սիրող՝ Սդլոբլին Պրոն»։ Գեում

անկեղծ

եիել Փյուղացիներին

ոչ

է որպեսփոստատար: վաղվղում նա

նա

ու

Ա՛խ, ջալացպանը ինձ խելքաշան է անում անդադար: է անբանը Մի քաշքշուկ ռարքել բերեց

տոնը կովասեր, ցածրացնելով

«Պրոշա,ինչու՝

չաղացսլանը...

Մի

տաս

Հարցրի:

' :

հմ

դու կալվածջները

Ասաց

նման:

մուռ...

մեկից այսպե՝

ր.

նրա:

շալը

ու

.

լու..:

գու

Սնեգինայի

լ

այնպես...»:

չեչին

ու

ճին,

տալիս, թափի Փոշուռշորերս ենք փոթով մասին Ու ինչ-որ մեկի վախճասի -ՎՓ.Լ-

մեռավ...` Մինչ դուք մնացիք այստեղ...

Նա

է սենյակից զաչիո» խոսակցություն :

չունի, ինչ ես Հեծետժում,. արղեն սաուսծ դիակ է դարձել... ինչ-որ մեկն ալետեղ մեր դուոն է ծեծում.

«էլ

օգուտ

նա

Դու պուդրա ես

ԱԱ

Բացում է

Ո՛չ,

քռիր...

ել

բացզեմ...»: այա

մեր դեմ

դուռր

«Դի

մղ խոսքերն այնսլես կես խոսքից դեպի ինձ քեջվեց ու

կտցարը լալկան, թաղեց Սգալով իմ ճեղ

Աղքատէ այնքանՀայրենիքն ծաղկով Հյութով. Իր անտառների եվ կարճ է նրա ամառը այնպես, դիշերը դյութող: Ինչպես մայիսյան ցուրտ, վելի Ալ է առավոտն ծավի: մշուշը Ներքն է իջնում անտառում թավուտ եվ տեթեաթաի Զիլ երզն է Հնչում հրաշտաճավի: իմ ջաղացպանը, ժպտումէ անվերջ

ի

ու

եմբով

ու

ես պարվ

Հոգին լեցուն է ինչ-որ

ի

Ռւ ես

0՛, վախկոտեք

ղուք

ու

--422--

ողորմելի,

արիանվերջ, դեմքը դյութական: որս

մեջ Զաշիճների

ւ

«Դստերս մոտ եր երեի եկել. կշայտենմ ճիմա, Խնդրում եմ, նռունք»:

Մենակ թողեք ինձ,

ամառը

իմ վիրավորանքն

արավ

Հեռու դնացեք,

այսօր

Մոռացա նրա

" Հարցում այաքեկ.

շասկացա Նրա վիշտն անել. սս ուղում էի լինել կարեկից: «Ա՛ի,,սսլանել են... սպանել, ՔԲորյլային

ամաչելով

ես ողջ

Հետո

Ճիշում եմ ճակատագրական, նանը օրերի այն չղքան անվերջ: Սակայնինձ ճամար դժվար էր այնքան նայել Աննայիլուրթ աչքերի մեջ:

մարսել:

խիստ ապտակից,

չուրյ--

սառն

չափից ավելի,

Լարող է

որ

նրանք քեֆ չունեն Մի վեր կաց,Գրոն,գնանք գինետուն»:

կրկնում է նա ձայնով իր խուլ-Համբուրե՞լ»... Ին: է` քլորի գալ ուրը

չիւուր անտարբեր:

է,

շատ

այղ

«Է՛Հ,

տխուր

Եվ ընդունում էր տիկինն այե

շատ

մարդ չէ,

տրտում. ասացի թեքված, Պրոնին մի բիչ,

|

տան

Մի գիրամարմին տիկին, Իսկ Պրոնե, առանցայլնայլության, Հողն է պաճանջում Առանց փրկագին: ու

դա

Ամեն

խնդությամբ:

շիմա լավ է մեր բանը, «Սերդուխտա. Հախիցը կգանք»: եմ Հարկավ, ես որսի Համար ուրախ էլ ինչո՞վցրես... Զանձրույթ ու Թախիծ

նապաստակների Այսօր երեկո Պրոնը եկավ

չես: լուսնկայի գլորվեց ցնծա՛, «եղբայրս,

Ու

ն

ներս

է, երջանկություն օրին, սպասված վերջապես ծասանքթ

եկավ մեր արդարիշխանությունը, .-423--

Մեր ձեոքն ենք առնում

դաշտ,

անտառ

ու

է մեր Ռուսիան Հիմա, Սովետական

Լենինն է Հիմա

սաճեց: իր անդուկում փեդալնելրն նրա, տհաքը գոռ չփոխվեց Սակայն ձեր վետերանի Նույն Հպարաությամբ

Խա

Մենք քամունկտանք ճիմա բոլորին: ամառ Առանց փրկաղնիմենք Հենց էս

մարդ:

կոմիսարնավազ:

|

Խոպոտ խոսումէր ինսկի մասին

|

նարչ

Գործը ոնց եռաք, Սա ուրիչ բան է, ուրիշ զգործէ, չէ:.ես խնդությունից Հաղիվ չմեռա, Թրջեց»' վարտիքը եղբայրը իսկ իմ

|

ուներ Գրոնը՝ կաբուտյան, Մի եղբայրը Ոնց որ ֆուրգոնի անիվն Հինգերորդ, Վտանդի ժամին, ժամին փորձության Լ էր քե շատ վախկոտ: չէր լոում, երբեք էր, Շաղակրատում

| |

անելուտուննսնեդինյան: Վերգիր արվում է Բոնագրավումր

ճետ' Տիրուչիներիտավարի ու

Իսկ ջաղացպանը»::

|

բաշխեք կես լիտր օղի»» Խեդրում Հետո Հարբում էր, ընկնում էր Ճալից, եմ

բորբոքուն... Հուզվում էր, խոսում տաք նա Պորտ-ԱրտուրիՀամար էր լալիս եվ Հարնանի ուսն արցունքոտում:

իմ

| լ

ու

էր:

ու

աոաջ

են

ու

ցավում, սխրանքը

այդպիսի, մարդիկ են

աշխատում արում Սովետիօրով, ինչ ասել կուղի,

Զեն էլ

ու

--424--

ճեշսո...

:

ստիպեցինձ այդ ծեր անբանը, մեջ տրտում: Որ մանեմ նրանց բախտի ծփաց, մեջ ճողուս Նորից ինչ-որ բան ձիգ գիշերը ա յն Ու ամբողչ,

Ու

դիտումէի Հոգսերիցկորված գեղեցիկ: նուրբ նրա շուրքերը՝

ոկ Լյառյանըգիտի աշխարճում»: Աչքի

տուն

գիշերն

'

խիզախությունն իմ

ջաղացպանը

բերեց իրենց Տիրուշիներին

ես

Զասես Հարբած եմ, իմ սիրտն է իմ

արագ.

ողջը այլնուճետ»: «նախ տուրչ կպարզենք գավառ քշեցին ամբողչ եվ կալվածքն

կաք,

Հծարբեցողի:

«Պետյա՞, իմ աղավնյակս...

անվերջ

..

'

«կլառյանիտակ «Հոչակվածմարդուն

Գոռում

բերում..-3:

մեդալները:մեդալներն Զբնգում էին նրա խոսքերում: ճետ նա, Խաղում էր եղբոր ներվերի նրան, եվ Հայձոյումէր Պրոնը .նա էր, որ գնաց Բայց առաջինը

երկու մեղալ էր նա կրծջին կրում, Սաացածկովում այն ճապոնական: /. երը մտնում էր նա միշտ զինետուն, Զգում էր ձայնով եր

չէր

աճ

Ու

պարծենկոտ

տեսած

Տուրուխահիս

եղանք վշտի մեջ։ Սակայն ոչ մի բան մեզ

ու

էլ դուք Այդոլիսիներին

ու

«Այո,եղբայրս

'

եղբայրս,տեսա՞ր

վրա բաժակի

,

Հիշում եմ, Նա ինձ ասում էր այսպես. ներեք».«Անիրավ էղա ձեր ճանդել... հս, էի Ամուսնուս անչոռիսիրում է զլուխը իմ ճեղ... Հուշից քավում

զուր: կոպտեցի պատաճմամբ յ դատ... ինձ իմ եղավ, Դամաֆությունն ու

Բայց ձեղ

օ

--425.-

կարող էի Այս ամառ ձեզ

Ասաց նա, կարժեսքե անփութորեն. «Քնելու ժամն է արդեն,

|

կար այդ բանի մեջ գաղտնիքմի տխուր Ռրի անունը կիրք է Հանցապարտ:

լ

Բարեկամ»:

լ

ես

ճետ

Հրճվանք Վալյելել

ու

բախտ ժի

ուրիշ,

Հենց դրա ճամար, ես այդ զգացի, Պետքչէր Հանդիպել շարունակել... կարող էի ես, դրանիցբացի, Վրդովել մորն էՀ Հին ճալացքիտեր»:

|

ու

Թե

|

Դուք շա՞տեք ցավում կորստիճամալթ... Զեր կալվածքների իր տխրավուն Ոչ մի բան չասաց նա վար դանդաղ խոնարճեց ձայացբը

ես

'

ն աեղ այնքան: Օրեր խոտաշունչ

Հաւնդիսո:.. Մի՞քեբոլորն այդ կպատմես արքունական այն էին Փալատներն խիստ: Հալճոյանջը սում դինվորի

ու

:

տն

«նայեք,

է՛խ,

'

Բացվում է արդեն օրը ջինջ, Այգը ձյան վրա Հրդեչ է մի ալ... Դա ինչ-որ բան էչ Հիշեցնում... Բայց ի՞նչ... Հիմա Հասկանալ: Չեմ կարողանում Հա՛... Ա՛խ... օրերին էր դա... Մանկության Ուրիշ մի ալգ էր վառվում, Ո՛չ աշնան...

մեկս՝ տասնվեց տարուծ..:

կեղտոտ դյուղացիք Համար Ռոյալիվրա՝կովերի ֆոկստրոտտ էինտամբովյան Նվագում

Եվ իզուր չէ

"

որ

Ճացի՝ դեմ, վարսակի, կարտոֆիլի էր մուժիկը ուղում Գրամոֆոններ

ծխելով «ոոտիկը լծի», ճամար նստած տանգո էր լսում: ա

Ու կուշտ

իր ։

Ն

կտրիճություն...

ծաղկավառ... Դաշտեր

էինք մենք այգումնստած, Միասին

--426--

արձակ, ուղենիշ կա դաշտիմեջ ճամփան կգտնես: Հեշտությամբ

ու

Աննա, «Ասացեք,

Հետո քնքշաբարնայելով նորեն, Զեռթըկարապիվզի պես թեքած,

.

Հենց այդ աշուն, Գիտերսլացա մորմոք: քախիծ Ցրելուայնտեղ

՛

ու

Ու ամեն

.

ես չեմ Հիշում, Այդ դեպքերնարդեն լավ արդյոք: Պրոնն ի՞նչ արեց Չգիտեմ,

տվի իսկույն, զրույցը Բայց նայելով նրա աչքերի մեջ ջինջ, բարակ ճկուն, Նրա մարմինը՝ Մեղմ օրորվելով, ետ դնաց մի բիչ'

:

.

'

.

Դու շատ

շուռ

Մ

.

Մեկնեցին, Բայցու՞ր».: Չղիտեմ այդ հռ...

ու

"

,

երեկոյանդեմ մեկնեցիննրանք:

կնետեիք դուք ինձ այնուշնետ Որպեսդատարկված անպետք ժի չիչ..'

Դեն

ես

,

յ

'

ձեռքը շփում էր Հանգիստ, Շաճույթից չէր..: Ոչ մի տեսակ ճարկ էլ սրտովը

մասին, գժված խորձումէր այն բանի Որը ճոճվում էր ութերի միջն. --4217--

տյդ ժամանակ էլ Գրոնին չրքեցին..: Մի դեղի մեջ էր Լաբուտյանմաել..: Ու ղուրս եկավ,երբ `

եվ անցնում Էլոն Տարիներնայն տաք... Գյուղացուբանը դժվար էր նորից, Որքան որքանփտհց Հողի տակ Շշնրում պաճվածկերենսկու փողից:

հժույգը վերջին Հետե: կորավ մոտակա անտառի Շրջում է Հիմա առաջվա նման,

ու

դու մեր սնուցիչ:.: Դու իմ աղավնյակ,

դոռում անդադար: ծարբած սֆաթով մի շքանշան «իմ կիծքինկարմիր

դառել, Հանուն մի զույգ Հին Հարլուրեոցը Բայց դաղել' Թույլ կտա իրեն մտրակով

Հողի, տավարի տեր է

նա

Համար3 քաջության կպցնել են Հիմա ամպերը չարի...

Գետք է

Ցրվել չի դարձել, Քեկուղ մեր կյանքը դրախտ արի' այցի մեզ բայց դու, սիրելիս, ձեո»: իմ օրերր Մխիթարելու

Դե, լավ,

բավ է Հառաչել այսպես, Պետք չեն էլ խոսքեր ու ծժաղրուժանակ... ես Այսօր Գրոնի բախտիմասին

էլ

իմ

ստացա նամակ: ջաղացպանից

"

«Սերգուխա, անդին, քո ազիղ խաթեր, Ողջույնքեզ, ողջույն Հազար բարի, եղբայրս, էդ քեզ ի՞նչ է պատաճել, Չես եղել մեղ մոտ դու մի վեց տարիս

եմ նորից Ճանասպարչին

ու

ԴեՀ, պատիվարա, Պատրաստվիր,եղբայր,

այցի արի մեզ. Գարնանոամուտին եղավ, անցուդարձ ա յնպիսի Այստեղ

Որ նամուկի մեջդժվար կպատմես: դադար տվին, Նւեցին Հողժերն եվ ժողովրդի կյանքը խաղաղվեց, որ քսան թվին իմացիր, սակայն, Պրոնը գնդակաճարվեց: 0Օգլոբլին Ռուսիա... նա տսնս խենք Հնչյուն լինի... ոչ... կուղեսՀավատա դու ինձ, կուզես՝ Դենիկինի Մի անգամ ջոկատը եկավ, գրավեց կրիուչին ամբողջ: Ո. բանն սկսվեց զվարճալի գործով, է սատակել... Հեշտ որից Զվարճանք, եվ կրճտոցով Հոտռոոցով կազակիղամշին սկսեց կատակել: -4:8.-

աճա,

է Դաշտայինքամինիր զովն բերում, աճա ելավ մեղմորեն էուսինն էլ Հեռուն: Ու ոսկով օծեց գյուղերի

'

զանգակատուն, Ֆրչորներ աշա աճա ցանկապատը ճին... աճա, եվ իմ սիրտը այնպեսարազ է ղարկում,

'

ու

ու

ու

ես

է Հուլիսյան գիշերն իր մեպն փոել, է կառքնիմ աղմկարար Մլանում ու գիշերվամեջ չի ուղումլռել: այնպեսՀաճելի է, լավ, դանապարճն

յ

:

ինչսլես այն Հեռու,

ճեռու՛

օրերին:

եժ... ֆրաղացում Մութ եղենուտին

է գիշերը բափել, կայծոռիկներ ուրախությունից ծեր չաղացպանը

Չի

երկուխոռք կապել: կարողանում

«իմ աղավեյակս, Այդ դու՞ ես, որդի» Մրսել

ես

ասա

ու

կարդինսառել, --429--

Դե,շուտ,

ա՛լպ

չ

ա լ

Դար: Բայց դութ ինձ Համար սիրելի եք դարուն»... ՈրսլեսՀայրենիք որսլես

նքնակ ինքնանոր դիր, պառավ,

ու

:

բեր: ի եղանը գցիր, կարկանդակը

նամակն իսկականամակ է,

Սերգեյ, Հոդյակս, ականջարա դեո... ՞

.

՛

.

.

.

.

՛

՛

։

Բնավ

«

կ րար ի «

եմ դնում Գիշերելու

լ

նամակ Հասարակ Մի չտամգիր աղավեչայը: Բայց, Վաղուց է արոր, երկար ժամանա, միք

մ

նմ,

աան

էլ նա է,ելո

Դե

|

ն

ուրախեմ

ապրումեմ

ես էլ ձեզ նման Իմ հրաղեերում մի ճին

ու

կամ...

ու

ու

խոսքերնայս,

խորին, լեցունտխրությամբ

անտառի խորքում ժաղացպանի Ականջ եք դնում դուք ցախաքլորին: եմ գնում ես Հաճախ նավաճանգիստ մեջ այնքան այնքան, Եվ նավերի Ոչ այն է վախով, ոչ այն է ուրախ, ձեր սովետական: նայում դրոշին է պարզ... որոշ ի, ճանապարճը են ձեր երկրում նոում, Նորոգ ուժեր ճետ

ու

ու

--430--

Տ

շատ,

ցանկապատ Ու ձեղ եմ տեսնում ես ամեն անգամ: ես ձեզնից Հիմա Ճճեռու հմ այնպես, գարուն ապրիլ է տաբ, Ռուսիայում եղննուտին կեչուոին այն Ճճեզ Մշուշիքողն է իջել կապուտակ... Ու Հիմա, երբ ես թղթեն եմ Հանձնում

ու ճին:

«Ո՛չ, քեղ չեմ

սիրում»:

0րեր Հեռավոր օրեր ջնքուշ, իմ մեջ չի մարել... Դեռ այն պատկերը Բոլորս ենք սիրել մենք այդ տարիքում,

"

Ծրարի վրա լոնդոնյանկնիք: ես

,

վաո

Քնքշորեն ասաց:

տե

եք դուք... «կենդանի՞

աշա ,

ի ի Ծր մյ խնրվու էի տասնվեց գտանի ճերմակ աւիկ Քիկնոցով Տավ '

ո՛

էմ

տարու

ՈՂ ՅՂ

մ...

ես

կորացած ենապատը՝

ւ

ոի,ո Աո իտիբել մ եռագրով, ։ եվույթ գոված Բ

նամա...

մեծացած այգով իմ դեմքին, է Սիրենն քնքուշդիպչում ես եմ Հայացքով կարոտ Ռւ դիտում

Գնում

ճՆվե՞լր»...

աա

ար առավ մարագ: սի

ա

ԽԱ

տարիքով արդեն ժերուվ:Ո: ր Հիմա, Ս խո», Ք" ազիզ խի եր, քս Քոր" տամ ի փոջրիկոմշր «իտի

Դու

Մի

չէ

ես

զ

:

ն

նաբրել

«Խու՞մ ես, լւու՞մ ծս,--

Մրթմրքում է

նա

ինձ,--

ոննչեր Լավ մտքեր է մարդր այս Ապրել ու

չայ"

կային այս դրքում.

ուր ամենից Այնտե՛ղ, դաչիճնե՛րե Ֆողկալի հն ապրում: /ւ գողե՛րն

Զմռանըձյունն այնտեղ խիղճ է մաքուր կարծես

ՍԵՎ ՄԱՐԴԸ

րքիՃախարակը

Ընկե՛րիմ, ընկե՛րիմ, Ես այնսլես Հիվանդ եմ, այս մորմոքը անտեղի. եկավ Որտեղի՞ց է Այս քամի՞ն քափում Աշնան չոր սաղարթը, ԹԷ՞... քափվում է օղուց

է եղել այս մարդը Բախտամոլ Բայց՝ընտիր Համբավի Ու

իր ո՛չ

դեղին... ուղե՛զը էր երկու, քափ տալովականջներն Գլուխըս, է Թոչե՞լ... Պատրաստվում

Բախտը՝խաղ է ճարպիկ

|

-

ե մտքի, Զեռքերի

Ողջդիշեր Հի թողնում ինձ Ենջել:

եվ միշտ էլ դժբախ

են

Սն մարդը

Վեճերոտ սրտերը: ե՞նչ փուլք, թե երբեմն

տիրացուն, Մեարին՝

Տեսնելովաղճատված Ու կեղծվածժեստերը:

Նողկալի ինչ-որ գիրջ թղքատում, եվ, ինչսլես մեռելի Պատմում

է ինձ

եվ սիրտըս սարսափով

ու

Սո Սն

Տառապումէ Հոդին,

կյանքը

Ստաճակ մի մարդու

Քուքի մեչ լինի, թե Առօրյա գաղջ ցրտում,

է լցնում: վշտո՛վ

կորուստիպաճերին Թե վշտի դարանում, --433--

մա՛րդը,

մա՛րդը:

22432--

Ֆ8--

կյանթում,

պոն՛տիսկական,

կ

Սր

Սն մարդը

ն

նե սակայն

Չար աղջի է կոչել եվ իր «ե՛րը կրջոտ--:

ՍԼ մարդը,

քքջվում,

մեժ--

իր ձիրքով: կախարդող ժի կնոջ՝ ինչ-որ եվ Քառասունտարեկան,

Թվում է, Հավքի ղես,

ողջ

ընտիր տեսակի

Նրբագեղեղել

իմ

մա՛րդը Սնարին իմ

է

եվ ուրախ մանում

Ընտիր երկներ

է Ինչ-որ տեղ լավում ճավքի Ջար կոի՛նչը

Հասարակ, բնական ժպտուն, երեւալ աշխարճում»: ԱՀա՛ քեղ մեծագույն արվե՛ստը ու

«Գրա ինձ, օ՛,

ե 14 ոփում շ

ընդչատիր» ո խոսբն ես, նչ ի Հասած, խորքը հիինչի՞ն կյանքն Քո

է

լզ

րասու

է

մ

Նստում

այդ

՛

Նայում է իմ դեմքին է նրա եվ փսխուքն Բիլ աչքերը ատում,

'

թե Հենց ճիմա եմ մեկին, Թալանել գող

րի

եմ,

Որին ' չենն .

Ասենք՝ի՛նչ եմ ասում... Այս խավարժամանակ,

սրիկա՛, ում... "

Բո»

՛

.

.

.

բեկոր ԻՄ, բեկո՛րիմ, ես այնպեսՀիվանդ եմ, Որտեղի՞ցեկավ այս մորմոքը անտեղի. է թափում Այս քամի՞ն սաղարքը, չոր Աշնան Թէ՞... քավում է օղու իմ ուղեղը դեղին...

է, խաղա՛ղ Քառուղին

է գիշերը: մենա՛կ եմ այսօր, Հյուրի լեմ սպասում. ճերմակկիր են կարձես ցրել մութ դաշտերը» եվ Դովու՛մ են պարտեզում:

եվ

ցուրտ

ես

Հեժվոր-ծառերը --494--

ոչ ոքի, Աշխարճում

Որ այսպեստառապեր Ողջ գիշերը անքուն:

Ասես

եվ

կողքին,

«ափ՛ր ինձ,լսի՛րինձ...», Խոռու՛մ է նա դեմքիս, կռանում ինձ վրա եվ իմ ուսբ ճանկում. ես դեռ չեմ Հանդիպել

եմ, ուբրիշի՛ն Խնդրում Այդ ամենը ասատ,..39 սնեղուն

է իմ

Հանում իր ցիլինդրը եվ սերթուկնարձակում:

:

պոետի, կռվաղան

Սն մարդը

բ.փայտն

Հեծվորներըայզում, եվ նորից սն մարդը

մարդ,

ն

են

|

ի՞ն: էլ ուրիշ

Սա մ

տլ. տա: «նա» ելկա Խարքեձոռտ ։

-

չ պետք

՛

ա

նրան

Քո

Ա՛խ, լիրե՛կպոետներ, եմ ես նրանց, Պաշտում Թեկուղ

այս

ապուշին՝

Գզգզվաժմազերով, Որ կրքոտ իր կույսին՝ երեսը դուրս տված, Լուրջ բաներէ ասում՝ կրքերիցՃալվելո՞վ... Չե՛մ

Հիշում,չգիտեմ,

Ինչ-որ խուլ մի

գյուղումչ--՛

--Վ35--

կամ գուցե )Իլաղանու՛մ,

կալուգա նաշանգում, Մի տղա է ապրել Գեղջկականխեղճ Հյուղուր Ոսկեղեն մաղերով, Աչքերով երկնագույն... դարձել է ճետո Բանաստեղծ իսկական,

նա

իրո՛չ մեծ,

ե

սակայն

կախարդողիր ձիրքով: Ու

ինչ-որ մի կնոջ

տարեկան, Ջար աղջի՞կէ կոչել եվ իր սե՛րը կրքոտ...»:

Քառասուն

«0՛,

ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

մարդ,

սն

տմարդի ճյուր չկա՛, Քեղանից

Այդ փառքը վաղուց է Տարածվածքո մասին»... ես ճանկում եմ ճերսից Զեռնափա՛տս ծանկարժ, ես նեոում

եմ

նրա

երեսին... Նողկալի

սխրանք ե իչոստովանանք Ոգեղեն --

Ն

Դավթյան

ԱԼԾՔՍԱՆԴՐԲԼՈԿ

Բանաստեզծությո«ննեւ

քարզմ.Ա. Պողոսյան Վ. Դավթյան -Քարգմ. թոչունկանխագուշակող Գամժայուն՝ Ա. Պողոսյան Վայելթփետրելիս քարգմ. Ա. Պողոսյան քարգզժ. Ամպրողից ճետո Ա. Պողոսյան թարդմ. երկինք Հրացոլված Ա. Պողոսյան քարզմ. պատանի Վազնեք, Թարգմ.Մ. Պողոսյան ժքնչաղ գարնան Մքեշաղ, անչաստատ քարդմ.Ա. Պողոսյան Օրվա

Գրչերը, երբ

որ

--

-

սԳրոում

լույս

է

արդեն,

Մեռել է լուսընկան, Ա՛խ, գիշեր, դե արի՛, ր-.Արածրդվայելի ես մենա՛կ եմ այոտեղ, իմ կողջին մարդ չկա, Ե՛ս եմ հւ...

լոկ

Հայելին: չարդվա՛՞ծ

--

-

-

-

--

թարգմ. Ա. Պողոսյան Թարգմ: Ա. Պողոսյան Նախերգող գարնաննինչ Մաբտիռոսյան Վ. թարգմ. Սֆինքսի

ես

ԱՏ

չաճել

է22

Հ9 է22

Հ7

ԱՐԿ

--

--

:

--

Վ.

Մառշտիոբոսյած

անկախ քարգմ. երազներն, Վ. Մաբտիբոսյան թարգմ. ժողովող Ա։ Մաբտիոոսյան Ու ոջ չի մեռել-- քարզմ: է. Մաբտիոոսյան քարգմ. եա տասնչինդ տարեկանէր --

.

-

--

երբ ճանդիստ գտնեմ

-

թարգմ. Ա.

Մառտիբոսյան

--431--

Մուզվել

ձմ

Նրանջ ելան Սովի երգը

Պողոսյան

-

քարգմ. Հ- Թումանյան

--

թարգմ.Վ. Դավթյան -- քարգմ.մ. Պողոսյան կերածները

մէջ Եկեղեցու կուշտ

--

2ԱԱՐԱՐԱՐԿՈՀՈՑ6

դոան

Մ.

ԸԱՐԱՐԱՐԿՈԴՈՅՑ

քարզմ. թարդմ. Ա. Մարտիրոսյան Այնանային ազատություն քարգմ. Ա. Մարտիրոսյան ծոռ, սարւավելի քարգմ. Ա. Մարտիբոսյան Փողոցը, փողոցը...

Դմո

գեղեցիկէ

--

Ազատ

'

Մարտիրոսյան

Վ. քարզմ.

-

--

'

քարգմ. Վ.

Դավթյան

,

:

Ա. Պողոսյան քարզմՄՋ Պողոսյան թարգմ: Անժանոքուղին մ. Գուոսյան Հրեշտակ քարզմ. :

'

ի

ի

յ

յ

յ

ի

'

ի

յ

,

ՎՈ.

Վ

'

-

«

`

յ

,

Ձառասչան

լ.

,

:

,

յ

«9

,

ի

ի

,

ի

յ

,

՝

.

.

.

յ

:

քարպմ. Վ. Դավոյան կլնոպատրա քարզմ. Վ. Դավթյան Ջյունե աղջիկը -թարզմ. Ա. Մարտիոոսյան ժկրոություն Երկրորդ Մ. Մաբտիբոսյան Անսաման խորունկ -- քարզմ. Ա. Մաշտիրոսյան քարդ. Խավար սէնյակում քարզմ. Ս. Թավ խոտերի մեջ քարզմ. Վ. Մառտիոոսյան Խփվվումէ կամաց .

ի

.

եը աաա

--

.

.

'

.

ՎԱՐ

--

ն...

.

).

0,

Հ.

Աշիար"ն ինձ տրվեց

3.

Տեսա

4.

Տ.

6. ՞.

մուտքի

մոտ

--

Ա. Մարտիրոսյան թարգմ. 9.66 քարզմ.Ա. Պողոսյան

.

--

Է. Մարտիոոսյան Մի տառապանջից քարգմ. Ճ2 քարգմ. Ս. Մարտիրոսյան Հասկացիր, դէ ի՞նչ Ա. Մարտիրոսյան 68 քարգմ. Ցուրտ միչանցքների քարգմ.Ա. ՓոզոսՀողմն է պարում ց

--

0,

--

--

Փողոցներում

յան Տ. 0,

ինձ ի՞նչ վերջալույաք

--

.

.

թոռ

--

:

,

Քարգմ.

'

Ս.

Գողու-

ԱՏԱԱՎՈԿՈԳՈԿՈԴՈԳՈԳՈԴՈԹ73

շան դ. Գողոսյան թարգմ. . Հարմոնիկա, Ճարմոնիկա ՞

--438--

'

՛

,

.

ի

,

.

.

.

՛

:

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

աա Պողոսյան

-

Քեզ

--

Ո.

.

.

Ա. Գողոսյան քարգզմ. Ա. Պողոսյան Բարնկամներիս թարգմ.

--

«Ո

ւ

--

,

զ

,

Կ

2ՈԸՈԴՏ

--

--

-

Անցավ Հողմն Այսպես: Գ. իմ կրկեորդը-թարգմ. --

Ա. Պողոսյան քարգժ. .

էմին Պողայան .

.

--

.

.

.

քարգմ. է. Ֆլորենցիա Քարգմ. Ա. Պողոսյան Ամեն եղել ալդ

0,

.

:

Հ.

քարզմ. Վ. Մաշտիճոսյան 22»: թարգմ. Ա. Մաբտիշոսյա սպասել Մի կյանք ՎՐՎՈ«Ո թարդմ. Վ. Դավթյան Սպոլետոցիաղչիկը

Այնքան ժանոթ է

'

«

.

.

«

.

'

'

'

'

.

.

.

.

.

ոսյան

Պո

թարգմ. Ա.

«

է Պողոսյան աաա:Պրիարգմ. ե

Ռու

Ա. Պողոսյան -- քարգմ. մոռացածները

21/2)երգով

.

Ա.

.

՛

.

.

,

ի

.

.

.

--

8.

.

ի

Փովել է գետն անժայր Պողոսյա թարգմ. 2. Մենջ կեսգիշերին Է. Պողոսյան .թարգմ. գիչեր 8. Այն ւ... 1.

«

4.

17 անն

'

կուլիկովյլան դաշտում

-

խավարով ձմայուքյում Գ. էմին -- քարզմ. անծայր գարուն

.

-

։

Վ

ե...

.

.

.

»

Ց

ՎՈ

Վ

.

.

1ՏԱ.ԱՏՐԱՈՎ

.

՛

.

--

-

.

.

--

ՑՑ

.

.

.

.

--

.

ԱՐԶԱՐԱՐԱՐԿ

Տ

--

:

.

Ա. Պողոսյան քարզմ. Վ. Դավթյան փառջի թարգմ. Արիության, Վ. Գավթյան Պոետները թարգմ. թարգմ. Ա. Մաբտիոոսյան էր նա ցանկանում Ա, Ս. Պողոսյան թարգմ. ԴուԲչեր

-

.

.

-

-

.

.

թարգմ. Ա. Պողոսյան

-

ւ.

-

.

.

.

-

-

ՆիրՀչեցեջ դութ մուշ-մուշ Տես, սլաքն է ժամացույցի

--

.

--

-

Ա. Մաբտիռբոսյան մեջ թարգմ. Ջորս սլատերի Գ. էմին մեծ քարզմ. քաղաքը է Խազաղվել

.

.

,

,

ւ

:

:

ի

յ

ի

.

-

--

:

.

--

,

,

:

,

.

.

.

ի

.

Կ

,

.

--

'

--

յ

Թ

.

--

:

-

ի

.

.

.

--

--

ու

ՒՈ:

:

--

«7

յ

յ

,

Ց5 .

ԲԿ

-

լ

Պոդոսյան անցել Տարիք «9 քարդմ. Ա. Պողոսյան Քարձր սարից քարգմ.Ս. Պողոսյան Ցրատայուն:օր Ք

ՏԱՐԱԿԱՐԳ

քարզմ- Ա. Պողոսյան Հոհտեմբերին քարզժ. Մ. Կողոսյան մայրը Ռրղին "4 Մ. Պողոսյան Հողմ քարզմ. ԱՎԱՐԱ թարգմ. Ս. Պողոսյան Հոզնություն բարգմ. Ս. Մարտիբոսյան Արբայադուսարըգարնանժասին էր Քարզմ.

--

.

։

Ա. Մաբտիոոսյան թարգմ. Ա. Պողոսյան թարգմ. Աքառ է խոնավ թարմ.Մ. Պողոսյան Ֆաինայի երզը մ. Գողոսյան թարգմ. Անողորմ մայիս Նա հկավ դրսից քարզմ.Գ. էմին Գ. էմին ես մելված եմ քարգմ. Գ. էմին -- քարգմ. իր արցունքներով Գ. էմին եջ թարգմ. կանգնում երբ գո'ջ Ա. Պողոսյան ծս Դու լուսեղեն քարզմ. Ա. Պուլոսյան թարգմ. Դրա Համար չեմ կոչել Ս. Պողոսյան ես էլ եժ սբրծ( քարզմ.

սնր Աչեանային

--

էն

Գ.

-

|

Էմին

թարգմ-

Ազազներում

-

,

ՀՈ"

--

յ

,

.

,

Դավթ

-

ւ.

-

'

Մառտիոբոսյան՝74

-

ՎՈՎ

:

յ

։

'

Վ.

-.

-

Ասջ Ռուսիա Սոլվելգ

Մաճշտիշոսյան

Է.

Ա.

քարզժ.

-

--

.

Քարզմ.

ե:

թարգմ. ՄաՀվան մասին

ԱՐՈՎՈՈՑՒՈՒ"

Վ. Դավթյան Մի վրա թարգմ. ԱԱՐԿՐՅՑ Ա. Պողոսյան թարմ. ծովում Հյուսիսային

-

2.ՎՈ

մոտ

բո»չեր

կ

.

.

.

Չ6

.

.

Ա

.

.

.

.

ծեկների

Ես

11.

Դ.

.

՛

:

՛

,

Պ»ղոսան

Ա.

Քրոմ.

--

Աշխատիր, տքնիր

10.

'

առվույտի ժովն անսաշման քարզմ. Մ-

'

ՎՈ

'

«

.

«

զ

.

,

Ո"

"ւճ

ԵԴԴԵԵ'

--

մ. -ծ- քարզժ. կղզիներում

Կողոսյան .-419--

.

՛

.

«

։

'

.

Ա2

երքկոն կասէջ երթ-ոռտթ-

-

Աչնանային օր

քարգմ. Գ. 2." էմի Գ. էմին թարգմ. Ա.

--

Գ.

թարգմ.

-.

2.

Կ

:

:

Մաբրտիոոսյան 9իգ սեղմվել է շղթան քարզմ.Է. Մաբտիբոսյան Վաղ ժանկությունին քարգմ. Մ- Մաբաիշոսյան Մէնջ Հանդիպումենք

ԱՐԱՐԱՐԱՐՀ

թարգմ. Վ. Դավբյան Ռեատորանում

ՏՏՏՏՕՏԱՐԱՐԱՐԱՐԿ

Գ- էմին մոտ քարզմ. երկաքգժի --

ՏԱՐԱՐ

4.

--

5.

6.

շ.

էմին քարգմԳ. էմին քարգմ. Գ.

-

9.

10.

--

մաՀվան առքիվ Կոմիսարժեսկայալի

քարզմ:

--

0,

Ռուսիա,

իմ կյանք

դու

քնում Ինչպես չարորնն

Օրերն

ձե

քարգմ.

--

Պողոսյան

Ա.

է.

Պողոսյան

.

Դու

--

Գիչերից կոմանդորի քայլերի

-

քարզմ.Է.

Վյաչկալավիվանովին բոլ

լա

կարող

--

Կայան

ՍԼեք մոռացված Դու անզուսոլ կանչն

" 138

--

ու

ծս

Դ. էմին քարգմ. Գ. էմին քար.

--

..

.

աաա

.

.

11,

.

ԱՐԱՐ

-.

վ

2.2

--

-

Է

մո եռնան «քորն ոո

745.

-.

--

-

Սեղան:

քարգմ.

-

:.

--

"

"

"իշում

--

քարզմ- Գ. մն Դուչքնաղ ամենից էմ թարգմ. Գ. մի Հիչում Քեթչանչն

Մ

ԼԱՈ

.

.

--

Վառ իր.

բոլորից

ծմ, Համլետն

այո

--

--

Հ

ՏՈԳՈ.

--

վ. Դավթյան. քարգմ.

--840--

.

Վ

2ՏԱՐՎՈ

ՑՆ

«լ

.

:

ԲԱԿՈՒՄ

ԱՐԳՈԳՈԳՈԳՈՒԾ

Լ

ՈՐՄ

աի

.

ու

է

"

ՏՈ»

)86

--

,

Տասներկուսը

Քարգմ.

--

էմին

Գ.

՛

ԽՍՆԵԵԻՆ ԾԵՐԴԵՑ

Բանաստեղծձություններ քարզմ. Հ- Սաճյան քարդմ. Գ. մին: Այջարացիչուն արուն քարդ.Գ. էմին Տիզմբ դարձավավար Քարգմ- Վ. Դազթյան Թնեին ձյուն է թափում քարգմ- Հ. Սահյան տակ

մերմակ քիկնոցն

աի

--

-

-

--

երիցուկի պառկի քարգմ. Գ- Բանդուրյան Ցեղնցիկ էր մէր Տանյուշան

ՍՏԱՐԱՐԱՐԱՐԱՈՅՈ

Գ էմին ցարգմ. Մութ զիչքր է

ԱԱՐԱՏՐԱՈՎՈ

Հկաճյան հմ կյանքը թորգմ. Պ. Սեկ" քարգմ Համբարձմանառնին ՀՐՈՅ" թարգմ. Հ. Սանան Հեիր, չարմոն --

.

--

Գ

-

Դ.

--

"

--

աաա)

--

քարզմ.

Իրինունն է ժուխ արձակում քրգմ. Հ. Սահյան Ջյունափոչի -

թրգժ... Ա. Մարտիրոսյան

ԾՈՒՆ

ՒՐ

2ԱԿԻՈ

Ֆիչքրային Ա. Գողոսյան ժողովուրդն բանասանդծը թարգմ. Մ- Պողոսյան արչմ: Սոխակի այգին -

..

.

Ֆույնիսկ այս խաղաղ -Վ0 թարգմ. Գ. էմին ՊաՀէր ձե լինում կա մի խաղ քարզմ. Ա. Պողոսյան ՏՈՅ" քարգմ. Ա. Պողոսյան առավոտ ՀՔ Ճերմակ Քարչմ. Ս. Պողոսյան լույս ավա գրվա ՔՈՎՈՎՈՎ է թարդմ. Ա. Պողոսյան Ա. Պողոսյան քարգմ. թկեջի տակ անձր հնարոզրադն ե. Գառշենցե.ՎՎ..ծ.« թարգմ. Զոյն էրգչախմբից Մ

ԲՈԱՐԿՐԿՈԿՈՀ

Ա. Պողոսյան այդանս

ԸՏԱՐԱՐԱՐԱՐԱՈՀՏՑ

քարգմ. Գ. էմին 0՛, ուղում ձմ .149 ՏՈՒ: Գ. էմի Քարգմ. իր ընթացքն 9ի. .

7/7

27"

-

ՏՈՅ: քարզմ. Վ. Դավթյան քարգմ. Գ. էմին մէնակ էնջ

--

մանոդակ

Վ. Մառտիոոսյան քարզմ.

-

ՅՑՅ4

ԿՎ

ա

Պողոսյան Պողոյոն

Ա.

քարտ. Վ. Դավբյան

--

ԱՐԱՐ

.

Փոնմնե՞ր

,

-

-

.

.

--

.

.

-

.

քարա. քարգմ.

-

էս

2:

.

Մարտիոոսյան

--

--

--

Հաստատում

-

Վ.

քարգմ. Պողոսյան Ս. քարգմ7Ա.

-

քարո" հավիյան

-.

--

-

Քարգմ. Վ. Դավթյան Դեր քարգմ. Գ. էմին Ուրուրբ քարգմ. Գ. էմին Սկլուքնքր

ՅՑ

--

.

:

իմը

-

քարզմ.Վ. Գ. էմին քարգմ.

-

նրբազեղ անձրն է Փողոցում հատակի ատմղդրիր

թարգմ. Ա. Պոլոսյան

ՔԱՐԱՐԱՐՎՐ

քարգմ. Մ. Պողոսյան ցուրտ Տազնապներում

ՏԶՋԱԱՆԿՐԱՐԿՈԴ

քարզմ. Վ. Դավթյան Մուսալին Քարգմ. Գ. երն." դեղատուն Գիլեր, նմ Քարզմ. Գ. էմը: ես օրչնում Մ. Պողոսյան են թոչում ժպրգմ. Աշխար"ներն Մ. Մաբշտիոոսյան քարգմ. սնապալտ --

ի

աղչնակ

2:

.

'

թարգմ.մ. Պողոսյան

-

Դատաստանի առաչ Թող որ չեմ սիրել

|

:

:

յ

|

յ

քարո". Դավթյան

--

Ոչ, րինք

՛

հավբյան

--

`

,

:

:

:

|

|

թարմ խար:

--

8.

ՏԱՐԱՐԱՆՎՐԱՐՈ

թարգմ. Գ. էմին

ագռավ ինչ ծանր է նայել Երբեմն ճպարտ --

.

քար.

-

--

Սն

--

--

Տ

--

Ն «գիան 57

քար.

-

--

7/9

-

--

ժադարավոոն

3.

:

:

:

ւ

Վ.

քարզմ. ոկկիաննէ է. է երկինքն Վ. Դավի քարդմ. կա դե լուսաբացի Վ. Դավթյան Զյունոտ գարունը Վ. Դավթյան կարմենի բոլոր սիրաարների Վ- հավթյան Անցույն ալքերում քարզմ. Վ. Սւոձնին քարզմ. Ն Դավիյան Դու մոռացված Վ. Դավթյան սերը քոչուն է ազատ 0, այո,

7- հեշտ 2.

.

ՆՏՏՏԱՐԱՐԱՐԱՎ

քարգժ.

--

Կարմեն

։

Ց7

Ր

ՔԱՐԱՎԱՆ

ԸԱՐԱԱՐԱՐՑՈԹ

գարնան օրն անցավ

Վենետիկ

յմ աթե, էմին

ԱՐՀ

.

.

Ա. Պողոսյան արգմ.

դնելով

օժ որր

Պողոսյան

Մ.

քար՝մ.

-

-

--441--

Գ.

Սեակ

.

ա

.

.

.

ս

.

Դավթյան Հ. Սաճյան քարզմ.

Բարի առավոտ Մորի աղոքքը

քարգմ. Վ.

--

թարգմ. Վ. Դավթյան

կառապան

--

--

.

Աստվաֆ գնաց Մի աժառային կապույտ երեկո -

Հել ղույ Ռուսիա

թ

..

.

.

.

Ռուսիա

Հ. Սաճյան քարզմ.

2. Սաճյան Թաննի քարզմ. եմ էս քարզմ. Գ. էմի Քեզ ճամար

.

.

.

ի

:

.

.

.

.

.

Դ

ՈԴՈԿՈԴՈՀՈ

Հարսնաձանդես քարզմ.

կանան Սանյան

Հ. քարգմ. Գ. քարգմ. էմին Հ. Սաճյան -երկրում թարգմ.

երկնքի կապու" Մուրացիկը

-

Տ.Տ»: .

.

.

.

'

'

.

.

'

Թարգժ-Վ. Գավթյան

--

-

.

.

.

ւ.

.

.

22ֆ

Վ. Դավթյան քարգմ.

Հ-

ի

.

.

.

ի

.

ւ.

.

.

.

Բորի իրիկվա մասին

ԸնկերներիՀամար

--

Փովել է դարձլալ Գնտից այն կողմ

--

քարգմ. զ. Սնանկ. քարգմ. չ. Սաճյան

քարգմ.

-

Հ.

Սաճյան

Վ.

.

,

.

յ

քարզմ.Գ. Սեակ քարզմ.Ա Սաճյան

Վ

Պապը Ռերմակ բաճկոն

ՈՎ

«

ւ.

2ԶԱՐՎՈՎՈԱՐՎ

-

աղբյուրի

կապտեց չուրը

մեղմօրոր

.

-

ՈԿ

թարգմ. Գ.

-

ամպերնեն վրնջում ՋՁամբիկ Պ. Սեակ Աղվեսը քարզմ. -

էմին

1ԱԱՐՎՈ

Հ. Սաճյան քարզմ. ի

"

'

ի

ի

-.

Սեակ թարգմ. էրկինք Կապուտակ է. կանան Քարզմ. Թափտուր քեգ --

Գ.

--

"--Վ42.-

Ը

,

.

՛

.

'

'

.

ի

Դավթյան

քմբկա՞արըՔարզ

26)

Ր

մ.

Վ.

..

.

.

.

.

.

.

.

.

.

.

ԻՈ:

.

..

-

քարգմ. Սեակ Նույնն են նորից թարգմ. Գ. Սեակ 2ոզիս թախծում է Հ. Սաճյան խուլիգան թարդմ. թարդմ. Պ. նակ առավոտվա Վազ Գ.

--

.

.

.

.

.

.

2.2» .

,

-.

.

.

.

.

,

.

»

.

»

-

--

:

Քառասունք

Խալիզանի

Սաճյան խոստովանանքը թարգմ. Հ. քարզմ-

--

-

ԶՐՎՈՎՈՎՈ»

էմին

Գ.

քարգմ- Գ. Սնակ ցավում ,,թ)թ),Խ,/),ժթ,,,Խյ,յ/,Խ 4. Սեակ թարգմ. Ջուր մի չայճոյնք Վ. Դավթյան քարգմՎաղ ճասակից է հրեում ՏԱՐՈՎ Պ. Սեակ է քարգմ: Այոչ Վճոված

ԶՐՎՈՎՈՎՈԿ

թարզմ. Հ- Սաճյան խմ սրտում արդեն Վ. Դավթյան քարզմԱյ» փողոցը ինձ ժանոք է

մ

.

.

.

ՋԶ8Ժ

ՐԱՐ

--

'

.

.

.

՛

--

ԴՈ

ԱՐՎ

--

օ

Ւ

։

,

ԱԱՎՈՎ3ՉՓ

Գ

«

Կ

.

-

--

հնձ

Գ. էմին թարգմ. է միայն մնացել մի ճաճույք ՀՍաբյան քարզմ. բոցնրը պարզ

էո

-

Պ.

'

՛

՛

՛

'

-

թարգմ. Հ. Սաճյան էմ Քարգմ.Գ. Դդավթան տխրությամբ

Արի, անգին,

-

այնքան քարդմ- Սեակ քարզմ.Պ. Սեակ Թող ֆեզ ուրիշն է ես

.

՛

-

կապույտ Հրդեշի Դու

Հ2

--

--

Ներիր,ոսկե

260.

-

ՅԱ

ԸԱԱՆՎՐՎ

,

քարգմ. Հ. Սարյան 2ԱԱՐԱՐՎ Հչէ գարունն Թարգմ. Սաճյան Գ. Սեակ քարզմ. չուր

Անցավօրը նման

քարզմ- Գ. էմին

--

.

.

.

'

յ

.

'

.

Սեակ

Գ.

--

Գյուդերի

--

-

.

Դավթյան Պ. Սնեակ ջամիներ թարզմ. Քամիներ, Հ. Սաճյան վերչ քարգմ.

»3/

»

.

Վ

.

Վ

ԶՈ.

.

ալ1)

.

.

-

.

ԱԱՐԱՎԱՐՎՐՎ

պանի.)

--

«

ջուրտ

քարգմ.Վ.

-

թարգժ-

--

եռկնային

.

ԶՐԱՐԱՐԱՐՎՈՎՈ

Ը

22:

.

Ինոնիա

--

Սնակ

խարգմ- Վ. Դավիյան Ռ.եի կանալ, կանաչ վարանր 261" Հ. Սահյան քարզմ. Բեկերեերը ԱՏՈՐ Հ. Սահյան ես բողի Հեռվում քարգմ. Գ. Սնեակ քարզմ. ավ է, երբ աշնան Գ. էմին Սուոում քարզմ. է աշնան հանտատա թարգմ. Գ. էմին Փարբումէ Հողմը

--

Պ.

-

.

.

"

.

աան

,.

ի

ի

--

քարզմ.

.

-

Ք

.

--

--

--

-

ի

.

ԶՐԱՐՎՈԱՈՎ

թարգմ.Պ. Սեակ քարզմ.Գ. Սեակ Գ. քարգմ. Բանդուրյան -

-

Կ

--

Աչուն

--

ւ

.

.

ւ

:

ե.ԶՐՎՈՎՈՎՈ

.

.

Սեակ

-

-

-

.

Գ. քարօմ-

-

-

ՈՂ

Սաճյան կովր Գ. էմին քարգմ. երգ շան.մասին քարգմ.Հ. Սահյան Ժանյակ է ծյուսել

2ԱԱՎԱՐԱՐՎՈ«

Հ. Սաճյան սիրոս քարգմԶանգակիկ, Պ. Սնեակ թարգմՀեռուն պարուրվեց Գ. էմին Զնեգումէ դաշտում քարզմ. Հ. Սաճյան քարզմ. Անտառի մոք փնչից քարզմ.

--

.

.

.

՛

.

.

.

-

--

.

--

Այճ Այստեղ եմ նորից Հոգնեցի ապրել

ճնորք

-.

--

ԳՈՅՈՀ

-

:

ի

ի

:

նա

այում եմ դաշաին Բորբ վերջալույսը

..

ի

.

.

Աշա

.

.

.

.

--

Հ-

ԱՐԱՐԱՏՆ

.

,

.

.

ի

--

'

՛

-

.

-

--

ԸՏԱՐԱՐԱՐ

2.

քարգմ. -

.

Դու

Կ

-

ԱԱՐԱՐԱՐԿՐԿ

զ.

--

թարմ. Պ. մեակ

--

..

.

-

-

.

:

Սաճյած Գ. էմին Ֆս Հավատումեմ թարգմ. է թջել բարգմ.Հճ. Սաճյան Աեղորրություն Վ. Դավթյան միչով քարզմ. ՆՖորէկձյան քարզմ. 4- Սաճյան Երզէր իմ

.

.

.

դու

--

Չո

Սեակ էմ քարզժ. մի Հովիվ Հ. Սաճյան .- քՔարգմէ Հալաֆ կավը Չորանում Հ. Սաճյան քարզմ. ծող էմ րված քրտինքով

ես

Ու՞ր ես, ու՞ր ես Հեձաժ արտքր

Ւ

..

:

ի

.

.

.

քարգմ.Գ. էմին

--

Հ. Սաճյան քարզմ.

-

..

.

.

.

2ԱԱՅԱՐԱՐԱՐԿՐԴ

քարոմ- Գ. Սնեակ

ՔԱԱԱՎՐԱՐԿՈԿ

Հ. կանյան քարդմ.

--

..

.

.

.

-

--

,

ՉՄ

Տ

--

Հ. Սաճյան քարգմ. ե Սնակ քարզմ.

առավոտ է Երրորդության

Հայրենի ծղերթ Աբեղայի պես

2ԱՐՎՈՎՈՅ

.

.

.

.

.

--

..

-

--

ի

.

ի

.

-

.

ՀԺՀ

)/,Մյ,,Ւ,,չ թարզժ. Պ. Սեսկ քամին . Պ. Սեակ բարգմ-Շրկի՞նջն է այսքան

ԱՐԱԱՐԱՐԿՈՈ

Քարի. Հ. Սանյան Ով ղու երկիր Վ. Դավթյան քարզմ. ինձ ուտ արբքնացրու

Ջուր չվ:էը

ս

.

.

ԱՎՈ.

-

--

--443--

25"

՛

.

'

,

.

.

.

.

641 ԺՄ մի ինձ

Դ ..

նչի տիր

տա

)

թարգմ. Վ. Դավթյան զիչերը կիտեց ծս այսջան Հոգնած քարզմ. Վ. Դավթյան Վ. Դավթյան Ֆաշխուքյան տարիներ.- քարզմ. Սե

էմ

29:

չ95

|

՛

Պ

Սա ազ

կառլույտմայիս --

Հ-

քարգմ.

-

որզին

--

,

արզ

-

հա

Վ.

.

քարգմ. Վ. Դավթյան Բալլադ քսանվեցի մասին Գ. էմին քարգմ. կտանանկր

՛

թարզմ. Սահյան Վ. Դավթյան -- քարգմ. բանաստեղծներին Վրաստանի Հ

կովկասում

--

նամակ կնոջը

թարգմ. Վ. Դավթյան

--

մորից--

Նամակ

Պատասխան չժ նամակ

-.

,

քայ

-ծ-

յիս

«դմ

զ" .ՆԴ .

'

ԲԱՏՐԱՐԱՎՈՎՈՅՑՔ

էմին Քարտ է: իժ վազնմի վերջր

ՔԱՏԱՎՈՎՈՁՈՅ

քարզմ. Ղ. Դավթյան ես չարց տվեցի Վ. Դավթյան նՇաչանի քարզմ. օ. իմ Շաշանքէ, դու Ռու ասաղիր քարդժ. -. Ասհյան քարդժ. Վ. Գավթյան 9:71 եղել երբնջ Գ.

-

.

.

.

Ախ

.

.

.

քոափանցիկ -

քրզմ-Պ.

.

..

կաճ

--

Ֆիրդուսու

Ը

.

.

.

կարապ ձնոջերը

ԱՐԱՐԱՈԿՈՈ

էու

ց

քարգժ. Հ. Սաճյան

-

Սեակ

Արի հավթյան քարզմ.

Սնեակ թարգմ. Հ. կՍաճյան

Պ. քարզմ.

Առ«վոնձրնհն

--

|

--444--

ԱՐԱՐ

-

.

-

-

.

.

.

«ո

-

.

ի

ի

.

է

-

:

բորանը

Քար" քարզմ-Ի. էմին

ակ ի մ

-

--

Վ.

58)

Դավթյան

թարգմ. կապուտակմչուլ էս թարդմ. Հ- Սաճյան կաչնակները, լսու՞մ Վ. Դավթյան Բաճկոնակմի երկնագույն քարզմ. Պ. -- քարգհ. Սեակ Բուքն է

գալարվում

՛

.

Ո.

Վ.

-

.

..

.

-

Դավթյան

թարդմ. Մի մով իրիկուն Հ. Սսնյան քարդմ. Դու մի ժոիր ժպիտը քո

,

-

ի

.

-

Հողմըլալիս Աբ,

է

-

այնպիսի բոտ

Վ. Դավթյան քարգմ. Պ. է

Քամ:

-

Հ.

Հոու

'

-

Շալում

է

քարզմ.

.քամին

.

Սեակ

.

.

250,

.

..

-

..

.

-

ազի ղագին երկիր Քաշում

Գ.

է

--

:

.

ՏՏՏՐԱՐԱՐ:

Սահյան ՛

-

.

..

.

ի

.

.

.

.

.

լոլ

շ

,

՛

քարզժ. Հ. Մաոն զայամր Գ. էմին ասում թարգմ. ձե «Մնաս բարով» ձազկունջնինձ Հ. կաճյան ա Դու իմ թխկի Վ. Գավիյան լա Ինչպիսի գիլեր քարզմ. քարգմ- ". նեակ նայիր

2Հե4

ւ.

.

.

..

-.

--

լուսիննայդպես...»--քարզմ. Պ. Սեակ սիրո քարզմ. իժ Դու, շիմար Հ. Սաճյան Հեղեղ ձույնի

«Այդ

ԿՈԳՈՑ:

-

--

Սիրածիս զույգ

.

.

չն դաշտերըքարզմՋյունափայլ Պ. Սեակ

344.

.

.

-

--

6"

Խորասանումկան այնպիսի դոներ Պ. Սնեակ բանաստեղծ թարգմ. կել

Մ

,

-.

.

՛

Վ. Դավթյան քարչժ. Պ. Սեակ քարվմ.

ու

ն

Հ

Գ.

-

.

ի

Սեսկ

ցքարդմ.Հ. Հայրենի ջ .կապուտակ

Շուրջը (ուսնյակի

«ԵՐ

գու

Բութն

'

նս,

-

Օղե է

»

.

,

էմին քարզմ. Հ- Սաճյան քարզժ:Հ. Սաճյան

դու

::2

-

-

քարգմ.Վ. Դավթյան

'

Հ. Սահյան թարգմ: Եշգիր քարզմ- Հ. Սահյան -Է... աշխարճում մ. Վ. Դամ Ա լան լն երգը

ա

--

--

շատ ինչքան ի

Ա՛խ,

-

Ձոֆրանե երկրի

ՄՈ"

քարզժ-Վ.

-

էավթյան Դավթյան

քարզմ. Վ.

-

.

.

ւ.

.

.

ի

.

.

.

.

-

.

-

.

մ.

զեղեցիկծ»

՛

'

:

Պարսկական Ժժոտիվներ

Հք"

-

.

`

Սահյան

ման 7..Գ

-

'

վի

Լլ Սեսկ

Պ.

.

բավթյան ի

.

Հ.

քարզմ. Վ. Դավթյան Գ. էմին թարզմ.

-

--

խաբկանքէ

"«արմոն

:

.

թափվում

փարչ

՛

ավթյա"

Ն

-

Ա՛Խ,

դ 37

,

.

տակ քամի ատուծճոաւնի

։ '

.

Վ

..

Ց

կլանջը

։

Վ. Դավթյան թարգմ.

թարգմ. Վ. Դավթյան

.

3:8

.

-

մ.

-

ի

.

7.

՛

իմ աստղ Աոկալծիր, Պ.

:

ե ոո

.

.

.

եմ

Վ

արծ: քարգմ.

--

:

'

ի

.

-

ի

,

լ

4իշում Տերեներն էն

ես

--

: Վ ԽՐՊՐ

ա

ւ

-

Քնած

-

ԱՐԴ

ՄԼ ճ«Բ

'

«

.

ի

.

.

--

'

լ

.

.

.

-

.

.

,

:

-

քարզմ.

--

ւ.

Ը

Ժք:

Սահյան 1. էավքյան թարգմ. չենէն Թող օրչնված Է էմին -- քրոմ. ես քայլում էմ Հովիտներով «8»

'

.

երազ է սաՀշմանված Հենց այնպես

-

5/5

-

--

:

ԽՆԻ Վրոռվթյա կայ քար,

`

-

ուր

99.

թարգմ. Վ. Դավթյան -- քարզմ.Վ. Դավթյան Այս ոխրությունը Վ. Գավոյտն կաղույտ փեղկերով.- քարգմ. ե Սեակ ծննդամոյր քարվմ. վՎերաղարձ Հ. Սաճյան Ռուսիա սովետական քարոմ. ն Ո Ռ Հէ

Շան

ՀՐ3

5Ր4

.

Հ.

-

Սնաս

|

ՀԿ:

Սահյուն քարգմ. բարով, աջու քաղաթ Պ. Սեակ ն ջրալի քարզմ. Անչրապույր ւ տեսնում եմ թարգմ. Սեավլ .

Հ

Սաձյան

՞

'

-

-

:

:

-

.

ւա

:

Հ61

.

-

-

.

.

Վ. էավթյան քարզմ. քարգմ.Գ. Սնակ

իմ

տունն

-

-.

ժ

զմ.

-

չնին|

դառնա

Ջեմ

լ

ք ուշ քարզ Փուչկինին Զրույցն ավարտնց

.

կ.»

:

Վ. Դավրյան Լաժակ մորբ քարվմ. քարզժ- Վ. Դավթյան կամաց-կամաց Մնեջ

:

:

.

.

.

.

.

-

.

.

,

Է

--

-

--

մ.

|

--

`

Դավթյան

Վ.

անպատմելի քարդմ. քարզմ.Վ. հավթյան շունը -Կասչալովի Հ. Սահյան ինձ -- քարզմ. Համբուրիր

9:

Է, էմին

Գ. քարզմ.

--

,

.

.

ԱՐ

Կլ

"

Ժ

Դու

ինձ մի ինձ լնա սիրում

Դ

Դու

.

Գուցե

358.

-

գուցե երկրի նավապնտը ոշ,

-

-

-

ՔարրՀ- Վ. Դավթյան

քարզմ.Հ.

Աաճյան

թարգմ. 4. Սաճյան --Գ45--

.

.

.

,

353.

.

.

ՆԻ

.ՈՏ2.Ո2ՏՏՅչո

վարսաքաի2

ի

.

,.

.

,

ւ.

ՏՃեշ

քարվմ. Հ. Սաճյան Բուջբ Գ. էմին Գարուն քարգմ. Վ. Գավթյան քարզմ. Նաժակ քրոջս Հ. Իմ ուղին քարգմ. Սաճյան Վ. Գավթյան Մնաս բարով թարգմ-

ՔԱՎՎՈԳՈԳՈԳՈԿՈՅ

--

.

.

ի

.

.

.

.

.

.

.

.

--

.

.

-

.

.

--

.

.

՛

.

.

.

,

ի

--

.

.

,

.

,

,

.

--

ՊռեմճեՇ Աննա Սե

Սնեգինա

մարդբ

-

--

Վ. Դավթյան քարգժ.

Գ. էմին քարգմ.

.

.

.

.

..

՛

.

Բլոկ Ալեքսանդ" Սեռզեյ Սսենին

ԲՆՏԻՐ ԵՐԿԵՐ

պոէմներ Քանաստեղծություններ,

ՖԽոօմ

ԽոՇոօՅոռթ

Շշքում

Բշշհոհո

ամա

ՈՅՔՔՃԻՒԺԵԼԷ

ԸՇԼՈՃի,

(Էլ 115376

| լ

՝

|

ի1121Ա

Ո0ՅԽՋ

ճքաոոշեօա

15Ե380

ՔՅԵՌՓ)

«ՇՕՔՇՑոՏՔ

Րք047

Քքոտոհ, 1986

Գ. Գ. Խաչատոյան Ջուլճակյան նկարիչ` Ջ. Ե. Գասպառյան Գեղ. խմբագիր՝ Մ. է. մաննապաճյան Տչխ. խմբազիր՝

Հրատ. խժբազիր՝ Ռ.

Ս.

0. Ղ.

սրբաղբի1՝ Վերստուզող

Թերզյան

8291.

Ռ6

Հանձնված է Հ3.

01.

«Դրբի 23,33 3135,

չարվածջի 121. 11. 1985 ք.. Ստորագրվածէ Թուղք՝ տպազր. Խ Ւ թ.. Ֆորմատ 84»«108:/:շ։

տպագրության Տառատեսակ՝

բարձր:23,5: պայմ. տպ. Տողլագրություն՝ սովորական»: 50000, մամ... Տպաջանակ

լայմ. ներկ. թերթ., 18,9 Հրատ. 90 կոպ. Գինը՝ 1

մամ.,

Պատվեր՝

ո

«Սովետականզրող»

երնան--9,Ֆծրյան Հրատարակչություն,

91:

1Հօքճոռ, 91. /ո. քշում, ԼբՕն», ՔԱՅՈՅՂՇՂԵՐՑ80«Ըօոշւճանմ ն առնտրի գործերի գրջի պոլիգրաֆիայի ՀՍՍՀ Հրատարակչությունների,

ծրնան,Ալավնրդյան65. կոմիտեի ճտ1 տպարան, պետական

ՍՅՈՅՂՇՂԵՇՂՑ, ՈՕՈԱՐքՅֆա

Ոօ ՈՇՈՅԿ մ Ին 1 ԼՀաՌԽ 1614

Ղուաճթոֆու Կ

Ճաոօ4:1691Լ08Ո:.

Ճքա, ՇՇՔ,

Քքօտու

71.

ԽՈՅՑՏԹՃՏՄՑ,65.