Համառոտ մեղվաբուծություն

Ա.Մ

ՏԱՄԱՌՈՏ

ԿՈԹՈՂՅԱՆ

ՈՄՆՂՎԱԲՈՒ

ԿՈԹՈՂՅԱՆ

Ա. Մ.

ՀԱՄԱՌՈՏ

ՊԱՀՊԱՆՈՒԹՅԱՆ

ԲՆՈՒԹՅԱՆ

ԵՐԵՎԱՆ

«ՀԱՅԱՍՏԱՆ» ՀՐԱՏԱՐԱԿԶՈՒ

ՄԵՂՎԱԲՈՒԾՈ

ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ

638.

բուժումը:

ԵրճՅ18, 1968

(Լո Հք ԱՇԽՕԽ

43816)

ԷԼՅՈ216ՂԻԸ180 ,ՆԱՅՇՆՅՈ"

Սրող ի0ՕԸ

ՈՎԸՇՃՕՏՕՃԸՂՑ0Օ

Է(0ու0Հ: Պոծքգդու /1գքրդոքՍճ084ԿՎ

ժողովրդական տնտեսությանկարեռր ն բարձր եկամտաբեր ճյուղի ինչպես նան մեղվի դերը ծաղկավոր կուլտուրաներիՀիմնական փոշոտման ն էնտոմոֆիլ կուլտարաննրիբերքատվությանբարձրացմանգորժում:

մեր որպես

բազմակողմանիորեն ծանոթացնել ոչ ընքերցողներին ո" լտտկերա-

միայն մեղվի թւնամքիչ պաճպանման տեխնիկային, այլն լրիվ ցում տալ մեղվաբուծության զարգացմաննշանակության մասին,

ու քարի նհղանակներն Մեր եւպատակնէ

Գրքում նկարագրված են մեղրատու մեղվի ցեղերը, նրանց կենսարաՍինուքյունը, բազմացումը, մքերատվության բարձրացման հղանակնձրը: բրողանդվարույծներինօգնհլու նպատակով եկարագրվում են նան վարակիչ ե ոչ վարակիչ Հիվանդությունները,վնասատուները,նրանց ղեմ պայ:

Կ--08

ն

Լ

Ի

դլուղա ծությունը դվաբո

ղերից մեկն է: Մեղուները յուլ եղը ն մեղրամոմ. ղրա ճո մ թիվ ծաղիկների խաչաձն փոշո Հատառպտուղների,բանջարախոտաբույսերի ն բամբակի բե հն մուտ 80--4040-ով։ Դա մբ ք վետ էյ քան մեղվաբուծություն արժեքը: Մեղվի ընտանիքըՃանըօղո է, որուեղ մեկն կան կոլեկոիխվ չորբ՝ մեկի ճամալրո Րնտա տպանյակ ազար մեղուներից, մեկ կենսարանականմիավոր, ները ճասել են կատարելությ նիքի ամեն մի անդամ մասնակ ըստ իր կար յա աշխոասուանքին ալաանջի:նրանց փնտանիքիճ «Ռմ չի աշխատոս|, Ատ չի ուտում մեղուների բաղմացման շրջան դամ խնամող դայակ է, մաքրմ կառուցման ժամանակ ճարտ

Մէ

ԴԵՐՆ

ՄԵՂՎԱԲՈՒԾՈՒԹՅԱՆ

որ

չեն

կառուցելու Հնարավորություն:

ու

բանվոր է դաշտում, իսկ փնքակում՝ սիոքրիկ քիմիկոս, որն իր բնական լաթոիատորիխայում արտադրած մի չարք ֆերմենտների օգնությամբ նեկտարի մեջ եղած հարդ շաքարը (եղեզհաշաքարը) վեր է աժում պարղ շաքարի (պտղաչաքարի ն խաղդողաշաքարի), այսինքն՝ մեղզրիոԱշխատավոր մեղուն), որալես արթուն պաձակ, դիշեր-ցերեկ Հակում է իր բույնը, վատնգի դեպքում պաշտպանվում, նա քաջարի զինվոր է՝ իր ընտանիքի գոյությունը ոաճալանելուՀամար Աշխատավոր մեղվի (ոլեկոիվն իր բնազդովղեկավարում ն կարդավոբում է ընտանիքի ամբողջ կարգ կանոնը,իսկ մայրմեղվի մրս ընկած է միմիայն բազմացման պարտականությունը,ն նա իր աշխատանքում ամրողջովինննթարկվում է կոլեկտիվին: Շատ ու շատ տարիներ առաջ ժեր նախնիները մեղրից ավելի արժեքավոր, քաղցը սննդամթերքչեն ունեցել, դրա լ ժողովրդի սովորությանՄեջ մնացելէ ճեոնյչալ ճամար են որնէ դարձվաժքը. երբ մարդիկ ուտում Համեղ րան, անկախ նրանից ղա Քաղցը է Թե ոչ, ասում նք՝ «ԱյնքանՃճամով էր, ոնը որ մեղր (ինձր», կամ «Մեղրիմեմ սոն րո: ԺոՓաղցր ղովուրդը մեղրն օգտագործել է ոչ միսն որպես քաղցր, արժեքավոր սննդամբքերը,այլն ժողովրդավլամ բժշվությանԺնջ բազմաթիվ Հիվանդությունների դեմ որպես ապաքվնողսղե-

Գլխավորմեղրաբնրքի ժամանակ Ժեղունբերք Հավաքող

լակներ

շինարարականտեխնիկայի մեջ մացվեց մենծ Հեղարջում, ոխը տվեք շինանյութի նժ տնտեսում, ծախսերի կրճատում ն փոքրածավալ տարածության վրա մեծածավալ խարըսխարջիջներովճատիկամրարներ, հ ջրարգեամբարտակներ

ու

դրել օդտվել ժրաջան մեղվի միլիոնավոր տարիներիճարտարապետական, շինաՕփորձիդ», է որը ծիժնված ներո" բարական կատարելության Ճառած բնազդների մրւոչղա միացնելներկա դոտրգացաժ շիճետ նարարական տեխնիկայի «մելվի բնոկան նհախագիժը» դարձնել մարդու սանիկական նախագիծը:Դրա շնորճիվ

նույնը:

միայն նրանով,

միշտ կրկնում՝ նն

Ննրկայումս նպատակ են մարդիկ

ստնդժադորժում,այլ

են

ն ամենալամ| կառուցվածքներ

աարբերվում ճարաարաղետներից

Մեղուներըսանհղծումեն ճիշտ

բալց

ե

ունեն

Աշնանը, ցրոնրից առաջ, մեղու միննրից, վնասատուներից, վրա ճ նելու ճամար փեթակի բոլոր ճեղթեր կում նն, արկանոցը փոքրացնում դույնի անուշաճուտ մոմով ակն դործվում է նան կատույքին հրաժչ իսկ մար որորես լավաղույն լաք, սկրեպարա որպես բուժիչ տո Հաժար՝ Մեղուներն ունեն իրենց պաշտ խայթոց, ոբով խայթում Էմ Սշնամ քավ, իսկ փոքրիկ կենդանիներիմո

դություններ բուժելուն երիտաս

նատու,

այնպես երիտաս ժեղլուներն ատուկ գեղձեր որով կերակրում եխ կաթնաձյուր, շրջանում) ն ձաղերին։ Մյղ կաթն նան մարդկանց երիտասարդացմ մի շարք այլ Հիվանդություններ տ Մեղուները թոչնլով ծաղկից ծ բույլսնհրից«ավաքում են նրանց ծ ոտքի վրտ եղած փոքրիկ վամբյու քակ ն օղտադորժում որալես կեր՝ որսինս բ Համարի Մաղկասվոշին, հոսոնուրդ, օգտագործվում է նան մ

Չնայած մեղրատու մեղուն կա

Մուտ 40 դյունաբերուվմյո"ն ճյուղեր

Հետդույն նկարիչները Ռնդրամ խառնուրդովմագաղաթի վրա նկար կերներ: նիրկալումս փեղրամոմն օ

է, որ Հնում ղանի: Հատկանշական ոլաաչլիվառաջարկում էին խմել վ որը ոչ միայն վովացուցիչ է, այլն ո՞ւմ Հայտնի չէ մեղվի արտադրա ախո, որը դարեր շարունակ ծառ հս բամոժը ժողովրդականբժշկութ մել քեր ն այրվածքներ բաղզմախքիվ

-

ճ

փուիոխությունների մասին, որոնք ներկայումս կատարվում

է մեղուներին, Հարկ ճմ Համարում Այուռեղ նշել Հատկապես այն մարնոր

որ Ինաոժոֆիլ մլուլոուրանհրի բելրքաովությունը բարձրացնելու դործում ինչպիսի աղզրոտնխնիկական միջոցառումններ էլ որ կիրառելու լինեն, նրանք առանց մեղրատու ժէդուներիչ առանց խայաձեն փոշոտման որնէ արդյունքի չեն Հասնի, իսկ խայի Հիմնական գերը պատկափոշոտման նում մեղրատու

ռեւ,

ու

առաջացնում է ուժեղ ցավն որից սասսավում նխ շատ-յատերի, նուլն լես օղտագործվել է ժողովիդական լժշկության մեջ ն ներկայումս մնում է որ։լնա :ճղացավի, իչլաղի, արյան ճնշման, Կերվային չիվանդությունները բուժման լավագույն ժիջոցներիյ ժեկը։ Գարնանը, երբ արնն հր առաջին չերմությամբ տաքացհում Է չողը ն կրոնը տալիս նիր"եծ միջուներին, բղեղնեհին, բուլսերին, | քլեվո դրանց աշխուժանում ճն նան մեղրաուու մեղուները ն իրենց բաղցը բվվրցով լրացնում նոր ճարություն առաժ միջատեիրի, Հաղաբավորքոչունների ն կենդանիներիբնական Հեչեղ սիմփոննան: Մխլուներն իսենը տոաչին թոիչքով այցելում հն բողբոջծերից նոր աշբ բացած ժաղիկնիրին ն մնկառմեկ ողջունելով ու Հաժբույը տալով նրանց, ավիտոու նն դարնան գալը: Ալդչվիաողվհրանը կատարում են սլտղատու ծոռոերի ժուղիկները խաչաձե մոշոում, բարձրացնում նրանը խնրքատվությունը, ոլաղի ոլրս"կե ու կենսունակությունը: Խմրանը, երբ մեղվի ընտանիքները ղանվում նն թարձը լնոջնոի անուշաչոտ ժաղիկների ժոզում, ժեղուները ոաշու Քն գնում: ն վաղորդյան ջնից նոր արքնացուծ կորհդանի ալչժանուշազավուլն ծաղիկներից» որոնց վրա դեո փուլում են Սնեանւս ոի հաղցրատում ջիիդ ա աիկնեըը, ծժ ն դիշերվա ցողի մարգարոառ ւռն դորոացաժ ու լով քաղցը լ անմաական նեկտարը. դնում հն մեղրառլարձ կը, իսկ ճակավուշվոր վերջին ոտքերի ՄԱԶեղաժ զ չամբյուղիկ նքի մեջ ն ծաղկից ժաղիկ շիջելով, չատարում են լխսոտափուլոնրի ծաղիկներիիւաչաձե փխոշուռում: Այս բոլորից ճհոռ դլուղաւոնյոնսության ասպարեզում ուշխաուող մեր մառսնագնտները ոլեք է »աշտվեին այն մաքի

ու

ՄերԹվարկուժյունից դեռ ջատ

նում»:

վուն

ու

.

տար անտարբերչի նղնլ Հրաշագոր տաղրանքի՝ժեղրի նրա բուժիչ Հատ հ մամը է փեղվալուծությ ղդարդգացրել նոֆոնը (441--354 Թթ. մերԹիսրկ «Անաբազիս»(Շնաճանջբյուրոցո) գրքու «10.000 Հելլենների նադանջի ժամանակ ան Հայաստանիլեռներով, Հանդիպում հղել են բրազժաթիվ փեթակներ, ճելլեննե ուտում, որ նրանց մուտ առաջանում է սր նման օրորվոսի են հ անգ Պարբածնհրի Պետո բոլորն էլ առողջանո բայց մի օրից դ:

ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ

ՄԵՂՎԱԲՈՒԾՈՒԹՅԱՆ

ԶԱՐԳԱՑՄ

դուք:

դովտուրաներիժաղզիկներիմիակ փոշու Քորթումեղուները: Հայաստաննիը բնակլիմայական պ խար"ադրական դիրքով չատ նպաստա փյան գարգացման ճամար: նրա կուսակ ըանց ծաղիկներից Հավաքած մեղըն իր բ ներով, ուրեկոոնՀամով, բուրավնտ շու բարությամբ դարեր շարունակ ճայտնի է նր ինչոլես Հայաստանում, այնպես էլ

հ

շարունակվելու են կատարվել մեր Խարճում։ ինչպես Ճայտնի է, բույսերի պայքարելու ներկա հղանակներն այդ գործվող թույլներն աստիճանաբար ոչն շահում են ոչ միայն բույսերի վնասա վայրի մեղուներին ու բզեզներին, որոն էնտոժոֆիլ կուլտուրաների խաչաձն փ տեսնում շետռ եթ, կարճ ժամանակից հն

Հովաննես Դրասխանակերտցին (10-րդ դար) իր «Պատմություն Տայոց» գրքում չիշատակում էյ որ արաբ ցորավար Մշոտ երկաթի ղորքերի կողմից ջսխջախելսբրը, Սնանում նտ փախչելիս Գառնիիցթալանել իր «ճետ տարե: վելով, մեծ 1 ոչ միայի քանակությամբ անասուններ, այլն ժեղվի

Մովանս գրքում Խորենացինիր «Հայոց սպառստմումյոմթ

Տիգրան Երկրորդի մասին (որն իշխել է 95-55 թթ. ժե «նա հլարկումյունից աոաջ) Ճեանյալն է ասում. Տիգրան ե խաղաղություն, լիություն չենուրյուն բերեց, նրկրորղդը, լիացըեց լուղով, մեղրով»: Մովսես Խորենացուայս խոսքերն

ու

փեթակներ:

առղացույում նե, որ իրոք մեր քվարկությունից տարիշատ ենր աղաջ ճայերն լրաղվել են ինչոլնս անասնսպաճությամբիյ այնոլես էլ ժեղվառղածությամը. այդ ծրկու ճլուղերն այնքան

հն

կարդացած

մեղրով:

եղել,

սր

ժողովրդին

լիացրնլ

են

լուղով

Մի

Հեղինակ իր «Աշխարձադրությունծ գրթում |Լ.) Հիշատակում ք, որ այլ, ժամանակ ձալաստանը, Ճմարնն հրից 4 րապտանըԷհ Ա դրբնջանն արտադրում ի իրննը րամզուրս արտաչանում էին ժեժ քոնակությամբ բուրգ, նան մոմ: բակ, ձուկ, ինչպես եղը նազբըըԻր) Խուսրոդը "ազորգում է (1046 թ.), քեն Բիթլիս թաղաբում դնել նն ս«Բէչըն բմացել, որ այղ քաղաքում կան են 400--600 այնպիսի ժարդիկ, որոնջ տարեկան սատնում սիկ մեղր: աա ամեն Ժո տիկ մեղրը Հաշվենք մոտ ՀՍ կց, ապա կատացվի, որ հրանջ տարեկան ստացել են 8000-420200կզ մնդը, իսկ նչվմած քանակությոմբ մեղը տտանոլու չամար անչբաժեչտ էբ ունենայ 1000--1500 թքոցավոր փեսա

ո'

`

Մ լուս

քովս

պատմական ժառանդությունը, որը կարող է այսօր տիռել ի ճարստացնել Հայատանի մեղվաբուծության

դատմությունը, Բարսեղ Մեժի /329--325 ԲԱ.) «Սննդոլ» գիրքն է, որտեղ նա խոշոր տեղ ք տալիս մեղվի ընտանիքին ե մեղվի աշխատանքներին, դուգայծո անցկացնելովտեղվի ինտահիթի ն մարդկաւլին Հասարակության միջն: ԱԺժինաՀետաքրքիրն այն է, որ 4-րդ դարում մեղվի բնաանիքներն ապրում էին բքոցավոր, կոճդավոր փնքակներում ե մարդու դիտող ուքը չ|ր կարողհաանցել փնքակիխորքն ու տնանել այն Հետաքրքիրհրնույիները, որոնք լուրաճատուկ են միայն մնղլի բնաանիրին. բացի այդ, չկար ձան մանրադիտակ, 1եշուշտ,

մթն

այդ

շրջանում

ջանում օրըսաօրն

դարդագող տեսական սինղվաբուժության գործնական ապա չէր վարող այդպիսի միջոցառումներին, ու

վարոլետությամբ,անկաշկանդ գեղեցիկ ոճով, ինչպես նան տեխնիկական բաղմարիվ բառերի գործածությամբ նկարագրել իր ժամանակի Հնտնյալդրական ժառանդությունը Անդալիոս Պանիոսի «Փիրբք վաստակացը» աշխատություննէ (6--2-րդդար), որն արաբծրենից քարգմանվելէ Հայերեն: Այգ գրքի «Վասն մեդուացՖ դլխում մանըամասն արված է մեղվի բնաանիքի, նրա կազմության, խնամքի, պաճպանման, մեղվանոցներիտեղի ոնտրուցյան, նրանց կերակրման,Ժեղզրատուծաղիկների ն մեղվի ընտանիքներիձմեռման մասին: ու

մեղվաբուծությունը:

ու

Ռազ"

18-րդ դարում Դավիր էլավլա որդու կանոններումնըրշԷ րն ինչպես վարու. «րն խերակի կամ մեղրի մէջ է ընկել Մյս փուստյ: նուրնալնս խոսում է այն մասին, «ր այհթան փեքակ, Ժեղու հ Մեղր է ունեցել, որ ժողովախդը հահիմաց ժարղկանց խոր"ուրգեերի կարիք է զգացել: 12-րդ դարի պատմի: ՄխիքարԳոշի «Դատաստանագրքի» ժամի Փ6-րդ Հոդվածը նվիրված է եզների վաճառթին, ՀՈՑ Զ-րգ ճոդվածը՝ կովերի, իսկ 58-րդը՝ մեղուների վաճառթին: 14-բդ դարում Կիլիկիայում նույնպես մեղվաբուծությունն այնքան զարդացաժ է էղել. որ Սմրատ Սպարապետնիր Հատուկ օրենք է գրել մեղվի փեթավ«Դատաստանադրբում» նեթի առուծախի մաին: Մատենադարանի մի ձեռագրում ճեդինակը (1032 8.) ԴրիզորվարդապետիաշխատանքըՃամեմատում է մեղվի ընտանիքի ճետ. «Մա (Դրիգոր վարդաղնաը) շատ աշխատանքովն մեժ չանջով ժողովեց տեղից տեզ ն աշխարճիցաշխարձ ընթանալով, ինչոլես գործասծնըմեղուներըչ որ քնն արձակում չն Իարգերըթոչելով կապում է զա-

Հայաստանում մճղվտբուժությունն

անչրաժեշտ չտխով զարդացած չլիներ ե եթե ԲարսեղՄեծը (մսարացին) ժանոթ չլիներ ստեղծարար Հայ ժողովրղի չրի-

ա՛նահուն

"990

աժ հոկ

|

հ

ու

ու

սա...

Ա

8--15

է մինչն

ֆունաի։ Մեղրի զինն այն ժամանակ եղել է սիուռուբլի, իսկ մոմի սփութը՝22 ռուրլի: թը մեղվարններկայումս ձալաստանումկա մոտ 150.000

պտուղ

այխատում է մաղան առնել վե(Գրիգորվարցանկյունանի բջիջները լցնելով, նույնպես չէ, որ Հեղինաճետաքրթթիթն այն ձնռադրում արո: Այս ղաւորե աշխատասիրությունը կը Գրիգոր վարդապետի եռանդն Համեմատում է մեղվի աշխատասիրությանՀետ, այլ ամենա ճետաբիբիրն այն է, որ նա անուղղակի ձնով ճասկացնում է մեղուների դերն Լ(նատոմոֆիլ բույսերի փոշուման գործում: նա բուլսերի սպտղակալումը: դեղեցիկ մրգերի ստացումը չնտյ ժամանակ, երբ այն կապում է Ժեղուննըի ճաճախման մի շարք կուլտուրաների մեղուների դերը դգլուղատիտխաական հ պաղղատու բերքատվության բարձժառեքի փոշոտման բացման վործում մանրամասն ուսումնասիրվել է միայն սրտանոյ 60--20 տարի առաջ, իսկ առաջին ուսումն ասիրությունը՝ մուտ 100 Հեղինակը ձաղիկներից Պավաքա3 տարի առաջ: որուվջչնտն նրան նույլնսլեռ նեկատարնանվանում է մաղս, է մեղուն ծաղիկենրից տավաքում է նեվՀայատանիհղել, որ տարը, լցնում իր մեղրապարկը, «իոխազրում փեքակ ն ընրանի «մաղը» լցնում բջիջների մեջ, չնայած այն բանին, որ կան ներկայումս մարդիկ, որոնք կարծում հեն, քհ մեղուները են մ Ինղրն տրտարորում բջիչների մեջ։ հեկույրն ուսում թվականի "ճաշվումների չամաձայն Հայաստանում մեղվարնաանիք, որոնցից մխույն հնդամենը եղել է 26.690 5.004-ե էր աեղավորված կույտուրական փելեակներում:Ռբդես օրինակնյի մեղվանոց աչրի է ընկել էչմիածնի դավառի Վաղարշապատդյուղի մեղվառար Բլնունու մնեղվանոցը: որը բաղկացած է եղել 90 մեղվարնտանիքիցհ րոլորն էլ տեղափորված նն նղել կոյտուրական, չրչանակավոր փեքակեհրում: Այդ մեղվահուցը ԿովկասյանՀոբելլանակաւնցուցաճանդեռում չպարգնատրվելէ մեդալով: Մեղվի ընտանիքներից ստացվաժ միջին մքերոսովությու«աղվադլուտ հի եղել է. բթոցավոր մեքակներից՝ 6--12, ֆունա մեղր (ալսինքն՝ կգ), իսկ շրջանակատարիների2̀ յ Ճորա որ (Դադան մթերատվությունը -լլատի) փեքակեերի նազան ն գեղեցիկ

Հասնում

է

մ

բոլոր

45--Տ50,

տրբպես միջոցնենըը,

ու

րնտանիքների խանակը ճաս մեղվի ընտանիքներիմքնրատ դի ալղ, հ դորժում կիրառել վոռանխնիկական ոլիսի միջոցառումներ,որոնք մեղվ ապրանքային ն բնակչության մեկ շնչի կվզ-ի: Մյդ նակը »ասցնեն 1,2--1» յավ խն ճոմար ժեդվարնետանիքների ետ է անձրաժիշտ կիրառել ճիյնյալ 5501. խոշորացնել փոթրաքանավ՝ ուննյող մեդվանոցնիրբՀ. արտադրու լուն մեջ արմատ փորձը: առաջավորննրի տումներն 3. մեղվի ձմեհռվա' սլաշարը՝ բնակ Սարինել շաքարի տականքով, ոխը կողմնակի իառնուրդի, կամ շաքարա Մեր Հանըառլետութ յունումմենք Հե քանա ո: մքայն մեղվի ընտանիքների Ց կգ Հասցնել այլնմրքներատվությունը

առնել ժեղվի

կայու

մոս

իսկ Հայասուունու Բնակչության մեկ շեչին ընկնող մեղրի ղրամ, աննշան է՝ մուս 380-100 շուտ պածան հուլնիսկ մինիմալ փարդու ճամար չռտարեելու էլ ավելի դրանքն

Միությունում Սովետական

աղդաբնակչությանյուր տեղը:օրինակ՝

մ

վականին, իսկ քթոցավ քան 928 բելի է Հանի սել միաչն Սանդարաննե ի զպ ասենը, որ Հայաստանը մեղ դազրուն տեսուկենտիըամբողջ աշխար"

ժ

որոնբ բոլորն էլ տեղավորվա

փեթակներում:այսինքն՝ շրջանակավոր

տյանիը,

բույսերի

ծաղիկների ննկտար

արտադրող

գեղձերից,

եմ

տեսակները երկրի աշխարչա-

սիրված,

բարձրաիժեք

սննդամթերքներից ժոկն է. 100 զ մեղրը պարունակում Լ ՅՀ0 մեժ վալորիաս Այստեղկարնորնայն է, տր ածաաչրատների 60--70գ0 ներկայացնումէ տարաչրջիկշաքար (ինվերախն ), որն առանց մնացորդիմարսվում ք օրգանիզմի փող-

ժազվափոշու մասին, կողմից Մեղոը մերժողովրղի

ն

բնակլիմայականպայմանների շնորչիվ բազմաթիվ են, նույնը, գուցն ն ավելին, փարելիէ ասել նակ բազմաթիվ ծաղիկներիցմեղուների Հավաքած Հայաստանի

ու

ոքի կողմից դեռ չի կաանճրաժեշաէ ուսումնասիրել, որովլճետն նրկ-

բույսերի թանակն

Դա

դրական դիրքի

տարոոոու

տարվել,

մենտների ուսումնյասիրությունը եչ

ռան նեկտարը,

միլիոն ծաղիկների,ժժեն նրանց իրար ն վերամշակեն մեղրի: մեղրի բուժիչՀատկությունների մոճառարակ մասին գրականության մեջ կան որոշակի մեր ուսումնասիրություններ. կատարվելէ միայն հրա ֆիվիկոքիմիական կողմից ազմի ուսումնասիրությունը,` իսկ նրա փուժիչ յատկությունների, ն կազմի նրա ժեջ չդարունակվողժիկրուլեբիոքիմիական

մար պետք է Հաճախենշ--8

որոնց

կամ բուժիչՀատկությունը օգտակարությունը ոչ տքի կողմից դեռ ուսումնասիրվածն ջայսնարերված Հէ: Քավական է ասել, որ Մեյլուները մեկ կգ նեկտար տավաքելու Հյ-

ղտր

դակի

վանդությունը բուժելու ճամար Այստեղ մեղուներնաշխուղճՃանապարձով օգնում են մարդկանցիրենը Հառվխաքած մեղրով. չէ՞ ռերմեղուները: ժեղրը ձավաքում են փյոզմածա-

-

մնջ բաղժաթիվ չիվանդություններ նե Բժշկության վերքեր առղաքինելու,բուժելու ճամար լայնորեն, օդտագործվել ն օգտադործվում են բաղմաթիվ ծաղիկները,տերեդեղաբույսհրի ները,ցողուններն ու արմաաները:Իչարկն,կան մամ սոյն "իտի բույսեր, որոնք մարդկությանըմինչն օրս Հայտնի են մ մարդկանցկողմից չեն օգատղգործվումայս կամ այն 4ի-

ԲՈՒԺԵԼՈՒ ՄԻՋՈՑ

ՄԵՂՎԱԲՈՒԾՈՒԹՅՈՒՆԻՑ

ՍՏԱՑՎԱԾԱՐՏԱԴՐԱՆՔԸ

ՈՐՊԵՍ ՄԱՐԴԿԱՆՑ

ՄԻ ՇԱՐՔ

ՀԻՎԱՆԴՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

:

զ

ընդմիջում տալ, ապա նորից շարո ջանալը: Ստամոքոիխոցի բուժման արդյունք է տալիս նրանց, որոնց մո եր նարմայից բարձր է, իսկ նքե ցածը է, ասա վերցնել մեկ ճաշի գղ մնջե օգտագործել վերընշված ձնո Արչան ճնչումն իջեցնելու Համ մեկ բաժին կ ճետը խառնել մեղրը,

Սի բարձր խատությունը,այլե ննրծժ անճարո միկրուլեմենտները, որոնք նիղմների ճամար: Սրանովայնտք է աղղդեցությունն աղիքային տիֆի, առամոքսի խոցի բուժման գործում մանակ օդուդորժել Հետվյալ ձեով. 1--2 ժամ առաջ ն երեկոյան ո լուց ամիս անբնգճատ կուլ տալ 50--60 անարատ մեղրը,փրակ խմել գոլ չջ

երեխաներինմիայն մեղրով կ նրանց ծեմոգլոբինի տոկոսը: Մեղ նը նկատվել է նան սրատյին ճիվ մեղբն ուժեղացնում 4 սրտի թույլ մ զտնում են, որ մեղրից սողետք է ղեսլքում, երը այդ «ճիվանդն ուն դլլուկողայի ե ֆրուկտողայի կա լավացնում է սրտի դորժունեու լլարդի ղանաղան ճիվանդությունն կծկումների աշխուժացմանը ե ծա կան փորկսողության գեմ, որը Ճ Հասակ տղամարգկանցն կանանց մ Մեղրը մաճացու աղդեցությու նիզմների վրա, որոնք ոչ Ժիայն չե

թյան, մարսողության տրակոիխ,ն թյունների բուժման գործում:

օրվ նամ,ծրեխաներիշնչառական

մից: Բացի դրանից, մեղրը որարե ունի մի շաիք Հիվա նակություն

ժամ

«ետո :

օի,

ասլա

ամեն օր

վաղ առավոտյան,

բուլն

առաջ,

ուսի իսկ հրնկոյան՝ օղտաղորժել մեկական ճաշի դողա վերը

30--10

Հ--9

,

մմ

գ

սպիտակ ժացուր

իբն Մին իր «Բժշկական ղիտության կանոննենըը»աշխատության ժնջ նկարագրում է մի չարք Դետաջրթիր դեղատոմսեր: որոնց բաղադրության անփոխարինելիմատն է կազմում ման մեղրամոմը: Չեայաժ այդ դեղատոմսերըտրվել են ն այնպես սրանից ժոտավորասլես 1000 տարի առայ, բայց նրանք չեն կորցրել իրենը նշանակությունը նան մեր ժամանակներում:Բժշկության մեջ մեպրամոմըմեծ արժեք ունի հան այժմ, որովտետն արրտաձիգ ոսլեղանիները (ծլում), պատրաստում հն միայն մեղրամոժով: քռուքնեները Մարդու մաշկը մեզրամոժըլավէ ներծծում հէ նրան տալիս է երեսի մառաժը է Հարթ ու նուրբ տենսը:Մնդրամուրմտնում

սր

մեղրաճացը պարունակում | միավոր) վիտաժին այն ժամանակ, (Միջազդալին ձրր նույն բանակովկյամբ տավարի թարմ միսը սարունամմ, կովի ամոան կուսի է 60 մմ, Հավի ձվի դեղնուցը՝ 260 մմ, 1,510, ,010 քար կաթր՝ իսկ ձմոռանը՝ Մեղրողմուըռրուտունակում է նան ազատ ճարպաթթուներ 14,509, բարղ Հֆիրենր՝ 72,599 ն ձնափոխվողածխաջրածին՝19 տոկոս:

չՃ վիտամինով: Բավականէ հշել, Մեղբամոմը Ճարուստ

,

ճոտկությումը բոսՄեղրի անտիբիոտիկ նշված հոոոնուրգիղ։ ցատրվում է նրանով, որ Ժեղրի մեջ եղած գլլուկոան տարբեր Հանքային ազիրի, ծիղանավանԲԹուների ե մի տարը այլ միկրուլնիմինաների«էս զամովումէ միացության մեջ, որպիսին մեղիր դարձնում է ոչ միալն արժեքավոր սննդամթերը, այլն բուժի: մժիջոց։ Մեղրը պարունակում է նան մի շարը արոմաիկ։ 1ֆիրային նյութել, ֆերմենաներ ն հրբեմե էլ վիտամժիննիր,նալած ծաղկափոշին բն: չափերով է խառնված մեդրի Ջիւու Խնդրի մեջ կան նաւն դիաստաղա ինվնրոաղա ն կառտոլաղաֆերմենաները։ Մեղրի դուլեը կախված է մի ը՝ ներկող նյութերի կարոտին, թլորոֆիլի դերիվատներ, շարք քսանտոֆիլ ն մուլ դեղնավուն, մուղ կանաչավուն անճալտ բաղադրության հլով)եր:

լուց

1--Չ

ղեով) հ թողնել ձաշխն՝ ուաւհլույ

՛

Ն

է

,

կ.

փն ավելացնում

որոշ

քանակո

Խտություն,

թվակա Կալլտոր, որը 1945-1954 նա գրել է «Մ մի շարք Հողվածներ: ուղբյուր» աշ երիտասարդացման իր անձն է բերում օրինակներ շարք այն մասին, որ մեղվի կարնաճյու է իր առողջ Հիվանդը վերականդնում են ղգա ջանում Խրիտասարդությ

'

օվաաղդոր Մեղվի կարնաչյութն 1--3 օրական, իսկ մայր փոր մեղվի ն մալր ժեղվին առատ թրթուրներին կերակրելու Ճամուր: կաթնաշյութի բ ուսումնասիրությամբառաջին անզա դծով աղրոնոմ ն Ժեղլարուծության

վրա

սարդ

աշխատավորմեղու, ունի Հատ տաղրում նն կարնալութ,վերջինս Հասնում է 4,1-ՆՏ-ի: թրվությունը ն երկ հկերը՝կարնաչյութն առաջին Խու կիսարափան սերի երրորդ օրը մ կագույն: Կերակրման

մաքրել: բրարանով Մեղվի կաթնանյութը:ինչսլես ա

ու

մի ճալվելը, կրակի վրոլիը վերցնե հալը, փայտն գդալով խառնել, սառել ե տոռտվուռքսել հրհսին մի բիչ

ճետելալղդնղատ լիս օղաադործել տուկ մեղրամոմ, 30 գ մեղր, 30 գ սո շուշանի ճյութ, իրար ճետ խառնել, լցն ցեն մարմանդ կրակի վրա ե դանդա

առաջացումըկանխելու ճամար

Աջ,

մբի կեճիոները ազդեցություն» Ապ

շմ,

մոոշկի վր

( կոսմետիկական բաղմաթիվ

կաղմի մեջ,. որբ բորոտների

նում

վ

սնուցող, փասի ատտրաստվող կաղմի մեջ: սուսկեցնող քսուքների դրում է. «Սպի Ռուդոլֆ Ֆրեկոիինը

Համար

որը

է:

ՀՍ0

քանայությամբ

ն

կենդանիների օրգանիզմի Մարդու դլուղատնատեսական նորմալ զարգացման ճամարանձրաժեշտ է ոչ սլակաս 22 տեսակ ամխնոթթու, որոնցից 12-ը օրդանիվմիկողմից կարող. է սրնեթեվվել,իսկ 10-ը (արգինին, դիստիդին, վալին, լելցին։ մեթիոնին, իղոլելցին, լիզին, տրիոնին, տրիոլտոֆան ն ֆենիաինին) չի կարող, որովճետն օրգանիզմը սրանք ըրնղունում ք այլ նյուքերի Հետ միասին` պատրաստի վիճակում: Դրանըկոչվում են «անփոխարքնելիներ».Կաթնաձճյութը պարունակում է վերը նշված անփոխարինելիամինոթթուները: Հայտնում է կաթնաչճլութինան ռադիոակրոֆ, Բորդասը պարունակում է մեծ տիվշատկության.մասին: կԿաթնաչճլութը քանակությամբ վիտամիններ: նրիտատարդ աշխատավորմեղուներն իրենց ճատուկ գեղձերի միջոցով կաթնաճյութը վեփամշակում հն ճիմնականում ծազկափզոչուց,բայց ծաղկափոշու մեջ եղած վիումինների քանակն ու բուղագդրությունը չեն Համընկնում կաթնաչլութի մեջ հղած վիտամիններիթե՛ որակին ն թե՛ բանակին. օրինավ՝ թիամին, ռիբոֆլավին ն նիկոտինային թթու կալրքնածլութիմեջ կան մոտավորապես մեջ, իսկ պանտոտենաայնքան, ինչքան կա ծաղզկակխոշու Քթուն բիոտին կաքնաճյութի մեջ կան 12--16 անգամ ավեէ 1 բան ծաղկասխոշու մեջ եղել վերափչակելուց առաջ: Այդպիսի վիտամիններիավելապումըկատարվում է փ Հաշիվ աշուրավոր մեղվի կոկորդային գեղձի: Չոր կաթնաձյութի 100 գ-ի մեջ կա 1485 մգ վիտամին: Բնականճանապլարճով կաթնաճլութվարելիէ ստանալ չսերեկաժ մայրապտուկներից,որը մեղուները պատրաստում են ամռանը բնական ձագատվության ժամանակ: 10--100 ատի սածճմաններում:իճարվլի. ստացված ազդ ճՃանապաիխճով Քիչ Փանակությամբ կաքնաճյութը ոչ մի գործնական նշանակություն չունի, որովճետենմայլրապտուկների քանակը շատ

բաղկացած է

ածաաջրատներից,լիամինոժթուներից, աճի գործո: պոխդների ը, վիտամիններից, մեծ աղնրից, այդ թվու։Բ նան միկրուլե/ ց: փենտների

կարքնաձլութն իր ջիմիական կաղզմությամբմշատ բարդ Այն ժի շարք բարդ սպիխիտակուցների միացություն է, մի

կարելի ընտանիթից

օրական մալրաբջիջի իջին Ճ 235 մգ, իսկ 4 մգ, 3 օրականից՝

տակ կաթնաչյութը

շատ

չում

դեղնում

ջերմաստիճ սովորական Սենյակի

չեն):

է,

ո

կենդանիներիվր դյուղատնաոնսակտն

բարերար ազդեցությո կարնաճլութը

է բուժում

չարորավ

շատ ՀոդախտովՀիվանդներին,

Ձ

-

ժԺամառոտ ժեղվաբուժություն

կաթնաձյութը լուտնուտներին: վերա

լողը,

մկնոռքը(մաշկի «իրոտարաժված մկ

դույն միջոց»

Հիվանդությո մադրողականությունը Հանդիսանումէ արյա կԿաթնաձճյութը

փ նյութար ախորժակը,կարդավորում ջացնում է աշխուժություն,բարձրացն

ե

մանը:

ն

մլենդ ղլուղատնտեսական մարդու ամինոթ Համար օղտակար անձչրաժնչտ ների կոմալնքս, այդ թվում` պանտո թթու, վիտամին 8, որն արագացնումէ հ մպառտում է ար Կիոխանակությունը

վնիմի Համար դյուրամտրո ճյութ

բտրձր սննդար Կաժնաչյութը

Մարո

Հյութը մուտ 4 ամիս պազզանումէ փր ո դով օգտագործումեն մաշկը լվանալու, նան 40ներարկելու միջոցով, ինչես ճետ խառնելուց Ճետո դնում լեզվի տ

նպատա սլետք է պաչել մութ տհղում, թանում՝05 շերմության տակ. ալդ պ

ի

մղարտակա Այոպիսով, կարնաչյութ: 4 օրական մտյրապտուկն վնոցնել մեր պայ նշված քանակությունները

կու

(Ւեր Հանրապետությա մայրառլտուկ

ջիչ է շով ամեն

մտյր արձեստական լինում, փոկ է ստ

Ղ

օրինավ՝ ազդեցություն

լուսնոաները:

Ճարուստ է ածխաջրատներով, սպիտաԾավկավփոշին կուցներով, ճարպերով, Հանքային ադերով, Ճատկաղես ֆոսֆորով, ն մի շարք ֆերմենտներով ամիլավա, ինվերտաղա, կատալազա, լիպազա ն ալն ինչպես նան ամինոթթուներոլ" արդինին, դիստիդին, իղոլելցին, լեյըին, լիղին, մեթիոնին, ֆենիալինին, տրիոնին, տրիտոֆան ն այն: ն մեղրի խառնուրդով արաղ բուժվում ե Ծաղկասխոշու ն Հիպերտոնիկ զանապան ներվային, ինչպես նան ներքին սեկրիցիայի սիստեմի Հիփվանդությամբտառապողները ն Ծաղկավոշու բուժիչ ճատկությունների մասին դեռ լրիվ ուսուննասիրություններչկան փ դժվար է կանխագուշակել, թե Հայաստանի մեղրի ն ծաղկավոշու խառնուրդն ոռդադայումինչպիսի տեղ կրոնի րժշկության մեջ որպես դեղ կավ պրոֆիլակտիկպրեպարատուՄիայն Հայտնի է, ռար մեկ գրամ ծաղկափոշինպարունակում է վիտամին Թ (Ռուտին)

սիրված չեն:

է:

լարբ

Խրա

փայտն ամաններ լաբելու Դամար: ներ լայնորեն օդտագորժվումէ տուրերկուլ Թույն: Այս բոլորից ճետո չի կար մեղվի թույնի ասզաբի Հթոսել նան »նուք, այնպես էլ ինչես մասին: զբաղվումեն մ բիվ դիտնականներ

է նան որպես տաղործվում

որը

նույնպես օգտագործվում է որպես ն գլուղատնտեսականկենդ ժարդկտանը ն վերքեր բուժելու ճա վանղդություններ

Ակնամոմ:Մեղուները պատիասա

Կուժն

ոք

այնքան օրվա դողա, որը կարող է մի ք ն աչքի ցան ղու փրկել ուղեղի, ան այդ, վիտամինն Բացի Ք վեղուժից: քա վիտամին, հրիտասարդացման դու առ դիական ֆունկցիան օրգանիղմի

ՄԵՂՎԻ ԿԱՐԳԱԲԱՆՈ

որ

նա

ըստ նրանց ցեղային օգտագործել

անձրաժեշտ մյ կությունների,

դուն

պբա Ռրոգեսզի մեղվապաճությ

ՄԵՂՐԱՏՈՒ

ԵՎ ՆՐԱՆՑ

ԾԱԳ

ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅ

ՄԵՂՎԻ

ՏԵՂԵԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

Հատկությունների ուսումնասիրութ սիրությունները պարզել են, որ թույնն րի, արյան ճնշման, ուժեղ գլխացավ ծից խուլացած ձեռքերի ն ոտքեր բուժման ճամար: Թույնի րուժիչ Հար կողմանի Են, արն լայնացնում է մարդու է կարմ ները, որի շնորձիվ շատանում ն իջեցնում է արյան ճ Հիվանդ մառերը ազդեցության տոկ լավանում է Հիվան կըչ բարձրանումէ օրգանիզմիտոնուսը, նր, րացվում է ախորժակըն լավ է քնու

արժնթավոր հաղկափոշին

ծրաժեշտ է սպիտակուց: Այդ սպիտակուցայիննյութերի աղբութը մեղուների շամ որ ճանդիսանուեն ծաղիկների արական անրինաբջիջները՝ծաղկափոշին: ՄՍաղկասիոշու արժեքը որոշվում է ոչ միայն նրա մեջ հղած սպիտակուցային նյութերի քանակով, այլե օրիդտնիզմի մի ճամար շարք հյութերով: Մեղուներն ինչպես նեկտարը, այնպես էլ եմ, բաղմաթիվ բույսերի Ու դեղարույսերի ճՃավաբում ծաղիկներիդ, ոթի խառնելով հրար, փուտասվում են որսկեսկեր. սրանցից շատերի բուժիչ ճատկություները դնո ուսումնա-

ու

Ծաղկափոշի:

՛

սեկրեցիայի գեղձերի գործունեությունը, շաքաիախտի (դիարետ) դեպքում ն ուժեղ է քողնում մակերիկամայինզեղձի կեղնի վրւս: Մեղվի ընտանիքում առանց ծաղկասիոշու ոչ ժի զարգացում լինել չի կարող: Վաղ ղարնանը, երբ դեռ չկան ծաղիկներ, զարդացում բաղմացում կարող է տեղի ունենալ միայն ալն ընտանիքներում, որտեղ կա ծաղկասիոշու պաշար: Սաղզկափոշին մեղվի ճամար Հանդիսանում է սպիտակուցային կհրի անփոխարինելիաղբյուր: Ինչպես ճայտնք է, կենդանիօլողանիզժի նորմալ գործունհության Համար անչ.

աշխատումմեղվի ընտանիքը: Մեղվիընտանիքի նլակերլիմանրամասնություններնիմանալը կճեշտայյնի մեղվի ընտանիքներիբաղմացման ն նրանց մքնրատվության ապրում

ն

լավ տիրապետելու գործլը բարձրացման դաղզտնիքներին Մեղվիընտանիքները կարելի է բազմացնել, բուծել գոյություն ունեցող այն ընդճանուր կանոններիՀիման վրա, որոնք փորձված կիրառվում են բոլոր մփեղվանոցներոսի:նՍակալն մեղվապածր ոչ միայն կարող է 5ասկան ալ, թն ինչ է կատարվում մեղվի ընտանիքում, այլն պելոք է ակտիվորենմիջամտի նրանը գործունեությանը: օգտագործինրանց բիոլոդիական, տնտեսական օգտակար Հատկանիշներըն դրանք օղաադործի մեղվի լնտանիքների բազմացման ու նրանց մթերատվության բարձրացման ճամար: մեղրատու մեղուներն իրենց Բիոլոգիականանհտակետիը պատկանում են. նշաններով կամ Ճատականիշներով որոնբ ունեն տիպին--կնենդանիներ, Հողվածոտանինեբի ն դույլը Հոգավոր վերջավորություններ խիտինային արտաքին ծածկոց: որոնք շնչում են չնչաՄիջատների դասին--կենդանիներ, ն ունեն ռակ մեկ զույդ բեղիկ անցքերով(որախեհաներով) (շոշափուլ), երնբ զույզ ոտիկ, մարմինը բաղկացած է ղլխից, կրծբից ն որովայնից (փորիկից): որոնք ունեն կաբգին--միջուոներ, Թաղանթաթեավոբների երկու դույ թաղանքարքն, սակավաթիվ ջղիկներ ն բերանի ծծող կամ լիղդող-ձծողմասեր: որոնք բացարձակապես Մեղվի ընտանիքին--Միջատներ, են սնվում ծաղկի արտաղզրած նեկտարով ն ծաղկափոշչով. նրանց էգերը զինված են խայթոցով: որոնք իրենց բույնը կառուՄեղվիտոհմին--միջատներ, ցում են վելանկյունանի մոժի բջիջներով, ԱԶ մեղրաձճացը է երկու զուզաճեռ Բջիջների կաղսխիած շերտից: իրենց բուչնը կառու մեղվի տեսակին-Մեդբատու սրանք հ ունեն ցում հն մեկ կամ մի Քանի մեղրաճացից ճարթ եզրով, եռանկյուն քիթեղիկովխայթոց: Մինչնեվերջին ժամանակներս մեղուների կարգարանուՔյունը քառռային վիճակում էր, որովճետն մի շարք «եղի:

Ար

նակներ փոխանակ ուսումնասիրելու մեղվի ցեղի գլխավոր ղիաղվել են եղվի վուտ արտաքին են ուսումնասիրությամբ, դրա Համար էլ զտել

ներկալացուցիչներին,

աղի

կազմության

տեսակներնայնտեղ, որտեղ միայն ըինքատեսակԺեղուների

կամ ղոպովյացիաներ: Հենվելով մի շտրք փաստականն դիտական նյութերի վրա, կարելի է ասել, որ մեղրատու մեղուները Հիմնականում են, որոնք խրարից տարբհլովում են մարմնի ոոեռակի չորա բնի կառուցվածբով հ ապլրելակերոպով: մեծությամբ, ներ

են

խոշոր Հնդկական

լ.

տարաժմեղուները

վաժ

ֆում,

են

ժնդկաստա-

ապրում7

թայօթյա, բույնը կառուցում են ծառիճլուկախված,սլատից հառտում են միայն որի ժեկ մմեղզրաճաց։

երկարությունը Հասէ 60--100

նում

մեղուները

ալս

սմ.

Համե-

մատաբար շատ խոշոր նհ չեն ընտելացփամ:

Գանան

2.

բր

մեղունե-

նույնսնս տտրած-

վամ

են

նում,

Հնգկաստտապրում են

բույնըկտբացօթյա, Խն ծառիճյուոուցում

նկ.

ն նբա՝ Հնդկականխոլոո մեղուն ձառի ճյուղից կախվածբույնը:

Լ.

կախված, պատՀասնում է են եկ որի երկտրությունը մեղրաճաց, 15 սմ. շատ փոքր են: այո մեղուները տարածված են չեգկաս3. Հեդկական միջինմեդունեհոը հ ճապոնիայում: իրենց բույնը կատանում,

ղից

հաստու

ռուցում

Ջինաստանում

են

պաշտպանվածվայրերում (ծառի

փչակներում

2.

Մեղբատումեղուներըտարաժված

են

Բ) աշխատավոր մեղու, գ)

բոու

Հեղկական մեղվի ընտաճի ի կազմը.

մայր մեռ:ւյ

դեղնակարժիր:

են

հ

իրենց բուլնը սլատրաստում

են

գետնի մինչե

16--80

կգ մԺնղը։ մյս մեղուները նույնպես մարղու կողմից չեն ընտելացված:

աակ. սրանց բջիջներըլինում են սիսեռի մեծությունից ձվի մեծություն է սեզոնի ընքացքում «ավաբում են ժինչն

այլհսմեղրատու

Բադի վերը նշված տինսակներից,Ամերիկայում (4արավային) ն Աֆրիկայում կան չխայթող ժեղուներ, որոնք նույն-

կամ

իայից հ Կովկասից: Այս չորս տնսակ մեղուները լինում նն երկուգույնի` ւ) Միաղույն (Ժուդ գույնի), Ր) նրկղույն )՝ մուգ դեղին (դեղին

թում,

ամբողջ աշխարույլնտեղ, որտեղ կա իրենց Համար կնբ ն բնակավալր՝ թարայր կամ ծառի փչակ: ԱՄՆ-ոսմ հ Նոր-ցնլանդիայում են խյումիեղրուտու մեղուներ Հեն եղել, դրանց փոխադրել

4.

ա)

նկ.

կոմ բարալըներում)չ, սլատրաստում են բազմաթիվ մեղրաՊարեր, որոնց քանակր կախված է ընտանիքի մեժությունից կամ նրա Հնությունիդ: Այս մեղուները չնայած ընտելացված հն, սակայի ունեն շատ ցածր ժիերաովություն:

ՄԵՂՎԻ ՀԱՅՐ

են

հ

Թուրքիայում, իրանում,իր

Սովետական Միության եվրուղականմ դունհրը պատկանում ին այս հնքատ կանումտարածված են եվրուլայի մի սերում:Այս տիղլի մեղրատու մեղուն ենլ երկու խժրի՝ ոուսամրան(անտ ) մեղուները (ոփաստանաչին

ենըն ունեն մուղ գուլն, չար ու խայ կարելի աշխատել առանց թողի ու ժ առանց մարդու չորս կողմը պտտվել չեն ճաճախում Հիտնանքովճամ արյլա

դեստինում

Աֆղանստանում: Հայտնի են մեղրատու մեղվի չետ Այս Տիպիկ մեղբատու մեղուներ:

ված

մեղոատումեղուներ (աարածժան շրջ ոսն մեղոատումեղուներ(ասր ածման լազասկար) նե ժի խումը ուլ մեղրա

բաժանել չորս խժբիւ եվոբոպակ մե րածման չիջանը Եվրոպա` առանց

դից էլ նրանք աստիճանաբարտարա կարելի է ասել, որ մեղրատու մեղուն ճա է այնքանով, որքանով այլնատնհղ բոլոր տնտակները):18-րդ դարում բն պայլից տնղափոխել են Ամերիկա, ոլայմանները մեղո բերքատվության են եղել, որ նրանք ա բարհենպաստ ամբողջ Ամերիկայում: Ավստրալիա չին անգամ ժեղուննր տարել հն եվր 260-ական թվականներին, բարենպաս մեղուներն արագ տարածվել են ամբ Մեղուներինըստ իրենց նախնակ

Մի շարք Հետազոտողներ ենթա մեղուների Հայրենիքը Փոքր Ասիան ն տեղ «ին ժամանակներում նրանց ըն

ՄԵՂԲԱՏՈՒ

Ամերիկայում

խաղաղ բնավո-

որչնյին շրջաններում.հրենց ցեղային ճատկություններով են քան էլ մաքուր ինն: Հայտնի ամբողջ աշխարչում որպես երկար կնճիթ ունեցուրն եր: ննճիթի երկարությունըՀասնում

ամբողջդովկասյան բնոնաչղթայումե Անդրկովկասիլեռնա-

րություն,

սրանք «ետ կարելի է աշխատել առանց քողի ն ժխարարի, մարդկանց կամ կենդանիներինխալքելիս պտրոլում էն նրանց չորս կողմը ն խայթումնն այն դեսլքում, երբ նրանք չարժվուի են։ կովկասյան մեղրատու փեղուներըմեղրը բջիջների մեջ լցնում են ալլիպես, որ մոմի սերեկը կպչում է մեղրին, որի շնորչիվ մեղրաճացովմեղրն ստացվում է այսոլնս ասած սպիտակ(խոնավ, քաց) զուլնի։ Կովկասյանմեղուների կնճիքը երկար է, նրանք ճաճախում են կարմիր երեթնուկին: Սյունքխոշոր դեր են կատտրում պտղատու այդիների փոշուման դորժում,որովճետնգարնանն աոշխասունքի հն դնում մյուս ցեղերի ճամեժատությատբ 3--4"6 պակաս մեղուները: ն դե Ժ մյուս մյուս մեղուները: կովՀով ջերմության երմ մնացած դեպքում, Ւ, քան մեն Հիմնական խմբի. կասչան Ժեղուներըկարելի է բաժանել են տապրածված ա) Կովկասյան զոոշմեղուները լեռնային

կովկասյանմեղոատումեղուներըունեն

հաալիուջում ե

Առաջինխժբի տարածմանշրջանը Միությտն եվրուղական մասի անտառային ղուռին է, իսկ հրկրորգ խմբինը՝ Միության մինուլն մասի տափաստանային դոտին:Տափաստտնային են ղուները տարբերվում անտառային մեղունիթիը խրենց ժարմփնիփոքրությամբ, ունեն երկար լիներ ու ուռքերյ ՄԺոմագեղձերը Համեմատաբարփոջը են: Սրանք «Համեմատաբար ավելի ճանզիսա են նե կառուցում են Չ0--30 ձագատվության մայրարաուն: Եվրուղականախպիկժելրատու ժեղուները բջիջների ճջ փեղրը լլնում էն կիսատ ն սերեկում են: Մեղրի մ մոմի սեբեկի միչն ընկած տարածությունում օդ է մնում հ այդ պատ-. ճառով էլ մեղրաձացով մեղըբ դույնը լինում է սպիտակ: մեղճատումեղուներ ուննն գեղին դույն, բիչ Իտալական ղդորշիխաոռնուրղով, ավելի ճանդիստ են, քան նվրողական տիսլիկ մեղուները, բոոի որովայնի կողքի մասերն ավելի դեղնավուն նն, ւն բճերուր ելս մեղուները տարածված են

Նկ.

3.

մեղվի տեսակներ ՄԵղոբատու

թշնամիներից:

եդի տական դեղ

՝

սրանք խառնվել

են

լնոնային

գորչ

մ

բ) Կովկասյանդեղինկամ հայկ տարաժված են Հայաստանիդաշտա տաք շրջաննիրում: Աստիճանաբար բ նայխնբարձունքները, տեսնում ենք,

մեղուներ, 11) Հնդկականգաճամմեղուներ, 12

լական դեղին մեղուներ, 9)

1) աշխսսոավոր Մեղու, 2) բոռ, 3) մալր ճ) կովկասյան գորչ մեղուներ, 7) կովկասյա

տունհրից ն

մմ։

Այս մեղուներն ունեն բնավորություն,ոլատիաստումեն քիչ իրենց բույնը լավ էն րապաուկներ, ք 7--1

ու

տեաոն սական ձատկանիշնեբիոլոզիաւկարն

)

փոխանակ

ի

՛

թ

ո,

Ի

ամի

ո ւլովկաս

թ

,

ու

ինչպես տնսնում ներ, իրանական ն ժեր տեղական ժե4 տնտեսական րիոլողիական ղուների կ ատկանիշներիժիաարբերություն, որը մեղ Հիմք է տալիս ասելու, ջն կա խոշոր

՞ու

-

է 7,4 մմ: նի պոանձին օջախներում Հասնում մ, տի չարք: շրջաններում (Մեղրի, Ղափան Հայատատանի ն եղեգնամոր, Գորիս այլն) դեղին մեղուների քանակը,գոիշ մնղուների Համեմատությամբ, Հասնում է 80--9040, ալն ժամտնակ, երբ Անդրկովկասինացած վայրերում զեղին մեղուները կաղմում հն 15--20 տռկու: Սի շարբ շճեղինակներճոյկակատնդեղին մեղուների մասին ունեն ոչ ճիշտ սլատկերացում. ոմանց կարծիբով այդ մեղուները կովկասյան լնոնային դորչ մեղուների նհ իրանական դեղին մեղուների խառնուրդ են, իսկ մյուսների կարծիքով նրանք հրանից են տարածվել ձալաստանիսաճմանամերձ՝ Մեղրու, տպա Գորիսին այլ շրջանները: Պատմականժի շարք փասաաքղթերից մեղ Հայտնի է, որ շուրջ տարի սռաջ մնղվապա՞ներին խորճուրդ է տրվել ռլածել «շեկ», այլոխնքն՝գեղին միղուներ: Քացի այդ, Հայտնի է հույլնոլհս, որ Հին ձայտստածում տարածվածէ եղել դեղին հ մեր դեղին Էեղուն: իրանից ոտացված դեղին փժմեղուների մեղուների շամեմատական ուսումնասիրությունը ցույց տվեց, նրսոն 7 որ իրանական մեղուները չար են ն խայթող, ծո ն վրա էի աղդում, ծխից աԱ րապարկը մեղրով լցնելու, ինչնա կատարում են կամ տրուս մեղուները, ընդճչակատակըյ մանք միան ՛ ն փն թոչում ճարձակվում մարդկանըվրա: իրանականմեղուներն արտադրում են դեղին վույնի մոմ. մեծ Հակում ունեն դեպի բնական ձադատվությունը,նրանց կնճիթը «ամեմակարճ է՝ 6--2 մմ: տաբար

ու

իլո

Սրանքունին Հանդիստ բնավորություն, շատ արագ աճում բազմանում են, ձագասովության ժամամակ դործում մեծ բաղմաթիվ ժայրասպոուկներ,կուտակում քանակությամբ ակնամոմ ն լավ հն պաշտպանվումվնասատուներից ու քրչնամիներից: Դեղինմեղուների Հոտառությունը լավ է ղարգան դած, նրանց կնճիթի երկարությունը Մեղրու Ղսոիանիշրջա-

շարք փրննց խի

մոր

է

բ(

Հայսլա

դրականբ| ոլոդղ

Հեյոնադես,

ունեն

ոռ

:

,

ո

է

լինե

տու

մնղունեըը, կովկասյանգորչ մեղուներըհ կովկասյանդեղի

միր ժովի ափին, ՓոքրըԱսիայու Մեղվի վերը նշված ենքատն քյան Համար մեժ նշանակութ

ներից իրենց փոբրությամբ ու ջղա երեր ժանվում նն Հիմնականում ն հդիպտակափխ դեղին:Ս դեղին հգիսրուկան ժեղուն փ, որը տար

Աֆոիկյանմեղբատու մեղու

նիբներից։

ու

սէնդվանո աշխոսռանթներին՝ ցոճոն ն ական մայրարուժությամբ ժա քրթուրները միշտ վերցնել մք ե

նտ ը

Պրս թմեծ զարգացնել "4 '" իճարկեն,ետք ուշ խերով:

հանիշներ,

հրեան

ր

կոն ժնդուննրի բարհլավմանմասն Ալս բոլորից «նտո պետը Լ հդ լեռնային շիչաններում տարածվ հն Մեկն չ չուն ժադումը: բայց ձեռք է մարոկանդլայժանն երում, ների սրոնը էական նշանակությու դերադասելումեղվի այս ճառայել Չիք է նկատի ունենալ նան այն դեղին մե շրջաններում տարածված

ռամ

ան իրած ոլուղուլլացիաների տա մ միջն, որն առիք կանիշների

որ

ողա

կատարած ուսումն առանձնապես մփիժ տարբեր

ու

տալչածված դեղ |է Հալաստանում նն կամ աւան ձին տեգույինխումբ անվանու էլ հնք այդ ժնդուներին ը տարիների չարբ ելուներ։ Մի հ ձաաստանի դեղին Բրիլիսիի

|

ՄԵՐՋԵՈջ

ՆԵՂ...»

Լարաարի

որոնք մեկր ժլու-

ԵՎ ՆՐԱ

Հնաղաշյան մեղվանոց'Րթոցավորերակներով:

աաիունք կան աաա

:

:

՛

ոչ Ք որոնը ընտանիքում

Առ

աաա

ան

ճետ

ար

չ

վորաարում, բացի

տեսակի աշխատանը-

ն

միաշխատանքչեն

:

Աթ աաա: րոյն արա. (արուներ), Ն:

րոլոր

: աՀ Հաաաաաարենի աճռավան մ բնդունավությունի որ Աա աաա:

ն

չչարգացաժ վուղավորվելու ններնընտանիքում կատարում ր

ունեն

ամ

աանթրի, Աթ թ:Ա ընտանիքում միայն ա» ՍԱՆ. Հողա:

ձն

արնաոաի պա՛սից տարբերվում ի ռ աան Ա «ի ջարբ նի կաղժությամբ մեձուքաար նո ղար մոկ մայր (էգ), Մեղվի բա ալ»: նշաններով:

Ն

,

նկ. 4.

ղուղավոր

Ի)

աշխատավմ

այ մայր մեզու,

Մեղբասումեղվի ընտ

ված է տարվա ժամանակից, կեր Մայրը սկսում է ձվ պայմաններից: րին՝ մեկ օրում100--200ճատի սա

Մայբ-մեղվի Ժիակ պարտական Դր դրուն Վ՝ ձվեր դնելու միջոցով:

չացնում մնկր լուսին:

երբեմն սպլ թում լինում է երկու մայր (ժայր ե տում են իրար չճանդիպել. այդ եր Հետո ծերաց մեղուները օր, որից

Հարձակվումե վարվում.Հանդիսպելիս

մյուս մնղուների Ճետ: նորմալ ընտ մեկ մայր. երկու կամ ավելի մայր մ թող ապրել, որովչետն նրանք խր

է. նրա ժարժիննունի մո հրկարություն,Հատկապեսերկար է

5.

Մայո մեղունընտանիքիմլուս եր ամենամեծն

նկ.

երեք տեսակի մեղուներըմեղվի ընտ մեկ միավոր Ն մեկ պետբիոլողիական տրել աշխատելե բաղմանալչի կա

ճետ

մայրերի ըրիտասարդ

ճատ ի

ավելի:

տարի,

բայց

Ժ

մեկ Ժոր դլաժ ձվերի քտնակը «առնում Է 150.000հ ավեիջ մենչն Հ00.009-|: քի: Մայրը կարող Է դրել

բարենսյաստպայմաններում,

ի`

Քարենպաստպայմաններում հրող օրական քոռհուկըՀայան

Բեկ ռելոնի րնքաբում,

ՀԱՅՑ

է, ք ձվադրման

ա

նա

Թոչոլու ե իր ժորմնով այն ում, քան մ դո քլաւն որ հլ-

սնտռ

քից) սպիտակ, բարակ Թելի

նման

2-3

մմ

երկարությամբ

վերջավորությունից (ճետանց-

դուղավորվելուց ճետո բով երնում է նրա որովայնի

երբ մայրը փեթակ է վերադառնում, ճասարակա.-

ձվաբջիջների բեղմնավորման ճամար: դործվում

-

ընթացքում աստիճանաբար

շժվար է տարբնրել աշթատավոր մեղուներից: Մայրը ոնսախսհաես իի վ Տասունանում Էէջ--11 օրական Դամ ուկում հիլ ումր ողջ կյանքում դուդավորվում է բոռի Հեռ միայն Ժեկ անդի: ԶուղավորվելույՀիւտո թոռլր ՌՄաճանում է, իսկ երա սնու կան օրգանեիլը կարելով մնում են մայր մեղվր տուռ, որբիմերաղդառնում է փեքակ ք ուդ վիճակուի մնու:ք ն ույնք ժամանակ, մինչե րբոռի անը նարանից սսլերմախ (սնրմեաչնգուկը ) ոո չափով ներձծվի իր սներմընդունարաեր: Մայր մեղուն իր ձվարանիցաժի ունի ճատուկ մասում, օրգան,որը կոչվում է սերմրնղունարանյ որտեղ ճավաքվում է պուգավորման ժամանակ բոռիը ստաղաժ ամբողչ սերմնաՀեղուկը ն 4-Տ տարվա» օգու

ինժն

խժբով:

նից

աարելաորսկանը նում է եր ձվտդթուսիթ,որա դամի ար էէ անչլաժելտ է երկու որին տիկ անա ժեր Բորը փոխարինել երիտտաարդ մոլրով: Բյիչիք դուրս նհկաժ նրի տառա օրական «ոոնկ. 6. Մայո մեղուն կերակշման մայրը 5-7 սակա ժամածակ՝ յրջապատված Վաէ ալուտրասովում

ժիչ

մայրը կարող

շատացնում նհտրար տու

ո

ճետո

ժինչն զլիավոր մեղրաբերքի վերջը, նրանց ղրկում հն կյանք Ժնդուները եղվի նորմալ ընտ Այսոիոով, նոց առանց բոռի, իսկ այն ընտան կամ ունեն չղուգավորված մայի, նր

չՀբեղմնավորված ձվերից) Բոռեր

ու

օր

մ «ասճախ եղանակները վատ բոռի «ետ կարող է լուդավորումբ նու ետո նորմող կարգով դ որից ձվեր դնել: Այ մոսլիր, որը Ժինչն անձրաժեշտ է փոխարինել նորու: կազմել միայն այն մայրերը, որո աշնանը ն ալդ վիճակում մնում մ խուն կոր սկսում ձվեր դեել: Բոռ: Բոոր տարբերվում է Ժայ ղլուներիը իր տաստությամբ ն որ խյաժը։ նրա մարմնի երկարություն 172 մմ մ: նտ հր յւոքերի վրա չունի (մայրերի մոտ հս բաց բ/ուղիկներ խայթող: նրանց բարդ բերանը լա մարեցված նեկտար »ոռվոքելուն, ամփնատու նեկտարատու ծաղիկ աճա ա: Բոռր թն փեքակում ն տանք չի կատարում, բացի երիտաս իսկ այգ վիճակվում է հրանհցիկ երակիցդուրս են դալիս միայն օ րին: Բոոր Հայր չունի, նա զարդա ծատտ

3--Փ Զուղավորվելուց

Մայր

բնկաժ բոռի սեռական օրգա որոշում եխ մայր տեղզվաղատները ժեղվի զուդավորՀ դելը: հ ալորք եղանակ, այսինքնա̀ ոտ նր Մյգ իսկ պատճառով մություն դավոլվելու առավոտյան ժամը 11երբ եղանակը տաք էյ իսկ բ 5-ի, սկսում են իրենց խաղը:

դույմ

Ճնտնաբար գլիաարվորմեղրաբերքիըց Ճեւոո եթե մեղվամուտք նկատվում է լԲնտանիքչ որտեղ բոռերն աղատ ունին, է այդ նշանակում ընտանիքը կամ մայր չունի, կամ եթե ունի, ուրեմն դեռ ղուղավորված չէ: Բոռերի դեմ պայքարհլու աջն հղանակները, որոնք մինչն օրս կիրառվում են, իրենը չեն արդարացնում: Օրբնակ՝ մեղվասպածները բոռերի են նրա «Հարանլակ դեմ մեժ մասամբ սայքարում վիճակում՝ սուր դանակով կտրելով նրանց գլուխը, Հաշվի չառնելով այն է մինչե ճարսնյակ դառնալը ոււոում դամ անքը, որ ձուն Հորն չորսից-Պզինդ աշխատավոր մեղվի կեր, չճաշված այն խոշոր մեշխա տւսնքն էննհրդգիան,որ կորցնում են աշխվտավոր ն ղուները բոռի քրթուրին կերակրելու խնամելու ժամանակ: Բացի դրանիը, երբ նրանց ճարսնյակ վիճակում ոչնչացնում նն ն նորից մայրը մեղրաճացը դնում բույնը, օրը Ժյլուս սկսում է մաքրած բջիջների մեջ նորից ձվեր դնել: Ապաւիսուվ, ճիշտ է մեղվապաճը բոռերի առաջացման ղեմ է մեղուների աշխակրկնաատկում արաքարում է, բայց Բոն է պատճառ դառնում: ծախսման ավելորդ կերի տանքը անճրաաժեշտ է կասպմակերւպել դեռ ձու ունրի դեւք պայքարն վիճակում: Դրա ճամար սպհեւոքմ. ն սիչացած բոռաբջիջներով մեղրաճացերը ա) ջոկել բոլոր նում,

նոցում

ու

ճալել. Բ) պաճել միայն

երիտասարդ

փելի-

դ) բոն տունիքնե րոն

Լովվ

ուլ

է Մոռանալ, Չողեւտք

մայրեր՝

տարուց

ոչ

ա-

շրջանակներովմոմաթերթեր:

մեղուների մեջ կւ բոռարբջիջներ ի եջ՝ խկ ձվեր Ժալրերի ոլ արւուրոա սւուհլուչ Հբեղաինասվորված դնելու բնական ւղ ւոնջ, դրա Ճասխարշատ դեսվքերում մեղու ները մումաթերթերի կրծում ն աշխատավոր մեղվի բջիջների փոխարեն պ ասորաատում են բոռաբջիջներ։ Նկատի ունենաանձճրաժեշտ է գարնանը, երբ մեղուներն սկսում են լով այդ, բոռաբջիջներ պատրաստել, իսկ բոռարբջիջների մեջ մայրը ձվեր րնել, փինթակի մխի կողքից դնել դատարկ (կառուցողական) շրջանակ, 3--4 օրից Պետո այդ շրջանակի մեջ ղդերծած մեղրաճացը (դալաղը) կտրել ն նորից դնել տեղը ն այդալես շարո մնւկ, մինչն որ մեղուները դադարեն բոուսբջիջներ պասոչ որ

աո

`

ձվեր դնելուց: Այոըոսատելուցչ իսկ մայրը՝ չբեղմնավորված մեժ քանառկությամբ բոռեր ն սվիսով, փեքակում չեն լինի մոմարտադրոկբարձրանան ընտանիքի մեղրասովությունն ու

ղականությունը:

մեղուն եր Ժեծությամբ Աշխատավոր բից եէ բոռերից. նրա որովայնը կարճ

է մ՛ մայրեոքր ձվաձն, մարմնի մմ է, իսկ քաշր՝ մոտ մեծությունը մուտավորսուվլնես 13--14 մեղուն կշռում է մեկ կիլոգրամ: Աշխատավոր մգ. 70.000 մեղուները նույնիս իչ նն, բայց նրանց սեռական օյոդառնները լրիվ կարդացած չեին: նրանք բոռերի ճետ ղուղավորվիեեն ն լու չունեն տարբերվում լբնդունակություն մայրերից նրանով, որ իրենց ոտթերի վրա ժաղկաղսոշի Հավաքելու նհ նտան մոմ ճամար ունեն հղարոթնլու վլամբյուղիկններ, ունեն է,

տ

ուսդրող առը

գեղձեր. նրանց բարդ բերանը (կնճիթը) լավ է դարդացած: Աշխատավոր մեղուն ընտանիքում կաուսրում է ն դրսի ներսի բոլոր աշխատանքները, այսինքն` դաշտից բեէ կաթնարում է նեկտար, ծաղկավփոշի, ջուր, արտադրում ն Հյութ, կերակրում, խնամում տաքացնում է ձաղերին (որդերին), ասրաադրում է մոմ, գործում է բջիջներ ն մեղբաՃճացեր, պաշտսլանում է փեթակը արտաքին ըքշնամիներից ու է նեկտարը հ պասորաստում նասաոճւռուներիը, վերամշակում մեղրչ մաքրում ք փեթակի կեղոոր ն այլս Մի շարք մեղվասպազների մուտ եղել է ն կա այն կաղրծիչՔը, աշխաԹե մայրն է ընտանիքի ղեկավարը (թաղու՞ին)՝ Դ, ավալէ, որովճեւտոն: ունքը կղմակերողը: մայր մեղվի

են ործոււնհությունը ղեկավարում աշխատավոր մեղուները» ն ւոն է չի են թաւրվլվում նժե ւէալոն Էբ ուսու ումի լաշվա աեոակ են: վոր մեղվին, նրան ոչնչացնում Մայր մեղվի ձվադրումը կախված է աշխատավոր մեղվի կերակրումից: Երե աշիխաձու ուզում, որ տւսվոր մեղուները չեն մայրը դնի, ապատ նրանք դադարխցնում են կերակրումը: ցանկացած նրանք ժամանակ ալասոուս ուտումեն մառլրաբջիջներ մ փոխում ծճերաու պած արատավոր մալր երվոնո Մայր մեղվի ներկայությոմնն ըձուտանիքում պարտուսգիր է. եթե մայրն ընտանիքից բւսցակայում է, աշխատավոր Ժեղուները թուլացնում են իրենց աշխատանքի տեմապը, ղաղարնց-

Հժամառուտ մեղվաբուծություն

ԵՎ ԲՈՌ ՄԵՂՈՒՆԵՐԻ

ՋԱՐԳԱՑՈՒՄԸ

նն

օր

անընդ-

զարգացումըկատարվում է երեք ստադիաներով՝ձու, թրթուր (որդ) ն Հարսնյակ: ւի է, որր, մոտոարգաւծնա318 մմ մրչարու «որա ձուն դնում Է ուկղաճավացդրությամբ: քյամբ: Մարի բջիջում երբ սաղմն սկռում է զարգանալ,ձուն աստիճանաբար թեքն է 3-րդ օրը պառկում վում բջիջի ճատակին։ Ձվի մեջ զարէ այնտեղ ե դուրս գագացող փոջրիկ թրթուրը (որդը) մնում չիս այն ժամանակ, երբ նրան մեղուները կերակրում են կաք-

է

աաա ագամ աի խաթ երուն բարեուի

են տվել, որ փորձերը ցույց ձվերից մայրերի բնդղմնավորված կամ աշխատավոր մեղուների առաջանալը ճիմնականում կախված են կերի բնույթից ե նրա փոփոխությունից՝ որակից քանակից: նք հ հերի» ն ոփոխման միջողով| կարելի

ը

ճատ, մինչե սերեկելը

թե՛ որակով (ննքելը), կերակրում թե՛ քանակով տարբեր կերով' կաթնաձյութով, Բաղմաթիվ

ծ ճուրդով՝խյուսով,խկ մայրերի թրթուրներին

Մեղվի նրեք անսակներն էլ առաջանում են ձվից, որը է դնում է մայրը: նրանց սնոնրի տարբերությունն առաջ դալիս նրանից, քն մայրն ինչպիսի ձվեր է դնում՝ բեղմնավորված, թե չբեղմնավորված: Բեղմնավորված ձվերից առաչանում են մայրեր հ աշխատավոր մեղուներ, իսկ չբնղմնավորված ձվերից՝ բացառապես բոռեր: երկու տեսակ էգերի զարգացման տարբերությունըկախված է նրանից, թե մայրն ինչպիսի ըջիջննրում է ձվեր դնում հ դրա ճամեմատ էլ մեղուները արդ ձվերից առաջացած թրթուրներին (որդերին) կերակրում են տարբնը կերերով. աշխատավոր մեղվի թրրթուրներին միայն 2 օր էն կերակրում սննդարար կերով՝ որից 2ետո՝ մեղրի, չրի ե ծաղկաղիոշու կաթնաճլութով, խառ-

ԱՇԽԱՏԱՎՈՐ,ՄԱՅՐ

հն

մոմագործությունըչ րուլնը լավ չնն պաշտպանում են մալ" Քշնամիներից: Աշխատավոր մեղուները զարգանում մեղվի դրած բեղմնավորված ձվերից ե ապրում են 1-9 ամիս նայած տարվա ժամանակին մ. աշխատանքիբնույքին: նում

կուրծքը,

օրում աճում, մեժանհ իր սկղրնական

է

19300

տ-

Ն

էո

կերակրվում նն էլ տ

շրջանում

Մեղուներն իրենց զարգաց թուրային շրջանն անցնելուց «ետո, ճ կերի սդաճանջչեն գում. նրանց մի Ժյունն է: Թրքուրի կրոնքի 6-րդ օրվ Բջջի բերանը սերեկում են ծաղկափ դով, որարեսզի կ սաղմը (ճարանյակ

որիպատճառ թրքուրային

հակի կերերով, յայման փուլերը` քն՛

ընթացքում զայման

Մայրերը,աշխատավորմեզուներն

սհանում

խարեն ունի հուրը խիտոիու) ձու նից մաշկ: երբ քրթուրեն, դաղարում նկ ննրը Հասունանում օրում նրանց մաշկը մի քանի անգա ների փոխաժ մաշկը ե արտաքորան րում, դրանք կպչյումնն բջիջնենրչ որի ճնտնանքով էլ սպիտակ մեռրաճ

մոտ

մնլանում է դամ, որն իր արաբին ձնով բ կառուցվածքով տարբերվում է մեղուներից: նս մուր խիտինե կմախքի փո-

ան-

ա-

քաշի Համեմատությամբ

կոմ

1--6

սհեղմքնտանոց որուվալյնր: մեղվի թրթուրը Սշխատսոլոր

մննտանոց

մարմնի վրա կարելի է նիատել գլուխը, 4-սհզ-

օղակների(ոհգմենաների),

չի պատովի,

ե սաղմը նր չունի, մար ոտքեր Իրթուրը (որդի)

չտան, ձուն

նալումուրԱյդ կերի ազդեցությ է ն դուրս է դալիս որդը։ դլատովում

8.

ն թե՛ արաաքին

Մեղվի վաչզացմանփովերն իստ օՐե

բի:

ՄԵՂՐԱՏՈՒ

»

ՄԵՂՎԻ ՄԱՐՄՆԻ

տուս

»

ԿԱԶՄՈՒԹՅՈՒՆԸ

Բի մարժինը բսոլկացաժ է Հողհրից (ոնեղտիննաների ց), «րոնք հյութը Հետ միանում նն փոսփուկ,առաձլական մաշկով ձոզերը կասուցված են երկու կիսաՀոդերից՝ որովայնային (ստիինիա) ն մեջքային (տերդիտ), սրանթ իրար միանում են կոզբերիդ՝ փառսխուկ մաշկի միջոցով. ոլո կոււուցվածթլ ժեղմին Հեարավորություն | տայիս շարժվելու, կնթրակրվելու, չուոանալու ե այն: Մեղուն չունի նհրբին կմաղվսբ, ոլը լուբառճաուկ է լոսըձը տիղը կննդանիներին, այլ ունի արտւաջին խվոինային ծաժկոց, որը դնոլի Ժարմեի ներար տալիս է որոնը վրա ամրանում են ներքին օրկանները: Հավնլամառնը, Խիախնը կարող է լինել տարբեր դուլների: Մեղվի մարմինը պատած է բաղմաթիվ մավժղուկներով, որոնք գոյացել են նույն խիտինից, որպես մաշկային ծածկոցի Հավելամասել,: Մազմղուկներն իրենը ձներուվ լինում են խարոարգելտ՝միս յ-

էՈ

ու

ՀաբսնյակըԹե՛

ներբին կառուցվածքով նման է ժեղվին, միայն թենրի փոխարին ունի սննդով լցված սլարկեր: Արաաքին կմախքն ունի ուղիտակ դույն ն շատ կուրբ 1: Հարանլակնիր վարվացման 12-րդ օրը վիրչնականասլես ձնավորվում է որպես մեղու, ծնոտով կրծում է բջիջը դալիս: նոր դուրս նկած ժեղուն լինում է սերեկը նե զուրս ծ / լինում նուրբ, տպվոտկավուն սպիաակավյուն ոլա երկու օրը նա /ւնտամավմղուկներով: Առաջին խիտինով նիքում միալն սնվում մ, կազդուրվում են կատարում չատ ջի ոոսան քեւ ք:

նկ.

ղդայուն

խողանակաձնէ փնետրաձի։ Միայն

նն

տատում

սլես

ու

ծազկա-

ե

Սոչելով։ մի ժուղկի

ուշլմատաւն բ. ժաղկիը

|

ի

): դանեերը՝բեղիկները (շոշաիխուկները

րում

ներբեի սուր

ծայրում դանվում է բնրանը, Գչթի ոջիլի մատի ջ աչքերը: բարդ են վրայ գանվում ներեքպարդ աբեր, զլխի փերե՝ էրկու կողմերում, ամրացված են վ

Գլուխ: Աշխատավորմեղվի ղլուխլ հռո

որովայնին:

Կ

ր Աշ

մուս ծաղկի վրա ն այսպիսով կոտարում Էեոոմոֆիլ րջչյահթի ձաղիկների խաչա«Կ փոջուոում: խողո րուկ ձն մաղմգ ուկփոսափբ լինում ները իծ են ուռբերի Ահդվի քաթիլկնեբի վրաւ ն ծառայում են որլես խողանակ մեղվի մարԺրնի վրայից ժավկափոշին Հավարելու կամ մողվի մարմինը ոադմադուն կեղանրից Կոո Մեղվի հարըհլու ամար: ՄՈՆ մարմինը բաժանվում է նհրեթ մյոսվԲ պլուվս, կուրձբ ե որովայն.դլու կով մրանում 1 նկրժբին, իսկ կուրձրը՝

ծաղկափոշին Սոասխում են

ծագին

տոցի

ժոդուկենըիշղնությամբ մեդուննըըկատարումեն «ան-

վուջու յատիկներն իբենց չնլու Տիմնական մի մեչ թ Մյս ի հարաձնե մաղջո:

հն

ի ափուն

ծառայում են որոլ օլոլաներ: իսկ փետրաձե մաղժդուկները սո տարմեխփլա նհ ծաԲոլ

ում,

Մեղվի զգայարաններնայն օրգաններն են, որոնք բնդուճում հն զանազանգրդիոներ(ճոչ, Ճար, լույս, ձայն ն այյն): են արտպաճարովում Այդ դրդիոներնամքնից ավելի պարղ բջիջների մեյ: ճզացոզությանբջիջներն արդգազսղության աշխարձից ընդունում են գրգիռները,իսկ զղայարանտաջին ներն ստացած գրգիոները նյարդային րջիջների օգնությամբ են նյարդային կենտրոններին,որտեղ դրանք վեՀաղորդում բամշակվում հ տաղորդվում Են մեզվի լանաղան օրդաննեն դերաղանցապես մկաններին դեղզձերին: բին,

կենդանու ղգայարանննիրփշակլվում,կազմակերպվում են ապրելակերպի. օրինակ միջատները, նե մեղուներն ունեն մի շարք նրանց թվում գոլացումներ,, որոնք իրենց կազմությամբ, Խլարդայինճամակարգության Հե ունեցած կապով նմանվում են զգայարանների: Դրան դեոհս ժեց Ճաար իջ մի քանիսիֆունկցիաները ամբոհն, ալոպես որ դրանց տատրելի վերարհրլալ կարելիէ անել բիչ Մն շատ Հավանական ենթադրություններ: Համաձայն իրենց

եկ.

ու)

10.

ՄեղվիԵրեք

Մոլը մեղվի, բ)

գլխի ձենը. տեսակների

աշխատավոր մեղվի,գ) բոռի:

ժլխի «ետնի Մակերեսիվրա գտնվում է մի խոշոր անցը, որտեղից անցնում են կերակրափողը,

ներվերը, արլունաւտարթ

փ

անուները, շնչառության անցքերի (որախեաների) խԽողոայդ անցբի ննրքնում դտնվում Է վակները. կնճիթի միացման

տեղը: Մեղվիգլխի վրա գանվում

է երեք պարզ

աչըչ

որոնք

ե

Խոսննք մեզ ծանոթ Հինդ վզդալարանների մասին. դրանք շոշասինլիքի, Ճոտառության, լսողության, տեսողության ճաշակելիքիղզդալարանները:

Բարդ աչքը բաղկացած է Տեսողությանզգայաբաններ: բաղմաթիվ փոքր աչքերից, որոնք կոչվում նեն ֆասեն տներ: Այդ ֆասնատների բանակն էգերի, այլսինքն՝ աշխատավորմեդուների ե մայրերի մոտ ճասնում են 0--4 ճազարի, քոռերի մոտ՝ 7--8 շաղարի:

`

աշխատավորմեզվի մուտ դանվում են դադաթի վրա, մայր մեզուներիմոտ՝ դադարի ն ճակատի մեջտեղում, իսկ րոռերի ժուտ՝ճակատիվրա:

ւ

մլդ ֆասետները գործում են ինքնուրույն, առանձինառանձին, իսկ տեսողությանկենտրոնում ստացվում է տվլալ առարկայի լրիվ պատկերըչ ինչպեսմարդիկ երկու աչթով առարկան տնանում են առանձին-առանձին, բայց տնսողուչ թյան կենտրոնում ստացվուժ է տվյալ առարկայի լրիվ պատնման է մարդու աչքին: Այն կերը: Սովորական այքը պարզ Հ մուղիկ ժառալում սու

ա)

Նվ. պարզ

11. ալբ,

Մեղվիաչքերը,

բ) ֆասձտայինաչք:

ի

տեղեր տեսնելու, այն է՝ փեքակի ներմեջ աշխատանքներկատարելու ճամար ծաղիկննրի

հակբարդ

աչբը Հեռվից տեսնելու, գուլծառայում է լուար ներն իրարից զանազանելուճամար: Վերջինտարիներինկա39

տարված փորձերի Հիման փր կարելի է ասել, որ մոդուները ոչճքով լա՞վ են սարբերում շարժվող առարկաներըհ յարդ թոչելու մամանակ ընկալում են անչարժ առարկայի ձեր:

Եկ.

12.

Մեղվի պաշզ ու)

կասկածիցզուրս

արհրդ

ե բրաոդ աչի,

Բ)

աչլ(ի կտովածքը,

բչորգ

«ոչքէ

մեղուննրընունեն ճնշման, տաքի Կ րաի դդայողոցյան ն մի շարք այլ ընկալման պղարսրանչ ենը: ճրինուկ՝ մեղվի բնում ձաղզերիվլարդացման ժամանակ անկախ նրանից, բե չեսմուի յունը ոլադսլանվում: Լ 35--36`, դրսում, ընտանիրին շրջասլատողզ միջավուլրոմ բանի աստի-չճան ջերմություն է: Հետաթրիքիրն այն է, որ հթե դրսում 70 է, ողա մնղդուննընօդափոխության միջոցով բնում առյաՀոչ վում են 365 ն ընդճակառակը, եթն դրսում 0" է, ասա նրանք բնում նրբ աստիճանը լարձրացնում նն 35--36 տստիճանի: ունեն Ուրուն՝ նրանք մի օրգան, որով կարողանում են որոե շել կարդավորել իրենը ընին ճամաղատասխան յերմությունը: հսկ ձողերի բացակայության դեսղքում բնում այսոճոլանում մն 20--25ծ ջերմություն: Սակայն մինչն օրս այղ զգայարանըլիիվ չառիով ուսումԼ, որ

հասիրված չէ:

Շոջափելիքիզգայարաններ:Մեղրատու մեղուն ունի լավ նրա մարժինը դարդագզաժ հրարդայինտամակարդություն.

ձամարյա ամբողջովին ծածկված է շոշափող մազմզուկներով, որոնց ն միանում են ներվերի վերջավորությունները: Բազ40

Գ

Նկ.

18.

կտոր, որբիվբա մի խոշորացված բեղիկի Մեղբատումեղվի Ն մի չար այլ զգայառաններ. են ճատառության

գտնվում 1.

9:

3. 7.

Բեղիկի Հոդը՝ ժեծացրաժծհո" որի վբա գտնվում Խոշորացվածբեղիկեկտոր: ն անցքեր ցք Հոտառույա մաղիկներ: բ) ա) կոներ: զ) Հոտառության անր. ողության Քեղիկի վրա եղած զգացող" 2. խիտիք։ մազիկ,

զգայարանի շոչափելիթի

ո" ոո" Մ Հօ

զղացողուցյան

լ

մեղվի բեղիկի փկական գրգիռներ ստա-

շոշափող կան համ մազմզուկներ

է

Մ

անցթի արտա-

օղի բուրմունքը ն շփվում նյարդի վերջա

թյուն: Չնայաժ

ք

Հայտ-

կղզրեվի ճուռառությունից, Մճղուն ունք ղու

առաջացնում է քաղցրության այնպիսի զդաչ

Մեղվաբույժներից շատերի վսողությունից, չունեն

ղության ճատուկ օրգան՝ականջ:

այն

լոռ-

կարծիքը,Թե մեղուները լավ էլ լաո, բայց կան նալ այնպիսի մեղվարույծներ, որոնք պրն են, դում որ մեղուները զուրկ են

ւիուռ տարածված

սողության զգայաբաններ:

մություն, ինչպիսինմարդու մոյու

նրանց մեջ

զգայությունը որոշելու«նարավորությունից հ չեմք կարող Թե մեղիք արեդել, նս

ու

առնելու Ճառհար, եթե տեսողությունն եը նրան Պոտառություէն տալիս Հնարավորություն կերի աղբյուրը դտնելու, ապա Ճաշակելիքը որոշում է նրա պիտանիությունըչ:՝ Մճնք առայժմ զրկված հնք մեղվի ճաշակելիքի

նրա:դերը կակ նեկտարատու ժաղի դենրը ճանաչելուգործում, ճաշակելիքի կարնհոր զզայաբաննեբը օրգաններեն կերը 2աւին

ււ

փաղուջ սակայնմիայնդերջեր»ճայոնի դարձավ

մեղուն չավ դարգացաժ ճու հի եղել բոլորին,

Մեղվի ճոտառությոն անցքերը տարաժված ին բնդիկի ութ վրա, ե ճողերի եիկուբեղիկենրի ութական Հողերը Հնեռացնննք, առա

վորությանՀեռ:

Թափանցում դրսի

մի

աշխատավոր

թաղանթով, ներս է որտեղից

ուղ 6000-ի. անն

ճոտառության

Քին մասը ժածկվածէ բարակ

դուների մուտ Հասնում

/

զիկի վրա եղած շոշափող մազմզուկների արանքում կատեսեք փայլուն կետեր.դրանք անցքերնեն (ճոտւսռության դգայարան), որոնց քանակի մե-

`

գիգիոներ: Հռտառության

նալու ճամար. Մ եղվի արտաքին ժաժկոցի խիտինային իր կարծրլինելու (լմախքը) պատճառով չի կարողանում արտաքին աշխարճից գրգիոներ բնդունել, սակայն մեծ նիա եջ կան քանակությամբ անցքեր,որոնք կազմումնն տարբեր զովացումներ, այսինբքն՝ զգացող ու կոներ (շոշափելիքի զգայարաններ),մազմզուկներ որոնք ճպումից տոնում եհ

մաքիվ նման ինր կարժիթով

սրոչ

դեպքեր

ալ

էւ

շողրալույ»,

Քավակ (վանդակի մեջ դրաժ) մի մ

որոշի, քիՀամար

մեր դիտուին երիցպ 0րինավ՝

ժամին:

բծի զուգավորվելու ճամար չարո էին դուրս գալիս փեթակից, երբ մ դուրս տալա լուս օրը նրան գալ,

'

լուղատնածաական

Օգտվելով մեղուների կողմից մանքից, մարդիկ մեղուների մմջ բաղնում են պալմանական ոհֆլ ալս կամ ալ ինտենսիվթոչելու եղանակին (փ տակով), Ալստեղ«ետաբրջիր է ն մուտնույնպես ունի պոյություն լզացողությու ե

ուսումնասիխությունների, դիտող վաղուց ճաստատել են այն փաս մանակի զգացողություն ն բներք վա այն ժամին, երբ նրանք կարո նջ ՛ կարելի է առաջացնել ոչ մի դաշտ չելույ կեր բերելու պայմ ք ռչելույ վա տարբեր ժամերին միննուլն սովորություն:

ողբն անժիջաղնս դադարի Աւ սկս եր`բվզոյի: Քացի այղ երիտաս նին ձայնակյում են բջիջում եղ ժնացաժ մայրերը: Բազմաթիվ ցուցելու հզրակացնել, որ նրա նման մի օրգան, որի տեղը դեռ չ մեղուն ստանալով ձայնի դրգիոր, տալիս Համապատասխանվարքա

տալ

մեղուների ձայնից՝ փոր

փա ցակայությունն ընտանիք

շարանվումէ նրանց լսողությամբ,

ՏՏՀ

(շոշափուկներ) Բեղիկնեբը զանում

չն

գլխի

Ը

առջեի երկու կողքերից,որոնք կարող 7 շարժվել բոլոր ուղն. ղություններով: Մապրերի աշխատավորմեղուների քեղիկճում

ները բաղկայա Բա

ոլ

ո 1ր

ար Գա

լե այե

Տարի,եկե մերչին Բ

են

մեժ

մա-

մեկանթ

Հոդերի վրա

" ում `

ծրնանինը՝

օրգաններ, այսինքն` ամեն մի, Հոդի մրա տարածված են մասսայական զգայության բջիջներ.փոքրի Խորփոսիկներից

ըն

ճետ:

ներքնից մալր

ռերի բեղիկի վրա՝ մինչն 92.000 դգայության Ամազմզուկներ: ռանց բեղիկների երմեղուները կար ապրել չեն կարող:

14.

Մէ

ղվի

ծժնուռիը՝ նրենց

ր չո

ավելցուկով,

բաղկացած է՝ բերանը Մեղվի կնճիթը:(երին շրթունքից,ւի ցույգ վն-

ժնուռից,

րին Մի զույգ ներքի աիուկնե Ր", ննրքնի 2ոթունթից՝ հր երկար մ կամ ն

ո թ

կնճիթ, ներքնի Հոնաց ո ջավուկնը Ա ԱԱՐՔնի Փեոտը շրթունքի Քուկներն ո

2րթունքի ու

»րբ

կոչվում

մե

ն

լեզվ

է կաո

Է

է

է, քան

է,

զոնր

ԱՏ ՛

չոջա-

վաղմում խողովակ, Ժիջից ծաղիկների

ա աաա, ոն րրթավոր նկար

ննկատարը ժժելու

կեճիքն ավելի

8ն.

մմ

Ի Մեդրիինը արա

Ց

զինը

բ

771մ ,

կացաժ է երկու կիսաօղակներից՝ մեջքային ն որովայնային: կրծքի ամենասոքր օղակը կովժքը մրբացնում է գլխի ճետ, որը Հնարավորություն է տալիս աշխատանքի սլրոցեսում ուղղություններով: Մեղվի կրծժբի գլուխը շարժել զանաղան վրա կա երեք ղույգ ուռք: երկրորդ ն հրրորդ սեդմենտներն նան իրենց վրա կրում են մեկական զույգ թն այնպես որ ած կրծքի վրա կենտրուուսց էեն շարժողության բոլոր օրդանները: Մեղուների որովայնի առաչին սեգմենտր ժիանալով սեղմենտոը, կրծքի սեգմենոներին, կազմում է կրծքի չորրորդ նան որը կոչվում է ժիչանկլալ սեգմենտ Մեղվի կուրծքը մեջքի կողմից պատված է շատ խիտ մազմզուկներով: Գլխի կողմից Հաշված առաջին սեգմենտի վրա գտնվում ունեն են առաջին զույդ ուոքերը, Լառվ գ1111ուժեղ մկաններ: Երկրորդ սեգմենտի վրա գտնվո ն ջին զույգ ոտքերը, իսկ երրորդ սեզԹները երկրորդ զույգ ոտքերը: մենտի վրա՝ երկրորդ զույգ քները ն երրորդ զույգ նեն խիտինից կառուցված սնա Մեղվի ուռքերը ներկայացնում են: Աշմեջ խողովակներ, որոնք մկաններով շատ աղքատ խատավոր մեղուների, մայրերի ն բոռերի առաջին զույգ Լ

ժունը

:

իրան ինը ոշ"

րուք արգացած Հոր

մեղուների

նե մայր ւիի,ղուներինը ն ր բոռերիչ ներ,որոնք ծա ղդիկներից նեկտարչեն Ճավաքում Ա քում: Մեղվի կնճիթի շթատավոր ձրկարութ տարբեր ցնղերի մոտ է, արԲեր

մմ

աո-

մեղուների բեղիկների վրա կան մոտավորառղես 20.000, իսկ բո-

Նկ. ն

2,05

Շամշաղինինը՝ է -

-

նյարդե-

Աշխատավորն

մմ

մմ

ավելի դեսլքերում կարելի է Ճանդիպել ւքիժ երկար կնճիթ ունեցող մեղուների: ննճիթի երկարությունը այլն մեղվաբուծության, ոչ միայն ուի նշանակություն Հոն էնտուոֆիլ կուլտուրաների վխոշուման ամար: կնճիթը գտնվող դիստ վիճակում ճՃավաքվում է գլխի ներքնեի մասում Հւուռուկ փոսիկի մեջ: Կուրծքը: Մեղվի կուրծքը բաղկացած է չորս մասից՝ Ամեն մի ջեի, միջին, վերին ն միջանկյալ սեգմենտներից։ մասն իրենից ննրկայացնում է մի օղակ, որն իր «երքին բաղ-

գալիս Խիտինային նուրբ

մազմղուկներ,որոնք միացած են ղգալության

5,99

իՀարկե,առանձին

ու

են

դուրս

Մոսկվայինը՝ Աբխազիային

մմ

գոնվում

Ս

Սովետական Միության տարբեր մարզերում ն չրջաննեմեղվի կնճիթը լինում է տարբեր երկարության.

Մինգրելիայինը՝ Թբիլիսիինը 6,24

քանակությամբ զգայու-

թյան

ՀՀՀ ԱԱԹՋԹՑՅՋՑՏՅԹՑ-- ՀՀԸԶԸԶԸԸՈԸ

՛

որոնց դերն |է՝ Մմաբքրես միննույն կառուցվածքը, ուոքերն ունեն Թաթի բեղիկները: դեմքի առրչեի մասը, գլութը, աչքերը ն մուոր ներսի կողմից ոլասո ված է խիտ Մւաղմղուկներով, ատռջնեի ն նխ լխողանակների գործում են ծճետնից գեպի որոնք հնժան ն են ու առաջ գլխի աչքի վրայի ծաղկ ասի մաքրում ոշինի:ԲեՀոունեն ոտքերն զիկները մաքրելու Համար առաջին ղույդ ուկ

Տարմարանք:

Միջինկամ Եոբկոռոդզույգ

ոտքեր:

Մեղուների կառուցվածքը:

երեք

տե-

Ռաքշերը սակների ոտքերն էլ նույն ելուստներ, որոնք կրունկների ներբնի անկյունում կան սուր նն գոչում խթաններ: Վերջիններս չետնի ոտքերի վրայից ոլոկումմ են ծաղկասիոշու գնդիկները ն գցում բջիջների ժեջ։ ուռքերն Աշխատավոր մեղուների երրորդ կամ վերջին զույգ ունեն «ետնյլալ ճարմարանքները. սս) խողանակ, որը ծառայում է մարմնի վրայի ծաղկավիոշին մաքրելուն. բ) ղամբյուղիկ, որի մեջ աշրատավոր մեղուն կուտւակույ ունեն

«ոռղլաքած ծաղկառիոշին՝ 9--14 մգ. ինչքան զատբյուղիկը եծ լինի, այնքան մեղուն շատ ծաղկասիոշի կբերի փեթակ. գ) Հատուկ Ճալրոիարաֆք՝ունհլիներ, որոնցով երրորդ Հալելիթի միջոցով մոմի թիթեղիկները որովայնի մոմային տանում է բերանը՝ միասիկացնելու, մեղրաճաց ններից Հանում գործելու ճամար: որոնք ունեն Մեղվի կրծջի վրա կան հրկու զույզ թներ, ուժեղ զլարդայած մկաններ: Օ60Առաջին զույղբ ծժծառայում է ճառսոկասես թոիչքի Համար, այսինքն՝ մեղվի ծանը մարմինը պատում է օդի մեջ ն տանում աուսջ, իսկ վերջին երկու զույգ են շարժմանըյ, ծառայում որոլես ղեկ ն թոիչԹներն օգնում են կամ այն ուղղությունը: Քին տալիս այս Քանի որ կըրծՔին ամրացված են ծանը աշխատանք կատարող Թեերն ուսքերը, գրա ճամար էլ կուրծքն աղպաճովված է ուժեղ զարդացած մկաններով: Մեղուներն առանը բեռի թռչում են ժամուո մում կմ արա դությամի: կմ, իսկ բեռով՝ 19--30 է մեկ երրորղ որը կազմում մարմնի ոշովայնը, Մեղվի է մասը, կրծքին մլացած ամուր ելուստով: Ռրովայնը բազկացած ք 6 Հճոդից (սհգմենտներից), իոկ կիսաճոդերիցը, քիր

ուո-

ու

Հոդը՝

Նկ. 15-

:

առաջին

այ բ) երկրորդ դ) երրորդ

զ" 13 ք

աք "

ջ. թթան 3.

Հարմարանք

բեղիկ մաբրոզ

1.

"քոր

դուզ

զուտ

վածքըՄԵղվի տաքի կառուց

4.

ղամբյուղիկ»

խոզանակ:

որովայ, այի (ստերնիտ) (տերզիո)» կարող է թե՛ երմեջքային "րո վալեր միջոցո որոնց նուրբ մաշկից, է մայրհրիհ աշՑոթերորդ ե թո՛ լայնանալ: է խայթոց: ր դարձել կարել ձնավփոխ մուտ ն

ք

մեղուների խատավոր իրար Հոդերն

ու

կիսաճոդերն

ոո

Մենտը վն որի մաշկով: Ն ուրբ

նա

Մայրերի խայթոց չունի:

լ,

:

: Բո որովայնը

միշտ լինու շնորՀիվէլ որովայնը է յոք բազկացած

Բոռերի որովայնը

միացհող

:

վիճակում: արժուն էլ Համար ր

նուաաձե րա

է,

մոտա-

L

"l'Ufbuq_f, J.,[w,11pJw'i., dw­ ,[npwU[bU nuzf, ,z , q.'i.iwtntf ur,[11L1i . n,f,if, J,b21 finnhrfa Jm'i.i,f, t:bzmn,[JJwJp Jw'i.iwq 11r11tfw1'i.i[! . Ill Jw,l�­ np11,[w1'i.i'i.i wJn,p . uq 1[bnw,[ 11pnt/JJt1l'i.i[! 4L"l' f,

t,

,[wJ Jw q_ J q_ 11,q'i.ibp11,[1

U.zfuwmw,[np

t

Jb ,z,f J/i

mw d1

Jwz4f,

q.m'i.i,[11 ,z -/;wp"{wJf,'i., qb ,z dbp[! w:pmw11pnlJ b'i., JnJ. JnJf, wp­

u,w1q_wm11ufp qwmw·p,[n,J { npn,[wJ'i.i· f, 2, 3, 4, 5 1n11bpf, 'i.ib p­ [!L.f, 4 11 'l Jf, 9, 11[' n'i.i9 ,ft, w q.m'i.i,[ 11,J h,'i., ,111 ,1 wpmw·11pn 'l ,;w­ Jh tf,'i.i brp 1

mw,pphp "I 11 "I nllJw 9f,w'i., bp.f, u1wmqb ['[! ·

IJ.pfuw'l.wfiwfi { 'fnp2) l:wJ2wqf,fifa

Jb 7. n,Hpf, .l)

P.pf,if,uf,f, bpuwfif,

. bm L.JwI Jb 'l" ,'i.,bpf, J nm 11l'i.,f, t;

))

( qhqf,fi)

.l)

11!1&Jlill9llll!]lll,,,��lllll!III!--•

P2fi2f,9 'i.inp 11mpu bqwJ

Jb ,z nl'i.ibpf, JnlUt

lfb ,z n,'i.ibpf,

yµj.f!WJj, L

1wu11l­

'i.iw9Jw'i.ip

'l_llllf-[! 'i.i/Jw9

q.b ,z .l.bp[! ,

f,uq

9£ IJJl, {Jf1nrz q.l, rz3t17

lf-' 1[' ­

J.bp'i., w'i.iJf,2w"lbu lb'i.,

9lrz3t11

1w­

unl'i.iw'i.inlJ b'i., 'hpw .JnJwJ/1'i.,

dwJw'i.iwq 'I,�. w)

JnJ

wpu,wqpn7.

Jbpnl/JJwf,

/Jnll w'i.inl,1

wpmw11prnJ /Jnfil/!'i., ul1 u i,1 Ill

'fl, 'lJ.bp,

dwJw'i.,wq,

p) JnJw1f,fi sw1b1f,•

, bj,p

,;Jnlu,[wJ.[!'i.,bpp ·

. wuwqnlJ)1 'i.,n,,1 b'i., -/;wpU[bpn,[ (U--18 opw�w'i., t;

lfb ,z ,f_f, ui ,zb-uinwJn.[!UWJf,'i., mpw4m'i.i u4u,[nlJ

w•'i.i9&11lJ

t

/, 'i.,,

opw'i.i/! wtfbtf, zwm JnJ b'i.i

16. ITh'ltJ.� nrntJ.wJ&Jl .

t

�,p1,1Ji.9 ·

. wpum,,;­ t;

pbpw'i.if,9,

41w'i.ip, WU[W 4hpw4pwq,11 ,z[!, "{'[! q.[fu,f, funnnlf,9

, L· n tf qpJ-p,f,, W, U[ W npn,[-w1'i.iJ, Ju nnn w, 4w, qJmJ t [!11Lj'r IJi, 'i.,9, 'i.ib

w1uf,'i.i .p'i.,' Jb ,zpw"fwp41 lfb ,zpw"fwp4f,9 u4f,qp 'bw,z f,.[![!' umw·Jt1[!U[!I

[W•i/_

t

t wn'i.inlJ

Jf,1.­

U. z,Juw,mw,[np Jb ,zn,'i.ibpf, Jb 'lf'WIU[ WP4l!

'l_WJflf-W9WJ- /, J-w•nWJlll,1

(butnt lJ,b ,z n,'i., Jw,zfrfr'i.i:bp,f,9

t

np,U[bU qwJwt'i.iU114w,[t1{" "{W­

t; . w-,[w/!wJ-

1'i.ib14mwpf! L!J'i.in,J

t

· wp4nu!�q, "'llfLn b ,z I,_ rpbpnlJ 11wm , b,fJi.u 4f, Jb 'IJ["W',;w9f, P2J.rt'i.ib pfi Jh1.1 lJ,b11pw"(W['qJ,

mwpn ,z n�JJJnl'i.i[!

Jf,L. . 'i.imJ'i.,

dq dq dq dq

��-rant./? Wf''{IW·

q.b ,z­

J11Jw1f,'i.i

J,,u, 49 ,09 .l) 50 ,00 48,77 .l) .l) 51,8

U[WJJw,'i.,'i.ibpnlJ

lfW["(/1 Q)W1, wLn1oLlif'

/: wr w " w,zfa .,P

'I,�. 17. ITh 1t t.� Jwrun'{ntpJ w& orqw&&hr& n1 qh 'l Hr11: J .... . /1'b ,z,[ f, p'i.iw•4w'i., 'i.inpJ.wl 4,bp[! tpw ,z 4w9wJ

t

t;f,J'i.iw4w1'i.in1.J

w�piwrrwm&hrp9 ' zwtpw[l f,9, OU[W•JPO, 'I-LfnL4nq.w1J,9,

npn,'i.ip.

�wjuu,f_n1.J b'i., thpJnl{JJw'i.i wnwtw9Jw'i., b. Jbfuw'i.if,4w4,w'i.i wz­ /uwmw'i.i.p 'i.ibpf,

.t;wJ�i[':t

lfb ,z,[f,

JwpJJ,'i.i.p

uu'j�mw�mgwJ �& &J mphr� 9 , npn'i.i.[!

4wnnl9,f_nlJ

{f,J'i.iw4w'i.in,J

(

w'i.i{pw­

dl"t.in b'i., wzfuwinw,[np Jb ,z,[/i 4wp'i.iw{1niP W{'JIJW'f('n ,z qb ,zJ.h­ pf, q.npJn,'i.ibnlJJJw'i.i, JJpJJnip'i.ibpf, qwpq.w9Jw'i., L. JwJp Jb nl­ ,z 'i.ibpf, J.,f_w11pJw'i., .t;wJwp, �wrll{W �& & ntphre, 4n,mw4,[nLJ J J b'i., npU[bu "{wzwp I,_ wHpwdb in· nlJJJw'i.i q.b .[!nLJ q,nfuwpf,U[ {

Ար

|Ը

Հանքային աղեր

նակ

ն ջուր:

առանց փորլույծ

առա-

մմ։

Մեղվի միջնաղիքի

մայր իսկ բոռե-

չէ,

մարսողության

են Հայտնաբերված

երա

խաղողաշա-

) պիոարարը

է

է

27"

): սլիտակուցի Պին, ամբողջությամբ կատարվոսք

են

տրոչում

Մաղոաշաքարի ), իպաղա (տրոՀում չ տրիպսին(որոտում են

շաքարը

ինվենտազա(եղեգնա

Հում է Մեղբապաոկի Կլիկոգենը՝ կենդանական

ղա

(օսլան վեր է աժում եղեգնաչաթարի), գլիկոգենաղ, (արո.

ճետնյալ ֆերմենտները. աժիլա-

տրակտում

մուռ (Կտամոքաի) երկարությունը մմ

բինը՝

39 մմ, մեղուներինը՝

մմ է, երկարությունը

մգ արտաթորանի: նրա աղիրի

ԱՐՈՐ Ց մին

,

տ.

ե

ձն

՞ ժամանա

նորի

6-2

՛

ամիս

ազիբը:

ա

դեպի

՛

|

կղկղանք,

ծառայում

որոն,

Պայմաններումն դատարկվում է միայնայն ՐՐ մեղուն ձժեռանոցից էն դուրս գնում: Հաստ աղիքի պատերինկան Հատուկ գեղձեր, Տը Կո

-

միբնաղիրը միացնում |

վժկումներն ուղղված

ն Ղրի :

պաճեստ., արաաքորության

է այդտեղ

«

աքե

մնում

է.

արտդ

"մոմի

ն

ուղիղաղիքներից: Բա-

ատամիկները նպաստում էն րտաթոք րությաջ շարժվելուն դեռլի ւու ոդ Սամ մամա աղիքը ձմնովա ընացքում

ններքն, իսկ

Ր

մկանն ամուր րաւ

է

կամ

է, որը

անրակ աիարան հարակ աղիքի ննրորպատի վր կան ի իո դրսից այն պատված

չլուսել

աա

անտեբ

րամ

ժիջնա/ զ արտադրվում են մի շարք ֆերժենանի ԱՐԱՐԻ: որոնք օժանդակումեն կերերի մ 1Բ"Րի Մարսողությանը, Վերջնաղիջը բաղկացած է ն աստ

արսո

ին

չացնելու, կարող է կութակվել

կառուցվածքը: ), օսլան

18.

մտնում

Աշխատավոր ժեղվի վերջնամիջնաշիթդիքում,

Լոմտ քում,

"

թարի

նկ.

էն

աժխաջրատներին։ Բացիերոճիշյալննրից, թմբաղադրության եղվի կերի մեջ դանազան միտամիններ, են

աալիս,

որ

այն Ճոխ ն

քայքայվի'

ՇՐՋԱՆԱՌՈՒ

Մեղուների արլան չրջանառությա աոռրբնրվում է Ժլուս կենդանիների ա Բարձի տվպի կենդանիների արյան իսկ մժ ատրվում է փոկ ախիստեմով, ժով, այսինքն արյունատար անոթնե կացած նն հրկու մասից. տոսին մ կամերաներից ն գտնվում է մեղվի ո կողմում, որը կոչվում է սիրտ: Այդ կ միացած են ճատուկ անցքերով, որո բացվում են միայնդեպի առաջ: Ամ ր րաններիճանգույցներով, որոնք ապ միկ աշխատանքը՝ շարժումը: Սրտից հական խողովավ, որը կոչվում է աոր կրծբի հիացան տեղում տալիս է որո ուղիղ դնում դեպի գլխի խոռոչը ե ծայրով։ Արյունն այդ խողովակից լց առանց 7 անցնում ր կրժքի րծք անոթների Ֆե որովայնի խոռոչը ոչոլում բոլորն բունը, Ժտնելով բջիջների մեյ, սնում շփվելով ամա տո ախեպների բե նու նուրբպատերին, ատեր աժ է Բչիչը, թարմանում է: Արյուն մոտով, վերցնում է մա (միջնազիքի) Թերը ն դրանցով ճարստացաժ մտնում է

չորս

ՄԵՂՎԻ ԱՐՅԱՆ

Մեղուներն

ունեն

թբի ղդույգ ն կրծ ճետկոկորդաւյին կոկորդային» նակարնորըաշխատավորմեղուների Հանդես է գալիս երկթիակաբեր որի ամրացմանճիմնական վայրը վերին դեղձիարտադրած »զութը կազմումչ մուր» չ/լուքի բաղզադրիլնյութերի «

՛

ֆերմննաննրը խառնվում արտադրած

Ժ՝ ,

նանման

նկ. 18.

Կորի

ա

Լ

Է,

ՄԵՂՎԻ ՇՆՉԱՌՈՒԹՅՈՒՆԸ

ո

:

են

է

Ա

Տար ել» որի հ :

ճն

ու

Ա.

աժխաքքու, ՄԱՆԱ

մաթիվ օդատար խողովակներ, որոնց միջով ԴՈ նե աի անցնում է մարմնի մինչն ամենավերջին կատարում ցաղայիոխանակություն՝տալիս թվաժնուվ ճարուստ օդ ն վերցնում կեղտոտ՝ օղ արտաշնչում: Շնչառության բուստ կ մեղվի դապարկ որովայնի ծավալը փոփոխվում է. օդապարկերն օդով լցվելիս

ժում

դուլգը

Մեղվի շնչառություն

«երեի Տար

:

աար"՞բրավո գանվում կրժբի վրա, իսկ մուլզը՝ ՔՈՒ ի վրա: Շնչառականխողովակները,անցքնելովԱրագա կաղԸ: օդասղարկեր:Օդասլարկերից ուր ո

մ

լ

սրտի կծկումներիքանակը մեկ րուղեույմ հասնում է 8--12-ի, իսկ մեղվի Մ ուռ՝ Հանգիստ վիճակու՝ 60--70- իչ շարժման ժամանակ 700-ի, թոիրչբի մամանավ՝ 120--150-ի, "

Մեղվի առյան չոջանառությունը:

արտի

խոռոչ. Շ ԵՐ

մկանների կամ ենթասըոոային մղվում է դեպի սիրտը: ատուկ անցբերի միջոցով, Ք րացվում են դրաից դեպի

Էտոծանի

փականներ.

թ րբքուրներիմոտ

:

մն

ար աի

ասա

ունեն

ներս:

որոնք

Արյունը

ուռոժանու

մոզ

ԱՐԱՂ

է իր

կըժ-

հրեք

(պերիֆերիկ) հ

Ր՞

նկ.

20.

9`

են

տարրեր դ

Հատ

ն

այլն) ն ղգայության ներվեր ներվային սիստեմի: կնենորոնական լին սիսանմիցծակառակ ուղղությ որոնց միջ այլ թելեր՝ շարժիլ ներվեր» գրգիոր Հաղորդվումէ մկաններին,ի Հետ ները կապված են այն մկանների դրդիոների այս կամ այն ւատասխ Դեռբ է ասել, որ ներվայինՀա է ա չյուրն առանց գլխուղեղիկարոդ եթե գլուխն անջատենքմարմնից: մ

այխարձից րնդունում

կայիններվային սիսատնմիցչորը ր ներվային ճա միացած մի շարը կրծքում, ճինդը՝որովայնում)" դտնվ Մեղվի մարմնի մակերեսին մուզմվ մուկ օրդաններ՝դզայության

կ ներվային սիստնեմլ կննոտրոնական է Հանղզուլցն ոյն առացացելերկու

Հիմնական՝ ռիմպա թիկ:

մասային

ծայրասիստեմ,տրտուքին՝

(2

ՇՀ

Շտտսոտ կո «Տ

բաժնից՝ կենտրոնականներվային

կչոնում

Մեղվի ներվային սիսբաղկացածէ Հիմնատել

ՀԱՄԱԿԱՐԳՌԻԹՅՈՒՆԸ

ՄԵՂՎԻ ՆՅԱՐԴԱՅԻՆ

կում:

օրդանների

են շնչառական կատարում մուռ

Մեղուները

փոբրանում: արտաշնչելիս՝ մեկ րոպեում

չափով,իսկ

մեծոռնում

որովայնը մարմնի/-ի

ՐՊ.

ժամանակ ապրել ն ընդճա-

Ի

կառակը, առանց է

Ց

ժաիմնի զլուխը նույնպես կարող է

չպրել: ներվային

ք

Հան

շնորՀիվ Հաճախ ն, Ն անցուց Բոմցոնրի ի Քանի //

ԹԱ

ցած

լ

օի

աոաջ

մաո-

մեղուն,որը ժնագել է է կարողանում

մեզիի մեջ,

խայթել:

-

ԵՎ ԹՈՒՅՆԸ

'

|

Աշխատավոր մեղուները

ճն այլ միջատներից կենդա-

ՎԱ) Հեր

նիներից պաշտպանվումին

Նկ. 21. Մեղվինյառղային

խայթոցով: Հանգիստվիճակում մեղուն

խայթոցը է որովայնի տնզավորուժ Ճամակաճգությունը: ծայրում ի միայն երջին խայթելու ժամանակչ դուրս ճանում: Ն կամ մարդկանց ս կենդանիներին ր լիս կժկում է որովայնն Թոցը թողնում ն ամ խայն Հ ատուկ մեջ: մկանների Թոցի ատամիկնի: խայճիչ կ խայթն ինքն խրճն խորանում որչիվ է, Հէ էո Խայքե ու

ուղ

Հոտո

Դրվում չ

խայթոցըներքին օրգաններիմի

Մարժնիցն

մնում

աան հինայի հինՀ

մասի Հեւ

խոայթաժ տեղում,որի

Հետե-

0թե մեղուն խայթում է միչատխոցում է նրա ամենանուրբ տեղերըն ՀԻ" Բոց անում անցք, է որտեղից6շտությամբ այսպիսի դեպքում խայթը. մեղունչի մաճանում: Մեղո նմ արդկանցխԽայթելի» մաշկի տակ լցնում չ ՀԵՐ «(` Թույն, որն առաջացնում է է/

Հարոն

Թունավո ե կշռում ։ 0,25--0,38 ցավ ուռուցը թու մգ, Մեղունմի անդամ միջատներին, խակ մկներին, արարոժտերին՝ Մ 14Քին անգամ խայքելով: |

.

րին,

ո

այրող

վեր

2-5

ջացնումչէ մարդու օրգաՖրզմի քունավորում, իկ 500-ը՝ մաճ,

եթե իճարկե

հմունիանհտ չուօրգանիզմը

նի: Այս

քունավորճեղուկը

է թույն վերումշակվում

երկու՝մեծն տադրող

աի-

փոջթը

գեղձը դեղձերում։ Մե բաղկացած է երկարավուն խողովակից, որի բջիջնիրում արտադիվում է թույն:

ԽԱՅԹՈՑԸ ՄԵՂՎԻ

21Խ

քույնը(ժիանդամից) 21112

ու

մեղվի

վերջին ժամանակներ» կատարված Հեւտաղոտուեն տվել, Թլունները ցույց որ մեղվի թուլնը մի շարք նյուննրի րարդ խառնուրդ Նկ. 22. Մեղվիխայբոցը: է, Փոքը դոզաներովթույնը մարդու ճամարվտանգավորչէ: Թույնը (ճաճախակի խայթեէ լու ճամար դառնում մարդու սովորական, դեքում), նիսկ նրանց ճամար, որոնց ոտ խայթելուց առաջանում է մարդու մարմինը ձեռք է ուռուցք:Հաճախակի խայթվելուց բերում ճակաթույն (իմունիտետ), որի շնորչիվ էլ խայթվտծ տեղն այլնս չի ուռչում: Մեղուները սուր Ճուերից (սխտորի, գինու, օղու, օդեկոլոնի) շուտ են գրդովում, չեն սիրում Հատ/կասես քրտինթի ճոտը։ Քրտինքիսուր ճուտ ունենալու պատճառով Հաճախ ճարձակվում են ձիերի վրա ն կարող են թելով սպանել նրանց: Մեղուներինկարելի է ն նրանց խալթելը մինիմումի Հասցնել միայն ծխի օղնուեն մեղրի թյամբ: երը ծուխ ենք տալիս, մեղուները թԹասիվում լցնում մեղրով: իսկ մեղիապարկբ վրան իրենց մեղրաղպարկը լցրած մեղուն չի կարող որովայնը ազատ կծկել խայթել: Չնայածմայր մեղուները նույնպես ունեն խայթոց, րայց նրանք այն չեն ղպտաղզորժումմարդկանց, կենդանիներին կամ աշխատավորմեղուներին խայթելու ճամար, թեկուղ այն ժամանակ, երբ վերջինները ճարձակվում են նրանը վրա ն

ԻՐ

խո " Մանգան ու

5»

օգտադոիրժում խայքոցն

Բա ամանակ փադորան

են

միալն այն իանք կովում են մի այլ մալր ան «ետ, մեղվի ինչպես ժամանակ, ռսլալեսզի դրա "օգնությամբ ձուն ուղղաճայուց վանդնեցնեն բջիջի Ճաւ-

տակին,

րամանակ ձվի վրա ընկնի կաթիլ» ապերմուտոզոիդների ձուն ըբեղմնագորվի: դեքումայնկանցկառակ Հա

նի առանը

բեղմնավորվելու:

ձվերից բեղմնավորված է. դաջանումեն մայրեր

ՄԵՂՎԻ

ՄԵՌԱԿԱԼ

,

նք

է ուտ-

նիք

եմ

Մե

անե21781

մ.

Աստանա

,

տեժ

ե

ունենում ման

ող

ու

Մե-

հ

հու

`

Ն

'

րՄ:

ա

ուի

ՄՏ, սնռական օրգանը կուվուք է ձյա սհրմնաբ /արահ, տան: էդի սեռական բջիջն ավելի ժեժ է սննդանյութերով Հարուստ ն կոչվում է ձվարջիջ կամ ձու: Արոփ սնոական մեժ է, օժաված է շատ ոքր շարժունակությամբն սերմ կամ Ը

իսկ

ե,

ա

քղմնավորված ձվերիը՝ բոռեր (արու-

բացատապլես Այն երնույթը, .

տեղի աեան Հաաայաի ղուննրը, ինչպնս մասամբ բաղզմանուժ Մարին Աա հոսկան բազմացումը տեղի ի միալն ի զուդավոբրի (էգի արուի) նրանցըեռական միջողով: Ա միացան տական բջիջների աարթր գեղձերում, էգի

Բնության Մեջ երկու

աշ-

իսվ մեղուներ» աատավոր

ՕՐԳԱՆՆԵՐԸ ԵՎ ԲԱԶՄԱՑՈՒՄԸ

'

նում

ա-

ոի

ձվերից րշ հանավորված լիարժեջ

նիր:

ծնվում

կենդո-

են

կոչվում նիներ,

կուսա-

է

թաղ(կուսական

ֆնոյուն

կամ

մայում)

,

Ֆկ. սլարատհնո-

Մայր մեղվի ձվառանը:

24.

ժիննույն ինչ անոակունօրգանները»

դենեղիս:

տնղուները:լինելովէգեր, Աշխատավոր

ունեն

Աշխատա-

մեղուն: սնդական " մեղվի վոր ոշ վույգ գվաբեր թույլ ապերմատոզուխը» կանները ոՈոարթիի, ե՛խողովակ զը արին քանակությամբ տոլերմատո-չ նրա ձվարանը դացաժ: շատ

ան լա արագաշարժությանչնորճիվ զտնում ենր, "6 է մեծ

ամար Գու ճակվում է ձվի ՀԻ ՞ն կան ոոլմաիսով կատարվում տ հինույլթը կոչվում Լ բեղմնավորում: սկսվում է սաղմի վպարդգացյումն ՍԱ Աա

մորմախ

Վի

որ

խոբը է,

բեր

Աի ապերման

երթա դանու ձնավորումը: Մերմընդունարանը բոռի ղուղավորումից ստացված ամբողջ մեջ, սնում ն 2--5 աարի աստիճանաբարօ ՝ ում ձվաբջիջներիբեղմնավորման ճամար: Ձուն մարգարտագույն Կորոոթվաիտակ վի բեղմնավոբումը: ճում ձվաձուն ժասունացած է ղուլգ ա իջչնում վուն է: ձվարանից ու է բեր խողովակներն այնտեղից էլ՝ կենտ ձվարեր իմընդունարանի առվակի (կանալի) կը, ապա անցնում սերմ, մո

աեւի

ւր

Տ6

ր

Ք

Ավա

շոտ

Համար էլ նա փոքը են, դրա բոչի կարող ղուդավորվել ոի Ճնտ:,

մե

-

Աշթատավոր խողովակ:

ն Հեշտոցը ղունարանը

ու

տո

ձվա-

ունի 5.20

սերմրնսերմբնդ ունամեղվի ձվարանը» րան

,

ույս

ը

օր-

են ղարշոտ

տ

բ

Ա

մայր

որ

օբգանսեռական Բռոոի

,-

անտ

եւ

վարեր

խողովամ

նկ,

24.

նեբր կաղմված բից հրմնարաննե արա սոր

երկու

են

զ

ույգ

1Դ

րւ իր րտածորաո

մեծացրած: Սհոմբնդունաշանը՝ պ

ի

ապտար

ղո

ի

ազի

-

չ

սերմնաթորկաո

մոր ղուգավորժան

են

որ

Մուտ,

ն

մնում

է

Մայր

ա

վուն

«Հետնանւ

«նու

լն

լ մարժ արանը,

ր

բ

Համո,

տա

ր

տող

"չիծթ

-ճյոլչ

ն

սաղմէակ (սպեբմատոզռիդ):

ման

բանի

այ Հավաթվում: ժի ի ր արա երիՈշգոնավորեվարջիջն

գելի

տիվանում

դավորուժիըճետո սռլել: մատոզոխգներն իսկույնուկ.

ռով հոոր ժաշանուի

արվում որի

ոի անուական օրգանը կր-

Հարակցուհ, ռր դուգակցման ժամանակբո-

ոխ ամուր

մորձեշտոցիբեղմնավոր ման դրպանիկենըը, սաաց` վում 1 բոռի ն մոր այնսդի-

մանում

շրչվում,

դուրո Ա» մուրիկները

'

ժաժանակ սնռական օրգանն

ն

Հավելյալ դնդձերից, կեն

օնռական օրգանից: Քոռի

նկ. 26, ա) ձու, բ)

ն

երկո 7բգո:

հայից

ոց, ՔԻՄ,

ԲԱԺԱՆՈՒՄՆ

ԱՇԽԱՏԱՎՈՐ ՄԵՂՈ

առատ

ու

նազնդձնրըիառատորեն արտադրում նն կ նրանը կերակրում են 1--2 օրական աշխ օրական մայր ժեղվի քրքուրներին մայր նրանց ձվազրման ժամանակ: խնա մոլ կամ դայակ մճղուները կեր են սկում նոր դուրս հկաժ 1--2 օրական մեղուն վերջինենր»իրծնց ամբողջ կյանքում փեթ ստանում, Դայակ մեղուները մայլբ մեղվ սնում են նրա ձվադրման ժաքրո ժամանակ, երբ դայակ մեղուները դադարում ծեն կր

Եբկոսովխումբ--7--14 օշրուկան մեղուն

իանչո

հժե ընտանիքընորմալ է՛ն ունի 1--Ջ օլ բարձի Հասակ ունեցող մեղուներ, ապա աշ կումն աշխատավորմեղուների միջե կատա սակալին խմբերի ն ֆունկցիոնալ գեղձերի յակ երնփոխվեն ընտանիջի նորմալուքյուն մեղվի քանակը, արտաքին սղայմանենըը(մ կփոխվեն նուն ուռորնռոմ ան ժութրունը:), բաժանժան նորմաները: Բջիջից հոր դուրս լինում են թույլ ն թոչնլու անընդունակ, բայց ամրառդեդվումեն ն փնքակի ենրաում կատ խատանքներ՝թրքուրներին կերակրում, ա ները մաքրում ն այլն: հոխոտսարդ մեղուների կարնադվեղ ցած, որոնցից արտ ադիված կարնարչութո կրում են մայրբերին ն փոխրաճատակմրքու սարդ մեղուները ճիմնականում ճակում են Ս ններինե լըոցնում նրան կերը, այգ իսկ պ ում են խնամող կաժ դայակ մեղուներ: Խն է բաժանել «եսնլալ երկու թմբերի. պաբելի Առաջինխումբ--2--7 օրական մեղունե րոմ են մեժացջառսակ8--6 օրական թրթ մնդրի, ծաղկափոշու ն ջիի խառնուրդից լ Դատուկկեր՝ լսյուս, որը լցնում հն ուղղակի

ԱՇԽԱՏԱՆՔԻ

խնամելուցե դարում է ձու

կնրակրելուց, մայր մեղուն առտիճանաբար դա-

նրիտառարդ մեղուները սովորաբարչատ

երեկվա ժամերին, երբ եղանակըլավ փոր մեղուներըԹոչումեջ

վարվում,երիտասա րդ

նի

է լ

մեղուներն փրենց նրիտա-

ննկտարարեր մեղուներիցընդունում

վերամշակում մեղրի. էշ ժաղկափոշին ողմում են 3.

ջում

4. 5.

6.

է

են

Հետնյալ

ները. այն

են

աշխոստա-

րոլոր

առրդունյան փերջինշրջանում արտադրում Հետ միասին փեքակում կատարում 7.

Հանզիւտ

ն

Փեթակում մնացաժ նրի-

ղաշաւ

մեղմ

Օրվա այն ժամերին, երը դրսի աշխատանքըդադարում է նեկտար չեն բերում, ընդունող մեղուներըբջիջներից ծծում նն նեկտարը, լցնում մեղրապարկն ու մի որոշ ժամանակ Պետո նորից վերադարձնումբերանի խոռո-. անշարժ մնալուց կրկին վճրադարձնում մի քանի վայրկյանից եւոր ՀԼ են,

դննլուց,

էն

մոժ

ն

աշխատանքԲ

նեկտարը է

Բջիջներիմեջ.

մաջրումեն բչիջեերը, փեթակի ներսում ոլուծոլա-

մարրություն.

փեքակումկատարումեն

օդափոխություն.

են մեղրաճացնը գործում. արկանոցըպաշտպանում են

Թշնամինքրից,

շաքարը

ազդեցության տակ ։տրոչվիպարզ մենատների

Աշխատանքի վերը նշվաժ բաժանումը պայմանավորված մեղվի կյանքի տարրեր

ժամանակաշրջաններով նրանց այնօրգանի վիճակով, Այսպես, օրինակ, մեղուն կնրակրում է թրթուրներին այն ժամանակ, երբ աճում նրանը կաքնածյութ արտադրող դեղձերը, Մեղուներն «կռում արտադինլ դորժել այն ժամանակ, մեղրաճացեր երբ Համապատասխան դեղձերնսկսում արտադրել մոմ այլն: Այդ ժամանակամիչոցները կարող երբ փոխվել, փոխվեն Մեղվի ընտանիքի նորմալ վիճակը, մեղրարձրթի ուժը, ժամանակը բնակլիմայական այս

կամ

ն

են

էն

մոմ

Լ

են

ն

քե

ն

դայմանները: ն նբա Նեկտառի ընղունումը վերամշակումը մեղոի:Սովոբաբար ճավաթող

մեղուները նեկտարն անմիջապեսլեն կուայն դաշտիցբերում

տակում բջիջներում, այլ

ընդունող մեղուներին, որոնք անցնում են տարը

թաժանում

կերակրող քաղցած

ն

Հանձնում

են

բնի ներսր ն նեկ-

մեղուներին,

իսկ 22 կերակրող, խնամումեղուներընեկտարիպաճանչ չեն զգում, ապա բնդունող մեղուների այդ նեկտարըկուտակումեն դոյ-

տարկ բջիջներում:

) թքի (ռախարողան

մեջ եղած ֆերշաքարների (գլյուկոզայի ն ֆրուկտոզայի), որից ճետո լցնում են բջիջների նք նեկաարի մեչ հղած ավելորդ չուրը գոլորշխացնելո' նսպլատակուվ մեղուներն սկսում են հննկտտրըտեղափոխելմի Բջիջից ժյուսը (դրան զուգբնթաց կատարում են օդափոխություն), մինչն որ 3040 շաքար պարունակող նեկտարը խտանայ դառնա 70-80), չաքար պարունակող մեղր' Գլխավոր մեղրարերքի օրերին, գիշերները, նեկտարի վերամշակման ժամանակ մեղվանոցից ուժեղ ձայն է գալիս (ինչնա դետի խշշոց), դա օդափոխության, նեկտարին փեթակի միջից ջրի գոլորշիացման ճամար մեղուների կատարաժ աշխատանքիձայեն է: նեկտարիվերամշակմանճամար մեզուները մեծ էներգիա են պործադրում. Ճաշվված է, որ 10 կզ տեղը վերամշակելուճամար ծախսվում | 2--4 կգ մեղր: ինչպես ահսանք, նեկաարն սկզրնական շրջանում լինում է ջրալի ն /յարունակում է 3010 շաքար, դրա շամար անճրաժեշտ են եժ դատարկ րջիջներ, որոլեսվի մեղունձրը քանակությամբ նեկտարը, մինչն վերամշակելը, տեղավորենայնոճղ: Փնեթակում մեղրի կուտակման ճամար դատարկ տեղ չլինելու դեղթում մեղուներն աշխատում են դանդաղ, ոստի մեղրաբերբի ժամանակ երանց միշտ պետք է տալ պլաճեստի դատարկ միղրաճացեր՝նեկտար1 մեղր լցենլու ճամար Փեթակին բջիջների մաքրումը: Բջիջների մաքրմանը զուգակցվում 80 մի չարք այլ աշխատանքներ, որոնց մասնակցում են ոչ միայն երիտասարդ, այլն ծասակավոր մեդուները: Բացի բջիջներիպատրաստելուց, մեղուներն զբաղվում են նան փեթակիմաքրությամբ, այսինքն՝փեթակիներժեջ եղած րարդ

դիա

սում

նղաժ ազրը

երն աղիր

չատ

նրանիցՃճեռու լափում: մփ մեղուն չի կարող տանել, ապա 8--8

դուրս

է

ն

հն ճանում

ն

հասին

արկանըՑից Դո չրւ ե) ԷՎ անում, իսկ ելն 2217 ժանը է, խրննցուժից վեր, ռյա թշում ին փեթակի ՝

՞

անկյուն

ները:

-

Մողվապածները անանելովփեթակիաոջն թափված կեղեն մոր, կարող մոտավորապես եզրակացնել փեթակում տիրող դրության մասին. օրինակ՝ ի

գա նշան է, Հատիկենը,

որ

«փնթակի ներոումմեղրի

բջիջներում է. շաքարակալվել

պաշարի

ծաղկափոշու բորբոսնած կտորնկատելիս կարելիէ քզրակացնել, որ 2.

րոլ,

փեթակիներսը շատ խոնավէ գարնանըե ամռանը փեթակի արկանոցիառջե թավիմած աշխատավոր մեղվի Թոթուրնելրն ու վկայում են ճարսնյակները բոլորովին վերջացել է, ժ,

Րչիջներիցդուրս 4.

մեռած

նն

Հանել |

թափել.

ձագատվության շրջանում փեթակի արկանոցի առջե նիիտասաիդ մայր մեղվի նշան է, առկայությունը

ոի ընտանիքը դադարել ք ձազմումյուցՑ. մեռած բռռերի ն նրանց Դարանյակների փեքակից 2ուրո

այդ

|

Քաֆելը նշան է, որ բերքը վերջացելէ. արկանոցիմու մայր մեղվին մաճացած վիճակում գտնելը նշան շա ւսկո մ է, ն խջում որ ինտում: է անախորժություն յատաճել կամ ծերացած մայր մեղվին աշխատավոր մեղուո" հան 2. արկանոցիմոտ մեծ 6.

ւ

չ

ո

ղուների թափված ին ելը

Բրա անջուներէն

ներ մի

են

մալ

շարք

այլ

այդ

քանակությամբ փնաշխատավոր

է, որ այդ նշանակում ընտանիքի Հարձակվել կամ ուրիշ ընտանիքից

կամ էլ ընտանիքը,

պատճառներ:

զեական ձագ է

մեղու

մտելն

Ուժեղընտանիքը տարբերվումէ իր փեթակի ներոի Մաջբա որ Արոր 1 րճամի չճն 7. դուր տանել իրենց սատկացրած Թշնամինելրիին օրինակ՝ մկներին, մեժ խիթնոներինէ այլն,մտին նրանք գոճին սավաղուվ են, պատում ակնամոփի Հայու շնրոով,որո լհազի չճոտի |. դար,

ճքակի

շաճոտություն ձոասրաժվի փեթակում: Մեղուները միշո աթ62

չուն Ժոիո էմ ր"

հն

հենփեթակի ք դ ԵԼ/12ի՛

լուվծ Ճիվանդությունը:

Արարտադրվում փո

մ իսկ ի Է թակու

րբԼԶ ւն

ե

է աշխատավոր մեղուների

ու

մ

պաա

0 Այդ գեղ էղ ի թը դամոմային) ոի գեղձերից: Գան են աշխատ ր 2 վի որովայնի վերջին 4 կիսավորված վրա, որոնք ընդգրկում ԱԱ սաօղակների(ստնբնիտների) ստորին մասի երկու Հատվածներըե ռսաօղակների ը մոմային ճայելիներ: Մոմային դեղձերը չեն ձետն նրանք ընկած են մոմային ճալնլիների տակ: Մայր Հ

Ի

արԱԻ

Ա

ղուները

նե

բոռերը չունեն մոմային գեղձեր:

Հրա

պոզ

օրակա-

142--18

րնուների Լավ են զարգացած: իՀարկե մոմային գեղձերը

ժնզ

Հարկ նղաժ գեպքում 5 օրականիցբարձր

մեղուներն էլ արտադրել: Առճապարակ կարող մոմային լավ նեն դործում սկսաժ գարնան ծիկիորդ կեսից մինչ տամառվավերջերը, ինարկն եքե մոմ արտադրելու ճամար նպաստ առատ պայմաններ կեր, բերք, մեղր ո՛ ջերմություն է, իսկ փեթակի 25--46 աստիճան: բույնը: Մեղուները վայրի վիճակում ապրում են ծառի փչակներում կամ քարայրներում, իսկ ժարդիկ ակեցնում են փեթակների մեջ. մեղուները երկու դեպջում աան բույնը կառուցում են մոմից պատրաստած մեղրախա 14 ճացերից:Մեղրաճացերսրատր աստ ում են ժիայն աշն վոր մեղուները, որոնք մեղրաճացիբջիջներում կուտակում են իրենց Հավաքած կերը՝ մեղրը ն ֆազկափֆոջին)ն այստեղ էլ պաճում են իրենց ձաղերին։ Մեղուները մեղրաճացերը դորում նն ուղին, ուստի խորճուրդէ տրվում փեթակներըդնել ուղիղ, ծուռ դնելու դեպքում նրանք նույնիակ շրջանակավոր փերքակումբուլնը կառուցում են շատ անկանոն: են

բոլոր

Բորը

մոմ

1 րասԹ. թր թարմ:

երազ

Մեղվի

նրանց

չ իրենց

Ի

ո

ք փեղրաճաւց Յուրաքանչյուր խաղկացած

աոան Ի"

վեցանկյուն բջիչննրիցչ որոնց պատերը չատ նուրբ են, այն Ժանրը քիչ Հաստացաժ, որի զնործիվժեղուները դրանը են տարբեր վրա ազատ ման են գալիս: Բյիչներն ունենում մեծություն, իսկ մի քանիսն էլ՝ Հատուկ ձն: Բնականդորժֆտեսակի են։ 1. Աշխատավորմեղվի բջիջներ, որոնք ծառայում են

երեր Հիմնականում մուժ բջիջները

թ

մեղվի բուծման ն կերի՝մեղրի կուոակման ծաղկափոշու, ճամար:Դրանք ունեն 2:46--5,5 մմ տրամագիծ, այսինքն' մեկ Էառ սմ վրա ինկնում է մու 4 մմ խորուԲջիջ, 10--15 թյուն, 0,285 էառ սմ ու

ծավալվ:

մեղրուա

ճ Խրու

ասսիում են

ուա,

ի,

ժաղկափոշին

'

բջիջները

փանհլը Հնարավորչէ:

տա

ԻԱ ՄոմԿԻ մ

լա 8,25--2

մմ

1,

ս

Հրա

է

դուներիբուծմանճամար,այստեղ

Բո-

փոկ խորությունը '

մառորոնքընկնում րջիջ։ ՄՄայբաբջիջներ, ծառայում են Է

բոռերի բուծման հ Այս փոռարջիջներումմեզուննըըխուճամար:

Փաղկառիոչի կուտակելուց, որովճետն

լայն են,

շատ

:

Քոռաբջիջներ, որոնք ծառայում են

2.

միայն մայր

մե-

մեղր ծաղկափոշիչեր կուտակում, ինում են երկու տեսակի. մայրաբջիջները ու) ձագատվության ժամանակ, երը մեղուները մեղրաի

,

ացի ցածից, կողքերիցգործում են Թասակներ՝ մայրաբջիջներ, մայրը ձու է դնում այդ քասակների Ժեջ, Խաշխատափոր մեղուները դրանց կերակրում են, դարձնում բապտուկներ, սրանք կոչվում են ձագատվության

իսկ

պտուկներ:Վերջիններիս բերանը միշտ Լինում

ժայմայբա-

է դեպի ցած

սակայն նա Թրթուրի կախված, միջից չի ընկնում, նրա մեջ շատ

որովճետի եղած կաթնաճյութով պատրաստված լինում է կերը խիտ.

ու

բ) նրբ մայրը պատաճաբար մեռնում է, աշխատավոր մեղուները մայրացու են ընորում փրննցաշխատավոր Բջիջների մեջ եղաժ քրքուրներից,որոնք դնո փոթր են՝ 1- Տ այդպիսի բջիջննրըմեծացնում են ի Հաշիվ Հարկան ների նե պատրաստում մայրաբջիջներ՝

օրական

ոջիջմայրապտուկներ բարձրորակ կերով

օկսում կերակրելանձդարար դրանց կաթնաճլյութով: Այսպիսիքկոչվում են հաբմաբեցբած մայստացված մայրերի մեժ մասը լիճ"ապտուկներ: Դրանցից նում է ու

ու

ոչ

զորգացող

լիարժեք, որովճհետւաշխատավորմեղվի բջիջում Թրթուրները ա հրկու օրականից անվում են

Հասարակ,կոշտ կերով (Մեղրի,ջրի նուրգով)։ որի ճետնանքով ակաում է

խառ-

ծաղկափոշու նրանց ձվարանի ձվաբեր խողովակների քանակը կրմատվել:Այսպիսի մայրարջիչ4

.

ն

ններիցդութս եկաժմայրերըքիչ ձու նն դնուԻ օրական 1500-ձու հ դա է պատճառը, որ այդ2000-ի սիոխարեն500--700 պիսի մայր ուննցող ընտանիքներըշատ դանդաղ են բաղմանում:

Մեր մեղվապաճներից շատերն արձճեստական ձաղեր քողնում են, որ ձագերն րենք իրենց ամար վերցնելիս պատրասահն ի դրանից ստանան մայրեր մայրապատուկներ իճարկն այդպիսի մայրերը, ինչպես տեսանք, լինում են ոչ չիարժեք: Ուստի մեղվապաճներինխորձճուրդէ տրվում արՀեստական ձագեր վերցնելուց 10 օր առւպջ զբաղվել արճես-չական մայրաճանմամբ ն ալրճնատականձաղերին ապաճովել ստացված տոճմային, բազմացման օրգաններովլիարժեթ

ժայրծրով: Քացի վերը նշված երեք անսակիբջիջներից,մեղրաչտացերի վրա կարելի է Հանդիպել նան ոչ ուղիղ՝ անցողիկ բջիջների, որոնք մեղուները դործում են աշխատավոր մեղվի բջիջից բոռաբջիջին կամ մայրաբչիջին անցնելիս: աշխատավոր Մեղվիխաղը: Մեղվի նորմալ ընտանիքի մեղուները ծնվելուց մոտավորապես8 օր ճետո տաք հղանակին կատարումեն իրենց առաջին քոռիչքը(ժամը 10-ից 4-ը): են դալիս արկանոցի տախտակիվրա նրանք փեքակից դուրս ն քոչում երեաները դեպի այդ թռիչքը կոչվում է արկանոցըհրիտասարդմեղուների խաղ, որի ժամանակ նրանք աղզատլում են իրենց վերջնաղիքում կուտակվածկղկղանքից: Առաջին թոիչքի ժամանակ նրանք ծանոթանում են իրենց փեխակի զույնին, տեղին, երկրորդ Սոռիչքիժամանակ, որը կատարվում է նույն ձեով՝ շրջաղատիյ, մեղվանոցի տեղի ճետ իսկ հրբորդ թռիչքի ժամանակ (12--14 օրական Հասակում )՝ իրենց շրջապատի կերի բաղայի ճետ Այսպիսով) ասՀնրանք տիճանաբարդառնում են աշխատող մեղուներ: նորմալ ընյուսմիքում առաջին ըռիչքից 5--Շ օր ճետո հրիտասաիդ մեեն դուներն արդեն դնում ծաղկասիոշինենեկտար բերելու, այսինքն՝ ծնվելուց 14--15 օր ճետո դառնում են դաշտ թռչող մեղուներ, ուրեմն մոր ձվից մինչն դաշտ թռչող աշխատավոր մեղու դառնալի տնկում է 35 օո Ամենաժեր,Հասակավորմեղուների չջրկիրներեն: Գլխավորմեղրաբերքի ժամանակ աչ՝

ժձամառուր

մեղվարբուծություն

դաշտ

դնում բերք

՞

27.

ռ

,

բ

.

ւ

չարսելակու:

Նկ. Մեղվիբչիչնեհրիտեսակելոը, աշխատավոր մեղվի բջիջներ, բ) րոռի բջիջներ, գ) ձաղատվույան մայրարջի աշրարֆիջ, զ) ռնրնկաֆմայրապտուկն իք

նորմ Փի նորմալ

՛

ն 15

ւ

:

շրականիըմիժ մեղուներ, Ընտանիվիճակը փոթ վելու դեպքում փոխվում քն ֆան

նակությամբ՝1-15

.

ր միկատարվում

են

ի

ըկրորդ քոիչքը կա

այն նորմաղենտանի բու, որտեղ կան ճամասատասխան քու-

այ

ն ե |լ

շռրակոաւն տասակում: Այսպիսով, աշխատանքի բաժանումը

բնրելունուլնիսկ

խատո փոթ փիղուԿն ին իրենը առաջին ի տարում են 5-7 րական ճասակուէ '

ի

ու

ետ

չ բութավե

, կնրը

չաղ

տայ

բ

նի

մ

խջշ

ենն ,պաճանյվում է մեղուների ժեղման բնաղդն ավելի արագառաջ

՛

տա

փարժեջնել մեղուներին), ենքաղրենթ ըաանիք կերակրիիլու «ամար վնրցն / խոր ջուր, խառնում իլար, հեղվո Հանա, որվ "հար 07 ցերմությու րաջբի մեջ խառնում են: 9 չուխով ոռահց կոքունենըի հ կանա: մասե կերի լցնում են առղակե ամանի ժեջ հում, ոլյղնուլի որքան կարելի Է ուշ բուրմունքի շարարաջըին: հերը հետո, վաղ առավոտյան (մինչե մ չրաժնշտ է մեղվի ընտանիքներին կ կերով՝ 100 գ սաչշմաններում:

ծնանսությանը:Հոտաթիքըող կուլ

Մ

հնբ մեղուննրի մեջ արչձեստա պայմանական ոհթլեքս ղեպի այլի սում ենբ մեղուհննրի միչոցով փոշ ժեդխելու նպատակով օղտաղործվու առում հն ճն ոկայ ձնով:

ալն նրա

ուն ունը, տոլի ց Հեւ դունիրի առանը որե մեղվի օղեությ իյսիսով, մեղվի կորի աղբյուրը: իո յիվ Բեղուններըդաշտում տասմ Ժիչիդ զանուն նն այի ծաղըկները, ս մեղուն. դրա ամար էլ մժ արող Մեկ ոնսակ ծա չոթավում հի Ժփիույլն

Մեղուներն իր Մեղվի «պարը»: մեղուներին ռի տիջոցովշրչառլյատող տչե կերի աղբյուրի Հեռավորությո

դունիրը

չարկ հղաժ դեսլքում կար ձագերին կճր մողրայացել դործել ռե վճրամշակել ն այյ: կատար տել,

։

աշխառանքի ֆունկցիաները. նրանդ /

գտնում, կլոր պարի

'

:

:

ՏԵՎՈՂ

Աշխատավորմեղուննրի կյանքն Գարնանըծն ամսից ավելի չի չում:

ՄԵՂՎԻ ԿՅԱՆՔԻ

կանորեն

քերի

ու

|

Նկ.

28.

'

Մեղվիկլոր ւվաբր:

ՇՆ»

:

.

|

ՄԵՂՎԻ ԸՆՏԱՆԻՔԻ ՈՒԺԻ

նան

վի ընտանիքը ձմեռանոցից դուրս դնել սկզբից դնում է օրական 50--00

Մայր մեղվի ձվադրման սկիգբը ն պեաք է ընդունել գարնանայինառաջ

ու

` միջոցով ճայտնում են իրար այդ նոր կերի ժինչն աշուն, մնեծ-մասամբ ձմեռանոց աղբյուրի ուղղզուքյան ու'ահղի մասին կ բերաժ նոր կերով իրար կերակրում ները, որոնբ ժնվել են ամառվա վերջի նն, որպեսզի մնացաժների մեջ ես առաջանա պլալմանական Զմեռանոց-դնացող մեղուները, նայած ռեֆլերս, նրանթ այդ Համի ու Հոտի չնորճիվ գանին նոր ա նի տնողությանը, ապրում էն 6--9 աաա ամրողջ ձմնռր գտնվում են Ճանդիոտ Այսպիսով,ճազարավոր տում մեղուներ, որոնց մն արճեստաե.փներգիա նն վատնում: Մեղ առաջացրել են պայմանական ռեֆլեքս : աշխատանքի բնքացքոււՐ նեխուրի ն առվույտի ծաղիկներինկատմամբ, ման ժամանակ: շամ: չում: փեթակիցդուրս գալով կժոչեն դեպի Ճյուժվում ե արտերը ն կսկսեն առվույտիծաղիկների են մեջ փնտրել իրենց ոչնչանում մաշվում թռիչքի մամ ատացած կերը, Հազարավոր ն անձրեների Հետնանքով, իսկ ճան մեղուներ ծաղկից ծաղիկ քոչե(ո, կկատարենխաչաձն փոշոտում, որի շնորչիլ տոռվույտի̀ դնում թշնամիներին, դրա «ամար էլ բերթատվությունը կբարձրանա100-200 են 28-45 տոկոսով, Մեղու. ընքացբում ապրում օ ներին այս ձնով կարելիէ ամեն կերակրել ատավոտ, մինչն ններիայսպիսի կարճատն կլանքբ մե առվույտի ժազկումն ավարտվելը: ա վիա չանդրադառնա, անձրաժեշտ է, ՆՈ" նա խավն բեղուն մայր որը դնի մեծ " Մնղվաղաձճը պետք է նկատի ունեն արլ փոփոխությունը, աշխատավոր կյանքը ն ժեզվի ինտանիքներիխնամ "լիչ որ միշտ աճր դերակչշոխանկմանն դլխբավոր Ժեղրաբերբը մեղվի ընտանի պաշտային աշխ չել քանակությամբ ղուներ, ճակառակ դեսլքում մեղվի ը չի ուժեղանան գլխավոր մեղրաբերբի նակությամբ մեղր չի կարողանաճավ

են

բիոլոգիական մեղվի ինչպես տհՃատկանիշների,

սանք, նրբ նրանք կերի նոր աղբյուր

Լատ

իրար լիզելով մաքրել:

թյունումուղղակի մեղուների վրա,որպեսզի մեղուներն սկսեն

ՄԵՂՎԻ ԿԵՆՍԱԿԱՆ

ՊԱՀԱՆՋՆԵՐԸ

Պ

մին

2-6

.

են Մեղուները երն մոտիկ տեղում կեր չեն ճարում), կարող ճեռու կմ, սակայն նրանց այդքան թռչելը բոլոթռչել բո արդյունավետչէ: Ամճնաարդյունավետ տարաժությունր՝ մեղվանոցից րերքադաչտ 0յ5--1,5 կմ Հետավորությունն է: Հեռու տեզ թոչելով, նրանք ճանապարճինքամուց ն անձհնից կշյուծվեն, կկորչեն կամ կոչնչանան իրենց թշնամի-

ՄԵՂՎԻ ԹՌԻԶՔԻ ՍԱՀՄԱՆԸ ԿԵԲ ՀԱՎԱՔԵԼՈՒ ՀԱՄԱՐ

մեղու:

տիճանից, կերապաշարից (մեղր, ծաղկաղիոչի), մեղվի ընտանիքի ամբողջական լինելուց հ լավ ու բեղուն մտյրբունենալուց: Մեղվապածըպետք է նկատի ունենա ավյալ վայրի գլխավոր մեղրաբերքի ժամանակը ն դրա ճիման վրա էլ մեղզուննրի բուծումը կատարի այն ճաշվով, որ գյխավորմեղրաբերՔի նախօրյակին լինի ավելիշատ աշխատավոր ինտանիքում

ների անկումը գերակշռում է աճին, այնուետն Հավասաբվում է ամին, որից Հնտո աճը գերակշոում է անկմանը ե փնաստիճանաբարսկսում է ավելանալ աշխատավոր թակներում մեղուների քանակը: Մեղվի քանակական աճր ընտանիքում է արտաքինսայմաններից՝ դրախջերմասբնրքից» կախված

նան

վաղ բացվելուն, նորմալ ձմեռանոցայինպայմաններինե ինտանիքի ուժեղությոանը:նորմալ ընտանիքումգարնանսկըվբից։ մեղվանոցը ձմեռանոցից դուրս դնելուց Հետո մեղու-

ու

առաջինքոռխչքիցճետո, քարմ ծաղկասիոշուն նեկտարի 2յյվաքման ժամանակ, մայրն աստիճանաբարիր ձվադրման ձմեՀ օրական 1000. ավելի Ընտանիքը քանակըճասցնում ռանոցից դուրս դնելուց ճնտո մոտ մնկ ամսվա ընքացքում ձմեռած, է աստիճանաբարփոծերացած մեղուներինոչհաւք խարինել թարմ, երիտասարդ ժեղուներով։ Այդ ժամանակա-չ տնողությունը կարող մ սիոխվել նայած ինակլիմայա-չշրջանի կան պայմաններին, կերապաչշարիորակին քանակին, դար-

|

:

ՄԵՂՎԻ ՊԱՀԱՆՋՆ

ՕԴԻ

ՆԿ

այդ.

է

՝

որ

Է

վրա: մթերատվության

ժամանավ մեղրաբերքի Գլաավոր մշտապես ժեշտ է ընտանիքներում

նում

իսկ դ կատարելուց, աշխատանքներ

այդ լով օդափոխության

պետք իմանա, իեղվապաճը աշխատան

նակ:

րում

նրանք չարվում հն արկան ուլղում դեպի փեթակի ներալ՝ մի են այնպեայ միասին թները շարժում

ե

ԹրթուրներիՀար Մեղուների, փ, որ փնթակ Հոմար անճրաժեշտ գա աժասաթյու փերակի Դրա շճամար թարմ օղու եր ւպնտք է փոխաբինել մեղո խությունը լավ չի կատարվում,

է

բարհկպաստ եղանակինուժեղ ընաա բնրքադաշտ գնում 500--600 մեղու:

չորացնում են ծաղիկներ քամիները

ը) վատ, այն |՝ ցուրտ, քամի, չոր: մեղուները դալտ չեն կարող գնալ, քամ րում են թոիլքին, չոր հղանակին դա իսկ Հար արտադրությունը, նեկտարի

Հավաքելու Համար. ծաղկափոշի

(ռաք մ խոն ա) լավ կզանակները ն ղիկներինեկտար արտագչրելուն մեղո նն կ մաններում ավելի Ճաջող թոիչք

կերից:

ճավաքելըկախթւիէ ջողմեղրաբհրք

անգամ, Հետնապես ավելիբիչ նեկտ ցածր կլ շատ նրանց մթերատվությունը

դնալուն վեբադ բերքաղդայշտ անդամ

ներիկողժից: Բացիայդ,կիանքփոխ

.

եղվիմինիմալ 18 Է ջերմաստիճանը

մ.

ի

ւ

,

չի ոչրն-

ու

մար

նեի

մ

1ժիկի ար-

լ

ուր

մ

ր

րը

ՆԸ

է

ն

այգ-

տոկոսանոց լուծուլք, որբ կարելի ջրի 1:2 ճարաբերությամբ լուժույքի շաքարի ն ջրի պարզ լուծույթ չէ. նր Քարից ն պլաղաշաքարից,լինում խեժային աս, ճանքային աղեր հ ե իի մեջ ճանքային նյութեր շատ բիչ որեց՝ 1.04 ֆոսֆորաթթու, 4.64 Գծ տոկոս կալիում: Քիչ են լինում նան չնայած չեն անջատվում,բայց ճոտ րի մեջ եթերային լուղի առկայությո արժեքավորման տեսակետից: Շա

ները դիժանում

էն

շ

նն

Հարսնլակ. ե ժինչն 326 չորմության, որից բարձր լինե-

ու

Ն ամնճնաին-

ամակ

աի ր կաղա տարու

ա

ձվերը, Քրթուրներն

զեպրում

Փեթակի ներսումմեղվի

տենսիվթոխչքը:

իջնում է, իսկ 18-25»

ճատն

,

րուն

Ս քարմխատանջի չերմաստիման ոք հոց արթռիչքը, տակ նորմալ ե, 300բարձր չինելուդեպքում րան . դաշտուժ.

չհրմուցյանդեպքում մեղունեիրկատա

Համարանճրաժեշտ է որոշ

են

ջրատներ, ճարպեր, չուր։ աղ ն այլ ճ տեղտեղեն գրավ գրավու ակա ցից առաջն ջնակարգ բեր տեսողկի շաքարներով, որով Հ Հեղուկ շաքարաջուրն արաադրվու արտադրող Մեղուները ծ վաքում են, լցնում իրենց մեղրաս

Մեղվի կերի պարունակում է

ՄԵՂՎԻ ԿԵՐԸ

դեպքում կարող են ոչնչանալ, ընտանիքի ներսում նոր շրջանում որից ցածր լինելու լինի 35--86Տ, դանդ Հարանյակների ղարդգացումը Առանցմարդու միջամտության սում կարողանում են ջերմաստիճ էրն փեթակից դուրս շատ տաք մ, խության միջոցով բույնը Հովացնել նել մինչն 36, իսկ եթե դրսում ցուրտ կան ձվեր ու թրթուրներ, մեղունե ճասցնելով այն ջերմաստիճանը` չսառչեն: եթե ինում ձվեր, թրթուրն ընի ներսի ջերմությունը պետք է չու

մեղե հառարում գեղձերիցսներսի նմ ատիճադեպի ի մայրՉմշակված նեկտարն իրենից ներկ

նրա

քյան դրտում մնալով, նորի) են անցնում ոնա շարունակ,մինչն ցրտերնանըն

Մեղուների թար:

ս

պաճպանեն կծիկի

Որապե

աուն րւ ցրտից ն"

ոա ջերմությունը:

նարար, շղթայամն անցնում են

են

լ ռար րոյն միեւ

կեր

ժամանակ կծիկի

մե աան

ավելի շատ

ժասերը շարժման

ն

չննրգիաարտադրեն

ներսի մինիմալ՝ 14-

շատ

իիննց մարմնի որոշ

են

այոզիսի ավալն ավելի խտացնում

դի ավելի

"

Վ նրանով, րացատրվում որ մեղուներն ունեն չատկություն,որ ուժեղ ցրտերի

չորնում, Դա

ղ

՞

իչ"

որից ցաժ իջնելո, հրկարչե դիմանում է սառղչուժ է, Հարց չ առաջ մեղվի ընտանիքը: վայրի պայմաններում, որ» ջերմությունը երբեժն իջնում է մինչն--25. 306

Ա»

Մ

աբ

ու

ՊԱՀԱՆՋԸ

րանից ա քանիտարի ադաջ կարծում ձին, Թե մեղուիի սառնարյուն են, որոնջ կարող են դիմանալ թնե՛ ն թե՛' աք կլիմայական սայմանրին: Բայց այդ կարծիքը Ճիշտ չէ, որովճետն անչա դ

Մ

։

վողմից կավարի աոիոի

ՄԵՂՎԻ ՋԵՐՄՈՒԹՅԱՆ

`

արնամանիքներին

ր

օդափոխություն: Դրա ճամար է անձչրաժեշտ

արկանոցները (րիմ բացել, բույնը Հատակից անջատել| բարձրացնել փայտի կտորո Ր չը շարժելով մի բիչ առաջ կամ իտ:

նան

Հանքայինե

'

Մճղմի

՛

խառնուրդ՝

ու

բի մեջ հղաժ ֆերմենտներիազդեցությանտակ նեկտարը մեղրապարկումվերափոխվում է մեղրիչ որը սլարունակումէ 70--Ց09/0 շաքար, մինչն 20--3000 չոլ հյութեր չուլո կերի մեջ սպիտակուցայիննյութերի աղբյուրը ծաղկափոշին է, որը մեղուն ծաղիկներից Հավաքում է հ ոտքերի վրա րերում ինեքակ, կուտակում բջիջներում որպես պաշար: Մեղուն ժաղկափոլին գլխի օգնությամբ սեղմում է բչիջների մեջ (ծաղկափոշուճետ կա նահ մի քիչ նեկտարի

ննա

րոր

բամշակման

՝

լիարժեք կերի ճամար շատ այլ նյութերը: Այն կարձիքը, թե շաքարը (մաքուր եղեգնա-՝ շաքարը) որպես մեղուների կեր լիարժեք է, ճիշտ չէ: Նեկտարի ն շաքարի Ճճամնմատությունըշատ կողիտ չամեմատություն է, որովճետն նեկտարի մյուս ըաղադրիչ մառերը՝ վիտամինները, միկրուլեմենտները Հաշվի չառնելը ռլխալ կլինի, քանի որ մեզ ճայտնի է նրանց կարխորնշանակությունը մեղվի օրգանիլմի ճամար: Մեղվի բնական կերը նեկտարը, մեղրը ն ծաղկափոշինեն: նեկտարըճում արտադրանք է, իսկ մեղրը մեղուների օրգանիզմի կողմից վերամշակված արտադրանք է, այսինքն՝ քքային զեղձի արտադրաժինվերֆերմենտի ազդեցության տակ նեկտարի նղեդնաշաազա քարը վերածվում է խաղողաշաքարի՝դգլլուկովա, ե պտղաշաբարի՝ֆրուկտողա: Այսպես, հղեդնաշաքարիտրոումը երկու պարղ շաքարների ճամարվում է նեկտարի մարսման սկիզբը: նեկտարը պարունակում է 20--8040 ջուր: նրա վեպրոցեսը բաղկացած է երկու ճիմնական մաճից՝ նեկտարիմիջից ավելորդ ջրի գոլորշիացում ն նեկտարի թիմիական կաղմի վերավիոխում: նեկտարի միջից ավելորդ ջրի դոլորշիացումը կատարվում է Հետնյալ ձնով. նեկտար բերող մեղուներն այն ճանձնում են փեթքակումեղաժ երիտա ռարդ որոնք նեկտարը բիչ(նեկտարընդունող) մեղուներին, բիչ լցնում են բջիջների մեջ (նրանց ծավալի 30Կ0 չափով), որի իմ մեծացնում են ննկտարի տեղավորմանմակերեար, Հետնառրես Հեշտացնում նրա միջից ջրի դոլորշիացումը, դրան զուդրնքաց մեղուները փեթակում կատարում են օղափոխություն, որով նպաստում են փեթակից ավելորդ ջրի գո-

արժեքավոր են

խ

ո

ժամանա

ու

ու

որը

Համար

՛

նա

ծաղկափոշչու

այն

ՄԵՂՎԻ ՋՐԻ ՊԱՀԱՆՑԸ

ստանում է

գործունհությա ղեղձերի

մ

"

որպեսզի մե դնել փալտիտաշեղներ, Ավելի լավ կլ վրա ն ջուր վերցնեն: ն տակառի ծորա փոքրիկ տակառ ակոսներ ի ծ որի վրա լինեն դիգզագ միջով» ջուրն անցնի այդ ակոսների

ա

տաշ

խեղդվե

պետք է պ

այլ յիոքրիկտաշտակներով,

չամար: քրի ամանները չընկնենմեջը մեղուները

ավելորդ սեսիւքեղուներն

դնելՀ է այնտեղ ներ,անծրաժելջտ էներգիա չ

ինչոլնս րոլոր կննղանիների, մ, Հատկապ մար ջուրն. անծրաժեշտ ինչպե մեղրի շաղախպատրաստելու, չկան Հ հսող մոտիկ եթե ժեղվանոցին

|

է,

մային

Համար:Չնայածմոմի

մոմային դե չի պա

ն

աղոտ

է նան

փոշին անճրաժեչտ

մեֆ

ունեն նշանակություն վիտամինները:Ծա ֆերմենաներն ըն ցույց թյան ուսումնասիրությունները ինվ դիսստաղա կա 10 ֆերմենտ՝ քա բիչ ռեդուկտաղա պեկտինաղա։ էրեսլսին,լիղազա» կիմազա տրիպսին, վա բացակայությունը Սաղկափոչու ընթա բաղմացման եղվիընտանիքի քանա են ձվի թրթուրների նում

չ մնալ երկար կարող ճակում ծաղկափոշ

սատյ

Հճավաբելու Հատիկները ժաղկափոլու բչեչներ Համար), Մեղուն ծաղկապխոշ որ տավանում, ւմութ աղա գլխով ն Սաղկա լացնումմեղրը սերեկում:

տախտակիակոսներիմոտ

վերցնեն, Այսպիսով,ոչ միայն մեղվի կորուստ չի լինի, այլն կապաճովվի ն

ջուր

դեմ, ճիվանդությունների

ՄԵՂՎԻ ԸՆՏԱՆԻՔՈՒՄ

պայքարը

ԳՈՅՈՒԹՅՈՒՆ

ՈՒՆԵՑՈՂ ԱՆՆՈՐՄԱԼ

Մեղվիընտանիքում աննորմալ ղալ մեղվաղպածի անզգուշության (բնո ուչետնանքով նիքներըխնամելու առաջ

ժամանակ)կա երբ նա ժանոց չէ մեզվի ընտանիքիբիոլոգիայինն դուխտ կերպով խախտում

է վաբուծության մեղկանոնները, Այդ աննորմալ հրնույլթներն են՝ -ա) Բոռոաձումեղուներ: Մեղվապատն ընտանիքները

խնա-

մելիս երբեմն

անդդուշությաւիբ մայր մեղվին մնասում է, որի Հետնանքով մայրը դադարում է ձու դնելուց մի քանի օրից Ճեւոո մաճանումի է: Դրա ճետնանքով ընտանիքում ձվեր փոքրաճասակ չեն լինում, թրթուրներ Դետնաբար ընտանխթը Հնարավորություն չի ունենում իր ճամարնոր ու

ու

Դա

ն

այսպիսովլրիվ

որբանում

մայր

է:

կարող է տեղի ունենա լ նակ ժեղր քամելիս նիքը տեղից տեղ փոխադրելիս: Մոր

|

ընտա-

ոչնչանալուց Ճեւոո ընտանիքումեղաժ փոքրաճասակ Թրթուրներից ձվերիցմի քանիսինմեղուներըխնամում են որպես ու

մայրացուներ, կայն ալդ մայրերը Հաճախեղանակների անբարենպաստ ինելու կամ բոռեր չլինելու պատճառով բո ռերի ճե չեն ղուդավորվուժ ոչնչանում ինչ Այս դեպքու ճա մնում է ընտանիքը նույնորբ, Որբ ընտ անիքններու կերակրող, երիուռարդ` խնամող մեղուները, որոնը դեղձերն արտադրում ՝ եց առատկաքնաչյուք՝ ին ն մայրեր, ու-

խոքրածասակ թրթուրներին երակրելո Համար, ընտանիքում կ ձ ագեր մայր, չլինելու թրթուրներ պատճառով կերն իրենք են ն ւդ կուլ տալիս սննդարար կերիշնոր չիվ

րանն

ու

դրգովում,

գոլացնումվ ձվնը, բայց

են

սալդպիսի ընտանիքները Համար

բացառապես

կոչվում

են

բոռա

Բորրո ը

մեղուներն իրենց ձվերը Հանաւտավոր ալատաճած բջիջներում, մի Մր ձնով՝ ւր մեղվիաարի երբեմն նույնիսկ ավելի: ,

ԵՐԵՎՈՒՅԹՆԵՐՆ ՈՒ ԴՐԱՆՑ

ՎԵՐԱՑՈՒՄԸ

պատրաստել

ձվեր դնել, որոնցից առաջանում

ամու

է

նրանց ձլվա-

քանի որ աշխատավոր ւեչունեն բոռռերիՀեւ ղուղավորվելու,

Էնդունակություն

ուսածինկերոլով

չբնդմնավորվում

բոլոր

Բոռաձու

դրա

ոո րոիա : տ ռ «ք '«

Հատակին ոչ քե ուզղաճալաց ձնով լինում, նորմալ ժամանակ, երբ մայրն է ձու դնում, բոռաձու լինում բջիջների պատերին: ճասնում է րի ճարլուրննրիո

լ ինչպ

են

զ

Հրա մեղուների

-

աի"

զ ան

թում Բորմ

ներկայությունն աի միայն եղած ձվերի դասավորությունից տավոր մեղվի բջիջներում եղաժ ճարսնյակներից,

է նկատել

աու

որ 147108 զարգ որաբ Բ"

որովճետն րոռաձու մեղուների Հճարսնլակներըսերեկում են ուռուցիկ ձնով: ուսձու աշխատավոր մեղուները ոչնչով չեն վորական մեղուներից: եթե բոռաձու ընտանիքը կանոնավորելու ճամար միջոց չառնի, ապա այդ ընտանիքը 2Հ--3 ամսվա տիճանաբար կքայքայվի, իսկ նքե առանց տական միջոցներ ձեռք առնելու բոռաձու ը րապտուկկամ մայր տա, ապա փեքակում ողա մեղուներն այդ մայրապտուկը կամ մորն չացնեն: Բոռաձու ընտանխիքներիննորմալ ճունի ջ է անչրաժեշտ առողջ : խքարմ, երիտասարդ մեղուներ կամ ե Ճարանյակներ Հարա: (կնքված որդեր) երք այդ րից,

.

ար մեղվապատը ր թ «գեր ո

Մոք ըրրացրում տարո-" անիրՐ

Համար դուրս

"

ո

:

ո աարաին "

ո 7«1 ընտանիքներից "- չա -

Դաթոնացա ո '

7 մեղուներ, բոռաձուընտանիքը քու

տալ

Հարի որ դ

փեթակի մեջ (առանց մեղրաճացերի), մեղվին զրկելով կերից ու ձվեր դնելու Աի նից: նրան պետք է տալ դատարկ, առանց մեղրաճացերի շրջանակներ,որոնց ար անքու դնել բեղմնավորված մայր կամ արլ վիճակում թողնել այնքան ժամանակ, որ ա ոկսեն դործել սաղիտակ մեղրաճաց: Այդպիսի ը ք Ծ պետք է «անել դատարկ շրջանակները ն փոխարենը

այոիաու Իո

արաԱ Ն»թան 1"

-

Գրա

արաւ ԵՆ ր . ո

Հո "

մոմաթերթեր, միաժամանակ մայրավանդակի տակի փայտե բարակ մոմի անել ն այդ անցքը ծածկել կափարիչը բաց նորից մայր մեղուն դնել երկու մոմաթերթով շրջոոշերտով նակների արանքում, այդպես թողնել մինչհ մեղուներն իրենք անձն: ծակեն վանդակի մոժի չերան ժորը վանդակից է, աղա այն պնտք է եքն բոռաձու ընտանիքը շատ թույլ ճետ: ժիացնել մի այլ, նորմալ ընտանիքի բ) Բոռաձու դնող մայրեր: Նորմալ ընտանիքում ծերացած տարի ձվեր դնելուց ն իրենց անրժբնդունարաժայրերը 3--5 նում եղած սղպերժան բոլորովին սպառելուց «ետտ սկսում են են դնել չբեղժնավորված դալիս բացաձվեր, որոնցից դուրս ասոիռապես բոռեր, ն ընտանիքը կարճ ժամանակից ճետո ճանաբար ճանդչում է: Այդպիսի երհույթից խուսավիելու տաժար անձրաժեչտ մ Չ տարեկան մայրերին փոխարինել երիմայրերի: տասարդ մայրերով, բացառությամբ ոհկորդային է 5--11 Մայրը անհռականապես ճասունանում օրական ճաակու, ղպուդգավորվում է բոռի ետ: որի ընթացքում էլ տնում 15--Չ0 է ծնվելուց օր, նրանց սեռական ցանկությունը ետո օր նրանք այլնս չեն զպուղավորվում բոռերի ճետ (բոռ Հլինելու, եղանակներն անբարենպաստ լինելու Հեւոանն դաոՔով), կորցնում են ղուդավորվելու ընդունակությունը նում են բոռաձու դնող մայրեր: Հետնապես նրանք կուսածին են կերպով դնում են չբեղժնավորված ձվեր, որոնցից դուրս ու

րոնը:

Մեխանիկական զանաղդղան ճարվածների, մեղվապաճների անզգուշության Ճնտնանքով մայրը կարող է որովայնի վնասէ սերժընդունավածք ստանալ, որի պատճառով դադարում ն է րանի աշխատանքը, բոռաձու Ժայրը դառնում դնող, այսինքն՝ ակսում է դնել չբեղմնավորված ձվեր, որը հ ճամարվում է աննորմալ երնույթ: Ընտանիքի նորմայ դրությունը վերականգնելու Ճառմար անճրաժեշտ է բոռաձու դնող մորը ն դնել Ժայրավանդակում կախել իր ընտանիքի բնի մեղրաճացերի արանքում, որպեսզի այղ մայր մեզվի ճոտը կոլչի վանդակին, Մի բանի ժամ ճնատտ վանդակից ճանել ծերացած կամ բոռաձու դնող ժորը, ոչնչացնել, տեղը դնել ղզուդավորվաժ երիտասարդ մորը հ վանդակի տակի անցքը մոմի բա78

ու

կպչում

է նոր

մորը»

Հուռբ նույն տեղում: Հին ժոր

դնել

կարճ ժամանակից

Պետո

ւ

Մեղուները

են բերում մորը տակի մուն վանդակի ծակում տրալեսիրենց մայր ն ըմոդունում ծրբ ընտանիքն ն լ-իվ որբացածընտանիքներ: գ) Անմայո Բո մորը» պորցնում է իր այլնայլ պատճառներով օրական թբո-. կաո մինչե երկու են ու կան մայլրասլտուկներ Մեղուներն ակտում ընտանիք: անմայր է կոչվում չարանում դրգովում են, մորը: փեթակում փնտրել իրենց խայթում։ վրա 7 կենդանիների Հարձակվում ժարդկանց են նան լրիվ որբացած լինում ընտանիքներից, Բացիանմայր երբ մեղուները կորցնում են ու

են

դուրս

ընտանի-

ու

դալի

շերտովծածկելն

մ

Թուրներ,

ու

ւ

այսինքն՝ ընտանիքներ»

իրենց 1-8

փոքրաճասավ՝ Դորը ն «իհքակում Հնարավոր լինի մայրասյտումռրական թրթուրներ, որոնցից ն ռլ: Այսպիսի որբան ներ ոլատրաստնլ մաղրյոցուննր մեղուները դանդաղեցնում յած ընտանիքներիաշխատավոր սլաշտպանելուց։ ձվիր կամ

էլ չունեն

ւու

են

բույնը ւոնմ ղը, դադարում աշխատանքի Ժեղուները «զող»

Պեշտու-

ընտանիքներին լուրաեն: Որբ ընտանիջներիմեղուները թյամբ թալանում են»: Հատուկձայն են Հաւնոււ՝ «ողբում տան, մայր եթե անժիխջապիս Այդպիսի ընտանիքներին Հեշչեն դարձել, նրանք մորը քանի դեռ մեղուները փոռաձու դեռ չե» դրա

Համար

էլ

որբ

՛

ւյն

իսկ տությամբ կընդունեն, իրենց որբությունը

որոնք ընտանիքները» ունեն

ընտանիքում Թրթուրները րհղուդգացել դժվարությամբ ձվեր կամ մայրապատուկներ, ն

շատ

են

մայրերի բացակայությունը մայրերին: Ընտանիբներում աժոտն ամիսնեընդմիջումը դարնան կամ ճետեկամ ձվադրման է ընտանիքի ուժի, անդրադառնում չափով ուժեղ բին այդ մթերատվությանվրա, որովչետի հ վաբար նրա ճետազա մայրերի ափենաինտենսիվձվագրման

նում

ժամանակաշրջանը

շրջանն մ։ է դուշակել, Հասկանալ ըԽէ՝ մեարտաբին տեսքից, այն ընտանիքի լինելը որբ տանիքի վիճակից, ԲՈՐ թռիչքից, բնտանիրի խառնաչփոր թ աեերի տախ-

ուժի կուտակման ընտանիքի կարող Փորձված փեղվասլաը

են արկանոցի փեթակի թափվում անվերջ մեղուներն եթե ծաղ կառփոշիչեն բերում, իսկ տակի վրա ն դաշտից

|

բե`

`

ինչպես

առատ չեն բերում, իում էլեն, ապա այնպես բերում մեղուները, նորմալ ընտանիքում հն նորմալ ընտանիքների գարնանն ամռան ամիսներին` ձվեր չլինելը նշան է, որ այդ ընտանիքըմայր չունի:

ՄԵՂՎԻ

ԸՆՏԱՆԻՔՆԵՐԻ

ԳԱՐՆԱՆԱՅԻՆ

ԽՆԱՄՔԸ

Ն

Մեղվի ընտանիքը կարող է ինել բարձր արտադրողական, էթեահնք այդ ընտանիքի ճամար ատեղծենք բարենսլաստ պայմաններ ւ տարվա տարբեր եղանակներին կազմակերոլննք առանձնաճատուկխնամք: Մեղվի ընտանիքների ղարդացման ն նրանից բարձր բերք ստանալու նախապայմաննեէ, որի բից մեկը մեղվի ընտանիքների ճամար անչճրաժեշտ մ ունենալ՝ 1. նորմալ ընտանիք, մեղվի որն ունենա 6--Ջ մեղրաճաց կանդատրոտի կամ 5--7 մեղրաճաց Դադանչբլատիսիստեմի սպլատող մեղու ն երիտասարդ պսրողառատ մայր. փփինթակներում ծաղկափոշու պաշար

գարնանային խնամքն .

2.

առատ

10--մ2կգ մեղրի ն կերի՝

վփեթքակում. Ց.

՛

ճամապատասխան չերմություն

դրսում:

։

՝

փեթակի ներսում ՍՈԼ

ն

այս երեք Հիմնական նախապայմանների ԱՀճավասիկ մեկն ու մեկի բացակայության դեպքում կղանդաղին նույնիսկ կդադարիմեղվի զարդացման ընթացքր) ընտանիքի որը Հետագայում կազդի նրա մթերատվությանվրա: Այդ իսկ գարնանը, մեղվի ընտանիքները ձմեռանոցից պատճառով դուրսա ճանելուց Հետո, մեղվապաճըպետք է դորժադրիբոչոր միջոցները ն կարողանա ապաճուվելվերը նշված անփո խարինելի պաճանչները, որպեսզի վաղ մեղվի ընտանիքը դարնանից աճի, զարգանան բազմանա բազմաճաղար աշխատավոր մեղուներով դիմավորի գլխավոր մեղրաբերքը: ընտանիքըձմեռանոցից պետքէ ճանել այն ժամանակ, Մեղվի հրի է ն դրսում` շրջապատում մեղվանոցի ալվել ձյունը ոտվերի տակ, ջերմությունը Հասնում է 10--15 աստիճանի Մեղվի ընտանիքները ձմեռանոցից դուրս. ճանելուց առաջ .

ու

ՋՈ

անդր, որը պետք է բավարարի ետք է ընարել մնղվանոցի ն է՝ լինի ճարթ, չոր» ուժեղ Հետելալ պաճանչներին. այն գլխավոր ճապատսպարված, քամիներից, շոգերից, լճերիցՀեռու, իսկ կերի բաղայից՝ ֆապարճներից,գետերից,

ցուրտ

նեկտարատու՝ բույսերից

ն |

Հեռու:

ՊՀ կուլտուրաներից՝ էնտոմոֆիլ ՛

ռ

՛

աշխաՄեղվի ընտանիքներըձմեռանոցից դուրս դնելու այն ճաշվու, որ տանքները պետք է սկսել վաղ առավոտվան, օրորպեսզի ժամը11-ը այնվերջացնել, մինչնառավոտյան կարողանանկատարել մեղուները վա ամենատաք ժամերին միայնքանմաքրասեր իրենց մաքրմանթռիչքը:Մեղուներն ընացքում ուտում հն, բայց են, ջատներ որ.

ամբողջ ձմռան

չեն վլեղտոտոսմ ներսում չեն արտաթորում իրենց են միայն այն ժամանակ, բնի ներսը. նրանք արտաթորում են դնում ն երբ նրանք կադուրս երբնրանց ձմեռանոցից ժամանակ էլ աշա այդ տարում են իրենց առաջին թռիչքը:

փեթակի

ն

կոչվում են, որը թռիչք: օդումարտաթորում ցածը լինի։ ժամանակ օդի ջերմաստիճանը եթե դուրսդնելու քոչել, այդ Կիեքակիցդուրս գալ ե նրանք չկարողանան մեղրաճացերի փեքակում՝ կարող են արտարորել դեպքում ձմեռանոցից դուրս էլ մեղվի ընտանիքները վրա:Դրա Համար է

ն

մաքրման ու

առնել դնելուց անձրաժեշտէ միշտ Հաշվի

կարնորՃան-

այդ

դուրս ճանել ձմեռանոցից Մեղվի ընտանիքները գամանքը: վրա դրաժ՝'շատ Հանգիստ վիճակում:Մեզպատղարակների մեկը մյու-

շախմատաձե, դասավորել վանոցում փեթակները սից

2--4

մ Հեռու Մեղվանոմ, իսկ չարքերն իրարից3--6 Պետո, ընտանիքներըդասավորելուց

նախքան

ցում մեղվի

ծուխ արկանոցներում արկանոցնեքըբացելը, ընտանիքներին մտնենիրեն: վտանդզդալով, մեղուները տալ,՝ որչվեսզի խուճապի: Հանառանց գույնը:ն.հրբ արկանոցներըբացենք, «ետ իրենց դան, ծանոթանանիրենցնոր տեղի դուրս գիստ բացել արկանոցները տեղը չկորցնեն: Փեթակների փեթակի մեկ ընդ մեջ,մինչնառաջին շարքեսկսաոծ՝ վերջինշարքից վերջինշարքը ն բացել րի վերջըկ ապա նորից վերադառնալ այսպիսով արկանոցները. փեթակների մնացած շարքերում. է մեծ մասամբ փրենց փեթակի տեղը չեն կորցնի մեղուներն ՛

:

ու

6. Համառոտ

մեղվաբուծություն

կուռ

ում

(մյդ Կինթակներում:

՝

վերջացն

աշխատանքները մաքրման ինկ մնացած

սուու

չ

դում,

:

ս

Սու

րի մուտքը, որովճեոն ըն-

,

ն

վարակ

նուկանմիջապիս պաճեստի

կամ

մ

նա

աղ ար անքի,

նն

4ւկ

-

նէ

Ն բու ԳԱԻ

սաշմաններում

կգ Մեղվանոցըձմեռանոցից

իանգամից1--2

մ

,

ւոռ

Գա յ Աա լ

«աուն

շի

'

լո

ս.

խաթար փեքակի ա

ա

:

'

:

տարածումը: է մեղ անձրաժեշա Վաղ գա ընանն վրա

վրա. Հեռավորությա են ն

Ե-

,

ո

աեր

`

նելու Համարի

Դ

15125,

1.

մարրել մեղվի

ճետնյալ աշխատա կատարել բովեք փեթ

է

նիքներիգարնանային

Հասնում

ջերմությունը դ ընտանիքն ցում անցկացնել ստուգումն

բների երկու կողքերից ջուր,ի ամեն երեկո լցնելեռացրած ֆրովԼին շշեր: դել կամ դնել տաք եղան Գարնանը, բարենպա

բնի ջերմաստի բարձրացնել Պոլ տա

-

՛

մեղրաճացպատ լ իարժեքդարձնելու,իր չծախ Համարք ավելորդ էներգիա է վազ գա կատակովանձրաժեչա

բաղմացման Տ

մատնում մեղրի այն

որն քանակը: Յ5--Յ0 նում բնում շրջա

որի

էներգիա» քանակությամբ նն 186 գ ավելորԴ

րական սպառում

միժ

րույնը ընաանիջի աղ ջերմության չէն ապատովված մ ընտանիքն կն) ապա այդպիսի

կում եքե

բն եղանակներ Համար մեղվիընտա պաճպանելու Դադան մեղր: օրինավ՝ նակությամբ աովոր

նրանց բազմացմտն

աությամբ բնումավելիճեշ տեան

մմ

454ր-ավխ Գարնանցուրա

նում

խերը

ժյուսից 8,5

որոնց ավելորդ մեղրածացերի»

ու

աճեաաումղացնելու .

բաժեշա է փեթակների տաթ եղանակ լինելու դեքում 4ամա ր 1 մի ՊարՀատակը մարեր Դրա հ քերիչուլ մար արկղ, վրան դնել մաքրել ձմնովա ընթացթոսմ նրա վրա քա փված սատկած մեղուների դիակները, մոմ կամ այլ նյութերի քափթփուկնե րը բ ժ մաքրելխողանակով,իսկ եթե Հական արտաքորա տակին է ել րո ֆորմա ՆԱԵ» Հ ռո նի թրջած չորո: Թույլ ույ լուծույթում կի

ր

:

-

ա ընտանիքներին տալ դը։ իսկ տլդպիսին չլինելու դեպքում՝ ւ շաքարի ն ժեկ բաժին չրիչրի (1 բաժին խառնուրդ)

,

Անիրաժ

ո

աան Բ

,

ոՐաարաք արարի ածկորնն ն

շաքարաջուր

հղած

է նում

զը

կերասպաշարի

ու

անմա րավանդակի մեջ տալ իսկ անմայր Ը նուկլնուսը միացնել իր կողքի՝ նուկլեուսի Պետ, յր ունեցող ատուգումը վերջին, երր Է կատարել օրվա մե նե հն մաքրման թռիչքը. այդ ժ ակա ե : ն ությամ կափարիչնհրըչ բարձրացնել երեսի դիտել, եթե նկառլեն ցները բնտանիքնն մեղվի կծիկը բարձրացել է մեղրաճացերի մե ձողերի վրա, ապա կնշանակի, որ ովյա ի է նաանիքն իր բնում եղած ամբողջ պաշարն սպառել

լեուսներից

Լի»

Անան պարկում մայրեր) վերցնել մորը ԱՔ,որուը միառին դնել մայ-

այլս

թանԿ ւի վարե

տանիջը կարող է ճանդած լինել թյունից ն դա պատճառ դառնա նան փանը։ Անմա

ն

դած,անմ ւա -

մեղվանոցում ունենալովճայտնարերել ճան ն կարիքավոր ընտանիքներին ի օգնություն: ծանդած

ն նպատակ

այր պազարադու աաա ընասանիքներն

քռուցիկ

`

աիաոաքին ջոկել մոժի կառրները» վիորե պրակտիկայի ժ միլիոս փորլ ի, թաղել մեղվանոցների նոցից Հեռու .ենուժեղ)" նների ն առաջինշարքերի ընտանիքներըո է Հիվանդությու կանխում Արկան 2 ետո թյունը ցելուց կատարել ըկանոցներըբացե

սխալ

չեն ճավաջվի ու

,

ւ

սացել

այլ '

Է

վատ

հլ,.. ճանե անել մեղրաճացերը (չեՉ. բույնը,ն խտաջն ավելորդ : չերը), լրացնել բնի կողքերին տաքացնելունպատակովդըր|

ված նյութերը (Ճարդ, բամբակասերմի կճեպ կամ

Հաղորդիչ նլութեր)).

բէցնում

կամ

:

ու

դեպքում

|

երկու մեղրաճաց

քաճմաններում)

3. գարնանը մեղվի ընտանիքնե բաղ-. քների պարդացման մացման ճամար (մինչե օժանդակ մեղրարերքնսկավելը)լու րաքանչյուր ընտանիքին անՀրաժեշտ է տալ 10--12 կգ մե ղր որից.1--Չ կզ՝ ծաղկափոշի:կերը պակաս լինելու մայը մեղուն աստիճանաբարդանդաղեցնում ն ապա դադաէ ձու դնելը: կերապաշարը լրացնելու ճամար պատրաստելչաքարաջուր ճետենլալ խտությամբ. վաղ դարնանը, երբ եղանակները են, կերը պատրաստել երկու բաժին շաքարի ն դիտ ցուրտ եկ բաժին ջրի խառնուրդից, իսկ տաք եղանակներին՝1--1,5 բաժին շաքարի ն մեկ բաժին ջրի խառնուրդից: Շաքարաջուրը հփելուց Հետո թողնելՏովանան գոլ վիճակումմեծ բաժիններով (1--3 կգ կերակրել պաշարազուրկ ընտանիքներին,մինչն որ լրանա նշված քանակը. պաշարի 4. խույ, ոչ փեղընտանիքներն ուժեղացնել կենսունակ վանոցի առողջ ընտանիքներիՃաշվին, Հետեյալ ձնով. ա) Հասունացաժճարանյակներով(սերեկած որդերով)

լամ բ) մեղուներով պատված մեկ «րացնելով:

ընտանիքը

ծ. դարնանայինատուդման ժամանակ ճաշվի առնել մեղվանոցի ծերացած, դեֆեկտավոր մայրերին ն նրանց փոխարինել երիտասարդմայրհրով։ Մեղվի լիարժեք բիոլողիական ն տնտեսական միավոր է, որն ըստ եղանակների (բնական պայմաններոսմ)ունի իր ապրելակերաըչ զարչօշրինաչափությունները: Ընտանիքի

բազմացման գացման,

ու

անմիջականոբազմացումը ապրելակերպը, զարդացումն

րոր

ապվածհն արտաքին միջավայրի պայմանների փոխաճետ: Փոխելով:արտաքին պայմանները, դարձազդեցության

որոշ

կփոխվի նամ ընտանիքի Մեղվիընտանիթիզարվարքադիծը: մ. բազմացման աճման ճամար անճրաժեշտ.է դորկոմպլեքս, որի Մեջմտնում են՝

ամի ոնների

Ն ա) նորմալ

ժեղու

Համապ ընտանիք

ասան

տարբեր Հասակի աչխատ բեղուն

առատ

,

ի

ն

մայր: բ) հրիտասարդ դ) ջերմություն. դ) կերի։ մեղրի մ ծաղկավփո մՄ: կնրի բաղա դրուի:

հյ

:

յ

նրբ մեղվի բնութ Վաղ գարնանը, սկսվում են տիճանը, ե ընտանիքում կա առաջին սոմաում ընտանիքում խոցու խություն:Այդ ժամանակամ մ

նախո իր Հետաճման ջրջանը, երբ

նում

են

նորմալ ընտանիք

ընթացիկտարում դուրս

աստիճանաբա բոլորմեղուներն երբ նրանցտ շրջանը, կանդնման

Գարնանը

են

Հա

ակսվումեն միայնայն ժամանակ,

ծաղկափոշի:նշվա

դեպքում ընտ բացակայության

ու

կ բնում լինում ջերմություն

կի

թյամբ մեղը

մ. աճել: զարգանալ

պրի շրջաններում Դաշտային

րանենին, ինչպես նան սալորի, բա ն մեղո ռերն արդեն ծաղկումէն, առաջին օժանդակ դարնանային

կատա ները պետք է մեղվանոցում ժ ստուգում ն մտածեն ստուգման

մաս վերացնելու թերությունները

մեղուներին աալիս

են

գ

աթե մեղուները պաշարա

երկու ն

ար ծաղկումն ծառերի պտղատու ընտանիջներինտալ լր

է մեղվի

ք

վերը տրվումէ Վրացուցիչ

2.

որպես պաշարիլրացում.

կով: Մեղուներինվարժեցնում

քան ե նրա ձվադրմա գիգռելու ն

ե.

28.

Մոմաբեշբիկպցնելը շոջանակին:

,

'

պայմանական ոնֆլեքս գյուղատնտեսականայս կամ այն կուլտուրայի նկատմամբ: ընտանիքներին կերակրելտարվա Պաշարազուրկ բոլոր չճաշվաժ օժանդակ կ գլխավոր բերքի եղանակներին՝ օրերը, իսկ գրգռիչ կերի մեղուներին տալ գարնան երկբորդ կեսին, ծառերիծաղկաթափումժիցանմիջապես «եո, երբ եղանակը տաք է, որալեսղիօժանդակբերքի բացակայուԽԼԱՀ ժամանակ մեղուներն իրենց վարդացման տեմպըչքուլացնեն, այլ, ընղճակառակը,գրգոեն մայրերին՝ ավելացնելու իրենց ձվադրումը:

մեն

փոքր

այրերին

ւ

այսինքն

որ

Մեղուների մեջ բաժիններով: կ

առատ

այա

մ տալիս 400--500

շա-

ժամանակ, երբ ճսկիչ (շոաինգրերք:

Ընտանիքներին ձվադղրել: դիգռիչ

դաշտում բերք կա նրանը որԲոբոկերակրել, որի չշնորճիվէլ վեր-

օր, օր,

ն չրի Գրդգռիչ կերը պատրաստել 1:1-ի կամ շաքարի 1:2-ի ի 4 ք մմեկ բաժին չաքարին. Հճարաբերությամբ, խառնել մեկ բաժին ջուր կամ մեկ բաժին շաքարին՝ մեկուկես-երկու բաժին չ ջուր: Գ րգոիչ ընտանիքներին ռիչ կեկերը մեղվի մեղվի ընտանիքների

տալա

Գա օրականըույը

կերը տրվում է մինչն այն

ջիններա ակաում են

րո

կերակրել Հատուկ կե Ընտանիքներին եթե կերամաններչկան՝՝ դատարկ մեղ մեղրաճացի բջիջների մեջ ճեշտ լցնելու ճ Վ այննախօրոքլցնել թեյնիկի մեջ ն Հետո մեջ: բջիջների կից զգույշ լցնել մեղրաճայցի մաքբումը:Փեթակներըմա Փեթակնեռի ն խում է պար ճիվանդությունների ցեցերի են լավ եղա

ծումը:Փեթակները մաքրում

Հատակը,շրջանակները, միջնատախտ

ժամանակ: եթե կան փորլույժի ջերմության

ըը ախտաճանելֆորմալինի 4400-անոցլուծ մեղրաճա մաքրել բնի մի կողմը, ապա ազատելմեղուներից ե մեկառմեկ մաքրել թակի մաքուր կողմոսք: Զվերով ն թրթուրներով մեղրբաճացե մսքրելիս մեղուներին քշել մի կողմից մյո աշխատանքները կատարել արագ,

ման

ճետո թրթուրները չմրսեն:Շրջանակների

ր

ընտանիքում

:

մճռած մեղու:

տախտակը,ծածկոցը, կափարիչը ն այլն: մեղվի ընտանիքները ձմեռա Գարնանը, լուց անմիջապեսճետո, եթե մեղվանոցու Հանգած մեղուներ, արտաթորությա քանակ յուրաքանչյուր ընտանիքից վերցնել 30--50 դնելթղթե ծրարի կամ լո վրան գրել մեղվի ճամարը, ընտանիքի սոոսխերը դնել ըն ծրարները կամ լուցկու մեջ մ. ուղարկել շրջանային անասնաբուժ լիա՝ մեղվի անկման պատճառներըպար երբ մեղուներն Գարնան ի եսին, արնան երկրորդ կեսին, որբ «եղումսր Կից քարմ նեկտարմ ծաղկափոշիբերել, է իր զարգացմանն աճման շրջանը:Ընտ փոր Ժեղվի բանակն օրեցօր աճում է: երբ է իր նո աճելով ճասնուժ զարգանալով, է գա ժամանակ առաջ այղ

թյուն խնամող (մինչն 15 օրական) Մեղու դրածձվերի,թրթուրներիմիջն՝ խնամող փ

է կողքից ընտանիքի անչրաժեշտ բերք կա՝ մոմաթերը։ Բնի ո Խն տո

Մեղվի ընտանիքում

ձվերի, թրթուրների վերջինս մեղվից. նորմալ ընտաքանակը կախված ճատ Ա սեզոնի ընթացքում մինիքում լինում է միայն մեկ ձու. երբեմն տարվս: ջին Հաշվով դնում է օրական 900--1200 Հ քանա նն արբարենոսլաստ օրերին նրա ձվադրման րա քանակը ձվադր րեր աւն նում ն է 2000-ի ավելի։ Մի մեղու միաժամանակ կարող է կերակրել 3--1 թրթուր» Հճետկաբար մեկ մոր դրած ձվերը, թրթուրները խնամելու Հա/75 մար անճրաժեշտ է, որ ընտանիքում չինի 4000--5000 մեօրական) խնամող մեղու, իսկ երբ ընտանիքում իսնամող է 15--20 ղուների քանակը ճասնում ճաղզարի, այդ ժամանակ մնում են ընտանիքում 10--15 ազար խնամող մեղուներ հոն անդործ կամ աշխատանքով ոչ իի ծանրաբ վուծ: աճած ղարդացած, ընկնելով ընտանիքն Այոսլիսով, ւսրճանդես է բերում տաքին բարնեւվաստ պայմանների մեջ, բնազդ: բազմացման, այսին քն՝ տեսակի շարունակման Նրանք ւմ ն, րանք ակոու ախասլատրաստվել բնական ձաղատվու թյան: Այստեղ սվետք Էէ իրարից դանավզանել մեղվի ընտաազման ու նիքի ղարդացման, բազմացման ելրմույթները: ուրուվիճ աճումը չի նշաեու մեղվի ընտանիքի զարգացումն նակում մեղվի ընտանիքի բազմժացում։ Այդ երնույթից խուսասխելու ճամար մեղվասլածները ոլետք է սկսեն բների լալճանմ ան, արձխատական ձանացման, արձեստական մայրս ղեր վերցնելու ն օժանդակ մայրեր օղդտաղորժծելու աշխատանքները, որովճետն մայիս ամսին վնրցրած արչճե բճեստականէ ձաղերի կամ օժանդակ մայրերի օգտագործումը մեղվաբուծության մթերատվության փարձր ացման Հիմմւսկան մքիջոցառումներից մեկն է: Բնի լայնացումը կատարում են գարնանը, երբ մեղվի ընտանիքներն սկսում են աճել ու բազմանալ, ույսինք1Ր սայն է անկմանը, ն Ժամանակ, երբ մեղուների աճը դերակշոում րնտանիքում եղած Ժեղուները շատ խիտ են ոլատում բնում հղած մեղրաճացերը: Բնի լայնացումը կատարվում է աստիճանաբար. սկզբնական շրջանում լավ, թարմ մեղրաճագերով, Հեւոո՝ մոմսսթերթերով(նայած մուս իկ րվա Ժամանակին բերքին): Երբ մեղուներն արդեն անցնում են վերջին ժեղրամնում

սը

է անգործ:

«18 Հացերի րոս մողրո մեկ շրջանակ

է մայր

Պաս

ս

ե,

-

ուշացու-

ժամանի կառաջանա

եեղությունից Է կտանիքում

դը՝

չլինելու

Մեղրա՞աք ձադատվությունը: ի էյն րաոա «ադեն

վ

մաններ

Ագա

որը բաճացեր:

շնորՀիվ

է լայնանում

մեկական կողքերիդՐ «փորի

ք ավելանում աթ երկու դնել մոր

Մ

Դաուն

դորժելուհ մաթերթեր

»

,

Մեղվաղպա"ը

նիքների

ւ:

վարնտանիքները ն մեկն իր բույսը վատ

նտանիքներից ր իշ աա

նրանք էլ ելու

սար

|

ներով երկու «աց թրթուր ցով օգնի թույլ

է շատ

ո

երթեր:

է տեի ան մեղվի ընտա-

անինի որպեսզի մեղերբ նենայսինքն` եկ կամ

ուժեղացմանը, ջանքեր Ն միտ այյասար ,

-

,

Ր

ուժող

Լ

19 նում

է,

լ

նրանցից

լան

ձաղերին, ն

2»

ընտանիքները դեպքում արն եւոք կամ բոլորովին չք լինել

Ի

ճանի կոո Հարսնյակներով

կամ ընտանիքներին

ուժեղանան:

զգույշ

մեղրա-

ն սիոխադրել բնի Հենց շաջորդ օրը Ամախիլ մեջ, , վերը դնի դրանց բջիջների

ւաւոհյու'

չացերի տեղը ո ալետք չ ժամա

այդ

բնի

մոմարերթը

ո

որոլհսզի մայրը կենտրոնը, դեռլ նոր

իսկ

ալա

ր

Դրա 1 ռանալուն: գործոն ձվա-

ալա ւո կով

ովությունըոՄյս ՞

ընստանիք-

Յ

լեմ

կատարեն տանքները

չաց

պատճառով

է

Ր ար անությունը: որի ձվադրել, Ա աների Համար ական աշխանրանք որոլեսզի ւմեղստեղծել, աո հալությաժբ

մայրերը չեն կարող կիջոի երանց ները կմնան Թույլ. ժամանակ մողո" Օժանդակ մեղրաբերջի

ու

Տ8

Մի օրվա մեն չլալնացր

կատարել լայնացումը ժամանակին բերքի իչեցու «ԻՎ ը ւ տեղի ւր կնշանակի կմա տնվեն անգործության մեղուներն նելու լ դեսլքում մեղվի բնական բնազ-

յու-

ու

լ

"ոք:

դրանորպեսղի ն

-

նկաւլետք

անելիս կատարել: թյուններ

է

'

ներ:

ընտանիքոորը Եխնիկան:Երբ եղվի անրաժեշտէ դրանք լայնացնել են լրացնումհն իրենը բները, Դւս կատարում այն

կռբպուսդնելու

|

կորոլուսըը Հարկը՝ 13 մեղրաճաց

ով երկրորդ ժամանակ, երբ բնի Այդ

ձե աի

։

տ

12-9-10

Ժե-

լրիվ ալատվածէ է է ված ինեն ձվերով» պրո մեղրով ի«1

մո ածները՝ ղուներով: նճացերից 2 Ժ դնել բույնը Հարսնյակներուն թրթուրներով ու

Դատարկ ծաղկաիփոշուվ: անն կողքին, ազո Բէ

լցված փեթակի

էակիրանընրա

Բոր

"

ն

բնից ճանիելձվերով,թրթուրներով ու

մեղրով վըված 3--4 դնել պորպուսիմեջ, ԲնիցՀանած այդ 4 ճացի տեղը շնել պատրատտիճացեր կամ մոմաթերթեր: Դրանք սփնքակում դասավորելՀետվյալ ձեվ. ինի երկու կողքից, փեթակի պատերի մոտ դնել Ժնդրով լցված մեկականՃաց, ապա յու բարանչյուրի կողբին՝ մեկական դատարկ Հաց կամ մոմաԹերթ, սրից ճետո դնելձվերով, փ ճարսնյակնե թրթուրներով բով մեկականՊաք, այհուճետվ՝ մեկական դատարկՃաց կամ Ճաց

ու

.

ու

-

մոմաթերը։ Այդ բոլորը կատարելուցՀետո կորպուսը դնել բնի վրա: կորպուսը Հետո փեթակի վրա դնելուց նրա մեջ դասավորել ետնյալ ձնով. Քրքուրներո մեղրաչացերը վ, ցյլած պատած 4 ճաց դնել կենարոմեղրով լինղուներով ում, իսկ երկու կողթից՝ մեկական դատարկ Ճաց կամ մոմաԹերթ, ապա դրանց կողքին դնել միջնապատեր ն տաքացման բարձիկներ ու ծաժկել Փեթակիվր կորպուս փեթակը: դննլուց մի բանի շր Հետո ստուգել, հըն դատարկ մեղրաճատերը կամ մոմաքերթերն արդեն լցված ն պատված են մեու

ղուներով, տաքացումը դաղարեցնել կորպուսի

ն

`

նրա միջ

աատրճանարար դննլ պատրաստի ղատարվ ժեղրաճացեր, իսկ

ոթն Հ4ան՝ մոմաթերքեր: մեղրաճացեր ուժեղ Մեղրարբերքն ինելու դհոլքում կարելի է կորպուսը միանգամից ցնել մեղ-

«րաճացերով:

Ռրոեսդինրիտասարդ,աշխատող գլխավոր «քնղուները

ժամանակ չմնան փեթակում ն դրաղվեն մոմ մնղրաբերքի արտադրելովն բջիջներ կառուցելով, ք օժանդակ անճրաժեշտ մեղրաբերքիընթացքում, մինչն գլխավոր ժեղրաբերբի սկրաչ վելը» ((ատարնլբնի իսկ լայնացում գլխամոմաթերթերով, փոր մեղրաբերբի ընթացքում բույնը լրացնելբացառաղես պատրասաիխ Հացերութ են տվել, ցույց Փորձերը որ այլն ընտանիքները, որոնք Հախավոր մփեղրաբերբի րնթացքում ասպաճովվածնն հինում պատրաստիՀացերով, նրանց մթերատվությունը միշւռ փարձր է: երը ժեզուները: Գլխավոր մեղրաբերքի վերջում, դաղդարեց-չ

նում

կառուցողական աշխատանքները, պաճնստիդատարկ մեղրաձճացերի օղտագործժոսը մեժ չափով հղառաում է փեավելի շատ բերք կուտակելուն: ղուների

են

Վմերնաճարկերի օգտագործումը մեղվաբուծական տնտե չէ, բանի որ մեղուները: սություններին այնքան էլ ձեռնտու նկ կորպուս ավելի ճնշտ բարձրանում, քան վերնաճարկերը: դնելու միակ նպատակըճաղերով մեղը ոտաչ վերնաՀճարկեր նալն է: Առճասարակմեղուները շատ դժվարությամբ են աշխատում, մանավանդ ցուլ բարձրանում վերնաճարկ է փերհաճարկ մեղրաբերքի ժամանակ, ուստի անչրաժեշտ դնելու ժամանակ բնից շանել մեղրով, ձվերով ն թրթուրներով լցված երկու մեղրաճաց նե դնել վերնաճարկում, իսկ նրանց կողքին վերնաճաբկի դատարկ մեղրաճացերը կամ մոմաթերթերը: Բնից «անված մեղրաճաւցերի չնորչիվ մեղուները բարձրանում են վերնաճարկ հ սկսում աշխատել: Մի քանի օրից ճնտո այդ վերնաչճարկերըստուգել. երե մեղուները բարձրացել են ն սկսել աշխատել, ազա բնից Հանված ճաղերը հորից փոխադրել իրենց տեզը՝ բույնը: Բնի թարմացումըկամ մեղոահագեոըր փոխելը:Մեղրաշացերի բջիջներում զարգացող լուրաքանչյուր մեղու ըջիջի «ան ն կոկոնի մնացորզակին պատերինթողնում է կղկղանքի ներ: Քացի այդ, թրթուրներն իրենց զարգացմանընթացքում փոխում են իրենը մաշկը. վերջինս նուլնպես կոչում է բջիջկերի պատերին: Տարիների ըբնթացբումիջիջներում կուրակէ վում են մեժ քանակությամբ թրթուրների արտախքորանք մաշկի մնացորդնքը: Դրաճետնանքով էլ մեղրաճացերիբջիչներում ստեղծվում է ըարննպաստ միջավայր, որոտնղղարդահում կուտակվում են Ժեժ քանակությամբ միկրոօրգանիզմներ, այղ թվում նան մեղուների օամար վնասակարժիկրորխեր, որոնք առաջացնում են ղանաղան ճիվանդություններ: Այս բոլորից Հարկավորէ «ետնություն անել ն նշել մի ժամկետ, որից ավելի մեղրաճացերըլղետք է մնան բներում: Մեղրաճացերըկարելի է փոխարինելնան մոմաթերթերով, տրպեռգիդրանցիցմեղուները կառուպենթարմ մեղրաճաղերը Այս ձնով բների մեղիաճացերըսիոխելը մեղուների մի շարք կանխելու լավագույն միջողառումներից Ճիվանդություններ մեկն է, նորակառուլըց թարմ մեղրաճացերիբջիջները, որոնեն ցիո դուրս եկել մեղուների մեկից-երկու սերունդ, ունենում են 058 խոր սմ ծավալ, մի քանի սերունդներ դուրս գալուց ու

`

'

բջիչների ծավալը փոքրանում մ ի Ճաշիվ թրթուրների «եկղկղանքի, բոժոժների ե թրթուրների մաշկի, իսկ 10--12 ճետո ճասնում է 0,25. րունդ դուրս գալուց նրանը ծավալը խոբ սմ: Մեղուներըթույլ չեն տալիս բջիջների Հետագա փոքրացում ն շատ ժամանակ ու էներգիա են վատնում բջիջների մաքրման Համար: Այսպիսով, մեղրտճացի օգտադործման 2 սոարի (քինչե թույլատրելի ժամկեար պետք փ ճամարել ժեղուների 10--125 սերնդի դուրս դայր): Այդպիսի մեղրաճացերը լինում են միագույն, վատ լուսաքավանց: Հին մեղն ճալում են, իսկ ստտցած բաճացերը«ինթակներիը ճանում մոմը ուղարկում մոմաթերթի դործարան վերամշակելու: Բները իարմացնելու մասին պետք է Ճոդ տանել վաղ դարառաջինիսկ սաուդման ժանանից։Մեղուներիդարնահային մանակ պաճնսաում առանձնացնելոչ պիտանի մեղրաճացեբը: իսկ բնից Հանել այն մեղիաճացերը, որոնք սն են կամ էլ աշխատավորմեղվի բջիջների Հետ այնտեղ կան նան բոռարչիջներ, ինչպես նան այն անկանոն մեղրաճացերը,որոնց մեջ ե Հնարավոր չէ, բորբոսով մեղրաճաձ ու ղնել նելն ճ հ որդերե աճեցնել որոնք պարուն նած ցերը, րը, որոնք պարունակում են բորբոսնած ծաղկափոշի կամ ն մփվենրըայն կրժել են, այն մեղրաճացերը, որոնը մեջ կան փորրուլծի Հեհաբեր:։Հեռացմանենթակա մեղրաճացերը բնում թողնել միայն այն դեպքում, երը դրանք պարունակու ին թրթուրներ կամ մեժ քանակությամբ մեղր: ԱյդպիսիմեզրաՃացերը դնել բնի եզրերին, իսկ որդերից ազատվելուց Հետո յ դրանը ճանել։ Արձեստական մոմաթերթից կառուցվածթարմ Հ դենլ բնի կենտրոնում` մեկր մյուսի կողբին: ազա եղրաճացերը, ռրոնք թողել եին ընտանիքներում, դնել նորակառույց մեղրաճացերի կողթերին. այսոլիսով, բոչոր նոր կառուցված մեղրաճացերը կենտրոնացվում են բնի դե կննտրոնում, իսկ ճին մեղրաճացերը տեղաշարժվում շարժվում դեպի բնի եզրերը» բնի մեջ եղաժ բոլոր ճին մքեղրաճացերն տպիչ Այսպես, ճանաբար փոխարինվումեն նորերուի Ուրեմն,որպես կանոն, մ ատրվա մեջ լուրաբանչյուր միջին աշվով փոխարինելբնի մեղրաճացերի35 00-ը, որը Դադանրլատի կամ Վանդստրուտի կաղմում է6 Ճառխհար փեթակների

ընտանիքներում առանձին իսկ եթե մեղվանոցի մեղրաձաց, նչան-

Հետո

են

փոխելն բները թարմացնելնոր մեղրաճացերով: է Ժեղվի Հիվանոչ միայն Հանդիսանում փարմացումը պիսի այս-

միջոցառումնեպրոֆիլակտիկ դեմ լավագույն ղությունների մոմի արտաէ մեկը, արե դրա շնորճիվ ավելանում ի դրանքը:

ՄԵՂՎԻ ԸՆՏԱՆԻՔՆԵՐԻ

Մեղվի

ԲԱԶՄԱՑՈՒՄԸ

Մեղվի ընտանիքի ձագատվությունը: նական վրա զդալի

առաջացման բնազդի Վագատվության ավան ր բնի նեղվաժությունը: ազդում տվով Հա

մեղրա-

շոդը,

նան

են

ձվերով, թրթուրներով ծաղկափոշով: հբջապպես, երիտաե ր վնբջաւպ դերլցվածությունը Հարանյակներով օրերին Զազասովության Հանդորժությունը: սարդ մեղուների րոռաբչիջներ, ն սկսում են գործել մեղուներ "

ն

մեղրով Ղու

ա երի

չ

|

|

աշխատավոր

ռրոնց մեչ մայրը մեֆ

ոուցել

ճետո,

ձվեր, է չբեղմնավորվաժ դնում սկսում են

իսկ

մեղուներն ընթացքում օժանդակ բերքի

առատ

կա-

որոնց մեջ մայրը մայրարջիջներ, քանակությամբ

ձվեր: Հենց փ բեղմնավորված դնում

ընտանիքը թուլացնում մեղուները մեղվի

որ

է բնականձագ տալու, տրամադրվում տեմպը, եռանդը, են իրենց աշխատանքի

մոմ

ջիլ

հն

արոա՞

դանդաղեցսպատրաստում, բերելը, իսկ մայր ծաղկափոշի ձվաք ձվադրումը, դադարեցնում աստիճանաբար մեղուն լ

դրեթե չեն մեղրաճացեր դրում,

՝

նում

դաշտից նեկտար

են

ու

նախապատրա մեղուներն սկաում են մայ-

է թանը քեթնացնում,ինքը փոքրանում

վումթոչելու: լ

'

|

երամի

ձնա-

ամրողջությամ Բների

։

րր"թե

Հիվանդության

վարակիչ նախորդ տարում նկատվել ն սիտախտ այլն):այդ դեպքում ներ (նովեմա կամ որգի սաճմաններում մեղրաճացերը րավորության

ընտանիքում

Դրան զուգընթաց մ են ե սերեկելիրենք էլ նախապատրաստվու

աարի

ք հթակից ղուրս գալու: ճետ ձագը Փին մոր Բնական առաջին չտաք չարմւուտյ օրվա ամենալավ, գալիս ձագ տալուց

Ա

ռովորաբար

դուր

է

ժամերին:Մեղուները են մեղրապարկընախօրոք լցնում իրենց առաջ

մեղուները զամմեղրով, որովճնտն դաշտից վերադարձող չեն լցնում բջիջների Հավաբաժծաղկասքոշին բյուղիկներում ՝

:

օդր

Բնա-:

գալով, սովորաբար շատ չի Ճեմեղվանոցի շուրջը կամ մոտակալչ

լցնում կենսուրախբղղոցով:

կքայքայվի:

ընդճակառակը,խանգարում ն ձդձդում

են

ժամանակին

քյան դեմ պայքարելու ամենալավ եզանակն այդպիսի ընտանիքննրին արճեստականորեն բնական ձագի պլայմաններիմեջ դնելն է: Դրա Համար թաղ են անում ձապատննդովբոնվոած ընտանիքիփեթակը ն մորն վգուշությամբ բոնում ու դեում են ժայրավանդակիմեջ, աղա բոլորմեղրաձացերի վրայի ժեղուներին տեղում թափ են տալիս ն ճանում, որից Հետո ժեղրաճացերի վրա մեկառմեկ ոչնչացնում են րոլոր մայրապըտուկների ն դնում մի ուրիշ ընտանիքիբնում վամ կորւլուսում: Թառիտված ու ձաղատենդով բոնվաժ ընտանիքին ոչինչ չեն տալիս, միայն փեթակիկենորոնում դնում են երկու րոլորովին դատարկ չրջանակ, իսկ ընտանիքիմորը վանդակով կախում են չրջանակներիմեջտեղից, տրարեսզիԺեղուներն, առիքից օգտվելով, որպես ձագ դուրս չգան փեթակից, դրանից «ետո փեթակի ծածկոցըփոում նն, կափարիչը ծածկում

մեղվի ընտանիքներիարտադրողականությունը: Զաղատվու-

ձադ սաանալը, որի ճետնանքովիջնում է ձաղոատենդով բռնված

այ

Բնականձագատվության դեմ պայքարելու Հին եղանակները, ինչպես, օրինակ, մայրապտուկներըոչնչացնելը, ընտանիքներիուժի ջլատուժը, Հիմնականումչեն օգնում դործին,

ու

մեղվանոցից. նա քում մի քիչ պոտվում է, մինչն բոլոր մեղուները Հավաքվում, հն, ապա Ժեզվանոցի դտնվող ժառերի թփերի շիջապատում մեջ կամ այլ Հարմար վայրում կաղմում հն ողկուլաձի կժիկ: Այդ վիճակում նա մնում է մի քանի ժամ, իսկ նրբեմն՝ մինչե Հաջորդ օրլո Եթե մեղվասպածն այդ ժամանակաժիջոցում նրան չյոռեղավորի,ձողն ընդմիշտ կշեռանա այնտեղ: որաւեղ կգտնի պաշտպանված վայր: երե փեղվապաճն առաջինձաղը «ետո դուրս դալուց միջոցներ ձեռք չառնի, ապա 4-8 օր Հետո, երբեմն ավելի շուռ, դուրս կզա երկրորդ ձադը, դրանից Ճնեպո՝ երրորդը մ. այսպիսով մայր ընտանիքը կթուլանա

ռանում

կան ձազի փեքակից դուրս

դալիս խուճապովն

1.» նրանք մեջ, տրպեսղի կարողանաննոր բնակավայրում օր իրննց գոյությունը Զադր փեքակից դուրս է: պաճպանել:

տալասում են 1--Չ2

օր,

որից

ճեւ

նբա

ս

փեթակ: սիստեմի դատարկ կամ ձախ (նայած տեղի Ճ

աջ

մ.

Ճարսնյակները,Թրթուրները, ի բաժանել երկու մասի` մի մասը ժասր դենչ նոր փեթակի մեջ: Զվ

րը,

քան իր նախկինտեղի կեանէ կազ ժուտեցնելնրան ն բաց անել կիս

նի չլի

օ

ննրուէ, որտեղ կան պաճեստի բե ժեզվի ընտանիքն ուժեղանում է, Ց կամ Լ(անգսորուի 9--10 Ժմեղզ մեղուներով. ընդ որում Դադան7--9 վրա նեթնկա մեղրաձճացերի է ընտանիքը կիսել: ենը, կարելի կողքին զեւոք է դնել նախօրոք լա

Կիսմանեղանակըքարծլի4

ճեստական ձագեր կարելի է առ մասնատման (ատվոդկաների),խ տերով:

ձագը ե ԱՐշհեստական

Թասիտալուդ:

ստացվում 1 կրկնակի չասի ններից էլ պետք չէ խուսափել ձագատե

առատ

տանիքինտալիս անձրաժեշտքա շրջանակներ:իսկ մորը ազատ ար Այաղիսով, ձագատենդով բոն ռոլես անցնում է աշխատանքին աշխատել: եթե ընտանիքն ուժեղ երանց վերադարձնումեն վերցրա ղնում երկրորդ կորպուսը, որպես մ լինում ղանա: երբ բերքն են տանքներըժամանակին կատ

են

եքն մեղուները դորժել տ նակում է նրանք թողել նն իրննը անցել նորմալ աշխատանքի: Այդ նում են սինքակում հղած նրկու դ

հ են.

մեկ ճաց ավելի դնել, որպեսզի ընթացքնիր մլուս կեսի Համեմատությամբ նրա խաղմ չդանդաղի, քանի որ այդ ընտանիքի նոր մայր ընդունելը ն ձվեր դնելը կտնի Վ--Հ օր: ենլիս մայր չունեքող

մասում

արման

կողմերից դնել մեկական մեղրաճաց կամ

իսկ մոժաթերք,

տաքացմանպարռրանցկողքերից էլ՝ միջչնատախտակներ ճետո դրանք վերնից կեր:Ընտանիքներիբները դասավործլուց Ա սիակել փեթակներիկափարիչները: ծածկել կատարել օրվա աեբոլոր աշխատանքները վերը նշված նատաք ու մեղուների դրսի աշխատանքի ամենաինտենսիվ ժամերին, որից Հետո Հետնել, թն դաշտից վերադարձող աշմեղուները ճավասարապես հն փաժանվումայդ խատավոր երկու ընտանիքներիմիչն, թե ոչ։ Եթե մի ընտանիքում ավելի աշխատավորմեղու կա, քան ժլուսում, այդ դեպքում շատ մեայն ընտանիքիփեթակը,որահղ դաջտից վնրադարձող դուներ ավելի շատ են մտնում, ալեաք է կննտրոնիցմի քիչ է

մոտեցնել: փեքակը, ընդճակառակը՝ ժամանակ, մինչն որ այնքան կատարն Այդ գործողությունը բ աժանվեն Հավասարապես զաշտիը վերադարձողմեղուները երկու փեթակներիՄիջեւ Հաջորդօիրը բաժանվածընտանիքներն աստիճանաբար իրարից ճեռացնել։ որպեսզի մի ընտա-

Հեռացնել, իշկ մյուս

Նկ.

ԱՐբճեատական փեբակրկողք-կողքի: ձագր. կիսված ընտանիքի

30.

րաո դակի ոին

մորը առաջ գնել ընտանիքի (հովող Համ ընտանիքի մոր կպչի վանե

մեջ, որպեսզի

Հոտը

դրանով իսկ վարժեցնել մեղուներին իրենը մորը

ն

ԱԱ ակեր:

ընտանիքի Համարանի

ժե

Դ

Բուի բա ար իոկ «ո Արո մուԷ»: ոք ԿԱ նտանիքի ապեսւկլեուսներից կլեուսնե բրեւզուգավորված Վերցնել նո

" այր, ն: նույն նրաս Հանդանումս ախդրեւգի - գավոր ԱԱ Վանդակի ր

ԱԱ արանը 2 Աա

արեն ակ

ոքղվի |

Ճո-

լ այդ

նանկն թճի ու

րհ

տ Արառ աո որպեսզի «Իրւ ի թամ Ր Պ մոմարՐթի բարակ մորը

վդ

ճանեն

որը դուրս վանդակից: բաժանումից Ճետո այդ երկու, ընտադասավորել փեթակներիկենտրոնում ն երկու ոո

ն տանիքի ւ

ե, բները իքների

նիջի մեղուն Ժյուս ընտանիքըչմտնի: Մասնատման եղանակ: Այն տնտեսությունները, որոնք չունեն սպաճեստիզուգավորվածմայրեր,առաջին տարին կիմասնատման

րառում են օժանդակ մայրերի օրտագորժման եղանակը, որը նույնպեսբարձրացնումէ մեղվի ընտանիքնեեն ունենում երբ բնտանիքներն մեղրաճաց պատող 9 Դաղան-բլատիկամ 9--10 (անդատրոտի նան կամ 7--9 Դադան-բլատի իվում6--2 այղ մեղու, ինչպես թրթուրներով ն ճարսնյակԼանգստրետբմեղրաձճացձվերով, ներով, ապա այդպիսիընտանիքներիցանճրաժեչտ է վերցնել

իարառգրոսրականութիունչը

դեղուննրով պատված երեր մեղրաճաց (այդ մեղրաճացերից թրթուրներով, իսկ մեկը՝ նրկուսը պետք է լինեն ձվերով ն մեղրով ու ծաղկավոշով) դրանցով կազմակերպելմի կոր Ճո փոքրիկ ընտանիք: Այդպիսի փոբր ընտանիքների մար առանձին փեքակ չղբաղեցնելունպատակով պնճրաժեշտ է իաժաբարակ միջնապատով ֆաներայի մեջտեղից փեթակը մասում ն ամեն տեղավորել մի մասի Հավասար նել երկու ու

՛

ընտանիք:

ժամանակամի կողժիցը՝ Այդպիսով, մեկ փոքրիկ մեկ ընկողմից՝ վորապեստնտեսվում մ մի փեթակ, մյուս

տանիքի արտադրած չերմությունն օդտագործվում է Մյուս ընտանիքիտաքացմանճամար: Մասնատումընուլնպես պետք մ կազմակերպել րվա ամենատաք ն մեղուների աշխատանքի ամեինահոուն ժամեժ մասը լիժերին,որպեսղի աշխատավոր, մեղուների մասնատման նի դաշտում, իսկ վերցրած մեճամար ղուների մե ժ մասը լինեն խնամողմեղուներ:Այդ ույնՀրաժեշտ է նրա ճամար, որ մասնատման ընթացքումդաշտ գնացող աշխատավորմեղուներին խնամող մեղուների Հետ չվերցնեն, ճակառակ դեպքումհոր կազմակերպված ընտանիքի մասնատվող մասը կլինի շատ թույլ, որի Հետնանքով ձվերի, թրթուրների ու ճարսնյակների(որդերի ու ձվերի) մի մասը կարող է սառչել ու փչանալ: Այդպիսի երնուլքները կանխելու ճամար անձրաժեշո է մասնատումներից ճհտո նույն երեկոյան ստուգել նոր կազմակերպվածընտանիքները, հ եթե նկատվեն չափից ավելի թուլ ընտանիքներ,ապա մայր ե քափ. նորից վերցնել խնամող մեղուներ ընտանիքներից տալ նոր կաղմակերպվաժ թուլ ընտանիքի մեջ, Մասնատումների ժամանակ պետք է չատ զգույշ լինել, որ ճիմնական ընտանիքի մայրն անզգուշությամբ մայր վնքակից չտարվի մասնատվող նոր մասի մեջ ն այնտեղ դառապարտվի անգործության,իսկ ճիմնական ընտանիքն էլ մայր լունենալու պատճառով կորցնի իր ղարդացման տեմպը ե իջեցնի իր արտադրողականությունը: Մի փեթակում երկու մասնատված ընտանիք անհղզաւվորեՀետո լուրաքանչյուր ընտանիքի դեպի ղուրս լուց նայող կողաւն ԱԱ տեզրնկը ՍԱ Մասնատման կազմակերպումից2 օր Հետոյ երբ ալդ նոր են իրենց որբությունը ն պաաընտանիքներնարդեն պդացել ՛

մուլ րաստելմայրասլտուկների ճիմջերը,դրանցանմիջասնս

Հասունացած մայրապտուկներ: եքե Ճճասունացաժմայրատրվեն ավելի փող: քան այդ ընտանիքներնիրենց պտուկները որբությունն են ղզացել, այդ դեպքում մեղուներն ալդ մայրամայիապտուկենըը պտուկները կոչնչացնեն: 2ճառունացաժ պետք է ամրացնել մեղուների կառուցած մայրաղտուկների ճիմբին:Մասնատման կազմակերպումը վերջացնել գլխավոր

մեղրաբերքից մեկուկես ամիս

առաջ,

որից Հետո բնտանիք-

մացսիմալ գլաավոր մեղրաբերքը ներընախապատրաստել Այս հղանակիմեջ օգտագորժելուն: չափով

լրացումները. տեխնիկական Հետնյալ ճետո

մենք մոցրել ենք լ

մասնատված ընմայրերիբեղմնավորվելույ որոնց տանիքներիցՀանել այն մեղրաճացերը, մեջ մայրը 1.

դրելէ: ձվերե տալմայր ընտանիքներինխնամելու,իսկ որ» տալ ուրիշ դատարկ մեղրաճացեր: փոխարենընրանց Ժայրը նորից ձվեր դնի. պեսզի

մեկական մեղրաճացյ ՀւոՃանել մայր ընտանիքներից մասնատն ալ սունացաժսերհկած որդեր (ճարսնլակներ) ընտանիքում վո նոր ընտանիքներին:Այսպիսով, մայր մեղուներն ապաճովվում են ձվեր, թրթուրներ կղաժ խթնամժող աշխատանբով,իսկ մասնատված նոր ընտանիքեն սաանում անընդճատ ձվեր ների մայրերը Հնարավորություն 2.

խնամելու

որովճետն երիտասարդ մայրերը Հնարավորություն դնելու, ձու դնելու:Քայց ալդ նոր ունեն ավելի Հաղարից օրական խնամող մեղուների ջիչ լի՞ կազմակերսվաժընտանիքներում մայրերն օրականդնում հրիատասարդ նելու պատճառովնրանը ձու: Մասնախված ընտանիքներինՃճաեն միայն 100--120 նպաստում են նրանց ժասունացաժ որդեր տալով օդնում, մանակից չուտուժեղանալուն ու նորմալ ընտանիք դառնա-

չուն:

՝

կիրառվում է այն ժեղվանոցներում,. ՀավաքովիԵղանակը

Հիվանդություններ:

Հավաքովի ընտանիք կաղորանդ չկան 6--10 են մեղրաճաց պատող մեղուների ուժեղ՝ մակերպում ն նրան տալիս են զուգավորվածմայր: ընտանիքներից

պայմանները: ձագ վերցնելուանձճրաժեշտ Արձեստական այնքան շուտ ձագը որքան շուտ վերցվի։ արճեստական կուժեղանամեղվի ինտանիքը: 2. զուղավոիվածմայր ունեցող արճեստական ձագերը այյնկլինեն կենսունակն ինչոլնս ճիմնականընտանիքներից, պես էլ նրանցիցկստացվինորմալ բերջ3. Հիվանդ նե կասկածելի ընտանիքներիցարճեստական 1.

արհտքչէ ձագեր

վեր

5-..

ԱՐՀԵՍՑԱԿՈՆ

ՄԱՅԲԱՀԱՆՄԱՆ

Արչեստտկան մայրաճանումը տարրերվում է բնական մայրաճանումից նրանով, որ երկրորդ դեպքում մեղուներն ձաղաիրենք Խն մայր ճանում ւպատաճական ընտանիքում՝ տվությանմայրաբչիչներից կամ աշխատավորմեղվի բյիջնեբի պատաճականթրթուրներից: Աշխատավորմեղուները փեղվի բջիջները Հարմարեցնում, լայնացնում, կլորացնում են հ դարձնում մայրարջիչներ, իսկ արճեստական մայրաճանման ժամանակ մեղվտպաճը ինքն է մեղուներին ճարկադրում պատրաստելմայրեր իր ընտրած ռեկորդային ընաանիքներից` վերցրած նորմալ, փոքրաճասակթրթուրներից: Մեղվաբուծական տնանսություններում որակի ամար պայքարը պետք է տանել ոչ միտյն մեղվի ընտտնիքների Խնամբի կերակրման պայմանները բարելավելու, այլ նրանց տնտեսապես օգտակար ժառանգականՀչատկանիշնեիը լավացնելու, մեղուների արտադրողականությունըբարձբացնելու ուղղությամբ: Մեղվի մայրը ընտանիքի առանցքն է. Ընտանիքի վարդացման ամբողչ ընթացքն նրա արտադրողականության են չասիր մեծապես կտխվածմոր պտղառպտությունից ն ձվադիման ինտենսիվությունից,ուստի մայրեր պետք է բուժել այնպիսի ընտանիքներից, որոնք ունեն բարձր արտադրողտերբ մեղուներն այս կամ այլն պատճառովկորցկանություն: են իրենց մորը, պոլա նում եղած աշխաիրենց ընտանիբրում տավոր մեղվի փոքրաճասակԹրթուրներից։ կերակրելու ն բջիջներըձնափոխելումիջոցով, պատրաստում են մայրաբջիջներ, որից դուրս նն դալիս նոր մայրեր: Այստեղիցճետեվում է, որ արձճեստական մայրաճանում կարելի է կատարել այն ղդեպլքում,եթե ունենք՝ ա) տոճմային մայր ունեցող ընտանիք, որից պետք | վերցնելձվեր Թրթուրներ՝ ստանալու մայրացուներ ճամար. բ) խնամող ընտանիք, որը նույնպես սլետք է լինի տոչմային, որպեսզի իրեն տրված տոճմային ձվերն ու թրքուրները խնամի որպես մայրացուներ: Տոչմային ընտանիքն ընտրել մեղվանոցի այնպիսի ընու

|

ու

առատ

.

ու

ո

կլիորոնք միննույնվնամթի,կերակրման տանիքներից, են իրենց բարձր ն

ԵՂԱՆԱԿՆԵՐԸ

ընկնում պայմաններումաչբի մալական Ընտրած ընտանիքները բաժանարչմոադրողականությամբ: մայր ընտատոճմային երկուՀիմնականխմբերի՝ մռոճԹրթուբներ՝ ձ պեւտքէ ռտանալ վեր որոնցից նիքներ, ար-

վում

են

ու

տոշմային ճայը մային մայրեր ստանալու Համար, որոնցում այեսոքմ բուծելտոճմային ընտանիքներ, տտդրող ւլ եւոքէ օգյունընտանիքներիցի քանիսը Տոշմային ըոռեր: որոնք պետք է լինեն դործնլ որսլես խնամող ընտանիքներ, ն ղերծ լիկերի առատ պաշարով ուժեղ 2. 3 կգ մեղվով նեն ամեն տեսակիՀիվանդություններից: Տոճմային մայի ունեցող ընտանիքներիցմիաճառակ 1--2 օր է թրթուրներանալուճամար նաանձճրաժեչտ մորը բոլոր ձվադրիմեղրաճացի որտեղ դնելմեկուսարանում, ե

ու

:

տո

ըբն-

տոՀմային Հատկտցված բջիջն նրում:Բոուսբուծությոնը մեղրաճա-

դնելՔոռաբջիչներով բնի մնջտեղում տանիքների կերակրել

սիստեմատիկաբար ընտտնիքներին դնի գրգռիչ կերով, որպեսզի մայրն այդ բոռաբջիչջներում չրեղմնտվորվուծձվեր: Մեզվանոցի մյուս ընտանիքներում մայրը բոռւդեմ, որպեսզի բոռնրի առաջացման պտյքտրել Հնտբավորության բջիջներումչզնի չրեղմնավորվածձվեր: տոճմային կատարել մայրերի զուդավորումը սաշմաններում մայրաճանման ունի արձճեստական բոռերի Հետ: Փոլություն

ցեր

ե

երկու

այդ

ղանակ.

ա) երը

յ

բնակտն բջիչներից տեղսոիոխում թրթուրները տալիս որոլես մայրացուննր մեջ բջիջների են

արձեստական ինտանիքներին. խնամող են փրենց բնական բչիչներով տալիս Բ) եբբ: թրթուրներն ու

մալրացուներ: որալես խնամող ընտանիքներին հ՛ ե՛

դրական, բացասական հլ ունի եղանակն դրաեղանակի տեղափոխման թրթուրների 0թինավ՝ կողմեր: խոշոր տնտեսուկանկողմնայն է, որ մայրաբուծական են մեծ մեղրաքանակությամբ թյուններում պաճապանվում Համար տնտեսությունների որոնքմեղվաբուծական Հացեր, կողմըչ որ արճեստական են, իսկ բացասական շատ օղոակար Այս երկու

կատարելուճամար մայրաճանում

անՀրաժեշտէ ունենալ 4ճա101

տալիս, որովշետն չունի այն բարդուոր ունեն նրբությունները, Գղատի,Պերմեղոնո-

լավ արդյունքըէ

հղաժ բոլոր

բաց

թշ

ու

ձվերն ու Թրթույները ճեռացնել ընտանիքումթողնել միայն սերեկած ճարսԽնամող ընտանիքը նյակներ: որրացնելիսպետք է շատ զգույշ լինել,որդնեսզիփակ Ճարանյլակների բջիջներիարանքներում բաց ձվեր արթուրներչմնան, որովճետն բավական է, որ խնամողընտանիքում մնան մի քանի բաց Քրթուր (որ) ու ձու, որնաղի մեր ամբողջ աշխատանքն իղուր կորչիս ԴրանիցԽուասոխելու է տրվում ճամարՀաճախ խԽորճուրդ ընտանիքներին խնամող տրբացննլիս նրանցից Ճանել բոլոր հ ճարանյակները, ձվերը: Այս դեպքումմեղվի Թրթուրները

մորը ն նրանում տանիթի ե

առաջ

Խնամողընտանիքներին 2--8 ժամ տալուց մայրացուններ պետք | ընտանիքըորբացնել, այսինքն՝ ընխնամող

մեղուներին:

ու

ու

թյուններն ու վի եղանակները: երբ տոճմային մայիը մեր դրած մեղրաձճացի ընատնիքի վրասարդեն ձվադրելէ, ավա Հ--8 օր ճետո մեղրաճացըվերոնել, տանել աշխատանքի սենյակը, դնել Հարթ սեղանիվրա ու սուր ղանակով Հեռացնել տաքացրած /ուրաքանչյուր 4 չարք Բչիջներից 3 շարքը՝ ինչպես ղուգարնռական, այնոլես էլ ուղիոկ ճար ղաճայաց) ատամի փոքր խոզանակով ոչնչացնել այղ ճեռացրաժ երեք շարքում եղաժ ձվերն Թրթուրները, իսկ մնացած բջիջներիբնրաններըփայտն փոքրիկ կաղապարով լայնացնել այդ ձնով մեղրաճացերը տալ խնամող

շատ

րիանտլրո Մայբաճանման Պեխաչեկի եղանակը ժեր

պայմաններում

երկրորդեղանակի դրական կումն այն 1, որ չի պաճան| մասնագետմեղվաբուլծ, իսկ բացասական կողը, որ մեժ մայրատնտեսություններում 2անմ ոյն աշխատանբներիճամար անձրաժեշտէ օգտագործել մեժ քանակությամըմեղրաճացեր: այս հրկու եղանակներիցամենից Հանրապետությունում շորտ օզաազործվում է երկրորդ եղանակի այս կամ այն վաջում ճատուկ սարքավորում

կտրատում նն հ մոմով կոլցնում փայտե կտորների վրա: Սյդսիայ կողք-կողքի ամրացնում են շրջա դրված ձողերի վրա: ԴԳատվաստո կտորներով դնում են շրջանակնմ մող ընտանիբներիմեղբով լիքը մ

ու

պարղ տեխնիկայի շնորձճի նույնպեսմեծ ընդունելությունէ գտ իրենց բն ին թրթուրները(որդերը)

չելի

(Շիշկ Մայբահանման Ցանդեոի

ու

հ դած մայրապտուկները բաժան ժասնատումներին նուկլնուսմնե

տալ

խնամողընտանիքը ս։ատվաստել արճեստական տաքացումներ( շացի վրայիը դնել շրջանակի մեծութ կաոր ն որպեսզի այս ամենը չխանգ լուն, 'կասիարիչին բնի արանքումղն սլատվաստվ որի մեջ տեղավորվեն դրվող տաքացման փրայիը բարձր Խ առատ օր կերակրել մեղրի նե ժաղ մինչն մայրաստուկները սերեկելը ( 9--10 օր ճետո խնամող ընտանիքն

նակներին:

մող ընտանիքի բնի շրջանակների վ ների ըերանները դեպի ցած. իճարկ մեղրաճացի տակից պետք է դնել ն քյամբյ 3--3,5 սմ բարձրությամբ մի լուներին ճնարավորություն կտա աղ պատրաստել մայրապտուկներ առա

նրանք

ապատվաստվա Մայրացուներով

նիքներին նորից վերադարձնելիրեն վաժ որդեր), որոեսղի չափից

օր

ինտանիքը որբությունն ավելի չուտ մեջ» փատնաւրնա: ավելի շատ են գիգովում, որի շնորճի մայրաբուծության տեխնիկային: նակությամբ մայրացուներ: 2--8

տուկ սարքավորում, տաքացրած սենյակ, վաբույժ, որը տիրապետի

`

,

ա)

Հոր»

31.

ՏՆԱ

Լ-««ան:

Հ

Մալբաճանման

տա

չ

մմ

չ

կու հոկ իոկմե ս կողմի

եր

բարած

ք

-

Լ

լայնությունը՝ 15 մմ: Աո տոճմային Թրթուրքրի բնական բջիջները առանձին-առանձին են կ Հ, -կարում լադ 4 աոմովկպցնում աեպիկիվրա: Բջիջները սեպիկների վրա կպցնելու Ճճետո փայտե փո Հու 4 փաղապարով ք. լայնացնում

լինի 35 բոլորից ճեւտո

կողմերի պետքվ երկարությունը

այդ

սեպիկներ,որոնց

ն

՝

Բ) բնականբյիչն ձրբ՝ ամրացված անպիկներին:

այս

դեպքում կարելի է

լցնել ջու

ջու

Թասակներըպատրաստել այս

բարձրությամբ:

ուր թուր

լցնել րան վրան սմ մոփաշնրոտ Աշխ նատի 3--4 ամանը պետք է միշտ տաք լինիչ ուս կի վրոս, չթողնելով, որ հուս: կաղ 4--Տ ճատ ն դրվեն սառը ջրով լի մի կաղապարը Թրջելու Հարկ չվա, պե

մոմը, մոմը,Հետո

մեջ եղած բոլոր Ռրքութները: Այս Դուլնտլը (Մասակներիառաջարկը), տեղավորմանճամար առաջուրկել.է ղիա ճամար էլ այս հղանակը կրում նը: նշված ձնով մայրաճանման Հա տնելՃոսոուկ թասակներ ե դրանք նա ների տեղափոխման ճամար, որից դնել կերն պատվաստել թրթուրը, ա բի թրթուրը տեղափոխելարճեստակ տական քթսսակներ սլատրաստելու խնձորննու կամ տանձենու փայտի կաղապար, որի երկարությունը լին թյունը՝ 0 մմ. Այնուճետնփոքրիկ

որովճեոն

եղանակնավե Գոատ-Գովետլի

վարիանտիդեռլքում թրքուր բնական ըչիջնքըիը արչեստական բ կան մայբաճանման ճամարո,

գերին,

մայրացու բջիջների բերանը, որի նիքի կենտրոնից Հանում են Ժեղրբո ռուր ծայիը մոցնում են անպիկների մեջ՝ մայրացու բջիջների բերանը պետք է դասավորել շախմատաձն՝ մ շարքը շարբից 50 մմ 4եռավորությա Մայրբապտուկները«ասուանալո իրենց մայրաալտուկներովճանել իսն անմայը ընտանիքներին ու կոր վեր

հն

մալբացուները,

'

ջրաիի

Ցանդերի եղանակը.

ՀԹ

ճննարանով շրջանակ, որանդ տեղավորվածեն

նկ.

թ: (թվ ԵՂԼՑ)թյ

Տ --

|

լ

Թ) ա (Ո յ |

պատ ր

կտորըդնել Ք ջրի մ մեջու բաժանել 1 շերտե շորտերի շնրտնրից կտրել հուն / անկյունոամե

'

է

օգտագործել

Մեպիկենրը կարելի լուցկուդատարկ չոոսիիցկամ ֆաներայթ

նչված փայտի կտորներիփ ոխարեն կարքլի է չ Փոքրիկ ղան մյունաձն աեպիկներ,

քան

32.

թջիչի

-

:

գ

ե

Ո

ԹՐթուրների վտխաղբումը բնականԲշիչիցարճեստական

ՖԻ

: ր

9--6

տնում անգամ

աան

ար հ

որպեսզի ջրի կաթիլնե

րա

աբջիջներից:

սուսկներիՀիմքում դնել մի քիչ կ բնական մայր Թրթուր խոոսակներիճիմքում, կաթնաճյուքի մար բավական է կորեկի կամ ուպ ճյութ. վերջինս չլինելու դեպքում մեղի: կաթնաշճյութըթասակի ճատա ն ոչ Թե ուժով քսել նրա պատերին չղնդանա ն չչորանա, խորձճուրդէ մեջ դնել աստիճանաբարն ոչ թե մ Գղալիկ:Թրթուրներըթասակի մ տուկ գդգալիկով.վերջինս պսոորա փնտուրից կամ ալյումինի լարից: շատ թեքված լինի, որպեսզի բնակա Հանելը Ճճեշալինի։ Փդալիկը սլետք բարակ ն փուս 1/չ մմ լայնությամբ: այն բջիջները, որ Մեղրաճագի Հասակ թրթուրները, տաթ դանակ բարձրության կեսի կամ 14-ի չա ժրթուրները կարելի է Ճեշտությամ ճացը, որտահղից պետք է վերցնել թ մոտ, որպեսղի լուսավորվի բջիջի « տեղափոխմանժ Քրժուրը:Թրքուրի իկը թրթուրի մեչբի կողմից ավելի կին, որպեսզի թրթուրը չվնասվի, ճե րդեն զգալիկի մեջ է, ղգուշությամ ն մացենլ քառակի մնչ, զդալիկն իջ վ : կը, թեջել մի կողմի վրայ որոլնոզի նի քասակում պոնվող կաթքնաճյութ ները բոլոր արճեստականթքառա ճետո պատվաստած քասակներն իրե միջապես դնել խնամող ընտանիք վրա, որչդեսզի մայրացուներինխնա երբ փորձում են թրթուրը բջիջի երկրորդ անդամ չսլեւոք է փորձել նո վերցնել մի ուրիշր։ Թրքուր-մայր

րծեսվա,թրն"որնծրբ Ի տնղափոխելը, "Է քա-

Կատվաստումը գաիԳրե

քաքախելմոմի մեջ, րեց Հես ոս որ մոմը քու կաղապարը փվրոս սառչի, ասլա մից ճանել:Մոժից վրա կաղապարի պատրաստվածայս թասակներն մեջ, որից Ճեոո փամփո նելփամփուշտների թ ամբտցՀատուկշրջանակների արագա: մեջ ամրացվածձ Վրա ն Քրքուրների ւժ «մանը բնականբջիջներից տնղափուել մնջ։նախթանԹոքուրները

բուրլամը

տալ,

կաղապարի Թաց ծայրը5--2

չրով թրջել, Հետո Թավ այնուճնան

հանան»

սառը

մեջ։ ա) արձեստական բջիջներ էր ատրաստելու կաղա:ար' թ) արձեստական Բջիչներ՝ կպցրածսեպինին, յ) չերծփիկ՝ Քրթուրներտեղափ ոխնչու Համար, ո) Քոթուը եղավ րրա ր Բջիչների մեջ:

Նկ.

ա

:

նիքներինուսուց

Ճեւոո

երկրորդ օին ռտուզել՝ ենտանիքը

մայրապտուկներ «րոտիաստել է, թե ոչ, եթե պատրաստելէ, բույնը չուտ փակել,իսկ նթե ոչ, ապա խնամողընտոնիջնիբի բույնը նորից ստուգել: եթե բնում գտնվեն

մայրապաուկներ, նշանակում է, որ առաջին անգամ խնաժող՝ ընտանիքն. մեր աչբից վրիպելէ ն մ մտուգելուց կ

ոցն լ է ձու ն ամ

այս թրթուր,

ծղրաճացի բչիջննրի մեջ

դեպքումհղաժ

ները ոչնչացնել ն դնել պատվաստվածմուլրասաւուվմի: մայրացուննրով նորշրջանակ, իսկ Հինը վերցնել, որովճիոն չն արդեն ռլի:

տանի չէ,

ոլ

"

ն» հայրապտում՝

Ժ մա ան ամ 1--2 օր ներին անմիջապես տալ ճետո՝ ճասունացած ն8ք առային ամ : ման ժամանակ պարզվի, լ: այդպիսին խոտանել ն նի որ մայրը պակասությունն մայրապտուկ: նթե կան փոխարենըտալ ուրիշ ճասունաց ւ ը ՄԱ վո "7ւկն Զ ա կան ազ չո ն կ եռ է.անն Ը ն " ԱՎ Էէ.ներն է մայրասլտուկներ տանիքներ, այդ միամեջ ն բոլորը առանձին-առանձինվերցնել Մինչն մայընտանիբում՝ մինչ սին դնեն մի ուժեղ որբւսցած ժ ըր է մար ր ապտուկներից մայրերի դուրս գալը ար Այդ ա բ/մոլոու կները նորմալ ջերմաստիճանում սվյաճելու ու դր ա պաճպանելու ոչնչանլուց «նառ լ եալրապտուկներից նրանը մՄայրերի դ ուրս լուց էրան վերցնելմալբավանդակներիմեջն սաղ ոց ա խոշու Է մեկ բաժին մեղրի խառնուրդից կաղզմվա ր են Ժ վանդակում մելու դ օրից ւմ դնել 4-բի ուս մորը խնամելու րար երի մեղու:Մճղվի ընտանիք մայլբեր տալու ժամանակ զուգ ր Ին ո ԿԻ ծ մայրավանդակում, որի մի արիչի նի մե ի նել ո ներսի Հո վանդակի ներքեի կող ից ԱԱ մաքի ը աի ո տության մոմի շերտ ն դնել անմայր Ն ն մ, մեղրաճացերի արտնքում, այ հպես, որ մո աժ ումը նի դեպի հպքում անճրաժեչտ է Պղոզավորվածմայր մորը ՞ր կողմից էլ փակել հրկու ն ապաճովնլ կերով: երկու օր Հ եռոմիայններքնի կողմի կափարիչ Վն ել ն տեղը վեր 6 շ Լ չկ նն մ ոմ , լ չ ել չ Ւ) ր չ , 73. Թէ ' լ / չ կի լ

Հոր

ո աժ Լ)

ս

ոո

/

ու

ո ւ

հն Մ17Դ

'

|

ՆՈՒԿԼԵՈՒՍՆԵՐԻ

ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒՄԸ

:

"ր

այդ

մա

,

.

մի ո

զխա

Բո

այրերը

Ա ճամար վանդակ ան "

Ր ի

Նո

/

:

ր

ԱՆ դողժից շ Ն րատոր

ր

մեկ Ի իպ

,

/

Ճասունացած

իս

ա

Քած

Տ ակում գով», ո Վա Բողոու

|

111--

նորիը

մային

Է

:

ու

ու

լ

չուլ

ուը:

ն

2-3շր

ոուգել, ի

օր

լ

ոբումն Մայոմեղուներիզուգավ:

աա ր թար րից սն

վփաժ մոր ւոալ կարիքունեցո 1 նորմալ ,

Համար:

|

Այն անտնսությունն ք Բի, որոնք զրաղվում են մոն ԴալբատունԹոճմայինմոշի տտանբըներուվ, նննւն է, 400--300 գ Ժն ղու ունեցող անձճրաժեշտ եր: նուկլեուսհունլնումն ենր սուսնալու ճամար մի ռովորական վերցնել դատարկ փե հակ ն բաժանել ժ --4 պուգածեղ

փսսերի,փերակիններթնի

սձրի

մեջ դենլ Համապատասխան քՔանակությամը մեղու ն խոն 1-2 դճրասլաշար, օր Հեւոո նրանը ոտ Մաոն

մյս նուկլեուսների առավելությունն այն է, որ նախօրյակին բերքի" կարելի է նրանց իե. միչնապատեիր վերցնել,

(ից ավելի մայրերըՃան է

օգտագործելորսլես նորմալընտանիք՝ Բերք ռռանալու ճամար:

նուկլեուսներ

դաղմակերպելուցՀեդ եթե մայրը ժայրաստու աուդգել,. եթե մայրը զուգավորվել սպասել 8-8 օր, որպես ձվեր ղեն

ձվեր դնել, ապա առատ նուկլեուսում

նրանց

-

ու

առա

քումը:

Մ յրա բուծական այն բոլոր տնանհսությունները,որոնց նղաանցով արղաճոտակն է ատանասղ (հլ ոչ իայն իրոնջ կոլտնտեներքին պասությունները, սովխոզները ել Հանրապետության սոճմանճանջները, այլն մատակարարել

ԳԱ» կԱ Հրեան րեմ,"0ճանրապետութ

ընտանիքներին, նոթ վերցված արճեստական ձաղերին կամ վաճառել տնտեայլ սությունների՝ Համաձայն պաճոանջչի: հսըանմայրնուկլեուս-

-

ներից դուրս

գանվող, կարիքունեցող մեղվաբուծական տրնտեսություններին, ետք է ունենան երկու ցեխ,այն է`

րաճանման ն դուգավորման

Մայրաճանժանպեխում

մայ-

ը

են

:

կենտրոնացվում մեղվանոցի

ռեկորդային մթերոստու Մ զե Խի նպատակնէ՝ ղբադվել Բոլոր

ընտանիքները:

ան մայրբաճանի

շթաարնոտ ս

տանքներովն

կան

մայրբաճանմժան միջո-

ջով պատիասահլ|մեժ

նակությամբոռձ

մ

Քա

այ

յին

մայրապտուկներ:

Մայրաճանմանցեխում

պատրասուված

մայրապը-

տուկներըՃանձնում են զուդավորմոան ցնխին, վերջինս

`

ո

ՀԻ

33.

,

դրանք բաժանում

(նուսներին, որ

բերը

Պաճեստային

գուրս

չ

եսզի

նուկմայ-

մայրապտուկներից

դան

ն

դուղավարվեն

տոճմային ոգագոումը Բոռերի Հեա

ճուգավորմանցեխում են կենտրոնացվում հախօիրք սառւդված ռնկորդային մայի ունեցող մի ե ռանի ներ բուժվում բաղմացվում են տոճմային ընտանիքհւ բոռեր,ինչպես են կենտրոնացվում Ճամապատասխան քանակությամբ նուկչեուսներ, որոնց Ժնջտեղավորում են ան մայրատանժ ցե, խից ստացված մայրառտուկները. աժ դիանցից դուրս եկ մայբերը զուգավորվում են աոճմային բոռերի ճեւո: նուկլեուսներին Պառունացաժ մայհառպտուկենը 8--10 տալուց նւ օր Պեյոո Հրաժեշտէ ողուգել ն նուկլնուսները ճայտնաբերելզուղափորած, ձվագրողմայրերին դիանց ըստ Հճամարների գրանցել մատյանում: երբ ձվագրու մայր ու

ու

մեղուների քանակը չ Հավաբել անճրաժեշո այդ ղուգավոր-

ձին վանդակներիմեջ ն նախապատրաստել պատվիրատուչ ուղարկելու ճամար: Հաջորդ օրը, երը վերցնելու կզգան իրենը որբությունը, նրանց տալ Ճառու Նո հասպատուկներ, որպնսզի զուգավորման ցեխի չդղանդաղեն,իսկ այն Հենո ուղավորված մայրեր, անճչրաժեշ մայրեր վերցնելուց անմիջապես դ վանդակներով նրանը տալ մայրեր, ք ն որբությունը չի վգացել: Ճետո ծ օրը ժեկ ատուցել նուկլեուսները հ ճավաքել ղուղավորվա մայրնրին ու վաճառել: Մայրերը Ճեռու տեղ քում պասորաստելտեղուղիոխմանՃատուկ վա ուլետք է ունենան երեք փոսիկներ. երկուսը ը փոքր: Փոքի փոսիկում դնել կերը, իսկ եժ 6--10 Հետ մորը մեղվի միասին (մեղուները դնու պեսզի երկարատն ճանոսկարձճորղությանընքացցում մեն Լոր մայր մեղվին): կերը սատրասոել մեկ րի խառնուրդից. վերցնել բաժին քարափոշի, խմորի նման լավ խառնել ի ր սփոթրփոսիկում դնել 15--20 որը գ, 10--195 ժեղվի20--28 օր, Այդ սիոքը փոսիկում կ ը դնելուց Հետո երեսը ծածկել մոմաթերթի բարակ չերտու: Տեղափոխմանվանդակի երեսը ժաժկել յով այնպես, որ մեղուները չկարողանան դուրս ի : 10--15 մեղվի Հետ միասին դնել վանդակի մեծ փոս ժեչ՝ Հատուկ անցքով: եքն տեղափոխման է ռչ թե մի, այլ մի բանի մոր : բառտված : տեղուիոխման վանդակը լինել մինչն 265-տ դեւբում վարվել նույն ն նն ոքը փոսիկներ դնել մայրերին, Ճետռ՝ «ետո ղուներին, որից փոսիկների վրա մի քա Խով ամրացնել մետաղացանցը:։ որպեսգի մեղ աաա պարճին վանդակից դուրս չգան: երբ մայրերն

Ն

աար

արան

|

րը ախաթանք թոն

նն

աաա ի

արոր Քոուգավոր/ած հխաթիկար 7դ ՛ նր" ր" '

ամ.., ա ,

,

փուաք

Ներ յն Հ աա Հ.

Տ Ա,

|

ա. Աոարարի

ու

ա

ամ Տան

Գոգին

աար ա

Գն րր արտխ1 .- 7 Ն Աա ի կամ Կոր ո ի" Գոր ո11ո: րւ իճ

ու

"

րդեն տեղավորված են մեղ ավովւման վանդո երի մեջ ն տանցուվ|մուր ծածկված, լդ ընդճանուր վուն դակների նրկու ծայրերից հ մնջտեղից փայոի փոքիիկ ձողիկներ, ա. իսկ վրայից արել ֆւաաննր նե ֆան սով, վանկակի ոաւլաոլի բայի արանքում Մնում Էէ բոս տարածություն, որտեղի, մենն դուները տտանում մաքուր օդ: էգ Փեաանրոոյթծածկոցի վրա դրել ո ոռու իը ուխ Հասցեն, իս ան կողի վրա՝

առրացնել

ռո

«Զդուլշ, կենդանը

Հանձնելփոստին: Եեթն Ժայրերին օրինակ՝ 6-40 ժամվա տնողուԹյաը, կարելի է ուղարկել սովորական մայրավանդակներով՝ --17Օ մեղվի Ճեւո մԺիուսին, ի՞սրկե, երկու դեսղքում ք, ոլւաուղարկում

են

է»

ու

մոտիկ տեղ,

ւ

ճովելով կերով:

ՄՈՄԻ

ԲԱՐՁՐ

ԲԵՐՔ

ՍՏԱՆԱԼՈՒ

ԵՂԱՆԱԿՆԵՐԸ

մեջ առվորաբար ամեն Արտադրության ժի մեղվի ընտունիքից մսոացվում է 200--600 գ Համակվխաոն մոմ, որոիսի քանակությունը չի առլաճուվում ոչ միայն մեր սր դյուն աբե բության, այլն ժմեղվաբուժության պ աճանջները: Երբ ակտում է

օժանդակ մեղրսբերթը, է կշուսխեթակը ցույց է օրական 500--600 գ նեկտարի ն ծաղկամիոշու Ժուուք կում, այգ ժամանակ հրիտասարդ ժեղուները լավ են

նրունը ժոմային գեղձերն սկսում են մտրստադրելառոսո մեղուներն ինչքան շատ Աշխատավոր: բերք բերեն մայնքանկբարձրանա երու սարդ Ժեղզուներիժումի ն

մեղուներն

աղոտ

ստիոլվածավելի

տապրածությունը լդնեն

ները չեն սիրում,տր իրենց

չատ

Ժժոժ

արոադրեն

քանի մեղրաճոացով,

բնում

որ

տարածություն

ազար

փեթակ, ուրտա-

Ժեղուլինի

կգ ժում. արտագրելու Ճար ՔՆ Ւոծախսում Ժեղդուները տավորապնա ն կգ լրացուցիչ մեղր որոշ ռաակուԹյումբ ծաղկ տ ուիխոշի:

3,3--8,6

ԶՈ

"Մոմ ստանալու կառուցողականշոջանակների.օգտագոծ-

ոջ

-

ռկսում

նն

ղործել

մեղրա-

ժեկ Հայեր: նոր դորժուծմնղրա՞ադ ը կտրուժ ե որսդես ուք, իսկ դատարկ շրջանակը նորից դնում իր տեղը ն այդոլես շարունակ՝ մինչն գըլխավոր մեղրչսբերքըակավեԴիշու չէ այն ոլրակաիլը։ Աժեն

երբ

Չ--Յ

օրր

ԱՏ

`

Ա

|

կառուցողական

մինչե գլթավոր քերթի են

ժո:

ալդ

ու

շրջանակներն օգտագործում

սնվում,

ն

մլուռաւդրել, մեղուներն սկսում են Մո ընոսանիրի անիբի ինումմեկ կամ երկու «ողթոյ) (նայած Ըմուռ կողսչյաիխնքն՝ աղտոտ բուգել ոչեւոր ոռոլաժույյուն, ուժին ) Է ե խրոխ Մյ տեռույյնքը ի րարից թուրբի մենցրոմ մեղրաճացերը կողջի տեղրով մենղրաճոացերի միջն ստռղդժել ազո ներով հե այդտեղ դնել ղալ յոարածություն (առանցմոմաթերշնրոռ կյոցրած 22" մոմաթերթի նեղ քի) կաւ մերին ձողին Ռեղուներն անժիջաւյես նակ: Այղ ազատ ուարածությունում

կան,

տալիս վփեթա-

դրողականությունը:: Մեղվի ընտանիքների ը ոառվելիշատ ժում ստանալու ճամար անչրաժեչտ է խախտելնրանց բնի ամբողչ ջությունը ն բնում առեղծել աղատ տարածություն, որոլեսղի

երբ եղանեկը:

ման

վերջը:

նղ.

Ժեղբոո-

30.

հառոցողագան

ԲԱՅ Շակ:

' ` `

եղանակը մշակված (չեչեո) զործելու Մեղբաճացեո

է մեր

Հանբառսետության նախկին անասնապաճական փորձակայաՕժանդակ Մեղրաբնրքի ժամա1938 թյականին: նի կողից երբ աղոոնսությունը նակ, երբեմն նույնիսկ դրանից տոռչ, տալիս են մեղուներին է ղգում, մեղրաճացերի տուր ոլաճանջ Ր օժանդակ բհրբ: երբ Ժեղուննրի մոմ գրգորչ կեր, որես մոմ են արտադրել, մեղվի ընտանիսկսում տաղրոզ մեղրով կողքերից մեղրաճացերը քե բնի մեկ կամ երկու ն աղզաւո ւուսրւսծություն, որտեղ ն են. ստեղծում Հեռացնում արճեսատական դնում են շրջանակներին կոլցրաժ Ժոմաթերնն արճեստական ակսում թեր: Մեղուները անժիջասլես Հաջորդ ԳՈՇ վերակառուցել մաթերթերը էն անում ն ստուղում, եթե արչեստական մոմաթակը բաց են այսինքն՝ կառուցված, թերթերնարդեն լրիվ. են 10--12 մմ. նրանց բջիջների պատերըբարձրացել

գեղձերն

մեղրաացերի:

կամ

Մ"շՔո-

ն. գար413

Ց

Համառոտ

մեղվաբուծություն

ձել մեղրաճացեր, ապա այդպիսիները ճանում են ն նրանց տեղը նորից դնում արճնստականմոմաթերքեր, ալդպես շարունակում են մինչե գլխավոր մեղիաբերքի սկսվելը: Ամենրի» ժեղուները հրա վրա ավելացնում

2 Արար: Բոց մ Մ, յուն որով աման ակովունի, որրո ոա ասար Քոակագմրուի մրտադաաաոի աղե ճայ, տու, /

Այս

դոն

ե

ՄԵՂՎԻ

ԸՆՏԱՆԻՔՆԵՐԻ

ԿՈՄՊԼԵՔՍ

ՄԹԵՐԱՏՎՈՒԹՅԱՆ

հայրեր:

ԲԱՐՁՐԱՑՄԱՆ

-

եաերին յամ ե նումն

առումների՝

արձճեստականորեի բազմացման լիակաաար բարենպաստ պարաններ, որը ն նպաստում է ընտաՀ մ մբնրատվությանավելի արադ նդծանուր րի ընդշանուր բարձրացնիքնե մանը: Այդ միչոցառումներն են.

առաջ, ու

աշխատանքնե

փով:

արտա բ » վարքագիծը: այն,ազ

աճման

մալրաճառաճանության,

ղրաղվելր" ղ) վաղ գարնանից մայրեր առանալու նության ն զուգավորված

մ պայմանները, փոխվում է նան մեղվի ծոնները բնական ձանավարճով ստեղծվում են հան վերջից զամ, ավեյի ճիջա, ամրան առաջին կ իսկ պատճառով մեպվի ընտանիքի ղարզացումը,` բազմացումը ճիմնականում սկսվում են մալիսի երկրորդ կեսից կամ Ճունիսի սկղբներից, նայած աշխարբճագրական դիրքին ն կլիմայական պայմաններին: թվականին մեր Հանրապետությանանասնապաճական «որձակայանը մշակեց մեղվի ընտանիքների արագ բազմացման ն նրանց մթերատվության բարձրացման նոթ մեթոդ, ՎերչինիսՀիմնական առավելություննայն է, որ լավ խնամքի ն մի շարը կոմպլեքս միջա կիրառման Համար, վաղ գարնանը, մեղվի ընտանիքների սովոօր

տալ

:

ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԸ

ոի ղարդացման,

բավարարջանակու-

առլաճովել դ) մեղվի ընտանիջներն

ԳրղոիչԼր" լրացուցիչ՝ օժանդակ քանակությամը ե) օգտագործելմաբսիմալ

որ--

ղծվու

քացումներ: դ)

ու

60--80

նենըսում ր) րների

թյամբ կեր»Վ-

ատաց-

րբազՄեղվի ընտանիքի ապրելակերպի զարգացումն անմիչջաինչպես նշել ենք գլուններում, մացումը, նախորդ կանորեն կախված են արտաքին միջավայրի մի շար ծոնների փոխադարձ աղդնցությունից: Փոխդելով

շնորճիմ

րների միջշրջանամեղվի ընտանիքների ա) փոջրացնել կային տարածությունը: չում չրով արճեստական դնել հոսցրած

կերի բաղան. օդտագործել չափով մաքսիմալ (կորպուսները ): ի բաղզմաճարկերը օղտագործն դանդվածը մեղվի րում եղած ընտանիջնե Վաղ դարնանը շտ է, մեճամար անչրաժե օդաւագործելու

է) ը)

Հետոլ Խպատակաճարմար անմիջապես 4մեռանոցիը դուրս բերելուց ղուները սւարածուբներիմիջշրջանակային ընտանիքների մլուսից

«իոքրաացնել դնել ժեկը ըն՝ բնի մեվրաճացերը թյունը, այսին 13 մմ-ի փոխարեն):

անե, պատում տասոնաքը

վրա (նախկին Հեռավորության չ : մեղվի երբ վրա» Գարնանը, 3 մեղրաճացի մ ձվեր է դնու իայն մայրը սիոքմեղրաճաց: տարածությունը ե մեղրաճաց, ույնէլ ոչ լրիվ» իսկ միջշրջանակային է 6--7 սյատվում ճետո վրա: րացնելուց մեղուներով մեղրաճացերի նան 4--5-րդ է ձլճր տել մայրնսկսում փոքրացումը տարածության

98 մմ

:

միջշրջանակային Այսպիսով, պաճպանումը նորմալ ջերմության է վփեթքակում Հեշտացնում մեղվի ընտաէ 25.«4Տ6|-ով արագացնում ռրն էլ իր «երթին ճամար զարգացումը" պարգացման մեղվի ընտանիջների

նիջենրի

Վաղ գարնանը պայմաններ: ջերմայինբարհնոլասո անչրաժեշտէ ստեղծել նույնիսկ ցերեկերբեմն գիշերները, գարնան կծիկ Ընդչանքապես ուստի մեղվի ընտանիքները է լինում, շատ ցուրտ 4վագըր՞ իակ մայրերնիրենց տարճ «փլվում, ձն կազմումն չեն

իեն

ման սաճմանը չեն ընդլայնում, որի Հետնանբով մեղվիըսդանքաղ է ընթանում: ԳարնաՀ

շատ տանիքների զարգացումը

նը, մեղվի ընտանիքների

Համար, արագացնելու զարգացումն

դուրս մեզուներըձմեռանոցից

ղսելուց

1--2

օր

Ճճնտո,

նայած

կլիմայական պայմաններին, տաՀրաժեշտէ մեղվիվփերակնեչ, րի ներսից դնել արճեստական տաբացումներ՝ ԹիթեղյաՀաչ. տուկ ապարատներիմիջոցով: Ասպլարատի: չափերն են. լայ-, նությունը 2,8-սմ, երկարությունը՝ .38 սմ, բարձրությունը` 23 սմ): ((անդատրութի

սմ

գեպքում՝, բարձրությունը

Այս ապարատներթ

դնել մեղվի ընտանիք-.

"

ների կողքերին զետեղված պաքուցմաֆ պարկերիմեջ ն բոլոր կողմերից լցնել 3--Շ սմ Հառտությաժբ չարդ, բաց թողնելով միայն տաքա ցմահ ապարատի վրայի անցքը որպեսղի տաք ջուր լզնելու ա Մ ապարատի միջի օդը -

:

դուրս

ԿԻ

ՅՑ.

ա

Տաքացմանթիթեղյա

նաթ

Ապարատք

գա:

ներսի անցքի ոռնտինե խողովակի ծայրը դուրս անել կողքի անցքից ն նրա ծալ

ազատա: ամրացնել րի, ւոց" արդե-

ԴՐ

Ամեն-երեկո, առանց փեթակը բաց անելու, դրսում եղած այղ ոնտինձ խողովակից ապարատներիմեջ լցնել տաք ջուր (80--1005)ն ոնտինե խողովակի արգելակը փակել, որպեսզի մեջ այղ վիճակումմն մինչն ծճւսջորդ ջուրնապարատների է ջերմուօրի: Հարգը,լինելովօդի վատ Հաղորդիչ,սպլաճում թյունը ն ատոիճանաբարտալիս ընտանիքին, փեթակում պաճպանելով նորմալ 35--ՅՇՏ Հաջորդօրն ջերմություն: :

խողովակիարգելակը բաց անել, առավոտվանոնտինե երնկոյան միննույն ւպեսղի սառած

ջուրը

լօնել խողովակից

ուք

ջուր,

ակները

թափվի

ն

որ-

ոիտինը

փվե-. առանց բաց

ել

ու:

Այնուշետն արգելակը փակել ե "այդպես մին-

կրկնելամեն

օր,

չե եղանակները քանան: չրջանԴաշտային տա-

..

,

ներումտաքացման շրչանը տնում է մինչն մայիսի 15-ը, կիռա»լեռնային ` շրջաննե«ունիսի 15-րում`

լեռնային

իսկ

20-ը,

շրջաններում` Հուլիսի 1--10-ը. իճարկե, այս պետք թվերը

է Հար-՛

մարեցնել տեղի պայոո»

մաններին: . ւ

լբ

ապարատ

նկ. 36. Տաքացմանթիթեղյա տեղադբումըտաքացմանբարձիկիմեջ: .

Թիթեղյաապարատներ չլինելու դեպքում օգտագործել շշեր: Շշերը նախօրոք լցնել ջրով,բե-. մեծության լցված կաթսայիմեջ ու

`

զանաղան

ն րանըծածկել,խացանով դնելջրով

ոաքացնել մինչն եռալը,

ապա

շշերը ճանել

կ: կաթսայից

ննհրսում, փեթակի միննույնձնով տեղավորել ընտանիքների պարկերի մեչ ն ծածկել ՀարՀ կողքերինեղած տաքացման Հովացած շշերը Հանել փեթակնեդով. Հաջորդառավուռյան քի:` երեկոյան դնել եռացրած. չրով շշեր: Փեթակները

բիցն

ացելու քիչ ջերմություն կորցնելու ճամար այց աշխատա ընտանիքնե ն

ն արագ: միանգամից Քը կատարել շնորճիվ մեղվի ԱրՀեստական տաքացման

իսկ մայրն առատ ձվեր իրենց կժիկիսաճմանը, են վրա, որոնք այն մեղրաճացերի մեզվի ընտանիքներում

են ֆավալում է.դնում բոլոր

կարճ ժամանակիցՃետո մեղուներով:

պատված

կրկնապատկվումէ մեղուների բանակը: ինչոլես արդեն զիտհնը, գարնան ցուրտ եղոնակենրին մեղվի ընտանիքն եր բնում 35--945 ջերմություն սվուճղանելուճամար սպառում | մեժ քանակումյամբ մեղր, հկ արճեստական տաբացման դեպքումսպառվողկերի բանակըոլակասում էւ

«լ.

մյ.

ծայացգման իիթեղյաաղառատը տեղավոված փեթակիմնջ մի կողմից: բենի

Փորձերըդույլը

տվեչ, որ Դադան-թլատիսովորական ժի սաստումփեքակներում, որաեղ մեղվի ընատնիբի բույնը խըբտացված սովորական տարասցումնենրով չէ ն ասպաճովված միայն մեղուներն են, ապա այդպիսի ջերմության աղբյուիր ժամում ընաանիքը Բի կորցնում Լ 2158, էղ 24 ժամում` մեժ 512,4 կալորիա, չճաշված այն էներգիան, ռի ձախսում հն բնի ներսում 34--26՞ ջնրմություն պոաճանելուՀամար: Միննույն սիստեմի վնքակում, որտնդ մեզվի ընաանիբի բույնը | 8 մնղրբաճացի փխոտացվոած վրա ն գրվուծ են սովորականտաՓացումներ, բնտանիքըմի ժամում կորդնում է 864, իսկ 24 են

ու

'

նկ.

38.

մաուրՐ

Տաքագման

ազ"

բոռտներիմեջ

եթե

Ար

կտեսլինենք: Հաշվելու

կորցրած աւ արիրմեր Բորոոանճրաժեշտառաջի

Ար Համար վերականց

նշված

նենք, որ վերը թ1ունը բներում

ն 156

օրակա դեպքում

է

զ,

նելը՝ 13:41

բ աւ:

փեթակը առանց

212,6 մեժ

տաք չուր

երկրորդ Դ

եւլբոմ՝

64 գ

է

լրացուցիչ

-

ո...

լ

Ար անցիր

|

՝

ոտին աա

մաճանում:

են

վում է կերը) այլն երկարում է ն ոյդպիսի ընտա տհողությունը ավելի ուժեղ, կենսունակ, աշխա քում են ավելի շատ բերք: Տաքացմանյուրաքանչյուր աս Չ--2,58 լ նռացրաժ ջուր: քրի ջե բառների մեջ լցնելը իջնում է 90 տալիս է 60 մեծ կալորիա ջերմ ման ապարատներըղիվում են երկ թակին ամեն օր տրվում է 240 մուռավորա։պես այնքան, որքան բաղմացման շրջանում (Ճատկա է ե իին, որոնդ բուլնը խտացված երբ մեղվի ըն տաքացումներուլ): Դադանչբլատիկամ 8--10 (անդս մեղուն 6--7 Դադան-բլատիկամ ձու, ճաղ, թրթուր, ճարսնյակ, ալդ կիրառել ճետեյալը. ընտանիքում խնամող մեղուներին ապաճովել աինքն՝օժանդակ մայրերի օգտագ խնամող մեղուների ն մոր դրած ձ

հ շուտ

աշխ Պնտբ է կարնոր ճանգամանք. այն. ընտ գործում են արճեստականտարք րանում

ճամաչափությունըը: Մեղվի նորմալ ընտանիքը զ

խողովակների

առանց թափելը փեթակը. բացելու:

լցվածապաբատնԵՒի

թողացման ապարատներից ջրի

նյ.կ. 39. Տաք ջուր

դիշեր-ցե լ չերմայլին մսերդիա ա

նա

հնչքան մեղուներըշատ

ես.

նան

են աղառովում

ւյլ շրջանում գիշեր բազմացման նորմալ չերմաստիճան ն այդպի

տա արձճեստական Մյսպիսով, են մեղվի ընտանիբ հականգնում

չ Հաշված այլն կերը, որն Մեղը, բնում Յ35--ՅՆՏ ջերմու շիջանում

Ճազտր աշխատավոր մեղու, որոնցից 4500--5000-ը այր ժեղվր դրած ձվերը ն թրթուրները խնամելու, մեղուների մոժ կեբակրելու, իսկ մնացած շ000--10000 բույնը տաքացնելու նեկտար մշակելու, դրսից կատի, ծաղկափոշի բերելու աշխատանքով: երբ ընտանիբում դարնանի9--10 մեղրաճաը սորված են լինում մեղո ներով, այդ նշտնակում է, որ այդ ընտանիքում կա ժեղու, որից 12--15 Ճաղուրը, ինչսլես տեսանք, դեսզքում լրիվ բավարարում են բնտաւ Քի ր իսկ մնացած մեղուների մի ժասը լոր խնտմող մեղուներն անգործ են մնում կամ բոլո " էլ աշխատում են, բայց ոչ լրիվ բեռնվաժությամը: է, ինչպես ճայոնի աշնանից ձմեռած, ինչպես նան վ զարնանը գուրս եկած աշխատավոր ժեղուները չեն ե ակցում գլխավոր մեղրաբերքին ն նթե նրանց չառղառովենք աշխատանքով, ապա նրանք առւսնց իրենը ընտանիքին որնք ալու կոչնչանան: Այդ իսկ սլատճառով։ դուրս դնելուց դլխավոր անձճրաժեշտէ ուժեղ ն դործել օժանդակ մայբեր մեղվի ընտանիքում ղրաժ ձվերի միջն ելած անճամաչտվությունի: փան աղդրերիճիշտ օդտագործումը «նարավորություն մեղվի ընտանիբի բուրձրացնել ւթյունը: Սմանղդակ մալինր «ղոսսդործժելը արձետաականձագեր Է խաոր եղանակները: ձճաճախմեղվաբուտնանհասությունները ճրաժարվում են օժանդակ մայրի օդտադործելուց, ոլոսոճաուբանելով, Ժե է օժանդակ փեթակներ չունեն: նղլատակածարմար ողտադործման չամար պարանջվող փա պակասը լրացնել կորսպուսներով։ Հասել է այնպիսի ուժի, որարգեն «Ա ի օդաագոիծել շժանդակ մոլը, կատարել Ար ներքնի կողմից բացել արկանոցը, ճաԱա դեպ կիլոլ գաներայոմ է կարգր Բեթակի 19-2--15

աներ

ար-՝

թադր

25. 30000

Աարոն " այուժյան

պառանչները,

«արինք

աալ

,

ր այնտեղ,

որ

մինչն

Կնա Հոնաոոքի արարին : ա չր» կանո Աննոն )

մախ

Արար արար անր եոցնելու Հ ԱԱ ս

ռլե

ժքե/

աար պածեատռի

., արն կատարը. աան

աի

աւն

ե մեջ հղած Ռեղբացել կիսվող փեքակը.նրա: մեղվով Հարանյչակներով թրթուրներով, ձվերով, րբաճացերը եջ, իսկ մնամասի: ժի կեսը դնել կորոլուսի երկու բաժանել մայր ժեղվինՍողնելբնում զոժ կնոր՝ բնում: Ընտանիքի կեսին տեղավորված մնացած կեսիմեջ, իսկ կորալուսում ժեղրալրացուցիչ մասերին ալ ն նոր մոյր: Այդ երկու տալ բույնր շորովժածկել տաքացումեհքով, պսլաովել »«ասցեր, ժեզրաբերջնալդ ընի վրա: մինչն դլթսշվոր

կողի:

Հետռ

ու

`

դնել կոլոզուսը

ընտանիքներ: խնամելորպես ինքնուրույն կնսերին երկու մեղուները կոկսենխնամել Այսդիսով, մեկ ընտանիքի ժամտնակից

երկու ե

շնորճիվ"կարճ ավելի մոր դրած ձվեր, որի

ընոռոնիրիաշլատավոր կկրինապատկվի քանակը:

Հետո

մեղուների

նախօրյակընժայր ընռանիջներիըց ն Գլխավորժեղրարերբի օժ:ո նդակ մոր եւո միասինվերցնել մեղրաճաց մեկ-երկու մռլը՝ ճաջորդ որպես պառրեստային արոճելնուլլեուսի Մեջ որից Հետո «անել դորսլուսի Հոար։չ տուսրիսդուադործելու միուցնելբնի մեղուներին: ն տակի ֆաներան ւնղոմբերին ուժեզ ընտանիթ:

Այսդիսով, կատացվի3--4 կոըումաղնոը ճում նայած հ նուկլե ուսները ժամանույին Մասնատումները ք օժայնԶւաիոր անձճրաժեշտ տսրաճովելու մալբասլաուկննրով Ս-.

առաջ

ղբաղվել

դակ ընոանիբ կազմակերսլելույ մոյրաբուծությամբ: մայրաճանմամբ՝ ար Հեսատկան երկրի տարբեր դոտիները մեր Շատ անատնսովյյուններ որովճետն նրանք մինչե չէն օգտագործում, արդյունավետ մեր բոշրջանում չեն առնում, որ սկզրնական օրա էլ Ճճաշվի ժեղվի ընտանիքների պետք է նոչառւտնն միջոցառումները լոբ օր

միայն այդ բազմացված դլխււվոր առվով օգտադործել մեղուները կարելի է ժաքսխնոը

որից բաղզմայմտնը։ ինահեսիվ

Հետս

մեղրարերըիճամար:

է Հանրա-չ ալդ մեթոդը ներդրվել ատրվա ընթացքում ու ռովխողային 130-ից ավելի կոլոնտնսային ւլետության է բարձր ստացվել ն բոլոր դեպքերումէլ

մեղվանողներում բերք:

-

ույ

ծածկ

ակը

ՏԵՍԱԿՆԵՐԸ

առատ

ու

դաշտ մեղուները են

|

չեն

եղանակնե.

Թոչում,որովճետն անմձրեր, Քամին

են

անդամ բնրքադաշտ անգամ, Հետնապես փխնթակ բացի մոյդ, Հեռու տրա-

ծն

հոջի

դրում

առատ

երը ծաղիկներնարտանեկտար, մեղուներն ալն Հավաքումէն ե կուտակումփեքակում որպես ձմեռվա պաշար: ԱՀա այդ էլ կոչվում է զլթավոր Մեդրարերք: ժլխավոր մեղրաբերքի սկսվելու կամ ավարտվելուճիշտ դատկերը տալիս Է ստուդիչ փեթակը (կշռասինթակը): կշեռքիվրա դնում են ժեղվաՄիջակ ուժի երբ երեկոյան մեղուները ժենընտանիք, դաշտից լրիվ վերադառնում են, կշռում են փեթակըն գրի առնում նրա քաշը ատուկ գրանցման գրքում կամ թերթի մրա: Ատուդիչփեթակի գրանցումներըակսել ժեղվի ընտա124

նան

կարճացնումե մեղվի կյանքը: Քոչելբ ժություն սկսվում է մեղբարերջն հլխալոր մեղրատու ծաղիկների մասսայական ծաղկման շրջանում:

4.10

դեպքում փոխանակ օրական 20-25 գնալու ն վերադառնալու, կզնան ավելի ջիչ բերք կբերեն ե

դադարում

նրառց, իսկ չոր նղանակներին ծաղիկները նեկտարարտադրել, եթե արտագրում էլ են, ապա տաք քամին նեկտարըչատ շուտ չորացնում է: Լավ, Բարենպաստեղանակներին ամեն մի ուժեղ ընտանիքիցմեկ են դաշտ Թռչում 500--600 բուծում մեղու: երանքնեկտար կամ ծաղկասիոշի բերելուճամար կարողեն թոչել մինչե 4--6 կմ,Բոց մեղուներիայդքան ճեռու Թռչելնարդյունավետ չէ։ կեր Հավաքելու ճամար մեղուների թոիչքի ամեն ու արդյունավետ տարածությունը 0,5--1,5 կմ է: Հեռու թոչելու

խանգարում

րին

չոր

մեղրաբերքիընթացքը:Անբարենպաստ հ

որի շնորճիվ ուժեղանում նեկտար, նորիցարտադրում

Խոնավ Հաջող

Հաջողմքղրաբծրքը կախվածչ չավ եղանակներից: Տաք. եղանակը չ ծաղիկների նպաստում ննեկտտ «օրտադրելուն, Մեղուներն այդոլիսիեղանակներինավել Քռիչք նն կատարում ն ավելի շատնեկտար ծաղ: կափոշի ճավաքոսի:Բացի դրանից,տաք ն խոնավ եղանակ. սորին, նրբ Մեղուն ծծում է նեկտարըե ծաղիկներից մերո. դառնումփեթակ, մինչն նրա վերադարձը նույն ծաղիկներլ ճն

ԳԼԽԱՎՈՐ ՄԵՂՐԱԲԵՐՔԸ

ԵՎ ՆՐԱ

ու

ու

ու

նիքը ձմեռանոցից ղուրս դնելու օրից ն ձմնուսնոց դնելու օրը: Այսպիսով, ճ ոկսվեց գլխավորմեղրաբերքը ն երբ վ պայմաններում գլխա Հայաստանի կետները տարբեր բարձրության վրա ն փոխվում են. օրինավ՝ դաշտային շրջ մ բնույթից 600--900 բարձրույյանվր գլխավոր մեղրաբերքն սկսվում է մայի ներում ն կարող է տնել մինչե ճուն Խոնավ տարիներինբե եղանակներին: է ճասնել մինչն ճուլիս ամիսը: րող 900--1400 մ բարձրության վրա գտ շրջանննրում դլիբավոր մեղզրաբերք 15--20-ին հ տնում ինչն Ճճուլիսի10օգոստոս ամիսը: եթե արին անձրհա նային շրջաններում, ժովի մակերն բարձրության վրա` Ճուլիսի 18--20-ի վում մինչե օգոստոսի 10--15-ը: Ռրո տարիներին, նույնիսկ տնում է մինչն Գլխավորմեղբրաբերքը միննույն բար սւսբբեր դգուռիներումարտաչՀայտվու տարրեր ուժեղունյամբ։ Գլխավոր մե ուժեղությունը կախված են մեղրատու բից ն քանակից, եղանակից (տաք, ցո այլն), դիշնրվա ն ցերեկվա չերմաստ բից, Հողի ն օդի խոնավությունից թությունից ն այլն: Գլխավոր մեղզր 7--40 օր: ժամանակ բոլո Մեղրաբերբքի են մեղրով, վում որի Հետնանքով մայր մեղվի ձվադրումը ե աստիճան Թուրների բանակը: Թույլ ն երկարա ձվերի քրքուրների զարգացմանը ե թյանը, իսկ կարճատեն ուժեղ բերքը սովությունն թրթուրների զարգացու կա առատ ժեղրաբերքի ժամանակ նիքները դաշտից ճավաքում ն փերա

կզ ժեղր

Աա լ

ընթացքում մեկ ճավաբել ն կուտակել

ր

,

Կամո,

ե

որոշ

Հ,

մին

Լ

,

"

:

լ

ե

ոլ

ւ

|

ժամ ժամանակփեթակում

աի

ի

ուՎո

Ր տարան

Սրի

ուժե ան

նկատվում

»

լ

|

.

չ

ոխեւրիլ

ր

բուրս

էն

ի

անոանա,հոր ժառհրի ժաղլիկները:Թապեվումեն,

դ

ու

,

աե, ւզուռվել փեքրակների չուրջի "1(ար«ողրանացնրը, այսպիսով սկսվում ճավաբվել վրան նան Մեղուները բոռերին մեղրաճացերի գողությունը, րանը: ճատակը, իսկ բոռաթժրթուրներին. ա Քորողի Աա քավում: Մեղրարերբը վերջա-

են

իջների կառուցողական աշխատանքներ մեղրածալի ղդրաձացերիվերնհիմասում մեղրի կոսոակում: Մեղուներե ն բաոի սկսում են տարագ մե ի մեղրառացերը մնացած ի լցված բջիջները սերեկել ղրով ու միաժամանակ սաշճմմանոսխակել Մայիմեղվի ձվադրումը:: կ մ է Հանգարծակի անկումը ցույց շուսինթա այր: տալիս բերքի ժԴ ժամանակ դադամեղուները բեցնում են կառուցո զոլական ն աշխատանքներըհն սկռում սերեչ

երաշտից

այլն): Մեղրաբերբի սկսվելու

փոփոխությունից

,

են

չոր

լիընտանիքները

ձմեռվա

9«իոշաիը'ու-

տա-

ժեղ-

բերբը ղեռ

շարունակվում

ներ: Մեղիը

խոզանակ

քամելայն

չ

ժաման

քաքամ մեքենան մաբրել ն այլ սնրեկ կորելուդանակները ունենալ արկղներկամ կորպու մինչն քա մելը րով մեղրաճացերը մեջ ւլաճելուճամար: ճՃա Փեթակից մեղրաճացերը Համար անծր ղուներըմաքրելու խոտից կամ փասուկ

մի ճարմտր շենը լուսամուտներով սերեկի

հ

է / կուտակվո կորպուսներու նա է,

ք

Հուլիսիվերջին շրջաններում` գլխավոր ինղրաբե

վերջացել երբ

չի

վին

նախծրյակ մեղրաբերջի Հուլ կազմակեռշ Մեղբաքամը

վանոցի երկու տարեկանից ունեցող Մաղավելի 2Համուկ երիտաբերին փոխարինել մազբերով, որպեսդի սարդ ընդմ մալը մեղուներիձվաղրման

20-ը Մինչ ճուլիսի

ները:

ժայր բնաանիրՀիմնական

լիս են այնքան ապրանքաեն չին մեղր, որբան ալիս

ժեղ ձագերը Հաճախ

ժամանակին նրցված,

րենց

երաբերքիցտռլաձճովեն

մել-

որպեսղի ուժեղացված)

ու

օգավել կարողանան ն

նեն

դերն

նախօրչ մեղզրաբերքի Գլխավոր

կամ քաղում խոտաբույսերը է տեղի ունե կան ուժեղ փոփոխություն

Արոն Հիմնակաո արու Գորանխաաոգան

ու

եկ Մ

ոցմուն,

Գլխտվոր`

,

քամիներից այոկոչել ւ մեղուները Ճոաեղ կ ջատ բերը ամար էլ շատ ժամուսանքի դեմ թոչում են ցածրից ն ծն գնալու հ վերանակ էներգիա վատնում Ուժե դառնալու ճամար: րի ժամանակ մեղուներիդ բչերն են դաչտ դնում գնացողներից շատերն էլ այլի» չեն վերադառնում: է տալիս կշուփիմեղրաբեբքի «կավելը ցուց Թակը, որի կարող է ալսվել օրական 0,8--1 կգ ւ օր, Հասնել որից ճետո. կզ ն տանել15--20 ա են Պատաճում աստիճան ուբ է: բար նորիցիջնում ղեղքեր, երբ մեղրաբերքը ոչ թեն աստիճանաբար է իջնում, ար է իջնում, գա ալ պայմանների խիսա ա անձինից, կարկուտից, շոգից» ' ցրտից,

է ի Աիաոջի Քամ» ժաճախազի կրերեն, . թն բ բա

մն

էն Միզրաբնրջի հորադու 1ննինական, Աժառիա փրթիկ

Դաշտնինչքան մոտիկ լինի սյարտպանված,մեղուներ

այլն):

20--100

ԱԱ

շ--Ք

-

:

Լռղլոոժ

ժեղրաճացերը անրեկել են 2500 ն դրանց վրւս կան Թրթուրն եր, հոկ սերեկոածՊարսնյակների թանակը հ է Մեղրով լիջը մեղրաճացերը փեթակներից անել նոցի

ՄԵՂՎԻ

բաց

մի ժայրիցը՝ փխեթակաշարքերի

ո" անելուց Հետո

Ա եո ԱԻ եջ

տոն

Հերթ

եղան եթա,

("ե ականությամբ:

Ճանված մեղրաճացերի ճամար որոլեսղի քամած

ի

մեղրաչացերը նորից

Մեղվանուցում ճի մանդություն լինելու է անված մրա մեղրաճացերի

դեպքում գրել ւյն

վոնարմար Բեքոնը որւվնաղի քամելուց Ճեւոռ Աունել կիրանը, Հայարի ւմնջ դրվեն։ ինում դեզ«աու

,

ը

: Փեր,

յն

երբ մեղրաքամն սկսելիս մեղվանոցի ծայրից 1217 մյուս ծայրը

ւր

լաւ

են

փեթակաշար ձրի

Ճասնելը սկղբի Քում.ոււժ Հ,: Ժեդրով ն Հարկ է ինում դո

րա՝ճացերընորիդ լդվում են Մեղրը քամելու Սամ ար քամել: հ. թա Մեղրաճայի ի րաքամտմի աշխատանքներըսկասնլօրվա երջին, դարիանվի մեղվի այդ օրվա ն աշխատանքը, կկորցնի զգալի քանակությամբ մեը: թաաությունը դրւքաստրոկածնլ բնրբի անմի չաւսղվես Ճեսոո ն : քթոյմե 1 բոլոր կորողլուսների մեղրը: Մլն ընտանիքներում որոնց Ման լուս կորչկա, բնում » Թողնել մեղրով 8--10 ոմա մե Զրո 4 մս, Պն ժնացածնելրը ել քամելու ամար: Քամ ած ա.

Արական ե. Վերջին

Դողում

Բո Հրառացերը

թե

շ

գնել լի ՔԸ

նակն շրջանակների

ՑՆՐՄ չքերին,

բան

չար

ր

աա

Ա.Վ

ե դրառացյերի

Չի Թույլատրվում ջուի, ուսի բոլոր դե բերքի ժամանակ: քուժ մեղրի շուռ քամելը

«եյ,

մաքրեն:

աթարի

ոլաճես տ տեղավփոթել

իչ

Ի

ամուսնուն,

Ա

ԿԳՆ

Ա բն դա

չի

ի ավեյի

»

ԱՈ ղած

եյ

քաղած,

Ր-

ոռ

աղատ

լ,

ն «Սաստում

Յորվում

դրգոււվում նշանակում, Թ թ: ւէ

ող

ու

բ,

ՃեՄաքրելուց

ԽՆԱՄՔԸ

Մեղվի ընտանի քների աշնանային բանան սկավում է դլիւսվոր բերթից տանմիջաալեսճեոչ ԵԹԵ աշնանը հ ձոնը մեղվի ընտանիքների նկատմամբ լբանամք չտրվի» նորմալ «աոա դսրնանը կամ ամոտնը թույլ, սլաշարագուրկ, անժայր նկատմամբ ընտանիքների խնամք էլ ոանելու ինչոիսի լին նենք, նրանք նորժալ աճել, բազմանալ բերք տալ չեն կարող: Ռւատիդլխավոր բերքից անմիջասկես Հետո այն Մեղվանոցներում, որոնք չեն իոլթրւաադրվելԱրարաւո լուն դաշտ` բուժե թն՛ բակենու բերքից օդտվելու (Ժնե՛ լեռնային նտսլխաոլեռճային շրջաններում),կասուսրել ճեմնյալ աշխատանքները. կամ երը մեղրաբերքի վերջանալ ա) մինչն լխավոր ճակիչ կշուխնթակը անվփուիոթ է, այսինքն՝ դաշտից մեղուները բերում են այնքան մեղրը, ինչքան ասլառում են, բների Այդ վրայից վերցնել բոլոր կորպուսներն վերնաճարկերը։ շվա ւո քը կատարել նրեկոները, որսվեսզի մեղվունոցում գողություն չառուջ անւս. ներս տանելուց «ետո լիքը մեղրա:շաԲբ) մնղրաճացերը ե պերը դատարկ մեղրաճացերից սռանձնացնել 6 ւկւաճել առանձին՝ որսլես Հնւուսգա կերասլաշար: Բոլոր կորոլուսներն «ետո վերնաճարկերը ստուղել բները հ քիչ վերցնելուց ւաշար լրացնել սրաճեստում ունեցող ընտանիքների կերի եղած լիքը մեղրաճացերուվ|: այն Ճճաշվով, որ երկու մեդ) սխոքլւսցնել արկանոցներն ղու Հաղիվ կարողանան մանել փեթակը: կողք-կողքի դ) փակել փեթակների վրա գտնվող ճեղքերն ու անցքերը: ճեւոռ երեկոները, կատարել Այո աշխատանքից միայն, մեղվի ընտանիքների դլթաավոր ե վերջնական ուգում, ճամար ոլարվզելու մեղվի ընտանիքները պաշարով ապւաճովեն «աված են, թեն ոչ, բոլորն ունեն մայր հ սսղաճովված մաղ ատասվուսն կուուժով (մեզվի ւսն գվածուլ), որից Ճեւոո հ ու կողդասավորում րնտանիքներին տարել բնի խւոտսցում նորմալ արճեստական տաքացումներ։ քերից ն վերնհիըդ տալ ընտանիքին որսվես կերասվաշար թողնել. լեռնային շրջաննե 16--18 բուժ՝` 18--Չ0 կգ կգ, նսկ դաշտային շրջաններում մո

մեջտեղի, ալ իոկ կորսլուսավոր ուս ընաանիքներումի՝ ա րուք, ոլուլեսղզի ո տեյուները րր դր ան Ք

ԱԱ ր

ոչ

ԱՇՆԱՆԱՅԻՆ

ու

ոռ

ի

ԸՆՏԱՆԻՔՆԵՐԻ

է

բերբի ընթացւամելի 2:ուռ Ժեղը որ

նրանով, ռր Մեղրաքամից բջիջների առկայությունից Մեղու ն

Զիի

ք

«վելի «վեք

շատ

է

աշխաոու:

քամել

դեռ

Բայց

ՀՊամու-

Մ

Ջ

Համառոտ

մեղվաբուժություն

.

"

՝

ընտանիքներ:, Բերքի վերջում, գլխավոիանչուղԱրմայո

ներով:

:

կատ

.

լերջին

ի

գանալույ բազմանալու

է նր ոիքանանձրաժեշտ Բան մեղու, Համար:

լ

լաններին:

րի

ր

իսկ տեղու եռնային

կա րոնբերքի մեղրաճաց, տաձ որ

մեղրաբերք գխավոր ջնա Ժեղրաճաց

ի ի վան զավելով ո,

- ունրից

չաքարաջրի

միացումը

լաւռարում Ն րան

թրեմեկին:

կողմում) կան միացնելՀարն մեղՀ նիջները

քառակուսի ո" Էտանիքներում

լինել: երոր կորցրած մոին ալլ

բանի

պարզել մ մեղրը, 3--4 կգ պաճեստային մեղր. Մեղրի քանակը ճիշո ման ժամանակ, անպայման ժամանա որոշելու ճամար պետքըմ ընդունել, որ Դադան-բլութի որ մեղիաքամի վերու ք ուն ե երե ընտ սերնեկաձճ կի բնի մեկ մեղրաճացն ամրողջությամբ (ցված մայր ն պաճեսաի վիճակում կշռում է 4 կգ, իսկ 3/-ով լցված ն աերեկածը՝ վերցնել ից Ց կգ, իակ դիշով չասի լցված ն սերեկածը՝ 2 կգ: Ալելի ճիշտ է բերքից անմիլա է մայրեր չկան, որբ ըբնղունել, որ մեկ Ճաշվառելու ճամար պետք դեպ ն սերեկած մեղրաճացը(երկու դեցիմետը լցված րոռեր, ապա միայն այդ ա է 400 գ մեղր իսկ եթե բոռեր չկա "պարունակում մալրապտուկներ, մա իրենը անգատրոտիսիստեմի փերակի բնի յուրաքանչյուր ն կա Միացումը րաճացը լիիվ լցված ամրողջությամբ սնրեկաժ լինելու ր ի են գարնանը:Մինչն նրան դեպքում կշռում է 3 կգ, կիսով չափ լցված ն սերեկաժը՝ Հ կգ: եթե ընտանիքն ունի վնրնաճարկ կամ կորպուս, ալդ վան ո ռանիբի մորը վերցնել երը ժամանակ, դեպքում րնի յուրաքանչյուր մեղրաճացը կկշռի 1,8--2կգ, այն է զան ուստի ամեն մի ընտանիքին որպես պաշար պետք է թողնել կատարվում նքե ալա 8--10 մեղրաճաց: (ավ կլինի ոչ մի մեղրաճաց չճանել այն. է խառնուրդով, պն ընտանիքներիբներից, որոնց վրա դրված է եղել մերնաճարկ որովճետե Հարնան ընտանիքն ` կամ կորպուս ն բնի ամրողջ մեղրը թողնել որպես պաշար: դրդովելով,ճարձակվ նրանց խա վերը նշված քանակությամբ մեղին բնտանիքին լիովին, կրավարարի ոչ միալն ձմռանը, այլն մինչն Հաջորդ տարվա , ր այսպիսով սկսվում է դողու Հետո ն օժանդակ բերքի սկսվելը: Ցուրաքանչյուր ընտանիքումորսլես րիկ «լոռրո կերի պաշար թողնել այնքան մեղրաճայգ, որքան նա կարող ի է նվուզել մինչի ուշ է տրղուննրով պատել, տեքակում կորազաչարի սպազաճուր ով սկոում ու նախօրյակ թյան դեսլքում այն լրացնել »շարնան ինտանիքների կամ որոնը վրա պատեստում եղած մժեղրաճացերիճաշվին, ճակառակ ղեպանմ ջում` կերակրել չաքարուվլ: նքե պետք է կերակրել րերջից 40-50 Հաղար մեղու բերքից էն ընտա անմիջաղյես ճետոյ աղա կերը պատրաստել մեկ րաժին չանակը խիսա:նվաղում մինչե ուշ աջու քարի ն սեկ բաժին չրի խառնուրդից, 1 կգ շաքարին խառ" Այս երն նելով 1 գ լիմոնի կամ գիներարի թթու, որպեսզի չաջարը շրջաններում): ե ձմեռվա ընթացքում չբյուրեղանա: կերը տալ երեկոները,մեծ Համար բնական,օրինաչա մ է բնությ 2--Ց րաժիններով՝ կգ մբանդամից,մինչն պաշարը լիովին նտանիքըՀարմարվու ճետո ասլաճովվի, իսկ գլխավոր մեղիաբերբից կրճատվ կերակրելու Այսպիսով ծերացածմ Հաշիվ դեպքում այն պատրաստել9 բաժին շաքարի ն մեկ բաժին ուների թիվն ի նում չրի խառնուրդից, իճարկն խառնելով նույն նորմաներովլիմիայն այն մեղու Ճետու Լ մեծ մոնի կամ գինեբարի թթուն կերակրել արդեն կամ բերքից բաժինի

Ճօգուտմեղրի: աստիճանաբարփոքրացնում ձոարածությունը

Հաճախ քեղվապաճներիանփութության չետնանքով աշ նանն ընտանիքների աշխատավոր մեղվի քանակը նվազում` Տասնում է մինիմումի ն ձմեռանոց են դնում մեծ մասամբ է, ծերացած մեղուների, որոնց ժի ասը ձմեռր մաճանում իսկ ընտանիքը գարնանը կանթուլանումէ: Այս հրնույթը խելու ճամար անճրաժեշտէ դլխավոր մեղրաբերքի նախօրվակից սկսած մեղվի ենոտանիբիբույնը լայնացնել ե մայր` մեղուներին 4նարավորություն տալ, առանց ձվադրումըբսաճժանավակելու, շարունակել բազմացման աշխատանքը:Դրա նան ճամար անձչիաժեշտէ դորժված մոմաթերթը, ինչես ճատ 1--Ց բերքի ընքացքում քամված ժեղիաճացերից դնել Րնի կենտրոնում, որպնազիմայրն այնտեղ ձվեր դնի: Մեղվանոցի թույլ ընտանիքները, որոնք ունեն մեղվով պատած 3--4,5 մեղրաճաց, կարելի է ուժեղացնել ուժեղ ընտանիքների Հաշվին՝ բերքի ընքացքում ճասունացածճարսնյակներով,իսկ դլիավոր մեղրաբերքից Ճետո՝ ճեսնլալ կերպ. օրվա ամենաչ եռուն աշխատանքի ապաճքն ուժեղ ընտանիքից վերցնել երի-

Բերքի վերջում քրքուրներն

թյան վրա կծիկ կազժել

են. ցնրեկը՝տար, եղանակներըփույոխական զիշերը՝ցուրտ, եղած բոլոր փճմանավանդ որ մեր Հանրբառլետությունում տաքաթակներն էլ ունեն մի պատ: Լեռնային չրջաններում իսկ դաշտայինշըրցումները դնել 2ոկտեմրերի ակզբննրին, աքա նոյեմբերի 15-ից: Ուժեղ ընտանիքներում ջաններում՝ են բնի ժի կողքից ե շրջանակների վրայից։ ցումները դրվում հ կողքերից երկու շրջանակբնի իսկ թույլ ընտանիքներում՝ ն ների վրայից: Տաքացումներիճամար կարելի օգտադործե կճեոլ ն Հարդ, ծառի չոր տերեյբամբակ, բամրակասերժի ճոանյութերը լցնում էն օդի վատ Հաղորդիչ այլ նյութեր:Ադ մեղուներին մուսքացնում ՄեջՈ դրանցով ուկ տոպրակների -

վերհից եբկուկողբերից:Շրջանակները են 5 սմ բարձպատրաստում ճամարուավուռակից քացնելու են

դանոցը:

մամ

ս

տա-

բնի ժեկ կամ

ն 45:45 րությամբ

սմ

լայնությամբ շրջաերկարությամբ ու

տաքացնող որեէ նյութ Ճեւոո սվերեիցդնում տակից շորով ամրացնելուց կոցի վրա:

նակ, որի մեջ լցնում

են

ն

են

վրայից բնի

ու

ծաժ-

ԽՆԱՄՔԸ

ՄԵՂՎԻ ԸՆՏԱՆԻՔՆԵՐԻ ԶՄԵՌԱՆՈՑԱՅԻՆ

"

ու

ձժնեռել։ Աշնան ակզբներին

են լինում կամ բոլորովին չեն լինում, սաշժանավփակ չեն զգում,բոց տաքացմանայնքան սուր սլաճունջ նիքները անճրաժեշտէ նրանց աղպաերբ սկովում են ուժեղ ցրտերը) որտեղ մանավանդ ձայլատոանում, Հովելտաքացումներով,

ու

Ա

ե

ե շատ ընտանիքներում ձվեր, թրթուրներ Հարսնյակներ ընաա-

ոի

տասարդ

Կյու

ձվերը միայն կենտրոնական Հետո այդ որոնց ղուրս գալուց մեղրով, այն էլ ոչ չրիվ։ ապա

վրա մեղրաճացերի եթե լլնում են չուսրածությունը որպեսզի ձմռանը կարողանանալդ տարաժուչեն սնրեկում, քանի

ու

մեղուներով Հ--Յ մեղրաճաց ե դնել մայր ունեցող, բայց Թույլ ընտանիքի կողքը, իճարկե մեջտեղը դնելով միջնատախոակ, իսկ միջնատախտակիվրա դնել ձողիկներ ն ույլն, ինչոյես նշված է նախորդ էջերում, Աշնանը,ընտանիքների ռտուդման ժամանակ, բներից ծաննլ ալն բոլոր ավելորդ մեղրաճացերը, որոնք մժեղուներով խիտ չեն պատված: Աշնտնը, գլխավոր ստուգման ժամանակ կամ մեղր անելիս աշխատել մեղվի բնին ձեռք չտալ, որովՀետե մեղուները ընական ճանապարձով նախապատրաստվում են ձմեւնլու Մեղրի, ժաղկավոշու, ճարսնլակների, ն թրթուրների ձվերի դաստվորումը կատարել այն Ճաշվով, ռր ձմոտսնը նրանք, կարողանան կժիկ կազժել Հանգիստ ժիշտ մեղրաճացերի արկանոցի Հակառակկողմում, իսկ մասում, ձուն՝ թրթուրն մեղբաճացերի ներքնի մասոսՐ դեպիառԾաղկաւիոշին կուտակում են թրքուրների, ձվերի, Ճարսնյակներին մեղրի միջն ընկաժ տեղում: մեղրաբերքի ժամանակ մայրը միշտ ձվեր է Գլխավոր ի դնում բնի կենտրոնի մեղրաճացերի ներբեի

ու

ժնում,

են

:

ոիոնք չունեն ձմեռանոցի Հատուկ Այն մեղվանոցները, սովորականսենլակչենք նրանց ճամար նախօրոր ընտրել մեղույերի ձմեռման ներ, նկուղներ ր դրանք ճարմարեցնել շենքերը ոլեոք է լինին չոր, մութ, Համար ր

Զժեռանոցային

նողնե «ցեորից,

արճեուոար

րի դարբ ճանապարճներից, գլխավոր վայրերից, լճերից ինչես նողներից, .

նան

բից

Ճեռու

քաճճոտ

ու

խուսափելու ճամար): (խոնավությունից

քաե գետե133

մեղվի ընտանիքներին Զմեռանոցում անչրաժեչտէ ժո.

դնել միշտ ամենավերին 4. փեթակ): Թույլ ընտանիքները Փեթակներիշարքերն հրարից պետք է ճեռու լինեն իրենք լ վիճակի չեն Մեղուներն շարքում: օդափոխությունառնվազն 0,5--0,425 մ, որպեսզի մեղվապաճը մեղվանոցում կատարելու, ուստի ձմնռանոցի շենքը պետք է ունենալ րա» Հատուկ անցբեր: Մեղվի ընտանիքը ցուրտ. առուղումներ կատարելիսկարողանաազատ անցնել՝առանը փոխության ձմռանն ոպառոմմ է 3-5 անճանդատացնելու: կգ (Հայաստանի ընտանիքներին | պայմաններում մեղր,որից գոյանում են 2--3-կգջրի գոլորշի դեմ Շարբերում փեթակների ւկետք է լինեն ն 5-ջ արկանոցները կգ ածխաթթու: եթե ձմեռանոցի արանքից ո րպեսզի մեղվապաճըշարքերի անցնելիս դիմաց, շննքում տեղավորվածէ լինում Ջուր

օդ

|

մեղվի

դոլորչի

ն

ընտանիք, երք, 500-200 կգ

ա

:

ապա

կգ ջրի`

ածխաթթու, որը թունավոր է:

Մեղվիընտանիքները ձժեռանոը ց անհղափոխել այն

նակ, երբ ջուրն ակտումէ մեռան

:

ստացվում է »00-.300

ժամո-

ի լն

դիշերը եղյամ է նոտում: դափոխել Հանգիստ, առանց հով ն դետնից 5-բառագորել ձողերի վրա ու պատերի,

իե Ընտանիքները ե ատն ցնցումների,

բարն ութա 25-30 Հավը ԲԱ Շենջեթում փեթակները դաԲա ԱՏ իրար «արորի իրար վրա կողթ-կողթի դրած

սատ

սմ

բ

սմ

էաոաք

(եթեձժեռան ռա ոցի

|

բ:

ն 3

ճատ

շենքը փոքր մ, վարելի է իրար վիա

դնել:

հղած դ կարողանա Կր կողքերում Ղքոր դ (ողարում, միանգամից Մ ստուղել ւդսլ իր իր երկու ընտանիքները:Շննքի մեջտեղումփեթակներիերկու շարքերը իրար կպցնել արկանոցներըճակառակ դիրքով, որպեսզի ավելորդ տեղ չբոնեն ն ստուգելիս ավելորդ ժամանակ չխլեն: Շենքում մեղվի ընտանիքներըդնել չորս շարքով. մեկը` մի կողժում, երկուսը՝ մեջտեղում, իսկ չորբոբդը՝ մյուս պատի. տակ: մեղվապաճը ձմնուսնոց դնելուց ետո ընտանիքները ալետբ է մեղվի ճամար ստեղծի այնպիսի պայմաններ,որ նրանք կծիկի ներսում նորմալ ջերմաստիճան սլաճղանելու Համար ավելորդ էներդիա չգործադրնն։ Զմեռանոցում մեղվի ընտանիրի կծիկի ներսի չերմությունը սետբ է լինի 145 ոչ դեպքում մեղուներն ստիպված են լիպածր: Յուրտ լինելու նում կեր սառել, որալեսվի ջերմություն արտադրեն ե շատ փեքակի ներսում ռլաճպանեն նորմալ չերմաստիճան։ Այսպիսով, նրանբ ձմեռվա ընթացքում չս կաշխատեն, կծներանան,շատ ուտելուց նրանց վերջնաղիբըկավի շուտ կղկղզանքով,որի Հետնանքով երբեմն կճիվանդանան փորլույծով ն կարտաթորենմեղրաճացերի վրա: Զմեռանոցի շենքը ավելի տաց լինելու դեպքում ընտանիքներն ղպաճանջվածից անճանհդատանումեն, ծարավում ն իրենց ծարավը ճաղեցնեչու ճամարսկսում են ավելի չատ մեղր սպառել:Այսպիսով, ավելի շատ ջերմություն են արտադրում, ե ընաանիքի ներռում ջերմաստիճանը35-ից ավելի է բարձրանում: Փեքավի մայրն ներսում ջերմատոիճանի բարձրացման Հնտնանքով է տսմանակիցշուտ ձվեր դնել, իսկ մեղուներն սկսում ակսում հն այդ ձվերը տաքացնել ն խնումել:Որպեսզի ձվհրը։ թբրքուրննրը չսառչեն, փերակի ներսում պետք է լինի 855 ջերժություն՝ առանց մեծ տատանումների:Աշխատավորմեղու

որտեղ մեղուները բնտանխքներում,

ձմռանն ն

աշխա-,

|

'

չունննալով, ճնարավորություն

արտաթորել փեթակի ներսում` մեղրաճացերի

լալու

ու

.

ընտել են, վաղ գարնանը սկսվում է մեղուների անկում, տանիքը շուտ էլ քուլանում է: նորմալ ձմնռանոցում չջերմուքյունը պետբ է լինի 2--45, որից շատ բարձր կամ ցածր լիէ անդրադառնում. ենլը։ ինչպես վերը նշեցինք, բացասարար մեղվարնտանիքննրիվրա: ՁմեռանոցիշենբքուսէՃարարերա-չկան խոնավությունը պետք է լինի 70--804,։ երե 800/0 բարձր 1, մեղրաճացերը սկսում են բորբոսնել, ծաղկափոշին խչանում է, իսկ չկնքված մեպրը բջիջներում չրիկանում է ն. է անդրադառնումմեղուքթվում, որը նույնպես բացասաբար Ճաճախ ամրողջ ընաանիբի կարող է ների վրաւ Բորրոսիդ մաճանալ, ուստի աշնանը ձմեռանոցը շննբի կաուրը պետը է անպայման սվաղել, որ չկաքի։ նքն անկախ մեզանից ձմեռանոցը չուր է լըվում, անձճրաժեշտԷէ այի դուրս թափել հ ճետո շենքի ներսում դնել մի աբկղ չճանգաժ կիր, որպեսղի ձմեռանոցի ավելորդ խոնավությունը ներժծվի նրա մեջ: երն ձմեռանոցի շենքը շատ չոր է ն այնտեղ Հարաբերական խոնավություն չի պաճպանվում, անշ«րաժեշտ է դնել ամանով ջուր կամ մի մեժ շոր թրջել փոնլ։ Վերլ: նշված չկատարելու դեպրում բյիջներում եզաժ միջոցառումները չսնրեկած մեղրը կարող է տանալ, որի պատճառով մեղուները ձմռանը իրենցըծարավը չեն կարող ճադեցնել, ուտի ամբողչ ձմեռանոցային շրջանում չեն ճանգատանա, կապաորն 419 քանակությամբ կեր, շուտ կժնրանանԷ կմաճանան: Մեղվի ընտանիքներն ալնանը ձմեռանոց դնելուց Հետո անճրաժեշտ է ճաճախակի ստուգել. երե ձմեռանոցում ջեր4-ից բարձը է, անճրաժեշտ է օդափոխության մատոտիխիճանը բոլոր բացել, հն դրանից Հետո էլ ջերմաստիճանը անցբերը չի իջնում, դիշերը բացել ձմեռանոցի դուռն ու լուսամուտնծրը։չ իսկ վաղ առավոտյան փակել մինչն դրսում եղանակնճրը ցրտեն ն չենքի ջերմաստիճանըկանոնավորվի, որից ճետո առնվազն Տ--10 ռիը մեկ անդամ ստուգել ձմեռանոքը (ջերմաստիճանիտատանումներշատ են լինում, բե ոչ), նա-

Այն

ատիղված րոշ:

են

ների: փեթակից դուիս ը

չի

անճանդատ ժամանակից

թե

շենքը շատ ցու ձմեռանոցի չեն օգնում ջերմությու

ա

ձն

օրը

եթե երմաստիճանըանձչանգ հ

2--3

չ էլ գարնանը,ձմեուսնոցի նպես Ւնկ անդա է նչրաժերտ ձմեռանոց

ան

հ

ահղավորե է:

վրտ: ակ՝ շրջանակների Գաֆկոցի Հանել այն նիքներ, ձմեռանոցից 10--.185 չերմությունը աաերում

թ երմառլլալի մեջ

վերցնել ությամբ. : է ու խառնել, ստացվում

խա փոշուն ռելշաքարի բաժինշաքա

հ

ում Հարկ հղած դեպքում մեղրի

առա

նձին տեղավորել տալ Հա

ներ, նրանց

օր.

ժեղուներն արձրացել, են նքն ձմեռանոցում կոն

ւ

ա

ա

տոկոսը: դավութ բնաանիք Ին ր ժեղվի

ի ումբ

այդ»

ճան ձմնռանո կխախտի

բարձրացնել, ազանորեն Բոցի տատանումների:

ուուան

ո

ե

փակ իը լուսամուտները ջերմո ցածր շ5-ից Բր աՀոլանել որովճետ

ռումնե

ր

են

Հեմ հնում:

մեոր

Սո

ներսում ընտանիբի ռով, շոգից ծար խատանքները: Մեղուներ սպառում,որի Ճետնանջով

ու

Ար աշխատանքները փեթակ ձլերն մեղուները՝ դնել, կակ չ Ներ սկս

տակ երմաստիճանի

արնան ր

նրա կանճանգատա աստիճանը Գարնա սկզբի ամիսներին:

նրանց այնքանլ

այնտեղջերմաստիճ Հեռանոց

էն

ջերմաս թե շենքն ինչպիսին եթե մեղվի ընտանիքն անվում'

' ած

ՄԵՂՎԻ

Մճղվի

մարակիչ ն մանակ ա

ՀԻՎԱՆԴՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

եճրի

Հիվանգությունները բաժանվում խեն երկու խմբի՝ ոչ վարակիչ, Վարակիչ ժաՀիվանդությունների Մեղվիցճիվանդությունն անցնում

Հին, մճկ Թրթուրից՝ լուս մյուս Ընտանիքին:

Թրթուրին

է

մյուս

մեղ-

Ընտանիքի ղ՝ Վարակիչ Հիմանդություններն «սռաջանում

են

ն

եկ

միկրոբների կամ բակտերիաներ Ի ն միջոցով, որոնք Ճա սարակ աչքով Պոռոուկողարազիոծն։ երանց Հնարավոր է անտեսանելի րանն: միայն ների

խոշորացույցու կասի

մանրադիտակում:

Վարակիչ ճիվանդություններն իրենց ճերթին բաժանվում՝ երկու խմբի` Ճասունացաժ մեղվի ճիվանդություն ն թրիՌուրննրի (որդերի) ճիվանդություն, Վերջին» կոչվում է նան փտախտ: Մեղվի են

Սյուններն Մոլի

են՝

աժմճնավատանգավորյ վարակիչ ճՀիվանդու-

ազարապիտողը, խոզեմատողթ (Ճասունացաժ

իվանգությունեեր),ամերիկա

փտախաոր (որդերի

ք

Հիվանդություններ):

ԱԿԱՐԱՊԻՏՈԶ ԿԱՄ ՄԵՂՎԻ ՏՋԱՅԻՆ

Այս

եվրուլակուն. '

ՀԻՎԱՆԴՈՒԹՅՈՒՆ

Հիվանդությունը սուր մարակիչ Հիվանդություն /, ճարուցիչները փոքրիկ, սողներն են, որոնք միկրոսկուղիկ անցնելու հրի տասարդ «քեղհ շնչառության առաջին զույդ են անցքերից,մոնում շնչափողի մեջ, կոչում նր ասուէ.Բիո ք անվում «րա

ջացնում

մեղվի Հյուքով, Այգ ազերը բազմանալով առա փերքեր ն իրենց արտադրած արտաթորանքուվ մեղուներին: Երբեմն տզերը մեղվի ձն արագ բազմանում, որ փակում էն նն

Թունավորում արքան

շնչամխողաւմ

որի շնչառության անցթը, Դետնանքուվ մեղունչի կարողանում է շնչել՝ Թումեղրաճացերի վրայից

անում

ն

սողա,

մ.լուս

Այս

" կսնում

Ընկնում

արկանոցի ուռ մ. շնչաՃեղձ Լինում:

Ճիվանդությունը, ինչես

նան

Հատակին, սկ,

Տաս

ունացած մարակիչճիվանդությունները նում են առաջա

գարնանը.շուտ

մեղվի

Հիմնւս-

փմարակված ընտանիքներում

մեղու

մի մասը

Ճճանգչում է ձմռանը, իսկ մյուս մասը` ձ4մոռանոցիը դուրս դնելուց Պեսոո (երբեմն ամբողջ ընտանիքով են կարող Հանղդչել ձմռանը): Թույլ վարակված մեղվի ընտանիքները ամբողջությամբ չեն Ճճանդչում, այլ կորցնելով որոշ քանակությամբ մեղուներ, պաճղպանում են ընտանիքի գոյու թյունի։ Այս Հիվանդությունը տարածվում է Հիվանդ ն առողջ ժեղվի անմիջական էգ տիղը միայնակ շփումից. է սողում առողջ վրա մեղվի շնչառուհ կրծքի վրայի առաջին ղույլ Թյան անցքից մտնում ներա, կոչում նրա պատերին, այն ծակում ն սնվելով նրա արյունով, վարակում նրան: Գարնանըչ մեղվի ընտանիքները ձմեռանոցից դուրս դնելուց Ճետո, եթե մեղվանոցում նկաովեն այնպիսի ընտանիքներ, որոննցում կան մեծ բանակությամբ Հանգած մեղուներ, ասլա ճրաժեշտ է յուրաքանչյուր կենընտանիքից վերցնել 30--50 մեռած դանի կամ նոր մեղու, դնել թղթե ծրարի կաժ լուցկու տոսխի մեջ, վրան գրել ընտանիքի Դամարը ն շտա ուղարկել ամենամոտիկ անասնաբուժական լաբորատորիա Համար: իվվանդությունը Ճիշտ ախտորոշելու Հիվան դուեն թյունը բուժում «Հատուկ թունավոր նյութերով ՖրոուխՃեղուկուվ, մեթիլ կամ էթիլ-սալիցիլատով: Վինտերգինի մնթիլ-սաԲուժումը մեթիլ-սալիցիլատով: ՃեԼիցիլաւի սինթեւոիկ ձեթն անգույն կասի բւսց դեղնագույն ղուկ է, ուժեղ, (ուրաճատուկ ճոտով: Այն անմժիջասյես ոչընէ կենդւսնի մեղուների չացնում շնչասխովում գտնվող բոլոր աղերին։ Սրա փոքը դգողաներն ավելի քիչ թունավոր են, քան ՖրոուխՃեղուկը։ Սա բոցավառվող չէ, մեղուների ն թրթուր-

զերպով

մյս

ն վրա ակնճայտ վնասակար ազդեցություն չի թողնում գողություն չի առաջանում: մեղուների մտնում է մեղվի շնչասիողը ն ոչնչացնում գոլորշին օդի Հետ տղերին, Մեթիլ-սալիցիլատով բուժելու այնատնղ զանվող ամռան են ամիսներն ժամանակն ամենալավ (ճունիս-օգոսն ավելի է գոլորշիանում տոս), երբ Ճեղուկն ավելի շուտ գտնվոզ տղերին։ Բուժումը չնչոռիողում ոչնչացնում արաղ անճրաժեշտ է ընտանիքի երկու սկսելու դեքում ռռվելի շուտ ն ամեն օր բուժկողքերից դնել տաքացման սոլարատներ ման տալ ընթացքում չրով տաքացումներ, որոլեսզի դոլոր-

ների

Մեթիլ-սալիցիլաի

ացում վելի

շի

կատարվի:

Բուժումը վերջացնել մինչն գլխավոր մեղրաբերքը, որպնազի դեղանյութի Հոտը մեղվին Հ0«պչի: Մինչն բուժումը ականը կատարել Հետնյալ նախոարագ

պատրաստական աշխատանքները. ա) պարզել ընտանիքի ուժը (մեղրաչճացերի քանակը,թե քանի մեղրատացը է պատուի մեղուն, ձվերով,Թրքուրներով, Պարոնյակներով մեղրաճացերի քանակը,Մեղրի պաշարը) ն

փեթակիառջի

պատխ վրու

կավիճովնշանակելընտանիքի

ուժին Համեմ ու դեղանյութի դողան. Բշ ուոուդելկերի ն ւրաշարը նրա քանակը

Ճասցնելառնը-

ազն կգ. դ) փեթակում ե ղած բոլոր վով ն այլն). դ) մուրաքանչյուր

սմ

ր Թյամբ

կամ

ճեղքերըծեսխել կա(շաղախով,

ընտանիքի Համար ճրատրաստել ՛շ մմ լայնությամբ բս

՛ սմ ճրկարությաւմբ,

մետաղացա "

ու

Ջի

մանդակ, որի մեջ բամբակաշերո, որպեսզի դրանց վրա

դնել

15--

ձոուր»

սաորույգ

19 ած Թր մեղուներից դեղանյուանջատվի մետաղացանցով. Ք) որոշված չասխուվ դեղանյութը լցնել վանդակում եղաժ

«րաորույդի կամ տրով մոռցնել փեքուկ,

վրա ն իսկույն բամբակաշերոխ արկանոցի

արկանոցից Ճանել վանդակնիր «որույգով, վերջինիս վրա լցնել Հեղուկը ն նորից մացնել արկանոց։ Վանդակն Ճանելիս ն ներս արկանոցից դնելիսանճրաժեշտ 6 նրա ծայրին խելերկար մետաղալար: ամրաց,

Մճթիլ-սալիցիլատ ը տալ

շաբաթ, երկու օրը դամ, երեկոները, նրբ մեղուների թռիչքը դադարել Խյութը ալ եւն լալ

մեղրաճացոլատող )' Ըաճաց ո լատող )՝ բաճաց ոլաթող)՝ 8,5 ընտանիքին՝10 խսմ, ւ

Քուժմ

դան

մեկ է:

ան-

Դեղա-

դոզաներով. Թույլ ընտանիքին (4-6 խսմ, Ժիջուկընտանիքին(2--9 խսմ, ուժեղ ընտանիքին(10-12 խսմ, կորոլուսներով

մեղմեղ-

((երնաճարկերովը

ուն ընքացքում Մեղվիընտանիթըսաճմանված

տոասնուի

ճ 10

ւանդամ

հ

որը

կազմում

է

60.

դոխսմ

դեղանլյութ:Դեղանյութի վերջին բաժինը

աար

Ճեւոո

թ

ւպուո-

կամ բամբակաշերոտը թողնել փեթակու իո նյութի լրիվ դոլորշիանալը: եթե մեղվանոցում տաբեր կոր Հիվանդմի ընտանիք, աղա բուժել ամբողջ ժեղվանոցը:

րույգը

ՄԵՂՎԻ

Հ, րի --

ՀԻՎԱՆԴՈՒԹՅՈՒՆ

ՆՈԶԵՄԱՏՈԶ

Նողեմատողը ճասունացած

մեղվի վարակիչ ճիվանդու եթյուն է, որի «Պարուցիչն է նողեմա պարապիտբ: ե դություն Հետնանքով ընտանիքները թուլանում ոչնչանում ամբողջ մեղվանոցները։ Սովորաբար այս մեղուները Ճիվանդանում են ղարնւասնը, իսկ սկսում է պարդանալ ոա երկրորդ կեսին.վարակըՀատկապես արագ ւուրա նիքներում, լում որտեղ ձմեռող մեղուն առաջին" անդա այլն ընտանիքներում, րոնը սկսում է մաքրել իր վերչնաղիք անկամ Ամնոոգ արգանում Է զ ո" արձան Փեթակում այս Ճիվանդությունը մու Աա առաջին երկու աժիսներին, Նողեմատողով Հիվանդ մեղվի ընտանիք գանում: դ րա հողիմառաղով ած նկառսովում են մեծ քանակությամբԱ որոնք թները թասիաճարելով, սողո ար մեղուներ, նոցում։ Նրանք չեն կարողանում վում էն փոքակի նում նան թունավորման դեպքում: հն նան վրա կամ մոփեքակի արկանոցի տա վում մակայքում մեջքի վրա սլառկած, ուռքերը դեպի ԲՐ ւ Հիվանդությանամ ենատի լիկ նշանը գարնանը ընտանիքների ճւասունացած մեղուների մեծ կորուստնէ: ն ւմ ն տանիխիքներնուժեղանալու ուլւսնոււմ ւ են։ Է երբեմն մեղվի րա աճել ուժեղ, որսլեսզի Համար մեղվի ընտանիքը պ ր Ճիվանդության դեպքում թուլաց նկասովի։ Այս ՀիԼ. Ր տարաժվել մեղվավանդությունը կարող մասնագիտ թան ' յանը Հ պանի անփութության, Հետեանքով կամ մեղուների ն բոռերի միջոցով, երբ երբ Հիվան Հիվանդ -

այոմար «Երր ի'

ւթյամբ ըտանիրներում

"ՐՀ

աի ոց ամի ծ:

մեզում, առարին

րոյն

«րից ճետո "

Բորի Ար Ճուտ: Քարձրի, կա մեն

ե

աք-

նկառո-

տակի

իրք -

ընտա իճը Է ւ

Բ

Մ

:

ու

ագո

-՛

տ

մեղվանոջում տիրապետ ութ

ընտանիքի

մտնում վարակված մեղուն կամ բոռը է առողջ փեթակները: Հիվանդությունը կանխելու Համար մեծ նշանակություն ունեն պրոֆիլակտիկ միջոցառումները: Նողեմատողովվարակված մեղվանոցներՃայլտնաբերելիս սնցպ-

կացնել մեղվանոցներին

Ստուգմանճամար

մեղվարնտանիքների

արիա

դնելուց մի քանի օր Հետո մեղուներին ճին վեթակից տեղավփոթել (թաի տալ) մաքուր ն վարակաղզերծված փե-

աան անա ներով ան

մնացած ԱԱ

րԱ

ւարի,

ան

արկղի մեջ

ն

ՀոՊՈՒՆրը խնամքով քերծել սրբել ֆորմալինի 10-տոկոստնոց լուար

րի» թրթուրներին

արել

ի

յքում

Ճարանյակների

այլ

դուրս

ընթաց-

գալու

քին, այդ մեղրաճացերն անճրաժեջտ է աստիճանաբար դւավփոխելբնի եղրերը, որից Ճետո դրանք անպայման

տե-

վփնթուախտաճանել:Ամուսնը նողեմատողով Հիվանդ մեղվանոցների բոլոր ընտանիքներու բների մեղրաճացերը Վրիվ «խոխել կամ դլթավոր բերքից առաջ Ժեղուներին կից չանել

ն

քափ տալ: Այն մեղվանոցներում, որտեղ հողեմատող է Ճարտնարբերված ն դաս կաղմում է մեղվի ընտանիքների 5056/0 ավելին, բուժիչ միջոցառումներն անցկացնելբոլոր մեզվա-

հոցննրում: նողեմատողովվարակվածԺեղվի

ընսուսնիքների մայրետարի փոխարինել երիտասարդ ն բնղմնավորված այրերով, որով տհուն ընտանիքում Ճիվանդության արած-

բին

դ

Մն

ամեն

սո

Հիմնական ղբ

լուվծից

կեղտոտված,

մայրն է: Բներից ճանված, փոր4նացաժ, գործածության ճամար ան-

յուր

ն մոլ ութ մեղրաճայնիը Հալել: նողեմատողովվարակված,

ալիտանի մեղրաճացերը մաքրել

ակա էսն

ո"

«ամուր մությամբ

ո», / 1 ՛

ԵՎՐՈՊԱԿԱՆ ՓՏԱԽՏ

մեղվապածը մեղվանոցներում եվրուլական որովչետն

պետը 1 Մայիս ամսին Ճարտձաբերման ւան վու խուռՀիվանդության անցկացնի փտախտ Հիրակրկիտ ստուգումներ, ման Հայտնաբերման ամենալավ վանդության առաջացման ւ, գարնան երկրորդ կեսը կամ ամառվա սկիղբն անակը Մեղվապաչտըպարտավոր է առանց նե ՀայտնաբերելՀիվանդությունը վանաղանելն դրանց վարակիչ ոչ մեռած թրթուրների վարակիչ սակները կամ է, Հիվանդ որ լինելը: Հիվանդության արտաքին նշանն այն են իրենց աշխուժությունը ընտանիքները թուլացնում ժամա տանիքը չի ուժեղանում, օժանդակ մեղրաբերքի

անն աասնաբումմի

Կիոդառանված անար Քրրորնորում արանհյակ-

վերաջրաոիՀոտը Աա արմ արթ անուջագրի ուժը, թրջա մբ թում մեկտոկոսանո շորով: նայած ձվն վ

Մ

ընթացքում, 2Ս--«ծ` ժածկված տաշտակի կամ մի

ժամվա

3--4

լուծույթով,

-

նողեմատովովփարակված ընտանիքները ձմեռանոցից

սուսնձին

|

ուտ ուդում:

մեղուների չուրաքանչյուր ընտանիքից» Ժեղվի ընտանիքները դարնանը ձմեռանոցիցդուրս դնելուց անմիջապես Հետո, 50 մեռած մ եղու ուղարկել լա(Ճանդած)

դուրս

4-ստոկուտնո

ք

բայց

ախոռաձճանելֆորմալինի

տե-

լ աի . ուղի

մեղրաճացերըչեն լդալիսի ընոռանիքներում

տակում:

ախտանիշերից ընտանիքների Հիմնական Հիվանդ Փտախաով

Ժեկնէլ այն է, որ մեղրաճացերի բջիջների ենմեջ ձվերը, ԹԸՐլինում ոչ Հաչ ն ճարանյակները դասավորված քուրները Հարսձու, մյուսում` մաչափ, խառը: Մի բջիջում լինում է մնացորդ թրթուրի նյակ, Հարնան բջիջում` թրթուր կամ վարակվում վփվտախտով այլն: Թրթուրները եվրոպական մեռնում 3--4 օրական ճասակում ն նախքան Հարանյակ

թրթուր -վիճակում՝

նախքան

ե

էն

են

ահրեկելը:

այսինքն՝ դառնալը,

թրթուրները (որդերը) մեոոր է սպաստաճում, Հաղզվագյում ամե-

սերեկած վիճակում: Այս դեպքում հս, ինչպես են ընկնում բիկլան փախան է, բջիջների սերեկները խոս է պատճաԱյս նե ծասկծկվում, իսկ գույնը սկսում է մուդանալ: երկու ՀիվանՀաճախ այս շատ որ անփորձ մեղվապատը որչ նում

են

դություններըխառնում

է

եկը

լուսին

ն

չի

կարողանում

տարբերել: Ուժեղ ընտանիքի դրանց Ճս ճՃավս եվրոական փտախտից Ժեուսծ թրթուրմեղուները ն թասիում քն. է սլասճառը, որ դա ներին բջիջներից Հանում ախտանիչերն

իրարից

աշ

բջիջների Հատակին նկատում ենք թրթուրների մնաթրթուրն սկզբում կորցնում է իր կլոր ցորդներ:Այդ մեռած ն բնական, կաթնանժան գույնը դառնում է բաց ղեղնաձեր վուն: Վարակված թրթուրը երբեմն բջիջի Հատակին ընկած է լինում մեջքիվրա, երկու ծայրերը դեպի վեր, կամ օղակաձե ընկաժ՝ երկու ծայրերը դեպի բջիջի Ճասուսկը, կամ ստանում է ոլատաճւական տեսք. դրան ձճակառւսկ, աժերիկվարակված կամ մեռած թրթուրը մ խշսո ընրած է լինում բջիջի ցածի կողմում: բ Գոն երբ «ճիվանդուժյունը 4նանում Մատիճանաբար, է, Թբրէ ուժեղանում, Թուրների փտումն վելի նրա դույնըփոխվում է, դառնում ավելի մուդ դեղին կամ դորշ, կորցնում իր Թասիանցիկությունը: Գույների փուխոթությունը բացատրվում է նան նրանով, որ թրթուրի փտելու ժամանակ նրա մեջ ժուտք են դործում նան ուրիշ բացիլներ: եվրուղական վոուվխմեռած ից թրթուրները չեն կւղչում բջիջների պատերին ն չունեն այն մածուցիկությունը, ինչպիսին ունի ամերիկյան մեռած թրթուրը: Երբեմն պատաճում Լ, որ յո ն ԻՈԲու մի մասր նույնոլըս ոչ տածուցիկություն, բայց ձդվող» յնպես » րբկարող։չ ինչպես ղա լինում է ամերիկյան փատայխտիդեղերբեմն

բոլորովին

տանաիտախտով

զոախտիք Արա աաանինանորի

ն

ոլն

աչ

քում:

' :

Կծվրուղական փտախտոր շատ թույլ Հուռ ունի, երբեմն, ն Հիվանդության դության որոշ զգացվում է թթու Ճոտ, դրա շրջանում, Համար ր էլէլ մ մի շարք մե մեղվաղպաճներ Հնեեայդ ճիվանդությունն անաու է են մանում թքու որդի ճիվանդություն։ Այս 4ճիվանդության է, Հարուցիչր Պլլուտոնի բացիլն որը Հայտնաբերվել է 1912 "Այդ բացիլը շատ այլաձն է իր մեծությամբ, Թվականին: ն ունի շատ դիմացկունություն, թույլ սռոր չի դոլացնում շատ շուտ ոչնչանում է. 635 ջրում ն 295 մեղրի մեջ դիմանում է 10 րուղե։ Եվրողական փտախտ ճիվանղդության ժամանակ, բացի Պլյուտոնիբացիլիցչ «Հանդիպում ենք նան այլ միկրո որոնք այս կամ այն ձնով աղզդում են ն իոօրգանիզմների, խում Հիվանդության պատկերը: Դրանցից է Ալվելի բացիլը։ որը Թրթուրի վիտումիցաոաջ ացնում է տճաճ Ճուո, Ճիշեցնեէ գալիս, առաջ լով ոտքի քրտնքի ճուտը: Ալվեյի բացիլն ւ

դեպքում արվում, այս երբ. Հիվանդությունն աչքաթող է տեսակը»: «չարորակ Հայտնվում է այսպես կոչված փտախտի եթե այղ Հիվանդ թրթուրների մեջ ընկնում է մեղվի ստրեպ«թթու իտախտի» է թթու Ճուտ. այս ւտոկոկ,ասլա առաջանում է։ ոչնչանում Հարուցիչը 60--205 տակ արադ ել Այս ՀիվանդությանՀամար ավելի բարենպաստ Ճող ժաղկամվոշու, պակաեղանակները ն կերի՝ մեղրի

Ջուրսո սությունը: Այս Ճիվանդությունըսուր ու

վարակիչՀիվանդուեն երիտոակը վա րգը ր է, փեթակի ներսում Ը՛ են մաքրում Հիվանդումեղուները: նրանք բջիջները

թյուն յ ուրդ

տարածում Ր

թրթուրներից ե իրենք իրենց վրա կրելով թյունից մեռած վարակում են կերակրելով առողջ թրթուրներին, վարակն օրում վարակը մի թրթուրից անցնուտ նրանց: Առաջին 2--Ց ծավալվում արադ շատ իոկ ճետո դանդաղ, է մյուսին շատ ընտատարածումը է ամբողջ ընտանիքում: Հիվանդության նիքից ընտանիք կամ մեղվանոցից մեղվանոց առայժմ այնքան:էլ լավ ուսումնասիրված չէ, բայց կարելի է ենթադրել, ու

առաջ

դա

որ

է

դալիսՀետեյալ ճանասլարտճով.

ընտանիքի մեղրը ն ապա վարակված մեղրով կերակրում առողջ ն վարակում նրանց: թրթուրներին մա«նե որէ մե նիքնե որջ ն ն/ « Հիվանդ երբ 2. ընտանիք րբ ընտանիքներին տալիս նալով նրանց Հիվանդ լինելը) առողջ ն Հարանյակնե ներ արսնյակներ ե ն մեղրաճացերով մ մեղր, ձնձվեր, թրթուրներ

մեղուները բերում փեթակ, 1.

են ճիվանդ գողանում

( պարն

:

լ

(որդ

ու

ձու).

Հիվանդ մեղվանոցի

3.

դույքն

ավխտաճանելու առանց

օգ-

մեղվանոցներում. Հիվանդ ընտանիքներից վերցրած արճհստական կամ առանցքը գերին մի տեղից մյուս տեղը փոխադրելը կամ վաճառելը. դելու Հիվանդ ընտանիքներ դնելը

ւ

տսդործում առողջ են

4.

ձա-

ստու-

շուկայից կամ ներին կերակրելով: 5.

այլ

մեղվանոցից մեղր դնելով

ն

մեղու՝

մեղվասզատի անփութության պատճառով, երբ Հիվանդ նրանք նույն ձեռքով կամ ընտանիքներն ստուգելուց Հեւսո 6.

Համառոտ

մեղվաբուծություն

դործիքներով,

առանց

ընտանիքները:

ախտաճանելու,

ստուդում

են

ւսուողջ

աի Ճճարուցիչները լայնորեն տարածչդխւուսխ են բնության մեջ, դրանք դոնվուք Հողի մեջ, առողջ ընտանիքի փեթակում ն այլն: եվրոպական փտախտ Հիվանունեն դության նկատուիամբ մեղվի ընտանիքներն տարբեր դիմացկունություն Այն ընտանիքները, որոնք ավելի շա էներգիա ունեն, լավ են աշխատում, իրենց արար բույնը ն լավ են մեռած մաքրում թրթուրների մնացորդներից, Հի-. վելի դիւմւսցկունեն Հիվանվանդության Հարուցիչներից դության նկատամբ: Ռրոշ ընսոսնիքներ էլ իրենը բույնը լավ մեուսծ թրթուրները չեն ւմսքրում, բջիջներում (որդերը) երեն հ այսպիսով, կար ժամանակ մնում բջիջներում վարակ ված թրթուրների քանակն ընտանիքում կազմում է ուտ 50--

Եվրուական

ված

են

ու

տոկո:

Ներկայումս

եվրուական բուժման վախի Հիմնակաւ են եպարատներն ղպենիցիլինը։ նորսուրֆաղոյ բիուիցինը, ալբ նւսորին, սինազինը, ռսուլֆանսորոլը: սուլցիժի դը, որոնք ե ն կերակրում խառնում շաքարաջրի ճեւո այդ «ՀիվանդուԹյամբ ոռառասպող երե ընտանիքներին: անտիբիուռիկներոփ կերակրումը Հե օգնում, անրաժեշտ է օժանդակ մեղրսաբերթը ժամանակ այդպիսի ընտանիքները թափի տալ, թողնելով մի: այն մի քանի ճիվանդանոց-վփեթակներ, եալած մեղվանոցի ընտանիքների քանակին, որոնք մեջ Հիվանդ ճավաքել Թով Հանած տված Հիվանդ ընտանիքներից ձվերով, թրթուրներով ն Հարսնյակներով մեղրաՀացերը: Հիվանդանոց-վփեթակնելն են ընտրում մեղվանոցի ճիվանդ ըբնտանիքներիը, ոչնչացնում նրա մորը, այդ ընտանիքի վրա դնում կորոլուսներ, դրանց մեջ Հավաքում թրթուրներով, ձվերով, ճարսնյակնե21 րով ն մեղրով մեղբրաճացերն ույդ վիճակում թողնում ու օր, մինչի նրա մեջ եղած առողջ ձվերից թրքուրներից դուրս գան մեղուներ, որից Հեւոո յդ ՀՃիվանդանոց-փեխսակեն նույն ձեով, այոինբն՝ ներում եղած բնւուսնիբքները բուժում չանածթափ սալով Այդ Հիվանդանոցչ-փեթակներից բոլոր մեղրաճացերը ս։ոեղասիոխում են մի փւսկ սենյակ, որտեղ մեէ ղուները կարող են մուտք դործել միսսյն մեղրը քամելուց

Ժեղրաճւսցերը Ճալելուց Հեւոո:

Հիվանդանոց-փիենթակ

անճրաժեշտ

4իմնականում

ստեղծումը

ԱՄԵՐԻԿՅԱՆ

է

Համար:

վիտաիուռով վարակվածընտանիքների

եվրոսլական

ՓՏԱԽՏ

Այս ՀիվանդությունըճալոնաբերելուՀամար անչճրաժեշտ «ատուկ Հունիս ամսին անցկացնել ք մեղվանոցում ստու-

դում,

որով

ւսյն մեղվանոցումՀիմնականում յյոնվում ճա

ճեն

Ամերիկյան ամիսներին: տարածվում նան որդի ք փակ կոչվում (ԴարսվոռավոտՀիվանդությունը 5--6 են օրական Հիվանդանում նլակների) իյոայխւո, որով Ամերիկյան մեռնում ւ վիճակում: Հարսնյակ քրթուրները է, մեղվի ընորը վարակիչ Հիվանդություն սփվտախտբսուր է Հատկաղես

ն

ամուսն

ամռանը: վնաս է Հասցնում տանիքներին ամենից շատ է դիմացկուն շառ ացն ւս ույուջ ում Այս Հիվանդությունն իրենից բացիլ. է Լ1արվեյի կոչվում ապոր՝ միկրոբ, որբ անբաներկայացնում է կլոր ծայրերով ձողիկներ, որոնք են ն լայմաններում ոլատենավորվում դաոնում սա

բենւպաստ մւլոր: Ամերիկյան տւսսնյչակ

կարող է դիմանալ չրի մեջ հռացրած տարիներ: Այս սռորները ոչինմեջ են րուղե, նըն դ: առո հուսցող մեղրի

դիւնանուժ

չանում չոր

4--6

են

ւղորը

1-2

ռսլորբը փիւոուիուոի

ոչնչանում

ճառագայթների իսկ մեղրի

Արնի ուղիղ

ժամում։

է

28-41

ժամում,

շաբաթում:

տկ

մեջ՝

:

նն, ինչ որ Ամերիկյան փտախտի ճատկանիշնեոը նույնն որ այն տարբերությամբ, եվրուլական փտախտինը։ միայն ճւարոՀչ կամ Թրթուրները մեջ դեսլքում սեհրեկածբջիջների յս

են սկսում քայքայվել. լինում նլակներն արդեն մեռած մեռած Հարսնչակների սերեկների գույնն ոկսում է փոխվել, ծակծկվել։ ՄԻիսկ երեկոները աստիճանաբար սիոռ ընկնել Հարոնլակների սերեկները քանղուներն սկսում են մեռած է դել, վարակվածթրթուրը (որդը) բջիջների մեջ սկոում դորշ սայիյուսկղույնն դույն մուսնալ ն կորցնել հր բնական կարո ատանում է փատելով, առտիճանաբար կլոր ձեր- թրթուրը ն կղլչուժ գոս ծի կամ սրճադույն դույն ավելի մուգ գորշ

են

ն

ու

ու

ոլասոին:

՝

նո Ամձնացայտուն Բոշիչախտանշաններից է նան այն, եթե այդ Ժեռաժ Թրթուրների փա, ննխաժ մեջ մոցնենք լանդգվաժի որ

չուցկու կամ փայտի ձող ն խառնելով բարձրացնենք չեր, այտ զանգվածը կպչելովձողին, մի թանի ոփ կծորա, կձգվիդեպի

փեր: մեռած ախտանչանը Թրթուրի Է Ճուտ ժուրաճատուկ Հ ճյուսնի նմանվում

Մյուս

է, որը

տին,դրո

-

Ճամարէլ

Ճալաժ սոսնձի Ճո(Բութխալի)

Հիվանդությունը կոչվում է նան գարշարճ ուղ փտալույ: Մեռած Թրթուրն ւգ տիճանաբար չորանալով,կորցնում այս

մ

մածուցիկությունն ն ճուտը վելով թեփուկի, վերաժամբողջ երկարությամբ դ«չում ժ ռջիչի ցածի կողջի Հի

խ

"ւ

դատին:Թեփուկն այնքան ամուր է կպչում Բչիչի. որ մեղուները չեն կարողանում Ա հչոլնս եվրուղակուն այն մաքրել: փտախտիժամանակ, այստեղ մա մեղրաչացի Բջիջների նջ ձվերը, ն Թրժուրները ները անկանոն են ԻՐԻ,

Հաճախ հղած

էլ ժնում է Րաբար

Հարանյակդառավորված:Մնույժ Հճարսնյակի կնճիթը է լինում Րչիչի մերին կողքիննկ

նույնիսկնրա Թեուկի ամերիկյանփատխտուվ

նույլնությամը

Հերածվելուց ՃետուՍովո,

մարակվումեն

նան

մայրաԹրթուրները: Վարակվելու սկղբնական շրջանույնիսկվարժ մեղվապածը չի նկատում ճիվանդ Բչիչները, Հետագայում, երը մեղուներըմեռած Թրթուրների Դարսնյակի սերեկները Բաց են տնում, Բջիջում անժիջաղես աչքի են ընկնում մեռա Թրթուրները, ճարսնյակները: Ամերիկյան փտախտով մարակված Ցու

նուի

ն

ըռռացու

առողջանում, որովճետն նու Մաժուցիկ,առանձանման նյուքի,

ընտանիքն այլնո

չի

Թրթուրները վերաժվելով Բջիջների պատերինայնքան ամուր նն որ դոյչում, մարդիկժեծֆ դժվարությամթ նույնիսկ են կարողանում դրանք ճեռացնել: Ուժեղվարակված ընատոսնրքներում աստիճանաբար է նոր դուրս նվաղում հնա եւ ղուների քանակը, որովճեւոնՔրթուրները

Կա

(իճակում մնոնում

են

գանում, մեղուներ դաոնում:

Ստեղից պարզ

է, թն

է

Դրանիցշատ

(որդերը) Հարոջչերն

էն

զար.

ինչու

փտախտով մարակված ըն տանիքներն արագ թոռղանումէն սովորաբար ե ամռանը կափ աշնանը ամբողջությամբ Ճանդչումէ ձմռանը կամ լ

Վաղ

գարնանը: Թույլ վարակված ընտանիքներըկարող են ձմեռել, բույց նրանց մուտ ճիվանդոփֆյուննսկսվում է ճարոնվել ոչթ ե ամռանը կամ գարնան երկրորդ կեսին, այլ Ճաժեժատաբար տարածվում է ջատ դա ,ավելի շուտ. Ամերիկյան փիտախաը ե դազչ Հիմնական բայց վարակված րնտանիքն այլես չի առողջանում, եթե չլինի մարդու օգնությունը, Հիվանդ նիքը վաղ քն ուշ կճանգչի: Սկզբում մեղուները փորձու մեռած թրթուրը, Հարսնլակի բջիջներից ճանել, բայց քանի որ դրանք ամուր են կպած պատերին, ուստի ղրանց մաքորոշ մեղուներ այդ բելըչ ինչպես տեսանք, դժվար է, բայց են ն իրենց վրա դրանով վարակում նն վարակը վերցնում ն են վարակում կերը, որով թրթուրներին: չիվլանդության տարածման Համար ավելի վտանգավոր է այն մեղրը, որը դտնվում է ճիվանդ մեղրաճացերի բջիջների մեջ, որոնց պատերին կպած են չորացած քրթուրի թեփուկները: Այս Հինան են վանդությունը տարածում փեթակում ապրող ներա ու ղուրս սպարազիտներ ն միջատներ անող մի շարք մոմիՑեցը, կրետը, մրջյունը ե այլն: Այո Ճիվանդությանդեմ պայքարելու միակ միջոցը Բ ներին Հիվանդ բնից, փեթակի փոխադրելն է, որը կոչվու է բավ տալ, այսինքն՝ Հիվանդ ընտանիքին արճեռտականորեն բնական ձագի սպլայլմանների մեջ դնելն ։։ Մեղուներին են Հիվանդ փէքակից տեղափոխում մաքուր ն ախտաճանմսք ված փեթակի մեյ, որտեղ նրանք սկսում են իրենց ճամար նոր բույնն նոր մեղրաճացեր կառուցել հ զարգացնել առողջ ձվեր, թրթուրներ նե Հարսնլակներ։ երը Հիվանդ թասի էն տալիս Ճիվանդությունիցզերծ մի նոր ինթակի մեջ, ալդ Թոսխտալու ժամանակ մեղուներն, զղալով որոշ վառն, անմիջապես իրենց մեղրապարկը լցնում են մեղրով Թար տվաժ մեղուներին թողնում են դատարկ փեթքակումառանը առանց կերի 148 ժամ, այն Հաշվով, որ մեմեղրաձճացծրի, դուներն իրենց մեղրապարկում եղած մեղրի որոշ մասն օզտագործեն որպես կեր, մի մառով կերակրեն որը, բոռերին, հոկ մի որոշ մասն էլ օգտագործեն որպես լրացուցիչ կեր

Բա

/

զամ

-

ընտանիքը

`

մոմ

արտադրելուճամար: Այդ քնտանիքներնԳրժիռ,երը

:

Գճտոր

Էոիիը ԻԶ

ձն "

տա

"

լիս մի ուրիշ, նոր ախտաճանված փեթակի մեջ հ անժիչջալես տալիս մոմաթերթեր, որոնց վրա բջիջների կառուցումը 1--Չ է օր. մայրն այդ բջիջների մեջ սկսում է ձվեր սոհում դնել, իսկ մեղուները սկսում են կերակրել միայն Ց օրից «Հետո, ղերծ է չի վանդության Ճաորը այն էլ կաթնաչլութով, ժամանարբուցիչներից. ուրեմն` եթե Հաշվելու լինենք այդ կաշրջանը, կստացվի Հեւտնլալ սլատկերը. մեղուներն իրենց մեղրառարկում ապաճած ժեղրը օդտաղործում են 9--7 օր՝ մինչն նոր թրթուրների լոնաժքը: Իսկ նոր թրթուրներին նրանք արդեն սկսում են կերակրել դաշտից բնրած քար նեկտարով, որը զերծ է վարակից: են տվել, որ նալխազղդուշաԲազմաթիվ փորձերը ցուլց ե կան միչոցների լրիվ ճիշւո կիրառումով թասի տված ընտաեն նիքներում նոր Ճիվանդներ Ճաղզվադյուտ չատ աճում: Մեղվաբուծական այն խոշոր չւնտեսությունները, որոնք սլետք է ունեն ժեծ քանակությամբ ճիվանդ լընոսնիքներ, կազմակերպեն Ճճիվանդանոց-մեղվանոցներ, որտեղ տեղափոխեն իրենց բոլոր ճիվանդ ընտանիքները ն կազմժակերղեն բուժման աշրատանքները։ քափ տալու, 2Հիվանդանոց-ժեղմեղվա«Վանոցը պետք է մոտ 4--5 լինի առողջ կմ Հեռու նոցներից, որպնաղզի քոսի տալու ժամանակ ոչ ժի կասկած լինի ճիվանղդ մեղվանոցի ընտանիքներից Ճիվանդությունն առողջ չՀիվանդանոցընտանիքներին փոխանցելու մասին: ճետ կարելի է վարվել երկու ձնով. ժեղվանոցների ու) բոլոր խքասի ւովուծ ընտանիքներըտեղափոխել ե դնել առողջ մեղվանոցներում. Է) Ճիվանդանոց-մեղվանոցի Ճիվանդ եղվի ընտանիքները հ թափ տալ ամբողջությամբ թողնել տեղում մինչի ճաջորդ ե դա որպես առւսնձին մեղվանոց, տւսրի կազմակերպել ն շսփիշարկն, դա կախված է տնտեսության մեծությունից Պերից:Այն մեղվանոցներում, որտեղ ժեկ ճիվանդ կա, թառի Հետո թրթուրներն տալուց ձվերը, այնտեղից ամբողչ ճետ սլետք է Ճալել ն միանգա Ճճարսնյակները մեղզրաՊտացերի մից ազատվել դրանից, իսկ մեղրը օգտագործել որպես ժամանակ, կանց սնունդ: Թասիտված ընտանիքները որոշ մինչն թրթուրների 2--Յ սերնդի ղարդանալըչ պետք է ճամաու

մարդ-

Թասի տալու րել անապաճով:

վերջացնելուց աշխատանքները

Ճաանճրաժեշտ է ճիվանդ ընտանիքից Հալել, իսկ եթե մեղրով լիքը մեղրաճահուժ մեղրաճացերը ցերկան,մեղրը քամել,Հեւոո մոմը Ճալել: առաջին անՀիվանդ ընտանիքն փտավխոսոով Ամերիկյան սխալ է, պետք է երկու թասի տալը գամ իր Հին վփեթակում Հրափեքակում։ անդամ էլ թասի տալ մաքուր ավտ աճանված Հճեամերիկյան սփտավուոուվ| ք, որ Հանգումաւաջարկվում Հետո երեկոյան մե առաջին անդամ թոռի տալուց դանդին մութ ն Հով տեղ (փոսի կամ նկուղի ղուներին տեղափոխել պաճել, որից Դոտո մեջ) ե այնտեղ նրանց երկու օր քաղցած փեթակի մեջ: բերելն կրկին թոռի տալ վարակաղզերծված դուրս էին վուսկ Հավաքել որը դույքը։

անմիջապես

Հետո

վարակված Մեղվանոցի Փերակների ժաքրել ն ախտաճանել: անփիջաւզես սենյակում, փեթակի ն Հեւոո

լումալով խանձվելը,որի մինչն բոլոր փեթակ: որսլես վարակազերծ Հետո միայն այն օդտադորժել ախդեքում փեթակները չլինելու լաո Զողիչ(պայալնի) տված լավ տաքացրած թոնրի վրւս» փեթակըշուռ տաճանել մեջ

եղած մոմերը

Ժաքրել ներսից լավ կողմերը

զոդիչ

այրել,

ոչ մժեկլ պաճելով նրա վրա: Եթե վերը նշված միջոցներից ն այրել մինչե լահ չլինի, ապա փեթակի ներսից քսել նավք որ կրչոկը անմիկափարիչըծածկել, որից Հետո

խանձվելը,

ջապես Հանդչի:

ց վարակված դատարկշրջանակներն ուան Հիվանդուտ, Խնայելուկարելիէ վառել, իսկ եթե շրջանակների ջանգել,

զոդիչ լամպով այրել կամ խիստ պաճանջ կա, ապա ճեժամ ն 2--3 եռացնելուց կամ էլ դնել մեժ կաթսայի մեջ եթե նոր տո օղոադործել: երեսի ծածկոցները այրել։ իսկ Ճեւոո ՀՃարեն, ջրի մեջ 2 ժամից ոչ պակաս հուսցնել, որից

թռւվելն

ապա

օդտադորժել. նույն

վարվել նն Ամերիկյան փուս

ձնով

տա-

ու|

բարձերի քացման սլարկերի ավեյի վարակված ընտանիքներից ստացած մեղրի պաել ն մի ոչ անմատչելի վայրում մեղուների Համար ապաճով, կերակրելո' դեպքում ալդ մեղրը չօզտադգորժելմեղուներին վարակված ընտանիքներին Համար:Եվրուականվփվտախտով ե

Հետ։

թոավ տալիս նույնպես պեւոք է վարվել նույն

ձիով:

ՄԵՂՎԻ

ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԸ

Մեղվի ոջիլը փոքրիկ,

կարմրավուն միջատ է, որը քաշէ նրանց մեջքին, ւս լրում մեղուների վրա, հատում որալես սպլարազիտ: Նրա ամբողջ մարմինը ծածկված է նրա գույնը ցայտուն երկար մազմզուկներով, իազմաթիվ. ն է է լվի Մեղվի ոջիլի էգը կարմրավուն Հիշեցնում դույն մմ 1,4--1,6 մմ, դեռ մինչն վերջերա է, բակ արուն՝ 1,4--1,5 վերջնականապես պարզված չէ լրիվ նրանց զարգացման են միցիկլը: Մի ջանի դիտնականներ էգ ոջիլի վրա տեսել «այն ձվեր, որից Ճետո՝ արդեն սպիտակ երիսոասարդ ոջիլներ: Վերջին ժամանակներս նկոսոեհլ են նան նրանց թրթուրները: Ինչ վերաբերում է մեղվի ոջիլին որոլես մեղվի վնասատուի, յդ Հարցը մինչե օրս դեռ չի լուծված: Փոյություն ունի երկու կարծիջ՝ մի մասը ենթադրում է, որ մեղվի ոչիլը Հանդիոանում է մեղվի արյունը ծծողը, որ նա կարող է ծակել մեղվի խիտինը կամ միջսեգմենտային թաղանթը: ծակառակ կարծիք ունեցողները Ճճենվելով ոջիլի բերանի կառուցվածքի վրոո, հղբրակացնում են, որ մեղվի ոչիլը չի կարող ն ի վիճակի չէ է միայն նրա ծակելու մեղվի թւիտինը, որ նա օզտվում վելով նտեղ

կերից:

ալդ Անկուվս

ենթ ադրություններից, մեղվի ոջիլը վնասատու ն նրա դեմ կիրառել պայքարի բոլոր միջոցները: Այս ոջիլին Հաճախակի: կպամուսճեք մայր մեղուների:մեջքի վրա, որովճեոն վերջիններա ավելի Հանգիստ են. երբեմն մայր մեղվի վրա Հավաքվում է 1--30 է իր ոջիլ, որի Հետնանքով մայրը դանդաղեցնում է: ձվադրումը, իսկ երբեմն էլ սատկում Ոչիւիդեմ պայքարի ամենալավ ժիչոցը փեթակի Հատոկը մաքուր պաՃճելն է, իսկ այն միջոցը, որ մեղվի մորը դնում են ձեռքի ափի մեջ կամ լուցկու տուփի մեջ ն ծխրախուի ծուխ տալիս, որպեսզի նրա վրայից ոջիլները թափվեն, մեր կարծիքով, այնքան էլ ճիշտ չէ, որովճետն շատ Ճաճախ մայբերը ծխից խեղդվում են, իսկ եթե չեն էլ խեղդվում, առլա նրան ց Հուռը փոխվում է, հ մեղուները նրանց օռարի ոեղ դնելով, ոչնչացնում կամ Ճճալածում էն: Կան մեղվապաճտներ, բոլոր

սվետք է դիտել որսվղեսմեղվի

ն ալդ Հարթ կողժը մեղրուռել մեջքին դանվող ոչիլին մեղրուտ ծայրը կպցնել մայր մեղվի ուցիոնալ չէ: Մեղվի ու բարձրացնել: Այս միջոցը նույնպես մեկն էլ միջոցներից ոջիլիդեմ ոլայքարելուամենալավ Ճետո, բնի աշխատանքից

որոնք

ոււաջարկումեն

լուցկու

Ճետե-

երեկոյան, մեղուների յալն կտոր, Վրան շրջանակների տակ ճատակի վրա փոհլ թղթի չեն ոջիլները տանում, գ նավթալին, որի ճոտը ւցնել 10--20 քաիվում ավրայից մեղուների են, պոկվում թուլանում վերցերլ շյ4 տակին փռած թղթի վրա, իսկ առավոտյան Ամեն մի թուղթը, որալեսզի մեղվի աշխատանցը չխանգարվի։ "րը 15--40 նավթալին, գ անձճրաժեշչտէ տալ է.

ու

ըբնսուսնիքին

բացր ճեղքերը փակել, փեթակի բոլոր առանց անդամ արկանոցից:Այս դուլան կրկնել դեմ Մյս 6--70 օրր մեկ անդամ: պարաղզիտի ջումների՝ ն կամֆորան: նան ծուխը ծխախոռի թելի է օգտաղործել բզեզի քրթուբն է, որը սն, բո'մայկա Մայկան (մելեյոզ) Սա մեր պայմաններումՀայտբնրակ, երկարաղզունմիջատ է: վում է մայիսի վերջերին (դաշտավայրերում), մինչն ծաեն ակղբները (լեռնային շրջաններում). սրանք լինում հն նեկտար կամ ժազնատում դեկների վրա, երբ մեղուները են մեղուների ն նառտում կափոշի վերցնելու սրանք ցատկում երվրւս, մ ւոնում նրանց ռնդմենտների(Հոդերի)արանքը» ն ուժեզ երեում են մտնում, էլ որ չեն բեմն այնքան խորն աննն վերջիններս չատ են մեղուներին, պատճառում ցավ մեղրաճաՀանդստանում ն շատ Ճաճ ավաարկանոցի առաջ, խիստ է մեղուների նկատվում ցերի վրա են մայԼինում էն դեպքեր, երբ այդ միջատներն անցնում անում, տան որովվտեոչնչացնում, ջամաՃ բերի վրա ն նրանց շրջաններ, տն է աղատվելը:կան նրանցից դժվար շատ են տարածված), որ այնքան շատ որտեղ սյո

ներս դնելուց

առաջ

ընդմիյա-

Ճուլիսի

անճանդատություն

մայկաները

մեծ քանակությամբ մեղուներ: ոչնչացնում Հիմնական միջոցը նույնպես նավսայքարի Սրանց դեմ նան ծխախոտի ծուխը (մի թալինն է. կարելի է օգտագործել միջոց դեո չկա): այլ են

լինում Կշբետներբ

չափով

են

են

ւսրբեր

վնասում մեղվին:

տեսակի,որոնք

Սրանք

ոչ

միայն

ոջ

տարբեր աշնանն

կձիկ են կազմում ն չեձն կարողանում պայքարել դեմ, իսկ սրանք մանում են փինթակն մեղք մեղուուտում. մեր կարծիքով այս կրետների ամենա վնասն ոյն էք, որ մոնելով մի ընաանիթից լուսը, են այս ժում կամ այն փատխատ ճիվանգությունը, ինչպես նան Համարվում նն ակարող ճիվանդության որովճեւոխն1938 թվականին, երբ Հայաստանի ներում չուրածված էին մետ քանակությամբկրետներ, այգ ճայտնալներվեց ի մենծ ծավալ ոտատարին ձայտաստանում

րոք Հար Իո արա

Պարաժողն 28» Բոլոր -

Ծն" Նկ.44. Մայկա (մելե յոզ). ա)

բզեզ, բ)

աաա

թոթուր:

)

նեն Ժանուք

ո

Ճիվանդությունը: ոլայբարելու ամննառացիոնալեղա նակը, մեր կարծիբով, «նտիլալն ք. ուշ աշնանը նոցի ժի քանի վայրերում դննլ նեղ որոնը մեջ լցնել քացախ կամ մճձղրաջուր.բանի որ կր քազուխխ ոտը շատ նն սիրում, ուստի կմժանեն շշերը ն լնն դա, կ ամ էլԼ վերցնել րցնել այլես գուրս անասունի Հում թոք, եղ. մոտիկ ոցին ծառերից մեկից, կրնատները իսրա այղ Ժիջոցին սառել քղթր ան րան, Քները վայելեն ք նավ ք բները բանդելու ժիջոցով դեւին:Կարելի այքարրլքարել նրանց բաղզմանաչու ղեմ կայ օգաագործել թու նավոր նյութեր, բալը լա ոացիու՞այմիջոց :է: Գոշեբայինթիթեւր (մնոգալ զուխ) մի խոշոր թիքեռ է, չ փեքակի արկանոցից ներս ն Հեղրը ուտում, էի Խան: Համա Հարձակվում է ճչան շ ղուները վնաս չի Այս էիթեոն առանձին տալիս, սրանց դեմ պետ է պայքարել միայն արկանոցներընեղաքնելու միջոցով, որնրանը չկարողահանկերս Մտնել: ող

մեղվիփեթակը մեղր գողանալու, րբ Մճղուները ճժիկ կազմում,այլե ամձնուրնք մեղուներին բոնում, ոչնչացնում կ ուտում էն, Դրանցիցամենամիժը,ափենամ մնաս ճասցնողը ուժեղըամճնաչոււտ արջակրետն բ

:

են

է (ժողոժուրդն ասում է իշամեղու), որը դարմբավուն է, քիչ սն բժեան մրճաները են

Հայաստանի դաշտային շրջաններում, որոնք` պտտվում է ն փերքակի շուրջը, բոնդաի մեռվին ն առնու ոռների արանքը թռչում, նստելու մչ տեղ, անջատում չն ժել ն դուրծքր դրանովկերակրում ն՝ հիննց ձագերի տարաժվաժ

"

նում

ու

Թլուրնքըին։

մյս կրետն իր բույնը մատրաստում է Հողի, կամ ռնոնի Ժեջ. բնում ոլատերի ո/ճարաստում է մի քանի որջեր, Հարկանը` խարիսխներ, մի կողմն : այն էլ Բջիչնծր, բճրանները դեսի ննրոն:Սրանցդեմ պայքարի միտկ Ժիջոցըբննրի քանդումն է: նան նայ ավնչի մանը,Դեղին գույնի կրետներ, որոնք տարածված են ոչ միայն չաշտային, այլն լնոնային ու սալնոնային կիշրջանենրուփ:Սրանք նուլխղեսոչնչացնում են մեղուներին, տրովճնատն ծն։ Այս գիշատիչներ Ժեժ վնաս ե. ճասցնում մրետները ուշ

որոն մբոյն

աշնանը, շիինավ՝մեղուները Ջրտիխը

Ոա-

ն

,

՛

հն Աննային ո Են րաաներին, աեւ

,

ր

յր

Ն նում երր,

շատ

ազի

Մր , բեր

վնաս են շատ վնասատուներից ամենից Հասցնում անվույք կինելու մեղվաբուծությանը: Մեղվապածի են մեղրաճացերը, ուտում յեսքում նրանք ոչնչացնում ի ոլոր րնա

է

ծաղկափոշին, լուկ ձմռանը` նույնիսկ

մեղուներինը փակպամաններում, կորապուսներում մեղրաճացերը ղ դածնլըչ կների արկանոցեերը արկանհոցացանցով փոքրացնելը,

դրբ

հերի ղեմ պայքարի ամննալավ Միջոցներն ե1Ր ամուր դի մկները չկարողանան ներս

"հոնել, իսկ

ձմե

ույո125

նոցենրիՀատակը

է,

որին

չար

ե

ի

չ

նրանց Համար. կարելի է օգտա.

որ

հրվարակտուը Ձրոճանճակուլ(ներկա-

անվանու

ժողովուրդն

Մեղվակուլը գեղեցիկ, բազմնրան

Սատրաստել այնպես անմատչելի (ինի Ռոպեսպայբարի միչ ոց գործել հան մկան քակարդներ, չուն

րար):Այո Բոչունիվնասր ռկսում

Ե

մի

44,

ժ

է:

նն

ո

Բոից

ոչ

«

տա

դա ու

.-

«լւ ճա

արձակվում նն ժեղվանոցի Ժեղուներ որսաղ:

՛

ոտ

Մեղվակով:

արագությամ Գողմրամբ օղում

Նկ. ծրբ

՛

դաշտում

այլն

մեղուներին լնոնային շրջաններից "1"

նր, րք ւ) ի մեղվակու չի մեդու: Սրանքխոշոր մնաս

դեութ

»ը

մեծ

ճարոնվումհն Մեղվակուլները գարնանը, աեւ, ք նզանակներին, ո 2 ամպամած ն անձրնաձրամեերով ն

մին

մրա

են

50.

ծնչ

ննլեն

է

ւսրնութ ր Է.

բամբակի ոա, որան իայնմն ամ, օրերին թե՛ մեղվանոցը մ ն թլ՛

աշնանը, շրանը, հրբ ում իե քո" "արդ, մք ջ բամբակենիների անընդչատսկսուբ

4": որսալ րին, մեզունեդրա ճամար էլ բամ բակացան շրջան ժէ «ձի ընտանիքները փոխադրվու, չորից ավելի են թուլանում,

Սրանց դեմ պայքարելու ռացիոնալ նճղանակ չկա,

է

կաւ նրանց աղանել կամ վախեցնել միայնորսորդական յ

(ատրաստել:

Բացանով, իսկ գարնանըն իտնց բները քանդել,, դոցին մոտիկ մարդանման մեղվաԽրավիլակներ

Մոմի ցեցը մեղվաբուծական տն սպես մեծ վնաս է տալիս: Մոմի ցեցի բջիջներում, այդ 4 մեղրաշճացներիի ակ զարգանում, դուրսա հն գալիս փ աոմե ուտելով մնծանում են, Հասուն ճամաի կոկոն են Հլուսում հ իրենք «վում, դառնում են թիթեոննը, վերջ են կոկոնները ն դուրս գալիս: էգերը Ֆնրի շնա սկսում են նորից ձվեր դ նակում ամրողջ մեղրաձճացիմոմերը «ոսում ն ոչնչացնում:

4--,

չարը,

դարսել ժեդրաճա ներքնում դրած

Ժեցերը շատ են տարածված ց «աք տաք, վայրերում, արնոռ սեն նկուղներում շատ թույլ է զարգան չձրկու տնսակ՝ մեժ ն փոբթր.մեծ ցեղ պերի դեմ նախադգուշական ամենա աշնանը Ժեղրաճացերն իլուսր վրա գն արանքում ն վրան նավթալին ցան վրայից ամուր ծածկել, որպեսղի Հցնղի: նույնը ետք է կրկնել գարն ները կիրառհլուզ ճեւոս էլ մնդրաճաց կիրտոնլ Հեւտնյալ ժիչոցառումը՝ վե մինչն

փոակ։ներա վրա

օր,

տակին դնել աղյուս կամ ճարք քա ամանով ծծումբ ն այրհլ. ծխի ուժեղ քիթեոները։ թրքուրները ն Հարսնլա ձվնրը կմնան: 15 օրից ճետո, երբ Քրքուրներ, նորից ժծմբի ծութ տալ Հ--Ժ ր, որից որից ճետո մեղրաճացերի զրաճացերի նավթային ցանել ն պաճել մինչն օգ բավականին վնասներ է պատճառում Փեթակի Հասակը կեղտոտ լինելու դ կտորների արանքներում ցելի թիքեո դուրս եկած թրթուրներն ուտելով ցից

""հորի

ձն

ց

ղեպի մյուս

աա

դժերի վր դուրս կղ մեգի Բ ԱՅԱԿՅ

ԲՋ

Թրթուրը: ՀաճախՀանդիպումենք

սերեկը

բջիջներում)կան բջիչջննրի խորթուսի: երբեմն թույ

է, որ այգ

չե"

ճանել

դալ,

տալ

նում

ցերի »

մճղրաճացերի եջ ն

մա

աաայաբար ոչնչոաց-

հե

ո

ոկ

:

Հարանյակներին, է անչճրաժեշո Ժեղուներին թավ, մաքուր մեղրաճագել փճնքակներում, ղրաճացեիը փոխել:

չ

ժամանակ

շրջանակըմի | ապա ձեռքի քերիչով չրաճել ժի անգամ Քիզացեւլ "րպնաղիցեցերը թափվեն կամ էլ Բջիջները արանքից դուրս դան, նրնեան:ծրն ցեցը լայնորեն տարաժվել

Դե

թել» թափ տալն ենաագնենր մեղուն արնի տակ

վրա նկասվուժ են մեղրաֆացերի

շրջանակների Մաքուր «յաճելով, երեսի մոժել ժիշտ մաքրելով. երն

որոք

ոչրչացնեն, ավ , միայն. փճթակր որոնի զարծլի ռյայքարել ի դճրոր

Ծն Ք

ինչն

դուրս

/Դիջնիրիցդուրս

Քիչ Թե շատ ուժեղզբնայԺնոնելը: նն բոլոր ոիդրված քանդել,Հարանյակ/1իչննրը գորա որգնարի Բջիջների տակից Հանել, 9նգնրին

են

Լորա, ատնչջվում

օրը

են

Բջիջննրիմեջ դանվող բոլոր ճարսնյակներին ԲջիջներիՀատակից նն մ կպցընրանց21.

ընաանիքների եջ նկատվումէ մի շատ տնռաքրքիրերեփույթ:Երբ ցՍեցերը՝ շրջանակի մեղրաճացերի

են

չա

լրանում է, ուվում ՌոմԻՔգլութները,կնճիք ների

'

բարձր,

երկար զծի Դոզի այս կամ այն կողմ: եԺն քանդենք ընկած ուռած սերեկները, նրանց տակից

(

նշան ցեցեր,ոՀարանյակների. րոնք Թան վել

այդ

)

ուռած

Բջիջը:Հաճուխռարսնլայ-

շրջանակներիվրա, ծածմանում ձն արո անրծկաժՀարանյակնե ըննյակների սերնկների տակից իրենը Համար ճանապարձ

Բովնր դնում

աչքից: մեղուների

աՆՌաորդերի) 2 կարնլի նկանլ որոնք թման, քրիսերեկներ,

ն

րոն

Թթենու

անրեկիտակ

2վ

մեղիաճացերի արան

մերը։ Մեծանում էն ն տարածվում փեքակում եղած շրջա. նակներիվրա, ծակում ն մանու քն

է կ

է

1,5

կանդուն (

ռուս

ու

լայնությունը երկու թիվ (մոսո 40 ս տարելագործված ձեր պատրաստել 1նոնային Ղարաբաղի Գանձասար է այանվել մինչն այսօր Անկախ գր մնղվարույժ Պրոկոպովիչըչա վող ինքակ, որի շրջանակները ճա Գործնականում չրջանակավոր փե օգտագործումն սկսվեց դրանից40 դրուռրուտ ՄԱմերիկա դրատրուռը ցյալ րիկայի Մրացլա թվականինմշակեց Հիմնական փեք ֆասինըն նորմաները լրիվ լասի բիոլոգի հնմեղվի (րնտանիքների

եդել կարությունը

դեո 6--7 ւլատմական Հայաստանում

ներկայիս բոլոր բացովի կամ շրջանակավորփեթակներ են. սրան ջանակներն նն, որոնց մեչ ժնղունե լինում են երկ Հայեր:Շրջանակները Ճարկի. բնի չրջանակներըծառայում ձաղերի բուծման ն կերի պաշարիկո վերնաճարկի մեղրաճացերը՝ ժեղը կ Առաջին անգամ տախտակից վե

իու

սաամուռ

:

մոմ, կ մեղուներն արտադրում նրան ններում աճեցնում սերու ը րանց բջիջներու կերի սլաշարը՝մեղրը հ. ծաղկա աշտապանվումեն ցրտից, քամուց րիլ: Բնական պլայմաններում մեղունե րաստում նն այնտել, հրանղ քիչ է ցրտից, քամուց, շոգից ն այլն: Բն ռում իրենց բույնը փար մեղուներն տում նն ծառերի փչակներում, իսկ են

մեղվի բնակարանն Փեբակը

ՄԻ ՆՅՈՒԹԵՐԸ

ՄԵՂՎԱՆՈՑՈՒՄ ՕԳՏԱԳՈՐԾՎ

որը

ներկայումսԱմերիկայում ամինկաարածվածն

փեթակները,ռրուք կոչվում

հն

նահ

ուվղաճայաց

հ

դաշտում,

էջմիածնի, նղեզնաձորի, Ազիղբեկովի, Աշտարակի, Հրազդանի,Կոտայքի ն այլ շրջաններում, որտեղ դրանց չէ 50--60 քանակը ճասնում տոկոսի: Այս փեթակի չափերը, բացի բարձրությունից,որը 250 մմ է, նույնն են, ինչ որ դադանչբլատիփեքակներինը: Սրանց բնի ե երկրորդ ճարչ կերի բարձրությունները նույնպես նույնն հն, դրա 4Ճամաթ էլ անկացած ժամանակ մեկը կարելի է փոխարինելմյու-

-

բարձրանում

ծավալվում է դեղի վեր, այսինըքն՝բնի վրա են Հ-բղ, 3-րդ արկերը: դրվում Հայկականփեքակի ճեղինակը եղել է մեղվաբույծ Խոբեն Տեր-Ավագզյանը(1929--1933 թվականներին):Այո Հայկական (1անգստրոտ)փեթակը տարածված է Արարատյան

կական

Այժմ ամրողջ աշխարճում տարաժված է փերակի Հիմհական չորս տիպ` Դաղզանչբլատ, կայանս(ճոԼանգատրում, բիղոնական կամ լեժակ) ե բաղմաճարկ փեթակներ: Մեվ մուտ՝ Հայաստանում տարածված ես Դադան-բլատին Ճւալ-

բին:

եղել են շրջանակավոր փեթակների բագմաքիվ առուջչարկներ, բալլ դրանյ Հիմքը ձՃիմնականում է անդատրոտիփեթակը. նրանք փոխել են փեթակի կաղմժել

ճնտո է: կանդզստրոտիը

փեթակ,

ֆրուշկայի կողմից): Այսոլիսով։ Լանդստրոտիփխերքակը, արչհստական մոմահ թերթ սդատրասահլու մեղրաքամ մեքենայի դլուտերը ժեղվաբուծության մեջ մնճժ առաջացրին ն այն եղաշրջում դուրձրին արդլոմյարերության ժի ճլուզր, ձիտադայում անդոտրուտիփեքայն Ամերիկայում որոշ չափով ձիափոխ-

կառուցված փեթակը բացվում էր վրտյից, որը լրիվ ապաՀովում էր ար։տաղրությանպաճանջներըո Աշա այդ ժամանակամիջոյում կատարվեցին առաջին արձճեստականմոմաթերքի պատրաստման (1857 թ.՝ Ի Մե"

գատ

կատարվումէ

Այս

փեթակները

Ն

ն

բոլոր

Հարկերի

է,

պասո

ամեն

է:

մի երկիր եր բնակլի Հճարմարեցնի

ճաստությունը

կեր ունեցող մեժ փեքակ էչ Մեզ թե դեպի վեր, այլ դեպի կողթերը դնում է Հորիզոնականու դացումը

մեղվի

բիոլո պուուլլացիաների Հրբզոնական փեթակը (լեժ

պետք 1:

ատենրի

նաթ

շրջանակների

՛

մմ

բարձրու

փր ներոից 32554450

է ոչ Ճելո խնամում օդնականի նհ ավելին: Այս փեթ ւմ յլ 200--250

եր

են

Հարկով: Դրա

լաճվում

տրնարա

տանիքնե

ա-

ցերիկամ ժոմաթերթերի վելացումՀէ լինում:Մեղվի

մեղրաճացում, առանձին նկ.

չուսքաիւտացում,

միաժամանակ,այդ տեղ բնի

Հետ

ունենում

Բաղփոխարեն: Հիմնամաճարկ փեթակի ույն կան առավելությունն գործ է է, որ մեղվապատը

ամեն

հակ, 12-ի

են.

փոքը ծավալ

բավականին մի ճարկում թեքն է 10 շրյչատեղաղորվում

`

փեթակների մյուս սիստեմի Համեմատությամբ ունեն

հում:

ՍովետականՄիությունում, Կալնոլնս էլ արտսսաճմա-

՛

բ

վերջին ժա փեթակը Պազմահառկ է դտել ինչպես

հապքում:

նելություն

՛

ռով, ինչպես

Տլ

----8---

-

-նը

ե

Վ:

Հ

:

Տ

/

շը ռ

՛ է

Է

Ղ

ի:

: ւ.

լ"

|

ի,

|.

լ ՀՏ

ԽԷ

:

,

Հի

:

Ի-

ն50

Լլ

լե,

Վ

Աաոաաաոաարաաւք

2.

|

Վ

Փ

Հ-քը

ի

Տ Կ

Տ

`

-«-խ

-

Մ-Ն.

| ,

նկ.

բնում

հած

40.

ըՀարք

լո0

ն

:

Ի

ՀԼ

ԷՀ

Է

Ն

42...

-

Դ

/4

«07

Ճ

Լ,

Տ:

ժեկը՝չրջեմսի կողմից Հանում են երկուսկաննարմանդա. իսկ մյուսը` ծածկատախտակներիճանակները կախ տալու, կամ երկու կողմից մալչ Փեթակի կափարիչը չինում մ Հտնի ձակատի վր կան օդավոչւոջնի թեթ: կառիաբիչի խության անցքեր, որոնք ցանցապավում հե: եժակչվեբակի շրջանակիչաիերն են` 455`«500 մմ։

աշտա

Բ

ԼՄ

Նկ.

ակ

Քազմանաոկ փեթակ:

Ս: `

ու

անվանում հն նան երկճարկանի ննրկայումս բալդ վփեթուկ: Հայասատանում փեթակների է մուտ 70 արկոսի: չայաստանիպալմաննենակը ճասնում րում դեռ ժինչն օրս դործնականում՝ արոաադգրության մեջ ն դիտականորեն չեն տպացուցված Դադանչրլասի կամ կանդատրուտ սռխստհմիփինթքակներիառանձնաձճատկությունՖԽերը, առալղվելություններըշատ բնրք սատնավու տնսակետից: Փեքակներիսիստեմների բնորությունն առայժմ կախված է դուր դալուց կամ սիրելուց, նայած որ մեղվարույծին որ սիսահմն է դուր դալիս: Որպեսղիմնղվանոցում աշխա-

տանքըձղժվարանա,լավ կլինի մեդվարուծականֆերմանեբում :մեզվիընտանիքնիրըոլառելմեկ սիստեմի ինթակնեբում: Մեղվի փեթակը պեաք է բավարարի ճետնլալ վա-

ու

Տիլիկ լնեժակ-վինթակը հիկորաձգված արկղ է, որի ներսի լայնությունը 450 մմ է, իսկ բարձրությունը 390 մմ: 20 շրջանականոց լեժակի րնի ներսի երկարությունը 790 մմ է, մմ: իսկ 24 շրջանականոցինը՝ Այդ արկղի ճառակը ն կողբի ոյատերըապլատրաստում ենն 40 մմ Ճաստությաժը տախտակից,բնի հեկարությամը պատերի վերին մասի ներ-

փերակ (չնժակ): Հուիզոնական

փեքակը Դաղաճ-բլատի

1-27

շրջանակների քանակից: Այնտեղ, որտեղ Հաուստ մեղրաբերք կայ օգտագործում են նան վերնաճարկը: Սովետական Միության մեջ լեժակ տիի փեթակ Հիմնականում տարածված է Ուկրաինոյում: Մեր Ճանրապետության չվ այմաննհերում ) այլս տիպի փերակներն (քոչվորական իրենց ծանրության մեծության պատճառովլայն ընդունելություն Հեն գանլ. բացի այդ, գարնանն չլեժակի մեջ մեղաշնանը /ի ընտանիքներինյռաքացումներով աաճովելը վժվար է:

ճանջները՝

.

1,

դից

ն

Հ.

Մեղվի ընոտանիքնիրը ղաճպանի ցրոից,

բամուց,

չո

խոնավությունից. ունենա բոլոր ճարմարությունները, որոլեսղի բույնը

ն

շրջանակները վերադասավործլիս չատ մեղուները

ունեն

ւ

այնպիսի

որ մեղվի ընտւդՀարմարանջներ,

մմ։

միացնել մեխով:

կորալուսի տախտակները պետք

առջեի տախտոլվ՝

կտորից,

ճամար սլետք է կարճ լինի, որպեսզի տեղափոխության ժամանակ փեթակներըմեքիհայի մեջ իրարից շատ Հեռու չլինեն, իսկ չփոխադրվող մեղվանոցներիփեքակներիճամարայն պետք է չինի 140-180 մմ, Փոխագրումները 4եջտացնելուՀամաբ փեթակների պատրաստել կափարիչները Դարք, մի բիչ Քնթված դեոլի Հետե, կափարիչը պետք է լավ ճաղնի փեթակի կամ վճրհաճարկի վրաւ Շրջանակները պատրաստել 4 որոնը

մեղվանոցի փոխադրվող

-

մմ Հառյւպատրաստել 10-35 ճատակը թյամբ տախտակից, բույնը սլետք է շատ ամուր նստի Հատակի վրա ն շարժվի. դրա Համար բնի Ժ կող(կորպուսի) 715 մմ մից խով հ մմ նլ Հաստությամը տախլայնությամբ տակի կտորներ, որոնց ժի մասր իջնումէ ն նտոում Հատակի ն վրա մուռ 20 մմ Հեռտնեից երկու կողմերից: Հատակիդուրս մնացած մասը: որպես արկանոցի

Փեքակի

ներսում շրջանակներ Փեթակի կախելու Համար անճբաժեշտ է կոլալուսի առջնի ն. ճետնի կողմից տախտակը1 սմ խորությամբն 1 սմ լայնությամբ փորել:

է իրար

մմ,բարձրությունը՝

լայնությունը300

այս բոլոր պաճանջներնաղպաձովվեն,փեքակներ կառուցելիս բույնը, կորչլուսը պատրաստելՏ մմ Հաստությամբ տախտակից:Քառակուսի բնի (կորպուսի) դրսի ո նտք է լինի 52054550 մմ, հերսից՝ 45052450

Ռրոլնսզի

փոխադրելուժամանակ:

կանոնուվոր դասավորել ավտոմեքենայի Ժեջ՝ տեղզից-տեղ

նիքն ուժեղանալու դնսլքում բույլնր լայնացվի, իսկ թուլանալու ղեռլքում՝ փոթիացվի. 5. իր կառուցվածքով ինի փոխադրելու ճամար, Հարմար այսինքն՝ լինը քերն, ոչ կողի, ոլողնաղի չեարավոր լինի

4.

կամ փոքրացնել. մեծացնել

ապաճովի մեղուների օդասիոխությունը, արկանոցը այնապնսյոր ճարկ եղա ժամանակՀեարավոր կառուցել լինի

3.

չանճանգստանուն,

Խայլելիս Հ5

մմ,

լափր՝ 240

վերնի ձո շրջանակի

մմ,

կամ 41915215,

ձողերի

մմ,

նակի միչն ընկած տարածու ին տարածությունը սովորա կյամժբ՝ 8,5 մմ), վերնաճար 43524160 մմ, կողքի ձողերը՝ կամ վերնաճարկիժիջն ընկ նի 10 մմ: Վերնաճարկըղզ ինքացքում. դրա ճամար նր նը պետք է լինեն՝ ենհրսից մմ, իսկ նրա բարձրությունը կնոր: ձայկականռիոտեմի վկխ կր կամ երկրորդ կոլողուսը լի ձին չափերը տես նկ. 45-ուժ): տնտես Մեղվաբումակուն ված լինեն կորդուսննրով կ ունննան դ Հնարավորություն Թաղործել: նորմալ մեղվան ք ունննա մեկ կորպուս կա նում, մեր առաջարկությամբ ամբողջ ՍովետականՄիուք քակենըի վրա շատերը զնում կորպուսներ, որոնք բավակա ճամար էլ ներկայումս դրա նի փնքակ։ Մեղուներն ավ

419212218

կողբի

թյունը

աությունը՝

որովճետն ամբողջ շրջանակ կրում է իր վրոռ Վերնեիձող փոսացնում են մոտ 10 մմ ձողերն այդ փոսիկների միջո Բնի չրջանակներիչափը մմ ձողի երկարությունը

մմ, իոկ վեր Հաստությունը՝

լայնությունը լինի

ինչ-

3)

քամ

են

կենտրոնոխույն

են մեզօղտյադործվում

մարուծականխոշոր աֆււե-

ռիր

68-շրչունականու: մինչն որոնր աշխատումեն էլեկարականությամբ,այդպի-

մնում մեղրաճացիբջիջները նեն անվթուր, առանց ձեր եփոխելու Մեղրաքում թենաներըիրենց տարողությաժբ լինում են 2-.8--4ավելի՝ շրջանականոց ն

ուժի միջոցով» որի շնորչիվ

ենոմ

նան

կննտրոնախույս որով ճնունմեղրը մեբենու, ճաբջիջներից Ժեղրաճացի

կոչվում է

Գազան-բլատի

մեքենան

՛

մեղ

մուտ

մեծ

տա-

եթնռք

մասամբ

վեոճանառկով սությունննրում: 12.չջանականոց մեքենաներից Մնզբրաքում լերան:

ոլ.

ղրա

եխեսը: Մեդ

մոտ

՛

ունե

չ

ը

րե

Ն

,

լ

կտջելու

:

ք

Հավասար ծանրություն: սեղան: ի եզրը քամելու ժամանակ սլեսոր աման, որտեղ դրվում են սերհկը լցնելու Հատուկ

մէ

արու

ան

նննանԷ,

ու

'

երեսը, առանց ձեռքով միղրաճատցըշրջելու" վում է լուս ամրացնել Մեղր թամելու ժամանակ ժեղրարամ մեքննան քամելու ուղիդտնղում, սրալնովի չշարժվի: Մեդրա՝ացերը իրար դիժամանակ ծանր ն թեքն մեղրաճացեր ընտրելիս պետք ն մոտավորապես ՛ չգ ապ ժանի մեղրաձացերը Դը լած ՛

աոլքնչալին

յուս

արտադրությանմեջ կան նան, ջա» ունեն առանձին մեդրաքամ մեջննաներ, որոնք է մի ուտում, թամվում ոլ Հալմարանք, երբ մի կողմն ենք ճակառակ քամհրեսը, իսկ երբ սկսում հնք չուն կողմը,

բուժված 1 ամենասչարգ տեսակը. ժեղրաճացի մի ԵՐ Հանում նն, շրջում ե տեսո բամում Ժելույ «ետո ձեռբսվ այն

Ր

ը

,

աշխատումեն կոլսվութումքան թն վերնաճարկում, սիստեմի փնքակնան ան դատրուտի պիսին կատարվում| դ

դործիքներ, որոն

արյերրողառդ

կուրո

նեն

լ

ղրված է մի ն տաշտակ, որի մեջ լցվաժ վ մի բիչ ջուր

ւ

ց ոու, ո"ատղվոնզանի

սմ բարձրությա Հրանի կողմում գրված Լ քիթեղյա ժեձ մբ կողմը դելի առաջ ճար | ն բայ.

դրվածէ փոռր՝ 8--10

.

Քն

չ

ԱԻ" շառանակ 7 փողմր դաո 2)ԱոոԻ էգազի Բունը որի Բիխոդի ո ո դնում նրա ո րողի "րք ձայրն ունի տախ իէ: Ան " ԱԱ յ ոիտայիս: վնացող Վ ԱՆ ն ազե Կ Մեք Նի արկղի «ատա Խո

ե

առաջին արկղի Մե փակում, իսկ նրկլորդ՝

իրնը մանր-մունր

խաճացերը ն

նղուռակով. երկու

|

Շառժականառկղները մեղվահոք

զայրացնում:

ցանց. ամանը ոլնաւթ ք ունենոս կտն դայում ժոր մեղրը "ոսի: Սերեկիամ նան շրջանակները նելու Պսրմարությ Սխարաորմիզվահոցի ամենաա Ժեկն է: Բոլոր ղդեղպքիրում,մինչն մե աշխատելը, անչրաժեշոո է սկղրից ժո ակւել տշխասոն,: Եխի ազդեցության հնդրադութկը դնում էն միդրով, ո նում են խայիքըվորա անել, դրա ճ տալիս, շատ «աճախ բող չեն օղաադոր Ռեչ որպես ծխի Միջոց Ծխտրարի «ին շոր, մոած փայտ ն ամա վ մարն Լ, որովչիետն չունի շատ կժու

կորաժ մեզրաչացերը, սանհրնկի մին պհաղի անրեկը կորվաժ մեղրաճաց Հվչանա։ Այդ ամանն իր Պատակիցմո մրա պնտբ է ունենա պատվանղան,

Մեծ ւուսշՀալած մոմը ն կաղուարվում, աատկի վրայից դրվում է տաշտակի մեժությամբ մետաղտդանը: որի վրա լցվում հն մեզրաճացի(չնչի) ն մոմի կտորնենրը։ Արհից մուր Հալվում Է ն մետաղացանցի անցքերից մուժ մո շի մեջ, որոհզ եց 15Վ քափվում Թիթեղլա փոքբ տաշ կ2 մամաճալի մետաղա ոխ մէնջ, աւ: Հ ավար մեդրաճացի զաքան գործաո" ոսոյի Մեջ ՀՃալելկամ ուղարկի մ բն, որպես տականք նրա Համար: ը ածլու մում 5 ավարբվում է

կու լո

դրեի յ

տա

,

"

ւ

տականջենրը լոիիր ա ՍԱ

ԱԱ

,

:

"

իշի թ Ր ո

Ա

ո:

,

շշ Պա»

«ատամն, Գ

«աո

ո)

,

գործիր, Վուարլեյի

բ)

խուլանակ, զ)

քերիչ,

դ) սերհկ

կտրելու ղանակ:

ԳԱԱ

Հեբիչ

Անո աի ո րան

աճը մաբ. յ

Հի,

բում 1 ' ակեն բարձրացնում է մոմով կպած ների բազմաղան աւնաակներբայց դրանցից ամենահարմարը Ռուի բերիչն (։ ' եբեսի քողը օղսաղործում նն ժեզվի բնտանիքնե դելիո, որոլեսզի մեղուներն ոտուղոզի եմբ չի սլետք է որատրաստել այնպես, որ 1 գարչր (տյովր, ցանցը) բ շորը ք Քողի սովորաբար կարումԹո երեքն, երեսից 7 Հեռու Ը(« չԱից վամ լ(աղիցդ» իսկ առջնի մասում կարում են ւե դույնի նուրբ շղարչ կամ մետաղացանը, որոլեսղի Ր ատ Լ Բջիջների մեջ հրեան բոլոր մանրուքները, նույնիսկ յ եր» եղաժ ձանբը: Կե եբամաննեոըլինում նն տտրբեր ձների ու չափերի,

րան Ր աի ԱՐՀ չ

ոլ

արմս

ենն ո"երր

:

ք

|

բ

անն

յն8

ո

|

'

ը

ու

։

1-2

Լ տարողությունըկախող է լինել են շիջանակյոյն դնում նալած ինչ չափի 1 պատու տաւվուծ. ամենից կերոմաններից ների վրո։ Փեքակի մեչ դրվող հ կողմերը երկու Պարմաղն ուլն է, ելո բնի շրջաւնաւկների են ֆալներույոի շրջանակիոգ բոտրձրուազին լ փոկլնում

կերը: նր վերցնում

փոբը ունցբ։ որանվից

Մեղուներընատեն դրանց վրա' ներ, որոլեսդի բաժանաբաբնիր: Ելննլով Հայաստանիկայական

դ (

:

անում

բ

եկ, Վ9.

էն

'

քլրոմբ,վերին լձուկի վր լց փոխարենօդլզնում են կերը: որոշ տեղերում ֆաննրայի կամ ֆաննլուեն չողիւակ Միքող: Տախաատկից չուսզոր ժում դատում են նախօրոք վիղ պատրաստվածկերամանները անցբերչմնան: Անկախ կերամանների մոմով, որպեսվի են ֆանհրալյի մրոմ իտ (տի տատշեիղձնեիդ,նրանց մեջ գցում

աոո՛՛՞՞

«

նում այնպիսի եյատակովէ արվում: նն շրջանոաւկժեջ դիվում կերամաններ»որոնք փեթակի Կնրասոնները վրաւ շրջանակների ների կողբերից կում Ֆաներայից սլսոոնն քիքեղից կամ վփարոից: 1 աարատաում կուլքի նման է մի տուփի, "իը ըաաովածկնրամանը բարձրանումեն ունի նեղ միջանցք, որտեղից մեղունհրը

Բշ Ն ացջաժ ըն ի) կոնն է

յ

սա

լար

անդից տեղեն անձրաժեշո փեքակներում

ոնղոնիինք սցքում մաններիցժեղվանոցները

Մյդ սլատճառով տեղավավոում: Թե՛ 2Իր՞ չա է օղտազործել մուկ ամլսոցվաժբաժանարարներ արանատամների

ջանակներիվրայից ն՛ քե ցածից, սրանց է ձոգի ականջները քում անղաղործլով շրջանակներիվերի տեղից տեց տեղասիոՀցաժի ձոզլո Դրա շնորձիվ փերակները չեն չեն շարժվիչ-իրոոր ոնղից խելու ժամանակ շրջանակները Բւմոոչնչանա: դիպչի ն պրո Տետետնքով մեղուները չեն են փոխադրման աշխաւտանքնեոչ միույն օգնում նարարները: Հավակառուցվեն բին, այլն նղատաումեն, որ մեղրաճացերը մեղրան ուղիղ: Բաժանարարչունեցող ընտանիքներում սար 8.5 մմ կամ սովորականձնով՝ Հ թե կդրվեն իրո ըրի ից Հաքերը Մ նե բի Հու աճախ շիջանակ շատ 13 մմ 4ր ռավոբությամը, այ 15--18 մմ-ի: կշտւսնի տարաժությունը միջշրջանակույին տեղափոխման Մեղվի ընտանիքների

«

ո

,

ատակու աճովելու Աոզանոցացանցի: ա արան մրայնել Խանին անձճրուժհշա րաի

ժամանակ ուժեղ

օղ ավիոխություն

ալ

նո

է

50. ի

Ցանցից վբան՝

'

մեղբաբեբքիբացակայության

ների միոցնել ն

ամրացնելբնի

յ

նամար:

ժամանակ մեզաւնեբինստուզելու

Հետո

ճետ:

ո-

, '

փեթակի կափարիՀ նհ ԻՒ կարճ ժումանակում դամհում են անօդտադորժելի, չնայած նրան, որ փեթակի դեռ նոր մնացած մասերը հափարիքորը մաճ Օեն ին ամրացվում փեթակի երկու կողքերից, րոնբ ձճնարավորությոմ նն տալիս փոխադրմանժատմոաւնակ կսիարիչները առանց ժուրձի սվելորդ Ճարված,

էլ այդ ոլատճուռով քանդել,

մեխով ամրացնել

հ

բանի անդամ տեղից եղ Հարկ է լինում փոխադրելիս

Փական:-- Փեթակների կափարիչներըտարին մի

ո մեղվի,

լ

ինտանիներիցմեղոր հանելու,

|

Նկ.

է ունենալ

որոնց նոլատակնէ արկաթիթեղյա սողնակնեհր, նոցը փոքրացնել կամ մեծացնել նայած ժամանակին: Արկանոցացանցն անձճրաժեչաէ նախ ձմռան Արկահոցացանսողնակներըհտ քապով փակում հն ամբողջ արկանոցը, առատ ժաքուր շում, որի շնորճիվ մեղուներըտատանում են անմատչելի: է օդ, իսկ մկների մուտքը փեքակ դառնում

պետբ երկու կողմերիտակից ցանց:Այս արկանոցացանցի

.

ի

.

.

ն

հրա

.

,

ւ

Վր

'

.

,

՛

"

.

.

:

'

2ՕՐՎՐԱՐՎԵԳՈԱՆԱՆՎ

.

`

.

ունեց ա .

.

Մքղվի ընտանիքները գարնանային խնամբը

.

Մեղվի չրի պաճանջը Մեղվի ենտանիքում գոյություն դրանց վերացումը

.

Մեղվի Թռիչքի սաշմանը կեր Հավաքելու Փ Մեղվի պաճանչն ղի նկատժամփը Մեղվի չնրմության մաճանջը Մեղվի կերը

Մեղվի կենսականպահանջներ

,

ՔՎԱՆՏ

ւ

.

.

'

.

'

ի

|

:

խար աաա նյարդային Համափարմ 09շնչառուր |ունը

Մեղվի Մեղվի թայքոցը ն թույնը Մեղվի սեռական օռիղանները ն րբաղժացու բաժանումն աշխատավոր մեղու Աչխատանքի Մեղվի կյանքի տնողությունը Մեղվի ընտանիքի ուժի աճր

"

.

մայի ե րու ժեղուների զար Վեշխատավոր, Մհղրատու մեղվի մարմնի կազմությունը ՝ՎՄողվիմարսադության օրգանները ն

Մեղրատումեղվի ընտանիքի կաղմը

ժեղվի ճայրենիքը Մճղրատու

Մեղրատու մեղվի կարգաբանությաւնը

.

նշանակութ Մեղվաբուծությանզարգացմանպատմությ ստացվածաբտաղբա Մեղվաբուծությունից րուժելու մի չարք ճիվանղություններ Տեղեկություններմեղվի ձազման, ցեղեբի ն նեության մասին

ու

դերն Մեղվաբուծության

ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

րնետառիքոռիի բազմացումը .. Արչձատական։ մայրաճանման եղանակները կաղմակերպոմը նուկլեուների Մոմի բարձի բերք ստանալու հղանակները Մեղվի ընտանիքների մթերասովության բաիձիացման կուիպլեքտ Խաղը

.

.

.

.

Միջոցառումները

.Վ

Գյխավոթմեղիաբերքը ե նրա

-

Մեղվիճիվանդություննեոը

Է...

նովեմասող Հիվանդությունը Մեղվի

Մեղվի վնասատունեոր

.

.

.

.

.

`

.

`

.

`

.

աա:

.

103:

:2

.

:

.

"

.

.

.

-

'

`

.

:

.

.

14.

129`

Հիվանդություն, .

կամ մեղվի տզային Ակարապիտով

:

.

`

.

"

Մեղվի ընտանիքներիձմեռանոցային խնամքը

Ամերիկյան փտախտ

"

.

տեսակները

խնամքը փնտանիքներիաշնանային Մեղվի

փտախտ եվրոպական

.

.

ի

-

.

.

,

:

.

.

.

.

.

.

ի

'

.

'

.-

.

2ԱՎՎԱՆԱՐՎՐ

ԱՆ

ճյութեւր

օգտագործվոդ գործիքնեւն Մեղվանոցում ու .

.

.

.

.

.

Անդրանիկ ՄարտիրոսիԿոթողյան Համառոտ

Մասն,

մեղվաբուծություն

Հրատ. խմբագիր ի. Ս. Բբուտյան,գեղխմբադիր՝ն. Մալաթյան, տնխ, խմբագիր Վ. Ս, Խալաթյան, Բաղղասաբյան, վերատուգող ոիբագրիչ Գ. Գ. Սիմոնյան

խմբաղիր Մ. Մ.

Հանձնվածէ

Տ/Մ

արտադրության 20/171968

է տպագրության ք. Ստորագրված ք.. Ֆիրաժ 3000, Պատվեր 1249, ՎՖ 06238, թուղք՝ 144 4, 10,286 մամ.»-908 այպադգր. պայմ. մամ. Հրատ. 8,1 մափ.գ

8Ռ410878,

Գինը՝ 21 կու.:

|

«Հայպստանտ ճիատարակչություն, նրնան--8, ՍՍՀ Մինիստրների Հայկական սովետի մամուլի

Տերյան 91:

պետականկոժիտեր

տպարան, մարունյան

պոլիդրաֆարդյունաբերուցյան գլխավոր երան,Թումանյան փ.

ծ.

48 6

.