ՀՀ սննդարդյունաբերության հումքային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման հիմնահարցերը

ՄԱՄԻԿՈՆՅԱՆ ՀՄԱ. ոԱԶՈՅԱՆ

ՀՀ

Է

ՄՆՆԴԱՐԴՅՈՒՆԱԲԵՐՈՒԹՅԱՆ

ՌԵՍՈՒՐՍՆԵՐԻ

ՀՈՒՍՔԱՅԻՆ

ԱՐԴՅՈՒՆԱՎԵՏ

ՕԳՏԱԳՈՐՕՍԱՆ

ՀԻՄՆԱՀԱՐՑԵՐԸ

ԵՐԵՎԱՆ

Մ,

ՄԱՄԻԿՈՆՅԱՆ

ՀՀ

ԲԱԲԱՑԱՆ

Է.Ե.

ԱՆՆԴԱՐԴՅՈՒՆԱԲԵՐՈՒԹՅԱՆ

ՀՈՒՄՔԱՅԻՆ ՌԵՍՈՒՐԱՆԵՐԻ ԱՐԴՅՈՒՆԱՎԵՏ ՕԳՏԱԳՈՐԾՄԱՆ ՀԻՄՆԱՀԱՐՑԵՐԸ

ԵՐԵՎԱՆ

-

ԱԱ Մա

հրատարակվում Գիրքը էՀՀֆինանսների ն էկոնոմիկայի նախարարության

23) 304.285

թույլտվությամբ:

"

(2004թ. աԱաաա կողմից

Ա.Վ.Դարբինլան նախագահ) պրոֆ.Բ.Եղիազարբան ր.զ.դ., պրոֆ. Վ..Բ.Բոսկաանռյան ր.զ.դ.

փ.զ-դ.,

հուրչազիր

տգդ

Գրախուողներ՝

տգթ

ՀՈՒՄՔԱՅԻՆ ՌԵՍՈՒՐԱՆԵՐԸ

ՄՆՆԴԱՐԴՅՈՒՆԱԲԵՐՈՒԹՅԱՆ

ՍԱ

Ո

աաա

Աա

է

բ

ԱԳԱ

Ց

կրակարան

Չախմախչյան

աաա Հումքիզասակուրգումը----.-.կազմավորճան տեղարաշխամը, 12: Հումբայինոեսուրսների ճ ձները ե տնտեւականհիմնավորվածությունը..-...-..-««« աղբյուրները, ՀՀ-ՈՒՄ

ՍԻՏՈՒՄՆԵՐԸ

ՋԱՐԳԱՑՍԱՆ

3 ՀՈՒՄՔԱՅԻՆԲԱԶԱՅԻՆ

զախգացումբ.--.-......---- | հումքի աբաապրության 2.1.Բուտաքունական Լ) նումքիարատլրությումը 2.11. Հացին հացամբերքների համբիարտաղրուբյունը.........------մշակաբույսերի 2.1.2. Տեխնիկական Լի.

աա

.2|

ավա կեԱի թանկ ԼԻԱՆԱ ԻԼ ա) ծխախոտի բ) իտբղենոչ..---.--««եչոչ-----բոլառատ»»-- այապայաոոԿեաաաո» --23 ե.աաաա---ա«պակա ապապաա»-«զ) շաքարիճակցզեղի.-....ե..-..-..26 2.13. Կարտոֆիլիարտաղրությունըբ......--»----«--.«-սռաայա--Ը

դոցնեւրՄ.Դանիելրան

Բ

աո»

եեաշաաա

Է. Ա.Ղազարյան

տ.գ.թ.

Առակներ ՆԵՐԱԾՈՒԹՅՈՒՐՆ..--չշե---ոշաե-»-շա---Կ աշաշաշաամ

է երաշխումթրվել է Պրաւրւսրակության ՀԳ ՖԷՆ Տն Տրրեսագիտակա հեւրագութությունների ինստփսոուտի խորհրդի հուլիսի9-ին. արձանագրություն

Խմրւմկրականխորհոորը՝

ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

Ւ

ԱԱ

Ո

ԱՐՄ

ռռաաաու--«ե

ախաաշաաշա

արտաղբություն Բանջարեղենի ը-.-«.Հ-ոեԸ օԸաւաաաաաակալա աոռադրությունը 21,5, Բուտունաւյին մշակաբույսերի «29 արմտւաղրությում` 2.լ.ճ. Կերայինմշակաբույսերի զարգացումը... 2.17. Այզեդոբծական հումքիարտադրության ա րտադրությունը ա) խաղողի 2.14.

ՄամիկոնյանՊԼՐ., ԲաբարանԷԱ.

ոջա-ա--

Վ.

«անարար

Մ 223

ՄՆՆԴԱՐԴՑՈՒՆԱԲԵՐՈՒԹՅԱԾՀՈՒՄՔԱՅԻՆ

ԱՐԴՅՈՒՆԱՎԵՑ

ԸԳՋՄ առա-աաւաւ աւա ապա

ՀԻՄՆԱՀԱՐՑԵՐԸ:

`

ՒՐԱՆԵ-ՐԻ

-եր։ Դանամու,2004,

Աք«գումար ՀՀ արարի միսի ոսումնասիրողներին,

զարգացտան

հում

ն

բողո Աաաա Ալա աան տեխնիկումների սովորողներին. նար արիերին Աշխատանքի3-րդ համահեղինակ էկոնո ամբիոեիդասախոս Շ.Առեպեճյաեր,ձ.րդ բամնի արա ի աճբիռեիդասախոսԱ.ԱՍանասարյանը: : թոլեջների,

մասեւս-

բաժնի

է «ԳԱ զյուղ.

ուղնկինամիկայր կատարմանն օգնել

Հանա '

ր

.

կաաոթաան, լարորանր

ԼԱ

:

եւ

Մարկոսյանը

ն

ավագ լաբորանտ ՏՀԻ

տալրետաղելտ

զիլխոզաբունակաւն ե...

ո

9Ք930-78-46-8

ԳԴ

ՓաԴանամաթ» ՍՊԸ,2004

ճո. 8 24)

04.25

գտաւ

-առա

աշա

ԱՐԱ

ԱՐՆԱրարա անբարո

ՐԱ

աւան աւ

պոատաաաակարնն

...ակտաջաշաւաչապաաո

«2 ւ-աւաաւրաւ Կոաաաատաոաա--Հ--Կ

ղդ) թոյնաբուծ ական --

րար

Ապակու

ՌԵՍՈՒՐՍՆԵՐԻ ԱՐԴՅՈՒՆԱՎԵՏ ՕԳՏԱԳՈՐԾ1. ՀՈՒՄԲԱՅԻՆ

ՄԱՆ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՑՈՒՑԱՆԻՇՆԵՐՆ ՈՒ ԳՈՐԾՈՆՆԵՐԸ.......-ՎԵՐԱՄՇԱԿՈՂ

ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ,

4. ԳՅՈՒՂԱՑԻԱԿԱՆ

ՉԵՌՆԱՐԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ ԵՎ ՄՊԱՍԱՐԿՈՂ ԿԱԶՄԱԿԵՐՊՈՒԱՐՏԱԴՐԱՏՆՏԵՍԱԿԱՆ ՓՈԽՀԱՐԸՔԵՐՈՒԹՅՈՒՆԹՅՈՒՆՆԵՐԻ

ՈՒ ՄԵԽԱՆերի ԿԱՏԱՐԵԼԱԳՈՐԾՄԱՆ ՀԻՄՆԱԿԱՆ ՈՒՂԻՆԵՐՆ

ճլ

ՆԻՋԶՄՆԵՐԸ ՀՀ ԱԳՐՈՊԱՐԵՆԱՅԻՆ ՀԱՍՄԱԿԱՐԳՈՒՄ...«ոաա--«

«ը

Տ. ՀՈՒՄՔի

ՀԱՄԱԼԻՐ ՕԳՏԱԳՈՐԾՈՒՄԸ,

եկա

ԳՐԼԿԱՆՈՒԹՅԱՆ

ՅԻ

«37

ապասա աաա աահաոն Հաաաճն

«ետեւ այ տավարեւբթունակաճ ք) ոչխարարում Մկւան ոսա

Աշխատանքըեվիրված է սենդարդիունաբերու միլրւմենրի ն

է

ք) պտղիարտադրությունը... զարզլոզումը.....-.........-«41 հումքիարտաղբուբյան Անասնաբուծական 23. ոա

էջ, տպաքանակ:

ՐՐԱԻՑ

ԱՆՏԱ

աո

...Հկեշ-ա-«-ա-

ԱԻ

ՑԱՆ,

ուղ

աջաջաշ

այա

պպոաաաաա-

Հպռարաշաառ

նարար

տեւա:

ար:

միջողզոաուումմ թ,

երոդորհմուն կաւուսր հարաբերությունների տնտնաական մելխոոնիզծ)

իրակարացուան եամակարգե դրանը տոճմբողջական բարդ ոո1 անցումային ներկայիս ան Մոլոռոակը հիմնակ Աշխառոանբի : աղիներըԼարով: բազայիամբապեդման

ՄԻՆ

ագրուարերային նտճակուրզիզարգացման հիմտուՀանրապետութրոն մնում ել ն է բնակչությանը մբերքներվ սեվոսկանառտաղբության խճդիրըեդել է բն ե երկրիտնտեսական ածության աստիսարոհոյմանմակարղակի պաշտ Դա. նախ Ն առաք, Աա ճանի բարձրագումը: մբերքներիարտադրությանաճ, ընակչությանըտեղական արտաղրությոն ոԱրգոմթելդկեյալ վերամշակող արդունոյիչոկյոնը հապրվապահարու Սոսն սվելացմանեամութ: ինչսլես արտահանման շուկայական ծավալների

Հակ

.

աան ԷԱաաա

Է

ողա վրզակը հաւ: հահափաքի րադառարյամ՝աղրաւգայնննվիք ն պատասխանումբնակչության անտեսությւն պահանջներին,չի ոգտագործվում ճյուղի առկա ներամը Ամեւանգատացնոմեն արտադրության բացառականտեղաշարժերը:Նկառովում տարածբային է դյուղատնտեսության մապճագիտացմանմակարդակի իջեցման միտումներ, աժնդանամ են իրենց տնտեսությանը գյուղացիներիղրդասրատճառները տոլ ռպատողական է զյուղմեբնույթ: Անբավարար դարձել ղրսնց արոադրականսպասարկումը, ն ոաքերի(երոնոլոգման ալ լանոգգրծնան, է արատդրվածմթերքի ան. գործը: Գորհող բազմահազաբ գյուղացիարուստ իրացմանու վերամշակման կոն մանր տնտեսությունները որոշակիորենչգիտեն,թե ում, երը Ն ինչ գճով արտադրված գյուղաւանաետակրոն կարող են իրազմել մեհ դճվարաթյուններուվ այժմ գործում են մթերքները Չնայած նրում, որ հանըապետությունում գնմամ, պահեստավորման, իրուցմանորո) քանակի ձնոնաբգյուղմթերքների գյուղաղիազանտոտեսաթյուններին անվիճելի կություններ,որոմըթգնճությունը ե է ն է, սակայն,այն ղեռ ընդգրկմամբ չսռոբիչ իրծավալով ուորակով չի պահանջներին կարիքունի: համապրաաոմաիոսնում զարգացման ու մատմաՁեավորվածմնճաքանակ տնտեսականկսովերըչեն ասրահռվոռք եմ անթավարար մասնագի» նակակիցշակայրոկանենբակառացվածբներով, ծաւռատացված փոխողրամիջոգները, չկան արդաղրական ե տպխոռսըկող արձագանքման մեխաւմիգմներ:Արղյունքում,բաղի յությանների արագ նն մարբքերինգային մեծանում ձախսերը,արտաղրւսնքը կռրուոներից,խիստ սպառողին Լ հասնում բազմաթիվ վերովաճարումներիցու ձեռթից-ճեռք մփառաղնումէ ապրաճմքի անցնելում հետո, որըէասպլես որակը ն բարերսպմում մանլրսձաիխգինը: Հեւտնաբար,ագրուլատենայինհամակարգումստեղեված ներկու բարդ պայմաններոմ հանբւաղեւդությանպարենամբերրիկայում Է դարձել մշակել արռաղրոշուկայի ձեավորման ծպատակովհրատտսւվ

ահայտել հումքային մա նն երումբառցս խոզոդոռ ո տաներ:

Աչեմիլ

իակոծ լ աաաարրմենը:

մեծա աԱ կենտրոնացված առվուրը ազղածամխա Գան ապլոնքքաշայմի

տնկարանիե

զարգացմանը

կասչերի արտադրատնտեսական ԱԱ

Հեռանկարային Կա գյրպաատաաաաը քամակին հովա

ոմ

որեման

Աի:Աաաա Իանրանն (ՐԱԻ Ը թմրեււ ՀաՀԱԱ պար

է

աարերդ Նառոմնր Արանոգտագործմուն ալոռադրության բարձրացման, տրզյանավետության ՍԱ ճ: ալելացքանը սպառողին անձնա կերի ն ձշակումները ու ափակել Հեռանկարային Խամ Նաաաաան կատավլ նյալաաիհաշվարկային աագրատապխան ի

ճշակումներից: կազնակերպությունների համակարգի ազրթպաբենային նպոատեն Հ ո ՅՆ հո «ու ե ազ. եկեր

էնք

Ցաամքերըհնարավոր պիրի րտ: Սեդան

'

տավալ-

ռրեիցէ տարերվով, ճիջո-

Հ.Վ

«ՃԱ

երի

տանգ

"

րալ

Վ

)-

ՄՆՆԴՐԴԱՑՈՒՆԱԲԵՐՈՒԹՅԱՆ

ՀՈՒՄՔԱՅԻՆ

ՌԵՍՈՒՐՍՆԵՐԸ

կազմի մեջ (վառկիբը, Էլեկտրաններգիան, արտապրանքի Արատրաստի նյուբերը, մարան ն այլն): «էրան մի մասը լրիվ վայթեթուվորման թսուքմերը,

լ.1- «ոմքիդասակարգումը Աոհդարգյունաբերական ճեռնարկաթյուններամ արտադրությանըկասէ աշխատանքի առաճձնահսողուկ տոարկաներիօգտագործմուն հետ,

ված է

որոնքհում ճյութ են հանդիսանում ն նախատեսվում են հետագսւ արդյումաբեխականվերամշակման համար:Պատրաստի տրաադբանքիտրտաղբության Ժամանակ են դրանք օգստագորհվում որգվեսհումբ, հիմնականե շժանղափ Ռոբեր: Աշխատանքիայն տտտրկաները, որոնք նյութապեսճտնում են աժոորաստիարտաղրանբիմեջ, կազմում են ղր հիմնականբաղադրիչըե հադորդում են ղրան որոշակի հատկություններ, կոչվում նն հումբ։ Վերջինս բուժանվում գյուղատնտեսակունի

է

ն արդյունաթերակոանի:

օգտագործվումէ աշխապանըի րարագքումիրենց արմերը ամբողջուլին իսկ մյասները մառտազիորոն, Աբառաղբանքին, պոտտբաասւի փոխանցելով տեսբը: Ծրինավ,տալայի առաձին տետակները բնաիրույին պահպանելով կարող են գործընբոաներում լարկղներ,տակառներ,վարկեր) արատդրական ն արտադրանքի օգտագործվելԿրկնակի, որը մեսարւմերի խնայման է հանդլատնալ: կլորող կարեորգործ: իճբնարմեքի իջեցման օգտագործվողբնեղեն ճեռճարկություննելում Մնճդարդյունաբերական ամենամեծ տեսակարար կչիոր ոնի հումքը: նյութերի կառուցվածքում նն աբտուղրանքի Վերջինիսվրա կատարվածճախոերըկազնաամ պրտորմոււտի

60-7054 -ը։ ինքնարժեքի հիմնական Գյուղատնաեսականը ղա քուսական բոլոր տեսակի արտադրանքների Հետնաթար, պատրասամի (հացահատիկը, խոս. բանջարեղենը, դողը, աիտուղը,"սքարի արտադրվածմթերքները ն տասը պետբ է կազմենզյուղառոնատեսությունում ճակմղեղը, ձխախուտը, արնածաղիկը, կարտոֆիլը, ե խորդենին այլն) ն կենդանական(կարը,միր, ստացված հարակից մբեբքները,որոնբ կարող են դրանց վերամշակումից բարդը, մորին, ձուն Ն այլն) ծագում աննցող հումքն է: դառնալ հռամք հետագա վերամշակմանհամար: Այստեղից կարելի է Արդյանաքերակածը արտադրվումԼ ընղերքիլ՝ ելանյութիարդյունաբերական այս կամ այն ճյուղի զարգազման մշակմուն միջոցով:Օրինակ եգրակուցնել,որ սննդարբղյունաթերական աղը, "գ եմ ջրերըե այլն: համապատախան ու մակարդակն տեմպերըկախփոռ գյուղատնտեսական

ին

Հիմնականնյութերի բաժինը պատրաստիարտադրունբիմեջ, որպես կանոն,հումքիցփոքը է: Դրունք այն մթերբներն եր բարերովումեն արսոագրւանքի համք ու ռրոսկըսոխ,

աար սիոռոր, ըիրուր, ազո

գյուղատն ոեսական

ձետ։ հումբոյինբսգայի զարգացման ճյուղի կամ դրա

ՎերջինիսԼ վերագրվում եամբի կարող Լ հառդիասմմալ

այն սղորաը, որը նյաթականարտաղրության վերամշուկող արղյունարերության անըոդնատմատակարարման աղբոր մեքե, սմճիր, մաղադաճոս, արտադրությանհամար: Վերեմչակող ձեռնարկու դաղձ ն այլն) ն սննդարղյունաբերական որոշակի առտոադբաճբի ճյուղերի այն տեսակները, որոնք օգտագործվումեն համքի սննդահաճային հումբ մատակարարող թյուններին վուրչատարածքոմյին միավորները (մարգերը որակները բարձրսցնելամպատակով կոլեկտիվ ե այլ համայնքները,գյուղացիակամ,պյուղապիական գյուղական (շաքար, տոմատիմածուկ, աղ, բուսական Բր տարբերթբվանյութերն այլն): Արսսլիսով, հումքայինգուռին: կազմումեն այդ ձեռմարկությունների սննդի որոչ ձնոնարկություններիտնտեսությունները) աոոորամուիարտադրաքը կարող ազդում են հրտցվողհումբի աետակը,քանակն ու որակը անմիջականորեն է լինելհիմնականՍյութ կամ ճյողի ն առանձին ձեռնարկություններիանտեսությանզարգացմանվրա: համուր: Օրինակ, շտրարավազք եւցութիսմուն արդյունաբերության որո: ճյաղերի համար հիմնականորոթ է հումքի ծավալը,ինչպնս նան դրա որակնո մտտսկարարման Օզտտգործվող եւանդիտանում, իսկ ռաֆինացված չաթարի ե հրուշակեդենի ցիկլույնությունըկողմնորոշումեն ոչ մխոյն շրջանառո:ֆոնդերիվերարաահամար հումք Է Հումքըե հիմնական նյութերը արտաղրւսկւանգորհընթացինմասնակցումեն քանակը,այլ նամդիսանում կրութրանտեմպերը ե արւտաղրվողաբտապրանքի մեկ անգամ ն մտճում եմ պարանի ամբողջովին են ճան այխատանքի արտադրողականության բարձրացմանհիմնուկան սղոռադրանբինյութական կազմիմեջ բարելամուն,աղոուդրոնքիորակի ֆոնդերիօզտագործմամ արտաղրական Օժաճղակնյութերըաշիտստամբի այն ատարկաներն քարձրաման զրւտռ ինքնարժեքի իջեցման ե ճյուղի շահութաբերության Են, ռրոնը նպաստում հն արատտդբանքի պատրուռտմանը,բազ Հումբիբնույթնու հատկությունները գործոնները: կարնորագույն նյութեղեն ճեղվ մտնում բարձրացման են նտն վերամշակման տեխնիկականէաձումմերի, ղրա կողմնորդչում

հումք մեկ ուրիչ

ձեռնարկության

ն

արձեքը լրիվ փոխանցում նճվերջինիս: իրձճը

աք:

.

,

բը

,

՝

հիւմաւվորումը: Հանրապետ ւնը ըա ությունում

ուս

`

ձեռնարկու վերամշակող արդյունարերութրան առունթյունների տեղաբոշիմումը սերտորենկապված Լ գյուղաանտետական ձիռ ճյուղերի տարածաշրջանայինտեղաբաշխմանառանձմահատկությունների հետ: Հետեբար, անհրաժեշտ է դառնումոսումմասիրելնգիտականորեն է

եխմնավորել գյուղատնտեսության,որպես հումբային րազայի զարգացման,

սրայմաններն ուբմույթը:

հիմճավորվածությումը

ճյաղամ հրականացվածբարեփոխումներիարդյանբում փոխվել է ԳյԼղաւռնտնաւսկան արտաղբությանսեփականատիրական կառուցվածքը:Մբե մինչե սեփակաճաշնորձումը1991թ) ճյուղում համավփառոն արտադրանքի էր հանրային սեփազամության արժեքի ճ5-7056-ը արոռւդրվում հատովածում ե այլ ձնոնարկություննե(կալոնտեսություններում,խորհտնտետություններում րում), ամրա ներկայումսայն իրտկանացվումէ հիմնականումմասնավոր փականությանոլորտում: Հետնաբար,հանրապետությանտգրոբաղաբոա-

սն

է

կանությունը տմերաժեշտուղղել

Այն այղ ռլորդի առաջնայինզարգացմանը: գագակցի պետական կարդավորումն ու շուկայական լհակները' արտադրություն ճիշտ տեղարաչխմանե նպատակահարմար մասնազիտացպետք

Լ

մայնգործըն հետ: բթյոցի

տարբեր ուղղություն գյուղատնաեՀումքայինբաղայի տեղարաշիաամը` ռական արտադրության տեղադրումն է տվյալ տարածաշքջանում,հսշվի

առնելով բնատնտեսականն մի

շարբ

են` կաններն -

-

5`

-`

այլ

պրայմաններ: Դրանցից հիմնա-

անհրաժեշտ հասարակական,արտադրում տվող աւոսեղրությանն հսխաերը,որոնք այդ պայմաններումպեւռք է ամենափորըը լինենմիավոր արտադրանքի հաշվով, արդյունաբերական խոշոր կենորոճների տոկայությունը, շիտատառբեւյինդեսուրսներիտոզաւյությունը, ձեռնարկությանտեղաբաշխմանտրուճագիծըհռուքայինգոտու նկատմամբ չպետքէ անցնի40 կմ-ից: ձ

ը

եոռեղաթայխամ

լութաւրտադրությամ

:

Ը

ե

ծ

աւազունառոիկի

տուվարտտունությւն, Աի խաղողագործության. ն տղլրորյամբ: ան, կակարւտոֆիլագորհությտ այթյան, «թ պառգարունութ) զ ւթյան, ն ք աաա խոզաբուծության լ արաբուհոթյաւն, Առաջասոոր ճյուղերին

ԳԱ Սար Ն սվենարավ ՆԱ: ճաղերից ավանդական .գյադատնտեսության եաոնառա րությունունեն` մեղվաքուծությունը, Աա Արամն աայյա այլն), շելոոմս սնճղի մերում: թուական Մշակվել արտադրությանը:

ձխախոտի ոչ

ՀԱ եր

12. Հումբույին ոնսուրաների տեդտբոաշյումը, փազմավորմա: աղրյութներըՀԱ տնտեստկտմ նե

բճորոչ է

գրտդւատոնտեսությունը ւ: Հւանլուղվետութ| Այմ գարդավելէ բառջլորոր ճասնազխիտագում:

ձեոնարկությունների արտաղրուկանեռտացվածքի,դրանը մասնազիտագման համակենտրոճադման, կոմբիճացման,կռուղերացմանձների ընտրությունն: ու

շաքարի

Գորգ"

արբ"

ն

է"

նպաստել է հանրապետությոանում ճյուղերի համապատուսվան

ԱԱ

արդյաւնաբելաւթյան ճամ

է

ԽԱԱՀ-ը, կաուղոդի

րամ

արոր

ճակնգեղի1̀04, կարի Բ5, վերամշակվող մսի 34. Հարայան ծխախոտի,

պտղի` 40,

10046-ը բրդի նայլն:

վերեն

ուբրսն, պրողաբուճության Խոաղոդագործուբ ան,թանցւրուրուծ ն ահածոների աղոոադրությում գինու հնաբավորդարձրեցզարգացնել զարգացելԷ կաբ, մար,

տեղտկանբազայիհիման Նտասնաբուծության

վբա ումաթերությումը Հացի

ն հապամբերքների է 5055-ր ձեավորվոմ

ն

Նի կորիՀր Հանրա ներերնանկարիչ ունի: Հանրու մնացահը իսկ ՏԱ ներից, հագին զարգացելԼ հումբի արտագրության ԱԱ սեփական Վերջին լողի արտապրոթյունը: շուրջ

Հաաի :

Ա Ի» տ

զարեցրի, շաքարի խորդենու անտեսուն Խոանրմովետությոր բ պվել են, սակաց ն

1:Րրպուլմաններում կարողվերականգնվել՝ աան արտադրող զորհվածքեղեն ն տրդյումաբերությա գազարն հանրապետության հիմնականում աար նարյուններ արտադրված հումբով: եմ

բերն գործումեն

տնտեսության խանըառլեւոությսն Ա Գոա աեագրանն ագրոարդյունաբերուկուն անտեսությունում

հետ

զարգոց եւամարիրի պակցվածէ ե, փասութրեն, համակարգիարտաղբնքի Ագրուկաթեային ճիմքմ է հանդիսանում:

ԱՆ ԿԱ: կազմել սեփականաշնորհումը, նախդոոն կտրվածքով, տարեկան թ 8-9, հկ

րար

ներքին

համտխուտն կյիոր հանրապետության

ազրոպորենույին ԱԱ Հաւմաղիրի

թվում զյողաանաեսությաւնմը կազմել է

Հո-485-

գլողատճամնոությունը դրունբում ը

Խրոասդառկան ֆռնդերի ա տժեքում ն ինդհանուր զբաղվածների թվաքանակում ճյուղիբաժինըկազմել է

4-ը բաղկացած գլողատնտեսակաց հմի,նրոորաատած սպառում առարկաներից: Առերաժեշտ ֆորղի

ն ճթերքներից

նշել որ գյրողա ճյուղերիհետ

է

Լանան Աաաա,

տնտեսութիսնըռլոր Բ" Ծավալային, թն ռրակական առումով կենտրոնական տեղ է գրավում հոր թոռետությանողջ տնատնուսկան համակարգում ա ագրոսը-դյունարն թոզոտ համալիրիզարգացման հիմբն 1

հանդիսանում:

դերբ հանրապետությանում չի փոխվի: եաե աաա հատող զարգացումըկնպատտի

Առաջի

որդյունաբերութրոն

Ն

ՀՀ-ՈՒՄ

ուղղությունները

է

յք

ՍԽՏՈՒՄՆԵՐԲ

ՀՈՒՄՔԱՅԻՆԲԱԶԱՅԻ ՋԱՐԳԱՑՄԱՆ

484եւազ.եւվարելահող,ճրից շուրջ 71:55.53-228-ըզբաղեցվելեմ Վերջիններից բ կազմելեն գանթաւտարածությունները: 9.:4 կարտոֆիլի, 30.256-ըկերայինկողբանջարեղենի, հացահատիկային, ն բոռոանեղեն: հահոր: Մշակվում մշակման տուրաների շուրջ 7644-րտեղաբաշխված լեռնայինտաԹանքատարածությունների Արարողդրան որտեղ հարբավայրիտարածաշրքոնները, բանաշրջաններում: ունի շուր Հանըատվետությումը

ենճան ծլստխատ է

մշակվում

է

նշանակության արդյունաբերական

անլար

վերջերսհան իտրզենին)զբաղեցնում հիմնական վերամշակող ճշակաքույսերի մասը (մինչն

ՊԱՐԱ Անա նաաիագամ:

2050: ենցանբատարմւհությունների մոտավորւդպես

է Շիրակի 207, Գեղարքունիքի Հազահառիկըհիմնականումմտսռկվում 103 մարզերիշրջաններում: զարգացման Սյունիքի Դաշսոսվարության ն ւռես 1.23": ցուցանիշները մարզերի աղյուսակ հիմնական 218:

ըուտ

Առյեւսակ1 յանբատարածայբյումներք «իմճականզյոյղատճանսակած մչակաբույների

բոլոր կաղկի անտեսությումմ երում"

բո» Մողգերհողծ-

տա

|

|

-

ա

Լու

ա

յ

տա

իա լուի

235| ել | ԷՅ. Աաաա Էա | | |ա

8տ

աձ

|

աա: շք

աե

տ ոճ

Լաո» ա

|Խոաչվար-

թովառ թո

-:

«արարո Կրվ `|| Գար տաքԱԱ ՈԱ ԱՈ | 5-|Ւ ՞Լ»-ԷԹ| արու | աս Ր

Էգղածէոր, քանքեր

||85իա |

աա

լրա

|

|

Լատ

"

| Իան

իւ

Չ

իրո

| | ||գետ| |415 | ո5 ՅԼ 13381 242 | ոջ | 151 1817 Լաճ | 921541 | 81 355 | 1ճճ Հ. իակ

գ

Լ

տր

| |

ոօ

տտ 3.

Լ `

գոռ

ա

ա

աց

| առ | լու | ոա ո» տո ուտ ոթ || տալ շոտ || տա | լռ: Էտ լտ |լ32 | նա Րա | 188. | ո լո7 րտա տւ | 75 Էն

լտ:

ող

մատ

ատամ

ոթ

218|

ամ

|

ատ

աւ ած տաշո«`-Կ-

փ

Յա|

ն հետագայտմ են ա ՀՀ աղրոյին վիճակայքական զագանիչճեքի ակզքնաղբյածիննին ծառայության Ռյութելըւ համապատասխան անպեկագրերի, տարիների բ|Հարագատանի գրողատքտի

սութրան տեսություն, ՀՀ բնագավաաի բազնվոխաամների

ԱԱԱրյան

ԳՆ Հափաշխարնային Բան: Ելլնտն, Վայհամակարգի «որիողոնանսակոտն 199:.2401քթ. բարեփախամնելքխի

ո: .

ո

-

|

-

ա եյ...

-

օդ

ճառ

|

ո»

|ա թ

ՊոԶ,

|

ուն

185.7

| 342..ԷՒրո».առ

|

ոո:

ուղիներնեն Կեղարքունիքի` մշակմանհիմնական Կարտոֆիլի կարոորփաղահաս արտադրվող Լոռու՝ 25.88. մարզերը: Հանրապետությումում շրջաններում: Արարատի է հիմնակամում նԼրմավիրհմարզերի ֆիլը մշակվում կառուցցանքոաութրւմծությունների բոլոր շրջանների Հանրապետության մշակաբույսերը: կերային տեղ են զբաղեցնում վածքումզգաղի հնտնյալ է մուռավորապես բաշխվել բ երքը համախաոն Մջակաբույռեիի ստաց21.2:6-ը հաճարոոռռբերբի հացահատիկի կերպ.հանրապետությունում ե

վել

բանջարեղենի է Շիրակի մարզիտնտեսություններում, Վ"Շը' Գեղարքունիքի «1 836-ը՝ խրատի

չորք շրջաններում, կաբառֆիլի

մաբզերի Արմավիրի ցանքազբուղեցմելով մշակաբույխերը, Հացահատիկային Ն Լոռվա մաբդերում: մբերքների են բուսաբուծական ն4.175 առպանհովել տարուհությունների

ն

լ3

Մղրուաակ4

Հիմճակա՛նգյողրատճանսակում մշակաբույութի ենաի Քերբատվությումը

Հառրաղվեռու-

հոոնմարլեր քոյր.

կՏնրր, լ

լր95ի,

Ֆոդըք.

յ,

համախատք բերքը

արգի աճանոսթյունժերում ճ

ձ ազահա

Հիմմական րիր

մջակաբույսերի

Հա

աի"

ԸՌղսոռեքը բեյը

կոծ. շ

| ոբ | Ջեռոցը, | 1901. Ի|Ք26| լ

Յ-.

ՃՆ

Յե

ւ»

էնք

լժոռո

71.1

125.3

տալ առ | ոո

Լ

-

լ

ոյ

ու

հեջ

ք

--ծ7ՆՂ«-.

12.6

երա,

յ

Լոռդաճաճը1

ԼՈՐ:

ու.

Վ.

տոր ԼԳ 3099 |

|

Կ" լց

յ ի

|

լայԸ ապատատաաաա -Ը

ր

շողը

ք "

Ա"

ա.

|

վ

2.3

.

շո»

Է

լեմ

Ջր Հոն լ 187 լ

ՀԻՆ 2: շար | | յրս |

ո: ա

|

3.

ա

ատ | ԻՐԻ

Ք

որոշիչէ

Վ

.

Է

այք

2:

.

|

|ս

ճոճ

ամ

|

'

Լ

Էր

:

Հ

նտե

խճղիրննրի 1 04:-..ղուային կոնկրեւ առաջազրված ճյուղին

բությունը: :

Նաիր լացման ը մե

հետումդւն տոաբրոնմ զյոատնտեսութրոմ "պրի նն ին, Սաո ալգնաւնն

արագային

հետոնկարո Թոր

սատցվածղաշտավորություն հաշվարկներով ա ուղղաթյուններն նարատակահարմար

գազա ուրք

հիմնակամ տեսակների: այակաբույների

Ազար

Հիմգագամ զաշտավարակած մշավորուոնըի զարգայմամ ցուցաժիրմնրը թեշամկա Լ-Թ» | -չ- լ Հաշվարկային տայի, «։ Սակարորն Հաաա: ԱԲԱ աաան ԷԼ

|

չթլբ

ԴԱՐ ՀՏ

աաա

բ

ո՞ Դ

Հռ ո. Բե կեր մշակարայս. բնրարանը

Աեյդասֆել

որոյ ոո:

|

-

ազա |

ոո

-

:

-

1.58

ան

:

:

:

|

Ծխախոտ Խորվենի

|

|

38:51 յ

-

'

մու

համախառն արտուղրւանքի21.956, այն դեպքում, երբ բանջարեղենը10:3 աճգամպակաս տարածությունից ապահովել է 23744 համափոռոնարտաղբանք կամ մոստոսվորապես 11 անդամ ավելի, իսկ կարտոֆիլը ճ.4 անգամ

Լա:ի

ներում իրացմանգների փափոխճամհետ, կարող են զգալիորեն տատանվել. սակայն վեւոք է նկուտիառնվենցանքատարա։ծությունների կառուցվածքային տեղաշարժերինորստակահարմար ուղգություններըորռշելիս: Այստեղ խիստ յո

ՅՋ .

|

Ի

|

ա

թառը

Շխատխոտ

աթի

Քանգարեղեն

Լթատսնեղեն

ՀԵՑ

ԹԷ

|

ՁՁՎՎՎ32-

|

'

|

|

|

:

լն.

՛.

լմ

Տ

լո

ւ

լոն

Դոն լյո

քունջարեպլն 130.5 կոզուննկեն

նղամոնը

պակաս տարածությունից ապահովել է 14 անդամ ավելի համախառն արտաղխանք,քան ստացվել է հացահատիկից: Չնայած այս ցուցանիշները

զանքատարածաբյոտնների արդյունավետօգտաղործման պոռոկերը լրիվ չեն կարող ն բացի այղ, շուկայական էկոնոմիկայի արտահայտել պայման-

ր

`5

Կարտոֆիլ Բանջարեղեն Բոստածեղեն Ար Արան Իմացախաակ

:

Աա--

--

ւո

:

(Հացահատիկ

41.

ա

հւծըճ :

:

ԱԱ" ին խորան արտար

ՅԻՑ Ճազբատարածությումնկրի կառո մճ.|

լ

25:

Լք

:

:

Արոոանեաը Մոնտանա արանը: ածոլբյումը

.

լան... նա

ա Աա անեն ։

|

| |

ի

|

| |

ԼՈԿ

աեղ,

ԻԼ

լութ |

84.5

Եջ

Ե

/7

|

«աէ

ա

լեւ

էո" Թ-----րբ ՏԱՆ ո1բերքը 2.5

աՀ

ա

---Վ

Աորար

Իա

ա:

211.

Հայցի 6

ն

ճեն

հացահատիկի ունի: ն Նախ, , երգիրը ընթացքում օբյեկտիվսպրատճասմեր Լ. ավելացել նորձալ

-

է

ծրեկուն, տոննա

երկբներում: հացահատիկըհզոր անտեսականզենք է նրանովապահովված է (գնայիք ն այլ մրանով շակայում Համաշիուրնային պարենային եղանակստեղծվում, ասպարեզում) հարաբերությունցերի մեկմ է բաղկացուցիչներից մ իջոցներիկարեոր հացահատիկըչրջանառու է որպեսսերմոռու, օգտագործվում Գյուղսռոնտեսությունում հանդիտանում: նրանիցպատրուսոումեն ձեռմարկությունները անասմակեր:Վերամշակող ձավարեղեն, մակարոն, էրուշակեղեն, համակցված կեր, ես, ալյուր, Օգտագործվումէ դեղագործական արա, յուղ, թողբ: սպիրտ, գարբեջար, հացահատիկից ատացվում է Աշանակութրոն համար: Մեկ տոննա տոննա 07-05 աղբուր, իսկ 0.7-0.9 տոննա ազյուրիցմ̀եկ մուտավորապես

-

Ա

վիռրեն

ոջ

բարձրորակսպիրտ, նվազավույնը 250լ

կազմում է շուրջ 1800-2200 միջին կալորիականությունը հազամբերբների է կկալորիաւ,ալյուրինը մինչն 5000, որը հավասարվում տավարիմսի կալոբիականությանը:Միավոր կիլոկաորիայի ստացման համար ն

ծախսերը աշխատանքային

ե անգամբիչ են, թան կարտոֆիլինը

բանջարեղենին,կեր է կենդանիներիհամար: Կերային արժեքը հոզահուտիկըբարձրարժեք

-

Մեկ կերամիավորըհավասոք չափվում է կերամիավորներով:

վարսակի այրումից

է մնկ կգ

էներգեւոիկ արժեքին,

ստացված

է, գլիտավոր մշակաբույսերից հացահատիկը զանքաշրջանառության

-`

-

համար քիչ ծախսատար է, մեբենարուցման Խացահատիկիմշակոաթյունը

հարմար:

յք

կաբ

-

է հանդիսանում: Խացահատիկը էժան կենսասննդի ստացման աղրյարբ Հուցի

:`

ն

է

հսպահատիկից կարելի արտադրել

հազլգարեջուր,

միթղետական

են

ձնջ,

է

տարեկան բողարկվումէ չորջ 148 Հանըապետությունում տոննա տեսակի հազամբերք ն մինչե 30նհաղտ Խացաքովկեղեն:Մեկ

է

Դա

խոռսխտված նկատի ումենալով Հաա պատերազմի բնակչությունը, հարաբերությունները բական երկրորդ հացի բերքի ավելացնում հազի ցանքերը: կիռանգը, Ալաննր Խնդիրների չի կապված, երրորպ՝սեակա-

տոննա հազ:

ճշանակությում: պանքառութրաածո

աւրնոր աթտնսության մեջկունենա իվմտ տեսակարար աԱ.

25-304-ը սննդամթերքի էճերգետիկ արմեքի պահանջարկի արտաՀացահատիկի թազարարվումէ հազի ն հազամթերքներիմիջոցով հանրռողետուբյան ունի ռազմավարական նչանակությւն կրությւնը յն" տնառեսության համար երկիր բնակչությանբիվ մեկ աննղամբերբնէ դարեր ի վեր: Ցանկացած արտակարգ պաշար 2-3 ամիաների պանաատային պետք է ունննա այն կազմում Հանրապետությունում Հայաստանի իրավիճակներիհամար: Մարդու

-`

դաշտային

վարելահողերում տարանություն կգրավի Վերջին տարիների Հազանատիկը

հումբի տրտադրուբյունը հացոամթերքների

ԻՐՆ

բրոգ

գեւ

ն

հետ

երբ

ն

արտադրության

փրնդայատեն, աին աեոր

..

մելիռր ացման հիացման, վառելիքը,նյորատելբանկսպրւն

ականապահովման ջարը ն ալն: ոռոգման մյուս

եղը

որի համար

արաաղրությա

զյուաոնտեսական դժվարացան սպասարկման

ՈԼթունաքիմիկ

պարարտանյութ միջոցները, ավելի հեշտ է մշակել

Գլուղացում Ն Այուրականծախսերը մնացած

ն աշխատանքային,

փոքր զգալիորնն համեմատությամբ

մշակաբույսերի

եռ:

է Առհարժեշտ

ո

աճ

սպասվելիք ընդլայնումը ցանքատարաձության կյել որ հազահառոիկի ղեռնս չիապահովել: երկքագոթնության մյու ճյուղերի, հացահատիկի Ի

տարբերություն

նոսմաբ համեմատւբար զոարգազման

չի կենտրոնացված է հւանրւսաքտաղրությունը այլ լտեղառաշխված ունեցող գոտիներում, պայնաններ տճահսո՝

բարենպաստ

նրա

նան, որհացահատիկային կառուցված ասլաաւնրկող արտաղբությումը թյանը, գյուղատնտեսական պարորՆշենք

ամբողջ տարածքում: պետության

է

սգտագործված

Քիչ չի դարձվել: կողմից,բավարար ուշադրություն հուսալի արտագբողունակ, տանյութերիքանակը,չկա բարձր չորանոցներ,պարետ» կոնբայններ, հատկապես հացահատիկսփավաք ն

անխթի

Հիվանդությունների վնամա վիճակը: էսերմերի բաններ: Վատ նմուշակազմի են զիջո'ծ դրանքշատ

արաոսսե

աների զեմ ղիտացկունությամբ սորտերին: շղբուն հիմնա» տեխնոլոգիական Հացահատիկայինտնտեսությունների առու որի հետեանքով է ընդհատումներով, է, այն գործում կանում

ենաքել

կորուստ ճիջոցներից աշխատանքից ներդրված փելի ենդառնումեողից, բերբաւտվությա ում հացահատիկի է ե

վկայ Այս ցածր փոխհատուցումը: է 282. 19708. 1988թ. այր կազմել ն շարժը (աղյուսակ3): Հանրապետուրյունում Արարւստի Ղոույնժամանակունատվածում 196, իսկ Հ0Ծլր՝ ճում: 35-35: է 35-45, Շիրակում այն Մոմոոր նվել մարզերիշրջանմերում Արմավիրի

ու

իսկ

Զորի մարդերի

ե Վայոց Սյունիքի

շրջաններում՝10-18

2.12.

նւսսահմաններում:

մւսմողթույածերիհումբի արտտզրությունը 5եխնիկ ական

դիտվող մամաճակահատվածումնկատելի է ռեզերվների բերքեռովուրյանանկմանկայուն միտում`վերջինիս ուարձրուցման

Հաւճրարյվնետությոնում մնրկայացված է հիմնաւկտնումծիմախուռովե խորդննիով: Նալսկինում մշակվում էր Աւսն տսքարիճակնդեղ: Տեխնիկական

առկայության սչայմաններում:

ճնկ միավոր տարածությանՆ մեկ աշրտեւսողի եւշվով բարձրեկամուտների ստազում:Այս ճյուղերիզարգացումը արտատահճանի հետ համատեղ ձեղնարկություննեի ատեղեման մեր

Ինչանս

ատեսնում

յնայած

ենք,

թերքատվության վրս

մեծ

ագղեցությոն

ամեն

մշակաբույսերի զարգացումըապահովել

տեղի

բճակիմայաւկան պայմանները, բայց միայն ղրանով չի պատճառաքանվում չեն այլ նան նրանով,որ գործնականմիջոցառումներ բերքատվությունը,

ցածը

ձեռնարկվելտնտեսություններըլավորակ սերմերով, պարարումնյութերով, ոռոգվան ջրով ն այլ միջոցներով ժամանակին ն ատանցընդհատումների Օրինակ, ցորենի«Միոլերենչսորտը հանքապետուառպոձովելու ուղղությամբ:

հնարավորություններունի: Օրինակ, ծիտախուռի վերամշակմանուղղությամբ` «Գրանդ Տոբակ»«Միգուրոն»

Տոբակո», «Մառի

34 մրզամ:

թերի զարգացումնիր տնտեսության Հագանատիկային

հերբին խոչբնդո-

հացամբերթների անասնաբուծությանզարգագմանը,ինչպես ե Լէ նվիրել մեծ դարձնում ուշաղրաթյում արտոաղրությանըանհարմեչտ Մեր կարհիքով, ծափաովնացահատիկի ներմուծմանը հանրապետություն: նան

տչում է

կառուցվածքիկատարելագորցանքատաթածությունների հանիառլետության ընդրայնմամբն̀րւս տեսակարար ցանքատարածությունների ծումը կզուզակցվի բերթատվության թարձրացմամբ ե կշռի որձչ իջեցման պայմաններամ, նպոպտավոր գոտիներումնրա զարգացմանկեռտրոնացմամբ:Բերքւովուէ ներմուծել լեռնային ե Քախաբյան բարձրացմանհամար անհրաժեշտ լեռնային գոտիներին հարմուր հացահատիկային մշակաբույսերինոր, Նշված ինտերսիվսորտեր, արմատավորելառաջավոր տեխնոլոգիաներ: գրակաբերքատվությունը, իրականացումը,բարձրացնելով միջորառամների վում: նորելկազդի հացահատիկի արտադրության ավերացման Խամախուոնբերքը ցույց են տալիս, որ հացահառռիկի Մերհաշփարկնեքը է հասցնել շուրջ 472եւողտ (աղյուսակ մին: նաշվուրկայինտարիհճաղրավոր 3Է

գա

հացահատիկի մկատմամբ հանրապետության պահանջմունքները

6056-ով(ներկայիսջուրց կքավարարի մուտավորադպես

ինչը 40:6-ի փոխարեն),

ճերմուծման Սվաղեցնելհազուհաւռիկի կընձեռնիզգալիորեն հնարավորություն մետ չափով զգալի կլինի ձավար,որի պրականազղեցությոնը շատ ավելի Ճյուղի այդպիսիզարգահումանիւուբ օգնության կրճատմանըգուգրոթաց: արտադրությանը,այլ հան հաճակցցում կմպաստիոչ մբայն հացամբերքի ված կերերիարղյումաբերությանը:

,

նայլն:

այ ճխախոտի արտապրությունը

,

թյան մարվի «նարդաբգութիհամայնքում 2000-2002թթ.ընթբազքում բարձր հանրապետության ապաիովել է շուրջ 10-80գ` հեկտարից, որը միջինից է Լոռու

է

ՀՀ

ագրոպարենայինհամակարգում ձիոսխոտի արդյունաբերությունը

զթաղեցրել է առաջին ղրա համախառնարտուղրանբի ղիրթեր արսաղրելով շուրջ 2-1125-ը:Մակայն, վերջերսմի շարք օբյեկտիվ ու սուբյեկտիվ պոտճառ»

ներովզիջել է իր ղիրքերը Նախկինում ծխախոտիտեղականարտադրանքը զրեբե քափարարելէ բնակչության պահանջմունթները:Հումքի արտադրուէ 11.13նաղսո:Մակայն,ծխախոտիարտադրությունը հանրասլնբյունը զաղմել տությունամանցածտարիներիննվազել Լ: Այն ատռաջիկայումանհրաժեշտէ

ավելացնել, ինչպես գցանքասոարածոաթյունննրի ընդրայնման,այնպես էլ բերթառովությանթարձրառմանհաշվին: Ծիսսխոտի հումբը միջազգային շուկայում բավականինթանկ Լ,

արտադրությունը պետբ է ճպոռտակահառրուտպետության ուղղել ատնվավն ասրահովելու ձիավխատտագործության հզորությունները:Հանբասլնտությունումձասխոտի արտաղրությանզարգացման

վրա բացասաբար

թյունները Դա,

նախ

են ե

ղրա

անդրադառնումմչակման տեխնոլոգիաներիթերուառաջ,

արտաղրական գործընթացներիցածր

է ն ճյուղի բարձրաշխապատարությումը: մեքենայացումը Այղ ճյուղը խթանելու

համար աճերամեշս. է աուսցջինհերբին տրադացնել տերեահավաքի ու

չորացման աչխատանքներիմեբենայացումը,կարգավորելմբերմանգները: Հայաստանում մշակվողծիոսխոտի սորտայինկազմըառաջիկայումչի փռիռվի: ն «ՏրասպեՀյուսիսչարնելյան տարածաշրջանումմշակվում են «Օտորոլիտո» «Սոմսում» զոնդ» սորտերը, մնացածտարածաշբջաններում սռրաը: Տեղական

աղոռադրությանծիոսխոտի հումբը կարող է հիճնականում բավարարել հանրապետության պահանջմունքները,իսկ հեռանկարումհնարավոր կլինի նույնիսկծիոսխոտը արտահանել: Հանբառլեւտությունում ծխախուռըմչակվել է 3-4եաղ.եավթա: Էնցումային

դժվարությունների հեւդնանքով,յսինբն հումբի պածր գների, աւսրարտոաւնյութերի, թունութիմիկաւտների ու մեքենարոցվածաշխատանքների բարձը

գների, նյութատեխճիկական միջոցների ձեռք բերման ա բերբի իրացման դժվարություններիպատճառով 1995բ. ծխախոտըմչակվում Լր մխայն 62 հեկտարիվրա, ն տրտաղրվամ էր 154 տոննա ձիոսխոտ,այսինջն, գրեթն էր: լիկվիղացվել

«Գրանդ Տաթակոռ հայ-կանաղականհամատեղ ֆիրմայի 1997բ. ստեղծումիցհետո, արղեն 2000թ. ծխախոտիմշակման տարածությունները ընդրայնվեցինմինչե 25նազեա, համախառն ընրբը հասավ 4ճհտգյտԿարգավորվեց նամբի իրացմանգործը: ՆերկայումսԼկզ հումքը ծխախոտի վաճաովումէ400-500 դրւսմով:Սակայն,ճյուղում կամդեռես հիմնախնդիրներ -

՝

ծխախոտիմյսկոմբ գյուղացիականտնտեսություններում կատարվումէ

հիմնականում ձեռքով, -`

-

-

արտադրվող հումքիորակըբարձրացմանկարիքունի,

կատարելագործմանկարիք ուննն արտաղրող-վեոոմշակող-իրացնող արաաղրոռոնտեսական փոխեսրաբերությունները, ողակի է զգացվումաշխատանբները անհարժեշտություն ակտիվացնել պայմաճա-

զարգացման ուզգությամբ: գրային հարաբերությունների է Հումքիբարձը որաւկք պեւաք

լինի ն

աբտւադրողները,ն

վերամշակողների

հիմԱւսկան ձգտելի ցուցանիշները, ձեավորիդրու զնմաճգինը: է Հումքիորակըկախված բնակլիմայական ն ագրոտեխնիսրայմաններիմ կական ու վերամշակմանմիթոգատումների ճիշտ իրականացումից:Սակայն, դնեռնս թավաքար չի կազմակերպվանզյողացիական տնտեսությունների մասնագիտական օգնությունը: Հայաստանը ունի ծխախոտիմշակմանլավ ըճակլիմայական պրայմաններ:

Ունի նան բարձրորակ մասնագնաննը: Մեր երկրում մշակվել է հնագույն ժամանակներից: Ունենք նան ծխուիտտիվերամշակման բավարարհնարավոբությոմներ: Մշակվող հիմնական սորտերն են «Հոբելյանականը», «Սամխունը», «Տրաւվեզոնդը», «Քեռլեյը»,«Բասման» ն «Վիրջինյան»:Իտալական «Բնոլեյր» ն Հունակուն նման որակով «Բասմանո մեր«Հոբելոանականի» ոլ բարձը բերք են ապահովում:Հաճախ հումքճերճուծվումԼ Չինաստանից ե

Հունաստանից: -`

-`

Ծխախոտիորակով հումքըսլետք է ն չոր, պետքէ լինի ամբողջական

անեմ

ունենա քրոչակի

հատկություններ,

եզրերում. նչփշրվի տերնաթերթիկի

առաճգականություն

-

է լինի բազ ղեղինիցմինչննարնջագույնն ոյ բսփոսնգիկ, գոյնը պետք

Շխախուռիտերեր ունի շուրջ 70 քիմիական միացություններ: Մակայն, Գիոոգորք տիկինը Է: Սյծ տլկալոիդէ ն ծխախոտինտալիս է թնդություն, նիկոտինըանգույցյոտամման հեղուկ է: Ռրբանբարձր ղրա տոկոսը`բարձը ֆիզիոլոգիական բնդուբյունը, իսկ գածրը բնորոչում է դրա ֆիզիոլոգիական փոփոխուբյունը: է Ցան ածխաջրերին Ծիուխուտի որակը սրայմանավորված

է

Լ

սպիտակուցներիառկայությամբ: Դրանց հարաքերակցուբյունը կարող 1 դառմալհումքի որակի գնահառռմանհիմնականգործոններիցմեկը: Այսպիսի տրող առաջարկելէ պրոֆ Ա-Շմակը:ԼՍմ կոչվում «Շճավի թիվ», որը հայտնի Է հետեյալբանաձեի տեսքով` ԸՇմակիբիվ ածխաջրեր (գ): սպիտակուցներ(զ)

է

-

Որքան մեծ է

Շմակի բիվը, այնքան բարձը Լ համարվումծիտոխոտի որակը:Միջին որակի դեպքումՇմակի թիվըտատանվումէ 1-ի մառհմաճներում:

Եյս ցացանիշր ավելի ճիտո պատկերացումէ տալիս, երբ այճ առնչվում է միննույն սորին. որթ աճեցվել Լ միենույն հողակլիմայական պայձանմերում: հումքի

Ծխախոտիհումքը միջազգայինշուկայում բավականինթանկ է Ն դրա տեղականարտադրությանըպետթէ ճարտոակառւդղել առնվազնապահովելու հանրապետության ձխախուռագործությեւն հզորաթյանները հանրապետության ծիոսխուտի արուադրությաւն զարգացմանվրւս բազաաարււր են անդրագդառնում մշակմանտեխնոլոգիայիորոշ փերություններ: Դայ անխնառաց, արոաղրակն գորհընբացներիքաձր մեբենայագումնէ Ն ճյուղի բարձր աշչիատտամութ»

րությունը: Ծիոսխոտուգործությունը իզանելու նպատակովանհարժնտ է ու չորազման հատաֆին հերթինտրագագնել տերնահափաքի ուշխոռռածքների

մեքենայացում. կարգավորել մթերման դները. Հայատտանում մշակվող ծխախոտի սորտային կազմը առաջիկայում փոփոխությանչի ենթարկվի: Հյուսիս-արնելյանշթյաններում կմշակվեն «Օատրոլիստչ ն «տրառվեզոնդ» սորւդերը, մեւացածշրջաններում`հիմնականում «Սամմումթ սորտը: Բխախոտի արւաղրությունը կարող է եիմնականումբավարարել հանրապետության պահանջմունքները:Հաշվարկային տարում ձխախոտ հնարավոր կլինի նույնիսկարւոււնանել: բ) Խորցեճու հումթի արտադրությունը եիմբ է հաճղիատսցել հանրոռվետուբյանում խորդենու երերւյուղի արտադրություն կազմակերպելուհամեր,

գ

110հազա տարեկան: Մարդու էնեթրդետիկ պահանջարկիշուրջ մեկ վերերորդբ կագճում Լ շաքարից ստազված Լներգիան: Բացի պքանից.շաքարը բարձր է, երկար մտրսհպաճվում փոիտոդրուաակ է, ե կարոդ է երկրի պարենի սրսեորւտաղվորման բաղադրիչներից մեկը լինել.

որի

արտաղրանըրը նախկինում ամբողջությամբ արտահանվել է: Այն օգտագործվելէ կոսնիկական քսոաբների սովարատների ն բարձրորակօծտնե-

լիջների արտաղրության եսմեսը: ԽոռրղենաճշակատըսրահանջումԼ նռոռուկ բնակլինսրոկանտրայքաններ ունեգող վարելահողերԼյսպիոիք կաց հանրա-

Շաքարիպահանրարկիշուրջ

պետության Արմավիրիե Էջմիածնի մախկին փորչական չրջանների Հ00գեաս: Դա էլ հիմք Լ ձատայելխորդենու տարածքներում`ձոաովորապես յուղի արտադրություն կազմակերպելու համար: Հանրւսպետուբյունում արուս-

արտադրվելէ եանրուվնտությունում արտադրող շաքարի Ճակնդեղի նումքից: Այս ննբահամալիրըիր մեջ է ընդգրկում շաքարի ճակնդեղի հոմբի արտադրությունըե չաքարի արղյունարերությումը:յմ կապված է բազճաթիվ սղողյանարնրական ճյուղերիհետ,

դրվահ խորդենու երերայուղը նախկինումԽԱՀՄ տարանբումարտաղբված ամբողջ ծավալի կեսիցավելին էր: Սակայն, ներկայումս այղ մշակաբույսը անուչաղբությանէ մատնված:

հտնդիսանալով կարեոր ե էժան բաղադրիչներիցմեկը:

Ճակնդեղա-շաքարային ենթանամալիրիզարգացումըԽանրապետությու-

մում պեւոք է

ձաշվիառնի համաշխարհային չուկայի իրավիճակը, (հատկապես Ռուսատոանի) տեղական արձոողրությանդերը լուհմանգործում, ու այդխճղրի ն ւյլ երկրներիցկախվածությանաստիճանիբուրագումըայդ ատսրարեզումԼ. հանրապետոաւթյանոմ Դրա համար ճավաատտեսվում անհարժեշտ է վերու-

Կարելի է ասել, որ դրտ արտաղդրաթյումը լիկվիդազվելէ: Առաջիկայում խորդենու տեղը գանքելի կառուցվածքումանհարժեշտէ վերականգնելու հիմքերտտեդնելդրա համաիխտարն արտազրածքը զգալիորենավելացնելու, ինչպես նան հանրապետությաւնում ոծանելիքներիարտադրությունկազմա»

կերպելու համար:

Խորդենին մշակվում էր

կազմում էր

250 ն

կանգնել շաքարի արտադրությունը անղդականհումքի արտադրության վերուկանգեման հաշվին` ստեղձելով Շիրակի մարզում փոբր Ն միջին ձեռնարկություններ:Այսպիսով, չաքարբ եսաամթերքների, կարտոֆիլի ն կենդանականծագում ունեցողճարպերիհետ միասինհանդիսանումէ մարդու

1000. 1200եա

վրւս: Մեկ հեկտարիմիջին բերքը

Մեկ միջին յուղայնությամբ: ավելիցենտներ՝007-088: հեկւուսրիցխորդենու որը բավականինբանդ յուղի ելքը կազմոմ էր 17.5-20գգ, արժեր:Մշակաբույսը մշակաբույսերիշարքին իռւռենսիվ գյուղառոնտնասկած է դասվում:Սակայն, ներկայումսայն չի մշակվոռնքանի որ չումի իրապման չակա: Այդ նույն պատճառով փակվել է համրուպետությունոմ զորձող միակ խորդենու յուղ արաադրող պորհարանը:«Վերջինսգանվում է Արմավիրի

սնեճղաբամնի հիմնական էներգիա առանովող սճնեղամբերքը, որով ավելի է ե հիմնավորվում շաքարի ճակնդեվի համրի շաքարի արտադրության

վերականգնումը հաճրադվետությունում:

նախկինումհանբասլետությունը ուներ հռւմբի բազա: Շաքարիճակնդեղը մշակվումէր 4.2-4.5ռազ.հա աահմանննրում: Գործում էր Սպիտուկի շաքարի

տարածաշրջանում:

գործարանը:Նախատեսվումէ առաջիկայումշաքարի ճակնդեղիմշակությանը 8-Լնհաղհա: հատկացնել չորջ Այս մշակաբույսը հանրասլետուբյունում

Գորհարամի աշխատանքըանմիջապես կարելի կլինի վերահսկել խորդենումշակման վերականգնման պայմաններում:Խորդենու արտաղրու-

հեւտ բյան վերակաճգնոմը է տալիս արտառահմանի լավհնարավեորոթյուններ տտեղծելու ատապլարեզում: համատեղ ձեռնարկություններ Գ) Շաքարի

ճավողեղը Ճակնդեղա-շաքարային ենթահաճալիրըմեծ

խնդրի բածման գորհամ: Այս

դեր

պրորենային ունի երկրի

ենթահամալիրբկարելիէ

քննարկելորպետ

ե վերւսչաքարի ճակնդեղի աթարի ուրտաղրության,պահպանման մշակմանճյուղերի եմաշկգությաւն: է Շւսքարըհանդիսանում սննդամբերբների եիմնականբաղաղրխներիցմեկը: Մեկ բնակչի հաշվով շաքարի տարեկան նորմանկազմում է ձեգ: Ըճդեանութպուհտնջարկըկազմումէ մոտավորապես

եոմքի

ե

ՀԱ

ավաճղաբարապահովել է բարձր վերջնական արդյունք: Լկստեղ շաբարի ճակնդեղ մշակելու համար կան նպաստավորպայմաններ, հսռոկասլես Շիրակիմարզի` Ախաուբյաճի, Արբիկի, Լաիի, Ամսախայիու Լա մարզի՝

`

ե այլ տարածաշրջաններում: Մապխտոակի, Նշված հումբիարտաղրությանհիման

Վա

նախատեսվում է Ախարյրանիտարաճաշրջանում ձիմնել շաքարի Հ4եազ.տբաքարի տարեկանհզորությամբ: արաաղբության Շաքարի ճակնդեղիարտադրությանարդյոնավետութբսնբարձրացումը պետք է կասաարվիհիսմակամում բերքառվության ն չաքարայնության թարձասցմանհաշվին:Միսինբերքատվությունը կազմելԼ մուտավորտալես հեկտարից, իսկ շաքարույնությոնը 14-1655: Բերքատվությունը նախատեսվում գործարանշ̀ուրջ

հասցնել Հնոց ննկտարիք, իսկ տաբարոյնաթյունը ԷՐԻԼՏՀ»: նշվա ելքը կկազմի 11-1256 զուցենիշները ապահովելու պայմաններում ելքը մեկ հնկտարիցկազմում 40-35: Մինչպեռ,զարգազած երկրճերում` Անգլիա,ԱՄՆ, Բելգիա, Գերմանիս,այն հառնում է 50-ճնյ

արար

է

Շաքարի միջին

է

հեկտարից ավելի: ն

հանդաաճումէ երկրորդսրաբենային կարտոֆիլը Հանրապետությունում

է` մբերքը՝«երկրորվհացըո: Օգտագործվում

է 10-ից ավելի սննդաԿարռոֆիլից արսասդրվում տրպեսսննճդամբերթ: ՀՀ ճարման58կգ է, իսկ մեկ բնակյի հաշվով սպառմանտարեկան մբերք: է ասբունակում փաստացիտպառումը կազմում 80կզ:Մեղ կգկարտոֆիղը է սննդատարեկան է 9ըՍկկալէներգետիկարժեր: Այն զբաղեցնում մարդու

8:օ-ը, բամնի մուտ

յո, հանքային պարունակում կարտոֆիլը է 4, 8,Ը,ԻՐվիտամիններ, ուղեր, մեջ, օծանելիք ձձումբ: Կարտոֆիլիսպիրտըօգտագործվում է բժշկության

-.

համաը, արտադրելու Պարունակումէ 17-54 օսլա, ոգտագործվումէ տեխնիկական նպատակով: կամ մեկ տոննայիցկարելիէ ստանալ 112լ տղիրո,55կզնեղուկածիտոթբու,

-

օսրա: Պարունակումէ ղեկստրին, 049լ

օսլա, ճո:

սիվուիոռյինյուդ,

-

-

-

մար ն

այլն: Լրոռղրվումէ

չիփսեր, գլյուկողա,

ճյուբեր՝ 17.4: 0936 մոխիր 0:594,շաքարներ,22: սպիտոսկուց,15. քաղանթանյութ, ե սննդի, բարձրէ գնահատվում այլ նյութեր: Կարտոֆիլի սպիտւսկուցը

թեբեն

ԱԱ Աաաա ՍԱՐԱՆ ազան աա ի նան ր

70.356 գար, 22.756 չոր

այլ արդյունաբերություններում,

Լ մեկ կգամ 03 կեր է հանդիսանում: Պարունակում բարձրարժմեբ են նույնպես օգտագործվում կերամիապոր:Վերամշակմանթափոնները որպես կեր: Փրերը նույնպես օգստագորհամեն որպես կեր, կարող եմ միասին, սիլոսագնել այլկերերի հետ ն աշխառունքաւյին պահանջում ինտենսիվմշակաբույս է, էարտադրուսկան մնձ է մեջ որպեսշարա» ծախանը, ճգմաագործվումցանքաշրջանատություն զրաղվուռեռողրաների հերկ մշակաբույս, բարձրացնումէ աշխատանքային

ծությանմակարդակը, մու բարձը արղյումավետ է: Զրւաղեցնումէ ցոանբառոււթանությունների Լ056-ը՝ ապաեովելով հանրապետությանրոսաքածուրըսն նառոաիաչոն

Աա

ԱՆ

ԱԱ արող

աաերար

ննե

աղար

ՂԱՆ

4-5 Է

ամ

կարառֆիլիՑանջերըանհարժեշտ կայուստաշջիկայում 30-32հազ.եւսսահտաճներոմ 127: Կարոռոֆիլըպմվար

Մեր կարծիքով,

մազնել

2.13.Կարտոֆիլի տրատղրությունը

-

արնասդրւմքի 28-31Թ5-ը Բարձր շահութաբեր է ՀԱՊԸՀԵ: Հաաայթըմեկ

է

(աղյասակ է, շուտ փչացող մբերք է ն դրու մշակման տարածությունների փորոսդրունակ ն մերբղրման այնպես էլ կրձսոռումը արուառհանման ինչպես ընդրայնաւմբ, տրանսպորտայինդժվար լուծվող խնդիրներիկհանգեցնի: Արտաղրության բարելավմանմիջոցուռումներնաճեարժեշստէ իրագործել, ինչպես ղրանց ռրակի բարձրացման,այնպես էլ արտադրանքի կորոստներիկրճատմանուղղությամբ:ՀիմնազանումԱրարոռոին Արմավիրի մարզերի շրջաններումհնարավոր է վաղահաս կարտոֆիլի երկու բերբ

ծավալի

ավերսցմանու

որպես պարեն ե բերքի բարմ պարարները տտանալ:Լնոտսջին կոգտագորհվեն բարձրորակտնկանյութ ամառային ցանքի (երկրորղ թերբի)համար, իսկ երկրորղ բերքից կառանձնացվի տնկանյութ հաջորդ տարվա խամար:

Կարտոֆիլի արտադրությանավելացմանհիմական ուղին պետք է ղանա այն վերջինտաբիներին Հանրապետությունում բերքատվությանբարձրացումը: ետ: սահմաններում(աղյուսակ 2) սւյն ղեպքում,երբ առաստանվում

է 573-131.2դ

Մարտունի,(Գեղարբունիքի մարզ). Տաշիր, (Շիրակի մարզ) ն այլն: Կարտոֆիլի Լխուրյաճ (Լուռու մարզ), ԱՄտեվոռնավան ա, որը վկայում է չոգտագրծված կազմել է բերթառավությունը ռեզերվների մասին:Կարաոֆիլիբերքատվութրոնբարձրացումըհնարավորէ

առանմինչրջաններում

Կամո,

157-230ց

իրականացնել,նախ

ե ատուց,

մշակման տեխճոլոզիայի կատարելագործման

նկատմամբդիմացկուննոր սորտերի բարձը բերքատուՆ հիվանդությունների լայն տարաձամ պետք է տալ ձերղրմանմիջողով: ԼԱասնավորապես, են գլխավորհիմնահարցերն եռլանղականսորտերին:Կաւբտոֆիլագործության բերքահավաքի մերենայացումը` հիվանդություններին վնասատուներիղեմ

ցարգարդրոնավեււ միջոքներիկիրառումը, սերմնաբոածութրան ցումը, նոր սորւտերիտռեղեման առաջադեմ եղանակներիողատադործումը, ձմռան ընթապթոտմ բերբի սլահպանումը:Այս լոմղիրդերիլուծումը կնպաստի

սրայքաբի

ճյուղի արղդյունավետության Հնարավորկղառնա զարգացնել բարձրացմանը: չիփսիարտաղրությումը: ապիրտի, ոսրոյի,

ի՛

2.14.

արատողրությումը Բանքարեղեղի

ՀՀ Բանկաբաբուծությանը

արտադրության եամակարզիառաջաւուսը

ճյուղերից մեկս Լ, մեձ տեղ ունի հանուասղետության տճտեսությունում: Լ. Բանցգորեղենը ոգտագործվումԼ որպեսսնունղ, հւռրուստէ վիտամիններով. հանքային աղերով, օրդւանականբբուներով, ածիտաթրերով, որոչ չավով ն ու ճալոպերով: է մարդումարսողական սպիտուկուցներով Լոսնոնավորում նյարդային համակարգերի աշխատանքը Օգտագործվում Լ թարմ

պոոհածորոցված: վիճակում, թթու ղրած, եփած, չորուցվոտծ,

է

1. Օգտագործվումորպեսհումքվերամշակողարդյունաբերությանում: են 3 Հանդիսանում ինտենսիվ մչակաթույսեր,մեկ հեկտարի հաշվով

քանակիոռոգմանջուր, պարաքաւանյութեր, տեխնիկա, վերամշակողձեռնաթփոխադրածիրոզներ, սառնարանյգրահետոարաններ, են կություններ: Հետեաբար,նպատատում ագրոպարենայինհառակարդի ինտենսիվզարգացմանը:Լայն ատպարեզէ հանդիտանում ներդրումների պահանջումնն

զ

ձնծ

հռոմար:

4.

Հ.

7.

է, նսրատոտճ Բանջարեղենիարոռադրությունըաշխուստատտար մ է աչխատանբայինռեսուրսներիզբաղվածությանբարձրացմանը: ւնի բարձր ապքրանբայնոլթյում: Զբաղեցնելով ցանթատարածուԱպուհռվումէ բարձր արղյունավետությում: համախառնարտադրանքի14թյունների6-725-ը տալիս է բաւտաբունական է ծախսերիմեհ հատուցում, մեկդրառք 155-ը: Մարահռվում ձախսիհսչվով է առսեովում 05-06 դրամ շահույթ» վիճակում: ԱրտահանվումԼ ինչպես բարմ, այնպես էլ վերամշակված է: Պահաձոյացվածիհիմնականմառբարտահանվում Նախկինումտրւոադրված պահածոներիշական Ռոսաստանն է ե ԱՊՀ մյոտ երկրները: Արտահոամվում էր արտաղրանքի8056-ը,իսկ ներքինշուկայումիրազվումէր

205--ը:

թավարարումէ հանըւսձիմնականում Բանջարեղենիատրտաղրությունը ն բնակչության վերամշակողարդյունաքերութրան պետության պահանջները Այս արժեքավորն դժվարփոխագրունակ մբերբնելըմեծ նշանակությունունեն բնակչությանսնձդաքամնի կազմամ: Մեր կողմից կատարածհաշվարկները օույց են տալիս, ռբ դրունըց ատաթիկայում արտադրությունը պետբԼ անընդնառո առի եհիմնակաճռու թերքուովութուն բարձրացմանն ցաւնքառուրածությամներիընդլայնմոնհաչվիմ, ատո որում` այդպիսիմիտումայժմ արդեննկատվում դի

Մեր կարձիքով,ըտնտաքեղենի ցանքատարածձություններըի կանիոոտեսման հաշվարկայինտարումկկազմենչութք 22եսպ.հանադյուտակ1,275)Հայստանում մշակվումէ բանջարեղենիէ տեսակ, ղրոսնցիցհիմնականներն են լոլիկը, ամբուկը,պղպեղը, կաղամբը վարունգը, սոխը ն այն: Ըրդաղրվողողջ բանջարեղենի ավելի քան 604-ը կազմում է լոլիկը,որի զգալի է մոաը ենբարկվում վերամշակմանտ̀ոմսոոի մածուկ, հյութ ն այլն արտադրելու համաւր:Շուկայի պահանջներիցելնելով կձեատվոբվիթանջարեղենի տեսականու նոր կառուցվածք:Մեր կպակասիլոլիկի տեսակտրոււր կարծիքով, կշիսբ,կավելանասճրուկինը,սրլպեղինը,վաբուճգինը, սոխինը,ծաղկակաղսոմե լոբազգի դղմիկինը, բանջարեղենի բինը, բամիայինը, տարբերտեսակներինը այլն: Տեսականու այսպիսիփուիոխությունները կիրագործվենպրանցբոլորի արտադրությանծավալներիաճի պայմաններում:Բանջարեղենիբերբառովուիջել է, սակայնղեռնս մմում է բավականին թյունը չնայած վերջինտարիներին րւսրձր մակարդակիվրա: Այն 1990-200կթբ.միջինը հանրապետությունում է 189.1-124.2գ մա սահմաններում (աղյուտակ2): Նշված ժամանա» տատտակվել բատ մարզերի միջին բերքատվությունը կահատվածում տատանվել է 73.938 է տահմաններում, որը խոսում չոգտապործված խոշոր ռեզերվների նանա մասին` ցածր բերքսոռվություն ունեցեղ տնտեսությունների մասխն: չօգտագործվածդեվերվներիմասին է խոսումնան Բառջարադորձության այն փաստր, ռր վերջինտարիներիընթացքումգրեթե չեն զոբծել ջերմոցային նախատեսվումէ դրանքսեվւականաշնորնել: Մոաջիկաւյում տնտեսությունները: առկայութրան պայմաններում, ձմուսնԿայուն էներդամառակարարման են զգալիորեն թեբնացնելընսկչությանը զարնան շրջանում, դրամը կարող է:

բանջարեղենով ապահովելուգործը: 2.15.

արաազրությումը Բոստանային մշակաբույսերի

մեհ են: եանրապետությումում Ձագացմյումենարավորությումները

անհրաժեշտէ ըճղարձակելդրանց ցանբերը ե բարձրացնել Առաջիկայում բնակչության բերքատվուբյունըայն հաշվով, որպեսզի լրիվ տապահովվի

պահանջմունքներըբոստանեղենի նկատմամբ: Դրուն կնպատտիոռողզման

համակարդի բարեկարգումը: 21.6.

արաադրությումբԿերային մշուզաբույսնրի ելնելով անասնարնոծւ-

կամ մթերքներովբնակչությանը ապահովելուաներաձեշտությունից, ենատուկ

ձ.1 4.

Բամթարեցենիարաադրությունը

ՀՀ աղտատաղրության համակարվի առաբուտար Բանցարոարուծությունը ճլուղերիցմեկմէ,մեձ տնւտեսությունում: տեղ ունիհառրասլետությաւմ է որչպետ 1. Բանջարեղենը սճունդ, հարուստ է վիւուսմիններով, օղմււվգործվում եաճքային աղերով, որդամաւկանթրաւներով,առվատցրերով, որոչ չափով ու է սպիսակուղռնրով ճարպերով:Կանոնավորում մարդու մարսողական ե նյարդային համակարգերի աշխատանքը. Օգտազործվում է թարմ թբա ղրոած,եված, չորացված, Արաեածոյրադվածվիճակում, 2. 3.

է որպեսեումբվերամշակող արղյունաբերությունում: Օգտագործվում են մեկ հեկտարի հաշվով մշակաբույսեր, ինտենսիվ Հանդիսանում մեծ նն տեխնիկա, քանակիորոզնանջոր, պարուրտանյուբեր, պահանջում

վերամշակողձեռնար-՝ աաոնարան-պահեստարանմեր, փոխադրամիջոցներ, են ագրուպարենայինհամակարգի կություններ: Հետեաբար, նարսստում

զարգացմանը:Լայն ասպարեղԼ հանդիսանումներդրումների ինտենսիվ

եամար:

է աշխա4. Բանջարեղենի արոադրությունըաշխատատարէ, Խապաստում

ռեսուրսներիզբաղվածության ւսրձրացմունը: տանքային

4.

ումի բարձր ապրանքայնությում:

ճ.

ԶբաղեցնելովցանքատաբածուԱպահովումէ բարձր արզյունավետությում: 14ձէ համախառն սղոումղրանքի թյունների 75-ը տալիս բուաաբուհական մեն Լ ռախաերի հռոռույում, մեկ դրամ ձախաիհավով ԷՑ-ը: Մարահովում

7.

շահույթ: ապուհովում է 0.5-0.6դրամ Արտահանվումէ ինչպես թարմ, այնպես Լլ վերամշակվածվիճակում: է: ՂոսխկիճումարբտաՊաեաձոյացվածիհիճնակամմասը արւուսխանվում ն ԱՊՀ Ռուսսոտտանն է մյուս երկրները: ղրված պահահոմերիշուկան 8055-ր,իսկ ներքինշուկայումիրուցվումէր Լր արտադրանքի Արտահանվում

0ո-ը-

է հանբաԲանջարեղենիառաաղրությունը հիմնականումբավարարում ե պ ահանջները: արղյունաբերությամ վերամշակող պետությանբնակչութրոն

դժվարմորոսդրունակմթերքներըմնծ նշանակությունունեճ բնակչությանսնմդաբաժնիկոզմում: Մնը կողմից կատարած հաշվարկները ցույց են էռալիս,որ դրունցարտադրությունը պետքէ անընդհատ ստոռջիկայում Այս արմեքավոր

ե

բերքատվութոան բարձրացմանե ցանրաւումբածությունաճի հիմնականում ների ըճդրայնոսնհաշվին,ըտտ որում՝ այդպիսիմիտումայմմ արդեմնկատվում ի

Սեր կարձիքով.բանտաբեղենի կաւնիոստեատմրը ցանբոաւուսրածուբյունները հաշվարկայինտարուն կկազմեմշուրթ 22եւսզ.հա (աղյուսակ 12.3: Հարատտանում մշակվում է բանջարեղենի17 տեսակ, դրանցից հիմնա կաններնեն լոլիկը, սմբուկը, պղպեղը, կաղամբը փարունգը,սոխը ն այլը: ողջ բանջարեղենիավելի բան 002օ-րկազմումԷ լոլիկը,որի զգալի Մրտաղդչվող մասը ենբաւրկվումէ վերամշակման՝տոմառոիմածուկ, հյութ ն այլն արտուդրելու համար: Շուկայի պահանջներիցելնելով կձետվորվի բանջարեղենի տետականու նորկսատացվածք:Մեր կարծիքով,կպակասի լոլիկիտեսակարար կշիոր, կավելանասմրուկինը,սլզպեղինը,վարանգինը,սոխինը, ծաղկակաղամԼ:

ե բինը, բամիայինը,դդմիկինը,լոբազգի ըանջարնեդենի տարբերտեսակներինը

այլն: Տեսականուայսպիսի փուխոխությունները կիրագործվենդրանց բոլորի արագրության ճավաղներիաճի պայմաններում:Բանջարեղենիբերքատվու-

թյունը չնայած վերջինտարիներինիջել է, սակայն դեռեսմնում է բավականին թարձր մակարդակի վրա: Այն 1991-2նրյքբ. միջինը հանրապետությումում տոտուսնվել է 185.1-224.2ցնասահմաններում(սոլյասակ 2): նշված մամաճա-

տատանվել է 739կահատվածումըստ մարզերի միջին թերթատվությունը Յլ8ճգխա սահմաններում, որը խոտումԼ չոգտագործվահխոչոր ռեզերվների ոնեցեղ սնտեսությումներիմասին: մասին`ցածըբերբսոռվություն չոզատմգործվարոնգերվներիմասին է խոսում նաե Բանջցարագործության այն փաստը,որ վերքինտարիներիընթացքումգրեթեչեն գորճել ջերճոցային Լուաջիկայում նախատեսվումէ ղրանքսեփականաշնորհել: տճտեսությունները: Կայուն էներգամատակարարման ոկայութրան պայմաններում, ձճմռառ. գարնանշրջանում, ղրանք կարող են զգալիորեն թեթեւացնելբնակչությանը

գործը: բանջարեղենով ապունովելու

մշտրարթույոնրի արտաղբությունը 2.18.Բոսաամոյին կն: Զարգացման եհնարավորությունները հանըասպեւտությունոմեծ ե Առաջիկայումանհրաժեշտ է ընդարձակելղրանց գանթերը բարձրացնել այն հաշվով, ոլողեսզի լրիվ սապահովվիբնակչության բերքբատվոաթյանը պահանջմունքներըբոստամեղենինկոռումամբ-Դրան կնպաստի ռոոգման

Խամակարգի բարեկարգումը: 2.

մ... ենրային մշակարույոնիք արսոսդրությունըելնելով անոունողրուծոլ

կան մթերքներովբասկչությանըապահովելու անհրաժեշտությունից, հատակ

է արմանիկերարտադրությանբարելավումը, աշարրութրան մասնավոքառլետ, կերոլինցամթերիթճդլայնմանն ցանքատարածությութների կառուցվածքային

հանթապետոաբյամ մասնագետների ուսումմասիրությանները հիմնավորումեճ ամարանտի մրակմտան բարձր արզյունավնեատթյումը: Նրանց կարծիքով,

շրջաշներում,որտնղ զարգուցումէ ստազել իտադողադործությունը, պտղահ հարավային բամջարագործությունը Հնտնապես, կերարտա» գործեյթյումը

անհրախոզերը:Ամարանտիզանգվածայինմշակումըհանրապետությունում ն հեւռւգայում այղ մշւսկաբույսին ժեշտ է սկսել արդեն մոուակա տարիներին եաշոկացնել10-ԼՑհուզ.հեկտուրիցոչ պակաստարահութոան:Առրայիըայնա»

բարերոխումների միջոցով: Հանըապետությանսակավանողությանպայմաններոճ գանկաղի չէ կերային մշակաբույսերի զանբերի ընդլայնումըայն

դրախկունըանհրաժեշտ

է

զարզացզճելանասնաբուծական չրջաններում,

բարրավմանհամապատասիխուն միջոցառումներիիրականացմանպայմանննբոմ: Ներկայումս Արարատյանհարթավայրիշբջաններումցանքատարա-

ծոոթունների զգալի մասը զթաղեց-ված է կերային մշակաբույսերի տակ, ն նապնստակահարմարաթյանը հանգամանք, որի արդյաւմավետությունը խիստ է: Մնր կ առուցվածկասկածելի ցանքատարածոթյունննրի կարծիքով, արմտեղ թայխ բարեփոխումներիտեսանկյունից առաջիկայում ոագիոնալ պետբ է

համարվիբանջարեղենի, բոստանեղենի, վաղահաս կարտոֆիլի ցանբերի

ընդլայնումն ի եաչիվ

կերային մշակաբույսնրիկրճատման,իսկ վերջիններիս

ն լնոճայինչրջանճերում, պանյերը անհրաժեշտէ ընդլայնելնախաղեռնային մառավորապես, ղրանցտակ զբաղեցնելով նորյուրացվող«թափվածհոզերը»-

Այս նկատառումները մենք հաշվի ենք առել հխաչվարկայինտարվա

կերսրտադրության զարգացմաննախագիծըկազմելիս: Կերարտադրութթյան արդունավնտությունըանմիջականորեն կապված է կերային մշակաբույսերի բերքատվության մակարդակից:Այղ անփոփոխ պայմաններումինչքանայն բարը

է,

համասրատամխանորեն բարձր է

ճան

տվյալ մշակաբույսի

արաաղրությանարդյունավետությունը:Այղ տեսանկյունից,մախ անհրաժետ է կարգավորել հանթապետությունումկերայինմշակաբույսերի սերմնւաբու»

ծությանհարցը Կերտյին մշակաբույսերիսերմերի ներմուծմանտարեկան ահնքոժեշտծավալը կազմում է ոչ պակատ,քան 10-լտիազ:տ:1991բ. հեռո դրազցներմուծման անբավարար կազմակերպմանբաղսաակունազղեցությունը զգոպվումէ վերջին տարիների կերային բազայի անբավարարվիճակով:

Հանրապետության գլողատնտեսությաննախաբա-րությունը1995թ.ԱՄՆ-ից

ներածելէ

որոշ քանակի երեքնուկի ն այլ կերյին մշակաբույսերի սերմեր, որուք արդեն 1996թ. գարնանը օգտագործման`համար առաջարկվել է

տնտեսություններին:Շաւո կարնորէ ռան համառլատասվխան սերձտանյաթի ներձուծմանհիման վրա մոտակա տարիներին արաադրութրոն մեջ բերդնելայնպիսիբարձր բերբսոռուկերայինճոր մշակաբույսեր, իճչսլիսիք գյուղական

են

սյան, ամարանտը,կերայինսսրսնախը,ովը,

կոլռաբինե այլն: Օրինակ,

ում վրա մուսկելուպայմաններումկարելի Լ ըահելկերային ամարամտըՀճնհւտղ կերերիեւարասացման բազայիամբառղեղմոան ն հսռոկապնստղիտակումներով

ձավալ օգտագործամըբ նույնպես զգալիորեն կբարելավի կերային բազայի վիճակը: Կերարտաղբութրանն կերային հաշվեկշոի վիճակը Կախված է գյուղանրանց ենարավորուցիական տնտեսություններիչահոագրգովածությունից,

կողմիցԱրանցցույց տրվող աջակցությունից: թյուններից ն կառավարության Շոկարսկան տնտեսության անցման շրջանում գյուղացուն անհրաժեչւտ է օգնել բարձր բերքատու կերային մշակարույսերի սերմերի, պարարունյութերի, Խամակցվածկերերի ձեռք բերման գործում, որից հրաժարվելը բացասականկտրող է անդրադառնալճանըապետությունումկերաբույսերի Ճավալի ու արղյումավետության վրու: աղաադրության

զարգացումը 1.ոյգեգործավան հումքի տրաաղդրությամ

Հայաստանիգյուղառոնաւնս թյան պատմականորեն Այղդեգործությունը

առուջացած

ու

գորաադնած ճյուղն Լ

ե

առաջիկայումւլետբ է

ստանա

իր ուրույն

զարգացումը:Գյուղատնւոնսությունարջն դրված խնդիրներըառաջին պլան են ե պտղաբուծության բատ ամենայնիզարգացումը մղում իոաղողչագործությոն ն

ուսցիռնալ տեղաբաշխումը որպես հանթապեւտության գյուղատնտեսական Այղ ճյաղերի զարգացումը արտուղրության առատուտար ճյուղերի: կնպաստի ոչ նսուռին հերբին հողի առավել ինտենսիվ միայն բնական պայմանների զգալիաճից: այլե գյուղատնտեսութրոն արդյունավետության օգտագործումը), ե ինչպեսարդեննշել ներկայումս խաղողի պաղի այգիների տարածությունը,

գյուղացիականաճտեսությունենք, պակասելու միտումունի: նորստեղծվահ տախանը կատարել նոր այգիների ներր նյուբապվես ղեռ պուտրասա չեն 4-5 տարուզ ոչ չուտ ն ավելի հիմնման Խաճաը,որոմը բերքատուկզառնան շահազրգոված են ունենալ բերբսոոու վարերսհողեր: Բացի դրանից. դժվաւյգիներ մշակող տնոկանյութերի, բուոսբիմիկաւսների, թացել Լ բաթերորակ մեքենաների ձնռբ թելոնանգործը: Լւտաի կառավարությունըճպատակա3)

ուղղված միջոցառումներով պետբ է ոսեագրգոիգյոպագուննչված ճյուղերի

կորցրած ներումի վերականվնման ՆաղյււտակներՀո մ8)

ե

հետազա զարգացման համար

է Պոլիայգիների տարածությումք փամայխաոմ թեյբր ե

տուղ

Սարր

|

(ոթ

հատատվնողւղ

Տարածությունը, հադհա դարեր, | |ոթ,

Ֆննոթ, | մուր. ՛

կաթն | Թե» ճկ.

Տարածությունը, հազ հա

լ ԻԻթօ. Տիրա |

յ

շար

լար

|

||

հարկատ»

|

ազ

ճե

3.4

դռ

Ֆնոլթ:Հ»-ով

ոլ

ԼԼ»

1.4

ՃԱ

|

:

ձն

«1

լ տ ա.

214.5

Պայ

ձ

եու խաղողիայգիճերիբերթաավությունը, զ.

ջթնթ.

մ

ֆեՍծր,

լոգ

Ֆոուր

Լ

|

լւ1

Հ

:

դժար ա|

Լէ: Թ

հաշվա

7"

րրաակ"

հեկտարից "Կոն

Խազոլի այդինյի տարածությումբ համայխաամ բերքը

|ա ԼԹ» 124.4

|

թ

լոը :

լա"

Է :

շարարայնութումբ ԼնՕրնա բերքատվության դեպքում մեկ հեկտաբից կարելի է ատտատալ ճ:0-7Ճնղալ. զինի կամ 2տնպու ողի: Առբաւոմ արտադրությունըայատեղ մեն հնարավորություններանի: Մեկ տոնքա խաղողի վերամշակմանթավփոնիցկարելի Լ արտուղրել 2.լկգ գիննթթու, 0.81դաղէթիլային սպիր, Հնկգ էնճանտիերերացող, 28կզ վաղդողւայուղ, 1ճտեգտանին, 083 դալ հեղուկ էնաճերկիչ,2-13կզ ֆուր ֆուրոր, 412նկգ 3.

կերայինիմորիչկեր,Հ0կզածխաթթուգազ: Թարմ խասգողը, փոմյակմերը, տեստկավոր գինիները, հյուրերը, հն հանբապետությունիը արտահանվում

3.

է Խաղողազործությունը երկրագործության իճտենախվն յուղերին դասվում: Թքաղեցնում տաղիսէ բուսաբունությանհամախառն է մշակվող հողերի 2,834,

արտադրանքի 5-838-ը:

3.

Խազողազարժությում

Արտում

եսլաղարբումաղթյաւն զաղրգարումբ նեքամկաբում

հորամիչներ

Ն

Ենթահամալիրըաշխաւտանքայինոնսուրսներիզրաղվածաթյան գործում մեձ տեղ է զբաղեցնում` շուրջ 200 հազար մարղ այս կամ այն չաւիով

է

զբաղված ծ.

ույդ

ուղղությամբ-

հոսղողի այգին (բերքատու) հաճղիսանում է հիմնական արտադրական

ֆոնդ, իսկ տնկանյութըշրջանատուֆոնդերիակտիվտարրերիցէ

ներդրումների վրաւ ծախոերը կապիտալ կարնոր

Ֆնութ.

7.

ԱԱ Աաաա արորի ութոնագցարը,

Ճյուղը ումիբարձըսողրւնքայնությում:

Խաղողի այգիներիհամաշխարհայինտարածքըշարջ 1նմլն.հեկտար 1 են` կազմում, համախառն արւտաղոանքը՝ 30-18մլնւտ: Խոշոր արատաղրողներ

)

Իսսլանիան, Իտալիան, Ֆրանսխան:«այատուսնը ումի 14.հնսոդ.հաւ իոսղողի ատյղի, արտադրումէ 130-150Խազ. տ իռողող:Այն պաոմականորննզարգացած ճյուղ է, ունի 4 հազարտչսրմվիա պատմություն:Ատեղեվելեն տեղականպայման«Գառան ներին հարմաբված սռրձռեր` «տսկենհատոս,

Հաճրապլետութոան տնտեսությանհամար զգալիէ: խուգողի դերբ

Խոաղողըլիարժեք սնմպամբերբէ Մեկ ընակչիետշվովտարեկանմիջին Լ վխռամինճեր, նորման20 կզ է: Պարունակում օրգանականթթուներ,հեշտ

պակասության հիվանդություններիբուժումը:

Խապողը

լիարժեբ

հումք

է

վպերամոոկման համար

շուկայիիրավիճակիումումնասիրությումնու զարգացումը,

-

յարացվող ածխաջրեր, հանքային աղեր ն այն Թարմ իոռղողի է աղեստամոքսային, օգստոսգործումը Սորատտում տոբերկուլյագային, արյան 2.

ղմակս, Սսխողի»,

են պատկա«Արաքսենիո,«երնանիս, «Հաղիսիս, «Նաղելիշ: Նոր սորտերին նում` «Արմենիսու, ն «Տոկունո, «Հրազդան,«Հաղթանակը, «Կարմբահխյութ» այլն: Ճյուղի զարպագմաւն համարհնոանկարումկարնորվումէ`

տա) Խաղողի տրտադրությունը 1,

ե ղրանց

հոդվածներիցեն:

"`

-

-

-

10.256

-

գոյյբագրումը, Ճյուղիկայունացմանե զարգուցմունառաբճայինուղիներըսահմանումը, վերամշակող արդյունաբերության զարգացման առաջնային ուղղություն.

մերիճրոշումը, մերդրումներիուրդյումսղլետության բարձրուցումը,

մասնագիտացման խորոսցումը կատարերսգործումբ: ն տեղաբաշիոոաւն

է

Այս բոլորի կողբին ճյուղի զարգագման հիմնականուղին պետք- լինի

արտադրանքիորակի բարձրացամը,մինչե միջազգային ստանպարոների մակարպակը: Միայն այդ պայմաններումճյուղում ստեղհված ներուժը կաշխատի Խրդյունավեւտ: Վերջին տարիներինսեփականշրջանառու

միջոցների

Խառակման,հումբի ձնոք բերման ե արտադրանքիիլուցման հետ: կառված դժվարություններըհանգեցրին ճյուղի արտադրության ծավալների խփատ

Խոզտանը: Արդյունքում,վելսամշակող արղյունաթերության համախոառն արտադրանքիկառուցվածբումգինեգործության տեսակարարկշիոր կազմում է 20. խախկին 30-333-ի փոխարեն:Ներկայումս որոչ աշխուժություն է

նկատվում խադողագործական եմբունհամալիրի զարգաղմաճ տասրարեզում: է ներդրվելնոր Արտադրություն տեխնոլոգիաներով պատորամտած գիճիներ,

բազմաթիվ տեսակի օղիներ, կոնրակի ճոր արտազըրոոդեսակներ:

Հայաստանը իր խաղողի այգետարածքներով, զինեգործությանծավալներով դեռես չի կարող մրցակցել շատ արոտսահմանյսն երկրների հետ, սակայն կռնյրակի որակով լայս ճանաչում ունի: Սովորական ն տեսակավոր

անաարակ,խերետային ն սեղումի

չամպայն վինիների արաաղրությումը Սախատեսվումէ ներբին շուկայի պահանջներըբավարարելուհամար,իսկ հումքի մի մասը կենթարկվիթռրման կոնյակիսպիր, ուպիրտահումբ, օդի, սպիրտդեկտիֆիկատ արտադրելուհամար: Կարտադրվեն թնղեցվածգինիներ՝ պորտվեյններ ուղունդերայինգիմիներ,ղոսնք թառանացնելով տակահճերյոմ կոր ոոակաոն

ե

թադ ազասպրեգյանը մաաչկպյան Պիղո 1 Ջամկատվեռուրյու գյուղատնտեսական արսւոդրության մասնագիտացման ձիմնականճյուղերից տեղը:Ծյաղին ձակայակամվճաս է հասցնում այգետարուծբների այժմյան

կրճատումը: Մուռակաառորիներին ղբաճց մի մասը կարելի է վերականգնել: աանակուկ աարածքի պատճատով հանաապետությանոմխաղալի այգիներիտարածքը հեռանկարումկկայունանամուղավորուղվես 24-3Ոհաղ.եււ

սահմաններում: Հաշվարկայինտարում նախատեսվում է խաղողիայզիների տարածքը համցնել 224հազեա, միաժամանակ բարձրացնելովբերբատվությունը:Համասրւուսախանորեն նան համախոսոն կավելանա

բերքր-

Վերջին տարիներին խտաղողի նոր այգիներ ատեղնելիսնափոսոլառղ» Արա ՑԱՆ Կանի Գպոնգի Աասապեաներկ մետերալ գոր այգիների ստեղծման Լ հների վերակառոցման ժումանյակարդյունավետ է օգաուգործել բարձրշաբութայնությամբ ե բարձըբերքատու այնպիսիսորտեր, որոնբ որակրոլ հումբ են հւանդիռանումզինու ե կոնյակի սպտոսդրության 3.

խամար:Ինչպես խադողիայգիներիտարածություններըայնպես էլ լտոդողի անարնրական ա թյունը կենտ լեն Մրարատիե Արմա-

աար ոիԱրիի ան ամա աաաար Աախարաաք խաղողի

այգիների աաքածության 62.256-քե արտարանբի 83156-ը: Հնտնաբար, իոալողի արչուոդրուբյումնավելացնելը միջոցառումները պետք է ճպաատնեն

հենց

շրջաններում

ճյուղի վիճակի բարերավճանը:Լան, առդանովելով հանաբպետուրյանբնակչության պահանջարկը,կարող է ավելացնել Սան վերամշակողարզյունաբերությանը ն հումքիմատակարարման խաղողիու նրա այղ

արտադրառտետակմերի արտահանման ձավալնեըը Խաղողի համախում ավերոգնելհիմնականումբերքուտվության բարձրացման հաշվին: Այսպես, 1995թ. խոսղողիայգիների տարածության կրճատմանպայմաններում համախատն բերքը8.150 ավել եդել 1990թ.34.05. 2001թ. համապատասխանցուցանիշից: Ուսումնասիրությունները են ցույց տալիս, որ 1995թ. մնկ հեկտրարիբերջատվությունը 38.19»-ովբարձը է եղել

ուրքո նքը նախատեսվումէ

է

1990թ.ն

շուրջ 20542-ովցածր 2001բ. բերքոռովությաւմիը: Լյդ պայմանքերում վարչական շրջաններիտարուծբներում է յատ

որոշ Ցախկին

ապահովվել ավելի

բսկձր բերքաւովություն,քան տվյալ տարվա միջինը նանքասյետությունում: Օրինակ20մ1թ.Արմավիրիմարզումստացվել միջինը106.ճց/տես, Լրարաւտի` 116.8, որը

ն 35494:

է

է համապատասխանաբար 25.2 հանաթւապեւռական միջինիցբարձր

Միենույն ժամանակհանրաապետությունում իաողողագործությոմբ

զբաղվող 9

մարզերի

ե 19

տարածաշրջաններից համապատասիառնորեն՝ տաքբածաշրջաններում միջին բերբառովությունը ցածր է եղել հանբապնտակամ այսսլիսի վատ տատանումները րոտ տարիներիե նույն տարվաընթացքումմատոամշումեն չղտաագործված ռեզերվների առկայությունը: Ներկայումս դեռես չատ են խաղողի ջրման, մարզերումն

միջինից: Բերբատվություն

բերքահավաքի բիմիկատներով բոատմանժամկետների խախտումները: Ադրոտեխնիկական ժամկետներից կատարվածշուտ բերքահուվաքըիջեցճում է շաքարայնությունը,գլյուկոզայի ն ֆրակտողայի պարումակությումը, անուշաբույր

նյութերիբանակը: Պակասում

որոնք որոշիչ դեր

եմ

են նան

խաղում գինու

ն

օրգանականբբուներիքանակը, կոնյակի որակի, հաճային հատկա-

գործում:Այդ պատճառովլուրջ նիշների ձեսվորման իսկ

ուշաղբությումպետքէ դարձվի րասվողի մշակման տեխնոլոգիայիկատարելագործմանը: "նշվահ միջոցառումները պետք է զուգակցվենխաղողի ըստ սորտերի ն շրջանների ճիշտ տեղաբաշխման խնդրի լուման հետ: Արարատյան հորթավայրի

շրջաններըհիճնակամբազա կհանդիսանանթունդ

ե

աղանդերային զինիների

արտադրությանն Խսճրւսպեւտութրոն ընակչութոոնըիասդողիսեղանի սորւդերով ապահովելու համար: Արտաշատի,Էջմիածնի ն Արմավիրի տարածու-

շրջանների սահմաններում խաղողադոբթռությունը կզարգանասեղանի, շամարոյն գինիների ե կոնյակի գիճենյոթի արտադրության առպրահովման ն Նաիրիի տարածաշրջանները ուղղությամբ: Աշտարակի հումք կարտադրեն սեղանի գինիների, շամպայնի ե կոորակի գինենյութերիհամար: Մնդրու

սպառման տարեկաննորմայով մեկ բնակչի հաշվով անհրաժեշտէ /2եգ, որից 45-44կգ խնձոր, 11-Լձկգ կորիզավոր, 4-ճկգ ցիաբուսներ ն այլն: Պարունակում են օրգանիզմի համար անհրաժեշտ ջատ սննդատարբեր,

է վիտամիններ, օթգանական քթումեր, միկրուռաշբեր այլն:

2. Հումք

100-1 0նհոովտ,

սեղանի կարմիր կիսաքաղցը գիճիների

զինիների նե մատամբ

3.

4.

են նան գինի: Դրանք բոլորը պատրաստվում եյութնը, մեհ թանակությամբ եղանակով: տնայնագործական եմ: ն վերամշակվածպահածոները արաահանվում վիճակում Հումթը թարմ Օրինակ` ծիրունը, դեղձը, նուռը, բուզը արտահանմանըավ հնարավորու-

թյուններ ունեն:

Կապիտալատար է, աշխատատար է: Բազմամյատնկարկները(պաղտտու

այգիները հիմնականֆոնդերի ակտիվ

5.

մաս

նն

հանդիսանում, իսկ

տնկանյութերը շրջանառու ֆոնդերի): Պտուղներըեդրանց վերամշակմանորոչ նյուբեր դեղորայք ենհամարվում: Ծիրանի, դեղձի

կորիզներից ստացված

յուղն

օպտագործվումէ

մեջ: դեղագործության ճ.

Աներամեշտ է ավերադնել ճան ցրտադիմակկոն ե երկարաժամկետ պահպանվող սորտերը, որի համար պետական տնկարանները կարող են մշակել ն բազմացնելցանկալի տնկիներն դրան բաժանել գյոտագիական

Պտուղները ճիշտ մչակելու դեպքումապահովամ են քարձր շահութուփոլասդրունակեճ ն շուտ փչացող: բերություն: պահպանելուցապահովումեն բարձր հատուցում: Դրանցից է տտացվում

Դրանք դժվար

Մակայն, լավ

հանրոռպետության բուսաբուծական արտադրանքի 7-85ե-ը:

տնչղեսություններին:

են պատկանում. մշակաբույսերին Պւողահոտոռողտուղատու

Խաղողագործությանարղդյունավեառւթյան բարձրացումըպահանջում է այգելւացի,բերքահամաքի աշխատանքներ գործընթացները տանել այգեբաղի, է Քան մեբենայացնելու ուղղությամբ: Անհրաժեշտ դիմացկուն սորտերի ատացմանուտարածման միջոցովթարձթագնել հիվանդությունների ն վնասաՇոռռ կարնոր է բարձրորակ տուների դեմ պայքարի արդյունավետությունը: թունաքիմիկատներին թատանքաթերիմատւսկաքարմանկազմակերպման

բարելավումը:

-`

-

-`

-

ե Ն բնդավոր կորիզավոր պտուղմերը (տանձ, խնձոր սայլն), շագանակ, պիստակ, բնկուզավորները (ընկույզ, նուշ,տիփլ, նայլն), գետնամռրի, ելակ.բուզ մոշ, մորի, Խատապտուղննրը (հաղարջ, նայլն),

Ն գիտրուսային մշակաբույսերը կիտրոն, նարինջ, մերձարնաղաբճնային

արքայանարինջ, արքայախնձոր, թուզ, մուռ, փշատ նայլն:

նշումեմ, որ ղեռ մ.թ.ա. 300թ.Լրզիշտի 2-ի որղիՌուստ Պատմաբանները ե բագավորիժամանակկառուցվելէ (Էրեբումուցոչ հեռու) ջրանցքպաղատու

ոռռգմանեսմար: խոսողի այդիների

բ) Պտղի արտսողրությումը

Դտղուբուծությունը համար: մեծնշանակությումունի անտեսության ՀՀ

1.

են" համար (պատորաստում վերամշակող արդյունաբերության

Վերամշակվել կոմպառներ, հյութեր,գինիներ, մուրաբա, ջեմ, չիրեայլն): են ավնլին ռրից պատարաստում բերքի կեսից (մինչե 1990թ.) էին 80-100մլնպայմ. տոսի պահածո, 200-260մլն.պայմ. տափ բնական

ե տարաձաշրջանումիոոդողագործությունը կմասնագիտանատ աղանդերային ն Եղեգնաձորում կիսաքաղգըգիճիների, ու շամպայնի,Տավուշի, Նոյեմբերյանի ն հջեանի տարածաշրջանումսեղանի

թույլ, շամպայն կոնյակի գինենյաթիարւտոաւղրութ յամ բացի Աշտարակից,կզարգանա ուղղությամբ:Նշված տարածաշրջաններում, նան իտողողիսեղանիսորտերի արտադրությունը: Անձ տարածումպետք Լէ ստանան լաաղողի«Ոսկնեհատո, «Անխաոլիս, «Գատրանդմակը,«Ռկացիտելի», «Արենի», «Լղսխեթիո տեխնիկականսորտերը: Անհրաժեշտ է ավելացնել սպիտակ ու վարդագույն«Մուսկոռոի»ն «Մաւփերավի»սորւաերինհառոկացվող տարածությունները:Սեղանի սորտերից աներաժեչտ է զարզացնել «1րարատիռ, «աազելի», «Թոսվրիզենի»,«երնանի» վարդագումու դեղին Է ար է ներդնել հասունացմունտարբեր սորտեր: Ճյուղոմ նպատակահարմար ժամկետներ ունեղոգ իտադողիսեղանի ն տեխնիկականմոր սորտեր, որոնք հումք կճառայեն բարձրորակգինիներին կոնյակի արտադրությանհամաբ:

են

Պաուղները արժեքաղոլ:սննդամթերքեմ: ն համաստարուղները նի

Սճմղի համար

երկոււերեք անդամ պակաս առկա է շուկայա» Հումբի արտադրությունըկաճոնավորվում հնարավորություններից: է Ներկայումսվերամշակվում

կան

ուռ

ու

շուրջ

ծախի կանոններով: Դա դժվարանումէ մանը գյուղացիական

տաոեսոյունների ապրանքոնյին առեմանատիակհնտրոռվորություններով, տրանապտաի սպակասով, հումքի տսականու իսայտասբղետությամբ, հումքի որակով, արտաղրութրան ծավալների կրճատմամբ:Դեռես չեն բավարարում տրայի,

փաթեթավորման,գովազդի աշրտատանքները Դժվարագել է ու թանկացեԼներգակիբննրի,շաբարի, կավսաբիչների, տարաների,նորագույմ

տեխմիկպիձեռբ թերումը նե Օղատագոթծամը, անբավարար է շակայի մարքեթիկային ուսումնասիրման վիճակը: Պողոտուայգիներ մշակում են հանրապետության գրեթե բոլոր շրջաններում: «պյաստանում 192յբ. պաղագործությունըզբաղեզրել Լ ընդամենը

1ճխագիս տարածություն, իսկ 1990թ. ճԱհաղխա, որոնկից 34.4հաղեա լիարժեքսյգիներեն. Սեփականաշնորհման մոսրիներինայգիների լիաթժեքության,առգման թրի,թոնաքիմիզատներիու բամանյութերին մեթենայագ-

ոչ

ման

միջոցներիպակասի, ինչպես նան

ճյողի զարգացմանտնտեսական

լծակների ունկաւռուրելիութրոան պրատճառով պտղատու այգիների տարածուԲյունը ն"ազելու միտում ունի Հանբապետությանպտղատու այգիների է Արարատի,Արմավիրի ն Արագամոտավորապես 50ԻԵ-ըտեղաբաշիդիած ծուտնիմարզերիշրջաններում:Այգիներիշուրջ 50:36-ը կորիզավորպտուղների տակ եճ, 47-ը՝հնդավորճերին 3-ը մերձարեաղարձայինմերի, ընկոյզներիու

Հո

աատալիելը:

Պտղի) ամենաբարձր բերքըհավաքվելէ 1988թ.`241եազ:տ,իսկ ամենացանըը 1234թ.48,ճնազ.տ: Համախառնարտադրանքի ձեավորման գորդում

կարեոր լերը պատկանում Լ բերքատվությանը, որը 1ատբ. միջին հաշվով կազմել Լ նձւտ, 1993թ. 142 Ն 200լթ` 47ճգնա- Խիտ տարբեր են միջին չրջանայխ բերքատվաբյանմակարդակները,1990-1905բթ.րտա տարահաչրջանմերի այն տոռուսնվելէ 6.5գԽա-ից(Գուգարք) մինչե է06գղոս(Նաիբի): Արտաշատի, մրմավիրի,Աշտարակի, նաիրիի նովսկինվարչականտարածա-

է դեղն,երկու թյանը նպատակահարմարստալ կորիզավորպտուղներին

սանձ) ն այն) իսկ հնդավորների (խնձոր, կեուսս, սոզոր, բող,

տեղափոխել

շրջանները: ե

րությունների ոչ լրիվ ները ցուց

ոգտազործման հետնանը են:

Տարայի

տալիս, որ պտղաբունությամբ մառնադիտացված տարածաշրջաններ նիմնականում ճիշտ են ընարել արտադրության զարգագման ուդղությոմները.որոնց հետազա խորացումը պետք Լ հիմնվի ինտենսիվ գործոններիլայն օգտագործման վրտ: Առաջիկայումնպատակահարմար է կատարել կառուցվածքային տեղաշարժեր,մսանավորւսպես` Լրարսստի են

որոշ

ն

Արմավիրի մարզերի (Արարատյան հարթավայրի) շրջաններումառավելումը

արտադրությ.-

Կռտայքի մարգերի նախալեռնայինգոտի)

է նպաստել նախատեսվում Հաճրապետուբյունում

նան

վայրի պրոուղդների

տարածմանը: հւստմասբտուղների

ղեռ ի վիճակի չէ ապահովելհաճրապեՆերկայումսպատդաբուծությունը Հաշվարկներըցույց են տալիս, որ հեռանկարում տությանպահանջմունքները: հաչվին։Մակայն,2000թ. տեղականարտադրության ղա հնարվարէ իրագործել

իսկ

տարածությունը, անհրաժեշտԼ կայոնացնել պտղատու, այգիների ղրանց այն` բարձրացնելով հաշվարկայինտարումզգալիորենընդրայնել են սպասվում բերքատվության Մեռածավալ աշխատանքներ լիարժեքությունը: կոնկրետ տ արածաշրջանի Ելնելով յուրաքանչյուր ասպարեզում: բարձրացման շատ կարեոք է առանձնահատկություններից, պայմանների բնակլիմայական հիմնավորվածամակարգեր, յուրացնել ճյուվի վարման գիտականորեն խեղիրների լուծման մ եքենայացման կարպավորել ոռոգման, բիմիագման, անատեսուտնկարանային զարգացնելհամապատասխան աշխոտատանըները, ճյուղի ներմուծում: բերբատուտնկիների վերը ճախաատեսվող ն հնտագա զարգացմանհամար վերականգնման հաճար, դեսի իրականացման հիշատակված ն շատ «այլ միջոցառումների առերաժեչտէ շրջանում, անցումային շուկայականտնտեսություն զարգացած ձեռքում կտմվողտնտեսական, պետության օգտագործել բազմակողմանիորեն ն այլ լոակները:Էլյսւղես, առըսհովագրական

բարձր կազմակերպել թյուն,

հարկույին, ֆինանտա-վարկային.

ի վիճակի ինքնուրույն մանը տնտեռուրյունները գյուղացիական ունեցող խնդիր: նշանակություն միշատ բեքիչիւռշոր

շրջաննեքմասնագիտացված որոչ

են մինչն տնտեսություններառպրսհռվել 20Ակնա լերքատվություն: Այդ տարբերությունըմասամբ ճ ը» հն

ե Արազածոտնի

22.

չեն լուծելու ոչ

զարգացում, հումբի արատպրության Ամասճաբուժական

ամասնաթուծությոաւն Հանրապետությունում զարգացման ՀԱՆ Ա բարդույթները եւապված իր առանձնահատկություններն վարչակա

ո

ու

րի

հետ: Զարգուց՝ բնակլիմայական տճանսականյուբահատկաթյունների ու

հաճարել ձեռք բերված մակարդակ, ինչպես նչել ենթ, Թույլ են վիճակը: ճան կերարտաղրության կարելի: Անբավարար ' գործոնները, բարձր չէ տոհմային վում ինաենսիվացման առմամբ Ընդեւնուր, ցածր է առտոունների մբերասվությումը,

բավարարՀ

ման

ՀԱՅՑ Ա

մակարդակը,

անասնագլխաքանակի աճասճարոձությունումմերզայումստեղի Խամառոռուսխամեցում սեւիականկերողատադրությանը: Հիմնահարցիէությումը կայանում է նրանում, որ եննվելով մեփականութրան բազմամեությանե բազմակացութաձե տնտեսավարմանվրու, աներոավելացնել մեշա 1 բարձրացնել ճյուղի արղյունավետությունը,զզալիորեն տեղական արտադրության անասնաբուծական մթերբներով բնակչության է ամասնաբուծւսվալմերը:Խճգբի լուծումը ենթադրում մատակարարումների ձության նպատակահարմար իրականացում, տեղաշարժերի կառուցվածքային (երդրում ն յողաոցում,զարգացման արտադրությանմոր տեխնոլոգիաների համալիր ծրագրերի մշակում ն իրականացում,հաչվի առնելովհանրապեառթյան եսուրային հնարավորությունները,ֆինանսավարկայինն բաղաբականությունը: գիտատեխնիկական գոլտամ մզղլակրոոն եավաովրին է Ոելորգյուոը են 335 հազար գյուղացիական որոնցիցուրթ 400 հազարը տնտեսություններ, կաթ ն միս արտադրողներեռ: Վերջիններիսվիճակը վատացել է, բանի որ խիստվաուցել է կերայինբուզայի դրաթյունը:8 անգամնվազելէ համակցված ծավալկերերիարտադրությանը,սրակասելԼ դաշտայինկերարտաբության ներբ Ռազիոնալ չեն օզտագործհվումբնսկան կերային հանդակները: պակասել իջել է մքերատտվությոնը: է անճասաագլխաքանակը, համակարգումզթակաթնարդյունաբերուրյանը ագրռպարենային ընդհանուր ղերնում է առաջնային դիրքեր: Ճյաղի ճեռնարկությունների որի որոշակիճասը ԻՈ: ՀԱՑ րեկանվերամշակում, սուրտեռվվումէ ներկրվածհումբիհաշվին: Հանըառլեւտողթյաւն կաթնաթղյունաբերությանենբահամալիրի շուկան ուղղված է աեդականսպատողիպահանջԼ ունենում

Մնիաածոն որեն

Արդյունքում,

թէ

ՆԱ

ճունքների բավարարմանը:

ՀՀ.ում կաթի ն կաթնամթերքների շուկայում իրուղրությունըարոշվումէ հումքային եսուրոների ճերումի ներկա վիճակով Ն հեռանկարային Մերհաշվարկներովավելանալուէ կաթի զարգոաւման ենարավորություններով: ե վերամշակումը: Արդյունքում,առաջինհերբինավերանումէ արտադրությունը

սանրիլիզացված կարի, թբու կարնամբերբների, արասնրի, պաղպաղուկի տրաղրությունը: Տեղական հումքը բավարարումէ պահանջարկի30-3524-ր: Մեկ մարդուհաշվով կաբնամբերքներիտաբեկանճորմանկազմում է 392կզ,

է

իսկփաստաացի` օգտագործվում 140-150կգ: ՀՀ-ում կաթիհումքիձեռք բերմանժամանակկատարվում է վերահաշվարկ, կլսթըվելոսծելով3.ճ24 հիմնային(բազիսային)յուղայնության:

կարի Հանրառվետությունում

երկու ունն արդյանաբերությունը

ճյուղ. մաունսգիուսցված լ.

2.

անքայ

կաբճամթերջների արտաղրուբյում,

սլանրագործություն:

դիտվումէ ջուկրոյում կարի ն կտբճամբերքների Վերջինտարիներին ճիջն` «Աշտարակ աճ հայրենական սողբանբարւդադրողների մրգակցության

«Մարիաննա», «Հրաշք» գրումը», «Թամարան, «ԱՍԱ», «Մուլտի իսկ փորը ն միջին

կաթո,«Շամքթ, Ն արն: Խոշոր

չեն զորձում, ձեռնաբկությանները մածր գյուղացիական են: Մրամէ նպաստում զարգանում ձեռնարկությունները ն չուկայի կաթնամբերբների առկայությունը:Կաբի անտեսությունների ձետվորումը, քացի

պետք է իրականագվի արոոաղրությումից, կարագի

հաշվին:

ոլրոռղյուիյան մեդակամ էներգետիկարձնքի յուղում մեհ է: Զամբյուղի զ Սսի տեղը սպյարենային շատ 4 ար սպառումը Սդոչդիռ,մսի փաստացի է չուրջ 1955 միան կազմում: մսի գիտականորեն Մեկ մարդու հաշվով ւ մակաբղակիվրա է գտնվում: օգտ կազմում է 75կգ, մինչդեռ նորման տարեկան հիմնավորված 29.3. անգամպակաս

23-3նկգ, տյռինքն

բարդ տնտեսությունների

Սխամբերային ննթանամաղերըբազմաթիվ

նաճակարգ է,

որում

կոովակցված փոխոաւարձ տպամարարսուադրատոնտետական ծղառավությունների, վերամշւկող, են գյուղատնտեսական, գորհում նպատակնէ որոնց վերջնական կազմակերպություններ, կումների,իրացման նկատմամբ: մւամբերբների

պահանցմունքները բնակչության առլուհովել հանքապետուեն հանդիսանում մին

նիքն արտադրություն Սսամքերբների անտանաբուծություննբոչնաբուու

տնտեսությունների թյան բոլոր կարգի տեղական մոբիլիզացման, ոնսուրսների Է ծությունը: Այն կոչված սնփական բարձրոցուն որակի ն արտադրանքի ավելացմուն հումքի արտադրության ներկայումս հումք Սական, համար: օգտագործման ձնարավորությունների չնն գործում, դեռեսմիասնական սուբյեկտները ն վերամշակող

անասնաբուհակա դրանգգորհուննությունը շուկան դերես չի կարզտվորել Մեր կանիաստեսումնե հարգում: աղահովման

արտադրող

պահանջարկի մթերքների ճյուղերը

հեռանկարումես

կմճան որսես

բոլոր անասնաբուծության Ժամանակնէ քոգուն շուկայի մատակարուր: ներհանրապետական համակարգերի ն անտանաբուժաթյուն անասնաբուծության Ն կատաբելագորհնլ ո' ճ տոհճայինգործի» «մ1նտանաբուծութթոն կանոնակարգող գորհունեաբյունը ակտեր: նայլ ճորմաաիվ

ճասին»Հ: օրենքները «Անասնաբուժության

կիրառ

ճյաղի հետագու զարգուցմանհիմնական ցուցանիշնեքը բերված եմ աղյուսակներ9,18.11,12-ում:ՀՃաշտփարկներոոմ բոլոր տեսակիանասումմերին բոչնի գլիոսքամակիաճի տեմպերը մշակելիս հաշվի է տանվածմբերոուովութուն թարձրացտանե կերոյին բազայի

արղյունավետ օգտագործման

միջոցառումների առերաժեշտությունը: առաջնահերթ իրականացման

Սեր կանխառեսումներըհանրապետության աղ» անասնաբուծութրոն պարեզում,բույլ են տալիսստաջարկելզարդագմամհետեյազուղիներն ըուտ

Ճյուղերի:

Աղյուսակ 2

Է Գգաւղատճանսավան կեմրարիճկրք թորունմերի զլխ

բոլոր կարի ամածռությոունոնքում Ոուզ, զո

պապաս կառա

|

Լոորդիր լ|"|

մակը

Խոշոր նոքնրոովոր անստոնճեր 94.

ֆամ,

Ճե1 4Ը3

:

հաշվար | կաղին

Յա նտի

ռե

|

ջոր պ

մ

"5"

11.4

վ

ե)

1է

Յոն 33.1

էնճն լո3.4

լք.5

Էղյաւմակ10

Բմանմաբուժտկան մբերքնեի մադր

ծը

Լն հոլանվալին բայն հազ ո

Բեր,

| ԷՅ. | 10յըր.

էր

Ջնոլթ,

-

արո

կ.

ճ)

են

տի

էէ

էն"

«4

ն

ե

Խճ

1.3

2պ.

տեն

տ

|

լ

| | ոճ ո.

են) ԶՆ:

Աղյուսակ11 է թուոնների միջին տարեկանմրերաավարթյումը ամառուննելըի Դողատմտնաական

| ՑուցանիշներՉափի լթյմք. | 1995Ի|Հող | 2նոլթ.

՛ րառ

՛

ճիծ ո.ժ

2.1

Լմ

ս) Ճավարուրումական կմնա Խոշոր եղջերավորանասոաբուհությունը անտսնաբաւծութրոն առացատուր ճյուղը: Հանարոովետության խոշորնղջերուչրջայնագվածհիմնականցեղը կովկառրանգորչն է, անի վոր անասունների տեսակարար ուղղություն:Տամարաքուծության մասկաթնսյինարտաղրական համախասն մինչե աճտունաբուհությաւն արտադրանքի կառուցվածքում կշիռը 54-555:: Մինչն 1990թ,բոլոր տեստուկի կեսիցավելինէր` սեփականա։չնորնումը վ7

ն անասունների թտչունիպայմանն

ն

գլխաբանակի կառուցվածքում իտշոր ձղցերավոր անասունների 'ր կշիոթեղելէ Խեսակարո: ն չ ամեմւամեծը

տատանվել

ճԱտշոն.իսանմտններում: Վերջին լճաամման պայմաններում այն նուց

ԱՆ

անասոճների գլիոսբանակի է մնագել: ոծպես մնծ

ՄՔաթննդրուությամ զաթցացումթ

ԹՑՈՒԶ

|

աջին

|

2օոլր. Յկատ

արմեբիմինչե ՏԱՏԵ-ը Տավութ րության մեջ հաճախածարտադրանքի ուպսկինումսսոսցվում էր կաթից, ռրը 2500թ.կազմել է ղրա մոտավորապես կեսը: Ուայմնասիրվողմաճմաւնակոհատվածում հաճուսպետուրյումում պանը է եղել կովերի միջին Այն 1900-շդԱւթբ.իջել է 6494-ով ն պաբնատվությունը: կազմել է 1ծճոկգ:Չնարսն դրուն, նայն տամանակահատվածում, որոշ տնանսություններում մեկ կովի տարեկանիջին կարհատվությունըկազմելէ ավելի բան Հ0Ա0կդ:Ինչպես տնոնում ենք, կաթնատվոաթյում բարձրացման են ոչ հատ ուղղութիոմբնույնպեսճյուղում բոլոր ռեզերվները ոգմասգործվել: պածր են նանե մատտվությում պուպանիշճերը,Չնարած ղյրտմ, 2ոնլբ. մսի համախոան աքտոադրանքի արմժեթի կառացվածքում մասվարի մնի աճել է ն կազմել1 ւտեսակարոոր կշիռրխվխուտ ճաիտոտնիականաշեռրհմաւմ 4044-իդիմաց:Ցանկոդիէ, որ առաջիկույումգլառքանակի մամանակաչրջանի հետ այն կկազմիռչ ավելի, բան 40-4556: վերականգծման Ինչպես արղեն նշել ենբ, առվարաբուհությաններկա ծանր վիճակի

անկումնու կերույինբազայի անմխիթար եիմնականպատճառր զլխաքանակի 1: Ուսումնասիրությունները գույց են տոդիւ, որ Խասնրապեստուբյունում վիճաւկն կան բավարարհնարավորություններ խոշսը եղջերավորանոտուններիգլխաքանակն ավելացնելուն վերականգնելըհամաբ:Ալրոպես եանրբապառության կամ մուտավը» օղատապորհելի հողնրի42 օ-ից ավելի օ գյաւղատուոնաական ես բնական արուռննրը Իսկ լաս: զիտական ըապեռ եռգեավեա կապմում ն Խա րճական մեկ նորմաների հաշվով կարելիէ կանխրաանտումմերի արուռների

աաագուաաթանը տոտ Ա

-..----ծ.«ււ....

արդյուղովետ պունել | գլուխ:խոշոր ն

տ. կարծիքով, գլխաթան

նշանակումէ,

բ

կաի շալ Հը Ա աան վերլուծությունը նդջերավոր ԳԱՆ Սարթերն նանըապետության ճախկիռ

Հա.ԱԻՆ ՅԱՆ

ո էջմիարնի ԱԵԱ ե

անձրաժեչտէ ուդղել Տան

գույց է աալիս, որ

44:

խոշոր

վարչականշրջան.

(Տ, ԱՆԻ Շահումըսնի՝ ավելացել Անան աան, ի տարածքում տավարի

:

Կան

րինակ, Արմավիրի նախկին կխաբանակը են սեփակադաշնթրնումից ոգել հաղրամյանում` 15.9:4-ով:

աա

Դոս

Էչանակում է,որճյուղումկան "

այն

է

Լ:

րով

որ

Ժ գրախմանը նղջերուվորամուսուն:

Դտ

հանրապետությանպույմանները թույլ են ասսլիսաարեկան

միջին Խաշվովպանել շուրջ

հազուր գլովս իտշոր եղջերավորանասուն:

է Սան 1982-1985թբ. փաստացիգլիաքանակով, որը Հաշվարկըհիճնավորում

եղելէ

ճեն

հաղար զլիւիցառվելի:

Ճյաղի արդյունավետության խողիրներիցեն բաթձրայմամ առաջնահերբ

մբերւովոթյան քուրձրագմած վիճակի բարելավումը, համայ»

կերայինբազայի

իրականացումը, հոտիվերարատադրության կարգավորումը, լիրմիջոցառումնեքի (կաթնատու ն մմառռու) ներմուծումը: բարձր մբերւստուցեղերի,անասումմերի ցեղի կովերիներմուռումըկնպատոոի Այսպես,մե իտայտաբղեւտ միջինկաթնա-

գիտնականմերիհաշվար» տվության զգղւի ավելացմատը:Հանըապեսարթուն օգեռագործփոծ եՌարավոքուրյուննել: կով ւմյղ պեղիկովերիքւտակը ճավոտուսկանուրմար հոտդնել10-1556-ի հուռում

է

գ`

այժմրսը 5.75:-ի

տա. կոլիտ բրդի ւրատդրության բաղրաս գեղի ոչիտարներըկիաակոռլիտ Ուսումնասիրվող ժամանականատսեփական բազա առեղծելու մսպառտակով:

դիմակ: ՍԽի տարտագթությոն ազերոցումը անհրոմեշտ 1 կազմակերելելինտենսիվրտմուն Ճանուղարճով, ճառ թտմում իրականացնելով

ժամկետի հիմնավորված կրճատում:

Ննեբաժեշտ ենթխաճարում Սչել կովերիտճատկլարաը

հարմարոճը

եռսւում:

1յք

կշռիանոպաւակոա1990բ. եղել է 38.4, 200լթ.-ին հասելէ 42.555-ի՝ իսկ `

Սորձատիվային 40-42:--ի փոիտորեն:Այդպիսիտեսակարար է կշիռ հնարավոր

մասնազիտացված առանձին տնտեսություններում, իսկ հանքառլեսդուիյոո մառշատբով այն իրականչէ: Մնում է եզրակացնել,որ ճյուղի գլիասքատսկի հաշվառմանտռպարեվում տեղ եմ զտել լուրջ թերու-թյուններ, միան

որոնց

վերացմուննպառուսկով, կարհում ենք, մուուտկոա տարիներին հանրաողետությունում աճերաժեշտ է կատարել ազասունների հաշվառում (ուննրաժեչտեն

հուռում կովերիտեսակարար միջոցառումներ կշիսրնորմատիվային կամ հանրանտոթյոն պայմանների խամար նճպատակահարժուր ման

մազարզակի

որ աւսաատակալ

Թվարկված միջոցսսչումռերի իրականագումր հնարուվորություն

կտու

թարելագել ճյուղի վիճակը:Կաթի ե տողվաբիմճի արւռաղրության ուղդությամբ դրական տեղաշարժերը, կարծում ենը, նպատակահարմար է առաջիկայում խորացնելՄեր կարձիքով, խաշոր եղջերավոր անասուններիգլխաբանակը հաշվարկային տարումհնարավոր է հասցնել ենն հազար զլրփ. շոցլք. հկատմամբ ավելացնելով16.4, իսկ կովերի գլխաքանակը է Սախաստնսվում

որո) չափով պակասեցնել: Գլխաքաճակի այդպիսիտեղաշարժըճբերոռովոււ թյան թարձրաւցմանարայմաւններում ենարավորություն կտու 15 անգամ ավելացնելկաբի արտադրությունը:Զգալիորենկավելանանան տտտիսբի մսի

արտաղբությանը:

ը) Ոչխարաբուծուիյոն «Համ

ոյխարաբածությաննզարգանամ

աղղությամբ: Հեռանկարումես

կարեռը տեպ կզրուվի.

թանի

մնա-քրղա-կաթնային ոչիտորաբուծությունը անասնաբուծության մեջ որ

դրա

է

համար հանրապետության շառ

շրջաններում կան բաբենպաստ բնակունպայմաններ:

ԲուծվումԵն նայկուկուն

դմակւավոր կիսակոպտաթուրդ (զորգագործությանհամար) ն

կիասկուղիտոլ

է:

վածումմանրեղջերավորաճասունների գլիսռբանակըսւմբնդռատկրճատվել Դորիսի (254), Սաանձնապեսպակասել է Մեղրիի (4654), Նատիրիի 836, Կոտայքի Ն Վարդենիսի (2442) նակին վարչականչրջաւններիտարածք:

ե Նոյեմբերյանի,Իջնամի,Ֆաշիրի այլ տսրածաներում, իսկ Բաղրամյանի, նույնպես այն ռորոչ չափով ավելացելէ: Ճյուղի մբերւատվությունը շրջաններում կազժել է 2-3-25 կգ, զածր է եղել: Մեկ ոչիարի հաշվով միջին բրդաղովությունը այն տսառանվել է 1.0-3,2կգ-ի այն դեսլբում, երբ առանձին չբջանններում Լ առանձին սահմաններում:Մսի ելքը մեկ ուիոսրի հաշվով եղել 84-92շկղ, իսկ տնսնում ճյուղում կտն ենք, կազմել Լ մինչե Լտկգ: Ինչպես

շրջաններում

նթե

ռեզերվներ: Ոսումճասիրություններից պարզվում չոզատագործված մինչն 1940թ. կարելիէ որոշ կրճատումը ոչխարներիե այծերի զլիասքանամի միգրոացիսյիհետնանք, երկրաշարժին բնակչության չափով ճյուղի տարիներինդու կարելի վերագրել միայն տարս սեփականաչնորձման թանզի կերային քաղաքականությանը, նկատմսմբ սիուլ կառուցվաքային հաշվին(մանր է տեղական արտադրության բապանայստեդ ապահովվում ոչ կերային բազան բնական արտտքերը եղջերավոր անաւուններիհիճնական է, որ

բացատրել որսլես

կարծիքով մասնագեւո-գիւոմականների են): Հանրապետության խոտհարքները սրմհել գլուխ բնականտրոտիհաշվով կարելիէ արդյունավետ Դես ավելին, 1781-1ՑՈթթ. մանրըեղջերավոր մանր եղջերավոր աճասուն: մեկ ենկտար

անասունների զլխաքաճակը

տատանվել եանրոաձդեւռությունում

է

22ճն-

համրաառանց բարդությունների սահմաններում:Հետեարոաւր, 310շեազ գլխի ն

այծ: Մեր գլուխ ոչլասը չուրջ (400ռազ հնարավոր է խնճառել պետությունում ճյուղի վերականգնմ կարծիքով. անհրաժետ 1 անհապադ «սկռել Ն ստերջութում մայր ոչիոսրների գործընթացը մորթի պակսաեցման միջոցով: Հաշվարկայինտարում մաճր եղջերավորանասունների

նվազեցման

Լ ճուտավորապես1-7 գլխաքանակը 2001թ. նկատմամբ կաբելի ավելացնել զրերե որ եանրապետության անկամ: Դրան կնպաստի ույն հանգամանքը,

խնամելուիրականենարավորաթյումներ: մաբզերումկան ոչիտորներին ն ե Այսինքն, կան այն կերային (բնական արտտներ խոռտնարթներ) բոլոր

5)

նյութատեխնիկականշինություններ, գոմեր

ն

այն)

պայմանները, որոճթ

անհրաժեշտ են ճյաղում գլիաթանակի վերականգնման

ու

պահապաճտեն

Լ իրագործել հոռոսը: Գլխաքբանակիավելացմանըզուգահեռ անհրաժեշտ

մթերատվության բարձրացմանմիջոքատոամների նամալիք, որին առաջին

հերթին կնպաստի կերայիճ բազայի ամրապնդումը: գ) Խոզարոռմական,

աանաե լովուրաա խոզերի

մսի արտադրությանն Հանաապետության

սպառման

տեսակարարկշխո ուներ մինչե 2001բ. պակասել պակսունլէ նան է 3.1անգում: Համաւպտրատամխանորեն կեսը 1988.1990թթ արտադրությունը:Գլխաքանակիմոտավորապես տեղաբաշխվածէբ խոշոր համալիրներումն մեբենարացված սրաւդճուռովէ99նր Հիմնականումհամակցվածկերի անբրավարտպաթյան

խոզի մսի

հետո, փատտորեն,վերագել Լ

ներկայումս դրանըմի բոչնաֆաբրիկաներ:

մառք բոլորովինչեմ գործում, իսկ

չնչին մատով,հրնմականում նն իրենը հզորույթունները նյուսներըգործում կազձի որոշ մոսը: Որոշ թոչմաաթմայրական խնդիր ունենաղովպահպանել մախկին ննարավորունն վերականվնւլ սկսել հիկաներառջոդաթյամբ Ե րնանի, Գյամբիի, Կապանի Լուսակերտի, թյունները Օրինակ, 11րգմու, 1990թ Արաքաը՝ Չմայած ղրան, թունի գլխաքանակը թոնաֆաբրիկաները, նան է նվազել 2001բ-ին կրճատվել համեմատությամբ ասել է թոնի մի ն ձվի Համասըստասիխոսնորնն

մթերատվությունը:

անի ատ

սրտտճառը համակցված Ճյուղի այդսլիսը արտազրությանը: Է Ատերսժեշտ է նարատակառւդղված ճգնաժամն արտադրության

իր

կերերի

Ր

վերականգնելարդյանաթերական

քաղաքականությամբ կառույվածբային պեռթ է տաղնկգվի հզոր մերուժը: Աս թոչնարուծությոան Ց հատակգվածկերերի ԱԱ հաշվին

ֆերմաներում: հումքի ըերմուհճան համառվատասիուն Անհրաժեշտ խնդրի լահման վերականգնման արտադրության բազտյի ամրապնդման տանել արդնաթերականխոզաբուծությունը:հսկ աշխատանք ըայնածավալ ամոզումեմ,

կախված է հումբի՝ սուբային հստռիկի համակցվածկերի արաադրությումը երե համակցված որը ճերկայամսհամարքտ ի իրականացմում: ներմուծումից, համար աճերաժեշտմիջոցներիձեռք կերի ոլրոտղրության վերականգնման բերման ուղղությումբմիջոցառումներչձեռհաքկվեն,

ետ:

է

ԱԱ

հայվարկային ուսումճամիրությունմնրը ռր

տղդությամբ:Մեր թոչնի գլիոքանակըավերոցնել24 է տարում կարելի հանրապետության Է կախաաակա ոթգոմն ավուր 1` աճատգրադյոնն

ՉՎի մսիարասաղբությունը: կավելոճա Սանբունի առո: արդյունուքելրռկան անդամ: Զպաղիորեն ն. կրա

վերականգնումըանլուծելի խնղիրներիառջե կկանգնիե խոզաբուծության Լ ենարավոր հանրապետությունը կորցնիայդ ադուբյամբ ստեղծվածեզոր է վերականգնել աղառադրական խոզերի ճերումը: Առաջիկայում անհրանեշտ տյն նավով, ճրվեսգի գլխաքանակբ ե մսի արտադրությանծավոպները. մ խողի մսի ընդեսնուր արտադրության ետնլատպվետությունում մսի տետակաքարկյիոր կազմի ոչ պակաս, թան 2036: նպատակով հաշվարկային տարում խոզերի զլխաբանակն առաջարկվում Է հասցնել Ճյողի զարզագման բարձրացնելովման մթերատվությունը 20նեազ գլխի,

կառուցվածքա: ադ

համար միջոցառումներընավս ն առաջ պետբ Լ ուղղվեն կերային բազայի ամրապնդմանը:Դրա հեւտ մոամամանակ,անձրածեշտէ մշակել ն ներդնել ճյուղի վարգզտգմանը նպատակաուղղված, տետեսականձամապատասխան համալիրը լճակների ն տեխնոլոգիական միջացառումների ամբողջական

անգամ:

րար կւքըաոլիականան

նե ձկնաբուծության շերամասրահության

գազանաբուհության, ծության, չնայած այղ ճյուղերի բարձր արդյունազետությանը

ն հնարավորությունները, հանար հտմապսատասիտա զարգացման դրնց նանթապետությունում

Աա նՆՆ ն

ի ՍԱՀԱ

ԱԱ բաթ

ԼԻԻ

ֆախոաումակ րան աի թա արունե

ծրագրերը, զարգացման հւաճուլիր որոնք, կարծում ենք, մշակել ենույղճյուղերի նսկսել դրանց պահանջներին

է

հարմարեցնել այսճիտ

կարելի հաջողությամբ

իրակունացումը տարիներին: մռտուկա

դ)Թռտւռբուծաղվոր ը:

Հանրւասլետությունում բոչձաբուռությոնը զարգանումէր ճիմճակաոնում արդյունարելաւկանհիմբի վրաւ. Աինչե 199|բ. տյատեղ գործում էին 27 " «2

Հ.

«ՈՒՄՔԱՑԻԼՆ

բի

ՌԵՍՈՒՐՍՆԵ

ՎԵՏ

ԱՐԴՅՈՒՆԼ

ՕԳՏԱԳՈՐԾԵԼՈՒՆ

ՀԻԱՆԱԿԱՆ

"Ն ՈՒ

ՏՈՒԶԼՆԻԽԵՆ»Ել

ԳՈՐԾՈՆՆԵՐԸ

:

Համբառլեւղություը տնտեսության հիմնական

են խճդիրճերիը հանդիսոյ»

նում" ոչ միայն հումքային բճզեւյի ո

» ամբռուքնդումը, ւս ոա

է արաաթար ա

| բտւդրությունու :

Հար ընդեանուոցնող

որոշակի ատնսակը նյութերի կամ հումբի(կգ, տ, սրոյմ. առուր, դկլ ն այլն) ծաասի հ երությունըայղ ժամանակահատվածի տարեկան ին առրտաւ-

ապբաճքայ ազո,Լնղրանքայխն արանը աքտաղրանրի(նամբերույին հուշվով հումքի եմ մյուբերիկոնկրետտեսուկի աՆ տությամբ) միսռվորի լ

եկ

նվազումը վկայում Լ դրանց ավելի տնտեսվար ռգտոոգո թեման մասին: Նյութաւռարութոան ելի է կիրառե հաշվարկի հայտնի մեթոդները կաբելի լե ն բնուրբու համար: էլյսպես, հումքատւա,

մ ակո Հաա: ագար. նատար ր«ավա է ՏԱ Անա աա աանաեի: հաշլադի Աաաա գիլ Ընդհանրացնող յնքա: » Հմի հոոշվարկվում բռդարկվող արտաղրանքի կամ ա) Աաաա Հրա աաաարն արի աոան ա աա Արթ ը ւու Ն ԱԱ արդյունավետությունը,բոլոր : օգտագործվածները ամբողջովին: ԻԱ աի ձեռմարկություններում, մաքուր, միավորումներում արտաղրւակած Ա: " աԱ մակարդակի Հանա երա Նյութաւումրությունը Արի սարայ ոեսուրաները, տյդ ձտիաներով, ամորտիզացիայի, միսովորի ԱՐԱՆ ա կարեռրոա- դորմերում ճեսուրսների բնսոնթերւային ե մական արտաեւյոությամբ միավոր Նյութական աակալաաակնրն հաշվարկվամ ԷԳար աննա ՀԱԱ կազմակերոլելու Արա րրա ռեսուրսների հարաբերություն Աաաա Հաա» ապրանքային հրուսղրւածմքի նկատմամբ արն աար ընդհանուր արդյունավեւտությունը: Հումբի

աթնանես

ման

արզյունավետոյմասնավոր վնրլութական ներով Ընդհանրացնող գուցանիշ. ցուցանիշները են միավոր րնուրագրում հումքից արուաղլոս մեոավ հությունը:Վերլուծական ցուցանիշէ հանդիսունում կոցկրետ արտաղրոնբի կորտ» ադա աաար բյումը գնահատվում է

ե

ցուցանիչը

ամ

է

բվում ն

ո.

տ

ադաաաի

ոՀ

է բոլոր բնուրագրում Այուբակաւն հումքիողտազործումը: Այն որոշվում է նյութական

հոյթանթաւյին արտադրանքի

Գույն նյութական

ասբանքային արտազրանքի հաշվով:

որպես տատքվա ընբացբում

գործվող ճյուրակեն

Պատադրաթյում

ժախսերի

ա

ը

հաշվովն

Հարի:

հանարաակեկն ավոր Գարեն

հատվածիապրաբային ԱԱ (դբւս

ցուցանիչի միջուավպատրաստի արտադրանքիմիավորի է Ոորձատիվային ծախսերով:Որքանցահր

սն

ար

արան աայավ մակար Սարեր հումքի քնդհանութ պահանջըարտաղրանքիորոշակի ծավալի ւ աաա: «անք րար աւք աջա ագարի րթ, Լ. որը որոչվամ է տնտեսությանկաղմիցաբղյունես» րաքանչյար ճյուղում արտադրանքիարտադրության համար ց թայն «ական կարերի կարա աԻ Ի Անվան չսւիը կուխվ ՏԱ աա աՆՔ ՀԱ թեական որկնութաւ արարո նորս ճան հումք) ԱՒ» Աա ԱԳՆ Ե

արրոգի

Աքանարուն արավ

ցով

արտակար

Ար

չպոյ

ո

Բալու

ա

ձախաերը

են,

տարեկան

արժեքային արտանհայտաթյամբ նյութերիավելի տնտես-

ագաւգոթենաւն ձում, այոինքն գույք

աոաղիս մեկ դրամ տտպրանքույին արոդաղիանքի հուչվով հյութաւմորություն նվազում(ղրսմ):

Բնամթերույին Խրտաղտությամբ մխավորտպրարքային հաշվովԱյաւթական րեւ արաղրոոնքի ուրսներիռւխոթ որոշվում1 որսլես տարվա

ընթագքում

արուն ոեսոար Հ : ՆԱՆԱ դեպքում

հու

նթե

արու

Է

տարար

Աաաաավե ան արմա Եար ամա

արզոմե՝ աի աին ին

բազմակողմանիոր

բար,

Կանը

Լետո Աաաա

Բրա

րար

ա

տառապեալ

աոա վուն

կարար

Աա

աաա

Աաաա

Եղա,

Ալազան

աաա

եա եան արար մ կարմի է անավելագույնը որան աոան Գարա ԱԱ 2 Ն նարար նեմաա անան

ռեսուրոների տճանսումը կարող ԲԱ 2 Աաւգաաաա

Համբի

ազա

ԱԱ

կավի,

երո:

արակագակա արարը,

ԱԱնխկաթ

րակն

ավար

համար օգտւս-

ղինամիկ

ՏՎ

արտաղբությամհամար

աայ

աղ

(ղրամ) Այս զոացանիչի

իջեցումը վկայում է

անքրաճեչւղ Ա.

Լ

արոր» ԱԶ ՈՒՆ ԱԱ ԱՆԱՆ որքանովմեծ է արտադրանքի բողարկումըկամ եկամուտը մ իավոր Այս ցուցանիչով հումքիցէ բնութագրել կարելի ինչպեսառանձին հումքիօգտագործման այնպես էլ Բացի դրանից, այն կիրսավոմ է Լ ամբողջովին ճյուղումհումքիօգւղագորհման վերլուծություն եսոքար: բավ

րությու

Ճ6

լինել:

անարա

զիտահեւոսւղոսուկան եողաղուռություններում-

Արզյունբողմ,

ի հայա բերվում ներտնտեսային ռեզերվներ,որանքօղւուսգործելով կարելիէ պակասեցնել հումքիփաստագի ծախսերը միավոր արտաղրանթի հաշվով, հետետբորն է

ՈՔԻ Հումբի

սգտագործմուն

վերլուծությունը մասնավոր ցուցանիչիթգնությամբ կատարվում է, համաղրելով միավորարտագրանքիհաչվով հումբիկոնկրետ տետակի փաստացի ծախուր հեւռ կամ նորմատիվայինի համեմատելվ միավոր Հոմքինպատրաստիարտաադրունքի փասաճսցի ելքընորմատիվային հետ, ելքի Հումբի օգտագործման ե ժրդանավետության մասնավոր Էչ գործակիցը ռրոշվումէ

(Գեյ

հեւռնյալ բանամեռվ"`

ՀԱՆ

ՍՔ:Հ3:

3» (Ծր)

-

3: (Գո-

Ծա:ե)կամ

իչ: լ

Բո»

փաստացի

արտադրանքի միավորի հաշվովհումքինորմատիվային

արտահայտությամբ ձախը բնամբերային Եջ, Ել

միավորհումքի հաշվով պատրաստի արտաղբանքիփառաացի ն ճորմոռտիվային ելթըտոկոսներով Որոշակի տետակիուրտադրանբի բողարկման Ժամանակ հոմբի -

1 (զմի

Սննղարդյունաբերուկան ձեոճարկություններում հումբի ոգտւագործման

րդոտազնաությունը կախված է արտադրության հիմնականդորսոներում

առկահումբաւյին տնտեսման ռեսուրսների Լ.

2.

հռւմբիձեսքբերում ն տեղափոխում,

երեք

զորոոնրերից, :

ձեռնարկությունների մրահեսռներում պահպազում,

Հ. հումբիարդյունաբերական վերամշակում ն հսոնոլիրոգտագործում:

գործամ մեծ տեղ է բացաւորվում է նրանով, որ բարձր է հումբի որակը այնթամ մեձ է միավոր հումբի հաշվով աբաաղբանքիելքբ: Հումքի ղաշտ-ճանապարհձեռմարկոաթյան գործընթացում հաճախ մեձ կորուստներ են լինում: Ուտտի, խիստ արղիական է այդպիսի

Արա

Դա

կորուստների ղեմ

փան,մերեճույացճու,

ն

հատուկ բեռճաբաաոխ-

տեղափոխճան, ճանոոպարհների կրճառոման

միջոցով: Օրինակ, գիտական ու հետւսզոտությունները առաջավորփորձըցույցէ տսլիս, որ տեղափոխման մամանակ,տարբեր տեւտտեկի բուտաբաւծականհումքի կորուստը կարով է կազմելմինչե 1055: 18:աասունների կենդանի բոռշիկորուստը ՀԱկմ տարահուբյունից, տվաոտրանոաորտով տեղուսիոլթմաւն

աաա :

նւ աննա ը:

թոր Բե սագն

հՀՆՀԹուն

ղերում կազմում

ր

ոուգողաոր

որո մարը

Ճլ.-:

Աներաժեշտ է անենալ հարմարեցվածտրանս»

պայքարը:

ՆԱԼ

երտ,

է

ե հումքի տեղափոխումը կ տպրանքամաններ կազմակերպել հեռու Ճանապարհներիվերականգնումը, ոչ տնտեսություններից

հումբի տեղսոիոխումը, նհատկասեսներկույումս, սեփականմանր գյուղաիականտնտեսություններիպայմաններում, ձեռք են բերել խիստ հրատա«պաշտ-ճանասրարհ-ձեռնարկություն» հարոտբերությունների առանցքը: Հումքի որակը տեղատրոխոհան ընթացքում կախված է մի

հանգամանքներից` տարածությունից,

է յաոՆ. որսորոթ

ղրանց

շարք

6ղասավորվածությունից,

եխանիկական ն մբճպարսմալին ազգեցությաններից, ճանապարհիվիճակիցե, ենակարնորը, վերամշակման ձեռնարկության հեռավորությունից: Հումբը 0շվածպայմաններիներգործությունիցկարողէ որոշ չափովվնուսվել`փչանալ, արտապրանքիարղյումաորը. ի վերջո, բացասաբար կազդի արաաղդբվող

կարե հեռավորութ աոան Հարի

տոաթյանվրա, համապատասխանորենթարձրացնճելով այղ արտադրանք ի Օրինակ, հումքի թազայի հեւո

ե

վերամշակող ձեսնորկության

կապված: ԱԱ

ի աան Ար Հ զա համուր որեզամանհրաժեչտէ Ձերկբել լոլիկ: արտադրամասի 30Սա

աի Շտտ

մի տնտեսությունըգանվուղ 30կմհեռավորությանվրա: է |5կմ, մյուսը՝

"Առաջինգործոնը իրականացվում է որակով հումբիձեռք բերճան,

տրանսպորտային միջոցների օգտագործման,հումրիբեռնման

Հումբի անտեսման

պետք է զառնան հոռմբի

պատրատտիատրտուղրանքի միավորհաշվովհումքի

"Գտագործումըավելի արդյունավետէ, երը Եշ

4":

:

Պայմանագրայինհարաքերությունները աաա

(Գւ« Եջ չել)

արտահայտությամբ ծախսը բնամբերձային Յո (Ծլ) պատրաստի -

րաոր աար աալ

'

Աղրոսակ13

Խլաղեւոաւյի ք ուրան Մ

որում,

|

Հ

Լ լ ակիի ննա,րամ

1. Լոփոոմեջննայի ո բեռնատարողությունը,

Սնձությոնները |

30000. Հ.

լ.

| |

աաա աւլանք Ք. | Ավտոմեջենայի արագաթյանը կմժամ գառան Լ--3.. հոխանրի թորած Լցեղնտաաինաւ նանան անյ.

` իա

|

Ա

Հումբի տեղուփոխման խամար :

ընտրելենք ԶեԼ-|3ը տռկնիչի բեռնոտար 4տ է: բեռնսոուորողությունը Լոլիկը է 1-րդ համարվում կարզի թեռ: Այսինքն, ավտռմերենայի բեռնամուռ բողությունը կկազմի` ազառմեքեռա,որի

410:

Հումթի առմկորուտտ

100-258

տ:

տեղափոխման համար անհրաժետՆ հաշվարկել

ավտոմեքենաների սրռնանցը": 1.

Դրա ձամարանհրաժեշտ է

որոշել`

մեկերթուղուտեողությունը, Տո՛

ա

շանք

Լ,

Բ ՌՈՔԹ:

ԱՅԳ երթուղու հեռավորությունները եաշվարկված .

-

երկու կողմից,կմ,

Բո բեռնման ժտմանակն է, Ք/Մ, բեռնաբափմլաճ

բուպե, ժամանակը, բուվե,

-

Ախ ավաղճեթենայի միջին արագություննԼ -

որուն

մա բիվը. 2. մե

երթուղիների

կիլոմետրիինքնարժեքը, դրամ: բեոնմանն բնոնաթափման ձախունրնեն, դրամ:

Ծրո-1տ հումքի

Խճզրի լումում ԼՌրոչենբ մեկերբուղուտնաղությունը.

ՏԱ Վ025402512Ժան

/-ին տնտ.

Ցա

2-րդ տնտ,

Տարր

Հմ

.

2-րդանտ.

ման

ւտնողություն ը1, ժամ: Պավտոմեքենաների քանակըբեռիամենորյատեղափոխման հաճար.

։

Հրաաշոտ.

բֆք

Գ

Պո բեռնափոխաղրումմերի ձավաղն է, տ,

Բն.

-

Այս բոլորից հետո

չտ է որոյել՝ ներոթժի,

ա

տեղափոխմոաւմ վրա:Այն հաշվարկում ենք :

2-րդ.տետ.

Պո- Էտբեռիգնմանմիջին գիննէ, դրում,

«բոր ԹԱԵոիլդորը դբ իՏթառաա Հոաաոն Դրեկու՞,շոլ

չը

տով՝ 3,

2-իղտն.

«126.8» ղդ

ԸԾ

հետերսը Բանաձեռվ,

Էն-ԲՓՍՀԳիԲՓԾ»Ծ

ԷԲՓՇւռ

րՀԱ ՒՀՑԵԵ ո»

Ոոգա

ք

աաա

ընդամենըծախսերըբեռի

կաի

Յոր

ԸԾ

-

-

տ

300:

300.43005Է53. 0.15

Ւ

300.1Է 2005

3070.գ5

-

: 300.)

Հ

հազ.դրամ հազդրում:

հասնելուսրոհին, հումքի ինբըւսթժեքըգործարան Ի-175:300նազղթամ րնանա. | ո

խարի: աաա երչպես տեսնում

ի

ննք

Հանա

դեսը, միայն

պայմաւնների է հումքի ինբնարթմեթը բարձրանում հաղաւսար

ՆԱԽ Արուպբոճնել,

ավփտռմեքենու

Ւ

հնռավորությումից կախված| տ

Ուղքոլ Փե

Վո2.

համոմբ. եղսոիոխման ընդամենը ծախսերը 300ա լոլիկի ԺԷ100.1 7275

Հաշվարկենք ՛

Գաս ավտոմեքենայի բնոնաւտարողության գործակիցը:

«ՂՏ

3Որոչենք ավտոմեբնճառնրի բանակը30ժսո լոլիկի ամենօրյատեզավոխհումար.

-

ԱԹ.

Ո25Վ02ա1.954ամ

"

օրվա (8 ժամ) ընթացթումհեռարավոր ՀՈրտյենք մեկ աշխատանքային երթուղիներիբիվը: Տաշխ.օր- մւշխաունքոայինօրս տնողությունը,ժսոք: Էին տնտ. «67» նրբուղի Եթ»

տնող Տամեր ՖԵ

Աոխորտեող. աշխառռանքային ճրվա

որաեղ՝

մ

՛.

Օրմե

Լ.2

կմժամ:

ճրվա (8 ժամի ընբացքում հնորչովոր

ՀԵԹ»

հջու--տ

Աա

|

կազմում իսկ երե հաջվենք,որ հումքըմինչե զորճւորաւնհասգնելըփմացումները են 1-ին անտեսությումում 34, իսկ 2-րդում` 4, տարո որազյալ նուքը կկաղմի՝ «8

իթտնտ.

լ.

30052:108-

2-րդտնտ.

30054:

շցգտ

Տ

ՏԵՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ, ՎԵՐԱՄՇԱԿՈՂ ՁԵՌՆԱՐԿՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ

ԵՎ

ԱՐՏԱԴՐԱՏՆՏԵՍԸԿԱՆ

ՓՈԽՀԱՐԱՔԲԵՐՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԻ

ԿՄՏԱՐԵԼԱԳՈՐՇԼՈՒՆ

ՀԻՍԽԱԿԱՆ

ՈՒՂԻՆԵՐՆ ՈՒ ՄԵԽԱՆԻԶԱՆԵՐԸ ՀՀ

4. ԳՅՈՒՂԱՑԻԱԿԱՆ

100-288տ-

տ-ի ինբնարմնքը'

1-ին ին տնտ.

7274:

:

Բ2 հազ Հւ

զրամ

-

7950:288-276ն աղ.դրամ

2-րդանտ.

ԲԱ»

:

ԱԳՐՈՊԱՐԵՆԱՑԻՆ

էլ իրենը հերբին ազդում աաաԱրձրաց ո փչացումներն Նրկո գործոնների ազդեցությաններքո հրես

եսնում

իռ

Է

)

են

բ:

ւան ինբնարժ բների տարբերությունը կազմումէ'

24.74 2.80 հազ.դրամ: է ենարավորություն Հ

-

ՀԼՏՈԵՑ» եումքը Լէ. առաջ, աավԱնյուր կորստի կրճառտւնանը քի պահպանմանը: ՄառսնագետԱԱաՔ հաշվարկներով հումբիկորուստը պահպանծանթերի գործոմը

տաղիս, յատ տեխնոլոգիական անջների,ասրսհովել հումքիպահպանման անհրաժեշտ ռեժիմը, Ա հզորության համապատասխան: Դա, մախ ե

Ն որակի

թ

կազճակերպման

է հասնել մինչն 4056-ի:

պայմաններումկարող

Երրորդգործոնը իրականացվում է

բացմանե ավուոձատացմարը,

արտադրության

համալիրմեբենա-

տեխնոլոզիաների կատարելագործման, հումբի

րորդականհումքին

աոա

թատոնների առավելագույն

մպատակով:

աղառաղրանթի որակի թարձրագման որսլես օրենք,ավելացնումէ

ւշ է Աաաա ԱՈ1ը Է ԱԽՆ քանակը,հետնաբութ, աիան

Տուն

է

է

արոռողրութոոն տնողե-

ՅԵ. Շհե

Մո

ՄՍ,

"

ն

արեն արուն Աի բանաձ ԹՇ լՏեյ

Սր. Ծա

միավոր

ճսրոստում ԱԱՐԻ աանԻ ակրողականաիյան հումքայինռեռուրաների

հումքիտճտեսմանը, Հարոցաչերւրոմ

սումը (26)ՏՀ

Ա

Շուկայական տնտեսության ներկա պայտաններում րասրդացել են գյուղատետեսոււթյամբ զբաղվող տնտեսություններիփախեարաբերությունները

իրագնող, վերամշակող, փոռխտաղրող, պահեստավորողե տաոսարկող

ն համապատասխանաբար բազիտային

ժամանակա

Խառովածում:

է Շուկայական տնտեսության մասնակիցներիվարբը կանոնավորվում շահույթ ատանալաշարժառիթներով:Արտաղրողը,վաճառողը ե սպառողը,

մասնակցելով

գորձընբացին, իրենք են որոշում իրենց փոխհարաքնրությունները, ղեկավարվելովփոխշահավետությանսկզբունքով:

ՇԲ.

Լոջը -դբ '

-

«Գոր ռեա

օո,

Խռչկոն

այդ

Որպեսզի տվյալ հարաքերություններումորտչ

պոաոողուզ «ԱԵ

առ:.

Թքոաւոգ

արտում է պետական

կարգավորում,որը սովորււրար գործըճրացների շահավետ պատվերներով,նպատակային

ազանի Հաաա աաա

ՀԷ ագրարային դուն իրականացման մարատոիարությամբ

ճեադանեքիաիրւպետ պասլուտճան, գործման,օրենսդրականդաշտի կարգավորման,ո.

կորի

ԼԱՄ ոռոզմա

Հո բ

:

տ

օգւդա-

ոոե»

ման

ու

կառավարսոցիա տնտեսական,

կազմակերպչականհաղոռբերություններ,որոնց ամբողջությունըիրենց

փոխաղարձկապերի ն պայմանավորվածությունների մեջ կազմում Լ այն տնտնռականմեխոունիգմբ, որի պայտաններում նրանքգործում են: Ընդհանուր աճանսականմեխանիզմիմնջ հիմնականըարտոաղթա-սոցիականհարաջերություններն են, չնայած իրսռիականհարաբերություններըձնավորվում են

տնտեսականետարաթերությումներից առաջ

հ

գործընկերների շահը

մյուսների վետսաիպատճաղ չդառնա, պետությունը, ելնելով բնդեունուր ւդնաեսաուկանլուսկննրի միջոդովիրականացնումէ ւոնտեսական նորաւտակից,

կամ

առու

ն տետությանփոխնհարամբերությունների առպարեզում:

նեությունն իր մեջ ներառում է իրավական,

համքի ծախսը

ատար

արտադրությունը

հետ: Շատ չլուծված |լսնդիրներկան կազմակերւպությունների

ագրդհսուլիրի

:

-

Սրոոտոտ

ՀԱՄԱԿԱՐԳՈՒՄ

յուրաքանչյուր սությեկտիալրւուսղրական գործուՇուկայիարայմաւններում

հաշվետու Հաճանակահատվածում, ՄԱ. ՄԱ, ճաբուր(նորճաափվային) «ա զրամջը համապատասխանաբար բազիոային ն. հաշգեաու

ա

ՍՊԱՍԱՐԿՈՂ

ԿԱՋԱՍԿԵՐՊՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

դկաաէգա՞. ԻԼ-. -

Պրբսոթոպ:

խոչրողոտմերեմ

ն

ներուժային հնարավորություն

ատեղճումսոցիալ-տանտնաասկուն հսրաբերությունների

իրականացմանհամար: Ընդեանուր տնտեսական հաթաբերաթյուններիճեջ սուբյեկտներըգործում նմ ինբնուրույն ն իրենը բոլոր վճիոները արտադրական ու սեսարսմերից: կույագճում են`ելնելովիրենց Ինաքավորություններից 6է

նում

Շուկայական հարաբերությունների արմատավորումը հանրապետությո-

զուգակցվում է համապատասխան փոփոխությունննրով ագրուսրղյունա-

բերականհամաղզիրի բոլոր ոլորտներում:Ինչպնտզյուղսոոնտեսությանմեջ,

այնպեսէլ վերամշակող, սպասարկող ու ծառայությունմստտուցող ռլորւսներում գործունեության վերջնականնպատակըպարենի արտադրություննԼ ա նվազագույնկորոստներով ու ծախսումներովառրառողին եասցնելը Ուտոի, շատ կարեոր է արտադրանքիարտադրության,փոխադրման,որահնութտվորման,վերամշակմանն իրացմանժամանակթորմրացնելբոլոր տնտեսու-

բյունների շահագրգովածությանը գյուղաանանասկանհումքի կորուստների կանխմանգործում: Մակայն,դ դեռես դժվար իրականանալիէ, քանի որ զյուղատնտեսությունը,ինչպես նչել ենք, արդեն գործում է մասնավոր հատուկ արտադրականհարաթերությունների սեփականությանը օրենքներով, իսկ մյուս ճյուղերի որոշակի մասը գտնվում է քայքայված վիճակում, կամ բոլորովին չի գործում: Անընդհատբարձրանումեմ էներգառեսուրաների ն արտադրամիջոցների պները, հետնաբար, անհրաժեշտ Լ մշակել ն իրականացնել նոր, ճկում, կոնկրետ իրավիճակիցբխող տնտեսական մեխանիզմ,գործող սուբյեկտներիարտադրատնտեսական փռխեսրութերու-

բյունների նոր համակարգով:

Հանրապետությունում շուկայական արտսղրականհարոմքերություններին աճցտանայս շրջանում, իհարկե, առանձռագվում են գյուղատնւռեսությունում տճաետւկան հարաբերուբյունների պեւռականկարգավործանաղզությունները մշակվումեմ համապասաախան Գների ազաւտ արձակումն մեխանիզմները: է պետական ուղեկցվում կարգավորող միջոցառուններով: Դրանց թվին ձն

Ն

դասվում ագրարայինքաղաքականությանհետամկարիոռազմոռիարության ն ն ղրանց իրականացման մարտավարությանծրագրավորումը մեխանիզմների մշակումը,գյուղաճտնտեսության նկատմամբվարվողինվեստիցիոնբաղաքա կամության կատարելագործումը: յն ենարավորությոն Լ տալիւ կանոթա-

կարգել ոլորտի զարգացմանգերադասելիառաջնահերբությունները համաշ գիտականծրագրերիմշակումը, գիտատարարւտաղրանքի (նոր նորւոնը, ցեղեր, տեխնոլոգիաներն այլնի տրաճուդրումը,տեղեկատվության ապահովումը,կաղրերի պոոորուստումը, շուկայի անուղղակիկարգավորումը, ոնսուբսների տրամադրումը սահմանումը Ռներգակիրներ, ն նրանցսակագների ջար, ստրատեգիականասրանքներիգճային ջաղաթականաթյանիրագոր ծումը (նաց, կեկորաէներգիտ,գաղ), տեսուրսների տիրապետման, օզւտավորհ-

կարգի վարման

ման ն

տնօրինման(հոդ,

ջուր,

արատադրսկունկասլիտող) կանոնակարգամը,

եչ

ն ժամկետավորումը, խաստանագրումը ույլն-

երկա

սարենամթերքիշուկայի եանըւապետության քարդ պայմաններում

արտադյոոտնձեավորմանհամար անհրաժեշտ է մշակել ագրոհաճալիրում ամբողմիջոզառումների կատարելագործման տեսական նարաբերությունների ջական համակարգն

Լս առումովկարնոր մեխանիզմ: դրանցիրականացման

Ն ժողովրդականտնտեսության մյուս մշսնակությունունիգլուղատնտեսություն

բարեկարգումը: ելսրաբերությունների ձյուդերի տնտեսական մատակարարող, վերամշակողն

սպասուրկող, Գյողառտնատնտական, մոխհարաբերությունարտադրատնտեսական իրագնող ձեսնարկությունների ները

անհրաժեշտ կռուպնլսացիայի հիմնականում էկառուցել ե

պայմանագրերի

մասնակից կողմերի ջահերը, հիման վրա: Դրանք պետք է պաշտպանեն (րատ նախատեսված արտադրության կպաստենամերաժեչտ ապրանքների համար ն լասխտումների ժամկետի, ծավալի տեսականու)ապահովմանը ն այն: պոտասխանաւվություն նյաթական

համապատախան նան ագրուրդյունաբթերական միջոցովպետք է ապահովվեն Պայմանազրերի համամասնու: համալիրի տնտեսավարող սությեկտճերի կարողությունների

սահմանեն

ն

բյաւնները հաչվեկշովածությունը: ձետվորվելեն արգելքներ: Գյուղացիական Մակայն, այս ճանասրարհին կրողի դերից տնտեսությունըդուրս է մնացել աղրաբայինըսրեփոխումները ցույց ուսումնասիրումը փորձի զարգացածերկրների ուղպությւմբ պուաղված հսսաակ շնորհիվ բաժանման հասարակական է տալիս, որ առետրի ու են վերամշակման, կերպով տարանջատվում արտադրության, վերջնականգնի սպատարկմանպորտների տեղը ապրանքի իրացման օղակ վերջնականարդյունքիմնջ Հետնաբար,յուրաքանչյուր կառուցվածքում: ճուտ քամիննունի Թարմ վիճակում, արտադրողի իր համապատասխան բաժինըտարբեր ապրսծբներիգներումֆերմերի իրացվողգյուղատնտեսական իսկ վերամշակված ջրցանակներում, տաստանվումէ

Այս

իր

աշխատանբի

երկրներում

ՀԱՎՀՀԳ-ի

30-51:6-ի: արտաղրունջի մանրածախ գներում՝ փարձըցույց տնտեսություններիաշխառոանթի Գյուղացիական որ

նրանք,

սահմաններում, ի հնարուվորությունների իրենց

Լ

տալիս,

վիճակիեն

արտադրությունըԳյողացիական վարելու գլուղառնտեսական արդյունավետ ե տնտեսականկապերիմեջ նն արտաղարական ձղտում տնտեսությունները այլ բազմապիսի մտնել ռեսուրսներիո տելանիկայի մատակարարների, ն շուկայական էկոռոմիկայի ու կազմակերապությունների ձեռճաբկուրյունների ռամակարզիսոսրբեր սուբյեկտներիհետ: Սակայն. ո1

այդ

կապերը ճոյմալես

նորմալ չեն

պորհում։ Փրապվածենթակառույցները ի զորու չեն նոր պայմաններումտրղյանավետգործելու: Բազմաթիվչլաձված խնդիրների արքում աոավել ցայտուն է դրանորվում արտադրանքի իրացմանզործընթագի արդյունավետությունը Աշխարձիզարգացած շուկայական տնտեսաթյուն ունեցող բոլոր երերտերումէլ ձնավորվելեն այղ զործրորացը առավել արդյունավե: իրականացնողծառայություններիինստիտուտմեր, քան ղա

կաներ ֆերճերը: ՀՀ-ում շակայականհարաբերությունների

պայմաններում գրուղատնանսական տպրամք արտաղրողըառավելշատ իրացմանհոգսերունի ե այդ իրեն ոչ յուրահատուկ ֆանկցիանթազմակի մեծ տեսակարար ծախսերով է իրականացնում, քան

կանեինմասնագիտացված ձառույությունները: Մարքեբինգի Ծախսերը,առանձինդեպքում, մեջ հասնում են մանրածռիչ գների 405074 (բացման փոք մեմ ծավալների, շուկաներից հեռավորությունմերի, արտադրանքիբնույթի հետ կապված: Իրենց լածմանն նն սպասում հումքի վերամշակմանխորության,երկրորդւսյինռեսուրսների թափոնների օգտագործմանխողիրները: Այժմ անցյալի հետ Խամեմառուսծ` զգալիորեն պակասել են գյուղատնտեսական մթերքների ն, հատկապես, անախնաբութական մթերքներիարոուդրությումը,պահածոների,գինու, կաթի,մսի գործարանների արտաղբանքիծափալները: Իրենցհզորության 12-1556 են գործում համակցված են խորդենույուղի ն շաբարի կերիգործարանները,դադարեցվել տրտաւղրուե վերամշակող թյուճը: Գյուղացիական տնտետությունների ձեռնարկություն ների մթն փառիասդարձ վտոահություն ամրապնդելու, տնտեսական դա

ն

հարաբերուբյունները եայունանալու,վերջնական տրղյունք ստեղծելու գործում

նյութականչահագրդովածությունը բարձրացնելը նպատակով առաջարկում ենք կիրուտել բապաքակիրբերկրներում լայն տարահում ստացած

հետեյւսղ գներով,

մերտանիզմը Արտադրողը փոխեամաձայնությամբ, սահմանված

է մաւտակուրտբում փերածշակող ճեռնարկությանն գյուղատնտեսականհումբ,

պայմանագրում որոչվում միաժամանակ

է

վերամշակումից տտագվելիք

արտադրանքի մնձաճախն մանրաձախ գները ն սահմունվումէ, որ չոկայի իրավիճակի փոփոխման դեպքում,վերջնական ւարղյունքը ավելի բարձր գներով իրացնելիս,տտացվածլրագոզիչ նկամուտըորոշակի համամասնությոմբ ե հումքի կթաշխվի վերամշակողի արտաղրողիմիջե: Ընդ որում, որպեսկանոն, վերջինսառանում

է

լոսցուցիչ եկամոի գերկշոռղմասը:

Քազճաբիվմանր գրւղացիականտնտեսությունների առկայության պայմաններում վերամշակմանհատոր գյուղաամանսակոանհամրի

ոիրմիկ

եզ

Լ իրակաճացնելմիայն կռուերացման ու եհսմարավոր մատոակուրարամը պայմանագրիկնքման միջոցով,նավասարապեսապաճռվելով մատակաքաբի ե զնորդիշահերը Գնում ենբ, որ հումբի զնումըաներաժեչտէ իրակաճացնել ե վոիխտսպրումը կազմակերանմիջականորենարտադրող անտեսություններում

ինը կնարաստի փոխաղրամիջոցներով, պել մբերողներիմասնագիտացված է Գործնականումվաղուց արդենուպացուցված մբերբիորակի պահպանմանը: ե մոտ կրկնակի ինչբ մեզ իրւսցմանայղ ճեի բարձր արղյունավետությունը,

վերաբնոճման եռակի է ենթարկվում:

ուղղակի կապերիհիմնահիմամ վրւս կազմակերպված Պւայճանագրերի մինչե սպառողը արտաղքանբի կան տուվելություններից շարժմանարազացումից է չկատարեկուհոսառմանվահպարտավորությումները Պայմանագբթերով ղրսնորվումէ տուգանքներիվմարմանձեով: մար պատասխանատվությունը նախարարությանԳյուղոռոնտեսության Մակայն, ՀՀ Գյուղատնտեսության ԳՀ Լրարատի, Արմավիրի ե Տավուշի կողմից ինստիաուտի Լկոնոմիկայի կատաբվածուսումնասիրությունների մարզերիմի չաբթ տնտնեսություններում ղեո չի ապահովումստանձնած համաձայն, այգպիսիտուզաւնքների կիրառումը լիաբմեքկատարումը:Նտաջարկումենք տնտեսական պարոուվորությունների այնպիսիպայմաններ, համակարգումնաիխոստեսել փոխեւսրաբերությունների

մեկը արտադրողից

որոնբ միմյանց նկատմամբ միատեսակ տնտեսական կախվածություն որակի, քանակի ե փամկետիպայմարագրայինպարտավորու կաահմանեն չկասոարելու թյունների կատարմանխամար: Իրենը պարտավորությունները գնորդներին անտեսությունները ղեպբում գյուղատնանսությամբզբաղվող գնման վայրում չվաճատածմբերքի դիմացպետք է հատուցեն վնասսովլճարը գործող շուկայականգներով: Նայն կարգով էլ պետք է հատուցի գնողը պայմանագրայինգրտֆիկի համաձայն վաճառքի ճերկայացվածարտա-

ղրանբը գնելուց երամարվելուդեպքում: Գյուղացիական տնահսությունների բարձրացնելու նսրատակով,մթերող ձեռմարկուշահագրգովածությունը մթերք ձնով, գյուղատնտեսական բանները սլետք է ճաիոսպեսկանխավճարի մի արժեքի արտաղրանքի նշված պայմանագրում վճարեն արտադրողներին

վերջնականվճարումներիԺամանակդրանք տվյաղ ժամկետում գործող շուկայական գներով վերահաշվարկելուպայմանով: կտ ավելիքիչ դիմելուվարկերի Այղպիսիավանաավորումբհնաբառվորություն վճարումից:Մթերողր օգնությանը՝ազատելովայդ վարկերիսւոկուտաղրույքների

մասը, օրինակ 30-40»:

ունի, քանի նույնպեսիր հետաքրքրությունն ոճ

որ ռրոչ ժամանակով սատեցնելով

միջոցառումներիմի մասը` ժամաճակին ո

ակնկալիքննը կունեճու:

որակով հում

ստունադու

Ներկա փալոմ պայմանագրերում կարելիէ ճավաատեսել ապրանբափոխանակման (բարտեր)ձեր: Այսինքն,գրուղմբերքը փոխանակելբեռնատար ն մարդատար ավտոմեքենայի, սարքավորումների,վատելիքի, պահեստա» ճառերի,շինանյութերի, պարարտոնյութերի, համակցված կերերիե այլնի հետ, շուկայական գների հարարերակցությումբ:

տվյալ ժամկետում գործող Չնոնարկուբյունների տնտետական

փոխեարաբերությունների կաւտարելա-

գործման առանցքայինխնդիրը գների փոխկապակցված համակարգի տաեդծումնէ, որը նրա բոլոր օղակներինկկողմնորսշի

վերջնակամբարձը

գներըպետք գյուղմթերքների իրացման

ազդյանքի:Ռեսուրաների մեծածախե ումեճաւն

է

համարժեքության սկզբունքն առաջիններիփոփոխմանժամանակ, գների համակշիտրպահպանելու նպստուսկով. անհրաժեշտէ նպասաել երկրորդումհամապատանիոսն փոփոխությանը: Հաշվի առնելով ույն որ հանրապետության անգամանքը, գյուրատնտեսության մեջ ռգտառգործվող

-

աբաաղրամիթոցներիզերակչոռղմասը ձեռք է բերվամդրսից, ուտտիայղ զոգակշոությանպրանպանման գործընթացում որոշակիմիջամտություն պետք

է ունենա

պետականբյուջեն: Գյուղանանսությունը զարգացած երկրցերում եղել է պեւռողբյւան եիմնականում հովանավորություն առավել նս ՀՀ-ն

որյեկւղ,

զյուղատնտեսությումը, որտեղ ճրա արսոսդրությունը խիստ մանրացված է, գերիշխումէ ձեռքիաշիատանբը,ենբակաէ բնականտարերքին, գործում :ի ապանովագրմանհամակարգր,լիարժեք չի իրականացվում ձյաբատեխո»

նիկականապուհովումը ն ագրուռեխնիկական Այս ծառայությունները:

են նկառռվում համակարգում մեծ

ծախսերիկարելի է

Սան մի ջարբ այլ

դրանը տումը բերություններ,

վերացնել Օրինակ,վերամշակողգործարանները

հաճախ կանխիկ չեն վճարում գյուղացիական գնատ տնտեսություններին,

հումքի ղիմաց վճարում են պատբամտի ատրանքով (կոնյակ, օղի, գինի, ն այլն), որի իրացումը հարթերպահածոներ Ցրանցհամարդժվարությունների նետ է կապված:կոմ, գործարանըհումքըգնելուց հնտո գյուղացուն վճարումէ բավակաին(շուկայականից 4-5 անգամ)ցածը գնման գներ: Օրինակ,վերջին տարիներին լոլիկի գնմանգինը եղել է 20-22 դրամ, խնձորինը՝ 30-40

խադողինըմինչն

դրամ,

ե

այլ, որբ չի չահապրգոումայդ մթերքների տավելացմանը՝ Իսկ գյուղացին այրնտրանբ չանի: Այդպիսի անցանկալիիրավիճակրվերացնելա նպատոսկովպետությունը իր ձեռթում

աթոադրության

եղած տնանսական լհակճերովպետք է միջամտիարատպրությաըն

փն

հրացմուն

ստեղծված ամտեսկանփոխեարաբերություններում ցիկլի տարրեր օղաւկննրի Դես սվելին, այզպիսի անցանկալի իրավիճակներիվերացմանպործին: տա գյուղացիական ցույց պետությունըպեւոր է ֆինասականօժանդակություն գնելու սեզոնային ավելցուկները պարենի նրանց տնտեսությունննրին, ձե 1 լավագայն Ճեղմելու գործում: Դրա իրացման զերարտադրությանը

պետականպաչարներ արտաղրանքների գյուղառոնտեսական

Դա

վերստեռծամը համար պետական պասպերների ինատիուռաոի

սանդձելու ռչ

միայն

ապահովման(սուսրերային. տնտեսական,

պետական անվտանգության սոցիալականռողետներիղեպբում) պարտաղիր աշխոռրհա-քաղաքական, ն պայմաննՆ այն սոցիարականապահովության ապահովագրության, կարող է Օրինակ, պեւտությումը լուման պայմանէ հանդիսանում: խնդիրների ն հեւուսգայումմպաստավորել տեղերումժամանակին էժան պրսրենգնել ահագնացող առապահով սոցիալականխմբերի. ղրանով իակ մեղմագնել անվառանությունը: ընեռագումը, պետության նկատմամբ ձեսպվորված համար այդ մբերբներըպետու-

չստեղծելու Ավելորդ տարողություններ

մուռ թյանը կարոզ Լ թոդմելֆերմերի

են շատ օգտագործել,ինչպեսդա անում

ե

դեպքումղբանբ աներաժեշտության

երկրներում:

պեստոկան տնտեսական հաղոսրերությունների Գյլուղատնաեսությունում ուղղություններից մեկը հարկային համակարգի

եիճնական կարգավորման

ե տնտեսավարման բազմաձեության է: Սեփակաճության կատարելագործումն արտաղբությամբ պայմաններումպետությունըայժմ գյուղատնտնեաական խամակարգէ միասնական համաբ զրազվող բոլոր կարգի անմտեսությունների հետ միասին, աշիտուռումէ եսոիասար մշակելն ղրանով,ուրիչ միտոցների

վերաբաշխման ստացման եկամուտների ստեղդնել պայքաններ տնտեսական կատարննոորկայինհամակարգի գլխավորը ուղղությամբ: Այդ նամակարգում հարկայինբեռըթեջնացնելու, լագործումմէ: Այսօր խուքը գնում է ոչ այնքան վերաբերյալ Հարկը այսօր որքան այն սահմանելու արղարացիաբյան ն Խարկադրանթի պատկեր: գյուղացու աչքում ունի ֆիսկալ ուղղվածություն Մեր սկզքումքը: սանմաճելու Աեասկանալի է հարկերի մի շարք տեսակների է ոնսուրմապետք վճարիմբույն տնտեսաբյաւնը գյուղագիական ու

կարծիքով,

ելնելով հողի տեսականգնահատման հարկի համտր (հողի ն կապիխտւպի) է սանձանելովմեկ թալի գինը: Ներկայումս կիրատվում հողի հարկը բայերից`

15"6-ի չափով:

գուս եկամտի կաղոատորաային

Հետագայում, նրբ կձնավորվենկայուն ֆերմերայինտնանսություններ ճախանրի նայտոտմունեասմակարգը, եկառուտների ու

կկարգավորվի

ե

ենաքավոր կլինի անցանել եկաճատետրկի կիրառմանը, խնչես դո իրակամացվումէ զյուղատառետտկան պետակաքձեռտսրկություններոմն Լ ԼՄենթ աաաջարկվում օգտագործելգյուղացխականտնտեսություններում: խամամիտ այն կարծիքին, ենք հանքացլետության մասնագեսո-գիտռեւոնների հարկերիընդհանուրգումարի50-0050-ըպեւոք է բաժին որգյուղատճտնսական ըեկնի եկամտահարկին,15-204-ր գույթառարկին ե տյլ հարկերիտ:Հայվի որ արմատապես առնելով այն հանգամանքը, փոխվումեն ագրոհաալիրի ն դրանըհամապատսխանչեն արտադրատնտեսական թռարարերությունները

սրայնաններ կատեղոթ դրանդ գոթհումնության լագորձամբ բարենպաստ ըարձրուցնելուն բնակչությունը սրարենով տնանսականարդյունավեււությունը համար: արազացնելու լածումբ Անցումային շրջանի տռրսհովելոխնդրի հետդ, երբ մեր հապրոռնաւրելուց Խանքապլեաությունում դժվարությունները

կնաստատվեր ազատ շուկայական կեղկմենանտեսական մեիտոնիխղմները, հետ զուղրնրաց աներազարգացան արտադրության հարաբերությունները, ճան կառղերի ժեշտությունկառաջանա առավել արդյունավեւոմիջոտնտետային կատարելագործման Խումար: հաստատմանն կոռպերացիույի

խիստ կարեռրվումեն վերունայվելֆինանսավարկային հաբաբերությունները, այդ լորտում պետական ֆինանսավարկայիննոր քաղաքականության մչակմանե իրականացմանհարգերը:Կարձումեմք, առաջին հերթինաճերոգյաղագիխական վարկավորման կատարնլագործել տնտեսությունների ե ձները, իրականացնելնպատակային,արտոնյավ տարբերակվածվարկա-` վորման մեխանիզմներ` եաշվի առնելով գյուղատնտեսականճյուղերի Պետոայթյանկողմից հատկացվող գոտիական առանձնանոստկությունները զարկը պետք Լ լինի նսրատակայինն չերտավորված,գյուղառոնտեսական արտադրությունկազմակերպելու համարվարկիտոկոսադրույքըպետք է լինի միջինԺամկետ, վերադարձման արտոնյալ, ունննա ոչսրսկաս, բան1-3 տարի: Գյուղատուռեսությանարջն ճատացածարտադրուտնտեսակուն փիոխեւսրաբերություններիկատարերագարձման հիմճախողիրներիլուծման գրավա» կաններից մեկը առպրահովագրության համակարգիստեղծումն ու հետագա է: Նպատակահարմար է ստեղծել ինչպեսպետական, կատարելագործումն այճաետ էլ ճասնավոր րճույթի կոուվերատիվն քաժնետիրակաւն ոարսհոմեծ դրանը կրերի ռգուտ կազմակերպություններ, վագրական գործունեությունը Հայաստանիգյուղատոնտեսությանը, նկատի ունենալովնրանում ռիսկիբարձր առմտիճնը: առջե ճաուսզած խնդիրներիլուծմանբնագավառում Գյուդատնահսության կարնորվումԼ իրավականհամապարփակ ղաշտի ստեղծումը: Այղ նարստակով Ն ենքառրենսղրակոան է տուսջարկվում այճպիսի ընդանել ռրենադրական ակտեր, որոնը կնպաստեն գյոտղամ արտագրառոնտեսական հարաբերու» թյումների զարվացմանն ու կոռպերացմանկարգավորմանը, գյուղագու սեփականսոռիրական ամրապնդմանը: իրավունքների Այսպիսով,ագրումրդյունաբնքական համալիրի արտադրոտոնանասկան ե պայմամագիրը, է կապերիկարգավորմանձեր պետբ դանա: կռուլերոացիան լակ մասնակից կողմերի տուսեսական փոախեարւաբերությումների կատասրե-

ժեշտ

է

են

բՑ

5. ՀՈՒՄՔԻ

Հաղ

իր

ՕԳՏԱԳՈՐԾՈՒՄԸ

րան մոանատակ որսլես բումոս

-

|

Հումքի համալիրօգսուգործումը անթափոնարտադրանքի կազմակեռպման, պատրաստի արւտաղրանքիկյոթատարության նվազեցմանե ճյուղի ոինածազետության ըաքձրացմանկարեորուղիքերից ճեկճէ:

Ագրոպարենայիը համակարգում թափոններիոզտազործման

րություն ունեն գրեթեբոլոր

ճյուղերը:

Հացամբերբների արսդադրության ժամանակ կարող

ենարավո-

է բւսփոն դառնալ

հումքի շաւբջ 10-ը, որը կարողէ օզտագորովելհամակցվածկեր Ն սպիրտ արոտդրելուհամար:Հացաթխման ն մակարոնեղենի մրտադրությանոլորտում թափան է խանդիսամում ալբափոշին Ն փշրանքը,

ոգտագործված ալյուրի չաւրջ

0245-,

դեկսաիճի արտադրություն:

որով կարելի է

ե

որոնք կազմում

կազճակերպել բրվային

| |

| | | |

| լ

արդյունաբերական ճյտլղերում ձումբի վերամշակող հումբիմնծ մամըդատճումԼ թափոն. է

ն հյութերի Պտուղ-բանջարեղննի, պահաձոների արտադրության

տանին,որոնլ

ծգտագործվումեն սննդի,ըբոմման ե

տեխնիկուկան նպոռուսկնել չոռ): Կոմարուռների, ջեմերի, էուրտբթաների, կոնֆետների, պրուրեննրիտիւումՉԱ

ո

-:

բ

են

ճզմվածքը Հանա տարա Սալոաանաոնն է

ա

կազմում Լ

վերամշակվողտռմատի սկզբհետո

աղբ

նակումէ 8-95. յոր

ԱԱ-Ն Հ

իսկ սերմերիցկսբելի նրաթեր,

է

արչռաղբթել տոմուոի

չոր զանգվածի18-2056 է կազմում:Այն սերմերի սկզբնական ԶՈՅ. է հարստացմաննարառակով: ումհիճնականումթոչնի կերի

նակը

մ

կազմամ են կարտոֆիլի ռարայիարտաղրության թափոնները շութց ՎԱՏ: Կարառֆիլիմմազորդներըօգտագործվումեն րապես են

հանդիսանում

ա: Տորսծի հնար: Դրանք կերանյուբեր հանդիտանումխոզերի Ի աան անասուններիհամար: րնթաաղերի «արտադրության,ամամակ առսոոջանոմ

| դ

| |

են

լավ

Հ

հումքի

տրամագիծը չպետք

Աա արն րոնական այոր , ան եր արան պատրատտելու նարստակներով: Կորիզներիգները բավականին ւլ Լ կարող խթանել ղրանց իրացումըվերամշակմաննպատալկ-

վառճբը, մելատան,ղեֆեկսառր,ըաֆինադացվածղիրբտը, ղիֆուզիոնջրերը ն Ճզմվածքը Ն կազմում է վերամշակվող շաքարի ճակմղեղիսկզբնական

ժամա-

արտադրությունից հետո մամանակին վերամշակում Այսպես,խադողըպետք է վերամչակել հետո 2-4 ժամվա բերքահավաքից ինթացքում,հակտեղազոխման է անցնի չօկմ-իցԽաղողի ճզմվածքըգինեթբաւ արտւսդըելու ճիակ արղյումաբերւակոոն աղբյուրն է: Խուղողիսերմերից արտաղրվումէ ձատսդողի յուղ Ն

:

արտաղրութրոն մեջ բավաճ

մինդալային եռ մաձուկ: Դրանք ոդտագործվում սնեղի արղյունաբերությունում: Դժվար փոխադրունակ ե չատ | փչացող գրւղստոնտեսական հումքը Լ

կորիվները, ռլմոնըզանզվա ձը

դնե Աաաա գրայկա

նակ բսռիոն է հանդիսանումտոմատի, խնձորի, զազարի ճզմվաձրը, պտղիե

պահանջում

նեն նուն

սկզբնականզանգվածի Հ«ԷԱ»9-ը:Կորիղի միջուկը " ճայլոդերով,սպիտակումմերով ըե, ե Լթստրակտիվնյուբերով, որից մեան ուղ (դեղձի, ե այլն) հիրանի, սալորի նն ւտելւնիկական սննդի ու

է

ե ար

ճ Արան

նոմքի

բանջարեղենի մնացորդները: ԽԱճռրիճզմվածքը կարողէ օգատգործվելորոպես լրացում սլյուրեներիարտադրություն մամանակ, քացախ, սպիրտ ն պեկտիԽայիմ պրեպարատներ պատրաստելու համար:Ծրինակ,խնձորի ճղմվածքի ելքը կազմում է զախտական զանգվածիշուրջ 25.ՅՈԷն-ըԱյն կարելիէ օգտագործելնան որպես կեր Մակայն, ամենաարդրանավնտը խնձորից պեկտիճիարտադրությունն Է: Վերջիններիս ճզմփածքի չոր նյաթերի մեջ պեկտինըկազմում է 7-89 Պաղի ձղմվածքթից ստացվում է կորիզիյուղ,

մնում

է վերսմչակվող

Գան

Պատուղ-բանջարնդենի, շաթարի, յուղա-ճաղպային գյուղատնտեսական

Օրինակ, շաքարի արտադրությունում օգտագործվում սկզբնականզանգվածի շութք 2-17-ը:

ամո հարուստ

'

,

ն

են սոռոդ-

արհառաղիկ,բամբակ բողերի ն ապարտմակող ազատ ճարպաթթուներով:Դրանք օզատաոԱրնածաղարդյունաբերականկերարտաղրությաւն առորսրեզում: ե Ճարադերի (առյու,

արն աե) Լրիր Ջան նպատակով: ո. ոգտագործվում կերերի վածքը ճույնպես հարստացման օգաագործմանպայմաններումիջնում տնտսկարար աիհամալիր հոսբի ՀԱԱ,

նբ

են Խարուաւտ

Լ

եմ

Տր

երը

մեկ միավորիեւսշվով, քանի որ ղրանք կաւոսքբվոմ են դույն կամ պնս մինճույն արտադրականպայմաններում:Այս դեպբում ավեաւտրաստի արատղդրանբի թողարկման ծավուլը հումքի միննույն

ք Հաա

Աա նաե բաար

բարձրանումէ տրւոաղրությանարդյունավնտությունը: վնրամշչակման բափանիցկարելի է արտադրել` Ա.81դսվ՝էթիրոյին սպիլոո, 20զ՝ էնոռոի երերայուղ, 2-8կզ

տոննա իաւզողի

ինե թբան,

կզ խաղողի յուղ, 1-ճ5կզ`տատին,0Տցղուլ հնդակ Լնոներկիչ, 2-14կզ` ֆուրֆուրոլու, 41«կվ` կերային խմորիչԱնը,Հնկգ ածխաթթու գազ: եբե հաշվի ատսճենբ,որ ՛

հանուագեւռությունում տարեկան կորողէ վերամշակվել հազարուվոր տոննատներ խաղող, ավա

ծավալը:

դժվար չի լինի Խաշվստկելլրազուցին

ոգուս մերի

Բազի դրանից, համբի անթափոնտգտագործումը շրջակա

է ստեղծումպանհպանձան լավհնաբավորություններ

ԴԵԻՆԿԼԱՆՈՒՔ

ՏԱՆ ՀԵՆԿ

միջավայրի

Հացահատիկի արտադրության էկոնոմիկան ն

Լ

Գրիգորյան Կ.Ը.

չ

ն որիշներ Խադողի արտադրությանե վերամշակման ԳրիգորյանԿԼ Ե-1999 ե ՀՀ-ամ, էկոնոմիղունմարքեթինգը ե ԳրիգորյանԿ.Ա. ն որիչներ ոռուղմերի արտադրություն վերամշակքան ն մարքեբինգըՀՀ-ում, Ե-1999 ւկոնոմիկան արտադրությանե վերամչայկԳրիգորյան Կ.Ա. ե ութիչներ Քանջարեդենի

որիչներ

ն

-

զուրբերինգը ՀՀ-ում, Ծ-2003

`

-

-

4.

-

Լկոնոձիկոնն տարքեբինզը ՀՀ-ում, Ե-1999 ն ԳրիզորյանԿ,Ա. ե ուրիշներ Կարտոֆիլեարտադրությանէկոնոմիկայի

ման Ճ

-

ՀՀ-ում, Ծ-1993 հիմնահարցերը մարքեբինգի Ս.Մ, ԳրիգորյանԿ.Կ. ԳրիգորյանԿԼ, Ավետիսյան

ճ

տ

ծուբյուն, Ե-1937 1ոսմիկոնրանՀ.Մ.

-

ՀՀ

-

Մարքեթինգի ներա-

զյողատնտետանան արւուսդրութրանվարդացմոյն

է 1997

հիմնախնդիրները, ՄկրոչյանՀ.Վ, Հողային հարաբերությունները հողն գյուղատնտեսական հիմնախնդիրները ՀայասառւնիՀանրոլանտեսագիտական օգաագործման զվեւղությունում, Խ- 1996 ն պորգագման հիմուսխճղիրները ՀՀ ագրոպարենային համակարդի օաղմու»

Բ

-

ս

նախարարություն, Երեան, ՀՀ գյուղ վարությունը: եւաճակարվի 1998-Հ002թթ.. 1024 ազրուպարենտյին բուրնփոխումների ծրագիր, (1

Սաիոորուրությում, երնչան,ՀՀգյուղ. Բ.Ա. Ն ուրիչներ Պարենային շուկրսյի հիճմնախնղիրն Չախմախչյան -

ՀայաստանիՀումրառլնաությաւնեում,Ե-20Ռչ տնտեսականարդի զարգացման գյաղատնտեսոթյան

124Հ

ները: էորնան,ՀՀ Ծ-, 2003

ԳԷԳՀ նախարարության գրող

ըաբորասոր էկոնոմիկայից Ամճդարղյում բերության

գորհնական Կ. (Գրիդորրան ՄամիկոնյանՀ. ՄերյանՍ, ճունթների աշխիւտետը ՀԳԼԼ 2003 Շ.),Երնան,

Պեպեճյան

որապշծօն

լգ Զորա

ՇԲ, լը

ՂթԱՔթՏոր

ոքունըը Ը.Է,

-

ԽԼ1Յ8Զ

քո

ԻՏԱ

Ձառռաախքաո

ՆՏԱՒԹԵՈ:.

ՇՅ

ՎՈ

Խլել 1990

1»:

հիմնախնղիթ-

իրոտիտուտիժողովտծքը,

վ

Առող թոռ.

ԿոթՎԱԾՔՑ

ՕՆ քագ

մբա այան

ը,

րարի, ոթ

Խուրբողոր:111,

լո

Էռրը

րո րօ-ԽոՆՈՎԵԱԸՐթ ոքուաոոււթո,

Ք

րարատ Ք.

Բ

Զ.աԱԾԿՒԹը, օրոոհաամւթյա

--

ղր,

մբորորքյւթ մ Ց ռրբոշխւն ՃՆ 2ննլ հնոաարուԻՐ

18 Փուտոթը ԹԽ.

հ

րբ.

խ

Ադորաբորուրմը Շոռրո-

ԽՆ ԷՁԱՄ

լոր

Թոռռաոտուն ոբաորաում:

-

Խ1-2001

ՃԱԱՐԸԸՒՔ,

աղոդքնքթօիը ն

քաղ

ուալտնոք ոթթռմում-

ԽԱՇԻ ԹումՈԽոլորոք ործր երթՏԱԹԵՆՔ. Րթրճրբք4.8, Բ ճր., ԽՆՋՈՈՅ Նոճտրզոռըէ ճր., Խ.ՉՈ0Յ ւղոքողոր աքը. ռր բոտ. նատի ՅԻՆ ր Բարար ոքորղոնսճեունի: ռար ից, երորորոտռորք, ոթոծհում ԽԼ-1988 փօքժւրքոնուտ, ՈծիՇՈԲԵՐԱԵԽԱՎ բոյրարը,

2ն Թաուն

-

22 Ծորձոոնշրքը

ոքացոումԽՈՒ

Խոաձխերաօ

ԷԼ.

Ը ՒԼ

ս

ո

ճբ.

Թռճրորութը

ՇՇՑՇԿԹՅՅՑՑԻ հել Շվրեջոեու -

ՅառռիոխքոտՇԲղԵՐԽԵՐթ

բոբււեռւ բեռուօթ, հ1-1998

24 ՅԵռոռոաւՑ

-

Աքորոբաու:.

ոոբորանայեաոթոլմւ բոր տու,

ոտն

Խոուոտ» Ը ԾՇԻիռթոըը որու

ար.քշր. Էլոոոոոճ7.Ը., հմ

8ր-

25 ՅՔՐՑԱԱՅԱԼՅՅ ՇՐՃԱԸՇԽՇպԱՅՑԸՐՈԹԱՒԾՐԸ

որուտաո կուտըԿՎ. փ. ԼԻ ԱաալրոտտԽն, Խողըո, 2012

Ռող

քաղ,

ՀՀ

ՍՆՆԴԱՐԴՅՈՒՆԱԲԵՐՈՒԹՅԼՆ

ՀՈՒՄՔԱՅԻՆ

ՌԵՍՈՒՐՍՆԵՐԻ

ԱՐԳՅՈՒՆԱՎԵՏ

ՀԻՄՆԱՀԱՐՑԵՐԸ

Համակարգչայինոսրվահըը՝

ԴՍԱՐԸԱԻՅԱՆ

«Հ ԷԻԷՆ ՀԻ

բ Երեան, Կ.Ուլներուվ. Հոսգեն՝ 375017, ՀՀ

ե Էկոճողիկուիճաղաւրարություն ֆինաճաների

տետ

ահ հեւունլուղ

Սոն

մտ

ուտ

ՕԳՏԱԳՈՐՇԼՈՒՆ