Մարտական թունավոր նյութերը և օգնությունը դրանցով թունավորվածներին

Մարտական թունավոր նյութերը և օգնությունը դրանցով թունավորվածներին

Язык:
Հայերեն
Предмет:
Քաղաքագիտություն
Год:
2026
≈ %d мин чтения:
≈ 91 мин чтения

արտ,

Վ1

մորԳ:

փր

1Ր.

Ք1

41,7

սով Դ ա-Բ

ա

ՍԻԿԱ.ԱՅԱԼՆ.

Ս՝ԱՐՏԱԿԱՆ

ՕԳՆՈՒԹՅՈՒՆ:

ԵՎ.

Դ-Ի

ԺԵ

Է.

1431.«311.

ԹՌԻԷՆԱՎՈՐ

111811."Ղոռ-

10:

11721

զա

«Փե

ՇԱՏ ՏՎ.ՌՐՅԱ՞":

(5»-ՈՒՆԱՎՈՐՎԱԾՆԽԵՐԻՆ

«ւ...

12171171

էն. 2-1: 12118111 նս"ՆՅՆ.Պ, ---

ՆՑՈՒՐԹՀԵՐԸ

ԴՐԱՆՑՈՎ

մեր" ՏԲԻ51 144-՞ 6.

ԲԷ

է հբաաթճակման Հանձեաբաշված ՀՍ. Լաղաքացիական. աթյաք չտ: պաշարն

բի կողի

:

Պուուսսխանւուշ խմբազի :

ւ

ՀԱՏՎՈՑՑՆ

է,

ՆԵՐԱԾՈՒԹՅՈՒՆ

ա

թունավոր նյութ է Մրոական

է այն, որն օգտագործվում

ազգաբնակչության, է՛ ենդանիների բույսերի մասսայական թունավորման լատերաղմում լորքերի,

ինչպես

նան

ն

'

օշիչացմանտամալո Մարտական թունավոր նյութերի պործադգրմանիսկական ոկովում է 1915 թ. ապրիլի 22-ից: Այդ ժրի սչատմությունը Գերմանիայի ղորքթերը արնժուրոն ռաղմաճակայղերական |

կառում

յոնլո-փրանսիական

զորքերի

որի շնտխանքովքունավորվեղ

գործադրեցի::

դեմ

զինվոր, Թումաց 5000-յ մախոցուլ նուի օրլո նույմ թվակտնի Վորվածննրը մմոլ սի 31-ին դնրմանակահ ղորբերը վոլծադր եցին քլորը սն ռուսական զորքերի ղեմ: Դրահիղ թունտվորվեցին որոնցից 40'Խ-ը աճացավ. ղեկտեմբեր ամսին զինվոր, Մ., ՇառվորյանԷ, Միճնապան | իսկ Մ 270 Մարչոական քլորպիկրիի ն գիննդ Սունավոլ լութ էլ ն շսիություիջ գրան.վործադրեցին փոսդեն, ղիֆոսղին, եր.: Հայաստա,1954-. խառնուրդները:ԵԼ թ. րանսիական ղորքերը դորձադրեցինկապտաչ Առվետական Միուցյան փուրսբոանչյո:ր ցը. թքուզո՛վի գերմանականզորքերի լեմ ե, վերչաղպես, լ բարձրաջեւլ իր յարտոթն տարական ա քլոր,

Աաաա

,

-

Բառմառտանի տասաթյու Այդ սնսակետիցսույն դգրբույկ, միոնդամայն Հովիսի |

արրամա

ի

ովժուական յ 13-ին իը Ֆրթույկիհպատակն է ընթերցողներինձանսժացնելելկրի Հակա Քիմիական ոլաշտոլանությանկարնոր խնդիրները ճն 8ին իպրիտը: ւա է Համառոտ կերպով շարադրված են այղ նյութերի չՀատանակակի 2իմնակահ տեսակների ճատկությունները.նրանց եինրվերջձճություն թունավորման օլոռոկերը, առաջիի օզնությունը . թուժք) միջողա:

Դրթուչկով: ան

ու

ոոսքները: կա.

1804020000

(0).

ՀՆ

ՏՄ

աղաբազ»:

նը:

15000

--շԴայտարարվոսծ

(Շ: «ժա սաատանջ պղտարագչություն, րՀ

|

747Դ 58.61 353.2.

'

դետի

։

:

մուս

թ.

՝

դերմտանացիները՝ դորժադրեԱրա

:

ան

ր

մաշացան 850 000, իսկ կենդանիմնացածնեմարդ, որոնցից Հաշմանդամներ: դարձան րից շատերը կառավարությունըիր Համախոճ պետու Վաշինդտոնի

թյունների:Հետ ձեռնամուխէ եղել նոր, ավելի մաճարեր քունավոր նյութերի արտադրությանը,տրոնք մարտական ե Համաչխարճային առաջին պլատերաղմում Համեմատած

ավելի Վինտնաժումգործադրված նյութերի Հետ 100 անգամ» նեն միեն: ծախսում Համար գործի այդ նրանք քունավոր լիոններ ն կուտակել են նյութերիխոշոր պաշարներ: Սովետական Միությունը, «Հավատարիմ մնալով Ժննի ն կատա.ցջ5 անշեղորեն կատարել 1814--18 թթ. պատերազմիընթացքում իմպերիալիստաթ. Համաձայնագրին, նա 150000 ում տոննա մարտական կան արտադրեցին է իր.միջազգային պարտավորությունննրը, երբեք, ու սպանեցին թունավոր նլութեր ն նրանցով քունավորեցին չ մի անդամ ն ոչ մի տեղ չի դիմել Քիմիական զենքիօգտա-' 1 400000 ն այն չի Հանձնել ուրիշ երկրներիչ Ընդչակառակն, մարդ: ՈՐստ որում, մաճացածներիշուրջ 5040-ը ործման' սս գալ Համաշխարճային ոոասականբանակից էր: Առաջին պատեպայքարելն կոչ է անում պայմանավորվաժության ու թունավորնյութերիմշակումն արտադրություբազմիժամանակաչրչանումգնրմանական իմպերիալիզմը/արտական դրանցպավերաճանոռությամբ մարտականթունավորնյութերի արտադրությանն գործայը արգելելու,արդյունավետ առաջինանհղը: մնջ գրավեց չարներիոչնչացնելու Համար դրության երկրորդՀամաշխարձճային պատերազմի Գերմանիանուժեղ կերպով պատրաստվել պես ֆաշիստական

ԱԶԴԵՑՈՒԹՅՈՒՍԸ.

ԹԲԻՆԱՎՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐԻ

ե մտադրվել էր Միությանդեմ դործադրելմարՍովետական օրգատական թունավոր Մարաոանկան թունավոր նյութերը կարող են անցնել նյութեր,Հատկապես պատերազմի երկնյութեր (զարին, վլոման, նիզմի Մեջ շնչառական ուղիների,ստամոքսաղիքային րորդ կեսից, նոր, ավելի թունավոր տրակօրտարուն ն այլն), սակայն ժեր զորքերի արագ ն ուժեղ Հար. միջոցով: Թավանցելով տի, մաշկի ն լորձաթաղանթների ֆաշիստներիայդ դաժան մտաղրուազդում Ֆն կամ ընդճանուրօրգանիզմի,կյամ ձակումներիձախողեցին գանիղմ, դրանք քրա որեէ մասիվրա, այսինքն: կարող են ունենալ. , երկրորդ Հայտնի որ Համաչխարչային պատերազվիկ նուր Լամ տեղական ազդեցություն, Միացյալ նաճանդներիՀամապատասխան Թունավորմաներնույթները կարող են Հանդես գալ Ամերիկայի. մոտ կամ որոշ ժամանակից իրենց փոխադրեցինխոշոր թերի ճետ շփվելուց անմիջապես օիգանները 428Գերմանիայից տո, քանակի տարբեր մարտականթունավոր նյութեր ն գծրմաորը կոչվում է գաղտնի շրջան: Այն կարող է տնել մի նական մասնագետներ» որոնք ղբաղվումէին մարտական քանիրույնիցմինչե մի քանի ժամ, որն ունի ապրոդնոստիկ նշանակություն: Որքան երկար է տնում թունավոր նյութերի մշակման ն փորձարկմանՀարցերով: գաղտնի շրջանը» այնքան թեթն կարող են լինել թունավորման երնույլթները: Հարկ է նշել, որ պատմության մեչ ոչ մի պետություն դաղտնիշրջանի ընքացքում թունավոր նյութը այնքանլայն ու բարբարոս կերպովչի գործադրելքունավոր՝ -Աղդեցության 1961-է շնորճիվիր կուտակման(կումուլացիայի) ազղում նյութեր մարդկությանդեմ, ինչպես այդ կատարեցին Ճաւտկու1851 թթ. ընթացքում Ամերիկայի Միացյալ նաշանգները թյո, է Այն լինում նյութականն ֆունկցիոնալ նյութականկումուլացիա կոչվում է այն վիճակը: երբ վիծտնամում.երանքՎիետնամում թունավորեցին3 միլիոն .

գիշատիչները

ընթացքում նույն-

`

ան

-

թյունը', Հետո.

Էոա-

ւ:

ելու-

:

երկու՝ տեսակի՝

նյութը, թունավոր մեջ Հավաքվումէ փաստական ճրգանիզմի երի օրդանիզմումկուտակվում է նյութի իսկ ֆունկցիոնալը՝ Հետնանքից առաջացածփոփոխությունները: ազդեցության Րատ Հչաբերի,ամեն

`

մի թունավոր նյութի

քունավորման

կախված ծանրությանաստիճանըՀիմնականում հրնույքների ն աղդեցության տ նողությունյութի Հ երկու Հանգամանքից՝ է ճհտնյալ բանաձնով՝ արտաճայտվում Մ-ՇԻԵե նից,հորեն Այսինքն՝ինչքան նյութի քանակի(Շ) շատ է լինում օդում, է միջավայրումն նրա 4նետ շփվելու ժամանակը (է) երկար տնում, այնքան ծանր է լինում քունավորմանսլատկելրըՍՄ): Հաբերի բանաձերըՀիմնականումլինելով ճիշտ, ունի մի չի առնում մի շարք «անջանիթերություններ. այն նկատի հն աղդել քունավորման ընթացդամանքներ,որոնք կարող բի՞ն նրա ծանրության աստիճանի վրա' Այսպես, օրինակ՝ ժո1, Նյութի ֆիղիլա(ար քիմի ակոն վիճակը աղվան

վիճակում ավեմանակ. օրինակ՝իպրիտը Հեղուկ-կաթիլույին ն ձնով: ումեղ է ապղում, քան դոլորշու գի շուտ 2. Օրզանիղմիդրությունը նյութի ազդման ժամանակ. աշխատանջը, մաշկի խոնավությունը "վազքը, ֆիզիկական արադացնումն. ուժեղացնում նն թունավորությունը: 3.

Արտաքինպայմանները՝ցածր ջերմաստիճանը,քա-

մին, անձրնըն- այլն,

բացասարար

նն

աղղում թունավոր նյու-

նրա խության իջեցմանը: քի վրան նպաստում

ե .անճատական ղիմադրողականությունը "4. 0իդանիզմի քն ինչ ճանապարչով է անցել թունավոր նյութը օրգանիզմի ուղիներովվարակվելուդեպքում մեչ (վերքին շնչառական

նավորման ուժեղ):

հրնույքները

ն

պատաճել, որ նյութի ցածր խտության լինի ավելիուժեղ: քան բարձր իսոութունավորումը դեպքում խւոուչ թյան դեպքում: Սա բացատրվում է նրանով, որ բարձր է ռեֆլերսույին գրգոումից առաջանում ուժեղ դհսլքում թյան նի ապազմ վերին չնչառական ուղիներում, որի 2նտնանքով նյութը քիչ է անցնում օրգանիզմիմեջ, իսկ փոքր խոոությունը սպաղմ չի առաջացնում, ն նյութն ազատ կնրպով անցնում է օրգանիզմում (օրինակ, խեղդող նյութերի կուտակվում ֆոսպենի ն դիֆոսդենի թունավորության ժամանակ):Զոյա "երբեմն

ոէ

ւ

:

Ճանդես դալիս ալելիշուտ են

ու

60.

կարող 1 է

այնուամենայնիվ, նշված Հանզամանքներին, Հարբձրի բանաձեր 4իմնականումճիշտ է ն պաճանջումէ մեզանիցմարտական պայմաններումորքան ճնարավորէ ժամանակինօդտադործել անճատականպաշտպանության միջոցներ:

ԹՈՒՆԱՎՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐԻ

ԽՄԲԱՎՈՐՈՒՄԸ

Մարտական շատ ենչ (ստ թունավոր նյութերըբավական ֆարմակոտոքսի-չ ճատկուցյան իրենց ֆիզիկաքիմիական մի ընդշանուր Համակարգի կականաղդեցության վերաժճլու Համարբազմաթիվ Հեղինակներ առաջարկելեն թունավոր նյութերիմի չարք խմբավորումներ,որոնք "քավականաչափ օգնում ու ճեշտացնումեն դրանց ուսումնասիրման դործը: Առաջինանդամ դրանք խմբավորմանենթարկելու փորձ կաու

քք. սղրոֆեսորնհր Չուգանը նե ԽլոպիՅծանկովսկին, ապա Նեկրասովը, Վեդդերը ե վերջապես 1923 թ. նորնյուրերը: Այս Հեղինակներիառաջարկածխմրատեվորումների մեջ ավելի կարնհոր-նռազմասանիտարական առաչ պրակտիկնշանակություն ունի կորնյուբերի սակետից է ջարկած խմբավորումը, որն ավելի օբյեկտիվորեն տալիս

տարեցին

1012--1918

հը,

նյուքերի ֆարմակոտոքսիկական աղդեցությունը օրդո-

այդ

նիզմի վրա: Հետագայումայդ խմրավորումը մշակման ենքարկվեց ե սկսած 1927 թ. ստացավ լայն ճանաչում: Ըստ յդ խմբավորման մարտական թունավոր նյութերը այն ժամանակ բաժանվում էին 5 խմբի. 1.

2. Յ.

4.

ԸնդՀանուր թունավորնյութեր. Խեղդողնլութեր. Մաշկի վրա ազդող (պալարային)նյութեր.

Արտասվաբեր նյութեր.

Փրգռողկամ փոշտացնողնյութեր: Ըստ իրենց ազդեցության մարտականթունավորնյութերը րաժանվում հն նրկու ննքախմբի՝ ընդչանուր ազդեցության թունավորնյութեր ն ոնղական աղդեցության քունավոր նյութձր։ Այս սմրավորումը րավական պայմանական է, թանի որ այսպես կոչված տեղականաղդեցությանթունավորնյութերը մեժ քանակով թափանցելովօրգանիզմ, առաջ ծն բերում՛ընղ5.

.

Թունավոր նյութերի այս Հանուր քունավորում:

(երալ.

կարելիէ արաաոյածլՀետնլոլ լ

Մարտական քունավոր նյութեր ,

.

Է"

Ն.

ի

ազգեցոոԸնդճանուր քյուն ուննցոունեը

|

| ՈԼ

Է

լիղդուլ

|

Հոգու

Բրո

:

գործհականչ-պայմանական

-

ս.

դեռես

1925.Թ. ԱմերիկայիՄիացյալ նաճանգնհրում ստացան նոր մարտական թունավոր ն լուք՝ -

դիքլոր-ֆորմօքսիմ կամ. ֆոս-.

|

Դրգոողենը--արտասգա-

Աա" յոր -

թունավոր մարտական Հետագայում

Ա: 1.

դ

որոնց Աշֆիկտիկ նյութեր,

ազդեցությունից առաջ է (յանոքսհմիա): Վերջին»չեզալիս թթվածնային սուր Քաղցը Ց բ ան ֆուտ Գ'հրնք Աւե տնսակի:՝ ) Հա)թոքային անոջսհմիաչնյութեր, որոնք աղդելովքոքերի.վրա, առաջացնումեն բրոնխներիսպազմն թոքերի այտուց, որի պատճառով թթվածինը բիչ է անցնում օրդանիղմի Ժեջ (քլոր, ֆոսգեն, դիֆոսդեն, քլորպիկքինն այլն). Բ) արյան անոքա օրգոսնյութեր, որոնք են նիզմ, միանում արյան կարմիր գնդիկների ճետ ն խանդարում նն նրա թրվածին ՝ուոանալու ն տալու ֆունկցիային զաղ)(աժիխաքթվային ԼՈՎ դ) Ճյուսվաժքային (բջջային) անոքսհմիա. նյութեր, որոնք` մտնհլով օրգանիզմ, իրենց ազդեցությամբ կաթվածաճարում կն Ճճյուսվածքննրի բջիջների շնչառական որի 4եֆունկցիան, արյան շրջանահաւթյունի տնանքուվ նրանք չեն կարողանում ց

.

Ը

`

նմին:

մանելով

|

Ե.ՈՅ.

-

ւ

առանալթթվածին(կապտաթթու բլորցիան)» ՐՐ: ՕՔ. նյութեր (հպրիո, Քորրոբում ննհկրող առաջացնող մեն չյուխզիտ:ն այլն): Սա Վ. |

առաջացնող նյութեր: ` տեֆլնքաներ`՝ Պաթոլոգիական |

լ:

ւ

"Յ:.

են ոոԱյսխմբի` Մոջ նձգրկլվում:

«նյութերը

-

Ն:

զաբցունքարբնրն

ԲԱՅՐ

ջ

փոշտացնող

վրա ունի

մաշկային,

բազմակողմանի ազդեցությունխ̀եղ-

ընդճանուր թունավոր,մ

աւաջացնում է ժա-. որ խղիիար ազդումէ միայնմաշկի վրա,իսկ այժմ պարզվում է, որ այն ավելի. Քան ունի ամբողջ. ուժեղազդեցություն Կղես վրաս "ուղիների էր եյոթ, արցունքաբելը նակ այժմ րարձր բոսության որալնռ դեւլքում իլ աղդեցությաժբ Հանդես, է գալիս նան որպես (ինղդող նյութ: ո

Հայտնի էր,

օրգանիզմիչ, ՀատնաԹլորպիկրինը ճանաչված

շնչառական

մյդ խմբավորման մյուս

ՆՈ

|

կարնոր թերություննայն է, որ` խիստ սածման դնելով ընդճանուր ն անվա դան ազդեցություն ուննցող նյութերի մեջ, է անտնավում: փոխաղարձ ազդեցության միասնությունը, որ. նրանք` երանց որոչ պայմաններում որոշ չափով ն ընդճանուրնն, կ տե|

մեխանիկական

-

Ս

օրդանի մի

մանակավոր:կուրություն:

նյութերի,խմլավոր-

նյութերը

լ

գննօքաիմ (որը չրում գրեթե չլուծվող, 405-ում Հալվող, 729"-ում հռացող ապիաոկ Բյուրեղային նյութ է), (Այդ նյութը

ղող։չ

:

մշակնճց.ու այս ձեը. ավելի կատարելագործնց պրոֆեսոր Ն. այդ Սոչեսովենակին բաժանելով բոտ նրանց ներդործության3 խմբի. Հիմնակուն ախտաբանական ման

ազդնցության բազմապիսի /ոլրաշնոար: երի ն մարտա կ "ն Հատկություն) թունավոր նոր հյութելի ասօլարեղ գալու պատճատով Օրինակ,

-

ունհցուլներ

|

վրա

մաշկի

լ

վՑժղամանազդնցությոն

(ՉԱՏ:

ՈՐՐ

|

՛

ա

Ը`

նյութերի վերը նշված (ոմրավոՄարտական թունավոր Բումները ունեն նշանակությու ռուկույն ույդ նյութերի մոսին լայն "ւ րե գաղափար կազդրանով «նարավոլ: չէ՝ դրանց

խմբավորումը

ու

տարիների ընթացքում Վերջին, կապիտալիստ Հատկասլես միՔանիերկրներում, նաչ ԱմերիկայիՄբացյալ Հանգնհրում, ըն ղական:

:

ստացվել մի շարք նոր մարտական թունաչ իրենց տոքսիկ անճաչ ճասկություններով Մոմատավելի թունավոր նն ն ուժեղ կն նենդործում օրգահԽիզմի վրա, քան առաջին Համաշխարձային պատերազմի Ինթացբում դործադրված իճա օրգանիզմի վրա ունեցած ներգործության, ժամվա. նակակից մարտական թունավոր նյութերը բաժանվում են ԼԸ Հետնյալ խմբերի. ր

զոր հյութեր, որոնք

նյութերը, .

`

՛- Նյարդակաթվածաչարույց նյութեր

վիչգաղզերը): :

(զարին,

զոման /

|

է

՛.

3.

Մ

նյութեր (իվրիտ, Մաշկաքարախաձարույց

լլոփզիս:):

նյութեր (կապտաթթու, թլորթունավորման ԸնդՀանուր

ցիան,ածխաթթվային

դազի (խեղդող)

դիֆոսգեն "Քայլն): "8. նյու(պսիխոմիմետիկ)նծրգորժության Հոգեքիմիական Ն:

Հ.

Հեղձուցիչ

((զերգինայինթթվի փոր ֆե-է: («82») նյութերը):

նյութեր

(ֆոսգեն,

ն այսպես կոչված դինթիլամիդ

այդ խմբերի ներգոր"Այժմ Համառոտակինկարագրենք

ժությունը օրգանիզմի վրա, նրանց թունավորման երնույքմիօգնության ն բուժօգնության ենրը (պատկերը),

առաջին,

ոցառումները" :

ՆԵՐԳՈՐԾՈՒԹՅԱՆ

նիզմըո Մարտական

օրգա-,

են Համար դրանքկիրաովում հատակների

Հեղուկ-կաթիլային, գոլորշային, աէրոզոլային, մառախուղաե յին ե դաղային վիճակներով: Լավ, լուժվում են ճարպերի ոննզոլի, (դիքլորէթանի, լուֆույթների օրգանական բենդինի, են օրդանիզմը ն բոլոր վարակում նրանք մեջ, այլն) սպիրտի Հնարավորուղիներով՝ մաշկի, վերքի, լորձաթաղանթնե շնչառական ուղիների, ստամոքսաղիքային տրակտի միջո0րցով (վարակված ջուր ն սննդամթերջներ օգտագործելիս): զանիզմ քափանցելուայդպիսիբազմակողմանի ւ2Հատկուոր այն պայմանքյունները լոսում մարտական են առաջացնել թունանճրում դրանք կարող մաչացության բարձր տոկոսով: "Րա: հր ւոքսիկ ՃճՃատկությունների ղարինը անդամ թունավոր է, քան տաբունը, իսկ շնչառական պես ուղիներով վարակման դեպքում 30 անդամ թունավորէ ֆոսանդամ թունավոր է զարինից. «վի-գաենից։ Ջոմանը 2--3 զերը» մի քանի անդամ թունավոր են զոմանից, իսկ. շնչատական ուղիներով թունավորման դեպքուԲ մի քանի տաս-` մյուսների Ճետ նյակ անդամ: Միաժամանակ, «վի-դազերը» են. Համեմատած վարակված վայրում 15«-ի ավելի կայուն են իսկ 10"-ի դեպքում՝ օրչ 112 օր: մնալ դեպքում կարող Թունավորման նշանները առաջանումն ղարգանում են շատ... ն վարակվելուց 5--10 րուլե Հետո կարող է վրա «Ճասչսրագ նել մաչ։ Թունավորման աստիճանը նե երնույթների ինտենւչիվությունը գլխավորապես կախված են օրգանիզմ ներքափանցած թույնի քանակից նե ճանապարտճից:նրանք առաջացնում են թունավորման դրեթե միատեսակ կլինիկական պատտարբեր ինտենսիվությամբ: Այդ տնսակետիցէլ կեր, բայց թունավորման կլինիկական պատկերը կարող է աստիճանի՝ Թթեթն,միջին ն ծանը: Թեթն աստիճանի ժամանակ նկատվում են շետնյալ հրնույթներԲ կրժթավանդակի ճնշման զգացում, ճետո 5--7 առաջանում է աչքերի բիբերի նեղացում, րուղեից որոնք չեն լայնանում մթության մեջ ն ուժեղ կերպով վա-

գորում՝

.

. :

Ներկա ժամանակաշրջանումիմպերիալիստականորոշ ռազմական ուժերի տրամադիության տակ եղած ֆրկրների թունավորնյութերի շարքում նյարդակաթվածաժարտական Տարույընյութերը ամննավտանդավորն են, որովճետն ընդուարադ, մասսայական ն ծանը քունավորնակնն առաջացնել

.

վածություն:

Ըստ իրենց քիմիական կառուցվածքի նրանք պատկանում ֆոսֆորօրգանական միացությունների խմբին, ոհրոնք են: են նրանց շարքին ուժեղ քունավոր նյութեր պատկանում ն

արինը, զոմանը, տաբունը, «վի-գազերը» ն այլն: նրանցից նն «Միքանիսը առաջին անգամ ստացված ն փորձարկված եղել դնոնս երկրորդ Համաշխարճային պատերաղժի նախօրն ակին պատերազմի ժամանակաշրչանում, ֆաշիստակձլ, Գերմանիայում: 1937 թ. սինթեզվել է տաբունը, 1988 թ. զարինը, 1944 թ.՝ լոմանը, իսկ 1955 թ. Ամերիկայի Մեիացկոչված «վի-զաղեալ Նաճանգներումսինթեզվեցին այսպես տմ/21Դրանքանգույն ն ան4ճուտ Հեղուկներ նն, որի պատճա ռով էլ գործնականորեն դժվար են Հայոնաբերվում ընկալող օրգանների կողմից: Դրանց կարելի է ճայտնաբերել միայն Փիմիական ոնակցիայիմիջոցով:

վրա, այդ նյութերը. արագորեններծըծչքողնելով որնէ Հետք, ն. աննկատվարակում

.

ԹՈՒՆԱՎՈՐ ՆՅՈՒԹԵՐ

ւ

վում

են՝

են

Ն

ՆՑԱՐԴԱՊԱՐԱԼԻՏԻԿ

մաշկի ընկնելով

,

մասին,

մասսայակա

ոտավորա

-

.

(ինճլերեք

թունավոր .

`

դավ, թեթն ակնագնդերու: սեսողությունը.. առատ լորձարտադրություն քթի ն արցունքաձոսություն ն բերանի խոռոչներից, գլխացավ, թուլություն, թեթն շնչարգելություն: կարող են լինել սրտի մկանների կծկման արագացում կամ դանդաղեցում: երբեմն էլ նկատվում են նլարդաին պրգովածության երնույթննր՝ անքնություն, սրտխառնոց, տագնապի ն վախի զգացում: Ստամոքսաղիքային տրակտի կողմից նկատվում են սիտխառնություն, փսխում ն որովայնի ցավեր: նշված երնույթները շարունակվում են 1--2 օր Այդպիսիթունավորվածներին կարիք չկա ուղարկել Հիվանդանոց, նրանց պետք է Չ--5 օր պաճել ճսկողության տակ ն էնդգրկել ամբուլատոր բուժմանմեջ: Միջին աստիճանիթունավորվաժության ժամանակ նկատեն վում ուժեղ շնչարգելություն, բրոնխների սպազմի ՀետեպՎանքովխեղդման նոպաներ բրոնխիալ ասթմայի բնույթի: Մաշկինլ լորձաթաղանթների գույնը դառնում է կապտավուն, առաս է, կարող են լինել որովայնի ցաթքարտադրությունը վեր, սիտախառնություն, փսխում ն լույծ: Այաջանում են մկանների ցնցումներ ն շարժումների անՀամաչափություն: Հաճախ նկատվում են նյարդզճոգեկան վախի զգացում, դլխացավ, են խառնաշփոթ մտքեր, տառապում անքնությունից ե վատ երազներ տեսնելուց: Միջին աստիճանի թունավորվածները ծնարավորության դեպքում անսլայման պետքէ բուժվեն ստացիոնար պայմաններում Թունավորման երնույլթների կարող նն անցնել 4--8 օրից ոչ շուտ» Լրիվ ապաքինումը սկսվում է 1,5--2 շաբաթ Հետո: Սանի աստիճանի թունավորվածության ժամանակ թունաչ վորման վերը նշված երնույքները ավելի զարգանում ն ուժելանում են: Շնչարգելությունը դառնումէ ավելի դժվարինու ժանը,որի պատճառով ուժեզ կերպով իչնում է թթվածնի կ օրգանիզմին, ավելի է շատանում մաշկի մատակարարումը

տացնում

լորձաթաղանթների (ցիանողը): կապտությունը Այս շրջանում Հիմնականում տառապում

է

նյարդային

Համակարգը, որի պատճառով էլ ավելի ուժեղանում ն ն Հաճախակի դառնում մկանների դողը չլաձգությունները, են բստ որում չղաձգությունները կարող շարունակվել մի են

12.

մի թանի

ժամ:

Շնչառության

թունավորվածությունն

`

թացքում

գրգովածության երնույթներ՝

Է

Ֆղաձգությունների Ճնոպաները վկայում են թունավորմաՖ վատ ընթացքի ն հլքի մասին: Վատ ընթացքի դեպրում օթդանիզմն ընկնում է պարալիտիկ ն խոր կոմատով դրության Ժնչջ, որի ընթացքում շնչառությունը վատանում է. չղաձգոցԹյունները լինում են ջիչ ն թուլ, մկանները թովանում հե, մաշկի ն լորձաթաղանթների ցիանողը ավելի է ուժեղանոաք: է մեզի ն կղկղանքի ինքնաբերաբար արտադրոան նկատվում վատանում.է, իջնում է օրգանիզմ կրտիգործունեությունը շնչառական կենտջերմաստիճանը: Մաճը վրա է Հասնում «ետո կանգից սիրտը շարուբոնիկաթվածից: է նակում աշխատել մի ջանի րոպե: Ամննավտանգավորը կայծակնային ձնի է, որի ժամանակ փունավորվածըիսկույն կորցնում է գիտակցությունը, չջղաձգությունը կարճէ տնում կամ բացակայում է, 1--8 րոնից Հետո մաճ: Հետո՝ տեղի է ունենում կաթված, իսկ 5--10րոպեն Թունավորման բարենպաստ ընթացքի դեպքում բուժօգՀետո նություն ցույց տալուց ջղաձգությունները դադարում ձն, գիտակցությունը վերականգնվում է, թունավորվածի Դր»թյունը լավանում է, սակայն նրան առաջին 1--3 օրվա ընչի կարելի տեղափոխել շնչառության, սիրտանոՔային Ճամակարգի լուրջ խանգարումների ն օրգանիզմի ուժեղ թուլության պատճառով: Սանի աստիճանի թունավորված-. է 3--8 Խերի բուժումը տնում շաբաթ: են ծրգանիզմ Անկախ նրանից, թե ինչ ճանապարճով ն «վի-գազերը», բոլոր զարինը, զոմանը ալդ թու-` Քափանցել ունեն Խավորնյութերըընտրողական ազպեցություն նյարդավին Ճամակարգի վրա, այդ իսկ պատճառով էլ արտասաճմաԽում նրանց Հաճախ կոչում են «նյարդային թույներ» քանի րոպեից մինչն Ճախ ն հրկարատն

են

ենի-.

ւ

կամ

«ֆյարդային գազեր»:

ո

ԱՌԱՋԻՆ

ՕԳՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԵՎ

ԲՈՒԺՈՒՄԸ

|

բոլոր մարտական թունավոր նյութերից պաշտ-Հ ինչպես պանվելու ճամար, այնպես էլ նլարդակաթվածաճարույց թունավոր նյութերից պաշտպանվելուՀամար պետք է ժամանա-

աաա

անչատական(ճակագազը, զինօգտագործել

՛

թաքատոցնե պաստանները, րը քատոցները Ախտաճարումըկարելի չ կանչ պաշտպանական միջոցները խելնդունելով. (անտիդոտի) Հաբ, որը գտնըՀակաթույնի

ն կոլեկտի գուս) լ ՏՓագուստը)

դեղատուփի 7 2 բնում գտնվող կարմիր վում է անչատական դույնիտուփիմեջ: Չնայած տուփի մեջ գտնվում է 6 աբ,

բայը միանվագ2 ճաբից ավել արգելվում

է

ելն ընդունել:

թունավորման նշանները չեն մեղմանում, 4--6 ժամ ապա նս է ընդունելՃակաթույնի մեկ ճարս անց,կարելի. երբ թունավոր -կաթիլային ձնով ընկնում է նյութը:Հեղուկ-

«հարմնի բաց մասերի (դեմբի։». դաստակների, ալչարանոցի), Ժաշկի կամ Ճադուստի վրա, ապա անմիջապես, թունավորւան. օջախում,սլետք է կատարել մաշկի մասնակի սանիխոտարականմշակումա (կոշիկի) մասնակի դնկա-չ Հագուստի ն վացիա: Մաշկի Հեղուկ-կաթիլային վարակման Հագուստի է դեպբում աանմբջառես նք կատարել մաշկի մասնակի սս ւլ

մշակում նիտարական

Մշակումը

ն

կատարվումէ

Ճագուստիմասնակիդեգավզացիւ:

անճչատական Ճակաքիմիական

ծրա-չ

րում պարունակվող դեդաղացնող ճեղուկի միջոցով:Մասնա կի սանիտալրական՝ մշակման Ճամար կարելի է օգտագործել

նան Հանքային լուծույթներ (ամոնիակի 12,500-անոց անուշադրի լուծույթը,

ջրա-

սպիրտի Չ500-անոց լուծույթը չրի ժոնոքլորաժինի 10--154-անոց լուծույթը ն այլն), իսկ աչքի, քթի ն բնրանի լորձաթաղանքները կարելի «է քլորամինի 0,500-անոց ն կերակրի Որքան շուտ ն որակով լուծույթներով: կասոդայի

վին

մասի ճավասար

Հետ,

մշակել 200-անոց

աարվի մաշկի մասնակիսանիտարականմշակումը ն ուստի մասնակի դիղաղացիան, այնքան լավ կլինեն

Ճաար-

դյունքները: Այն կատարվում է վարակված վայրում (օջախում) կամ նրանից դուրս, ինքնուրույն ն փոխադարձ օգնու-

Այոն կարդով: Վարակված վայրից դուրս գալուց Հեռ Փո.սոարվում է մարմնի լրիվ սանիտարական մշակում, Օճառի նե տաք ջրով լավ պետք է մաքրել մարմինը ն «Հագզնելնոր ւո: Դւսդում Վարակված 2տաւդուստը, ինչոլես ն ոլայշմո սունի չ Հւ դուստր պնտք | ուղարկել Ճստուկ մշակման՝ որվ ղդեդաղա-

ցիայի:

ուղիներով Ստամոքսադիքային ժամանակ վարակվելու (վարակվածջրի օղոտասդործմանդնելսննդամթերքների ու

Հ

Ք ում)

է

անՀրաժեշտ րաժեշ

կատարելստամոքսի լվացում

200-անոց

|

կ(նրակրիսոդայի լուծույթով: Ավելի արագ կատարելու ճամար անՀրաժեշտէ այն կալիտրը սոդայի լուծույթ տարել առանց զոնդի, խմեցնել 0,5--1 ն մատներով սեղմելով լեզվի Հիմքին՝ առաջ կամ գոլ չուր լվացումից Հետո բերել փսխման ոնջլեքու Ստամոքսի ռլհւոք է տալ գրամ աղսորբենտ (ակտիվացրած ածուխ. )՝ լուծված գտնվում է որը մեկ բաժակ. ջրում: Սանըթունավորվածին, ուժեղ լխանռլարալիտիկ դրության մեջ, երբ շնչառությունը գարված է կամ բացակայում է՝ անմիջապես կատարել արՀեստական շնչառություն, միաժամանակ տալով թթվածին, է արձեստական շնչառությունը կատարել նպտտակատճարմար ն ըստ Սիլվնստրի Շեֆերի: Թունավորվածներին Հաջող բուժեն մի նպատակով առաջարկված տալու օգնություն ցույց որոնք օգնում են թունավոարբ Հատուկ Ճակաթույներ, Մ բության տառապանքները վերացնելուՀամեղմացնելու ունեն Թույների ազդեցության նկատմամբ են Էլ Հակառակ ազդեցություն, այդ իսկ կոչվում պատճառով, ծակաթույներ:

«ւր:

Դրանք

ալդ

ն ցիկլողիլը աֆինը, տարենը, ատրոպինը, է օգտագործել որայլն։ Դրանքբուժման նպատակով պետք է քան Հնարավոր շուտ: ԱՖԻՆԻ 0,1գ0-անոցլուծույթը 1 մլ քանակով բաց է թողն շպրից-տյուբիկների նրվում ամպուլաների մեջ: Սրակել մաշկի տակ կամ միջմկանային Սկզբում արսկել1---3 մն եկ կրկնակի՝ 1--2 մլ նայած թունավորման ծանրության

Դրանցից

են

աստիճանին: ՏԱՐԵՆԸ

է ամպուլաներով արտադրվում

կամ տալիս. ն խմելու ն,

«աբերույխ

1--Չ Սրսկում մաշկի տակ մն Ճաբ (ավելի` լավ է ճաբը դնել լեզվի տակ ն սյաճել մինչն լով ներծծվելը)»Հարի կրկնակի ընդունումը կատարվում է. են

1--2

ժամից Հետու Օզտազործվում են նան աժիղիլը, ամեդինը։ ամպլրոֆենը, արտանլը:,որոնք արտադրվում են Ճաբնբի հ փոշու ձնուի

ԱՏՐՈԳԻՆԸ

ամենաուժեղ ճակաթույնն է, օզտագործվում է 0,140-անոց լուծույթը: Բաց է թողնվում ամպուլաներով: նն սլարունակում | որը մլ ատրուինի լուծույթ, Սրսկում

լ

'

շտապ

պետք է Պամաշկի տակ կամ միջմկանային:Դեղի քանակը ն թունավորության Ժոանրությա աստիՔումին,

ազատի յաւղլնս կաո

Օյ

,

ի .

յ

Թեքն Թունավորության

աստիճանի ժամանակ րավաանդամ, ամեն անդամ 1 մբ.

|

կան կլինի սրսկել օրսկան 3--4 ն ժամանակ սրսկել2-իջիծան "Ո թ Թունավորմանն միջին 1--42 4 մլն կրկնակի անդա մլ չյուրաքանչյուրըը«0--ՑՄ րո- . լավացումը կամ ոլեից Հետո, մինչն թունավորվածի դրության

ռ ոոմը " » ո

ս

ո.

-

հառվուը: օրվա կլինին ընքս ին, /(

՛

ւ կան ավ

'

ը

Մ

էյ

ժը

թունավորության ալ ե բալիոիկ աստիճանի ժամանակ, երբ շնչարդելության ցիանողի նրնեույլթներըուժեղ են արտաճայտված, ռւորուղինլ: կավիճակը ն առաջ բնրել սրտի կաքրող Է վատացնել ճիվանդի ված, Այդսլիսի դեսլքերում լավ է ձնոն աճ մնալ ատրուղինի ռրսկումից։. իոլսարինելով այն այլ ճակաթույնով: ՑԻԿԼՈՉԻԼ 1 մլ 300-անոց լուծույթը սրսկել՛մաշկի սուսկ: ւմ '.. ն մ սրսկել Թունավորման աստիճանի ճան դնսլքում ել 0,5 ւնավորմա անը ծան

`

ս.-

մոր

0,

.

միջոցների օղտաղործումըչ որոնք նույնանս կարնոր. նշանակություն ունեն ճաջող բուժման Համար, ճատկապես Թունավորման ծանը աստիճանում: Սիմպտոմատիկբուժման միջոցների թելում կարնոր նշանակություն ունեն արճեստական շնչառություն կատարելը ն թթվածին տալը թթվածնային ճատկապես թունավորության: արալիտիկ

|

|

դադարեցնել:նրա սրսկումը:0րգանիլմի ատրուպինիղացիայիժամանակ նկատվում են Ճեոնյչալ ելնույքները՝ բնրանի ե կոկորդի չորություն,ձայնիխուլուտում, բիբերի լայնացում, մաշկի կարմրություն, սրոի կծկումների տրադացում է Հոգեկան խանգարումներ: եթե ատրուղինի շարունակվում են ատրոորակումը դադարեցնելուց ետո էլ ւպինիզացիայի երնույթները։ աղա դրանք վերացնելու Համար պլեոքէ օգտադործել Հետնյալ դեղամիջոցները.

դեպքումպ̀եւռքէ

`

՝

:

ման

Ո

տվելի բայց ավելի արդյունավետ է, քան ատտրուղինը։չ ա " է կասլետք գործադրելը տոքսիկ Լ, Այդ սյատճառով էլ նրա Համաձայն բժշկի նշանակումների: տարվի ղգուլշ, Վերը նշվեք, որ ատրուինի օդտագործմանժումանուկկա"րող են նկատվել ատլուղինիղացիայի նշաններ, ե որ այդ Սա

Ի

.

»

"

մ ճարը 0,05 դրոժ ւա բ'լ//

կարելի է օդտադործժելնան բինեզինը 0:1 դրամ 4աբներով: Անչճրաժեշտէ ճատուկ նշել նե նկատի ունենալ, որ ֆոսֆորօրդգանականնյութերով թունավորման ժամմսնակ առանց անտիդուսննրիօգտադործման «Ճնարավորչէ Ճճաջող բուժել թունավորվածն ելին, Անտիդոտային բուժումը առաջին 1--2 օրվա ընթացքում ւլետք է կատարել կես ժամը մեկ՝ մինչն որից Հետո 4--6 ժամ ընդմիջումով, ցնցումենրի դաղարելը, անդամ՝ 7--10 իսկ այնուճնաւն օրը 1--3 օրվա ընթացքում: Սակայն չպետք է քերադնաճատել սիմղտոմատիկ բուժ-

'

որ

րջ"

ն աաավեն

ընքացքում, նայած թունավորման

Հարկավորէ նկատի: ունենալ,

,

աա

նան

անդուքանն

.

ամ

7--10

ՏՐ

ւ

ջումներով՝

|

նպատակով կարելի է օղդտագործելմի շարք առրե0» մետամիղի Ք են. դեղորայքներ, ինչպիսիք այլ ոողրոՄՂԵԼ 0,2500, նալ՝ 249, ապրոֆեն՝ 1:ի լուժույքներըամպովաներով, Խոր-. ան (նրա 0,500 լուՃուրդ է տրվում օգտաղզորժել 40 ք լուծույթի 20 դրամի մլ խառնել գլյուկոզայի 2--Ց ժույթի ճետ իհ սրակել հնքամաշկային կամ ներելակային), կամ խմել

քունավորության

,

որրան

անար Բուժմուն ւ

ս

/

մ 4,5 թ-անոց լուծույթի

'

ատրուղինիլացիայիերնույթննրի նկատվելը: ժամանակ, Հատ առտիճանի Սանը մնե ոկույություն դնպքում,սրսկել 4--6 հուն ցնցումների ճեոչ Ժինչն կրկնակի 1--2 մլ, յուրաքանչյուր 3--8 լող ելոյ երնույքների ցնցումների անցնելը կամ առորուպինիղացիայի ընդմիմնՆ 4--6 ժամ 1--8 կել Ա հ ըոդմի նկ սրակոլ Հետագայում ա

ԳԱԼԱՆՏԱՄԻՆ՝ 140-անոց լուծույթի 0,5 մլ ար«կել մաշկի տակ:

ՊՐՈՉՋԵՐԻՆ՝

0,0500-անոցլուծույթի 1 ղ նույնպես սրակել մաշկի տակս Ց 2: մլ ննրարկել միջ-

|

Բաղի, ամանակ, չալ մաքուր ժամանակ ժո Տիանողի աո ւոո նրա, օդային խառնուրդը Իրանի ո.ե մթնոլորտային օդ), Թթվածնի (80գ : Քքվածին, ինճաՄՐ

անում:

:

`

ւ

չէ 20--40 լացիան կատարվում

տնողությամբ, կարճ ընդմիջումներով,մինչե թթվածնայինքաղցի երնույթների անցրուն

աաաանար ե աաա րանոիամին րին մ ու րամնե ԱՈ ջՀարա: ի ոա չուֆիլին :: ւ յոլ, որ չֆեղրի 5. (58 լուծույթ (որդիամին այլն: կոմ Ճա-

,

ն

ն

ա

ք

--Ց

մլ, ն

օ

՝

յ

մեղատոն (14կ լուժույք՝ 0,5-փզլտզ ժամանակ նշանակել սի ցնցումների ն ջղաձգություններիժադրամ):նրկարատն

6--8 անդամ կիրառումից ճետո մանակ,հիի՝ անտիղուտների հ չեն դադարում ցնցումները» նշանակել էլ շարունակվում նարկոտիկ նճակացնցումային միջոցներ բաիբաժիլ (5--10"0 լոծույք՝ 1--5 մլ, սրսկել միջմկանային), նատրիումի ոլվոմլ, արակել միջմկանային), պեմտալ(2,540 լուծույք՝ 2--5 ամինաղին (2,540 լուծույթի 2--3 մն նովոկաինի 0,540 լուծժույթի5 դրամի ճետ), դիմեդրոլ.(2Գ0լուծույթ՝ 2 մլ, ենթա-

մաշկային) ն այլն: Հարկավոր է նկատիունենալ,

ւ

ամինաղինը ն Հեքսենաեն շնչառական կենտրոնի վրա ն իջեցնում արյան լը ազդում ճնշումը, Հետնապես դրանք պետք է նշանակել: ու կիրառել որ

զգուշությամբ:

|

ն դրգովածության խանգարմաներնույթնյարդաճոգեկան

նշանակել դեպքերում էտապերաղին՝ Հար, ամինաղին՝2,500, լուծույք՝ մեկ մլ, անդամ, իմիզին՝ 0,025---0,05 մն օիը 1--Չ միջմկանային, Չ ն Հաբ, լումինալ օրը այլն: կարհոր է լավ խնամք ն 4սկողություն թունա-. վորվածի նկատմամբ: Ջղաձղումների ժամանակ պաճղանել է ճաճախ մաքնրան մարմնական վնասվածքներ ստանալուց բել բերանն ու վերին շնչառական ուղիներըճավաքված լորանճրաժեշտ է նշաձից: Թոքաբորբիկանխման նպատակով ն (բիջիլին, տտրնեսլտոմիցին ույլն): նակել անտիբիոտիկներ Հետո Միջին ն ծանը աստիճանի թունավորումից կարող են մնալ մի շարք մնացորդային երնեույթներ ն բարդություններ, ինչպեսօրինակ՝դրդովածություն, ախորժակի բացակայուչ թյուն, աշխատունակության անկում, անքնություն, ցավեր՝ որտի շրջանում, թոքերի բորբոքում, տոքսիկփսիխոզ ու նեվկաթված ն այլն: րող, Տ

ների երնան 0,004 մլ,.օրը

կամ սխտորի ոտով իպրիտը մուդ դորշագույն, մանանեխի Հեղուկ է: դոլորշային։ հարիտը կիրառվում է ճեղուկ-կաթիլային» Այն բավական կայուննյութ էչ վիճակներով: են օդից, եռում է Չ15-ում, գոլորշիները 8,5 անդամ է իր թունավորՀույովարակվածվայրում երկար պաճողանում անդամ դորկությունը: Մարտականնպատակներովառաջին

լուղանման մառախուղային

ու

էլ այժմ, մարտական թունավորնյութերի է կարնոր տեղմ

լինելով

ապաճովեի

ՆՅՈՒԹԵՐ

Այս թմբի կարնոր ներկայացուցիչներ են իպրիտը ն լյուիղիոը: իպրիտըմաքուրդրությամբ ջրում դժվար լուծվող մանանեխի կամ ալխտորիթույլ Ճուռով Ճեղուկ է, իսկ ազոտային

վրա իր թույն, օրգանիզմի սլրոտուլլազմատիկ ամեն

ազդեցու ունեցած բաղմակողմանի օրդանիղմի վրա իպրիտի առանձնաձաթյանմասին խոսելը, նշինք նրա աղդեցության

.

ԹՈՒՆԱՎՈՐ

շարքում դրավում

ընդունակ է քայքայել Կողդնեցությամբ բաղմակողմանի կենդանի Հլուսվածք ն առաջին ճերթին այն ճյուստեսակի ունենում: նախքան որի Հեւո անմիջապես շիվում է վածբը»

գդալու

"

ծանր

կողմից 1917 թ. ճովիսի 18-ին ձադրվել է գերմանացիների է իր անունը: 1936 թ. հալը գետի մոտ, այստեղից էլ ստացել իպրիՖաշիստականիտւալիւսն խոշոր քանակով գործադրեց հր ֆիղիկաքիմիական բարտր եթովպիայի բանակի դեմ: անցյալում, այնպես ձըր տոքսիկ Հաոկություններով ինչպես

2--4

ՄԱՇԿԱԹԱՐԱԽԱՀԱՐՈՒՅՑ

|

:

տուկկողմերը» շփվելիս,այսինքն՝ վարակման պատին, ա) Հլուսվածքին ն օիլեկտիվ փուվոխություն մի սուբյեկտիվզգացումներ ոչ ատճառով Ճճնարավորչէ ժամաէլ թունավորման սկիզբը: նակին նկատել վարակման երնույթների ի ճայտ գալը ունի Բ) ժինչն թունավորման շրջան, որի. ւոնողությունը կախված է դաղտնի աղդեցության ն վարակման թույնիֆիղիկական դրությունից» խտությունից ժաՉ--Ց է տել կարող տեղայնացուժմից:Գաղտնի շրջանը ժաժ, ավելի երկար տնելու դեպքում նշաից մինչն 10--15

ներ չեն առաջանում, որի

ւ

թունավորման խատությունը ցածը Է եղել նակում է, ռր ն ռ թույլ: նշանները ի Հայտ կդան ուշ է լավադանդաղ դ) ազդեցության էֆեկտը (վնասվածքը) են, որ մի քանի օրվա նում: Միայն թեթն վփովոխություններն ընթացքում անցնում են, իսկ շատ թե ջիչ լուրջ վնասվածքները տնում են շաբաթներ ն ամիսներ: վնասված տեղերը առանձին դ) իղրիտի աղդեցությունից ն

.

Հակում

ունեն

դեպի ինֆեկցիան: Այգ տեղի է

ունենում

զարգացման միկրոֆլորայի որ ինֆեկցիայի պատճառով,

այն

Քիչ Հնտո վարակված այդ մասը չնորչիվ մազանոթային որան կանգի, սկսում է ավելի ն Թունավորվածների որոշ մասի մուտ ա հախի ժամանակ կարող է նկատվել քոր ն այրոցի թույնի աղդեցությունը այլես չի շարունակվում, որդ է

ճա-

կարմրելայտուցվել,

մար մաճացած ճլուսվածքներըչափազանց նպաստավոր ճող են ծառայում: նման դեպքերում վնասված տեղերի բուժումը

սար զգա ծք.

ավելի դժվար ն երկարատնէ լինում, Հատկապեսշնչառական

ժամանակ: թունավորման օրգանների

ն լյոզիԹունավոբմանպատկերը: հպրիտը, ինչպես թափանցում է օրգանիզմմաշկի, վերքի, լորձաթատը, օրգանների ղանթների, շնչառականն ստամոքսաղիքային ճետ միասին, ունի նան միջոցով:Տնղական ազդեցության թունավորմանուժեղ Հատկություն: ընդճանուր օրգանիզմի նան օրգա- . Թունավորմանտեղական երնույթների,ինչպես նիզմի ընդճանուր թունավորման ծանրության աստիճանը կախված է այն բանից, թե ինչ ճանապարճով է օրգանիզմ թափանցել թունավոր նյութը, ինչքան ժամանակ 1 գտնվել թունավորվածը վարակմանօջախում ու ինչպիսի դրությամբ: մաշկի վոա: Ընկնելովմաշկի վրա, իպԱզդեցությունը (2--10 րոպեի ընթացքում) լուծվում է ենթաբիտն արագ րոսլնից ետո մաշկային շերտերում, իսկ Չ0--30 ներժծվում միլիգրամը մաշկի 1 սմշ է օրգանիզմի մեջ: նրա 0,1--02 վրա առաջացնում է թունավորում: ինչքան շուտ ճեռացնել ն ընկած խիպրիտը:այնքան քիչ անելմաշկի վրա վնասազերծ կթափանցի այն օրգանիզմ ն թեթն կլինեն քունավորման

մանակից(մոտ

.

`

.

աաա ա

ակում: պիգմենտացի

.. էրիթեման աճել: նախ կորցնում է իր վառ կարմիրգույնը, դառնում է կապտավուն,ապա. սկսում է մաշկի ու թետնում| է 5--10-օր,իսկ մաշկի փուտումը: էրիթեմային շրջանը վրա առաջացած պիգմենտացիան անցնում է 1-2 ամսից ճետու էրիթեման մեծ մասամբ լինում է մաշկի ն ծալքերում հուրբ տեղերում, իպրիտիգոլորշիների ճատկապես ժամանակ: հպրիտից թյան առաջացած առաջին աստիճանի, այրվածքի այն տարբնրությամբ, որ այրվածբի մամանակ կարմրությունը լինում է ավելի արադ, ինտենսիվ, այտուցված ու ցավոտ: բ) բշտիկային շրջան. վարակվելուց12--24 ժամ. Հետո ավելի է այտուցվում չու դէրիթեման բարձրանումմաշկից». են առաջ դալիս փոքր բշտիկներ, որոնք Հետո միանում են իրար կազմում մեծ բշտիկներ: Այդ բշտիկներըքիչ ցավոտ են լինում, առողջ մաշկիցսաշմանազատված են փոքր բշտիկն ներով ալտուցված կալրորադույնօղակով: Բշտիկներիմեջ հղած Ճճեղուկը որի վարակիչչէ: սկզբում լինում է թափանցիկ, ճնտո է իսկ մեջ պարզ երկում առաջացած խոցիՀատակը, փոխվում, դառնում է սաթեդեղնագույն:Ըստ վարակմանաստիճանի բշտիկային շրջանը կարող է լինել մակերեսային ե խոր տեսակի: Մակերեսայինբշտիկներն իրենցից առանձին վտանգ չեն ներկայացնում, ինֆեկցիայի բացակայության ետ են ղարգանում ն 10--20 դեպքում դրանք աստիճանախար օրվա ընթացքում անցնում են առանց Հետնանքների: հսկ խոր բշտիկները, ընդգրկելովմաշկի գրեթե բոլոր շերտերը ն Ճատկապեսերկրորդականինֆեկցիայի առկայության դեպքում, վեր են ածվում խոցերի: դ) խոցային (նեկրոզային) շրջան. ինքը անունն արդեն խոսում է այն մասին, որ այս շրջանում տեղի է ունենում մաճացում: 2--3 Տյուսվածքի օրից Ճետո բշտիկները սկսումեն ատովել ն առաջ են գալիս նեկրողային խոցեր, որոնքլիու

ւ:

`

սա

վարդագույն, սեզ-

Հետո

աղդեցու

-

առաչաերնույթները: Մաշկի վրաիպրիտիազդեցությունից ըստ իրենց ինտենսիվությանլինում են ցած վնասվածքներն էրիթեմային, բշտիկայինն նեկրոզային: նինք աստիճանի՝ մաշկի վրա իպրիտի ազդեցուա) էրիթեմային շրջան. է աղդենշանն է, որը առաջանում թյան առաջին օբյեկտիվ ցության:դաղտնիշրջանիցանմիջապեսՃճետո, այսինքն՝նյութի Հնտ շփվելուց 2--12 ժամ ճետու Վերը նշվեց, որ գաղտնի շրջանը իպրիտի ազդեցությանբնորոշ Հատկությունն է, որի ընթացքում իպրիտը ներժծվելով մաշկի մեջ, չի առաջացնում ոչ մի.սուբյեկտիվ զգացումներն օբյեկտիվ փոփոխություններ վրա:էրիթեման առաջանումէ նյութի ազդեցության մաշկի Քիմիական այրվածջքից ն մազանոթների կաթվածից: Այն բաց

ժամ)

իր էրիքեման

ւ

`

սկզբից լինում է մաշկին Հավասար, մելիս անցավ ու անցնող:

Հ4--90

`

,

`

նում

ֆն տարբեր մեծությամբ։ խորությամբ

ու

ծածկված տնում

են

է 2-4

չի բացառվում կաթիլաճեղուկիընկնելըկոպերի վրան են աչքի մեջ: Այդ փոփոխություններընուվնպեսկարող լի-

:

բայց

դորշագույնթաղանթով: Խոցային շրջանը ինֆեկցիայի դեպքում այն կարող ամիս իսկ երկրորդական զինել: Խոցի «ետնանքով առաչջացած . Է. ավելի երկարատն է Մաշկի տին: նույնպես շրջապատված պիգմենտացիայով: խոշոր քանակը երբեմն կարող է առաջացնել վրա խպրխոխ նեկրողային խոցեր առանց բշտիկների առաջացման: Այս առավկայում է այն մասին, որ իպրիտից մաշկի վրա բոլորը սկսած էրիքեմայի աստիճանից, ջացածփուխոլությունները» նեկրողային հրնույլթներ են: բոտ էության Մաշկի վարակումը իպրիտի գոլորշիներով կարող է տեղի ժամաունենալ պլթավորապես ամառային տաք հղանակի ն ժարնակ, երբ օդի մեջ բարձր է լինում իպրիտի քանակը, շրջանը ուվելի դիկ թեթն են Հագնված:Վարակման դաղտնի ն երկար է տնում (10--12 ժամ) ավելիուժեղ են վնասվում մաշկի նուրբ ու բաց տեղերը: վնասվածքը գլիավորուսյես լինում է էրիթոեմայինբնույթիչ որը ուժեղ քոր է գալիս 3--2 օրից Հետո անցնում է: Գոլորշիների բարձր խտության Ժամանակ կարողեն լինել նան բշտիկներ: Էնկնելով վերբի ն Վրա, իպրիտը սուբյեկտիվ զգացումներ չի առաջացնում, աիազներծծվում է օրգանիզմի մեջ: Աղդեցության դաղտնի

ւ

՞

|

ու

"

«Հետո, որը տնում է շրջանից

ժամ,

2--8

վերքը

այտուցվում

հփած մսի տեսք: Վերքը շրջապատող է, ընդունում ճույնպես այտուցվում ու կարմրագույն է դառնում:

մաշկը

Տեղական այս երնույթների Հետ միաժամանակ կարող է 2--3 առաջանալ օշրգանիզմի ընդճանուր ինտոքսիկացիա: սկսվում է վերքի ն նրա շրջապատի օրիցՀետո նեկրողային է գորնեկրոտիկ երնույքների զարգացումը, վերքը ծածկվում տնում է 1--42 շագույն բաղանթով: նման վերջերի բուժումը

ամիս:

.

տեսողական օոգանիվբա: Ազդեցությունը

Այս օրգանի

նույնպես իպրիտի թուփուփոլխությունները ն են գրեթե նման են մաշկոաճավորման առաջին նշաններից յին փուբոխություններին։ Առաջին Համաշխարճային պատերազմի ժամանակ իպրիտով թունավորվածների68040-ն ունեցել են միաժամանակ աչքի վնասվածքներ: Վնասվածքները վրա առաջացած

Ճաճախ

լինում

են

դոլորշանման

իպրիւոի ազդեցությունից, ՞

|

Թեթն ն.միջին աս-: նել 3 առտիճանի(թեթն, միջին ն.ծանը): Կոիճանիվնասվածքները գլխավորապեսլինում են բԻպրիտի ժամ դոլորշիների ազդեցությունից, նրա ճեւո շփվելուց 2--5 էն՝ Հետո: Թունավորվածի մոտ նկատվումլուսավախություն, արցունքաճոսություն,աչքերում ցավ, ծակոցներ ու օտար. մարմնի զգացում, կոպերի այտուցում ու սպաղմ, լորձաթան Այս եղջերաթաղանթի բորբոքում ղանթների պղտորումներ: Հնտե8--15 են օր հ անցնում առանք երնույթները տնում են

վանքների:

|

`

Թունավորման ծանր աստիճանը գերազանցապեսլինում է Հեղուկ իպրիտի կամ գոլորշիների երկարատն ազդեցության ժամանակ: Այս շրջանում աչքի վերը նշված երնպւյթները Չ--4 օրվա ընթացքում ավելի են ուժեղանում (ակնադնդերի լորձաթաղանթի պղտորում ե ուժեղ Հիպերեմիա, այտուց, այլն): նշված երնույթներն անցնում են բավականին ուշ (2-3 ամսից Հետո), իսկ որոշ դեպքերում առաջացնում են տեսողության լուրջ խանդարումներ ն անդամ կուրություն: Ազդեցությունըշնչառականօոգաննեբիվբա: Շնչառական Ճամակարդում առպջացած փոփոխություններընույնպես իպրիտի թունավորման առաջին նշաններիցմեկն են, սակայն նն ճանդես գալիս, քան նրանք Համեմատաբար" ավելի ուշ առքի վարակման երեույթները: Ազդեցությանգաղտնի շրջաժամ: է 2--12 նը տնում Այստեղ թունավորման պատկերը է նույնպես կարող աստիճանի (թեթն, միջին ն ծալինել րր): Թունավորման սկզբնական նշաններն են՝ վերին շնչաուսկան ուղիներում չորության ու քերծվածքի զդաքում, տանջալի չոր ճաղ, Ճարբուխ, ձայնի ուժեղ խուուտություն, լորձաե թաղանթների արյունալցցւմներ, Ճուտի զգացման բթացում 2--8 Ճետո այլն: օրից նկատվում են վերին շնչառական ուղիննրի սուր բորբոքային, նեկրուռիկերնույթներ: Հիվանդն արտադրում է մնծ քանակությամբ լորձաթարախային խորխ, գանգատվումէ կրծքավանդակի ցավերից» շնչարդելությունից, ուժեղ գլաացավից ու ընդՀանուր թուլությունից: Լորձաթաղանթները խիստ այտուցվում ու-Փածկվում են դ իֆքնրանման դորշ-դնղնադույն որը հրբեժն թաղանթով,

ել է առաջաջնել

խողովակը, կարող շնչառական փակելով Հո ե դելման ծանր դրություն

ոը "Վ

նում

է 3--4-րդ

շ շն

Ի

ունի տեղական ուժեղ ազդեցությու օրգանիզմի այս կամ այն մասի վրա. նա միաժամանակուժեղ թուն է ամբողջօրգանիզմի նկատմամբ, Ճատկապես ալդ ո նկատվում է թունավորման միջին ն ծանըաստիճաններկ ժամանակ: նա տեղական այդ վնասվածքների ճետ միասին օրգանիզմի վրա ազդում է իր ընդճանուր-ոնզորբտիվ ազդեցությամբ: Այդ ուղղությամբ կենդանիների վրա կատարաժբազմաթիվ փորձերը ցոյց նն աալիս, որ րոլրիոի ննթամաշկա մոտ 2--3 ժամ Հետո կեններերակային ներարկումից յին (բա

հպրխտըոչ միայն

-

Մ անգամ մարի

օրը՝ շնչառության,

սիրտանոթժայ

ըերվային Համակարգերիուժեղ խանգարուգան ուժեղ այտուցից։

»

օրը՝

թոքերի

,

բորբոքու-

ի բարդություններից: գան ինֆեկցիա թ չջերմություի Ար ննաի : " ե լավանալ, աա ոթ աստիճանա չակջում չն երեթունավորման ւ ա անցնում, մալա նքացքում 9--10

Ա

ռկրոր

ու

ե

2-4

Հետո

10.

,.

ո

ը

ամսվա

վուլթները։ չաճախ թունավորման ծանր աստիճանից են մնում եր (

ու

՛շ Անա Նավի)ե շերման

Հետո

ր Հիանանքե Ար Կոնքի դեցությունը արար իչկր,Սամ նրնույթ Իո ո ջի վրա 9 քլ տաի ֆոսգենից 80 : Բորա տիեք քլորից:

անգա

ԻՑ ն

է

|

անգամ

'

`

ստամոքսաղիքային ուղիների վրա:ԻւզԱզդեցությունը

անցնում է ստամոքսաղիքայինուղիները գլիավորաՀչ րբրիտն ժան ջրի օգտագործման վես վարակված սննդամթերքների կարճ է

ե ամենաշատը

--

տ

2--Տ

յ

ժամ:լ

Լո. ւ աո Սկզբնական ,

-Ն շրջանու

ւմ

խոմ

Մ

փոր"

որ

միջին

ն

ժանի

որը երկրորդական ինֆեկցիայի),

ր

առատ որովայնի ուժեղ ցավեր, սրտխառնություն, թքարտադրություն,ճամի ղգացմյ ն բթացում, կուլ տալու ն այլն: 2--3 օրից դժվարացում, ախորժակի բացակայություն են Ճճետո լույծ, բերանից գալիս արյունաքարախային առաջ արտադրություն, ընդճանուր ուժեղ թուլորձաթարախային ն լություն, շնչարգելություն, սրտի կծկումների արագացում այլն, որոնք արդյունք են լորձաթաղանթների խոցոտման, նեկրոտիկ բորբոքման ն ընդճանուր ինտոքսիկացիայի հրե"աղիների իպրիային թուվույթների:Ստամոքսաղիքային մեծ մասամբ կարող է աւեղի նավորմանժամանակ մաճը ունենալ թունավորման առաջին օրերին՝ ինտոքսիընդճանուր 2--10 ուժեղ օրից Ճետո՝ կացիայից կամ օրգանիզմի Ճյուծվաժությունից: 0րգանիզմի թունավորմանընթացքում ճաճախ վնասվել մի քանի օրգաններ(մաշկարող են միաժամանակ կը, թոքերը ն աչքերը):

-

բնո-

,

չա

|

վնասվածքների ժամանակ` միշտ առաջանումէ իպրիտային ինտոքաիկացիա, որին են րոշ ճետնյալ երնույթները. որոշչափով խանգարվում է ` ներվային Համակարգի նորմալ գործուննությունը, թունավորպածի մոտ նկատվում են ընդչանուր ընկճված դրություն, անկում,ւսնՔնկուռություն,թուլություն,ոորամադրության տարբեր վերարերմունք դեպի ի շրջապատը, Ճիվանդն իրեն միժամերով լուռ պառկում է: կուսացված է պաճում ն երբեմն

Նշեցինք,

ավարարությա

,

րի

,

2--8

շաբաթվա ընթացքում թոքերի վնասվածքների

իջնում է աստիճանաբար: Մաշկի սուր շրջանում միաժամանակ տառապում

,

օրդանները: նկատվում

|

թյուն, սրտխառնոց,

ն

են

մարսողական

որովայնի ցավեր, թքարտադրու-

են

երբեմն էլ փփսխումու

լույծ, մ

որոնք Ք

ւռր-

իպրիտի բնդճանուրչոնհղորբտիվ դյունք ազդեցության: Սիրտանոթային Համակարգի կողմից նկատվում են սրտի ԱԺկումների արադացում, թելանման պովս: արյան խտացու ո նշման իջեցում: են

`

.

խոր նյութափոխանակութ |սանդգարումներ, Հատկապես սոլիտների փոխանակության է հւպրիտըառաջացնում

նան

"

մեջ: Արադացնում է Հյուսվածքների

սպիտների քայքայումը, որի Հետնանքով օրգանիզմը շուտ ճյուծվում է: հպրիտային է վրա Հասծանր ինտոքսիկացիայիժամանակ մաճր 2--3 նել առաջին օրվա ընթացքում կենտրոնականներվային Համակարգի ճյուծումից ն կոլլապսից: հպրիտովթունավոլ,մոտ Կ/ածների կարող են առաջ գալ ն հրկար մնալ -

կարող

Ը

ժամանակ

Ի.

մի

որոնք վատացնում են բարդություններ,

շարք

օրգանի

մի

շփվելիս առաջացնում է վարակված տեղի գրգովածություն (ցավ, քոր, արցունքաճուություն): 2) Համեմատաբար կարճ է տնում ազդեցության գաղտնի

1) Օրգանիզմի

.

վիճակը: Այդ բարդություններից են՝ առողջական 1) Մաշկի ն լորձաթաղանթների լսոր քայքայումից (իխոեն կերից) առաջանում են սպիներ,որոնք սաճամնափակում |

կամ օրգանի շնրժողությունը ճյուսվածքի ն այլն): շուրջը րանոցում, Հոդերի 2)

շնչառական Ստամոքսաղիքային,

առաջանում դաններում

(ծալքերում,

:

ն

են

տենսողական

աի, թոքերի

ն ոչ թուլության ուժեղանումկրկրե-

պայմաններում նպաստավոր վում են:

Հաճախ

ու

:

ներիկամ3) Ներքին օրգաններում (Լյարդում, սիայծաղում, ու այլ տեսակի ներումն այլն) առաջանում են ճարպային որոնք խանդաքում են դրանց կաղզմափոխություններ, նորմալ ր գործունեությանը: 4) Առաջանում է արյան ուժեղ ապլակասությունն օրդանիզ'

՝

մի 2յուծվածություն:

5)

ռապում

թունավորվածները երկար իպրիտով նն

թուլությունից, գլխացավից, ախորժակի բացակայությունից: ընդճանուր

թյունից ն 6) կարող էլ

ժամանակ

չ

լինել

կուրություն:

տեսողության վատա 7 ում -

,

տա-

անքնու-

իսկ

երբեմն մԱ: ՝

Քիմիական մոքուր վիճավուի իրենից ներկակյո'իզիտ: ջրում դժվար լուծվող, Հեղուկ, հսկ տնվոանգույն է

ր ացնում

նիկական լյուիզիտը- խորդենու Ճուտով, ջրում դժվար լուծվող, է, գորշագույն Հեղուկ մուգ որը լավ լուծվում է օրգանական ն մճջ: նրա 0,1--0,2 միլիգրամը

աաա

մի

լ

ճարպերի

Բա

մաշ-

մնի Արա ՆրոոՐՆՅՐՒ

Քունավորման պատկերըգրեթե նույնն է, ինչ եպրիտի Սակայն սրա ազդեցությունըիպրիտի Հետ Համեժամանակ:

ունի որոշ առանձնաճատկություններ, որոնք կարնոթ մպտած ունեն այդ երկու նյութերի ազդեցության դինշանակություն

ֆերենցիալ ճամար: ախտորոշման Այդ առանձնաճատկություններից կարնոր են Ճետնյալները. `

'

են

ն

'

-

օր-

այլն), որոնք օրգանիզմի

ն

Մ

.

ճանդես դալիս թունավորման տեղա3) Արագ ուժեղ ն կան ընդճանուր երնույլթները: ավելի է այտուցնրա շրջապատը 4) Վարակված տեղը

սլա

մի շարք խրոնիկ բորբոքումներ վերին շնչառական ուղիների, բրոնխների,ստամոք-

(աչքերի,

շրջանը:

ճետ

ու

Ը

ված:

ՏՈ:

'

ՈՐ

ավելի վառ ((արժիր)ն առողջ Տ) էրիթեման լինում մաշկից խիստ սաճմանազատված այտուցվածօղակով: ն. խիստ 6) նեկրողային երնույթները արագ են զարգանում սաճմանազատված են շրջապատի Ճյուսվապծքից: 2ոււնմա2) Վնասված տեղերի բորբոքային երնույթները է

"

անցնում: Առողջացած տեղերում պիգմենւտացիան բացակայում է կամ թույլ է արտաճայտված: 8) Շնչառական ուղիների վրա ունի նան խեղղող աղդի-

ուսբար

շուռ

են

`

ցություն:

Մարտական պայմաններում իպրիտի ն լյուիզիտի դործադրման ժամանակ կարող է լինել դրանց թրի Ճոռոկասլես մաշկի, վերքի, շնչառակա

Հաճախ

դուդակցում, ուղիների աչքի: Է բուժումլ ն ն

ոասվա

Առաջին օգնությունը ժամանակին թախիան

ծել անչատական ն կոլնկոիվվ ոլաշտպանության միջոցները (Հճակագաղը, պաշտպանական Հագուստը ն եղած ապաստանչւնձենաօջախում խստորեն ւպաճպանել ննրթը ), վարակման Ճական անվտանգության այմանննրի (Հե կարելի շանել կադգաղը,չարձակել ճադուստի կոճակները, ջուր խմել, սնունդ ընդունել, ծխել, նստել կամ պառկել ն այլն): է լայն կերՄասսայական վնասվածքների դեսլքում սպետք «լով կազմակերոլել ինքնաօդգնության ն փոխադարձ օգնու թյան դործը վարակված օջախում: Մաշկի ն ճագղուսոի Ճճեղուկակաթիլայինվարակման դեպքում անմիջապես կատարել վարակված տեղերի մասնակի սանիտարական մշակում ն Հճաղուստի մասնակի ապագազա-չ Ջում՝ անճատական ճակաքիմիական ծրարի 4Հեղուկով: հպրին լյուփզիտը լուծվում ու տր ապադգազացվում են նան թլորբակրի, թլորամինի, ղդիքլորամինի 29:ը լուծույթներով, ինչ27

(մաշկի վարակման դեպքում), իսկ շնչառական ու մարսողա-Հ օր: կան ուղիների դեռսլքում՝ մոտ 2--3 Բուժման միջոցառումների Հիմնական նպատակն է պաշոինպանել վնասված Հյուսվածքը դգրդոումից, նրկրորդական ֆեկցիայից ն արագացնել նրա վերականդնման ընթացքը Աչքի բուժումը: 0րը մի քանի անդամ լվալ քլորամինի 0,590 կամ սոդայի 240 լուծույթներով: Ուժեղ ցավերի ն կոպերի սպաղմի ժամանակ կաթեցնել նովոկաինի 2400, ատրո1ձկ։, դիկաինի 140 լուծույթներից որեէ մեկը ն դնել ինի սինտոմիցինի(լնոմիցինի) 5--1040 քսուք: էյուիզիտի վնաս-

լուժույթների մեջ (սպիրտ, բճնն այլն): Անճատական ճակաջիպին, նավթ, եթեր, ացետոն միական ծրարի Հեղուկի պակասության կամ չլինելու դեպքում մաշկի ն Հագուստի վարակված մասերի մասնակի մշակումը կարելիէ կատարել այգ լուժույթներով: ն Հադուստի Որքան շուտ կատարվեն մաշկի բաց մասերի տեղերի սանիտարական մշակումը եհ ապագաղավարակված ցումը, այնքան արդյունավետ կլինի արդյունքը: նթե այն կատարվի վարակումից 5 րուլե Հետո, կարելի է լրիվ կանխել օրգանիզմիթունավորումը, իսկ եթե դա կատարվի վարակումից գոնե 15 րոպե ճետո, ապա զգալի չափով կիջեցվի պես

ն

օրգանականմի

շարք

ւ

թունավորմանինտենսիվությունը: Մինչե Հիմա խիպրիտիթունավորման դեմ չկան ճատուն Հակաթույներ,իսկ լյուրզիտի թունավորման դեմ առաջա-

մի քանիսը, որոնցից կարնորներն են ունիտոլը ն դիկապտոլը: Այս ճակաթույները պետք է օդգտադորժելշուտ՝ լյոփզիտի վարակումից անմիջապեսճետու Ունիտոլը բաց է թողնվում 50ն լուծույթի ձնով 5 մլ ամւլուլաներով: Սրսկում են մաշկի տակ կամ մկանի մեջ: Առաեն 2--Փ--Ց ջին օրվա ընթացքում սրսկումներըկատարվում ժամ ընդմիջումներով, իսկ 2--Յ-րդ օրերի ընթացքոսԻ յուրաքանչյուր 12 ժամը մեկ: է թողնվում 1 մլ ամպուլաներով, սրըսբաց Դեիկապտոլը կում են մաշկի տակ 1--Չ մլ: Բուժման կուրսը նույնն է, ինչ ունիտոլի ժամանակ: Վարակված սննդամթերքների ն ջրի օդտադործման դեպքում շտառղ առաջացնել փսխում, տալ կարբոլեն (ադղսորբենտ) ն կատարել ստամոքսի լվացում: Ստամոքսի լվացումը մեկ լիտրը գոլ ջուր ն մատառանց զոնդի՝ խմեցնել կատարել ներով լեզվի 4իմքը գրդգոելով՝ առաչ բերել փսխում: Վարակման Ճետո օջախից դուրս դալուց կատարվում է լրիվ սանին տարական մշակում ճագուստներիապադաղացում: Սանիտարական լրիվ մշակմանժամանակ ամբողջ մարմինը օճաոով լավ պետքէ լվալ ցնցուղի տակ: Թունավորվածին աայՃետո չին օգնության վերը նշված միչջոցներըցույց տալուց մուտ Չ4 ժամ բժշկական 4սկողության տակ պետք է պատել

դրված

հն

`

վածքի դեպքում վերը նշված լուծույքներով լվանալուց Հետո տոլի աչքի մեջ կաթեցնել ունիտոլ, իսկ ավելի լավ է դնել ունի 2040 աչքի քսուք: ծակացուցվումէ, Հատկապես թունավորման սկզբնական շրջանում, աչքին կապ դնել ն տրորելը' Արտաքին դրդգոումներից պաշտպանվելու ն լուսավախության դեպքում Հադնել պաշտպանող ակնոց: Աչքի վնասվածքի Ճետագա բուժումը պետք է կատարել ակնաբույժի Ճակողության ներքո, նրա նշանակումների Համաձայն: Վերքի բուժումը: Վերքը իպրիտով կամ լյոփվիտով վարակման դեպքումպետք է լվալ քլորաժինի 1--200 լուծույքով ն վիրակապ դնել այդ լուծույթով, Քլորամինը կամ դիՔլորամինը ունի թույնը չեզոքացնող Հակաբորբոքիչ ն մանրէասպան Հատկությոմո ԴրանիցՃնտո կատարվում են վիրաբուժական ընդչանուր միջոցառումներ (Հակատետանիկ շիճուկի ներարկում, «ճակաշոկային, ճակաբիոտիկ միջոցներ, վերքի վիրաբուժական առաջնակի մշակում ն այլն): Վերքի վիրաբուժականառաջնակի մշակումից «ետո այն պետք է Ֆորից լվալ քլորամինի 1--2գ0 լուծույթով ն դնել թլորամինով վիրակապ: Առաջնակիկար վերքի վրա չի դրվում, որովՀետն դեռ չկա ճյուսվածքի նեկրոզի սաճմանազատմանդիծըՒ Հասկանալիէ, որ նման վերքերի վիրակապությունը ն վիրաբուժական մշակումը պետք է կատարվի առանձին սեղանի: Լ

ւ

"

'

|

:

վրա,,պաճպանելով նախաղգուշական բոլոր պայմանները: Հետադաբուժումը կատարվումէ վիրաբուժությանինդճանուր՝ ճիմունքներով,վիրաբույժիՃսկողության ներքո: Մաշկիբուծումը: Մաշկի վրա առաջացած էրիթեման Հիմնականում բուժում են քլորամինի Չնկ. լուծույթով, վիրակապ ը

գնելու միջոցով: Ուժեղ քորի ն այրուցքի դեպքում ննքամաշկային սրսկել դիմեդրոլի200 լուծույթի 1 դրամ տալ ե էրիթեմայի մակերեսին քսել 0,05 ն րա Գ Հարը) խմելու մենքոլի500 սպիրտայինլուծույք: եթե բուժման 5--6 օրվա ինֆեկցիայիվտանդ, չկա երկրորդական բուժումը ընթացքում Մաշկի է մեթոդով: վրա առաջացած կարելիշարունակելբաց է. էրիթեմայի կատարվում նույնպես բշտիկների բուժումը նման, միայն այն տարբնրությամը, որ քլորամինըերբեմն փոխարինվում է կերակրի աղի Հիպերտոնիկ կամ ֆիղիոլո«նարավորին չափ պաճպանելով զիական լուծուլթներով, բշտիկներիթաղանթի ամբողջությունը: Հարկավոր է նկատի ունենալ, որ բշտիկիՊեղուկը իպրիտ թաղանթը ճեղուկի ն վնասված մասի երկ. չի պարունակում. րորդականինֆեկցիայից պլաշտպանելուամննալավծածկն է, որի տակ մանրէազերծ վիճակ լինելու Հետնանքով ավելի բաըննպաստ է ընթանում վնասված Ճյուսվածքի վերականդնման պրոցեսը:Բայց քանի որ դժվար է պաճպանելդրանցամբողչ լարված բշտիկների ջականությունը,Հատկապես խոշոր դեպքում, ուստի անճրաժեշտ է ճականեխված ասեղի կամ ղուրս ճանել բշտիկի Ճեղուկը։ իսկ երբ շպրիցի միջոգով կանոն ձնով խանդարված է բշտիկի ամբողջականությունը: բուռն ընպետք է ճեռացնել ամբողջ քաղանքը: Վնասվածքի խացքից «ետո, երբ չկան էքսուդացիայի ու երկրորդականինֆեկցիայի երնույթներն քլորամինի քաց վիրակառը ճաճախ փոխելը ավելի է դրղոում ու վնաս պատճառում, պետք է դնել պարաֆինային կապ, օգտագործելով մաքուր պարաֆին 209. խառնուրդի Հետ: Պարաֆինային կապը կամ կանիֆոլի սկզբնական շրջանում փոխել 1--Չ2, իսկ ճետագդայում՝3--5 օր ճետոչ Այն պաշտպանում է գրգոումներից, երկրորդական խինֆեկցիայիցե, բարձրացնելով տեղի ջերմաստիճանը, աշլխուժացնելու|արյան շրջանառությունը՝ ուժեղացնում է վնասչվլած տեղի սնուցման պրոցեսը: կլովղիտի վնասվածքների ժամանակ դրվում է ունիտոլի կամ դիկապտոլի 500 լուծույԹի վիրակապ: Բշտիկներիթարախակալմանդեպքում պետքէ Ճեռացնել ամբողջ բշտիկը թաղանթի ճետ միասին ն բուժել նման որպես խոցանեկրոտիկ վերք. դեպքերում բուժումը ն կերակրի աղի «Հիպերտոնիկ կատարվում է քլորամինի 20

(կամ`

|

ու

«-

:

թաց վիրակապերիկամ լուծույթների

սինտոմիցինի 104, քսուքի միջոցով: Խոցի բուժումը պյրադացնելուճամար Ճաջո|

է օգտագործել մետիլուրացիլի (մետացիակարելի ղությամբ սինտոմիցին կամ տետլի) 1000 քսուք,դրան ավելացնելով

խոցի Հաջող րացիկլին:

դեպքում, ընթացքի

նրա

լավացման:

վիրակապ:Դեմբի շրջանում կարելի է դնել պարաֆինային է բուժել բաց եղանակով: վրայի փոբր խոցերըկարելի ուվիների բուժումը: Կատարել ստաՍտամոքսաղիքային ն տալ մոքսի լվացում սոդայի 240 լուծույթով կամ գոլ ջրով ադսորբենտ(10--20 դրամ ակտիվացված ածուագմեկ բա2--3 ժամ, ժակ ջրի մեջ) եթե վարակումից անցել է զոնդի միջոցով, որովմոքսի լվացումը չի կարելի կատարել ստա-.

զարգանում են ժամանակարնթացքում

էրողիայի ե կվնասի սոամոքերնույթներ, իսկ զոնդը ավելի բորբոքային ռի լորձաթաղանթը:Այդ դեպքում ստամոքսի լվացումը կատարվում է առանց ղոնդի (ինչպեսնշված է վերնում), կամ փախաբերմիջոցներիներարկման շչնորչիվ առաջացնելփըսխում (ապոմորֆինի14, լուծույթի0,5 գրամը. սրսկել մաշկի

Հեւոն

ալդ

որովայնի ցավերը վարակման Հետնանքով երկարատն են լինում» փախսմաներնուլթները «աճախ նման մաշկի տակ ատրոպինկամ մորֆիչ դեպքերում արոկել ԱյդպիսիՀիվանդներինառաջին3--5 օրվա ընթացքում չկե-

տակ):եթե

ու

ու

ճողնա, ներարկ րակրել բերանով, նշանակելսննդատու ն գոլ ճանքային տալ երակի մեջ գլյուկողայի 4040 լուծույթ 2-րդ շաբաթից պաճոլանելդինտա, տալ դյուրամարս ջուր: աննդամթերքներ,իսկ 3-րդ շաբաթից Հետո, նայած ճիվանդի դրությանը, աստիճանաբար ացնել ընդչանուր սննդի: Վերին շնչառական ուղիբուժումը: ուղիների Շնչառական ները ն բերանի խոռոչը լվանալու ողողել սոդայի 246 լուձնով ծույթով, իսկ ուժեղ վարակմանկամ Հեղուկ-կաթիլային մարակման դեպքում նպատակաճարմարէ այն կատարել քլո-

չանցկացնելո րամինի 0,500 լուծույթով: Թույնը ստամոքս ե զգուշացն Համար լվացումը ն ողողելը կատարել ուշադիր Շնչառական ուղիները Հիվանդին, որ լուծույքը կով չտա: Հատկապես ցավերի ն Հաղի դեպՀանդիստ պաճելու Համար, անդամ ն քում, նշանակել կոդեին կամ դիոնին օրը մի քանի լուծույթի դոլորշիներով(լավ է այն կաինճալացիա սոդայի

9է'

«ոարել մենթոլի ճետ): երկրորդական ինֆեկցիայիղլարգացումը

կանխելունպատակով Հիվանդին

լավ պայմաններում ն Ֆիտարական

պետք է պաՀել

ապաշովել

րակված տեղում ավելի անկայուն է, քան կապտաթթուն: Այա նյութերը գլաավորապես վնասում են շնչառական մգ խտուուղիների միջոցով: նրանց դգոլորշիների 0,1--0,12 15--20 րոպեի ընթացքում առաջա Ժյունը մեկ լիտր օդում նում է ծանր թունավորություն, իսկ 0,2--03 տմգ-ր5--10 րոպեն Հետո առաջացնում է մաճ: (ստ որում, կապտաթթուն Ջամնմատաբար ավելի թունավոր է, քան քլորցիանը:

սա-

մաքուր օդով:

երնույթների դեմ նշանակելՀակաբիոտիկներ, Բորբոքային բանկաներ, խորխաբեր միջոցներ ն այլն: Մանի թունավորության դնալքում կարող են առաջանալ մի շարք լուրջ բարդություններ(թոքերի բորբոքում,այտուց, թարախակալում, փտախտ ն այլն), որոնցՀամար պետք է նշանակել բուժման Համապատասխան միջոցներ: Օրգախիզմի տարբեր մասերում վնասվածքների բուժման ճետ միաժամանակլուրջ ուշադրություն պետք է դարձնել ոնղորբտիվ ազդեցության ճետնանքների բուժման վրա, Հատկապես այրունաստեղծապարատի նկատմամբ:Այդ նպատակով նշանակում եե

Թունավորմանպատկերը: կԿապտաթթվովթունավորման

երնույթների ծանրության աստիճանը կախված է օղում հղած խտությունից, վարակման տնողությունից նրանց գոլորշիների ն օրգանիզմի վիճակից: Այդ Հանդամանցներից ելնելով, թունավորման ծանրության աստիճանը կարող է լինել թեթե, ձենի: միջին ն ծանր աստիճանի ն անդամ կայծակնային Թունավորման թնքն աստիճանի ժամանակ վնասվածի Կուտ րբեառաջ են գալիս մի շարք սուբյեկտիվ ղզգացումներ՝ ն ն Ճամ, կոկորդում քթի խոբանումդառը նշի մետաղական ոոչում՝ քնրծման զգացում, բերանի ն կոկորդի լորձաթապլանքների թմրում, կրծքի ճնշման զգացում, շնչարգելուն թյուն ընդճանուր թուլություն: Թունավորման միջին աստիճանի ժամանակ նշված երեԿյույթներինմիանում նն գլխացավը, ականջներիխշշոցը: սբրտխառնությունը, նրբեմն փսխումը, անճանդիստ վիճակը: ն են Ավելի կրծքավանդակի ուժեղանումշնչարգելությունը, արտի շրջանում ցավերը բերանի լորձաթաղանթների թիմ/րածությունը, նկատվում են բիբերի լալնացում, խոսելու դժվարություն, սրտի մկանների ն ամբողջ

ճետնյալմիջոցները.

նատրիումի նուկլեինատ (0,1--0,2, օրը 3--4 անդամ), լեյկոգեն (0,02, օրի 3--4 անդամ), պենտոկսիլ (0,2--0,3, Ժ օրը անդամ), մետիլուրացիլ (0.3, օրը 4 անդամ) ն վի- ` «ոսմիններ:

Ն

-

`

.

Բարեճաջողարդյունքեն տալիս նատրիումիՀիպոսուլհ գլլուկողայիլուծույթների ներերակային սրսկումնե-՝

ֆիտի

ըր՝ նատրիումի ճիպոսուլֆիտ Յ04կ, 10--20 մլ, 7--10 օր տնողությամբ, չգամ, գլյուկոզա 4040, 2-8

օրը

անդամ: Խորճուրդ է տրվում ներարկել նան իական լուծույթն կալցիումի քլորաւո:

ԸՆԴՀԱՆՈՒՐ

ԹՈՒՆԱՎՈՐՄԱՆ

Այս խմբի մեջ մտնում ածխաթթվայինգազը:

են

մլ,

ան-

ԲՈՆ

օրը

ֆիզիոլո-

,

ու

ՆՅՈՒԹԵՐ

1.

ու

Հո-

օրգանական

օդից: ամռանը վարակված: տեղում նրա կայունությունըտնում է կարճ՝ 20-30 րուլեւ Քլոբցիան. Անգույն,սուր գրգռիչ Հուռով Հեղով է: նույնպես լավ լուծվում է չրում ն օրգանականլուծիչներում: ծռում չ գոլորշիները երկու անգամ ծանր նն օդից: Վա-

Անկայուն, գոլորշիացող Հեղուկ

13,4"-ում,

"օիգանիզմիթուլություն: Մաշկը ն տեսանելիլորձաթաղանթները դառնում են վարդագույն: Ուժեղ շնչարգելության Ճճետեմուտ է Հաճախառաջանում (վանքով թունավորվածի գրգրո-

կապտաթքուն,՝ քլորցիանըե

կապտաթթու: Թեթն,արագ ցնդող, դաոռր նշի ճամ «ով անգույն Հեղուկ է: Լավ լուծվում է ջրում ն լուծիչներում, ծռում է 26"-ում, գոլորշիները թեքն են շուտ

թքարտադրություն,

|

է,

Ս

Ը

"վածություն, անչանգիստ վիճակ ն մաճվան վախի զգացում: Սանը աստիճանի ժամանակ թունավորության վերը նըշված հերնույթները ավելի են ծանրանում: Ուժեղանում է շնչարգելությունը ն մարմնի ընդճանուր թուլությունը, առաջ հն գալիս մկանների կծկումներ ն ջղաձգություններ: Մկանների կծկումներ նկատվում են նան դեփքի վրա: Ակնագնդերը են ցցվում, տուրս բիբերը ավելի են լայնանում, սրտի ցավեեն, բր ուժեղանում պուլսը: լարված ու դանդաղ է, թունա-

լ

-

նկատվում

է վորվածը կորցնում է գիտակցությունը, երբեմն ն կղկղանքի մեզի ակամա արտազատում: Մատըվրա է ճասընդճանուրկաթվածից ն շնչառության .կանդգից՝շնչառական կենտրոնիկաթվածի Հնտնանքով: Շնչառությանկանչ է աշխատել դիցճետո սիրտը դեո Յ--Ց րուն շարունակում

:

1-2

մուտ

ճասնում "Քլորցիանի ազդեցությունը

շա-

:

ր

-

թյունները.

՛

.

ա) ավելի ուժեղ դրգոիչ Հաւոկություն ունի աչքի

շնչառական ուղիների նկատմամբ: նրա չնչին» լորձաթաղանթների է առաջացնում դգրզովածություն, արցունքաճոխոռությունը: սություն,Ճարբուխ,մվոշւոոց, Ճաղ ն այլն.

ն

բ) ծանր թունավորման ժամանակ ավելի ուժեղ է լինում շնչարգելության, մաշկի ն լորձաթաղանթների ալ տեսքի, բորբոքային պրոցեսներիերնույթները, լորձաթաղանթների իսկ. երբեմն էլ կարող է ղարդգանալ թոքերի այտուց. "դ) բարձր խտության ժամանակ ուժեղ ցնցումների ն շրնչառության կենտրոնի կաթվածի ճետնանքով մաշտը ավելը:

՛Յ4

է

դե-

կննտրոնական

ճամարվում է նան ներվային թույն. Համակարգի ն նրա ւոարբերմասերի վրա ազդում ներվային են Է դղրգոման՝ ու պարալիչի ձնով, Ամենից առաջ դրգովումշընճատկապես ուղեղում եղած կենտրոնները, Ֆրկարավուն է ուժեղ շնչարԱմս արտաճայտությունն չառականկենտրոնը, անոթաշարժու քափառող նեքվիկենտաա պելությունը, ն պուլառաջացնելովարյան ճնշման բարձրացուվ բոնները, է կենտրոնասի դանդաղում: Այնուճետն գրգիոը տարածվում կենտրոնի վրա, որի կան ներվային Համակարգի շարժական ն ցնցումներ: կենտՀետնանքով առաջ են դալիս կծկումներ դրգոմանը ւլետք:է վերարոնական ներվայինՀամակարգի ցըրցդուրս դրել նամ աչքի բիբերի լայնացած ակնադնդերի ներվի դրգոման: ված վիճակը, որը Հետնանք է սիմպատիկ Արյան վառ կարմիր դուլնը, Հատկապես երակային արյանը, Խիստ բարձրւլարունակուկախված Էէ արյան մեջ քթվածնի էլ

ու

"

ԵԱԼ

Մ

առանձին ճՃակումը նյութերիաղզդեցության ցիանախմբի Այդ ներվայինճամակարգը: պատճառ պի կենտրոնական

բաթվա ընթացքում, դեռ կարող շարունակվել կրծքավանդակի մեջ ծանրության զդացումը, խոսելու դժվարությունը, գլխացավերը, ակամա շարժումները, ճոդնածությունը ն օրդանիզմի ընդճանուր թուլությունը: հսկ որոշ դեպքերում կաեն մնալ նան րող թունավորության լուրջ բարդություննեթ թոքաբորբ, տարբեր մկանների պարեզներ, (խրոնիկական կաթվածներ ն անդամ Հոգեկան խանգարումն եր): կայծակնային թունավորվածությունըշատ անբարենպաստ վիճակ է պրոդնողի կ բուժօգնություն ցույց տալու Համար: Այս դեպորոգ կերպովվրաէ Հասնում ղղացոՀչ գիտակցության, ջում ն ղության ոնֆլեքաներիլրիվ կորուսո: Թունավորվածը վայթ է ընկնում, կծկումները դադարում են, շնչառությունը դառնում է: ավելի դանդաղ, մակերեսայինանկանոն: Մաշ վրա է մի քանի բուլեից Ճետո՝ շնչառության կենորոնի կաթվածից: օրգանիզմի վրա դրեթե նույնի է, ինչ կապտաթթվինը: կապտաթթվի աղդեցության Սակայն ճետ Համեմատած) այն ունի Ճճեւոնյալառանձնաճաւոկուեն

ՏՐ

Ո

|

Թունավորման ծանը աստիճանից Հետո,

ն

բոքային երնույթները: հրնում սվլարզ պատկերից Թունավորման կլինիկական

Ց'այդ դեպքումժամանակինու ճիշտ կազմակերպված չտասէ կարող է փրկել մաճի»։՝. օգնությունը

աչքի

Ժնում

նում

լ

են Առողջանալուը«ետո ավելի երկար բորուղիների լորձաթաղանթների շնչառական

շուտէ տեղի ունենում:

:

նա

`

.

ու

տարբերությունըհրաթյունից: Թթվածնի պարունակության իչկային ն զարկերակայինարյան մեջ նորմայի 7--8'Խ-ից ճում Լ 0,6--18:0: Այս նրնույթը բացատրվումէ կապտաավղեցության ծիտնյալ Հատկություններով. Քթի ե առաջացնում 1. Արյան մեջ միսնալով Հեմողլոբինին, որը ածում է թթվածինը ն դժվա-

ցիանօքսի՝ Հեմողլոբինչ րացնում է նրա անցումըՀլուսվածքներին: 2.

.

լայնանումեն կապտաթթվի ազդեցությունից

մաղա-

պատճառովարյան արադ անցնելովայդ ցանցի միջով՝Քեչ թթվածինէ Հոսք Հյլուսվածքներին: մատակարարում 3. Օրգանիզմի Հյուսվածքների ն բյիջների ներքին շնչաէ ռոուրյան ճամար պարալիտիկ թույն է: Խանդգարում Բջջի

նոթներն

ներքին

փոքր զարկերակները, որի

շնչառությանաշսատանքին,ւյսինքն՝ թթվածինըբն

օգտագործելու Հատկությանը, որե պատճառով քաղց է գալիս Հյուսվածքների թթվածնային ւտռեդական

ղունելու

առաջ

ու

ն

(որն էլ, իր Հերթին, Հանդգեցնում է ընդճանուր օրգանիզմի քթվածնայինքաղցի):

Օրգանիզմի թթվածնային քաղցի չՀետնանքով խանգար վում են նյութերի նորմալ փոխանակության պրոցեսները, քանակությամբ դրանք մինչն վերջ չեն քայքայվում ն մեծ են միզաթթուօրգանիզմից(ֆոսֆոր, շաքար, արտաթորվում ներ ն կաթնաթթուներ ն այլն): Հյուսվածքի վրա կապտաթթվի: այսպիսի ազդեցությամբ կարելի է բացատրել վերը նշված թունավորման կլինիկական պատկերը ն կենտրոնական ներվային Համակարդի կողմից առաջացած երնույթները: Ջնայած կապտաթիվի ուժեղ թունավորող արադ աղդող: Հատկությանը, այնուսմենայնիվ, առաչին Համաշխարճային: պատերազմի ընթացքում նրա գործադրումը որպես մարտա կան թունավոր նյութ մեծ արդյունք չովեց, որովճետն իր դոլորշիների թեթն լինելու ն դժվար խտանալու պատճառով ու

դործադրվեցղանաղաննյութերի ճետ խառնուրդիձնով: Առաֆրանսիական բանակի կողմից, գերջին անդամ գործադրվեց մանացիներիդեմ (1916` թ.) վինսհնիտ անունով: կաղպիտա-չ լիստական ժամանակակից ոազմական քիմիան տեխնիկան ունեն բոլոր մարտական պայՀնարավորություններըը մաններում գործադրելու այս թույնը: Առաջինօգնությունըն բուժումը: ԹունավորմանընթացՔի չափաղանցարագ ղարդանալու պատճառովՀաճախՃՀասցրած օգնությունը ուշացած է լինում, այդ տնսակետից էէ որքան ճնարավոր է շուտ պետք է կազմակերպել օգնությունը, Հատկապեսվարակված օջախում: Առաջին օգնության ն բուժօգնության միջոցառումներըպետք է օգնեն ժամանակին մեկուսացնելվնասվածին վարակված միջավայրից,անվնաս դարձնել չեզոքացնել օրգանիզմում ներթափանցածթույնը ն արագացնել նրա Հեռացումը օրգանիզմից: Այդ նպա-

Վարակման օջախում 4արմար ու Հիպոսովֆիտ ն այլն): ի Հակաթույնը: Այն դտնվում Հեշտ է օգտագործելամիլնիտրիտ

բամբակով փաթաթված0,5 դրամանոց ամպուայի մեջ: բարակ ծայրը ն անմիամպուլայի Փոք է մատներով կոտրել ջապես դնել Հակագազի դիմակի տակ: Դիմակի տակ Ճակա-. թույնը պետք է դրվի արտաշնչման ժամանակ: ՀնարավոՀեռացնել վարակված քության դեպքում վնասվածին շտամ դեռ ծանը է մնում, դրությունը օջախից:եթե թունավորվածի Հ

5--10 րոպեիցՀետո

կրկին տալ ամիլնիտրիտ: Քլորցիանով ն թունավորմանդեպքում միաժամանակ լվանալ աչքերը աղողել բերանի խոռոչը սողայի 200-անոց լուծույթով: Շնչաւության վատթարացմանկամ կանգի դեպքում կատարելարանչատական Հեստական շնչառությոմ՝ առանց անելու նե ներարկել լոալաշտպանականմիջոցները (ճակադգազը),

ու

`

ու

տակի Համար

ՇՏչա 2.

շնչառությունը ըստ Արճնատական

Գովարդի:

է կատարել ճետնյալ անձճրաժեշտ

միջոցառումները. ժամանակին ճագցնել Հակազգաղը,որը մեկուսացնում է օրգանիզմում թույնի թափանցմանդլխավոր ուղին՝ շնչառական օրգանները: Օրգանիզմ մտած թույնը չեզոքացնելու ե անվնաս դարձնելու ճամար «օգտադործվում են մի շարք «Ճակաթույներ. (ամիլնիտրիտկամ պրուլելինիտրիտ, խրոմոսմոն, նատրիու"

՛

Զա

3.

Ժոշաջնչում"

Արշեստականշնչառությունը ըստ `

Շեֆֆերից

շնչառությունը Բելինկամ ցիտիտոն»Արչեստական

կատա-

ըստ

ու

՝

ճամաղլա գազ(ածխածնային. օքսիդ):Ջրումն օրԱծխաթթվային

տասխան լուժում:,

շնչառության ճետ միասին ցանաշխատանքը: Արչեստական կալի է տալ թթվածին,որով ավելանում է թթվածնի

քանակը

նրա պարցիալ ճնշումը արյան մեջ: Չնայած այս միջոցների դրական կողմերին, այնումենայնիվ Հաճախ արդյունք չի ստացվում, որովճնտն «յուսվածքների կողմից խանգարված է արյունից քթվածին ընդունելու ն յուրացնելու ճատկությունը: Հյուսվածքների այդ Հատմեջ ներարկել կությունը շտապ վերականգնելու Համար եհրիակի ն մյուս երկու ճակաթույներբ խրոմոսմոնը նատրիումի չիսպլոսուլֆիտի3000 լուծույթը՝ յուրաքանչյուր լուծույթից 40-50 մլ. (Խրոմումոնը մեթիլենի կապույտ-ներկի 10ը լուծույթն է պլլուվլողայի Չտնկըլուծույթի րոնից մեջ): եթե 10--15 Հետո վնասվածի դրությունը չի լավանում, ցնցումները չեն դադարում, անճրաժեշտ է կրկին ներարկել այդ ճակաքույնեչ բը: ըստւտ որում խրոմոսմոնը ներարկել կես դողայով՝ ՉՏ մՆ իսկ նատրիումի ճիպոսուլֆիտը լրիվ դողզայով՝ 40--50 մլ՛ նոն. կասպտաքթվլ ն բլորցի անի վեմ կարելի է օզուսզործել վիտամինԲլշ ե ունիտոլ։ Ամիլնիտրիտը, խրոմոսմոնը.ն նատրիումի ճիպոսուլֆիտը մետճեմոգղլոբին առաջացնող նյու-չ թեր են, որոնք մոնելով արյան մեջ, օքսիՃճեմոցգլոբինը վեր նն ածում մետչտեմոգլոբինի,որը ագաճորեն միանում է կապտսաթթվիՀետ՝ առաջացնելով ցիանմետճեմոգլոբին: Այսպի-: աստիճանաբար յուսվածբներից սով, թույնը անցնում է սմրյան մեջ, Հլուսվածքի օբսիդացման ֆերմենտոը՝ցիտոխրո-չ մոքսիդազը, ազատվում է թույնի ազդեցությունից, վերա-

օրգանիզմում

ն

կանգնվում է Հյուսվածքային շնչառությունը ն վնասվածի Հետագայում, նայած թունավորվածի դրությանը, դրությունը: խրոմոսմոնի ն նատրիումի Հիպոսուլֆիտի ներարկումն ելը կատարել

օրը

մեկ

անգամ՝բատ

գրամի

ն

բուժական

սիրտանոմապատասխան միջոցներնշանակել ներվային, ն շնչառական Համակարգի կողմից Բային այս կամ այն խանգարման երնույթների դեմ։ է Մարմնի ջերմության բարձրացման դեպքում Հարկավոր մտածել թոքերի բորբոքման մասին ն. նշանակել

առաջացա

երկարաստն:Սա

Սիլվեստրի Գովարդի, Համառ արտաճանում ուժեղացնումէ թոքերում օդի փոխանակումը, ն իջեցնում է թոքերի ալվեոլներում թույնի քանակը, ուստի արագացնում է արյունից ու Ճյուսվածքներից թույնիճետաչ. արճեստակակ դարձ դիֆուղիան դեպի թոքերը: րացի այդ, շնչառությունը միաժամանակ ոնֆլեկտոր ձնով դրգոում է ուժեղացնում է շնչառականկենտրոնի ու սրտի մկանների րել

ե

գանական լուծույթներում դժվար լուծվող, օդից թեթն, անՀամի գաղ է: 0ժտված չէ զրգոիչ ճատգույն, առանց չուտի կություններով ե առաջանում է ամենուր,որտեղ այրումը տեՊի է ունենում առանց բավարար քանակությամբ թթվածնի: է առաջանում շենքերում ն փակ տարածուշատ "Հատկապես թյուններում օրգանական նյութերի այրումից, արդյունաբե րական շենքերի, անտառային ն տորֆային ՀրդեշճներիժաՄանակ։, Մարտական պայմաններում կարող է թունավորման բաղմաթիվ դեպքերի սլատճառ լինել՝ ճրկիզվող ռումբերի ե ճատկապես միջուկային զենքի վնասման վայրերում առաջապած մասսայական Հրդեշների ժամանակ: Ածխաթթվային դաէ դալիս օրգանիզմից միայն է օրգանիզմ ն դուրս զը մանում Սոքերի միչոցով: Այն Համարվում է արյան, ճատկապես Ճեմոդլոբին սլարունակող արլան սպեցիֆիկ թույլն: իսկ այն կենդանիների ճամար, որոնցարյունը ղուրկ: է ճեմոգլոբինից (օրինակ, բզեզի, ւողրուկի,խխունջի, խեցգետնի ն այլն), ազդեցություն չունի, անդամ ամենաբարձր խտության դեպքում, Այս պաղի 1,1--Չ,5 միլիզրոամ իոտությունը մեկ լիտր օդում 0,5--1 ժամվա ընացքում առաջացնում է միջին աստիճանի թունավորություն, 2,5--4 միլիդրամը նույն ժամաԽակաընքուցքում՝ ծանր քունավորություն,իսկ Ճ,6--5,2 միլիգրամը 5--30 րոպեի ընթացքում առաջացնում էմաճ: Արտադրական Համապատասխան Հիմնարկչ-ձեռնարկություննեչ րում, որոոնղ այս կամ այն կերպ շփվում են այս գազի Հետ, են օդի մաքրությանը, որպեսզի խստիվ կերպով «ետնում դաղզիաուվելագույն թույլատրելի խւոությունը լինի 0,085 միլիգրամից ոչ ավել: Թունավորմանպատկեոբը:Նայած օդում ածխաթթվային պազի խտությանը, վարակման տեխողությանըն օրգանիղմի ու

`

ւ

'

4ա-

թունավորմանպատկերը առանձնաճատկությանը, ծանը: է աստիճանի` թեթն, միչին նում

Հիմնակա-

ք վնասվածը ստանում Անբարենպաստ ընթացքի դեպքում ու է մեզի կաթված, որի ընթացքումնկատվում ե թոքերի սրտի արտազատում, ինքնաբերաբար կղկղանքի բիբերի լայնացում, որոնք անկում, դորժունեության ուժեղ Հասնում շնչառական լույսին չեն Հակազդում: Մաչը վիա է

ընդՀանուր

ն

լինում առաչանում է այն դլնոԹունավորման թեթն աստիճանը ժամվա ընթացքում ազքում, երբ օրգանիզմի վրա մի քանի

դում է նրա 0,11--0,34

Այս միլիգրամ կոնցենտրացիա:

շրր-

գլխացավ քունքերի առաչանում չանումվնասվածի խշշոց, շնչարգելուդլիապտույտ, ասկանչներում շրջանում, թուլուերբեմն փսխում, ընդճանուր թյուն»սրտխառնություն, ն թյուն, շշմեցման դրություն,երերուն քայլվածք այլն:Թույընդճատելուց Ճճետո այս երնույթները մի նի ազդեցությունն են, բացի գլխացավից» քանի ժամվա ընթացքումանցնում 1--42 օր: որ կարող է շարունակվել մուտ

է

կենտրոնի կաթվածից:

ծանը ելքի դեպքում, բարնեճաչող Անդամ

բարդություններ,

անդամն

-

ու

250--300

են

ժամանակ

տոնիկ-կլոնիկ ցնցումներ: Ն ժամեր է շարունակվել կարող Այս դրությունը :

|

ն

օրեր:

ու

արագ

է միանում

ԱրՀանեղափոխելուն ճյուսվածքներին տալու Հաւոկությունը: ն է գաառաջ լան մեջ ուժեղ ընկնում է թթյվոծնիքանակը ն գազային թթվածնի քաղց լիս նան ընդճանուր փոխանակությանխանգարում: վերը նշված երնույթների առաՀիմնական պատճառըարյան ն ամբողչ օրգանիզմի ջացման քաղցն է, ն որքան այն ուժեղ է, այնքան ժանը է քունավորման կլինիկան: Օրգանիզմի թրվածնային քաղցի ն թունավորման պատկերի ծանրության աստիճանը կախված արյան մեջ առաջացած կարբոքսիճեմոգլոբինիքանակից-

օրգանիզմի

պատկերի Թունավորման

յ

քթվածնի

ժամ

ժամանակ լինում

առ

անգամ ավելի Հեշտ

բինին,

դրության մեջ, որը կարող է երկարատնլինել՝ մինչն ն ավելի: Ըստ որում, մաշկը, դեմքի, ունի վառ ճատկապես կարմիր գույն, իսկ ծայրանդամները կարող են լինել գունատ կամ ցիանոզի վիճակում: Ջարկերակը խփում է Ճաճախ, խանդար-Հ կտրուկ իջնում է արյան ճնշումը: Շնչառությունը է մինչն 38-ված է, մարմնի չնրմաստիճանը բարձրանում 395, մկանները լարված են,

կարբոքսիճեմոգլոբին առաջացնելով

Հեմոգլոքանթթվածինը): Արյան կարմիր գնդիկների մեջ կարբոքսիչեմոգլոբինը զբաղեցնելով Թթվածնի տեղը, խանգարում ընդունելու, 4 Հնմողլոբինի շնչական ֆունկցիան՝թթվածին

`

դրությունը

աստիճանի թու-

նավորությունից Հետո կարող են մնալ մի շարք մնացորդա որոնց բուժումը տնում է լին էրնուլթներ ե ն մնացորդաԱյդ բարդություններից շաբաթներ ն ամիսներ: ն բորբոկին երնույթներից կարող են Լինել՝ թոքերի այտուց ժայքում, սիրտանոթայինՀամակարգի անբավարարություն, ու կաթված, ներվերի բորբոգում, երի պարեզներ տեսողության, գիտակցության ն Հոգեկան որոշ խանդարումներ, մաշկի տրոֆիկ երնույթներ ե այլն: Ածիաթթվային գազի ազդեցությունընրանում է, որ թոքերի միջոցով մտնելով միանումչէ Հեմոզլոբինի օրգանիզմ, աղաչճորեն կլանում Հե (ըստ որում այն

Թունավորման միջին ծանրության ժամանակ վերը նշված երնույթները արտաճայտված են ավելի ուժեղ: նկատվում է անճամաչավություն, մկանների թուլություն ն շարժումների զարկերակնարագ է աշխատում, իչնում է արյան ճնշումը» գիտակցությունըմթագնում է, խանգարվում է ժամանակին կողմնորոշման ընդունակությունը: երբեմն տարածության Պանկատվում են մարմնի ն դեմքի մկանների կծկումներ, ն ճախ անքնություն, սրտխառնոց ն փսխում: Դեմքի մաշկը այդ աւհսանելի լորձաթաղանթները վառ կարմիր են (ինչես

տեսանք կապտաքթվի ժամանակ), շամապատասխան օգնտո շուտով նություն ցույց տալուց վնասվածի ու է, գլխացավն գլխապտույտը, ընդսակայն ռարելավվում. Հանուր թուլությունը, անքնությունը, կրկնվող փսխումները շարունակվում են մի քանի օր: ժամանակ վնասվածը Թունավորման ծանր աստիճանի ն է կոմատոզ ընկնում լրեվ կորցնում է գիտակցությունը

.

:

ժամանակ առաջանում չէ թեթե աստիճանիթունավորություն,30--3500-ի դեպքում' միչին աստիճանի,30-5040-ի դեպքում ծանր աստիճանի, 60--.2040-ի դեպքում

20--3000-ի

ւաւաջանում է մաճ:

Առաջին օգնությունը Ն բուժումը: Ածխաթթվային գազով 4:

ցույց քունավորվածին

տրվելիք օգնությունը ն բուժումը պետք է ճնտապնդի Ճետեյալ նպատակները. կանխելդրա մուտքը օրգանիզմ, արագ ճեռացնել այն օրգանիզմից ն բասիրտանոթայինճամա-Հ ընլավել շնչառական, ներվային կարգերի աշխատանքը:Բունավորվածօղում ժամանակ Հարկավոր է նկատի ունենալ, որ սովոաւարեհլու րական Հակազազը չի պաշտպանումածխաթթվային գազից, ոլեւոք է Հակագաղզին միացնել լրացուցիչ կոթառ, այսպես կոչված գուպկալիտի կոթառ, կամ օղտագործել մեկուսացնող. թթվածնային Հակաղգազ: Որքան ճնարավոր է, թունավորվածին շտապ տեղափոխել մաքուր օդ: նրբ դադարեցված է թույնի թափանցումը օրգանիզմ, կարբոքսիճեմոդբոլինըսկսում է է քայքայվել ն ածխաթթվային գաղը, աստիճանաբար ղուրս գալիս օրգանիզմից թոքերի միչոցով: թունաչԹեթն աստիճանի, մասամբ էլ միջին աստիճանի վորման ժամանակ, երբ չի խանգարված քունավորվածի դիշնչելու տալ անուշադրի սպիրտ, արձակել ճատակցությունը, նրա ճանգիստը դուստի կապերն ու կոճակները, պաճպանել ն շնչարգենե թույլ չտալ, որ մարմինը սառչի: Թուլության մաքուր թթվածին (թթվածնի բարձի լության դեպքում տալ միջոցով), որը ածխաթթվային գազի նկատմամբ ճակաթույն է: տալով բարձրացնումհնքարյան մեջ նրա քաԹթվածին նկ պարցիաի ճնշումը, որով արադգացվումէ կարբոքսինակը քայքայման պրոցեսը, այսինքն՝ճեմոգլոբինից ճեմոգլոբինի : Հեռացվում է ածխաթթվային դաղզը, ն նրո տեղը հորից ղրաղեցնում է թթվածինը (օքսիճեմոգլոբինը): տրվում է մոտավորապեսմեկ լիտր մեկ կիԹթվածինը լոգրամ քաշի ճարաբնրությաժբ, մինչն թթվածնային քազցի ' ձրնույթների անցնելը: Սանը աստիճանի թունավորման ժամանակ, նրբ օրդանիղմը գտնվում է կոմատոզ դրության մեջ ն ուժկղ խանգարված է շնչառությունը, անճրաժեշտ է կատարել արձեստական շրնչառություն՝ նախօրոք մաքրելով բերանի խոռոչը, ն սրսկել, կում ցիտիտոն:Արճեստականշնչառությունը ւլեւոք չոբելին, ն երկարատն,մինչն շնչառության բաՀ կատարել Համառ վարար վերականգնումը: Այնուճետն նշանակել թթվածին, որում խորճուրդ է տրվում տալ շնչելու ըստ (95 Յե կարբոգեն .

ու

.

աշխատանք կա.

:

'

.

բ որըարագացնում ածիաաթթվիխառնուրդ)» քայքայումը,գրգռում ե շնչառական կարբոքսիճեմոգլոբինի ն ածխաթթվային կենտրոնը, ուժեղանում է շնչառությունը կենտրոնական ներվային Համակարգ արտաճանումը: դաղի ն ավելի զգայուն է թթվածնայինքաղցի ածխաթթվայինգազի որի թունավորման երնույթների Հետ միասին պետք է նշաբուժման Համար թթվածին տալու Սանը թունանակել նան ամինաղին, դիմեդրոլ, պրոմեդոլ: է վորմանժամանակ այս դեղերը կարելի ներարկել միասին. 2,500» 1--2 մլ այսսլես՝ սլրոմեդոլ 240, 1 մլ--ամինաղին Գ դիդրոլ 1"0 2--3 մլ արոկել միջմկանային: դեպքում Սրտի դործուննությանսուր անբավարարության ներարկել ստրոֆանտ կում կորդլիկոն (1 դրումը գլյուկուլայի 40գ0 լուծույթի 20 մլ Հետ): «եգալուց դուրս Թունավորման ծանր ինտոքսիկացիխայից վնասվածիննշանակել սիմպտոմատիկն ընդճանուր ամթոքաբորայդ թվում ն անտիբիոտիկներ՝ րացնող միջոցներ, այլ բորբոքային երնուլթների կանխման ճամար: բի

ն 500 ֆթվածին

նկատմամբ, ազդեցության

`

'

տո

ու

'

ԳԲ:

(ՍԵՂԴՈՂ)

դեր-. պատնրաղմիընթացքում 2Ճամաշխարճային

ՔԵՂՋՈՒՑԻՉ

|

Այւաջին

այս` կւմբիբոլոր մանական բանակը լայնորեն գործադրեց ն ոռուՖոսգենը դիֆոսգենը) նյութերը (քլորը, քլորպիկրինը, ական ղորթերի դեմ, աւաջացնելու սական ն ֆրանկոչ-անգլի մասսայական թունավորություն ն մաշճացության դեպքեր: Ներկա դրությամբ այս խմբի մեջ մտնում են ֆոսդգենըն դին քլորպիկրինը քիչ տոքսիկ լինելու ֆոսդենը, իսկ քլորը են ժողովըըՀանված են, նրանք օգտադործվում: սլատճառով ճամար: մեջ կարիքների այլ տնոնսության դական

ստացվել է 1911 թվականին, ն ածխաթթվային քլորի յոակ դաղի փոխաղդե այստեղից էլ ստացել է ֆոսգեն անունը, որը

Ֆոսգենրըառաջին անգամ

սրնի

լույսի

ցությունից, նշանակում դույն, արագ

է

իրենից ներկայացնում Օլուսածնունդ»:

է ւն-

ցնդող, 8,2-ում եռացող Ճեղուկ: Ամելի բարձր ջերմաստիճանիժամանակ վեր է ածվում դոլորշիների։ որոնք 3,5 անդամ ծանր են օդից, ունի փտած խոտի կամ նեխած

.

Անձորի

ճու:

Նրա 0,01--0,05

խտությունը մեկ

միլիգրամ

ներ, մարմնի կնդՀանուր թուլություն,

շնչարգելություն ն Հաղ, գլխացավ, սրտխփոց, Ճարբուխ, թբաճոսություն, աչքերում ժակոցներն այլե:Թոքերում լսվում է կոշո շնչառություն ե

է թունավորում, միիսկ 0,2--0,8 լիտըօդում առաջացնում մաճ: 15 րուլեի Չնայած եր բարձր տոքընթացթում՝ լիգրամը նա անկայուն նյութ է, այնուսմեննայնիվ սիկ Հատկությանը, տնում է 15-տեղիկայունությունը ամուսնը նրա վարակված 230րոպես

առանձին չոր խզոցնելր:

ճարպերի

կավ լուծվում է օրգանական լուծույքներում ն մնջ, իսկ ջրում՝ վատ: Այն շուտ անվնաս է դառնում ճանքաչ յին նյութերի ն ամոնիակիազդեցությունից: անգույնկամ բաց դորշավուն դույնի, 1285-ում Դիֆոսգենը նռացող Ճճեղուկէ: Նրա գոլորշիներըշ անդամ ծանր են օղից: չոտը, թունավոր ն մաճացու կոնցենտրացիանգրեթե նույնն Սա նույնպես անկայուն հն, ինչ ֆոսդգենի նյութ է,

Աա

Մանանա,

ԱԱ Հանին

նան

միայն

սկսում կարող

,

մասամբ առաջանում թույնի Հետ շփվելուց անմիջապեսկամ մի քանի ժամից ճետո, նրա ցածր իսկ երբեմն էլ բարձր խտուխտությունից» թյան կարճատն ազդեցությունից: Այս շրջանումշնչառական ու մարսողական վերին ուղիներում նկատվումեն այրոցի, Քերծվածքի, սպազմի, ցավի, վատ ճամի ճոտի զգացում-

`

ու

շնչառություն

հ

քույ

հնլինել

կ

խզլոցնոր

աստիճանաբար

բարդություններ, ճատկապես երկրորդական օրում դրու-. թոքերում, ն եքն 3--4

ինֆեկցիայի զարգացում չի բարելավվում ն բարձրանում է

Թունավոբմանպատկեոը:Այս երկու նյութերի աղդեցությունը օրգանիզմիվրա, առաջացրած թունավորման պատեն. ըստ որում դիֆոսգենը ավելի գրգոիչկերը միատեսակ ունի, քան ֆոսդենը: Այստեղ թունավորման Հատկություն ծանրության աստիճանը նույնպես կախված է օղում եղած նյութերի խտությունից, նրա ազղման տնողությունից ն օր-

չ

է քույլ

շնչարգելությունը,

թոքերի միջոցով:

թեթն աստիճանը մեծ Թունավորման

Հետո սուբյեկտիվ այդ րակված վայրից դուրս դալուց զգաավելի շուտ են անցնում: ցումները միջին աստիճանի ժամանակ վերը, նշված Թունավորման երնույթներըավելի ուժեղ են արտաճայտված:Թունավորման (4-6 գաղտնի շրջանից ճետո, որը ավելի կարճ է տնում է ն է սաՀմանափակ որը ժամ), զարգանում թոքերի այտուցչ յատ չի տարածված:

մատների ծայրերի ցիանոզը շուրթերի են չափավոր: 8--4 այտուցը օրից Հետո արտաճայտված սկսում է է ներծծվել,.ն դրությունը լավանալ: Սակայն պետք է նկատի ունենալ, որ "այս շրջանում

վիճագաղային

անիզմի դրությունից: Այս Հանգամանքներից ելնելով, օրգանիզմի թունավորման է ոլատկերըկարող լինել թեթն, միջինն ծանր:

3--7 այս երնույթները Բարեճաչջողընթացքի դեպքում օրից Հետո անցնում են, իսկ ճակագազը Ճճագնելուցկամ վա-

Թոքերում լսվում

Սակայն շնորճիվ եռացման բարձր չերմաստիճանի, նրա կա)ունությունը վարակված վայրում ֆոսգենի Հետ Համեմատած ժամ, անտառում՝ ավելի բարձր է: Ամռանն այն տնում է 2--3 մինչն 10 ժամ, իսկ ձմոանը՝ մինչն 1 օր: Լ. գործադրվում են Ֆոսդենը են նրան միայն ն կում, թափանցելով օրդանիղմ, վնասում

դիֆոսգննը

`

իյուոը

Ար

ջչերմաստի-

դա վլայում է ծրկրորդականինֆեկցիայի զարՀանձինս թոքաբորբի: մասին, գացման Ծանը աստիճանի ժամանակ թունավորման ու Համեմ ավ ե (ի շուտ ե ուժ եղղ հն Հանդե անդես ատարար ւա գալիս:Թունավորվածը գանգատվում է կրծքի շրջանի ցավերից, շնչաոու թյան դժվարությունից, տանչջալիՀազից, գլասացավից ուժեղ թուլությոնից: Շնչառությունն աստիճանաբարդառնում է Հաճախակին մակերեսային: Մաշկի ն տեսանելի լորձաթաղանթներիկապտությունը (ցիանոզը) ավելի է ուժեղանում: Վ Ընկնում արյանճնշումը:պուլսըխփում է արագ ն թույլ՝ 100--130 զարկ մեկ րոպեում: Արյունը դառնում է մուգ գովէ նրա խտությունը, մածուցիկությունը, Նի, իարձրանում կարժիր ն սպիտակ գնդիկների քանակը: Այդպիսի արյունը դբժվար է ոսում մազանոթների միջով ն դժվար է արտաձոսվում վնասված անոթից: Հազը դառնում է թաց, տանջալիխզոցՀաճախարչուհերով, արտադրվում է մեծ քանակությամբ, թա

ազա

քրնույթնե

-

մու խորխ(օիվա ընթացքում նախառն լորձափրիրակալած 1--1,8 լիտր): երբեմն լինում են ցավեր, շրջանում, արտի, ն փսխում: Մարմնի բարձսրտխառնություն ջերմաստիճանը

"նքր

-

լեկտոր, գաղտնի ն

ԳՆՈՒ

ենթացքիդեպքում 3--4 Բարեճաջեղ

օրից թոբերի

ՍՏՈՐ

Դ

առաջւլետք

լիովին

Հանդիսոը, թույլ չտալ Հիվանդին ոգեկան Հանգստի Ֆիզիկական ու

խատել տաք պաճել ճիվանդին:

Հագնելուց կամ Հակագազի

Հետո

է Հաղցնել

Հակա-Հ-

ու

նրա շրջապատինծխնլ: ճետ միասինպետքէ աշՏԱՐ

մաքուր

օդ

տեղավոխելուց

ազդմանռեֆլեկտոր երնույթներըշուտով անցնում են,

են, ապա կարելի է սոդայի 200-անոց շարունակվում աչքները լոժույթով լվալ ջթի խոռոչը, կամ ֆիզիոլոգիական ցաէ ողողել բերանն կոկորդը» Հազի կրծքավանդակի (այս դեպքում վերի դեմ տալ կոդեին, դինին, պանտապոն

իսկ եթե

:

Լ

ու

ժորֆի չի կարելիտալ»

ու

նա ընկճում է որովչետն

շնչառական `

ֆեպիրամիդոն, նշանակել դեպքում Գլխացավի կենտրոնը):

այտու-.

նացետինն այլն:

Ջբ

ն

Հնռացնել վարակված վայրից, տեղափոխումը կատակամ տրանսպորտիմիջոցով: Մաքուր օդում բել պատգարակի ու նյարդաճողեկա նրա ֆիզիկական պաշպանել ն

ղաղ

ԼԱ

սկսում է ետ զարգանալ,աստիճանաբարներժծվում է ու վիոքրանում,բարելավվում է ճիվանդի դրությունը, նվաղում է շնչարգելությունը, ճազը։, խորխի արտադրությունըկ լավա-. նումէ ախորժակը:2--Ց օրից Հետո դրությունն ավելի է լավանում, թոքերի խվոցները ն թթվածնային բաղցի երնույթ-: են, ն Չ--Ց երբ բոլորովին անչետանում շաբաթից «ետո է: Սակայն միշտ պետք է նկատի Հիվանդըլրիվ առողջանում

այտուցիլաիդացման:

նախ Թունավորվածին

:

`

.

ինֆարկտ ն այլն, որոնց բուժումը պապլերիտ,սրտամկանի Ն Հանջում է էրկար ժամանակ: տեսանք վերեինչպես բուժումը: ԱռաջինօգնությունըՆ վում, խեղդող նյութերի ազդեցությանժամանակթունավորման ընթացքը ունի 3 շրջան՝ սկզբնականոհֆ-՝ զարգացման

-

ոս

է չերմու-

ն

նաբնրվում են չպիտի ն արյան կարմիր գնդիկներիՀետքեր: Արյանխտությունը, նրա ղանդաղճոսանքը ն թոքերի.այտու-. են սրտին, դժվարացնում ցը լոփջ արգելք Հանդիսանալով նրա աշխատանքը:մանավանդ աջ սրտի, իսկ նրա քուլացումը իր Հերթին նպաստում է արյան դանդաղ ճոսանքիու թոՔերի այտուցի ավելի զարգացմանը: այտուցի ժամանակ արյսն եղուկային մասը Թոքերի ն է լցՎելով զբաղեցնելով ալվեոլները, փոքրացնում թոքերի

թյուններից:

թունա-.

դի դրությունը չի խարելավվում պաճպանվում է ասել՝ սկսվել է բարդուկարելի թյունը, ապա վստաչորեն Հաճախ լինում է երկՔարդություններից թյանզարդացումը: այտուցին,առայացնեգումարումը րորդականինֆեկցիայի քաց թարախակալում: գանգրենա, բորբոքում, լով թոբերի

Է:

քաղցի

են

որ

վորմանընթացքը»իսկ հրբեմն էլ Հանդիսանում 3--Տ օրում «իվանգլխավոր պատճառը: նթե թունավորման

րանում է 38--4989,5", բայց ճիվանդը միշտ գանգատվում է մրսելուց: արաւ ուժեղ ընկնում է: նրամեչ չայտ-. Մեզիարտադրությունը

շնչառական մակերեար ն Հշիվանդին զրկում է նորմալ քանակությամր թթվածին ընդունելու ն սծ։խթքու արտաճանելու Հնարավորությունից: Խանգարելով թոքերի նորմալ գաղափոխանակությանը,արյունը ն ճյուսվածքները քիչ թթվածին են ստանում, է գալիս ամբողջօրգանիղմի թթվածնաառաջ յին քաղը, որի Ճճեսնանքով մաշկի ն ,ոհսանելի լորձաթաղանթների ցիանողը լքնդունում է գորչշ-մոխրագույն ատնհսբ, լրջորեն խանգարվում է սիրտանոթայինճամակարգի աշխատանքը, շնչառությունը դառնում է ավելի տանջալի:Օ ՄաՀտը ն վրա է Ճասնում շնչառական.կենտրոնի սրտի կաթվածից' մեծ տոկոսը լինում ՄաՀացության է թունավորման առաչին օրերի ընթացքում՝թոքերի այտուցի ն օրգանիզմի թթվածնային պատճառով, իսկ Հետագայում մաճացությունը թունավորման կարող է լինել 2--10օրը առաջացած խարդու-

լինել ծաժամանակ կարող այտուցի թոբերի են. որոնք ավելի վատացնում բարդություններ, էն. մաճվան

ունենալ,

`

ՊՈ

է կատարել. շնչառություն թույլատրվում ԱրՀեստական

`

`

:

ծձրբ ռեֆլեկտոր` միայն թունավորման առաջինշրջանում, ու դեռ չի կերպով կանգ է առել շնչառությունը դեպքերում խիստ ար Մնացած բոլոր թոքերի այտուց:

առաջա

վո

Է

որովշետն շնչառություն, արՀչեստական կատարել

4ի47:

վանդին բացարձակ Հանվիստ է պետք արագացնումէ նրա մաՀլո շարժում

ն ամեն

հոքային ու. կենտրոնականներվային Համակարգերի աշխա-

մի ավելորդ

.

Թունավորման գաղտնի շրջանի միչջին, տնողությունը, չե: նում է 4 ժամ, իսկ առանձին դեպքերում այն. կարող է. տնել 1-- 2-ից մինչե 12--24 ժամ, նայած օրգանիզմի մեջ մտած ն օրգանիզմի դրությանը: Ըստ որում, գաղտթույնի քանակին եի շրջանի կարճ չոնողությունլ: եչ այտուցի արագ զարգացումը վկայում է այնմասին, որ թունավորումը լինում է արագ ն ժանր, իսկ գաղտնի շրջանի երկարատնեության դեպքում՝ պ : ընդճչակառակն:՝ Առաջին ճամաշխարծային պատերազմի ընթացբում խեղնյութերի կիրառումը ցույց ավեց, որ թունավորման դող դաղտնիշրջանում շատ կարնոր է ապաՀովելվարակվածի զիվ Ճանգիստը ն նրան տաք պաՃճելը։ Այս կարնոր պայմանների խախտուժը (ֆիզիկական ու Հոգեկան անչանդիստ վիճակը, քայլելը, մանավանդ վաղքը) ուժեղ կերպով նպաստում են թունավորման արագ ն ուժեղ ղարգացմանը: խեղդողնյութերով թունավորման բուժման Համար դեռես չկան սպեցիֆիկ ճակաթույներ, Բուժման միջոցառումներն է առաջինՀերթինսլետք ուղղել թունավորման 4իմնական ու վտանգավոր երնույթների դեմ՝ օրգանիզմիթրվածնային քաղցի, թոբերի ալտուցի ն արյան խանգարված շրջանառության դեմ, որովճետն նրանցից է կախված Հիվանդի կյանքի Հռրցլո Թոքերիայտուցզարգանալուսկզբնական շրջանից նշանակել թթվածին ն շարունակել տալ այնքան ժամանակ, մինչն լրիվ կանչետանան օրգանիզմի թթվածնային. քաղցի ձրնույթները: Թթվածինըտալ շնչելու.15--20 րոպե: ընդմիՀ քաղցի ժամանակ տալ 49--:0. չումներով:Թթվածնային նչ ժասլե, 10--15 րուն ընդմիջումներով,-իսկ ծանր դեսլբերի մանակ տալ անընդճատ: Լավ է խոնավացնել թթվածինը» որի Համար ջրով թրջած թանդիֆը գնել թթվածնիբարձի դիմակի տակ.ն ամեն անգամ թարմացնել ալն: Գորշագույն: ճիպոք.

՛

`

սիայի ժամանակ տալ մաքուր թավածինկամ կարբոցգձն (9500-թթվածին- 500 ածխաթթու), վերջինսշնչառական կենտրոնիգրգռիչ է: Թթվածինը ոչ միայն իջեցնում է օիգանիզմի Հիւզոքսհմիան, այն միաժամանակ: բարելավումէ դազաՃյուսվածքների

ն

սիրտա-Հնյութափոլխանակությունը,

է թոքերի

նպասոում տանքները:

քեիի ալտուցի-ժամա' ակ արյան միջոց է,

որը:

Թոայտուցիհտաճմանը: թողնելը կարնոր բուժիչ

բաց

«իոքր է արյան նոսրացմանը, արյան նպաստում

աշխատանքին օրգանիզմիցվնասակար շրջանառության նյութերի ոչ հյութերի Հեռացմանը(թույնը, ածխաթթուն, ն այլն):Սկզբնակա Հետնանքները իվ սիհխանակության 300--400 գիամ արյուն)իսկ շրջանումերակից իաց թողնել ժաու

Հետագայում կրկնակիբաց

թողնելիկատարել

8--10

գրամ: Արյան ճնշման, ուժեղ իջեցման ժից Հետո, 150--200 դեպքում արյուն-իաց թողնելը Հակացուցված է: օրերի ընթացքում ներերակային Թունավորման 1--8-րդ

լուծույթ՝ գրամ կալցիումի քլորատի 10«0-անոց թաղանթը, է բջիջների ամրացնում օրը: երկու անդամ: Այն մազանոթներիպատերի անբարձրացնում է ալվեոլների սըսկել10

.

ու

անցելիությունը, արյան օսմոտիկ դրությունը ն սիրտանոթաՍրսկումըկատարել ղգույշ։ յին Համակարգի աշխատանքը: դեղը մաշկի տակ թափանցելուց առաջացնումԷէ ճյուսվածքի նեկրող:։ նշանակություն «Թոքերի այտուցի բուժման Համար կարնոր նան ներարկումը, լուծույթի -անոց ունի գլյուկողայի 8--3 40--50 Ճեանգամ, արյուն բաց թողնելուց դրամ, օրը յու է՝ բաղմակողմանի վրա նրա ազդեցությունը օրգանիվմի ունի Հաակատոքսիկ, ընդճանուրամրացնող,արյան օսմուռիկ ու սիրտճնշումը բարձրացնող,նյութերի փոխանակությունն ն այլ Հատկություններ անոթային Համակարդը բարելավող նկատի ունենալովչ որ վերջինս միշտ գտնվում է. Հարվածի ներարկումիջոցների տակ-ն անկայուն վիճակում,սրտային է վաղ: մը պետք կատարել նեԹոքերիայտուցի. զարգացման ակզբնականչրջանում թարկել կամֆորտ.. կոֆեին, իսկ Հետագայում կորգլիկոն, կորազոլ կամ կորդիամին: Արյան ճնշման ուժեղ իջեցման `

ՏՈՄ

իւն

|

.

դլլուկողային, լուծույթի դեպքերում ներարկել ստրոֆանտ՝

.

ւ

(ստրոֆանտի0,0500-անոց լուծույթի 0,5 դրամը գլլո'կովալի՞25-կամ 4040 լուծույթի 10 գրամի 4նու):տՔուժման .այս րոլոր միջոցներիՃաջողությունը մեժ չափով Հետ

Էւ

կախված է

կանխարզարգացման ինֆեկցիայի երկրորդական "

-

դհլուժից,ոիի Ճամար Հիվանդին է պզաճել անճիաժեշտ սանի. տարականլավ պայմաններում ն առաջին օրվանից հշանակել անտիբիոտիկներ:Թոքերիբորբոքման դեպքում ներարկել ժամ պենիցիլին՝ 3--4 ընդմիջումովն սրտային միջոցներ: ՝

.

զգացումներ,պուլար խփում է ճաճախ, բիբերը թիչ լայնա-

`

ՈԼ

ՆՅՈՒԹԵՐ

`

`

Է

նէրգործու-

'

դիէթիլամիդը

`

`

.

վատանում թուլություն, Ճոգնածություն,

առաջանում

.

ծն

է

ինքնաղգացումը,

անճչանդատության, տաքության կամ Ցրտի

-

-

-

"

`

թ. սկսած ԱՄՆ-ում 4հտազոտական աշխատանքներ հն տարվում ոսղմական նպատակների ճամար պատրաստել հ դործադրել այսպես կոչված Ճճոդեցիմիատեսակի, Հատուկ կան թունավոր նյութեր: են հրկու Մոտեղծված ւոնսակիՀոգեքիմիական ն թյան նյութեր՝ Հոգեքիմիկատներ Առա. ֆիզիոքիմիկատներ: ջին խումբն առաջացնում է.«ոդեկան վիճակի ժամանակավոր շիզոֆրենիա Հոգեկան Հիվանդությանտիպի խանդգարհւմներ, կուր խանգարումներ տարբեր Ճալլոցինացիաներով, իսկ հրկրորդ կխումիբը առաջացնում է օրգանիզմի ֆիղիկական դրության ժամանակավոր խանգարումներ, ճանձինս մկանների թուլության ն կաթվածի: Ռազմական մասնագետների կարծիքով, այդ նյութերի ազդեցության Հետնանքովկարող է Ճակառակորդիզորքերում ն նրանց շտարբներումառաջ դալ կազմալուծում ն խուճապ, նրանց կարնոր Ֆերկայացուցիչներն հն լիղերգինային՝Թթրվի դիթիլամիդը ն բի-զեդ նյութերը: 1իզեոգինային՝ թթվի ստացվել է դեռ 1948 թ.. Այն.անդույն,բուրեղային նյութ է, որբ Ճալվուժ է 885-ում, | դժվար է լուծվում ջրում, իսկ նրա աղերը, ընդՀակառակն՝ լավ լուծվելով ջրում, առաջացնում են կայուն՝թունավորլու- յ ծույթներ:Ուժեղթունավոր նյութ է, նրա 0,03--0,05 միլիթավանցելով օրգանիզմ, առաջացնում է Կոոքսիկ դրամը` Ճոդեկան` սուր խանգարումներ: Թունավորման ժամանակ ճոդեկան խանգարումներըերնան են դալիս 20--30 րոպեից. Հետո, որոնք 1--Չ ժամվա ընթացքում ղարդանում ն չարուժամ, իսկ երբեմն էլ՝ մինչն 15--90 նակվում են 6--8 ժամ: Այդ ժամանակարնթացջում վարակվածի մուռ նկատվում են

էն:

են

`

ՀՈԳԵՔԻՄԻԱԿԱՆՆԵՐԳՈՐԾՈՒԹՅԱՆ

է շրջապատիճիշտ խանդարվում.

ընկալումը (գոպխեղաթյուրված): Ֆերը, առարկաները,մարդիկ հրնում կ է նան ժամանակի տարածությանընկալումը: խանգարվում Հալյուցինացիաերնան նն գալիս տեսողական ն լսողական խոսելու ն Հուղաներ: Միշտնկատվում են մտածողության, (բարձրկամ ընկճված տրամական տարբեր խանգարումներ դրություն, ծիծաղ կամ լաց, հրբեմն էլ վախ, քշնամական հ կամ անտարբեր վերաիհրմունք շրջապատի նկատմամբ են: Հետո անցնում: աղլն)։ Այս երնույթները 1--2 օրից բյուրեղայիննյութ է, որը Պալվում է Բի-զեդը նույնպիս Ազդեցությունըօրգանիզմի 1655-ում, իսկ հռում է 320"-ում։ ծանվրա նման է ատրուինի աղդեցությանը: Թունավորման բության աստիճանը կախված է օղում եղած իտությունիցն միազդեցության ւնողությունից, որը կարող է լինել ջին ն ծանը:. են Թունավորման ընթացքում առաջին երթին նում

ը

քոք, Հանդես

ճամակարգի լչանդարումները Բիբերի լայնացում, տեսողություն որոշ լսանդարում (վատ Լ տեսնում մոտիկից), բերանում ն կոկորդում չորություն, մաշ-

գալիսվեգնտատիվներվային

`

կի կարմրություն ն չորություն,արտի տոների արագացում, գլխապտույտ ն վատ ինքնազդացում: Հետո առաջ են դալիս մքագճոգեկան խանդարմանորոշ նշաններ՝ գիտակցության ընկալման նում, շշմած վիճակ, ժամանուկի ն տարածության խանգարում,տեսողական, լսողական ն շոշափելիքիճալյուէ, ղավիճակում Թունավորվածը անճանգիուտ

`

Լ,

Ցինացիաներ։ բարձր, ռանցում խոսում անկաւ է

է,

շատ

Բարձրանում է արյանճնշումը, պուր Հարված 1 րոպեում), մեզը չի

`

ն

անճասկանոլի:

խփում է

արագ

(100--

արտադրվում, մարմնի 38--395: 9րուժվելո ջերմաստիճանը բարձրանումէ մինչն. 1--5 հն օր, շարունակվել դեպքում այդ երնույթներըկարող շարաթվա ընթացքում Հիվանդը իրեն շատ մաթույլ է դգում ն չի Հիշում իր ունեցած խանգարումների "աին: Սանը աստիճանի թունավորման ժամանակ կարող չ Թունավորմանծանը տեղի ունենալ կոմայի վիճակ ն մաճ շոգ Հեւոնանքները կարող են լինել «Հատկապեսամառային

որիցՀետո

1--Տ

ը ոլ

երբ մարմինը շատ պայմաններում, նկ

է տաքանում Քրտնարտա-

2.

(կրկնակի), սրսկվումէ ենթամաշկային 0,190 լուծովք Էղզերին(ֆիզոստիգմին) կրկնակի անգամ սրսկել կել ենթամաշկային,

խանդարմանպատճառով: րության չերմակարգավորման ե օգնությունը բուժումը: ՀոգնքիմիականներգորԷ Առաջին Լւ ունեցող նյութերով թունավորմանժամանակ «աքություն Բ

բա»

առաՀ

ֆինօդնությունը կայանում

Հետո,

վնասվածին շտապ ն ` է ճագցնել ճակադգավի ճեռացնել վարակված օջա""պետք: «խից:իսկ բուժման Հիմնական նպատակն է ժամանակինմեղ-, Հմացնել՝ու կանխել կննտրոնական ն վեգետատիվներվային կողմից առաջացած խանգարումները ն ոչ ճամակարգերի Այդ նպատակի ճամար լիզերգինաչ թունավորման ժամանակ խորչճուրդ է դիէթիլամիդով «արվումդործագրել «ետնյալ դեղամիչոցների. արիֆտազին ), 0,240 լուծույթի 2--8 դրամը ներարկելմիջչմկաչ 2,5 գկ լուծույթը ծ գրամ 0,540-անոց հոՆ արայինչ է նրանում,

որ

`

(առհլաղին ամինավին, Հետ Հ լուժույթի ոկաինի

`

սրսկելմիջմկանային:

:

ԹԵՅԵԱ-՝

ո

մ,

ՀՇ4

լուծույՋԵգիուգ եժրորակայեր դեպքում ներարկել մկանի նասորիումի ամիտալի 540

ի

նրա բացակայության Քի: "Վլ. (3,5:6) լ"'Ժույթի մեջամինազին : լ: "Փույթի ճԱրոս

Հաաա

Ը

«2816.

թի .ըե զ

Քի ՞ արկիրճվումն .-

յ

՝

ննթամաշկա-

միջմկս միջմկա-

եար

ն ն յոնեսակի

|

-

մլ 0,840 նովոկաինիլու|

ն է նլուքերով քՍունավորման Տ.

1.

բուժման

Ճա-

օգտագործվում

`

ւ

գեպքում

Քացի վերը նշվաֆ դեղորայքներից,Հոգեջիմիականներնյութերով թունավորման բուժման ճամար միադործության միջոցեն Հակաինտոբսիկացնող Ժամանակ `

ներարկել

մինսրսկել ատրոպին (0,149 լուծույթի 1 մՍ: ոշ ֆեթվայինուժեղ խանդարումների դեմ ներարկել բկել

ԼՈ

դնելով):

կամ էուֆիլին՝ 100 լուծույթի Հ մլ ենթամաշկային դիբակոլ՝ մլ գլյուկողայի 4040 լուծույթի 10 մլ Հետ՝ 2:40ը`լուծույթի թքաճոսության

ՏՄ

ժամանակկաՄիջին ն ծանը աստիճանիքունավսրման (2,545 լուբէլիէ օգտագործել տրիֆաազին։ լեսլրոմավզին 0,500 ղալոպերիդոլ՝ ծույթթ 2 մլ սրսկել հնթամաշկային), Ն ն լոժույթի 1--2 մլ ենթամաշկային այլն: 2ւատ.Հ բարձրացման դեպքում, չնրմաստիճանի Մարմեի կապեսչող ժամանակ, անչրաժնչտ է ննրարկել ամիղոպիանալգին րեն (44 լուծույթի 10--20 մլ ներերակային), ն գլխին սառը 1--2 ղ ենթամաշկային (5048 գուծույթի

գրամ,

Ուժեղ ֆնրնրակային:

ժամից

՛

կային):

ր է նրա

է.

մլ նծրար-

1--4

Ո

ՏՈ

ւոշմակայնամինազինն առաջացնում է օրգանիզմիթուլուայդ պատճառովէլ նպատակաճարթյուն -ն.թմրածություն,

ծրձրակային: ճնշման իջեցմաննպատակով կարելի է Արյան

մե

1--2 մլ սրսկել ներերա-անապրիլինի0,1 ցը լուծույթի կային, եթե կան սրտիուժեղ խփոցներ: են նան պիլոկրապիՀ Բի-զեդ նյութերի անտագոնիստներ 2 մլ ներարկել ենթամաշնբ ն ացեկլիդինը (0,200 լուծույթի

-

0,012-փոխարեն տալ խմելուէտապերաղզին՝ երեք անդամ, որի ավելի օգտակար ու բիչ օրը Խ02: նավորէ: Խորչճուրդէ տրվում նան միջմկանային ններարլ2 գրամ սեդուքսենի 0,540 լուծույթ: Միաժամանակկանիկոտինաթթվի541 լուծույթի 2--3 մլ` հնիլիէներարկել ե գլյուռինամինաթթվի 140 լուծույթի 1--4: մլ՝ աժաչկային

Հ»

Ֆորմալ, զգացումները: ՔՔՎի.

`

190 լոժույթի Հիգրոիրոմիդի գալանտամինի

քլորիդիլուծույթնատրիումի ներ,ինչպիսիքեն գլյուկողայի, նշանակելը:՝ ննրի ներաիկումը ե միզամուղ նյութերի ներարկելպրոմեդոլ ԸԲատ հղած ցուցումների,

նշանակել գործունեության Համակարզի շնչառության սիրտանոթային ն

ու

Հոգեկան ւ Քարելավմանմիջոցներ:

ե

վեգետատիվ կայուն ու

քունավորվածին եբկարատնխանգարումների դեռլբում ստացիոնար: կել նյարդաճոգեկան : նյութերի չարքին է ։վատկաթունավոր Ջոզեքիմիական. որն իրննից ներկայացնում է յուղահում նան մեսկալինը, նա նույնպես 35--36": նման. Հեղուկ, եռում է 1805, սառում՝ որոշ խանդաէ օրգանիզմի նլարդատոդեկան` առաջացնում «ետապնդման րումներ, ինչպիսիք են՝ տագնապի, վախի, Այս խոսելու դժվարություն: ւապումնե ի» Հալլուցինացիա, զգաց միջոցը Հակագազն է: Հիմնական պաշտպանվելու թույնից բուժումը ճիմնականումկատարվում է սիմպԹունավորման |

ուղար-

ուսմատիկ կերպով, գլխավորապեսնշանակում են կենարոդեղամիջոցնական ներվային Համակարգը ճանդգստացնող ներ՝ ամինազին,գալոպերիդոլ,տիզերցին,սեդուքսեն.ն այլն, ինչպես տեսանք, ֆոսֆորօրգանական. նյութերի,կապտա-քՔթվիչ ածրաթթվային գազին ճոգեբիմիական ներգոլրծություն ունեցող հյութերի սսղդեցության կլինիկական ւպատկերների մեջ կան մի շարք ընդճանուր, բնորոշ գծեր ն ախտանիշզարգացումը, ներ, ինչսլես օրինակ՝ թունավորման արագ ու կենտտեղականազդեցությանբացակայությունի՝ գրգռիչ ն իոնական վեգետատիվներվային Համակարգերիախտաճան րումը, գիտակցությանու շնչառումյան խանգարումների այլն, որոնք կարող են դժվարացնել ճիշտ ախտորոշումը». Հատկապեսդիֆերենցիալ ախտորոշումը:.հսկ դրա ճշտությունը ն ժամանակին Համապատասխան դեղամիջոցներ, մեժ առանձնասլեսյուրատեսակ Հակաթուլներնշանակելը ն մաՀիցփբրնշանակություն ունիքունավորվածին բուժելու կելու ճամար:

ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

`

ներածություն Թունավոր ԱՆ

աջ

.

Ն

,

անքատական

արթունավոր թոավ Ա միրդորության ն բուժումը աւն. օգնությունը Քունավոր նյութեր ւ

Սաշկաթարախաճարույց

քոնավորման հաա լուքեր ԲԱ արտաքյան

Ընդշանուի

հ

,

ու

ծբաբից

Ինչպեսօգտվել հակաքիմիական բաց տեղամասերի Մաշկի մասնակիսանիտաբական (ԱՄՀ):

մշակում են կատարում անչատական Հակաքիմիական ծրարի Հեղուկով (ԱՀՍ): Սրարը բաղկացած է ապակե.տափակ ն մի քառրվակից,որը լցված է ապագաղացնող. նի մառլյայե անձեռոցիկներից: Թիմիականվարակի օջախում մասնակի մշակում կատարելու ճամար անճրաժեշտ է ծրարի բաց անել, Հանել անձնոոցիկները, սրվակի խցանը ն առատորեն որով շփել պարանոցի,դեմքի, ձեռքեՔրջել անձեռոցիկը, րի հ.ոտքերի բաց տեղամասերը, ինչպես նան օձիքի ն Թեվածալքերիեզրերը, որոնք կպչում են մաշկին:.. Ընդ որում սկզբում պետք է մշակել դեմքը» ճետն Հակադազի,իսկ այնու շարունակել կատարել մյուս՝ |

ճեղուկու,

անիտարական

Հագցնել ը

վարակվածտեղամասձրի մասնակիսանիտարական մշակուն ԹՆ ժը Հագուստի վրա ծերնացող կաթիլների մասնակի Դեմքըշփելիսպետքէ ապադաղզացումը: չընկնի

Հեղուկըաաա

ֆոնդը որամաղի

րռ,/ |

Текст получен автоматическим распознаванием скана книги — возможны отдельные ошибки OCR.

Вернуться к книге →