Պտղատու ծառերի վնասատուները և պայքարը նրանց դեմ

Հ.

ՌՈՒ |

ԲԱՆՅԱՆ կր

ՊՏՂՃՏՈՒ ԾԱՌԵՐԻ

ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԸ

ԵՎ ՛ԴԱՅՔԱՐԸ

ՆՐԱՆՑ ԴԵՄ

լ

ՀԱՅՊԵՏՎԲ

ՀԱՅՊԵՏՀՐԱՏ

ԵՐԵՎԱՆ

ՊՏՂՆՏՈՒ ԾԵՐ

ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԸ

ԵՎ

ՖՐԱՆՑ Պել'

Հ. ֆՖ. ԹՈՒՄԱՆՅԱ

ՆԵՐԱԾՈՒԹՅՈՒՆ

պարտիայի վետական Մ քության կոժունիստակոաւն պլենումը կենտրոնական կոփխոնի ԳՓետրվար-մարտյան հ այգիների բերպրողաբուծության ղզարդացման պտղատու քատվության բարձրացան մասին որոշում ընդունեց՝ ամենծառերի նկատօրյա ճոդատարությունցուցաբերել պտղատու մամբ, նրանց պաշտպանել զանազան տեսակի վնասատուներից ն «իվանդություններից լավադույն պայմաններ ստեղծել նրանց նորմալ աճման ու զարգացման ճամար: Մեր ոնապուբլիկայի սրողատու ծառերի վրա դեռես կան բազմարիվ տեսակի վնասատուներ, որոնք շարունակում են լուրջ վնաս ճասցնել պտղատու ծառերին հ իջեցնել բերքատվությունը: Մեր երկրիբազմաթիվ կոլտոնտեսություններե սովխովներ ճիշտ ու ժամանակին պայբար կազմակերպելովպոաղաՀչ չու ծառերի վնասատուներին ճի վանդություններիդեմ, բարձր Սո

ու

ՂՄԽՃԵՑՒ

ՑԹԷՂԱՂ ԷԴԱ

ՈՂՕՂՕՏԵԹ

տ ՇՕԲԵՏՃ

(ն

Ճքո ԱՇ

մ 06

ՐԲՐՃՎԾՇՈՎ

ձօղ Շ

«քոաւաաօխմ

1Ղ:թիԲՏԵԲ-Տ

ԱԶ.

83երծ)

ԼօԸղոքերոօաօօ )13ո276ՂԵՇ Ճիղերըն, ՇքօԹՅր, 1955

:

,

բարձրացնում են դլաղատու այգիների ըերքատվությունը: Ռրոլես օրինակ կարելի է նշել Կիրովականիշրջանի Մակախաշենի կոլտնտեսությունը, կոնսերվտրեստի Վարդանլուի Շաճոսիյանի անվան սովխոզը, Արարատ որեստի Բաղրափսովխողը ն այլն: լանի անվան Մեր երկրում ստեղծված են բոլոր պայմանները՝վնասաչ տուներից կ ճիվանդություններիցառաջացածբերքի կորուստները մինիմուսիիճասցնելու ՀՃասիարո Ներկայումս մեր քիմիական արդյունաբերությունը դյուդաւտնտեսությանըտալիս է պատճանչվածբանակությամբ բարձր էֆեկտիխվություն ունեցող բուժանյութեր՝ ԴԴՏ, Ճիք9.

ծառերի

ուռաւն

ձին որբերի

րխոլողիու-

տ-

ղարգանում, բազմանում ն ի՞նչ ձներով են վոառ պորոտառում

են

չոու

ձառերի

դեհ: վնասուռունհրի

կոնկրետ միջոդոաս ումնելո: Մյս բլոշյլուրը նախոռոնոված է վոռրարուծությաւ բՆոաչդավառոսԻ աշխատող աղրանոմների. ադրոտեխնիկննրի, ն կշդնի կոլանտնսականների "ամար, օրլ հրիզաղիրների ու սլտղոճիշյո պողլքար կաղտակերոլելու նրանց մոմանաւկին

կան առանձնաճատկությունների, ինչոլես նան վեսոոստուների դեմ սլալքարի մեթոդների, գսրծաղրվու խույների ն կրրառման ձների վերաբերյալ Բացի այղ օղտաղործելով լիչոության ն ոռաջավուր փորձի նորոդույն ուվչուլնելը մշոկել ոայրուրի ենք վնասատուների յտուանձին անսակների դեւ

ներ վնասատու կենդանինելի

Դեո

թվականին առաջին տնդատ ժել: կողմից զլրհ վել է «Պաատու ծառերի վնասատուները րոնը դեր լայորը վաղուց տղոողոլ է: քարի միջոլառումները» ըրոչյուրը, վերավխոլաել ենր մենթ «իմնովին ներկա րրոշլուրոմ հ ավելացրել "ատմսսռոակի ահղեկությունամբողջ նյութր

ճլտղտոոու

ն։

ու

րածվում այզիննրուսի

Խալ, խեննրանը ինչես

Բուլսերի վնասատուների ն »չիվանդություննել|, դե ճիչու սպլայլբար կազմակերպելուճամար անծրաժեշա է իմա-

պրեպարատներ, ինչպես նան սաքլոլան, աբոֆոս ն այլ Հուժկու, բարձր արտադրողականությունունեցող սրսկիչ ն դե ոլալքարուի է տն փոշոտիչ «Ինքննոեր, Վեապսատուների ավիացիան: դլոսլաստնաոնսուկաոն

են

թնե

Նկ.

1.

Հասուն

տիվը,

տիզը:

3--քրքուրը,

ն

ԷԴ

Տիզերը Հասունացած վիճակում

չատներիցտարբերվում

Պաղատուծառերին վնաս քավորներից՝ տիղերը, խխունջն շարավորներից՝ կրծողները, շատ փոքր (1 մմ) Տիզեոը

ՀԱՄԱՌՈՏԱԿԻ ՏԵՂԵԿՈ

ԾԱՌԵՐԻ ԿՆԱՍԱՏ

սլոշ

ու

ն

/հերկ, լորձ-

եկ. 2.

Մերկ հխունջը:

են

տարբեր մեծության (1 մմ մինչն սմ), նրանը,մարմինը խխստճատվածավորվուծէ հ կաղմված է 3 գլխավոր մասերից՝ գլխից, կրծքից ն փորից: Միջատների գլութը միացած է մարմնին անշարժ կերպով: Գլիլի են վրաառնվում որոնց փր դանվոսի Ժեկզույգբեղիկներ,

լինոռի Միջատները

տառպլտուլզներին (գետնանհլակին, փորուն) ն տնկարաններին։

Մերկ խխունջի ամբողջ մալրհինը: ծածկված Լ լարձույքով: նա ունի չավ պարդպացած բերանի օրգաններ, որոնցով կրծում է լույսերի տերնները:Խխունչները երննց լավ են զգում խոնավ վայրերում, են ձու նրանք բաղզսփանուսի դենլո' միջոցով: Խխունչները գլխավորասյեսվնաս են շառցնում Ճո.-

ապատ

պատյանավոր:մՄովորաբար խխունջները գլի վրոս ունենում են երկուդույլ շոշտվփուկներ, որոնց ժի ղույղի վրա դանվում են աչքերը: Մարմինըտավփակ է, վնճոս, ծայբներ առաջացնողմաշկով (նկ. Յ):

Խխունչնեոը (հակամարմիններ) լինում

էն

միջատներին, Տիզերը վնաս են ոլաոճառուի ժառերին՝ ժծելով բողբոջների, տերեների, ճյու-

են

դերի ճլութբ:

«րողատու

րով նան

Տիզերը ոռվորաբար բաղզմանոսի են ձու դնելու փիջոցուխ ձվից դուրս նկաժ թրթուրը որոշ ճետո ժամանակից կերպարանագովխովում է նիմֆալի, որը ճետագայուքդառնամ է Պասուն տիղ Բազմացման վարդացման Ժլուս Հատկանիչնե-

ոհռակի դուկ ոտներ» նրանը մարմնի Հատվածավորութն ակնչակո չի երնում (տես նկ. 1):

եր, իսկ քրթութ վիճակում` 3 զուլղ, սակայն տիզեր (ատնձենու, սալորենու) ունենում ին 2 պարղ

ն

շոշափ հ բարդ

:

չ են. 3 Միջատի ժարմն

26.

դեմ պայբարելու հղանակը, քային կամ արտաբին ազդող

րի տիպը, նրա սնվելու ձեր,

Ծծող տիի բերանի օ (լ1իճներ, պսիլաներ, վաճ վնաս են պատճառում նրան ծծելումիջոցով: Իմանալովտվլող վնաս

ժձծող տվողի:

Միջատների բնրանային օրգ

են

ճոառության

գտնվում

հն

յ

Դուոււն

ոո-

ե

նիայի

մասր իրենց ձյնրը

դնում

են

ձվիըդնոր

վուրս

մասը ձժեռուի

-

եե հկաժ թրթութներըածվում

ոտուղ-

պաղո-

որոշ Պաղաու ծառերի վնասատուների Հյ տս: Ցասուն ատաղիայում (երկարակնճիթ բզեզները),

դրանցով:

ու

ծառերի ընի, ճյուղերի, բողբոջների,ւերններին

ների վր

չու

Միջատներիժեծ

Լ

որովճետն հրանլ գլխավորապեսթրթուրային ատաղիուլուսի, են սնվում։ այդ շրջանում ավելի ակտիվ

ըոկլը՝ ձվի Մինչք ու): Միչատների Ոլենելոուցի ենք սերունդ միջատը,անվանում մեծ վրր» ծառի մասը մեկ սեղոնի ընքացթու սպաղորսու տալիս է մի բանի (1--4) սերունդ։ ծառերին վնաս նն պատճառում Միջոսոներըպաղատու

ամողջ դարդայիան Մլջառվի

Թրթուրը

տտաղիանելում միլատեհրը մի են (տովոլաւր թանի անլամ մաշկավփովխյվւմ ուլ: 4--5 անդամ)։

միջատի ռուաղիաները:

են

սեռական ճանտալարճով չատների մեձ մասը բաղմանում Ճետո ձու գնելու ինիջոցով, լեղմնավորվելուց այսինքն են կալն որոշ անսուկննր բաղզմանուսի Ֆան տատնց բեղմնտ վորվելու: իրնեց ղալացման ընթացքում անչհում: են Միչատներն Կոռոն ձվի, քրթուրի, հիմֆայլի կարտշարսնյակի ն որս

դնել». Միջատներըգլխավորապեսբաղմանում են 4ո միջոցով, ինչսլես նան կենչանածնությամբ ((Աիճներ): աք

վելվածեերը (նկ. 3)։

Միջատներիկուրծքը բաղկացած է 3 Հատվածից.որոնք կոչվում են առաջնակուրծք, միջնակուրծք ն չնահավուրծք: ն Միջատների կրծբի վրա գտնվում փե երեք ղուվզ աեր երծակու զույ թներ (բարձր կարգի միջատների ժոտ). երանք Միջատուաշյլուիեն ցատկելու, թոչելու կամ քայլելու ճռմատր: է հերի փորը կազմված իրար Ճաջորդողմի բանի «ղակաձն Հատվածներից։ Հատվածները միացնող տեղերում, կողբերիճ դտնվում են նրանց շնչառական անցքերը: Փորի վրա դռՖվում՝ են նան ձվադիր խովղսվակը, խայթիչը (Ժելուննը,կրետնելր): ռլոչը, գեղձաղին խողովակները ն սնեոսկան օրդանների Ճու-

ովնս ծառերի սաղարքի տ

որոշ

մասը սն ե

ն

շա

սերունդ: կրծողներըմի կիչ Հիվանդություններտ

նն

գլխավո

ները բազմանում

նրանց բունը

կրծողներըլաղրձրըկ կանում են (արնասուննե ները (հեկ կամ երկու ղ Այդ պատճառավէլ նրա

պատճառում դաշտամկն նը, ջրալին առնետները ն

Չաղաու Կոծողնեոըր:

ներ տարածողները:

Պաղատուծառերի վ Լվիճներ) ճաճախ ճանղդ

վզիկին:

Օրինակ,խնձորենու կին, իսկ կեզեակերները կովկասյան մարմարյա

սերով:

ջատներ, որոնք սնվում

սով (խնձորենու ցեցը, բր

այլն), իսկ

աապր ալոճաթիթեռ տիկ,

Միջատներիմեծ ժաս ռակներ սնվում: են զանա

նրանց:

տաղզմանումու վզարգանո որոնք անվում են վնասա

Պտղատուայդում վն

րում (պտղակերներ,ցեցե

տաքսադգործ,խնձորենու Ռրոշմասն էլ ձմեռում է

պորդներիմեչ, իսկ մյուս ((զիճներ, ստորակետանմ

ՆՎ,

ԳՏՂԱՏՈՒ ԱՅԳԻՆԵՐԻ ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԸ

ՆԻԱՆՑ ԴՆԵՄ ԿԻՐԱՌՎՈՂԳԱՑՔԱՐԻ

են. Քաղանքանման

պծեր: Թրթուրը

ՄԻՑՈՑԱՌՈՒՄՆԵՒԸ

աղասռու

ծառւին

Ար նկ. 4),

տափակ է,

աչքերը վառ

վնաս

էգի մարմինը մեջքի կողմից կարմրա-

մուն է, իսկ արուն մեջքի

են

ծառերի վնասատուները այատճառում ծծելու կատ կրծելու միջոցո Մյդ տեսակետից ն դրանք բաժանվում են երկու խմբի՝ ծծողների կոծողնեոի:

ն

կրծքի վրա ունի նարնջաղույն Հասուն միդեղնանարնջաղույն:

կարմիր գույնի

են

ու

դուս

ցցված

ՊՏՂԱՏՈՒ ԱՅԳԻՆԵՐԻ ՍԾՈՂ ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԸ

ՊՍԻԼԱՆԵՐ

մանը՝ Պսխիլանելրը

425--9

մմ

երկարությունունեցող,

որոնք առնվում են պտղոասոու Փառերի վա: տերնների ն դալար շվերի ճյութը ծծելով: Պաիլաներով Մեծանում, ձնսփովլնրանք չեն ծառերի պտուզները րուկված ծժաղ միջաոներ են,

ռանանոււի են, ճյուղերը: չեն աճում, յոհընները դեղնոսի են պոիլաների ալոտթոռրանքով ն ապո Թուփծածկվում

վում ու

"Լ

վում:

Ուժեղ վարակված ծառնրի ծաղիկների նե սլտուղների Մեծ ծմաւպտվասոու մտար թափվում են: Պոիլուներովդալուկված ճյուղերը, սոհրեները, օրղանները՝ բողբոջները, ռերի բոլոր պաուղները, երբեմն ն բունը ծածկվում են նրանց մածուցիկ քաղցր արտաթորանքով:Այդ արտաթորանքը խանգարում է պրոցեսները, որի ճեւտնանծառերի առիփիլլացիոն օլաղոոու Դսիլաների քով ղանդաղում է բույսի աճը ն զարգացումը: արտո թորանքի ՃաշվինմսրուլԲաղմանուի են մրիոսնկերը, որոնք ծառի բոլոր օրգաններըծածկում են սլ մրու։ Հույաատանոսի պաիլաները: ատրածված են խնձորենու ն տանձենու

ԽՆՋՈՐԵՆՈՒ

ՊՍԻԼԱ

է միայն լ(նձորենուն: Խնձորենու պսիլան վարակում Հուսուն միջատը սկզբուտ վառ կանաչ, իսկ ճետաղվայում

դարչնադեղնավունկամ կարմրավուն դույն է մմ: նրա թները մեծությունը լինում է 25--3

ունենում

հ

նափանցիկ

Նկ. 1--2ասուն

4.

միջատը, 2--նիժֆան,

Խնծոբենու

պսիլա.

3--քրքուրը,

4--ձվերը բողբոջի Հիմքում:

սիլաՀիմնականում վնաս են ոլատճառոսի Խնձորենուն «ի թրթուրները, թրքուրների ծծելու Հեռսնանքու|դեղնում են ծառի տերեները ն ծաղկակոթունը, որի ճետնանքով ծաղիկքափվոմ են: Խնձոները 1 նոր կազմակերպվածսրոռուղները բենու սպաիլանձմեռում է ձու տռադիայու ծառիճյուղերի

կելնեների ճեղքերում, բողբոջների Հիմքուք:Վաղ դարնանը, ձժնռող ձվերից բողբոջների բացվելուց մի քանի ռր առաջ, են ծծել բողբոջների, են զալիս թրթուրները ն սկսում դուրս Ճլութը: տերնների հոկ ճետագայոսի նոր կազմակերպված են Հադառնում Մայիսի վերջին կամ Հունիսին Քրթուրները

ՏԱՆՁԵՆՈՒ

քնավոր պսիլաներ, Հասուն թեավոր սլսիլանեիը որոջ ժափանակիցճետո թողնում են խնձորենու ծառը ն ամբողչ այգում գոնվող յոարբեր տեսակի ամառը ապրում պտղատու բույսերի վրա: Աշնանը սեպանմբեր-ճոկտեմբերաի սներին ճառում պսիլաներ, վերադառնում են խնձորենու վրտ ե խուն

Հեմւո բեղմնավորվելուց

խերիճեղքերում

ձվադրում

են

Հայատաստանոսի բոլորից չատ

ոլսիլան նապես

ծառի ճյուղերի կեղե-

Չ.

Հասուն

տարածված է

Սրսրաոյան դաշտավայրոսի,

սանձենու

տանձենիներին,ճասո-

ցցված կարմիր աչթերով, 8 մմ մեծությամ միջատ է: Հասուն Թնավորը մեջտի մր ունի դեղնաչ-կարմրավունդույնի ղծեր (նկ. 5):

եկած թլթուրնհրին

դուրս

7-- Նուն,

սլալքալհլու ճաժուր կաթելի է փոշուսհլոո եղանակով կամ այգում

պսիլայի եի

Աթո նարագումոր խեց խախոոոր:

կատարելմիաժամանակ:

կույտերի ձխեցուիր պետք

Ց.

Տանձենու պսիլան, 3--նիմֆան, 4--Պոսուն

թնտվորը:

/: 1 թափված ատերնեների Թետվորը ձժնոում այլ Ժնացորդների ուա, ծառի կեղնի ձեղքերուի կրուի կիսուղոկ կեղենելի ուկ: Վաղ դուլութւնը (մարտի վերջին) Հասունէդը ժառհ բնի վրայով բարձրանում | սռաղարքի վրա ն ձվադրում մ ըասրտկ ճյուլերը ու բողբոջների ճիմքում, յուրուքունչյութ էղ կարող է դնել մինչե 400 ձու Պոլոյի ձվերը դեղնավուն են ն երկար պոչարելիկով: Զվադրումի ց մեկ շալրոսթ ճետո են զալիս փոքր, ղուրս ատվակ մարմնով, կարճ Հոներով, դեղնավուն դույնի թրթուրները: Զվից դուրս եկած քրթութները են, նրանք ծծամ են բողբոջների, դալար ճՃլուդանդաղաշարժ ղերի, տերեներիճլուքթըն իրենց արտաքորանքովծածկում նրանց մակերնաը։ Թրթուրները երկու մաշկավփոխությունից չետո դառնում են նիմֆուներ, որոնք ես թիստ վնաս են

Դրա Համար լուրաբանչյուր ճեկոաըի վրա, ծառերի միջ50--60 ուեղ, ղոմադբիս կոս շարքային սրարածություններուի ե ամեն է կույտել պայտրատուծլ Խոնավ ծղոտից ան«լոաժեշյո ի կույտիվրա լցնել 2 կիլովրամ ծխավխուտի փոշի (լավ կլինի սլեսք է վերցնել փախորկա)։կույտերիծխեղումը սավորարբար ն է քաժինիր կատարելվաղ առավոյան, երլ: օդր ծանդիոա չկան,

Այգումսատրաստածբոլոր

«կ.

Չ--թրթուրը,

Հասուն

լ

է

պսիլաների ճամար աննպաստ պայմաններ նպատակով,ալդին մաքուր պաճել ժոլախոտերից։ ստեղծելու 3.

վնաս է պատճառում

Հուն գույնը թաղանքաձնԹեերով, դուրս

սչնչադնհելու Համար, օրոկնելԴԴՏ-ի 141-ային Հոանքուլուղային էմաչսիայով կա: 0,2--0,94-ույին նիկոռվո: ռովֆոսոխ րուծույթով դրոժ նիկո0,400 օճառի "հտ Բիտռին (19 լիտր ջրին 20--Յ0 ն օճառ). զրո կալէլի 1 աին կամ անաբազին սուլխաւտ նան 9,137. սոիոխոսիլուծույթով: սրսկել ձվերից նոր

ինծ

Տանձենու պսիլան մուզ կարմրավուն կամ ժուգ դեղնա-

խնձորենու պսիլան տարածվածէ Ման: Հայասատանում փանավանի, նիրովականի, Դավանի, Գորիսի ն այլ շրջչաններում: 1. Զմեռաղձվերը սչնչացնեմիչջոգառումնե»ը: Պայքարի լու ճամար վաղ գարնանը, խինչե խնձոլենու բողբոդնիրի բացվելը, ծառերը սլետք է լավ սրսկել ճանքայուղային դում՝ կարբոլինեուի 600 էմուլսիայով: Բովբոջներըբացվելու չրրջանում,

ն

ՊՍԻԼԱ

Ճասուն

պաոճառում

տանձեննուն:

՛

ԳՏՂԱՏՈՒ ԾԱՌԵՐԻ

ՏԵՐԵՎԱՑԻՆ ԼՎԻՀՆԵՐ

՛

ր

Լվիճները զարգանում ն բազմանում են Համարյա բոլոր ալողատու ծառատեսակներիվրոո Երբեժննույն ծառատեսակի վրա բազմանում են մի քանի տեսակ լվիճներ: Լվիճները պտղատու ծառերի (ճատկապեսխնձորենու, տանձենու, դեղձենու, նշենու, ծիրանենու, սալորենու) գլխավոր վնասատուներն են։ Բոլոր տեսակի պտղատու ծառերը խիստ տուչ ժում են լվիճների ճասցրած վնասից: Լվիճները 1,5--5 մմ մեժուքյան փոքի միջատներ ենչ Նրանքլինում են տարբեր գույների, մեծ մասամբ` կանաչ կամ դեղնականաչդույնի: Ավիճներնունեն լավ զարգացած ներ, մեկ զող բեղիկներ ն փորի վերջում գեղձայինխողո-

ն

միջոցառումները: Վաղգարնանը ժառերի բնին Պայքարի գլխավոր ճյուլերին պեոք է կապել Ճեքսացլորանի դուստով փոշոտված ծղոտե զոտիներ Մինչե բողբոջների բացվելը ժառերը սրսկել 5--ՇԿկ-ային ճանքայուղային ձտուլսիաներով կամ կարբոլինեումի 6կց լուծույլթով։ Ջվերից նոր դուրս եկող թրթուրները ոչնչացնելու ճամար ծառերը պետք է արակելկալցիումի պոլիսովֆիղի0,5` լուծույթով, վերջինիս յուրաքանչյուր լիտրին պետք է խառնել 2Հ--3 դրամ նիկուռին կամ անաբաղին սովֆատ: ՍաղկելուցՃետո սրսկումը կրկնել Անոանաբազին կամ նիկոտին սովֆատի լուծույրու: բաղին սուլֆատ կարելի է սրակել ԴԴՏ-ի ղուստի Գկ-անի ջրային սուսպենդիայի ճեւո միասին: Աշնանըտերնաքափից Ճետո միջշարքային արածություններում կատարել ցրիտաՃերկ, մաքրել ծառերի բունը հ գլխավոր ճյուղերը՝ կիսաղպոկ չոր կեղններից:

ամբողջ բերքը ոչնչանում է:

Առաջինսերունդը իր զարդացումըվերջացնումէ մայիսի վերչին. Ամբողջ ամառվա ընթացքում տալիս է 4--5 ռերունդ, որի Հետնանքով նրա քանակությունը տանձենու ծոաէ: Աժառըպսիլան ձու է դնում ռնրի վրա Ճաղարապատկվում տերններիվրա՝ գլխավորջղերի ուղղությամբ: կինում են դեպքերչ երը պսիլայի ճասցրած վնասի ճետնանքով ամարյա

էե

Տե

ա--

6.

է ծառերի շնչառությ

հագոլներ, Պտղատուծառերի Բոլոր տեսակի լվիճները (որո

անկային, վի

ելիճները միաժաման ճ կան բույսերի

արում

«րողատու

տերնների, Ճ վելու

Քաղցը

ծառ աա արտախար

րանքը Թափ

իո

որոնց վրա ա է խանգարվում պատճառով

փոխվում

որի Ճճ պտուղների Ճյութը, են,

բողբոջների, տնրեների, դալա

տալիս

(վիճներիզարգացման Ցիկլը են մինչն 20 սերունդ,

դանի ձագեր ծնելու միջոցո բազմանալ նան առանց բեղ

բաղ նրանք

Նկ. 2-քնագեր

վակներ (նկ. 6):

ու ՐՔՈԲր

լվիճները

դուրս

են

ծառերի

գալիս

նառում

են

վիա բողբոջների

ն

է։

են

նռնենու

ե

են

սրանը

ոչնչացնելու ճամար աշնանը տերեաքափիցանմիջապես Ճե-

1. Լվիճների Պայքարի ձմեռող ձվերը միջոցառումները:

ն

ու

ատ րան այլն)

ց

բազմանում զարդանում նույն ծտոաունոակիվր. կոչվում են չղաղրովւ լվիճներ:

տեսակներ (խնձորենու,

հն:

ձեսփոխվում, իսկ ճետաղզայումչորանուի ն թավլոստ ՏերնեներիվնուսվելուՀեանանխրով ձառը չի կարողանում շնչել, սնունդ դ աաոսու հը, որի տնեանանթովԹոռիվում են ուն ռոզինները, իսկ Հե աղդույում՝ սլաւուղներըը: 1վիճների մեծ փառը ծոչռերի վրա ըաղզմանում են մինչն են ս, վերջը, որիդ եար Դունիսի հրողւք թնեավորվում Թոռւչում ուրիշ բույսերի վրա, օրվեաակ,դեղձենու վրոււից՝ ծխավոուտի փա, ծիրանենու վրալիը՝ հդեղնու վր: հ այլ: Այոռլիսի են լվիճները կոչվոս) իոճներ: վաղզթող Սրուջ ւիռուր, շուլիոչօգուոոս ի երրեին սհսրոնժբել, ախոներին, Ոգի ոու են մոլախոտերի կատ դունոայիի կուրութուների վու, իսկ աշնանը՝ Հոկտեմբերի սկզբներին, հարի վերոաղասնուիԷՍ սրողսաւու ծառերի վրա: Աշնանըորողատու ձառերի վլսո Ք/'չ ճետո անվելուց ճիռ, բեղմնավորվում են ուսու ձվադրում են ոչնչանում: նոր դրված ձվերը ակլիում լինում ոնաչ են: էվ ճների մ դույնի, իսկ շետաղզալում սհանում թանի

վում,

Խեր

դմանոսի, որ սելւեների աւուկզաղութկալոս: նրանք ծծում են մառսողաշ անհրեներիՃյուԹը, որի «նտնանքով ռերհները ղունաքափվում, վպանդրոտ-

են ըս

ժատանուկի ընթացբում Հարլութոատկվում

1վիճներնայնքան

ռակը կարճ

ոկսոսի

Ր

Յ.

ք

3զ

ոմ

ս

Լ

վիճ

կա

:

րա խ առանձին

ԱԵ

կա

ավ

Ռլորված,գանգրուսված տերննե

ծառերը

որոււլքար

րի դություն դետ

ո ո 2 իվան

մուծույթույ,

"

Ի)

'

ա քոս

անկ

ԲՐ

գրուի թույն),

ւ

Այս

ԲՐԴԱՊԱՏ ԼՎԻ

է Շամշա բովականի, Մտծփանավանի, Ղափան

(միճը խնձորենու ամենավ րից մեկն է, նա կարանոինվնասատու է, մանոսի է իայն խնձորենիների վրչս: Հայ ված իջնանի, Նոյեմբերյանի,

ԽՆՉՈՐԵՆՈՒ

ծառի ամբողջ սաղզարք բողբոջները լվացվեն:

լուծույթ,որ

չիս

5.

դեւիբոլոր կվիճների եսչավի ռր ծառի ճամար լուրաքանչյուր չլետբ

4.

Ծիրանենու, սալորենուն խնձո ծառերի) վրա շայտաբերվող լվիճների դ քարել վերը նշված կոնտակտթույներով իսկ Պարկ եղած դեռլքում՝ նույնիսկ ամռ

խելով

Հետո ծառերը սրակել ծաղկաքափից 0,1 պարատի (10 նօ-ային բմուլաիայ

ռերի գաղութները ճամար ոչնչացնելու

ԱԱ

ո

"

բա

ծառերի բութրո

Մ.

:

Ղբ

: 7» ի նաբազինի ե, իկուռինի շիս : ր վ Հո թա Քր ԴՏ"Վ ԱՅՐր

կ.

ծ հլ է սրսկել ծառերը պետք կարրոլին իմ վաղ գարնանը, մինչն բողբոջներիբ մում ենքաօճ վու տոռկուսանիլուծույթով: 2. Ձվից նոր դուրս եկած

տռ

էմուլսիայով երկա- քուղային

ծել նրանցՀյութը:Բողբոջը(րիվ բացվելու ճեառ, լվիճներն անցներ) եխ նոր լսսցված տելրխնխերք վրո։ նրանք գլխավորապես ինում են անրեներիներբեի երեսի փրա։ ծերններիտակ կուստծնորեն արագ բազմանում են, ծնելով կենցրանի թրթուրներ. այդ է սպառւճաոը, որ նրանց քա-

հուժ,

»

հն

վրաս՝ ձվի ոտադիայոսի, ձմեռող են լինել բողբոջների ճիմբում, շվերի, ճյուղերի ն բնի վրա, նրանց ձվերը չատ մմ փոբր են' 0,1--1 ն չառ: հությամբ պրաադիմացկուն:

Քով ձմնոում ձվերը կարող

Խնձորենու

թեավոր լվիճը, 2--անքն

7.

էգը,

բոդապատ ն

5--վնասված

լվինը. ճյուղերը

ճետ

է այնտեղ հղած

ճյոավածքեւր Աոռոծ

սննդանյութերը: Ծծելուժամանակ մեջ բույսի ժիասին

բաղզմանոսի են

ու

խոցեր առաջացնում

ն

Վաուռուցքներ:

լվիճը բերանից թքի են ման քավում է այնպիսի նյութեր, որոնք գրգռում արագ վածքների Բջիջները, որի Հետնանքով վերջիններս

ծծում

է ղալիս արյան Լվիճը ճղմելիս նրա մարմնից դուրս տեղերում նրան անվանում դույնի եղուկ. դրոս ճամար էլ շատ նա են արյունոտ լվիճ, ունի ծակող, ծծող տիպի երկար կնճիթ, որը մտցնելով խնձորենու ճյուղերի, բնի կեղնի մեջ,

1--Հասուն

Նկ.

րում: Բրդասատլվիճը-1,5--3 մմ մեծության միջատ է, նրա է սպիտակերկար մոմե թելիկներու, դրա մարմինը ծածկված էլ նրան անվանում են բրդապատ լվիճ (նկ. 7)/ Համար

արադ

է

նե տա բազմանում

ա

անճրաժեշտ է

մեջ պետք է փոցնել ինժեկորով, 10 տեղ՝ 20 սմ խորությամբ: 15--20 դեպքում ծառի բնի շուրջը հ նրա քանդել մեջ լցնել դիքլ

գր էմուլսիայով: Խորճուրէ (ախտաճանում) էնքարկել դիրլ բածությանը ծախսելով 150 խս

դուստ,

ավազ ն 5 փաս ճեք կամ ավազը թրջել գ

85 մաս

չոր

ճետ

ավաղի

խառնելճետնյ

ք ռաքլորանով խաոռնվխծ մաքուր,

խորությամբ, ճողը երեսից

եւռ

ռոսիը՝արմատավզիկիշուրջը

չելու շրջանում,

գրամ կոնց էմուլաիային 20 ձմեռող լվիճները ոչնչացն մինչե բողբոջների բացվելը,

րում, որտեղ չի տարածված բրղա տությամբ պաճպանել կարան խնձորենու բոլոր ծառերը, ճա նանը պետք է սրսկել կարբոլին նրա ճետ խառնելով ԴԴՏ-ի դուս դրամ) կամ ԴԴՏ-ի Ճանքալուղ

Պայքաբիմիջոցառումնե

սերունդ: Ուժեղ վարակված ծա ները կարծես բամբակի քուլան

ջատ

արա

րակված ծառերը մի քանի չարջից դուրս են որով 1 դորմալ. ճյուքաչարժությունը թրթուր կամ ճասուն ատաղիա վրա, կեղնների ճեղքերում, փչա չ ծառերի Պյուցաշարժությու լո, աստիճանաբար փոխադր ների քանակությունըծառի վրա

քառակուսի

ստուղել պակրկին

ՑՈՂՈՒՆԱՅԻՆ ԼՎԻՃ

8.

Տարածված է այն բոլոր շրրչաններում, որտեղ մշակվումԱ դեղձենին, Դեղձենու ցողունային է ձվի ստադիա(միտը ձմնւոս ուի, մփեժիոիբերով՝ծառերի բնի կատ դպլթաավոր ճյուղերի վրա: Ձուն բավականին եծ |է՝ 1-2 մմ երկարությամբ: Ձմեռող ձվեշատ բը ցրտադիմացկուն են, են նրանք դիմանում խխչն 30՝

լվիճը:

ցրտերի: Գարնանը,նչենու ծաղկելու ժամանակ (առրիլի 15-ր) ձմնոող ձվերի դուրս են Դեղձենո։ ցողունային ղալիս լվիճները: նրանք ճավաքեն կավմոմ վելով իրար մոտ,

է,

Հուլիսամսից '

Այդ հսկ

մեծ

ու

լվիճների

քանակությունը Հաղարապատկվոմ: բունը, ճյուղերը ամբողջ էլ ծառերի պատճառով

բաղզմանուսիեն

զաղութ: Գարնախի յց ժինչի ծծուի ծառի վրա բնի ե աշուն դեղձենու մեկ Լվիճը տարում տալիս Ճյուղերի մեջ եղած սննդանյութը: է 10 սերունդ: Մեկ էգը կարող է ծնել մինչն 50--60 ձաղ:

Նկ.

Տ

ՑողունայինԼվիճը դեղձենու վոանդավոր վնասատուներից է, նա բազմանում է նան նշենու, սալորենու ն ծիրանենու ծառերի վրաս Այներկար ոտներով, 4--5 մմ երկարությամբ, ղորշ դույնի լվիճ է (նկ. 8):

ԳՆՂՋԵՆՈՒ

այդպիսին չլինելու դեքում բազիոիառկայությունը, ժացնել:

իսկ որտեղ արդեն տարածված է, պարազիտը,

Բացի չիմիական մեքոդով պայբարելուց, բրդապատ չվիճով վարակվածայգիներումպետք է տարածել աֆելինուս

ծախաման նորման յուրաքանչյուր Դիեքլորեմանի 150 խսմ: Մետր մարածության Ճճատփտր վերցնել

ն

իրենք ոչնչանու

ԳՏՂԱՏՈՒ ԾԱՌԵՐԻ

ՎՆԱՍ

վերջիններս դունաթոասխ

փոքրիկ ( Վաճանակիրները փիջատներնաչբի են ընկնում ն ծածկված է ամուր խիխտինայի ճանիկ:Տարբեր ։տոնսակների ունի, լինում են՝ կլոր, երկարա դաձե հ այլ Սովորաբարվաճանակիրն ճյուղերին, բներին, տերհներին տաբինից բոլորովին Խիան չեն ջատը դտնվոսի է վաճանիկի տ կող, ծծող կնճիթ, որոնցով ծծում անրեների ն պտուղների ճյութը Մյս միջատները երբեմն նրանց պաղութները ծածկոսի են տերեները։ նրանց ծծելու Հետ դանդաղ են վարդանոսք,իսկ ե

լու

ձվերից նոր դուր Գարնանը, ճամար, պետք է սրսկել այ նշված են տերեային լվիճների

լուծույք, 200-ային

միջապես ճետո, կատ վազ զար շրջանում, ձվերի զաղութների վ նեումի 6նկ-ային էտփուլաիա կամ

Պայքարիմիջոցառումնե

ձվադրումեն

տերհաթավփից Աշնանը,

ծածկվում են լվիճի զաղութներ ճյուղերի ն բնի մեջ հղած Հլու մեջ կուտակվածօրգանականնյ նում բերքատվությունը, էվիճո Բերքի մեժ մասը թափվու է, բ թյամբ ցրտաճարվոսի է ձմնով

Նկ.

9. 4ն

2--վաճանաւկիրը, 3--թրթուրը,

5--վնասվա3ճյուղերը:

ձմեռող ձվերը,

Ստոբակետանման վաճանակիոը.

:

սննդառությունը:

-

ները տի փվաոյրից փլուս վայրն են փոխադրվում ն տարածվում անկանյուքիկամ կտրոններիմիջոցով: Վաճանակիրների որոշ փերժի շարը շրջանների տեսակներ վնա կարասոին Ճոաւար սատուներ են,

Վաճանակիրներիսլատճառած վնասից աինենից շատ տուժում են դեղձենին, սալորենին: Վաճանակիրչ խնձորենին,

Լ

արտաթորանքըքափելով պտուղների հն տերեների վրա՝ ծածկում են նրանց ճերձանցըներըն խանդարում շնչառությանն

վրա, նրանց ծծելու ետնանքով, առաջանում են չսսիբեր դույնի, ձնի ու մ նծություն բծեր: Վաճանակիրները բույսերին աճ ի նս վնաս են մգ առու իրենց ուրտաթորանքուխ Քաղցը

1Լ--վաճանիկի ուկ

|

Է

իան . 28.1

նկ

այլնւ

ձու

Գարնանը, բողբոջնե

,

զրասիանաբազին սուլֆա

1--Տ40 լուծույ կոնցենատրատի անաբաղզինն նիկոտին սուֆ 0,440 օճառի ճետ միասին (1

կետանմանվաճանակիրնե դեմ ռլեւորէ սրսկելԴԴՏ-իՀ

2,

կալցիուի պոլիսուլֆուտի 6--շ ծույթ կամ վաղ զարնանը մին 5--6 սոռկոսի ճանբալուղայի

են

դնելումիջոցով ն տ քանի սերունդ: Պայքաբիմիջոցառում

ղերի տարբեր մասերի ճյութը

տա վաճանիկու:վաճանիկի

ու

առւաջին ն երկրորդ ճասակո երկու անզատփ մաշկափոլխվե են մի տեղից կոալչում նրա

Վաճանակիրներիձվերից

սկսում է վաճանակիրները սկսում են ճյութը, իսկ ՃետաղայուԲ տ

երբ Գարնանը,

սակուժ

դիաներում, այսոլնս, օրինա է ձու ստադիա կիրը ձմեռում Սրթուրի ստաղիայում, ակա

ձմնոոսի Վաճանակիրները

սակայն նրանց զարգացման Թը շատ փիանիան են:

Դրանքիրենց մորֆոլոզիայո

վաճանակիքներըչատ բ ննրում նրանցից ամենավն կնտանմանը, մանուշակաղու

տնկա-

:

ՄՈՒԿ

ֆատ

որը

ս։զատ-

ձինոռաի է

Տանձենու

10):

ճասուն

ե

հլուկը

կանում ձ կիսակարծՓրարների կարգին (նկ.

միջատ է,

տա-

բերող ծառերին ն տնկարանային բույանրին, Սա տանձաձն, մուգ դույնով, փակ մարմնով, դուրո ցցված աչքերով, ցանցաձն թներով, 3 մմ երկարություն ունեցող

շաբաթից

ճետո

ձվերից

դուրս

վնասված

նն

դաղիս թրթուրները

միջատի շրջանում թաղվՆկ. 10. Տանձենու մուկը, տրաուկներիտակ, ճո1--ճասուն միջատը, 2 ն 3--թրթուրները։ ղի կամ ծառի բնի 4-տերեր, ճեղքերում: Գարնանը բարձրանում է ծառի սաղարքի վրա, որի ծաղկելուց ճետո ձու է դնոսի տերնների ներքին երեսի զարենքիմի մեջ, երեք

"

ապատճառու

երիտասարդ Հճորողաժ-

է

Հայտ է դառնում Ճաովառպեսամառվա երկրորդ կնաին ե վող վնաս աշնանը: Տարածվածէ Հուլաւսատատնի բոլոր շիջաննհրում:

Այս վնասատուն «իմնականում վնաս է սլասոճառում տանձենուն կ խնձորենուն։ Սրա ճասցրած վնասն ավելի ակե-

ՏԱՆՋԵՆՈՒ

մինչն բողբոջների բացվելը, վարակված ծառերի բունը ն դլխավոր ճյուլերը անրաժեշտ է երկաթե լոողանակով մաքբել սավանի վրա կ քափվածը այրել,

րանները պետք է ռօրակելվերը նշված բուժանյութերով 4. Աշնանը, տերնաքափիցճետո, կամ վալ գարնանը,

3. Վաղ գարնանը, մինչե բողբոջների բացվելը,

ԾԱՌԵՐԻ

Ձնոում

զույգ

են

ուներ:

ճառտուն

պառկանո տխզեր տակ: Փարնանը, բողբոջներ անցնում են նոր դուրս եկա դերի ծծելու ճետնանքով տե ջանում են խոցեր (ուռուց Տերեներիվրա առաջացած են, որի տագայում սնանում տերիր։ Վարակվածտերնից

Սա

տեսանելի), որն ունի որդն

Տանձենու տիզը: Շատ

ֆիհսների) չմ՛/| ունսակի տի

ախզը, լն տիզը, ոստայնատիզը, ինչպ

տանձենու

ոլտոլոււռու Հալաաուաւնում

ճառում

ՊՏՂԱՏՈՒ

տից պատրաստած 8--40ց « 3. Այդին սլետք է մփու քասիված տերնեներըժաման

ն

ճուլիսին, վարակ այգին պետք է սրսկել Դեքս սլենզիայով, կամ անձրնից քլորանով, -. ծառերի վ Պաողաւոու յին կոնցենտրատի1--200-

ներին

Պայքաբի միջոցառո

դուն ամբողջովին տերնհները միջատը տարեկան տալիս է վարակվածծառերի սրոուղնե վա պտղաբողբոջներըլայ չ

են

ժծել տերեների ներքին երեսի կողմից կեղտ է բով, որը արտաճարտվում երեսից ծծած տեղերը գուն ակսում

տիզը բաղմանում է ձու դնելու այս տիղը Հանդիսանում է միջոցով:Մեր սրարխաններուսի յոանձննու ամենավտանդավոր վնասատուներից մեկը: Տաըածված է ճամարյա բոլոր շրջաններոսի, Հատկապես ճարավային շրջաններում:

վրա: Տանձենու ստերեների

կաոմիոտիզը ունի կարմիր նարնջի գույն

Խնձորենու

0,8

մմ

ն

երկարություն:

կարմիր նարնջավոյն փոքրըկլոր ձվերը, ճյուղերի վրա` ցածի կողմում բողբոջների Հիմքում: երբեմն է լինոսի, որ վրա այնքան չատ ձվերի քանակը ճյուղերի լոացվելուց բողբոջների է տալիս: Վաղ գարնանը, կարմրին են որոնք գալիս Թրթուրները, առաջ, ձմեռող ձվերից դուրս են երեք զույգ ունենում ոտներ: երեք անգամ մաշկափովճնաո տիղնրի, որոնք ուվերափոխվում են ճասուն վելուց են 4 զույգ նենում նիմ ֆչսները ն ւխոտնելո Թրթուրները, ն ծառերի ոներեայլ պողատու վերլ, ծծում են խնձորենու են հ կարմիր խնձորենու նրանց: գունախասիում ների Հյութը է սերում դ: Մի քանի մեկ սեզոնի (ացթում տալիս տավիղը ձու: Խնձորենուցբացի Մեկ սիղը կարող է ածել մինչն նան տանձենուն, սալորնէ մաճ տիզը լուրջ վնաս ոում են նուն: միջոցով: քամու, տնկանյութի Տիղզերըտարածվում Զիեռում

են

ատրբերվում է հր գույնով, Գորշտիզը խնձորենու տիխզից ունի տափակ մարմին: Բացի լնձորենուպ, սալորենու, վնա-

ռուի

նա

է

բալենուե

այլ

պյողատու

Ձմեռում ծառերին:

են

կարմրավուն, փոքը (0,15 մմ), կլոր ձվերը ծառերի ճյուղերի մեծ խմբեվրա՝ բողբոջների Ճիմքում, քյուղերի ծալքերում, են բով: Գարնանըձվերից ղուրս եկած թրթուրներն անցնում վրա ն ծծում նրանց ճյութը: Փորշ տիղը տարետերնեների կան տալիս է 5--6 սերունդ: Սա տարածված: Հայաստանի բոլոր

շրջաններում:

մմ

երկարություն կանաչ դեղնավուն,0,3 Ոստայնատիզը են մնացորդների ձմեռում Հասուն տիղերը ունեցող թիվ է: ն. տակ, ծառի բնի կեղնեներիճեղքերում մոլախուռերի վրա: ձմնոռղ Գարնանը

վրա

ն

ծծուի

են

են ծառի ռաղարքի տիղզերըբոարձրանում տարետերնների Ճյութը:Ուսոտայլնատիզը

կան տալիս է 10-ից ավելի ռնթունդւ Լուրջ վնաս են ճասցնոժմ աալոլենիներին ե Ճատապաուղներին: Չորն տաք եղանակ-չներին ոստայլնատիզերն արադ բազմանում են ն բույսերի ռերնեներըղրկում կանաչ դույնից, որի Հճետնանքովտերեները սկսում են թասիխվել:

1. Վաղ Պայքարի միջոցառումները: գարնանը, մինչն բողբոջների բացվելը, ախիզերի ձմեռող ձվերը ոչնչացնելու ճամար ծառերը պետր է սրսկել 600-անիճանքալույային ձմուլսիայով (վերցնելով 600 գրամ մնթենայի յուղ, դգիամկավի փոշի, լիտը ջուր) կամ սոլիարի լուլից պատրաստած ծզյչանի էմույսիայով ն կամ կարբոլինեումի 6--Ց(ն էմուլսիայով (600--500գրում կարբոլինեումի կոնցենտրատ, 10 լիոր ջուր) կամ կալցիումի ռլոլիսուլֆատի 5--6 գը լուծույթով:

ՃՀեաւուոիզերի թրթուրները ոչնչացնելու Ծազկելուց ճամար ծառերը սրսկել իոֆոսի պրեպարատով (10 Լիտր ջրին խառնելով 5--10 դրամ թույն կամ առարկել կալցիումի ոլոլիսուլֆատի0,5--0,7-ի լուծույթով կամ 1 40 կոլոիդ ծծումբով) 100 գրամ կոլոիդ ծծումբ խառնելով 10 լիտը ջրին, կավ տիոֆոսի 0,100-անոց լուծույթով: -.

Սատղատու ծառերը ԴԴՏ-ի պրեպարատներով(սուսոլենդիա կամ կոնցենտրոււոի լուծույթ) որսկելու ժամանակ նրանց ճետ պետք է խառնել կոլոիդ ծծոսիբ մեկ տոկոսի չա-պրնպարատից(10 Լիտը փովկամ 0,5--0,1 ատռկոռ տիոֆուսի ջրին 5--10 գրամ թույն): ՅՑ.

4.

Տանձենու

5.

ճեւտո, Աշնանը,տերնեաթավփից

աիվի ն էրիոֆինսների ընտանիքին պատկանող այլ տիպերիդիմ խորճուրդ է տրվում աշնահը տերնաՍսվփից անմիջապես ճետո ծառերը սրակել կալցիումի պոլիսուլֆատի 1--2"-ի Լուծույթուի:

վաքել տերեները, բույսերի ծառերի բունը ն ճյուղերը մաքրել չոր ն այրել:

մնացորդները ն

նան

6.

րից:

Այւին

ն

նրա

շրջապատը

այգուց

պտղատու

Ճա-

այրել, ինչպես կեղններից

մեռած

մաքուր պաճել

Ժոլախոտե-

Բղե Ա

Լ, ունի

Բո

ւ

1--քր

:

որջ ու շեղակիչերաեր։ Թրթուրը երկու

ագ

ւ,

Նկ.

11.

«ա

ծաղկաիրի:

ված Ցաղիկը: 3-բ զեղը, 4--վնասված

սպիտակավուն

Խնձորինու

ւ),

Ձուն

1"

անոտ

մռալի մարտիր' մմ հրկարության է, կլորչ որ,

թուրը:5--2արսնչլակը:

տրա

ր"

է: Գորշ

մոխրագույն ն

մմ

հիկարուվերնաթների վրա

է' 4--5

Արա

է" երկարակնճիքփոքրիկՐՂեՎ

ԽԵՆՉԵՐԵՆՈՒԾԱՂԿԱԿԵՐԸ

ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԸ

անա 2-6 է: ր ր րր(եկ Հարեյան ունի 0,8 խ

Խո

Կինը

ԲՈՂԲՈՋՆԵՐԻ,

ՊՏՈՒՂՆԵ Րի ԵԼ ՍԵՐՄԵՐԻ

ԾԱՂԻԿՆԵՐԻ,

այլ

բզեզը

տեղերում,

տակ, Ճճողիճեղքերում, ծա

ԲՈՒԿԱՐԿ

Բուկաբկան վաքր (2,5--Ց մ կանաչավուն երկարակնեճիիբղզ Ժարժինըծածկված է մուդ մազիկ

դարուն

նյակից դուրս է գալիս 7--12 օր կանները վաոլշանում ն քավվուսի ե եկած բղեղները 10--15 օր սնվում ելով այն վերին կամ ներքին կո ջացնում: են փոբլ կլոր անցքեր: մոփլունը բարձրանում է, խոնու ները իջնում են ծառից ն խոտեր ար նոլասատվոր տեղեր ու ձմեռ

է դալիս

ծաղկակոկոնի մեջ դրված թրթուրը ե ուտոսի ծաղկ Վարակվածծաղիկները չեն բաց Հետո Փարանյակավորվոսի է ծաղկ

ֆարնանը,բողբոջները ուռչել վրայով բարձրանում են բնի սաղ կոկոնների կազմակերպվելը, նիա Ծողկակոկոնների կազմակերպմ կնչիլով ծակում են ծազկակոկո Հեկակոաղձու դնոսի: Մեկ էդ բ ձու, ուրեփն նա կարով է 10 դնել ե նրանը ոչնչացնել:

երի

Հատուն Մաղկակերի

Մազկակերի պատճառած վն շռարիներ, երբ նա ոչնչացնում է ինների մոտավորապես 7040-ը:

շրջաններում, որտեղ մշակ ըննին, տանձենին, ալոճենին,

բոլոր

Խնձորենու ծաղկակերըտար

է դլատվորասլես Խնձոերենուն, Բուկարկան վնատոսի

տանձենուն,

ռերին:

բալենուն) սալորենուն

ն

ուրիշ

սպաողատու

ծաչ

|

«Ամ

Սա

ԱՐ

վրոչ խռվվոսքենչ Տերններիճիռ թրթուրն ինկնուիէ դեւտնի

տոերհակոթից մտնոսէ Ճճողիմեջ, որտեղ հ Հարսնյակավորվում է: Հասուն բզեզները ձմեռում են ճողի փեջ կամ ծառի բնի ճիմքի մասոսք, կեղեների տակ:

ն դուրս

է զալիս

ու

"ՀՀ

ԿԱԶԱՐԿԱ Հասուն կաղզարկայի

բղեզը ոսկե-կարմրագույնէ, կանաչ երանգներով: Մարմնի երկարությունը Հասնում մետաղային մմ: 4--9 զույէ Թրթուրը անոտ է, կիսալոանաձե,աղպիտակ մմ երկարություծթ նի, դարչնագույն դպլխով, ունի 3-9

(ոկ.

1--թրթուրը.

Նկ.

12.

Բուկաբկա.

2--Ճճարսնյակը, Յ--թղեզը.

4--վնասվաժ տերններըո

Բղեզը ձիեւելու վայրից, ծառի ռաղարթին է բարձրանում բողբոջները ուռչելու շրջանում: Մինչն տերնների դուրս դաՀետո անցլը սնվում է բողբոջներով: Տերեներըդուրս գալուց նում է նրանց վրա: Ծառերի ծաղկելուց Հեւտո ոկսվում է նրանց ձվաղրումը: Զվաղրումըկատարում են տերնհակոքունի կամ գլխավոր ջղի մեջ. Մեկ էդը կարող է ածել մինչն

ձու

Ձվադրումից27--9

ե

է գալիս թրթուրը օր դուրս սկսում է ուտել տերինի կոթունը, գլխավոր չիղի, անցնող սննդատարն ջրատար անոթները, որի Ճետնանքովտերեները

13):

ճետո

1--4ուն,

Նկ.

13.

Կազաբկա.

2--թրքուրը, 3--ճարսնյակը, 4--Ճասուն 5. վնասված պտուղները:

բզեզը,

կազարկանՀայաստանումտարածվածէ գլխավորապես Ալավերդու,հջնանի, Շամշադինին Ղափանի Նոյեմբերյանի,

շրջաններում: Ձմեռում

է բզեզը

ն

թրթուրը,

Բղեզը

ձմեռում

է

ճողթ

մոլախոտերի,կելնեների ճնղքնրոսք,

Թի ված տերնեների տակ, իսկ թրքուրը՝ ճողոսի Փարնանը,բողբոջներն ուռչելու շրջանում, բղեղները բնի վրայով բարձրանոսի են դեպի ծառի սաղզարքըն սկսում սնվել բողբոջներով: հսկ ճետագայում ն նոր են ծաղզկակոկոններով կազմակերպված նրանքսնվում պտուղներով: Պտուղներիվրա նրանք իրենց կնճիթներով վերքեր նն առաջացնում ե պտուղը վարակում սնկային (տումառաջացնու)ճիվանդությունութ:Զվաղրմանշրջանում բղեւ ն խնձորենու սլտուղները ն ձվերը զը ծակում է տանձենու դնում նրանը ժեջ. երբեմն պատաճում է, որ մի պտղի մեջ դնում է մի բանի ձու Պտղի մեջ դրված ձվերից 7--Զ օր Ճեեն գալիս թրթուրները, որոնք դուրս պաղի Ժեջ ապրոսի են մինչե 1,5 ամիս, սնվոսի պողամսով ն սերմերով: Վարավված պաուլները կնճռոտվում, փտում ե թափվում են գետին, Պաղի ճետ միասին զետնի վրա է ընկնում նան թրթուրը: Արազ է գալիս թրքուրը հ մանում ճողի մեջ, նեխող պտղից դուրս տո

ճողից պատրաստուի

վավորվում:

է բոժոժ

ն

վերջինիս մեջ ճարանյու-

թրթուրների Հարանլակավորված

գալիս ըզեզները. որնք ամռան կեսին բարձրանում են ծառը ն սկսում վնաս պատսնվել նոր կազմակերոված բողբոջներով՝ եծ ճառհյով այդ տարվա բերբին։ ղուրս

են

ծառի սաղարթը:Սկոբնա-

յան2Ըջա նուի նրանը

«նվո

են

րով,

բողբոջնե-

հսկ

Հնուսդաւ-

ժում" ծժաղկակոկոննե-

րո,

պտուղներըկազ-

Ճեռռ՝ Ժակերպվելուց

«րտուղներով,հսկ

«րտուղներիշրջանում, րբ դեռ պաղի մեջ

մեծ

Տան

քի

|

Նկ.

կորիզիկեղնը չի աժտացել, բզեցներն ի-

աի «ւ

Բ

եոկառակեճիթ

ջեր

աաա ԱԻՆ»

ենց երկար կնճիթ ե77 րոմ ծակում են բալենու, կնոատննու, սալորննու, ծիրանննու ինչն կորիղի կեդեր, Այգ ծակած փոսիկիՀաա-

արին քմբիկ նրա վրա դնում / ի" ՄեկԲմեղը Սարո դնել փինչն յում

են

"

ն

ձուն:

են

է

իրենը սպիտակ

Մի քանի

ձ,ւ,

դալիս Թոքութը, ծակում , ի զի կեղեր՝ն ւոնուի երա մնջ, 2-3 շաբարից «էտ Ր ի արտուղներըքափվում են, դ շրի ց Հեւ

ձմից

մ

դուրս

է

ոզի

Հէ

արն,արաիված

թր ո. ալով թրթուրը փոնուի է ճոխ մեջ վում Հարսնյակոավոթ ժի Մեջ:Հարսնյակներից դուրս աճ Խան նույն տեղոսք, Բինչն :

ընկնում

ը

.

Թրթուրը: Պողի Մ իջից դուրս ,

|

վնաս է պատճառումկոԲալննու երկարակնճիը ծառերին, ճատվկվաոլես կեռասենուն. րբարիղավոր պողայրու ն ծիրանննումո Տարածվածէ Հայասլինուն, սալորենու տանի այն բոլոր պտղարուծականշրջաններում,որտեղ ՓշակԻն վոսբ են կուլտուրաները: : երկարա վնաս է պատճառում ուշաճաս սորտերին։

շւոչելու շրջանում, բըզեղներըԲնի վրայով Քարձրանո են

(լոր

Բալենու երկարակնճիթը կանաչ-կարժրավուն դույնի, ոսկլա փայլով, երկար կնճիթով ըզեզ է: Նրա մարմնի երէ 6--Ջ մմ-ր: Թրքուրն աղեղնոււձն է, կարությունը ճասնում աստ մարմնով, ղարչուսվույն ղղաով գունի, սպիտակ

որր

վումէ ՀյուքաշարժուԹյունը, բողբոջների

Ս

տերն

(նկ. 14):

Բզեզները ձմեռում են ճողի մեջ, Գարնանը, նրբ ծառերիմեջ ակըո-

ն

ժո

:

ՀԽ

Հո

Պաջորդդարոմու

5 անձե

է

չո

բո-

ԻՈ

րը

Մնում

ճն

ՏԱՆՁԵՆՈՒ ԳԼԽԱՓՈՂԻԿԸ

,

ու

րջ բլարուցյամբ

ըլատփխողիկը ափ երկարակնճիքը 10-15

մետաղա-կանաչգույնի,

մմ

հրկար դնչիկով

19.

2-բղեզը:

փոն

զլխափողիկը.

սրտուղը,

Տանձենու

1--վնասված

Նկ.

լ

է:

:

ս

աղկղնաձն,սպիտակզույնի

'

է

՛

»

)

րո

դուս

Ս

իու:

է դալիս

,

ու

ճողի Ժոջ

1.

դեմ: բզեզների եբկառշակնճիթ միջոցառումենոը Պայքառի միոչն շրջանում, Սառերի բողբոչներն բողբոջների ուռչելու

«ետո Ճճարսնյլակից մ. Հարսնլակավորվում: երկու շաբաթից ի ձմեռում նույն են տելում, հինչհ դալիս բզելեները դուրս ճաջորդ ղուրուն:

պաուղի միչից թրթուրը

ւ

ր

ձիու յուն պտուղներով): վում է սպլտուղնորով(ճչսակտուղլնո պաղի մաշկը ոռոհլով Դաուղներով սնվելու ժամանակ ըզեղը, մո Ննչս ափ: չս ն միսս ոլսրաուպատույա իր ձձվերը կասներ Է ի որո հ խնձորենու որու դթելի: մեջ: Հալուշյդնում/ ՒԷ տսոձենու 2 բարչուուժ Էտ: մո ծ չլսչուղն երը կնճռոտ են Ժ, քաոս փոում մեջ Սոքուրը ոուղումչէ սերմերով, որի ճե իան բով ան ոհ: 3, չի վ:: » ե է գոտին: 2--Ժ ումո Բազոիոծ թորում շարա «րտո պաուղը

րով:

Պտուղները կազմակերոլվելուց ճետո նա սըն-

բարձրանում է ծառի սաղարթքըն սնվում բողբոջնե-

(նկ. 15), Բլեզը ձմեռում է ճողոսխ Գարնանը,ծառերի բողբոջ-

բղեզ է, Թրքուրն անոռ,

Ժ.

Բալենու,տանձենու

:

լ

վը»

:

ԳՏՂԱՏԻՆ

Տանձենու սղոցող: Թաղա մմ երկա կանող,փոքը 4-5

Արեն

ձառերի օը Հավաբել ն տարլուց տ դուրս արոուղները / եջ հոլոնահաային անամե ռառւուների ղետ կարելի է պ ծառերը ծաղկելուց ճնեառ ն վ քու լ ուլու սավաճի ոզ: ժիջ բղելները ոլեւոք |է ճավաքել ե

սլետք է փարբուրսլաճել մոլլոխ բալննու հրկարակեճ կայի, ոչնչացնելու ճամար կատարել

20--Չ5-լո 4. Պողառոու այդու միջշ

կայի դեմ ԴԴՏ-ի դուստով փ առբսկուիրնույն դողաներով կ սլես ճեւոո ն շարունակել 10 օ

աու

ծառերի վրա բարձրացած ԴԴՏ-իդուսռով այդին փոչու տարին 25--80 կգ: եթե Հնա արսկել ԴԴՏ-ի դուստի Ժ--40ը ԴԴՏ-ի ճանքայուղայինկոնց Փոշռտմանն սրակման դեւպլք ԴԴՏ-իսրեպարատներինո 2. Վազ դարնանը ծառի բ թյան վրա) պետք է կապել ծղ փոշոռտել ԴԴՏ-ի կամ ճիեքոա զուռուն 10--15 դրամի ճաշվո պած վիճակում) կրկնել 6--10 եթե ճնարավոր չէ ծղուռի ղեպքոսիծառերի բունը ն պլխ մեկ անդամ փոշուռել ԴԴՏ-ի

բացվելը, երբ օդի ջերմությունը

զով միջատ մ: Հասուն միջատը մեջքի կողմից մոպչ ան գույնի է, իսկ փորի կողմից դեղին: Թրթուրը սպիտակավուն է, սն դլիավ, 6--Ց Վույ կեղծ ոտներուխ Տանձենու

ոյոցողը

արմա

ճարավածվածէ Հաջատաստանի

վին շրջաններում, գլխավորապես Արարատյանդաշտավալէ տանձենու րում ն ճանդիսանոսմի տրննավտանդավորվնասատոմո են ինում ատրիներ, որ տանձենու սղոցողը ոչրնչացնոսի է տանձենու բերքի 20--800-ը, Սղոցողի ճասուն են ճողի ժեջ՝ 10--15 սմ թրթուրները ձմեռում խորություն վրա Թրքուրների ճարանյակավորումը կատարվում է վաղ ծագարնանը: Հասունմիջատների թոիչքը տեղի է ունենում ռնհրի ծաղկիան ժամանակ Ծաղիկների նեկատրով սնվելուց ճետո են բաժակաքերքերի ճիխիքում: Զվոէղերը ձվադրում: ումից ձղ 6--7 ճետո ուրս դալիս է պոլիս ր գրումից (ից դուր թրթուրը ն լոԼ կուտ նոր կաղմակերոլված պաղի մեջ ու ոկսուի ուռել սերէ: Թրթուրնիր ղարդացփերը: Լարակվածպտուղը քավվուժ ման պտուղ: ընացքում կարող է ոչնչացնել մինչե 2-Յ Թրթուրըորողի ճետ միասին ընկնում է դետին, Դողից ղուրս է դալիս թրթուրը ն փոնուի է ճողի մեջ ճուրանյակավորմնսոի է մինչն ճաջորդ վում: Հողում կոկոնի մեջ թրթուրը օր

թրթուրը

ու

դարուն:

Խնձորենու

սղոցողի:

Խնձորննու

սղոցողը

իր արտաքին

տանձենու

ձեով ղարդացման ցիկլով ղին: նրանցից տարբերվում է միայն իր մարմնի մեծությամբ ողոցողի ձվից ղուրս եկած (6--2 մմ): Բացի ալդ խնձորենու անդք է փոասլորասլոույւո տակից Քոթոււթըբաժակաթերթի ն

շատ

նման

է

սղոցո-

բում պաղի կեղնի տակ (ականում),որից «Հետո անցնի է Չ-րղ ո դտղի վրւս,սրուհղ սնվելով ոլւողի ոով անցնում է սերերը, որի Հետնանքով վարակսլողախոռոչը ն ուսում ված

պաուլը

քափվուի է։

է

ռալոլենուն, որը շանդիտածված է ավելի լայն չափով: Մեր սպլայմաններում Ժեյը։ Սալոսանում է սալորենու ղչիւավոր վնասատուներից ցիկլը ն Հասցրած վնասի բնույքը սղոցողի ղզարդացմոան րբենու նման է տանձենու ռողոցողին. նույնպես ձմեռում է շատ ն թրթուր առադիայում ճողում: Վաղ գարնանըսալորենու ծի-

Սալուննուսղոցողը:

Վնասում

տա-

սա

Շանենու

ժամանոաւկ ծաղկելու քոչում

սկաուտ

են

ջապես

ճետո

որողի մեջ

ձենու

ճատուն

միջատներըե

անվել ծաղիկների նեկատարով:Ծաղկելուց անտիէզը ձվադրում է պտուղի բաժակի իմբում:

հ

ուռում

վարակել2--Տ այդտեղ

են

պտուղ:

փնում

սերմը: ՎարակվածոյտուղներըքափՀասուն

թրթուրը պտղի ճետ ընկնում: է

մինչն դարուն,

Վնասում Բալենու եղոցողը: ճասուն տերեները։ Սրա

է լորիղավորների ն տանէ Հողոսխ թրթուրը ձմեռուտ

ֆարնանըթռչում է ճասուն քաղանքաքն աղոցողը ե տերնի պարենքիմի մեջ: Ձվից ղուրս եկած թրթուրը սնվում է աւերնիփոավմաժասով կմախքացնում նրան: Սղոցողիթորքուրը դեղնա-կանաչավուն է, որն ունի 10 մմ երկարություն,

ձվադրում

ու

ան է, գլուիմը

մարմինը ծածկված է սն մածուցիկ լորձունքով (ինչոլեստերկխխունջի մուս): Բալենու սղոցողը տարածված է Արարատյուն դաշտավայրում ն ենթաղզրվումէ, որ այն լիս է երկու սերունդ: Այո վնասատուն ճիխմնականումվնառում է բալենուն ե տանձենուն: տա-

Սղոցողների դեմ պայքարիմիջոցառումները:1. Գարնա-

մր, ձռռերի բողբոջները ուռչելու շրջանում (ծաղկելուց առաջ) ծառերի բաժակները սաղարթի լայնությամբ պետք է փոշոտել ճեքսաբլորանի կամ ԴԴՏ-ի դուստով՝ մեկ բառակուսի

մերին

Չ0-

փոցխել

դրուի

ճաշվովի:

Հետո Փոշուռելուց

ձողը

ծառեԾաղկելու նախօրյակին տանձենու, խնձորենու ԴԴՏ-ի դոատի Հեկատրին սփոշուռել փոշու կգ-իճաշվով, կաժ սրսկել ԴԴՏ-ի դուատի3--40-ի ջրային սուսպենղիայուր Չ.

եր

Սառերըծաղկելուց անմիջապես ճետո պետք է սրրակել ԴԴՏ-ի Հանքայուղալին կոնցենտրատի 14կ-ալին լուծույքով, կամ ԴԴՏ-ի դուստի 3--40կ ջրային սուսպենվիայով, 3.

դրամ անաբաղին ավելացնելով յուրաքանչյուր լիորին 2-Ց կաս նիկոտին սուլֆատ: նարելի է սրսկել արսենատ-կալՑ

Հ

Պողատու այգու

այով: սուսպենղդի

Օք

,

"

ԲՐԴԱՊԱՏ

ԾՄԱՂԿԱԿԵՐԲՂՆԶ

՛

վարելն

ն

Նկ.

16.

Բբդապատ ծաղկակեր բզեզը:

մմ

է

Բրդապատ ծաղկակեր

(եկ. 16):

կարությունը9-11

դույնի բծեր, մարմնի եր-

Ճաոկապետ Արարատյանդաշտավայչափով` նաչ բում ն որոշ խալեռնային վոտոսխ Բզեղըփայլուն սն զույնի է, ծածկված դեղն ԿԻոխրագույն երկար մազմղուկներով, վերնաթների վրա կան սպիտակ մարմարյա

շիջաններում,

Այս բզեզը ճանդիսանում է սլողատու ծառերի ղզլլաավոր է Տարածված Հալասուանի ճարավային վնասատուներից մեկը:

4Ո

որ

է լորը

,

միջշարքայինտարածություններն ուշ երե շնտրավոր է ջրել: թանի օր ճետո, ամեն օր, ծառերի տակ հ ոչնչացնել, միաժոատոնակ վրա կապել ճեբոասըլորանով փոշուռ-

իԴԴՏ-իդուսոխ 44)

Արոր ա ոի ք ավփվա րո Պալաու առերի ում ագաթ: դորից դոսինոր:

6.

կիր, կմ

.

-

լուծույթով(10 լիւոր ջրին 3 դրամ արսենուռ կալցիումի,6 դրամ չճանգած կիր): 4. Փոքրը այգիներում ն կոլտնտեսականների տնամերձներում ծաղկտուննախօրյակինՀասուն սղոցողների դեմ պայքարնլու ճամար պետք է կիրսռել ծառերի վաղ տաոսվոտյան սավանիվրա թավ ռւալումեթոդը: սզոցողի թրթուրների դեմ փայիս-ճունիս 5. Բալենու ամիսներին,ինչպես նախ ամառը կարելի է կիրչսռել աղիբային (ալցիումի արսեյուռի 0,910 սուսպենսրակում՝ քույներով զիայով, ալկլացրած 0.64-ի չճանգած կիր, կամ կարիզյան կանաչի 00 ռուսպենղդիչսյով,ավելացրած 0,340 չճանգած

ցիուփի 0,940

Բղեզներն ագաճությամ

վնաս

կուլոուրան

են

բոժոժների մ

2.

ծաղկող Փառեր

դոնվողմոլախ

Շաաւ

շուրջը

միչոցառում Պայքաշի

այդ

Ամառը

ն

աշնանը

ոչնչացնել:

պ

փխրեցն ոոարածությունները

4.

ու

Բզեղները:ձեռքով Հա րի վրայից

3.

փոցիխշել:

(40 կ շուռել ճեքսաքլորանով

դու

որոնք ճենց

«ո

են ճարսնյակավորվոս Ժեջ: Աշնանը ճաղանյլակ

թԹուրներիզարգացմանշրջան

նավորվում էն ե ձվաղրում: կարող է ածել ինչի 20 ձու: եկած թրթուրները սնվում են

դաշտային այլ

ները շարունակում

նույ ծա ծառերի Պաղատու

ժաղիկների փոչանոքները, վ քերը: Վնասված ծաղիկների ոչնչացնել այզու կարող են մեծ մասը, ն երբեմն

է ճողում:Գ Բզեզր ձիեռում տու ն ծառերը թկրուոները, ե ծաղկած թփու Թոչում ծառի վրա բարձրանում են աստիճան Ժությունը 10--12 են արոտ պա տիվ գործում են նրանք ծառերից իջնոսի ն այնտե աակ, ճողի ճեղքերը

17.

Խնձորենու

վար-

վնասված

պաղակեբը.

ոյլտուղիո

ժառերին:

ու

Հասուն

Ձրթուրի ատադիայում խիտ Մետաքայա բոժոժինջ, ծառերիբնի, ճյուղե-

ՊաղակերըձՃվինոոսի է

ոլուալութու

ն

Հարսնյակըդարչնա-

խնձորենու պաղակերըվնասուփ է լոնձորենուն, տանձեծիրանենուն, ռերկեվիլենուն, նշենուն, ընկուղենուն

ամուր

ւյլ

նուն,

Եկ.

կիրն

Թրքուրըբաց «Պայելիներ»:

1-թցիթեռը, 2--նրթուրը,

7 ( ար յուր,

ԲՈՂՈ

:

դծեր,իսկ Քնեերի դադաթին ոսկեղույն թեփուկնե-

րով ծածկված աղեղնաձա

Քաձն ուղ

Խնձորենու ն սպաղատու ալտաղակերը ամենատարածված ծառերի ամենավտանգավոր մեկն է: Մոխվնասատուներից րագույնԽենրով, նիթեռչ, Թերիբացվածքը փոքրիկ 1,5--2 մ է: լույգ Առաջին քների վրա կան լայնակի գնացող ալի-

ԽՆԶՈՐԵՆՈՒ ՊՏՂԱԿԵՐ

'

|

ՊՏՂԱԿԵՐՆԵՐ

(ԹԻԹԵՌՆԵՐ)

Գարնանը,ծառերի(

7--Ց

մտնուր

չ

են

օր

պաղի մ

նտո,

դ

Քրքուրնե

ընկնում

Հասուն

նա

շր բսզմանում: է

սլայքար

կաղմակե

ճամարսեաթ է կիրառել բողջ սիստեւի, կապվածռ

Պայքարի միջոցա

արդու բերքատվությ

դեմ

40000 -ով վարակելխսնձ Բերքը, Պտղակերը ոլտղատ

որտեղ

իսկ լնոնային սնրունդ,

Դտղակերն Արար

տեղերում: Մեկ-երկու շ սերնդիթիթեոները, որոն րառլես սպաուղներիվրաւ մոնուր է պողի մնջ: Պ արողատու ծառերի վրւս մ չացնում է բերքը:

են դետին կ իջնոսք են ցած: Ամառը գլի վոլրոսալես ծառի բնի

Հե

ար

ժիչով): Պաղիմեջ մոնեյո ն սերվերը, որիլ ճոռ սերնդի մեկ Թրթուրը, մի վարակել2-ից ավելիպ

լով

բբեդինը

չատ

է, Զվադրումը

մատղաշշվերի տերենե հմալ փորը Հաղիվ Պաղիվնշմ շատ նրկար է սից ավելիչ Ջվաղրումի

Հետո,

պտուղներ կ Քեքնոների Ծռիչքը, որ

`

մ

կեզեն

վրա, մառաններում, զան տեղերով:

րի կիսառոկ չոր

ՀատկություններիԳարնանը ձվերից

նոր դուրս

եկած

1.

օրը

Ամառային սերնդի թրթուրների դիմ

մեկ անդամ:

սրակումները

րաստել

ալդ

դեպքում պետք է ճամաղատասխան բանակու-

թունավոր

վերհի ծալբը թողնել առանց ջսելու՝ մաքուր: Ք Ռրսող ղոտիները ֆսեյու ճամար ՂդՐո"ը առա մետաղյա ձեո ճնանլալ քյունը պետք է պատրաստել ն այր դնել նի մեջ ցնել երկու կիլողամ ղիզելայինյուղ կիլողրամ տել մեջ լուծել լուղի տաքացած թույլ կրակի վր, ԴՌՏ։ Մի ուրիշ ատունիմեջ 2,5 կգ տիոֆոռը տեխնիկական ճետ. Դիզելային յուղի ն նրա մճջ խառնել երկու լիտը ջրի սառելուց Պետո այն լցնել տիոլուծված ԴԴՏ-իխառնուրդը հ խառնել: Այսպիսով, ստացֆոսիռուսպենդիայիվրա լով բավարար որը վոսի է 7,5 կզ բաղադրություն, միանդամաւյն է պաոշատ անճրաժեշտ է 100 դուռի քսելու Համար: նքե

2.

ե ճյուղերին Գարնանը մայիսի վերջին ծառերի բնին դուոիներ,որոք է կալել թունավոր:ոծորսող անճրչսժեշտ կյորասլետք է պատրաստելճետելալ ձ/ով՝ փախեքաթուղթը ն ծառի բնի Ճառտությունից սմ 40--45 լայնուցյամբ տել ավելի թողնել 10 սմ։ կտրած թվի մեջտեղից երկարությամբ ծալել, որից Հետո ծալած թղթի ներքնի ծալքի երկու երեսին իոկ վրձինով քսել նախօրոք պատրաստածբաղադրությունը,

ժուբուրԴԴՏ:

ԴԴՏ-ի

սլետք է կատարել ձվերից թրթուրների փասսայականդուրս մեկ օրը ժամանակ: Ամառը սրսկումը կրկնել 10--15 զգալու 25 ճբ բերքաճավաբից անդամ:նրսկուժները ղաղարեցնել Ամառվա արսկումների ժամանակ նորից դործադրել շուո: ԴԴՏ-ի դուստի 44կ-անոց ջրային սուսպլենղիտ, կամ Հանբայուղալին էժուլսխա, որն իր մեջ պարունակում է 25

է 0,340 մաքուր յուղային էմուլսիա, որն իր եջ պարունակոսի ԴԴՏ կամ ԴԴՏ-ի դուստի 400 չրային սուսպենդիա (300--400 կրկնել 10-գրամ ԴԴՏ դուստ 10 լիտր ջրին): Սրակումները

Քրթուրներին ոչնչացնելու Համար, ծաոռրծուղկելուց ճեոո, ւլեւոթ է սրսկել Հետելոլ բուժանլութերը՝ կոնցենտրատի(գործարանային ԴԴՏ-իճանքայուղային լուծույթ կամ ԴԴՏ-ի ճանքաարտադրանքի)մեկ ւռոկույսնի

Հետ: մսա

ջրի

Հարա

ճու

որ:

որսող

ՍԱԼՈՐԵՆ

Սալորենու պատղակեր ըրած վնասի բնույթով, ընդ բենու պտողակերին:Խնձորե նրանով, որ ամառային սեր

ու

չացնում են վաղ գարնանից զարավոր ճեկտարխերիվր 1000 մաՀացություն: 4. Ատեն օր վող առասի ըաված պտուղներն փակ դորա սւանել: 4. Բերլատոաւվաթի Ճճեւո ված ճենարանները, տարա որոնք օղատազործելեն այդ Գեսք է ախտաճանել ճան այ ստեղ«Հավաքվումէ բերքը սո նումը կատարել ձծմբազազո 5. Աշնանը կամ վաղ դա ճյուղերը մաքրել չոր, կիսաղ այրել:

Նման թշոնավորած

չառաջացնելու

Նշված թունավոր բաղադ տիները պետք է մի օր թողնել ապա ճաջորդօրը կապել ծառ բնին պետք է կապել թքուլնքս վրտ դնելով, իսկ մաքուր (թույ սող գոտին պետք է կապել վ ծառերին կա երիտասարդ գոտիներ կապելու դեպքում օր պետք է չորացնել, բնի կ

ՀՀ «որոֆոս

Թյամբ ավելացնել դիզելային սոխոֆոսին չրի քանակը (2 մա

վրա, հնախօնյակավորվումեն ճողի մեջ 4--Փ սմ խորության Մեծ վնաս է մետաքբոյա բոժոժների մեջ: ըոք պատրաստած ւվատճառումսալորենուն՝ճատկասլեսուշաճաս սորտերին: Մալորենու պտղակերիդեմ Պայքաբիմիջոցառումները: են ինչ որ խնձորենու պայբարի միջոցառումները նույնն ժիայլն այն տարմիջոցառուիները, ւլ տղակերիդեմ կիրաովոզ թրքուրներիմի ։լտղակերի բերությամբ, որ ամառը սալորենու մասին պեսք է ոչնչացնել Հողում: Դրա ճամար անճրաժեշտ կատարել,որ այդու ճողը Հ սալորենու մշակությունը այնպես ՝ իսկ ջըովի տեղերում միշտ ճարուստ լինի խոնավությամբ, քրթուրները պաղակերի պետք է Հաճախակի ջրել: Սալորենու խոնավ ճողի մեջ չեն մանում: Պողակերով ուժեղ վարակված ժառերի «րակի ճողք կարելի է փոր"

ԱԱ

ԱՐՈՍԵՆՈՒ

տարածված է չայլտստանիճլուսիսային չշըրչաններում։ 1949 թվականին մասսայաբար տարածվեց կոնՇաճոսիլանի անվան սովիւոլլի սերվարհոտի նիրովականի, ն ճամարյա աժբողջ բերքը վարակվեդ Խնձորենու այգիներում Այս

ցե 9:50

ցեցի քրքուրու: Վարակըայնքան ուժեղէր, որ լուրաքանչյուր սրողի մեջ այլս ցեցթ էին 170--15 քրթուր:Հայասատանում ճարոաբերվել նան Նոր Բայաղնտում: ճայաաբերվելէ է Ճարսնյակ ստադիայում, մետաքսե բոՑեյր ձմեռում Թիեթեսներըճարսնլակնեժոժի մեջ, ճողի վերին չերտում: են ամսին, նրանք չատ փոքր (հեկ դալիս ճունիս րից ղուրս արծարե-դարչնադույլնխայթների սանտիմետրը տարպետ թներով թիթեռներ են: Թիթեռներըիրենց ղդեղնավարդագույն ձվերը դնոլմ են նոր կաղժայլերպվածպտղի բաժակաքերթերիճիտքու: Զվից դուրս եկած թրթուրն ոսոելով Հոնում է պտղի մեջ ի անցքը լցնում արտաթորանքի չոր գնդիկներովՊաղի մեջ թրքուրի շարժման անցքերը շատ ավելի նեղ են, քան պաղակերի թրթուրի բացած անցքերը" Ցեցի թրթուրներըսկզբնական շրջանում լինում են բաց դույ-

բացվածբով),

նի, ճեւտաղայումնրանք մոռանում են կանաչփոխւրադույնհ մմ է, Քե8--9 ապա կարւիր դույն: Թրթուրի հրկարությունը Ջի թրթուրով վարակվածսզտուղը դառնանում է ուտելու ճամար ն դառնում միանվամայնոչ պիտանի: Ուժեղ վարակված «լոուլները, անասուններն անդամ ճաճույթովչին ուտում: Վ.ուսն վերջին թրթուրը դուրս է դալիս սլտուղից ն իջնում

մրա, Իոնուի դեւտնի

Լ ճոդի Մեջ

Ժինչնճաջորդ

ձմեռելու

գարուն:

7. Արոսեհնու ցեցը ոչնչացնեմիջոցառումները: Պայքարի

սզետք է կազմակերվել «իմնականում

ճամար պայքարը արոսենու վրու:

վու

.

2. Պտղատուայգում արոսենու ցեցի դեմ պեաք է սրսկել ԴԴՏ-ի պրեղարատներ այն դողահնրով, ինչ առաջարկվածէ Խնձորենու պաղակերի դեմ, միայն ավելի շատ քանակուԹլաժբո

Գարնանը, բողբոջների բազման շրջանում, ծառերի տակ ճողբ սխոշոտելճեքոսթլորունիկամ ԴԴՏ-ի դուսոով՝ 3.

Հեկլոարին 4.

չոյգուց

40--50

կզ:

Հավարել վարակված սլտուղները ղուրս

տոնել,

ն

փակ արկղներով

ՏԵՐԵՎԱԿՐԾՈՂ ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐ

Հայաստանիւպայլմաններում կան շատ վնասաոուներյ որոնք վնասում են պազատու ծառերի տերնները հ կանուչ շվերը, նրանք ճամարյա ամեն տարի ճանդգեսեն դալիս ծուռերի վրա ն մեծ վնաս սպաոճառում:ՏերնակրծողվնատուտուԽերի շարքին են պատկանոսԻ ցեցերը, մետաքոտագործները, րկր աչավի թիթեռները, յոնհրնաոլորներըն այլն:

ԽՆՋՈՐԵՆՈՒ

ՑԵՑ

մմ երԽնձորենուցեցը սպիտակ թներով, փոքր՝ 8--9 կարության քիթես է։ Առաջինզույգ թենրըբ ծածկված են սն

կետերով:

մր

մեա

ի

18.

ցեցը.

''

Ի յ

Ցաված

,

ցեցը մոռաջին Դասակի թրթուրները իխրով մեկ որարեկանճյուղերի մր, վսրանիկի ուկ: բոավրսջները լրիվ բոյ վելուց շեառ, վոուսնիկի ւ.

անակ

ին:

են

մեծանում

են

ճյուղերի վրա

|

մեծացնում

թրթուրները այնքան նրանք ավելի

իրենը

արագ

Թրթուլնելրը փոչոս վ:ոՖ տերնրերը ուաալրավելերուվ միացնելով ըներ հւ սլատրաատում, Հետադալում ահղավփոխվումնոր

որքան

փիլանց

նոսի

ուակ ին սժ Սորթուրները ծակում են ՄսսարնիկըԷ ջուրք են նոր ղուրո դալով հրա աակիը մանում ենաֆ ատըըիմեջ ի ականսմերվոււթ8: Հեւոունոյյւի Թրթուրները ղուրս դողով ակախնրիըցանցնուժ են լոոց կլանթը ի ոնվու երիներով: ն Նրանք ոսո»ւի ոմրքները դչչվո։կ Հլուսվոած»նիքը՝ թողրելով ժիուլն ջղերը: մնասմուծ ոնընսիթը դոսշանուժ ի չորա-

Փարնը,

Խնձորենու

Տոթ ԳԱԱ

Նկ.

Խնձորննու են

լ ՈԱաիույուն

տ

ձմերսաի

ն

ր

դեղնավուն է, մարմնի երկարությամբ իկու շարք ոն կետեր: Գլութը ն տոները ան են: մոտ 2 սմ է (տես նկ. 18): ըթուրի երկարությունը Հետո

էմույսխալով / /

կամ

ենքաօճ

առւաղ

ն

այրել

օճառ):

Հավաբել

դրամ

յուծուլթով (10 լիտր

Հետ

միասին: Հարանլակների

4.

ֆատ,

0,300

Շատ մա չմարած կրի ճե: նահ նիկուիխն կ ոլալբարել

0-ի կանաչի 0,104 փարիզյան

աի

Յ.

կրկնա 0,367աուսոլենդիա՝

չուր,

դրամ սրել արյու) Բաց կլանբի անցած ք պետք է սրսկել՝ ԴԴՏ-ի ՛ 140-այինլուծույթ, կոոր կա 40. ջրային

Տերեների մեջ մտած սիար սեչոր է սրսկել 0,140

2.

ծուլթով:

մ ն

Քիթեոները, որոնց մասսայա նիսի վերջին կամ ճուլիսի առ կը չեն թռչում: Բեղմնավոր Բեղմնավորվածէգը ճուլիսին տարեկան բարակ ճյուղերի վ ձվակոտյտրծածկում է լորձու ամրանում է հ կազմում օվա ձվերից նոր դուրս եկած թր 40 թր են լինել մինչե կարող Պայքարիմիջոցառումն ըի տակ ոչնչացնելու ճամար բի բացվելը, խնձորենու ծառե

Չ--9 Հարսնյակավորվելուց

ճարսնյակավորվ տաքոայա, թափանցիկ բոժոժ շրջանում նրանք էլ ավելի են

որից

զարգացման շրջ Թրքուրների

ոատայնաբները։Թրթուրներ միշտ էլ ապրում են միասին,

Հուլիսիսկզբներին

25-30

յու-

ու

եի

ասում

ն ե,

ւ,

են

Ա"

Կալոիհնու,

.

կ

ծառ

Կա ան Աա

սալաղատու

մմ

»

:

Մբտ ոլո

անձորը-

'

փնջիեջ

եննքիմը

-

ե

ույուտ

է

փառիուկմիսը: Լինում են

քրքուրըներսից

ատու

-

պաՄոռողչաշյոնհրեների տարիներ, երբ պյողատու

բողբոջները ն

անդա ոլաուղնետանձենու)սւհերնները, են մի քանի վնասում ծառնրին րը: Հաջաստանում ոլո տեսակ տերնույորներ (վարդենու, կանաչ, պաղային բաղմե(ունգ, բողբոջակեր ն այլ): նրանց Հառազրսծվնասի բնույՔր սպեցիֆիկ է: Վաղ դարնանը անրնառլորների քրքուրները ն են նոր փոնում ուսոյնաթեդուրո եկած երետ վնջի եջ են միլանց: Այդ տիացած տերնամիացնում լերով չսերեները

, սեր

հ

ծիրանենու,

ԻԸ

ու

նու,

" ու

իա րաոր մր ո

ուս

են

որույբարելու

ՏԵՐԵՎԱՈԼՈՐՆԵՐ

ված է Խնձորենու ցեցի դեմ

միջոցառումները: ճամար:

հազարի

կորիզավորներիցեցը իր զարզացման ցիկլով ն մորֆոՎողիական առանձն աճատկություններովշատ նման է խնձոցնեցից ոարբերվում է միայն նրարենու ցեցին: Խնձորենու է կորիզավոր նա բաղմակեր է,ն նով, որ նավս բազմանուի բալենու վրա սալորենու, ծառերի պաղատու այլ (ծիրանենու, ն մասամբ տանձենու), երկրորղ, երբ գարնանը քրքուրները են կայիս չեն «ականում» տերնր ն վաճանիկի տակից դուս մեծ իոիբեերրորդ` սրանց թրթուրները ծառի սաղարքի վրւս տով չեն լինուսի ն մեծ ոատայնաբներչեն շինում, այլ լինում են փոքր խմբերով ն ցրված ամբողջ վրա: Հարսեն նույնպես փոքր որբերու: Կսցիդրանից նլակավորվում կորիզավորներիցեցի քիքեսր մի բիչ ինծ է խնձարենու ցեցի Սիթեոից: նույնն է ինչ որ առաջարկՊայրարբի

ԿՈՐԻԶԱՎՈՐՆԵՐԻ ՑԵՑ ( (ՊՏՂԱՑՍԵՑ

)

հաբանչյուր Ճեկտարին

կգ: ծախածլով

ԴԴՏ-ի փոշով,

թիթեռներին ոչնչացնելու Համար

նան խորչուրդ է տրվոսմ այգին փոշուռնկ|

ծ.

մեֆ

ժա

չարժում

են

իրենց մա

ձմեռում

Արա

թոքու Տերնաոլորների

սրսկել՝

ԴԴՏ-իճանքայու հ

4-6

Ցիումի արսենատի 0,300

ս

ն 30

0,901 չճանգած կրի ռ գրաժ փարիզյան կանաչ

չի

անային) 1--240 լուծույթ

որ

թոջները բացվելուն տերննե

-.

,

բոջների բացվելը ծոաւսերը սր ռիայով կամ ԴԴՏ-ի ճանբալ անի էմովոխայով (500--400 բաւո՝ 14 ձիւորջրին),

ձվերըոչնչացնելու ճամար

Պայքարի միջոցառո

պատճառում

պաղաբուծական չրջ են

վնաս

Հայաստանումտերնաոլ

դլթավորառլես դարնա մինչն Հունիս ամիաը:

Տեինառյորներըպաղասու

բոլոր

յուց

ոուս

դիայում ծառի բնի կամ ճյու

Տերեաոլորները

ոստայնաթել բազ քողնելով լինոսի են արբ Քրթուրները ները Լինոսք հե դե նսոկարմիր, ճարսնլակավորմ ո ին կանաչ գույնի Թրթուր

արագ

:

տնրեաոլորների վնա թուրները մի քանի անգամ մ են ծառի բնի վրա ն Հարան ռից իջնոսք են երկարոստ ֆոցուվ: Քիթե Տերեաոլորնեիի վականին դլուրագրգիու Մի

(ինում

ոնրքննրի ծառերի

դրամ կալ-

ԵՐԿՐԱՉԱՓԵՐ

է, բաց Թրթուրը դեղնա-կանաչավուն

դեղին գլխով, մեչ-

նրա արու թիթեռը խիստ տարբերվում է էգից, էգի չի կրորողանում թոչել՝ նրա թները դարդադած չեն, իսկ արուծ ուներ, թեերը լավ զարգացած են: Թրիհորնունի ճինգ ղույլ որից ներեքզույգը կրծջի վրա է, իսկ երկու ղույդը փորի վերջին մասի վրա, դրա ճամար էլ նա շարժվելիս նրա փորի միջին մասը օղակաձն բարձրանում է վեր ն փորի ծայրը միանդամից բերում է առաջ՝ կրծքի ոտների մոտ ն կարծես տարածություն է չափում. դրա ճամար էլ այդ վնասատուին անվանում են երկրաչափ

նուն,

կեասսենուն,

բալենոաւն, սերկելդենուն ն սալորենուն, անտառային անսուկիերիյը՝կաղնուն, լորենուն ն այլ տնոակննրին:

է լոնձորննուն, տանձե-

ԵՐԿՐԱՎԱ1Փ

ու

Զրեւային երկրաչավը վնասա

ԶՄԵՌԱՅԻՆ

Մ

Կիրոփականոաաի, շրջանուսի(Սանհփախավանում, իջհանում, իլ այլն): կինում են տարիներ, որ նրանը ղդալի Սպիտակում վնաս են ոլաոճառում:չվ աու ծառերին:

են

Մեր ռեսպուբլիկայի պաղատու այգիներում տարածված երկրաչովնը (ձմեռային, Փոքրը փի քանի անհստակ Ասիական, ն այլն): Դլանցից վտանգավորըձմեռայիներկօբղիլրոաաւլո բաչափզնէ, որը տարածված է Հայաստանի ճլոաիսային

Ց.

կորիդավորների 2-րդ արսկումր օլեոք է կատարել ծառը Փաղկելուցանմիջառեսճետո, ավելի փոքր դոզաներով, այլապես օրինակ, 0,149 փարիզյան կանաչ կրկնակի քանակությամբ՝ Հժարած կրի ճետ կամ կալցիումի արոհնատի 0,2--0,300 կիկնակիբանակի չճանված կրի Հետ: Հ. Պաղակերի դեմ կիրառվող քիմիուկաւնոլայքարի եղանակները զործաղրելնան տերնհաոլորներիդեմ:

չճանգած կրի Ճեւո միասին (10 ձիտբ ջուր, ցիում արսնենատ,60 դրա չճանգած կիր):

3-Քրթո

աԱ

ը,

5--վեասված տ

Նկ. 19. Ձմեռա 2--ճարսնյակը,3--ա

19):

մուգ ձարսնյակը

ինքը

շատ

ուշ

Ն

Ճսկտիմբերին,

ո

նյ Ճանձվնիր ոչնչացնելու Համար ծառերը սրսկել 6--Ց բայուղային էտուլսիայով կամ 6--Ց"ն կաիբոլիննումով: 3. Գարնահըծառերը ծաղկելուց ետո ձվերից դուրս եկած թրթուրներին ոչնչացնելու ճամար սրսկելԴԴՏ-ի դոա-

ն գ) ծառերի բնին կամ ճյուղերին կապել ծղոտից դոտի նրանց վլւս փոշոտել ճեքաաքլորանովկամ ԴԴՏ-իդուոով: 2. Գարնանը (մինչն բողբոջների բացվելը) երկրաչոիի

փոշով. Հեքսաքլորանի մասի

դուրս

Ժ0--40

ն

սմ

ն ծա լայնությամբ

տերհաթասիի 5. Աշնանը, գլխավոր ճյուղերին ոլեոք սոանձից պատրաստած գոտ բարձրանալիս ոչնչանա: Մոսն տել ճետնյալ ձնով՝ վերցնել

«ին ջրել:

սուսպենզիայով կոնցենտրատի 14-ի լուծո 0,340 սուսպենդիայ ւաննատի հիասին (10 լիտր ջուր, Յ0 գո չշանգած կիր): 24. Թրքուրներիճարանյա «ակ կատարել ճողի փխրեցո

«ռի 3--440

ԱԼՈՃԱ ,

մում.

են

մեյ. Քելերովամուր միացված լի

միացրած բների աերմներ

հրկրորդՀասակի թրթուրներ

Ալոճաթիթեոր բազմակեր ռային վնասատու է սակայն մ Կատղատու ծառերի տերնեներ

նկ.20),

վածքով թիթեռ է։ Սպիտակթ է Քնճրի ջղավորումը, մարմինը ծածկվ Թրքուրի երա մեջքի վրաւ կան երեր սն դժեր, Թիթուրի գլուխը ն ո մինչն 4,5 սմ է, չՀարսնյագո

մեծ,

սպիտ Ալոճաթիթեոր

տեղից (մեկը

Սյամբ թռիչով քսել էնտո ծառի բունը լավ մաբրել ն այ Քսվածի վերնից դազչել ծառի բնից։

Այնուճեւոն այդ Հարանլակների:երկարությամբ:

ւ. Աշնանը, միջոցառումները: Պայքարի

ճամ

ու

ոչնչացնելու Հափար՝ ժեոներին է շամար ոչնչացնելու քիթեոներին եկոզ ա) ծառերի սաղարթի տակ Հողի երեսը փոշոտել ԴԴՏ փոշով ե ողը թեքն փոցխել. կամ Հեքսաքլորանի Ը) ծառերիբները Ո լխավորՃյուղերը փոշուել ԴԴՏ-ի

դիա

`

է նրանց մեջ

աժաին) աշնանը (ճոկանմբեր-նոյեմբեր են ձմեռային երկրաչափ: ի նրան անվանում

փանոս)

ճվաղրում է

ն

սկսում է ուտել տերնները: թրթուրը ծառից մետաքսյա Վերջացնելով իր վարգացումը, Հողի մեջ` թելով կախվում է, իջնում գետնի վրա, փոնում 5--13 սմ խորության վրա բոժոժ պատրաստուի ն. ճաղրսնյաէ կավորվուի,Հոզի փեջ, ճարսնյակի սոադիայուի նուի 23,5 ամիս` մինչն սեպատնժրերի վերջը: եուս Քինեոները դուրս են գալիս ծառերի տներնաքավփից (Հոկտեմբեր ամաբն)։ Այդ շրջանում թիթեսները չեն սնվում. նրանք միույն բեղմնավորվում են: Անքն էդը ծառի բնի վրսլով բ"արձրանումէ ճյուղերի վրա ն ձվադրում բողբոջների է: Մեկ էգ թիքեոր կաՀիմքում, որից Հետո ինքը մաճանում ձու երկրաչաի Թիթեոլր է եվ ոռրովչեւոն րոզ զինելժինչն

ձփնոոսիէ ձվի ստադիայում՝ծառերի ճյուղենրկրաչառիը րին կամ բողբոջների ճիմքում, Գարնանը, բողբոջներըուռչելու շրջանում, ձվերից դուրս են գալիս թրքուրները, որոնբ սկզբում կրծում են բողբոջները, իսկ ճետադայում՝ ծաղկաուտում են տերեի կոկոնը, ծաղիկը ն տերնեները:Թրթուրները ն են սովո Թրթուրը Թիզը թողնում միալն գլխավոր չիղը։ բաար մեսրաքսյաթելով երկու տերն փիացնում է մի լանց

դարչնագույն է (տես նկ.

քից անյնուսք է սպիտակավուն մի գիժ:

Նկ.

20.

Ալոնաթիթեո.

ն

են

նն

զալիս ձմեռային բնեբից սկսում ուտել նոր բացված բողբոջները, իսկ Հնտանան դայու ստերնները: կրծելովստերեների փափուկմասը քողնում են միայն գլխավոր չիզբ ն կոքունը: Թրթուրները, սկզբնական շրջանում, քանի դեռ փոքր են, ապրում են խմբի-

Փալմոանը թրթուրները դուրս

3--քրքուրը, 4--Հարանյակը, 5--թիթեոր, տերնները, 2--ձմեռային բունը: 6--վնասված

1--ձվակույտը, 2--ձուն,

ճետու

ծարսնլակավո

են

ՈՍԿԵՏ

ս

Ժարտփնի երկարությունը 8,5 սմ դլխւսվորապ ՈՌռկետուոը այն շրջաններուն, որտեղ կան վնասատու է, որն առավելապ տառներում: Ոսկետուտբ լորջ պտղատուծառերին,ուոհլով ձմեռում է քրթուրի ստադիայ ձժնռային ըներոսխ

Ռսկետուտնիր զարդացմ սով նման է ալոճարիլքեսին։ Թիթեո է, որի թոնրի բացվածք կեւտուտի փորի վերջնածայրու կազմված մի փնչիկ, որից ն մարմինը ծածկված է երկար կողերին դասավորված են եր նուկներ, որոնք ծածկված են

ներուխ

սերունդ, վարդանոսի է դլխա

Ալոճա

ձմեռային

մինչն Հաջորդ գարու:

պատրաստում

ղուրս

ձու) Զվերը դեղնունարընջադ են զալիս թրթուրները հ ղաշ տերններով: նրանք քիչ են աից թրթուրները մփետաքսաթ

դալիս թիթեռները: Թիքեռները է կի սպատյանի մեչ մնոմ քրջված են լինում նահ թիթեռ Ամառվակեսին (ճուլիսին դրում են տերեների վրա (լուր

լուց

տաղարթի վրա. Թրթուրներ ղարթի վրա, իրենց մետաքս

4-րդ ճաս բով, ճետաղայում՝

4--Ճճարասնյակը,

բից

ն

սկսում են սնվել տերեներով, որը տնում է մինչն Հունիախվերջը: Հունիսի վերջին նրանք ճարսնլակավորվուիէւ փետաքայա բոժոժների մեջ: նրկու շաբախից Հետո Հարանյավներից դուրս են քոչում քիթեռները: Որոշ ժամանականցնելոց ճետոթիթեռները կույտերով (200--300 ճատ ձու) ձվադրում են տերհների վրա ն ձվակույտերը ծածկում են իրենց փորի վերջում զտնվող ոսկեգույն թեփուկներով:8--Տ շաբաթիլ Հետո ձվերից դուրս են դալիս Թրթուրները, որոնք սնվում

Բներըմետաքսաթելերովկախված են լինում ծառի ճյուղերից: Գարնանըթրթուրները դուրս են զալիս ձմեռայինբնե-

Նկ. 21. Ոսկետուտը. 1--ձվակույտը տերեք վրա, 2--ձուն, Յ--Թրթուրը, 5--քիթեռը, 6--վնասված տերեր:

Գարնանը,բողբոջնեիր

ն նախալեռնայշ լեռնային

Թիքեոր դարչնա-դեղնագ վրա կան լայնքով դնացող մուզ մմ էւ Հասու բացվածքը 35--40 կարությամբ անցնում են հրկն հագույն դծեր(ոհս նկար 22): Օղակավոր մետաքսադոր

ՕՂԱԿԱՎՈՐ ՄԵ

տակոսայինլուծույթ: Անտառ Քիքերի դեմ կարելի է պայքար փոշու ելու փի Հեքաաքլորանով՝ րին պետք է վերցնել կալցիում 25--30 կգ Հեքաաքլորանի փոշ

արսկել կալցիումի արսենատի յացնելով կրկնակի քանակությ 30 դրամ թույն ն 60 գրա չուր, չմարած բան կանաչի ն 0,3 15 գրաս թույն ն 30 դր ջուր, 400 ջրային սուսռլենզիա (30 ԴԴՏ Հա 10 լիտր չուր) կա

2.

դարուն, բողբոջները դեո չբաց փիջոցովպետք է Հարմարանքի կետուտի ձմեռային բները ն այ աշխատանքը կատարել ձյունը ժամանակ քավված բները ավել

Պայքարի միջոցառումն

1--2 մփաւողաշ տերենեհրով: թրթուրներըմետաքսյա թելե միմյանցպատրաստումեն ձմն ւոսի են մինչն Հաչորդ գարում: փազերը, ընկնելով մարդկանց ն մանր ուռուցքներ: քոր են

տո

են

նրանը ոուս

բոլոր

ժառատեսակների

ծառերի տերեները:

պտղատու

վրա,

Նկ.

22.

`

ԱՄ»

ԽԱԹՈՒՆ

Ց

՛

3--ձվակուտը 5--Հարսնյակը: բոնյակը

ճյուղի վրա,

'

4--րթուրը,

մետաքսագործը. Օղակավո»

ԱԱ

Հ.

քիրեոը, 3--արուն,

ՀՀՀ.

անն

են

|

րո

ՏՏ

Ա հիր

ւ

'

տնում

են

10-15.

-

Հարսնյակներիյթիթեռների

ՏԱՐԱՋՈՒՅՑԳ ՄԵՏ

,

մետաքսագործ Տարաղույգ

ծառի բնի վրա, փչակներում, բ բողրոջնի տակ: Գարնանը, փարնանը, բողբոջները բ եկած թրբուրները ծառի դուրս բարձրանուի են ծառի սաղա բացված բողբոջներով, իսկ ճետո Վերջին, Հովիտի սկզբին քրքուր տերնների վրա մետաքսյա բոժո դույնի է։ չուլիսի վերջին Հարո քիքեռները ն մի քանի օրից Ճետ ծառերի բնի ներբնի մասում, կ Ֆերում, քարերի ն փայտերիտա

`

մետաքոտգործը Տարաղույղ ծառատեսակներին: լոաւնառթերն գոտոսի կ անտառապատ շատ շր է կոչվում այն պա տտարաղույը ն կես անդամ մեծ է ա թեռր մեկ նամոխրագույն է: Արուն վոբր է Թեոների երկարությունը 7--Ց սմ ժիր ն կոսղուրո դորտնուկներով: է երկար Ա մազերով (տեսնկա

ճ

2.

Վաղ գարնանը ճավութել ոչնչացնել: անման շրջ 8. Թրքուրների փոշոտել այն բուժանլյութերո ճախ թեռ կամ հակնտուռի ղետ

կտրել բարակ ճյուղերի վրա դրվ

կաձննունը: միջոցառումն Պայքարի

րի:

Մեկ-երկու օրից ճետո թիթե են րա ձվաղրում օղակաձն, որի

ր

օր:

թ ի ի ուք ա մետաքս-Ղ Հա Ի Հավ եղՀարանլակավորվում է շրջանի եջ,Հարոնլակալին ԳԻ" ոոժաժների

Ն

ուրս

ար չարա

:

են գալի , գալիս ն ակտում Գարնանըթրթուրները ձվերից դուրս Բր ոնվել նո են եկած մատղաշ տերհներով:Թրթուրները բույն, որի մեջ Հճյուսումեն մետաքսյա անվում հն ապրում են խմբերով: Սովորաբար խրքուրները ամուտում են ծառերի տերեների եԼոները։ Թրթուրներն ը երեկո ն Ռրմեան ջիղը կոքունը: գլխավոր է"2 են իրենը մեծացնում ն նքան . էն Ժժառերիսաղարթի

1--գ

Զիեռում

ձվի թրթուրները օղակավորտետաքսագործի ն թիուտների ծառերի դասավորված պատյանիՒեջչ՝օղակաճն վրա բարակ ճյուղերի

ն

անտառային

Շիմիական պայքարի մլոս միջոցառումներընույնն ինչ-որ առաջարկված է օղակավոր մնտաքսագործիդեժ պայքարելու ճամար: 2.

Ֆն

ԾԱՌԻ ԲՆԻ, ՃՅՈՒՂԵՐԻ ԵՎ ԱՐՄԱՏՆԵՐԻ ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԸ

ծառերի Պտղատու

երկրորդական արմատներըխիստ տուժում են բազմաթիվվնասատուների Հասցրած վնասից: Վնասատուների մի խումբը վնասումէ Փառերիբնափայտը, ժլուս խումբը՝ կեղնը, բազմաթիվ տեսակները վնասում են ծառի արմատավվիկը, արմատները ն այլն: Այա խմբերին պատկանող ճյուղերը,

բոլոր

չճետն

բունը,

գլխավոր

ն

արմատավզիկըե

երբեմն ավելի վտանգավոր են, որովվնասատուները սրանք ոչ ժիայն խանգարում են բուլսի նորմալ զար-

դանալուն, այլ իրենց ճասցրած վնասի ճեսռնանքով նպաեն ծառի արագ չորանալուն: մեր մասնագետները ն կոլտոնտեսականԴժբախտաբար Խերը այս խմբին պատկանող վնասատուների վրա քիչ ուշա:են դարձնում ն ժամանակին ու ճետնողականպալդԴիրրություն քար չեն կազմակերպում նրանց դեմ: Այփմիանցնենքառանձին վնասատուների մասին փոքր կուս յոալուն ն պայքարի տեղեկություններ միջոցառուսիների սում

23. Տաբազույգմետաքսագործը. 5--էգ թիթեռը» ձուն, 1--ձվակույտը, 3--թրթուրը, 4--ճարսնյակը,

Նկ.

2.

տերեր: 6--արուն,2--վնասված

քանչյուր ձվակույտումԼինո է Ճետո ամբողջ ձվակուրոը լուց

փուկներով:

500--600

ծածկում

ձու:

մետաքսագործիեդ թինեոը Տարազույդ

Հեռու չուի:Տարազույդը նա

որովճետե դիալոսք,

էջը ձվադրե-

է իր փորի թ եճեռու

չի թըո-

թրթուրի ՀոաՐ տեղեր է տարածվում պատվածէ շատ երկար Դաո Ճեռու

դ տարաժ-

ընկնելով թամիներիՃոսանքի տակ չատ վում(Ժինչե 15--20 կիլո: եւոր): 1. Պնտք է ոչնչացնել ձմեՊայքառիմիջոցառումնեոը: մեքենայի յուղ կամ նավը, վրա նրանց ձվակույտերը, ռող թրջել յուղով կամ լցնելով, վրձինի օգնությամբ ձվակույոը

ն

նավքով:

Ֆադրմանը:

ՈՍԿԵՔԶԵԶՆԵՐ

Ոսկերվեղներըպտղատու այդու վոանդավոր վնասատուներից են: Հայաստանի փի շարք չրջաններում, Ճատկապես ԱրարատյանՀարթավայրում, սովխողների պտղատու այգիներում, մանավանդտնկարաններում,լայն չափով տարածվել են մի քանի տեսակ ոսկեբրզեզներ (ոն հն դեղձենու ոսկեՀովտի, էշմիածնի, Շաբզեզներ): Այս բզեզները Արարբսի տնկաՀույանի շրջանների սսողատու ծառերի, ճատկասպես են Հաշվվում: վնասատուներն թանների, գլխավոր Սրանք խիատկերաոլովտարբերվում են փլուս բզեղզներից: Սրանց գլուխը ն մարմնի կրծքի մասը լայն է, իսկ քանի դնում է դեպի փորի վերչին աեղիեն այնբան նեղանում ն ոը,

24.

Սն

ոսկերզեզը: զարգացող

տու

կիսաչոր ծեր ծառերի վրա՛

ն այլ բալենուն,սալորենուն որող՞ն ծառերին: նրանք ղարդանում բաղմանումեն երիտասարդ առողջ ծառերի վրա ն թույլ ռլտղաբերող

ծնոտները (տեռ լավ են զարդացած նկար 25): Սեն շատ ծա-. վնասում Ոսկեբզեզները ռատեսակների, մեր պայմաններում բոլորից շատ դեղձենուն, ծիրանննունչ

ավելինեղ: Թրթուրնունի լավ զարօրգաններ, ճատկապեռ բերանի դացած

անոտ,

սպիտակ գույնի, գլոխը կուրծքը լայնացած, իսկ փորի ծայրը

ն

են

ոտ-

են

են

ծա-

անվել բարակ, եկ

Նկ.

թ:

նե

25.

Տաք

ԿԻՆ

Ոսկեբզեզիթոթուշը:

ՊԲՋԺ

Բզեվ-

որոր» Հ

"5

62`

սանտ.

մինչն է խորությամբ. Մեկ գ բզեզը կարող դնել

են 5--10 ծառի արմատավզիկի 27:ՐՀԸ նրանքձվադրում ն այլ մեջ Հողի տեղերում 2--4,5 շառավիղով՝ ւանտիմփետը

`

անվեսեռական

տարեկանճյուղերի կեղններով տերնհակոթուններով: են սնվում օրվա ն ներն ավելի ակտիվ ինտենսիվ երկրորդ ժամանակ Որոշ կեսին` տաք արնոտ ն պարղ օրերին: օըէ նրանց Հեւռո ճուլիսին Հասունանում Լուց Հետո ձվաղբել: սկսում են դանները ն բեղմնավորվելուց

են

ռի սաղարթըն սկսում

բարձրանում

Ձմեռող

(8

շուրջը: արմատավոզիկների

վնաս

բզեղները գարնանը՝ մայիսին

տակ կամ

նրանքլուրջ

Ոսնան տնկարաններին: պատճառում ոնվում են ծառերի բոլոր օրդաննեքրթուրները կեբզեզների բնով,ճյուղերով, տեըով՝ արմատներով,արմատավղիկով, են բզեզները ն այլն: Ձմեռում տերններով բնակոթուններով, ծառի սաղարքի տակ, Հողի ճեղբերում, թափված տերեների

Նկ.

24):

լինում թրթուրները Ուկեբղեզի

Հինդ Հատվածանի(անս նկար բերի թաթիկները

թելաձե բեղիկները Բղեզների չ դառնում: սրածայր հնչ

Զվերըդնում

են

ժե ձդձղված է, այն տ 10--12 օրից Ճետո ձվից դուրս ծառի արմատավզիկներիմուս դտ նում նրանը մեջ: Հետագայումկրծ արմատիմեջ ն իր ճետնից բացած ա մեծ մասը լի թեփով:Թրթուրների չուրջը դանվող արմատներիմէնջ:Թ է երկու սեզոն, երկու անդամ նրա ձու:

ձու

որը

տնում

է մինչն ճուլիս ա

ու

ղնել, ինչպես վերը ասացինք ծ ֆը՝ Հողի ճեղքերում: Այսպիսով,ն է երեք տարի, որից երկու տարին ստադիայոսի,իսկ մեկ տարին՝ բզե Դեղձենու ոսկեբղզեղիզարգա սն ոսկեբզեզի զարգացման ցիկլին Ձյամբ, որ նա ձվադրումը կատար ղերի ն բնի վրա ձվերից դուրս են դեղձենու տարբեր մասերով: Հա միջոցառումներ Պայքարի նել պտղատու ծառերի, ճատկապես վրա: Ադրոկանոններով նախատե կել միջշարքային տարածությու

լով,

վզիկի ն արմատի մեջ: Հարսնյա բարձրանումեն ճողի երեսին մուտ արմատավզիկիկամ արմատների լայն դծված անցքերում: Հարսնյա մեկ ամիս, որից ճետո դուրս են գդալը ներիս մաասայական դուրս սկզբներին:նրիտասարդ բզեղն սկզբում դեռ լրիվ ճասունացածչեն էլ նրանք ակտիվ սնվում են՝ բար րի կեղնով, տերնակոքով ն այլն: Բ աշուն, որից ճետո նրանք մտնում Հաջորդտարին՝դարնանը մարո-ա բանում են ծառի սաղարթը ն սնվո

դությունը շատ

Ֆ00--300

տնկիները ճանելիս խնամբով պետք է ստուդել նրանց արմատներն ուան ոսկերզեզի քրքուրներով վարակվածանկինեն այրել: բը խոտանել լ Դեղձենու ոսկեբղեզի թրթուրներով վարակվածություն Համար, սլետք է խնամքով ատուդել կորիզաՀայտարերելու

ն Աշնանը զարնանը ւտնկարաններում կորիզավորների

մնացորդներ:

այնպես պատրաստել, որ շատ ջուր կոսոակվի, այգին Հաճախակի չրել, սիստեմատիկպայքար կազմակերպել մոլախոտերի դնեմ, ծառերը պարարտացնել ազոտական ն այլ պարարտանյութերով:կիրառելնան այն բոլոր միջոցառումները, որոնք կնպաստեն ծառերի լավաղույն զարգացմանը: Սովորաբար նորմալ ն ուժել զարգացող ծառերը ավելի են նե տուժում Քիչ վարակվում ոսկերդեզներից: Մառերիբների ե գլխավոր ճյուղերի վրա նրբեք չպետք է քողնել կիսապոկ կեղններ,ջարդված ճյուղեր, Փոռաշվեր, փակ տնկարաններում ժամանակին պետք է ճեռացնել տնկիների բքակները»չքույլ չտալ, որ նրա շուրջը ճեղքեր ն վերքեր առաջանան: Բթակների կտրած տեղերը ն վերքերը ծածկել այգու մածիկով: ի երիտասարդ այդիներոսի, ինչպես նան Տնկարաններում ոսկերզեղի ձվադրման շրջանոսի, ծառերի արմատավզիկի շուրջը «եբսաքլորան չաղ տալ ն փոցիւնլով խառնել ճողինո Բզեզների թռիչքի ժամանակ ծռերը սլետք է վոշուել կամ սրսկել արսենաս կալցիումի ԴԴՏ-ի, կամ ճեբսաթլորանի, կամ տիոֆոսի 5000 կոնցենտրատի 0,270-ի լուծույթով, կոս տիոֆոսի 100 դուստով։ կատարել բվեզների մեխանիխիկական Հավաք, ճատկապես առավոսյան ժամերին: ն այգիներում, Այն ոնկարաններու որտեղ ուժեղ են Էէ ճողը մասերը, կարելի վարակված ծասերի ստորեկրյա հ այլ ախտաճանել պարադիքլոր բենդոլով, դիքլորեթքանով ֆումիդատներով: Այդումկորել, արժատախիլանել նե այգուց Հեռացնել չորացած կամ կիսաչոր ծառերը, կորել չորացած ճյուղերը ե կ անմիջապես օդտադործել որսլես վառելիք: Այդու շուրջը ն այլ այգում չպետք է թողնել կտրած ծառեր, շինափայտ օքո եկին ույն եր»մ,

սի ալդալի

խբաո

տն

նին ել

վարակվու

Հե

ճանած

ը

ո

ԲԱՌԵՐԻ

են,

/

ԵՈԳՒՆ

րի

աե

:

ԿԵ

ռ

բարքավայրում, Սեղնակերները լինում

ն

Բրա

հչնքու, արագու կեղնակերնքրը տարա ամենից չատ մնաս են պա

կնճոռո, /Իոաքնո»,

«Ի

«Թան

:

մարի

չրր"ոտ Դո

ար:

աղեուձի

Հոատոկաթ կեղհակերները լինու

Խավուն

"

փողոատու ծառերի կեպնակե խոքրիկ բզեզներ են, որոյ իբթուր

ՊՏՂԱՏՈՒ

'

մած, խառանված տնկիները պեար

Տեզիներիմիջից ուըս

Թույլ փալոամվուծանկիելո, Թոթ փերրհրին ըսել ածիկ է ագառազ

հր

յ

ուռուցթների

դղուշությոբ ոլեւոք

ա

թրլուրը եղած անղը լինու

թուին:

Ո ԴԼՔԹՄ»աել:

ջոր

ոու

շուրջը,

դոլուեի տնկիների ամրողջ հունը,

են

մեկ կամ երկու սերունդ:

ճամար

մայիսին քսել կամ արսկել ԴԴՏ-ի Ճանպարնանը՝ (բղեզներիդուրս գալու ժամանակ), քայուղայինկոնցենտրատ

ու

դուրս տանել կամ վաղ զարնանը պետք է կտրել ն այդուց ճյուղերը: կեղնաներներովվարակված ծառերի չոր ղերծ պաճելու Ծառերի բները ն ճյուղերը կեղնակերներից

Աշնան տերհաքափիցՀեւոո Պայքաբիմիջոցառումնեոը:

ու

ղերը կարելի է Ճեշտ նշմարել կեղնի վրա սանը անցրերի դոյությամբ կամ կորիղավորների փուռ լսեժի բարակ երկար ձողիկների առկայությամբ, վարակված ծառերը սկզբում այն տղակեղնեակերներով վորությունն են թողնում, որ կարծեք նրանք ջրի պակաս են դեղնած, դզում, որովճետն տերքները լինում են Թոշնած են թափվել Ավելի ուժեղ վարակված ծառեր» որոնք սկսում կատ նրանց ճյուղերը չորանում են, որովճետն ծառի կեղնի տակ փորված մայր ն քրթուրային անցբերը խսնդարոստեն սնունդ ճյութերի նորմալ շուրժոսվը, ն ծառի առանձինմասերը չոտանալով չորանում են:

վարակվածծառերը կամ նրանց ճյուկեղնակերներով

կերները տարեկան տալիս

Անցքերի ուղղությունը տարբեր տեսակների մուռ տարբեր է լինում: Թրթուրը մի քանի անդամ կնդնի տակ մաշկաէ մինչն ճաջորդ դարումս նեղնեափոխվելուց ճետո ձմեռում

են

ծառի աննդասուը անոթները:նրանք ձմեռում են թրթուր ճասակում, ճեն կեղնի տակ: Գարնանը, մի քանի շաբաթից ճետո թրթուրը կեղզեիտակ ճարսնլակավորվում է: Հարսնյակիցդուրս եկած բզեզը մի քիչ սնվուտէ կեղնի տակ ն ուտելով անցք է բացում դեպիկեղնի երեսը: Մայիսիվերջին բղեղները դուրս դալով կեղնի վրա բեղմնավորվում են ն նորից մի ուրիշ տեղից ուտելով անցք են բաց անում ու մանում կեղնի տակ: Կեղնի տակ նրանք բաց են անուր ավելի մեծ ռոոչ, որը կոչվում է մայր անցք: Այդ խոռոչի եզրերին բվեճատ ձու է դնում, ըստ ղը 60--70 որում ձվաղրում է մեկաճետո կան ճատուի Մբ քանի օրից ձվերից դուրս են դալի» նրքուրները ն ուտելով շարժվում են տարբերուղղությամբ, ե նրանցից լուրաքանչյուրը առանձին անցք է բաց անոսի: տուի

ԲՆԱՓԱՅՏԱԿԵՐ

ԹԻ

այգ

ժա ծառերի վնա

Ի

փվ :

բար թեերի

են

ա

վր

տո

"

Սեն

երի թոչուի

ենչ

իրենց սպատրաստած

թրթուրներըճ ճատու բոժոժնէ

ա

Վնասված Ճյուղե

տարում երկրորդ

անցրերը:

փանցոսք է դեպի ներո: երկրորդ չոար Խավարճյուղերին, բակ Հետագայու Ծի բնի մեջ 6- 2 սմ երկար անցթերե բաց անում ի իրենց

է ճյուղի`

բարակ ճյուղ դոր ։

կարողէ դնելմինչե

Թրքուրըուտելով մոնուք

րում:

ձու

մազին, ձիշերները, Բեղմնավոր դնում

կան բազժաքիվ ան կե կետի մեջ կա մեկ ԹինոներիԹռիչքը թեղի Լ ուն

մբա մարմնի

Թրքուրը դեղնա-սպիտ

բությունը 50. 35 մմ-ի (եկ. 5),

է` ապիտակ կապտագույն

աատնտակենր մեջբի վրա կան բազմաթի

Փայտակերը վնասոսի է նձոր Թիթեռըապի Թեերի ն չ

«րողատու

դետ: Հորացաժծառերը կարել |

ԱՐ ունների

(

Բոզված բուխ նորմալ զարգացման Մարի ազրոկանոնովնախատ (իրառ քո պլեքս միջոցառումներ

Ծեր ծառերը հրիտասար ճյուղերը ճեռացնելու,ւլա

ջրայինռուս Քայուղային էմուլսիայով,

կամ արսկել ԴԴՏԳոր

5--քրքուրը,

Նկ.

27.

5--վնասված յուղերը:

ԲնափայտակհՀր-

3--Հարանյակը, 4--թիթեոը,

այգուց

կտրել

բոզ-

Հեռացնել թրթուրներով

Տ

մոցնել

'

ն

ու

ճյուլերը: վարակված քունա2. Թրթուրներիբացած անցքերը դիքլորէքանով ն փայտով վերջինովթրջել բամբակը է Համար սլեթ "ՐՂ վորելու ժե կ եկան թաց կավով ծեփել:Տար րա անցքերիԺեջ

բոջների բացվելը

կ

1. Գարնանը մինչն միչոցառումնեոը: Պայքա՞ի

վնասվում,

հրբնմն ծառը խիստ, հերի շասցրած վնասի պատճառով, է գալիս: ն շարքից դուրս

1--Վուն,

Է

ՓԱ

է 9 սմ:

ԱՆԴՐԿՈՎԿԱՍՅԱՆ ՄԱ

դուրս

ճետո

է զ դուրս սնվել ճողումբույսերի ցորդներո բույսերի մնացորդ նվելճողուժ

ծրկուչաբաքից

մայիսյանբզեզը: Մայիսյանբզեզ Քզեղներըթռիչքը կատարու էն մ ման մ արփարյա բզեզը ինքը ճապուն ճառում: Բղեզը բեղմնավորվ

այն էլ ոչ ճնռու չոարածությու վուի է ճուլիս ամսին, դիա ճամ նում են Հուլիսյան բզեզ: Մարմ

Անդրկուրլասյան մարմարյա

հածված է ծիրանճասուկ անունո

Անդրկովկասյան մարմարյա

(տես նկ. 2):

Թրթուրը վնասում)է պտղատու տնկիների ալոի սոնկարանների

տաթորանբը

շպրտում Թրթուրներիցանդուրեկան Ճուտ է տնում է երկու տարի: Սիա դեմ նույնն են ինչ որ նախորդինն էր

են

էգ քիքեռը ձվադրումէ խմբ քանչլյուրում), նա կարող է դնել ունեն վ եկած թրթուրները դուրս խմբերով: Հետագայում թրթուրն շարժվում են տարբեր ուղղությա

նուտ

ա

թի Գարշաճոտփայտաճատի Ժեծ ավելի տակերին, միայն

ԳԱՐՇԱՀՈՏ

անդամ ծառերը սլետք է ստուղել Գար ների դեմ կրկնել պայքարը: չառաջանա փչակներ որ այնպես,

տնում ե է ճինդ տարի, տարիներում Ջորրորդ ճինգերորդ են լավ թրթուրները շատ մեծանում (5--Ն սմ), ունենում զարգացած բերանի օրդաւններն սնվում են միայն տնկիների ծառերի արմատներով: ԽԻրքուրները աղաճությաւբ ուսու ու

Բղեղներիթռիչքի միջոցառումնե»ը: Վայքաշի նե

այգիները, երիտասարդ

տնկարաններբ

ժամանակ նրանց սաճմա-

ճակից ախոաուոներն լիիուտները փոշոտել ճեքսաբլորանի կգ, կամ սրսկել ճեքսմոշով՝Ճեկտարին 25--30 կուժ ԴԴՏ-ի ու

ռբյոլոոնի 40կ-ային ջրային սուսպենդիաւ Ռրթուրներիղեմ պայքարելու ճամար վարակված օջախՀողըմոցնել 2500-անոց երսաքլորանի ֆոռսֆորիՖելո շճետնլրալնորժուներով՝ ոի իտոնուլոււ--Կիոշի յ. կգ 2540-անոց ՃճեքաաքյոՍրաճողերու՝ 100--125 կգ 1Հ00-անոց ճեքասքլորանի կայ 200--250 հանի դուսու, դուստր` ֆոսֆորիտի փոշու 2շեու: 80--100 2. կգ կավաչճողերում սզետը է օդտագործել ս

2500 կամ 160--200 կգ 124 9-ային ճեքռաթլորանի դուստ, ֆոսֆորի տի փոշու Հեչո խաոնուծ: 25 0ք-անոց կամ 503. վերպնել կգ Ավաղզաճողում 109--120 դուստ՝ ֆոսֆորիոխ կգ 1240-անոց Հեքսաքթլորանի ՀԿիսշուճետ խառնած: Փոշին պանկայլիէ Հողի մեջ մոցնել փող դարնանը կատ կիլառել այն դեպքում, երբ աշնանը: Քիմիական պայքար ուրաքանչ յուր քուռակուսի մետրի վրա դսոնվումին 2--ծ փոշին վարելի է ճողը հոցնել Հեքոությորանի թրթուրներ, Հանքային ոլորարուսնյութերի Հետ միասին: 7. կներին ոչնչացնելու Ճամուր, ճունիա ամսում Հարսնյա կատարել միչշարքային տարածությունների կուլոխվացիա չրել: ն

Հողի ժշակման ժամանակ ճավաքել թրքուրները

ն

ոշնչացնել:

Տեր Նկ.

28. Ի

ՆԻՎարանը տարե»,

Անդրկովկասյան

5--քրքուրի

մաբմառյա

բզեզը.

վերջին ճատվածր:

չով (կրծելով) տնկիների երիտասարդ ծառերի արմատ ներն ու արմատավզիկը չորացնում են նրանց: Հինդերորդ ոարոսի ԹրթուրըՀունիս ամսոսի Ճճողիմակերեսի մուռ Ճարանլամուվորվու: է ն ֆեկ ամսից ճետո դուրս են գալիս նոր սերնդի բզեղներըը ու

ԿՐԾՈՂՆԵՐ

Աշնանը ն ձմեռվա ընթացքոմ հրիտասարդ պտղատու վնաս են պատճառում ձառերին տնլարաններին մեծ կրծողները: Այդու կրծող վնասատուներիցաչքի են ընկնոսԻ՝ կարճապոչդաշտամկները,ջրային առնետը ն նապասատակնեերբեմն ոլողատուայլիներն են ժանում նան ամտտաու

հր:

առմկները:

մեծ Կրծոզները

|

վնաս

են

սրան

առում

ճատկապես այն

այգիներին, որոնք ավելի շատ են վարակված ժոլախոտերով կամ նրա շրջապատի ճողամասերը ծածկված են փոլախուով: Հանդիսանում են մկների չոսզմացման օճաղխՄոլյախոտերը ու հեր նրանց դրսից դրավելու Հրապուրիչ նպատոավոր վայրեր: Մվնանման կրծողներըպտղատու ծառերին վնաս են նան պատճառում ձմոանը՝ ձյան տակից: Կրծողներըպտղածառերին վնասում են հանց բնի հ ճյուղերի կեղել կերծելու միջոցով:Այ դեքում, երբ նրանք երիտասարդ բույսի բնի կեղեր կրծում են օղակաձն, ծառը չորանում է: ինչոլես նան ջրային առնեոնեսը, կարող նապաստակները, են կրծել ու չսլւսցնել ավելի 7նծաճասակ ծառեր: Լինում են դեպքեր, որ կրծողները ոչնչացնում են ճաղարավոր ծրխուքարդ ծառն /ոնկիներ: ու

ոու

ո:

1. Ագր միջոցառումները: Պայքարի

ե

նրա

շրչջոռդոռոո

մաքուր պաճել փայավուրերից: Հ. Այդու շուրջը կամ նրա փուտ դանվող տեղերը չպետք | դիզել խոտ, ծղոտ, լարման ն նման հյուքեր: 3. Աշնանըալու իջշարբույին տարածությունները:պեուք է վարել ն ջրեր 4. Սշնանըն վաղ դարնանը թունավորած դրավչանչութիզտնվող րով պայքար կուղմակերղպելալղում հ հրա չուրջը պատրառունը Թունավոր զլոսվչանլրոթիր Հողամասերում '

Հետխյալ դեղատումսով՝

սերժ--500 ղրա. արնածոաղկիոնրմ զրամ, արհածաղեի կամ բամբակի լուղ--Տ0 դրուի, աինկ-ֆոսֆիդ--50 գրամ: պետք է խառնել վերցրած ճոսոխկիճն. Սկզբուժ լուղբ ճետո լդնել պինկ-ֆոսֆիդի փոշին ու խառնել այնքան որից Ճոավասարծածկեն աե մինչն բոլոր Հասոիննինրը փոշով։ Շատ լավ կլինը։ որ դրավչանյուրն դրվես խողովակ: բթ ների մեջ, որոնթ կարելի է պատրաստել չթրջվող նլութերիս վարսակի

ն

դարու

է, որ խողովակները լինլուցերիը): ծձանկալի սմ երկարությամբ, 5--ն Թո,լայնությունը: նավորված դրավչանյչութը Մեջ դնելով թունախողովակների վորուսհիցապաճովում ենք անասուններին հ թոչուններին:

(ռոլից նեն

ն այլ

25--50

սմ

Մել ճեկտար տնկաբանի կափ երիտասարդ այզու ճախողովակ: Ամիոր երկու անդա դար պաճանչվումէ 90 պետք է ատուղել խողովակները, երե դգրավչանյութըմկները նորը: Ձյունը գալու նախօրյակին կերել են պետքէ ավելացնել է անճրաժեյշտ ժածկել առվուրոի, երեքնուկի խողովակները կամ կորնգանիքարմ մաքուր խոտով ի թուտը փոշոտել կալցիումի արսենատով, կամիկալցիումի արսենիոով, կամ սիլիկոֆոորային նատրիումով, լուրաքանչյուր մեկ նկիլոգլում 50 պրամթույն: Գարնանը պետք է Հաղաբել մնացած խԽոտին՝ ն սալրել: Մկներովւարածված՝ թունավոր օջախներում, ոռը է աալ ձեռքով, շաղ ճատիկները արհլի դրսվչանյութերը՝ քառակուսի Իետրի վրա բնկնի ոյն Հաշվով, որ լուրուքանչուր 138--15 կարելի է դնել նահ Հատիկ: Թունավորդրավչանյութը ուբնում 4--Տ մկների ղործող բների մեջ, վուրարանչյուր նան է կայսիկ: Դաշտամկների դիմի կարելի սսյքարել ցիո արսենիտով, յուրաքանչյուր գործող բնի մեջ լցնելով մկների մեկ դրամ լքունավոր վոշի։ Թուլնը լցնհլուց ճետո է երնալու ավաղամկներ ծածկել: Այզիներում բունը չպետք դեռղքում, նրանը ղեմ պետք է պայքարել ցինկֆոսֆի ոով թունավորած ճատիկներով, լուրաքանչյուր գործող բնի եչ ղնելով

5--2

ճառտիկ:

Ինչպեսպաշտպանելծառեր կոծողներից: Պղատոս

ծառերը կրծողներից պաշտպանելու Համար, աշնանը մենչի ձյան դալը, նրանց բներին ղեոջ է կապել վուշ, հեղեղն,լուբառիչեր հ այն կամ թի չէ ծառի բնին ն գլխավոր ճյուղերին քսել տարբեր նլութեր (ղոմաղբ, կավ, գոմաղբ կրի ճետ, հն կանիֆոլ հ այլն): Արտադրական այն փորձերը ցույց տվել, որ եե ծառերի բնին ժսոիանակին քսեն ներբոճիշլու շյսդախմելվց սրեչ մեկը, առա կրծողնեիը այլես չեն կարող վնասելկուժ շատ քիչ կվնասեն: Առաջարկվումէ քսուկ պատրասաելճեւտնյոլ ըտղադրուԹյամբ՝ 7. Վերցնել մեկ լիտր դենատուր-սպիրտ ե ծ00 գրամ կանիֆոլ։ նանիֆոլըբացել սպիրտի մեջ ն ըսել ծառերի բնին 50 սմ կուտմինչեծաոի ճլուղուվորման տեղը: բարձրությամբ: Այս բաղադրությունը Թունավոր չէ, այլ վանող է ա

է խառնել,

:

աղա

0.-

ուինձի

լուծույթ,

ր

՛

Վ

Այդ նյումերը պատրաստելիս

է

րյո

ն

ԷՐ

ու

|

սլետք է վպործադրելիս շատ զզույշ լինել, որովշետն դրանք վերին աստիճանի թունավոր նյութեր են, անվզդուշությանդեպքում կարող են թունավորվել նրա ճետ գործ ունեցողները: Փոքր երեխաներին, ղի ն կրծքի երեխա ունեցող կանանց չի թույլատրվում այդ գործին մասնակցել:

բնխն:

ու

ու

վերցնել մեկ լիտր ջուրն տ ղրամ սոսինձի չոր փոշի այն մինչե սոսինձի տաց վելը: եռացնել 4. Ծառերիբնին հ դլլոավոր ճյուղերին կարելի է քոնլ Մի է որեէ թույնի Հետ կավաճողի ե դոմաղբի շաղախ, որը պետք է պատրաստել ճետեիլալձնով՝ տ) վերցնել700 դրամ կավաճող ե 950 դրամ գոմողը' նրա ետ խառնել 300 դրում դալցիում արաննիա, կամ ն առա Հեռա 300 դիա ւբ 7247 նրոս 0 «անո Փոժբքլոր անի դուստ նել 400--500 լավ խոռվրա բարակ շիթով լցնել 4/ դրում ջուր նել, ստացված շաղախը նույն օրըբ պետք է քսել ծառերի

է

Ա տան թ ԻԻ

յիալտի

սինձի 540 Հ«անոքլուծուլի պատրաստելու ճամար պետք

'

Կանո

3.

նոր քսել: Մել կիլոգրամ չոր կավի փոշի ն 100 զրամ ցինկ-ֆոսֆիդ, սկզբումցինկֆոսֆիղը լավ խառնել կավի փոշու ճետ,

պեք

Մեկ լիտր դենատուրսպիրտ, 800 դրում կանիֆոլ ն 150 դրամ ցինկ-ֆոսֆիղ։ մա թունավոր բաղադրություն Է Սկզբում կանիֆոլը բացել սպիրտի մեջ ե ապա ավելացնել ցինկ-ֆոսֆիդը: Ծառերիբնին թսելու ժամանակ անընդճատ 2.

Նէ

է

"

տնտ

ՆԱ

Թ:

լ:

'

մ րո

են

,

ւի

աթ աապ

Բրոագրենք

յո

ն

աղդրու

փա

սւչուկուն բ

ու

վնասատուներից ճիվ ունակություն (իմունիտետ): են վերաբերուԲ՝ Ֆերին

ծեն

խեն նլունց

դարդա ճեվանդությունների

ոլետք է աննպաստ պայմա

ժանըոեվ մլաժառհանա

Խեր, որոնք առաջին Հերթի հավ աճմանն ու զարդացմ

են

Պայքարի ագոոտե պոսի կիրոււոսի

Լ,

ժտռանձին,որոնբ կիրառվու յոոսնելրի դեմ:

հոս): ո

:

ոչւնչաղնել փոասասուներին ա Հեչացո նն ժեկը սիլուսին Հաջ

ռում

ե

Փառհրի

նասատուների դե փրչոջառումը: Սակայնմիա որնք Հնարավորչի ոչնչ տորը Է ասսթայական բ աղմաց ո էլ մօր երկրի առաջավոր ս քր սլողառու այգում եղծ

կամ

լա

ԱծԻԷՍՐԻ

ԺԱՌԵՐԻ

աւլգին ամար Հո ՀԱԻ ա խիիո: : Աաթա Քյոնից դոն սուխյա ,

ՏՈՒ ԳՏՂԱՏՈԼ

հ

ճողի

նախապատլավագույն

"

ու

ու

ու

ու

ու

ճամար: բատտուսմիը այդու 3. Տվյալվայրի ճամար սորտերի այնպիսի ընտրությունը, որոնք ավելի դիմացկուն են ճիվանդությունների վնասատուների նկատմամբ ն Համապատասխանումեն ճողային կլիմայական պայմաններին: 4. Այգին տնկելուց ճետոյ նորասոունկ ծառերի նկուտժամանակին չրելը, սլափաբ Ճճողատարխնամք անելը, րարտացնելը, մոլախոտերի դեմ պայքարելը, միջշարքային կանոնավորմշակումը ն այլն: տարածությունների 11. Պայքաողի մեթոդը: 1. Աշնանըտերնամեխանիկական ճետո ծառերի վրայից ճավաբել բները, ձմեռող վնա-. Քավից ոչնչացնել: սատուների ճետ վիասին Հ. Ծառերի վրայից ճավաքել ճիվանդ պտուղները, միջատների ձվակուլտերը, կտրել վարակվածն չորացած ճյուղերը այրել: ժա3. Այդին պաճել բարձր սանիտարականվիճայոմ՝ ն մանակին ճավաբել թափած պտուղները, տերնխերը այդուց դուրս տանել: Սառերիբները մաքրել չոր կիսամեռ կեղեներից ու փչակայրել: Բուժելծառերի վրա առաջացած վերքերն ները: Այգումն նրա չուրջը չվզաճել վառելափայտ, չորացած ճյուղերի կուրտեր, շինանյութ ն այլ փնացորդներ: 4. Երկարակնճիթ "բզեզները ոչնչացնել (խնձորենու ծաղկակերբուղարկա, կազաբկա, բալենու երկարակնճիթ ի վրա վաղ դարնանը (ինչն բողայլն) ծառերը սավանների ե բոջները բացվելը ծաղկելուցճետո) Թափ տալու միջոցով (անս նկար 29): Ծառերի թափ տալը պետք է կատարել առավոտյան, 10-11 ջերմու մինչե օղիջերմուցյունըէ լինում բարձրանալը: երբբղեզները ծառը քավ տալիս թյունը 10-ից բարձր թոչում են: Թամիտալու ճարմարանբներիծայրը պետք է փաթաել շորով, որպեսզի ծառերի ճյուղերի կեղեր չթերծվի(Վեր-

ոչնչացումը վնասատուների

տու

Պողատու այգու տեղի, դիրքի ճիշտ ընտրությունը. սորտերիխելացի դասավորումըտվյալտեղամասոսի,պողածառերի շարքերի ուղղությունը, ճեռավորությունըն այլն: շ. Մինչե այգին տնկելը տվլալ Հողամասումտարածված

1.

տ.

ու

չէլք

զլխավոր

,

վրա

Որսող զոտինե գոսսիներ::

ն

Մ ավանի ն

Ծառերի բնին

ոնի)

ի) ոչնչացնել:

ու.

չառաչաց

ն

Վ.

Կ

«ՍԱ

29.

Մառեւի թափ տալը շոբից պ

Վ

ԿԽ չեն ՀՄՎ. Գ/

ծ

Խակով՝

հավացվաժքրքուրներին, Հար «Հնչացնել։ Վերջին ժամանակնե «որան» որսող գոտիներ, որը երե ոչնչացնոսի է իր վիա ճավաքված «ան» որսոլ դոտիները պետք է

Նկ.

ՀՏՐ ՀՏՀ ն.

'

եր

ճյուղերը չոր-կիսապոկ Պողատու խաքընլուց «նոու է կալել զայլուանը ն այն թողնե գողոաթոան չյուր 2--10 օրր մեկ ան

չին պարկերի յ, փաթեթա-սոաշ ուլընւ: Որսող գոտիները ծառերի

որմոզ

Քել

քեր

ն

ա) Մետաղյա ամանի մեջ լցնել 2 նդաղ տաքացնել, ե թույլ կրակի վրա դանդաղ տ.

ա

մաս

Անան վրա

ոիայան Ցի

դիզելային յուղ մեջմեջ տաքացած ծ յուլի

մաս

յուլի

որի: Կն ւմ

Չ,5

արարի աաաարգո բրի

լավ խառնել: Ստացածբաղադրությունները պետք է քսել որսող դոտու ճամար պատրաստածթղթերին: Մեկ որսող զուռուն անճրաժեշտ է քսել 25 դրամ պատրաստի խառնուրդ բ) «Ինքնասպան»որսող դուռի կարելի է պատրաստել նան բետանաֆաւոլից ն սոլլարի լուղից, դրա ճամար ղետք է վերցնել Չ մաս սոլյարի յուղ ն մեկ մաս բետանաֆտոլ: Բելուծել տաք յուղի մեջ, որի ընքացրում անընդչ տանաֆատոլը ճատ պետք է որից Ճեւռո բքահլորսող դոտու ճամար խառնել, տած թղթերին 15--20 սանտիմետր լալնությամբ: ալաորա դ) «Ինքնասպան»դոտիներ պասորաստումեն նան տիոֆոսի պրեպարատից: Գոտու ճամար պատրաստած թղթերը ներծծեցնում են թույնի Չ--ՅՑկ լուծույթով: Որսող գոտիները պետք է կապել ժմեծաճասակպտղաբերող ծառերի բնից ն դլխավոր ճյուղերից: Գոտիներըպետք սմ է կապել բնի վրա (ճողից 30--50 բարձրության վրա) հ դլաավոր ճյուղերի ճիմքոսի: Որսող ղոտիներըծառերի վրա անճրաժեշա է կապել, միայն դրանք ստվերուս տեղում լավ չորացնելուց Ճճեւտո, որպեսղի նրանց վրա քսած քունավոր նյութերը ծառի բնի վրա չափվեն: Որսող գոտիները պետք է ու

ծառերի բնին՝ ճյուղերը լավ մաքրելուց փասպլել ճարթեցնեՃետո: Գոտիներըծառի բնին կապել ամուր թելով (տնս լուց նկար 30): 6. Վաղ գարնանը ծառերի բնին ն գլխավոր ճյուղերին սոսինձով քսած որսորդ պետք է կարել էնտոմոլոգիական գոտիներ: Սոսինձը թղթի վրա քաում են 20 սմ լայնությամբ ն այդ Հեւոթ դուռին կարում հն ծառի բունը լավ մաքրելուց ու

միայն: 2.

|

Մեխանիկական պայքարին է վերաբերում տարբեր ձներով միջատներին բոնելը, ճավաբելը ն ոչնչացնելը: մեթոդը: Այս մերոդով վնասաՊայքարիբիոլոգիական տու կենդանիներինոչնչացնում են իրենց բնական պարազիտ-Հ

՛8

մ միջոցով: կան ի իջատների նե ե դասին գիշատիչների տեսակի միջատներ),որոնք պարազիտում են չատ ապրատկանող կամ այն վնասատուին (տրիխոդրամմա,աֆելինուս, տեալս Լենոմուս) կամ անմիջապես խժռում վնասատուներին(ղատիկները,բզղան ճանճերի թրթուրները ն այլն): Դիտումները

ների

ցույց

ե

են

Կա

տվել,

որ

զատիկի մեկ

բզեզը

կամ

նրա թրթուրը

օրեկան 200-ից ավելի լվիճ է ուտում, մի ուրիշ տեսակը տիէ ոչնչացնում ն այլն: Պարազիտներից աֆելինուսը շատ երին ա

Նկ.

30.

ՈՐսողգոտիներըե նբանց կապելուձեր:

տեղերում կանխել է բրդապատ լվիճի մասսայական բաղզմացումը ն այլն: Բիոլողիական պայրարին է վերաբերում նան Հիվանդադին պրոցեսներ առաջացնող բակտերիաների օդտադործումը՝ Հատկապես դաշտային մկների դեմ, Վճռական նշանակությունունի Թոչունների օգտագործոսհր վնասակար կենդանիներինոչնչացնելու նրանց մասսայական բաղզմացումը կանխելու գործոսխ ւմ Պտղատու ծառերի քիմիական մեթողը: արադ ոչնչացման գործում վճռական նշա վնասատուների նակություն ունի պայքարի քիմիական մեթոդը: Այդ մեքոդի քիմիական նյուոր տարբեր կայանում է նրանումն, էությունը ոչնչանում են բույսերի Թերի կիրառման դեպքում, արազ վնասատուները:Այն բոլոր թույները, որոնք վնսատուներին քունավորումեն նրանց մարսողականօրգաններիցներծծվելու կամ ներքին ազդող թույմիջոցով, կոչվում են աղիքային ու

Պայքաշի

Ալդ խմբին են պատկանում փարիզյան կանաչը, կալՑիումիարսենատը ն ուրիշները:Աղիքայինթույները գորեն կրժող վնասատուների դեմ: Իսկ այն թույները, ծադրվոսի են որոնք վնասատունեիիվրա ազղդոսի նրանց մարմնի վրա Թափվելով կամ նրանց Հետ կոնտակավելով, կոչվոսքեն (օճառները, Հանաբտաքին կամ կոնտակտթույներ ազդող Սան քային յուղերը, նիկոտին, անարբազինսովֆատ ն այլն): շատ թունավոր նյութեր,որոնք վնասատու կենդանիներիվրւս ն ուտեազդու են արտաքինից կոնտակտվելու միջոցով լու դեպքում որպես աղիքային թույն (1ԴՏ Ճեքսաքլոր, բաորոնք զաղզային րիուփ քլորիդ ե այլն): հսկ այն թույները, վիճակում ներծծվում են վնասատու կենդանիներիշնչառաեն լան օրգանների մեջ ն քունավորում նրանց, կոչվում

չռ

ջուր։

ու

վերամշակումից: «ետ Հանքային յուղերը, մաքուր կամ ուրիշ նյութերի խառնված վիճավում, ջատ մեծ էֆեկտ են տալիս պաղատո. Նրոոնըկոնծառերի մի շարք վնասատուներիդետկիրաուհլիո: օվ են, վիճակում տագործվում որոնք մաքուր Թույնել ակտ եֆ դեւղբուի(մինչե ծառերի բողբոջները ովիոսրակմոան ծառերի Սովորաբար Ճունքույին յուղերը որողատու բացվելը): են որպես էմուլսիաներ: վնասատուների դեմ օգտագործվում Ւմուլավանղաս (ուղի ափենափանը կաթիլների կախվածվիՀավասարաչափմանը կալողը ճակն էք չրի մեջ: Ռրպեսզի խառնում են էմովԹիլներով սաարածվիչրի մեջ, նրա ճե ղատորներ՝այսինքն այնպիսի նյութեր, որոնք յուղի Ժանը մեծ ճետ միանալու կաթիլներին թույլ չեն տալիս միժլանց կաթիլ կազմելու: ճամար անձճրաժեշտէ լուղ, էմուլսիա պասորաաատնհլու ն էմուլգատոր էմուլսիայի ճամար Ճամքային լուղերից ե ջուր օգտագործում են սոլիարի, սոլասնսֆորմատորի,վաղելինի, Որպես էմուլդատոր լուղեր։ հլինի, դիզելային ն մեքենայի

են Պողաոոաւայգիների վնասատուներիղեմ կիրառվում Հետնյալ քիմիական նյութերը (քունավոր պրեպարատները). Հանքայինյուղեր Ն նրանցից ստացած էմովսիաներ: Հանքային լուղերը ստացվում են հավքից կամ թարածովխի

ֆումիգատնեո:

ներ

են

արյան

չորացա

են

պործարանո

այն

հուրի

խնամքով լուծել

ծ

մուր

.

կավը ալեւք Սկզբում

ն 714 մյս

Հ

յուղ,

|

կ

ամապատ

|

ա ե

շիթով ցնել Լան ուղա -վլավայինկոնցե տվախաստանալու ճամար ս ա տոկոսի կո ջ դեձարջասպի ն կրի 6040 րոտ պատրաստելուճամար անճր ձին ամաններիեջ վերցնել 2,5 Լոո 0,25 նէ:ոլղնձարջասպ,լիտր 7,5 0 25 մ գ չմարած կիր, որից Հետո

ԱՐՄ

չուր:

(հոր

Ժ.

որր ջուր: ր Ֆուղա-կավային կռնց 50. սլարունակող կոնցեն . արորաժեշտ է վերցնել կգ

Տ

Կոացմի միապադալ վոնցենա ա"

բաց

թողնել ուրիշ ամանի կայան վ 04. կ էմովախա՝ չրի տոկոսի մե րինակ, էքն ուզում ենք ստանալ 5 դրա ճամարպետք է վերց

չիաձն

այդ ն նրա

խառնուրդը լցնել մեջ վրա ավելացն լիտր խառնուրդըսրակիչի

դուկ օճառ այհուճնան

կոնցեն Է Սճառայուղային ն.

բից հմողաիաներ կարելի է պատ եղանակներով:

ժարաններոաի: Գործարանային եղ ցենարասոների բացակայութ

մեծ քանակությամբ քորգայումս պ

բատներիըց:Դրա ճամար էլ պե ղործարասյին Ճանքայուղ

ները աասցվում

ճամար խո կատլին:Էփուլսխիաւյի տապոխծելփափուկ ջուր (ճռաողջ

օգտագործում

ատկ

քողնելռանձին

մեծ

6...

ո"1

ՈՎ է,

ՒԴՏ

շփվելովմիջ Մեր արդյունարերությունը բաց

ն ապա կաքվածաճարություն

մական 7Դ5 պարունակողդոտ,

քոսի

ԴԴՏ-ն

է բազմաթիվ տ Մաճացու

ների ճամար:

«

անդ

(դիքլոոդիֆենիլ

պտուղներին:

փատրվոսն տրովճետն նրա

ոչիչացոր Լույն

-

կարբոլինեռաի, դրանըխառնելո գարնանայինի շրջ ամառայ

/շ

ալետք է վերցնել 94 լիտր ջուր ն ն Մրծ բոլինեում: քանակութ «ալիոներ» ռրսկիչի մեջ ալեաք է ան

յուղ

է

լ

չ

«Ա

է

պատրաստած Գործարանում

,

ո

ուք

լ

իր

|

հ ը րաստ

նելու

:

Ի

են

աաա

,

Սա

-

ացած մնացած

նույն

չ ջուրը:

օրը:

ա

է, ալն

սովորաբար պատրատտո

դործսրանուսի, Է խիտ, սուր Հոտով, բաց գորջ ա է 6040 անտծանր ճեղուկ, որն իր մեջ պարունակոսի ն ն մուտ 35--40090 ջուր էմուլգատոր: կարյուղ սոուսի են բ

են

են ավելացնում

Վ

ծում

են

ն

է

|

նան վաճալվիճների պսիլաներիձվերի, ինչպես ծառերը պետք է նիկների դեմ. Մինչե բողբոջների բացվելը սրսկել 6--Ց 0ը-անի էմուլսիայով: ճամար պատրաստելու 100 լխոր 64ե-անոց լոծույք

բոլիննումը

հացինալին օստադորչ Էվ լուծվում ջրի մեջ, Հիմնականում

ն:

ո փելիերկալացնում արի Մ

-

ագտագործում անտրացենայինյուղի կոնցենարատ

լուծույքը

լուք ճանալբա

ստի

են

1--2

պատրաս

կգ կոնլիտը ջուր են ն ճետ խառնում լավ կոնցենորատը լ, երբ նա դառնումէ սերի խտության, ջրով,

ոզնու

կառբոլինեում:

Պլաւտրաստած

Նո

ճա ա

ե

1--ՉՈ0-անի լուծույքըչ որը կոնցենտրատի

ոլո"աւո"լ Նի , րացնում ի

ծում

տրաոճ քանակունյամբ Համապատասխան խառնելով ագորօգտագոր դեմ Սովորաբարպտղատու ծառերիվնասատուների

ո

2.

|

ի

կամ

,

իր մեջ

պարունա

ԱԱաա

որն

ԴԴՏ-ի պրեպար դե ւլքոււր Հայզուց ոալե

ա

րա

ու

թով,

երովպայքարում

են

տնկարանն

Պողզատու այդոսի,Ճե բռարլորա

րի դեմ,

ի անտառային դաշտայինկուլԹու ինչպես նավ մորեխների ճողհ մե

մաճացուքույն է: այն

ԵՏ Հիքխաքդոբան (ճնյաարլորց տոքսիկ, բազմաթիվ տես

Հ"բագշազդող

ատ

լիտ

ճ Հոմո իու գործար

փեքակները,

շոելու

|

Հոորանի

ոնն,

այա

ԴԴՏ-իփոշի:

3.0

ն

Ծառերըարսկել ԴԴՏ-ի փո

25--30

առւսպենդիայով, այսինքն

,

|

տղատու

կոնցենտրատ մ անթայուղային ծառերի վնասատունե դոնցենարատնորից քն կո ԴԴՏ-իՀետելալպրեպարա Համար պետք իմանալ, էմուլսիա ։ատրաստելու ՝ ուլը Այգին փոշուտել պենտրասորքանի տոկոս ԴՉՏ-ի8,5 մ : պարոնա» 1: բին վ րջնելուվ ւլաճանջչվելիք ւվատրաստել տոկոսի կգ։ որր

սիայով

բաց

մեջ: Ստացված փայտյա տակառի է նոսրացնել կարելի ես նույն 50գկ-անոց կոնցենտրատը ն ցանկացածիչափով ապա նոր օգտագործել: Վաղ դարնանըպողատու ծառերի վրա հղած պսիլաների, ձվերը ու վաճանիկները երկրաչափերի լվիճների, Համար պետք է սրսկել 6--Ցզր-անի վերոճիշյալ լու 170 անի սիաներիցորեէ Ժեկով, իսկ տերեներիվրա նշված կոնցենյուղի քանակի): (բատպարունակած ճամար քանակուցյամբ պատրաստելու տրրատներիցմեֆ ախ«իդձալթ կամ սրսկիչ մեքենաները սլետք է օգտագործել տաճանիչ մեքենան:

բարձրճնշման մեջ ն ծայրաւլանակից Լցնելարսկիչի

է

լոժույքի վրա ն ապա նրան ավելացնել պղնձարջասպի նաք կիլոգրամՀանքային յուղ: Ստացված խառնուրդը

դ

որը

կգ չափով,

դոատ,

՛

սոա-

,

Սնառներ:

2--400

Հ

ջուր

ն 2--4

են

լուծույթները օղտագործում ծծող Համար պետք է վերցնել 100 լիտր արս աղրոսք Մերարդյունարբերությունը ղրա

կգ օՃաո։ օճառի ճետնյալ տեսակները՝

վնասատուներիդեմ,

Կա

"

դուստերից պատրաստած3--4կ0-անոց ջրային պենպիա(100 լիտբ չրին 38--4 կգ 1240-ային դուստ, կամ 100 լիտր ջրին 1,5--Տ կգ 25Գե-ային դուս»), շանքայուղային կոնցենտրատի2--ՅԱր-անոց լուծույթ, որի Համարվերցնում են 100 լիր ջրին 2--8 կգկոնցենտրատ: Պաղատուծառերը Ճերտաբլորանովչի կարելի փոշոտել կամ սրսկել, մանավանդ, ծաղկելու, Պետու Բերքաճավաբից 20--25 պեխոքէ դադարեցնելսրսկոսիներըոՊաղատու օր շոսո ԴԴՏ-ով ն ծեքսաքլորանով չի ծառերը ծաղկելու շրջանում կարելի վոշուտել վամ սրոկել, որպեսզիմեղուներըչվնասվեն: ԻԴՏ-ի ն Հեքսաքլորանի պրեպարատներըպետք է պաճել ստվեր ն խոնավ տեղերոսի: Տիոֆոս(Է1յտֆՓ--100):Սա ֆոսֆորա-օրգանական իաՋություն է, որն իրենից ներկայացնում է մուգ դարչնագույն, յուղանման ճնեղուկ:Տիոֆոսը մի քանի անդամ վելի թքունավոր է քան ԴԴՏ-ն ն Ճեքսաքլորանը:Տիոֆոսի պրեպարատը ոարունակում է 3040 տիոֆոս ն 2040 էմուլգատոր: ներկայումս այն լայն չափով օգտագործվոսիէ ծծող վնասատունեվաճանակիրնե տիզերի ն վաճանակիրների ը|իճների,տիզերի դեմ։ ՕՍդտաղործում բի՝ լվիճների, ե են նրա 0,05--0,100-անի էմուլսիաները, տրի պատրաս«ռելու ճամար պեոք է վերցնել 10 լիտ Ր չրի ն 5--10 գրա Մ

25-30

փոշուռելու ճամար ճեկտարին վերցնում

են` Վնասատուներիդեմի օգաազործուսի

-ային

են

ն պտղատու վնատատուների ծառերի արմատների վնաատտաւների դեմ: Արդյունաբերաթյունը բաց է քողնում Ճեքսաբլորանի՝ դուստը (ֆոսֆորխտային ալյուրի, տալկի կամ մոխրի մեչ), 25գ0-ային դուստր ե Հ0ը Հանքայուղայինկոնցենտրատը:

այդու պտղաբերող

ո

կան

այլ

պրեպա

200-300

գրամ անարբա

,

111.111.

Լ

է

թիլ

ախ

բ

օ

Հ

.

ն ն անգույն

դուստրը

հոթոի ՄԵթի միտ

ադոր:

կամ

,

չվ

ան

ոտով թունավոր ճեղուկ է: Օգ տիզերից վարակազերծելուՀամ

-

լ

նիկուղին սուլֆատ:

ան

գործել պաղատու ծառերի ծծող տին սովֆատիցր պատրաստում մար պետք վերցնել 95 մաս Հ

«որ

4040-ը Թույն է (նիկոտինէ), ո լոժույթների ն դուստի ձնով: ճետելալձեով՝ վերցնել 100 լի կոտին սուլֆատն 400 գրամ օ ճանգածկիր: նիկոտինաուլֆա

ունեցող խիո Հեղուկ տոեսք է, ծարանում այն ստանոսի են ծ

այլ ծծող վնասատ Նիկոտինսուլֆատ: Սա մո

(վիճներին

չոր փոշի ն 2 մաս ւվեսք է պատրաստել օգտագո

Հանգած կրի

որը Անաբադուստ, իրենի

Անաբաղինսուլֆատիցպատրա

ջուր,

ղուկ է, որն իր մեջ պարունակ լուծվում է: Այս թույնը զործա դեմ, օղատագործվում է 0,3-0,3 օճառի ճետ միտաին,ըստ որու

սուլֆատ: Անաբազին Մո

էմուլսիաներ ն

տնտեսական օճառ, կոշտ Ռճառներըօգտագործվում

որը

աո" Մուգ գույնի դական

կանաչ օճառ

մանր, վառ կանաչ դույնի փոչի Պաղա-

այդին սրսկելու ճամար պետք

է վերցնե

նրա 0,1--

,

հ

անաբաղզին սովֆատների

կալցիումիարսենասորկարելի է օգոուսգործելնան

Հետ

բոր-

Մուգ գորշ գույն ունի, մետաղականփայՑինկ-ֆոսֆիտ: լով, ֆոսֆիտ ջրածնի ճոտով փոշի է, որը պարունակում է 15--2400 ֆոսֆոլրո րի մեջ չի լուծվում, ունի թունավորելու բարձր ունակություն: Լայնչափով օգտագործվում է մկնանժան կրծողներիդեր որալքարելու Համար՝դրավչանյութեբին խառնելու միջոցով: Կալցիում պոլիսովֆիդ:։ Սա Հիմնականուի պետք է պասորաատելտեղերոստ կրի ն ծծմբի ջրային խառնուրդը

միասին:

դոլան ճեղուկի, նիկոտին

ճառս

Գրավչանյութերըքունավորելիս կգ դրավչանյութի Հ00--300 է վերցնել Համար դրամ կալցիուիի արսեչպետք

արսենատ: Սպիտակ մանր փոշի է, օգտակալցիումի զործվոսք է որպես փոշի, սուպենդիա ն գրավչանյութերը թունավորելու Համար: Մեկ ճեկտար այգին փոշոտելու ճամար անձրաժեշտ է 8--19 կզ փոշի կամ 800--1000 չիր 0,3--0,400-անոց ջրամին տուսենդիա (100 Լիտր ջրին 300--400 գրամ կալցիում արսենատ ն 600--800 դրափ թարմ ճանգած կիր):

ջուր,

ճանդցնել, որից ճետո ավելացնել կոտացվի կրակաթ, իսկ մի ուրիշ ամանի մեջ բիչ ջրով բացել փարիզյանկանաչը, որից ճետո կրակաթը լցնել փարիզյան կանաչի սոապենզիայի վրա ու լավ առնել: Փարի կանաչը կարելի է օգտագործել նան բորդոյան ճեղուզյան ճետ կի միասին: Փարիզյանկանաչի պոսպենզիայով պայքարում նենքպտղատու ծառերի կրծող վնասատուների դեմ:

է առանձին ամանի մեջ

0,2ն0-անոցջրային սուսպենզիան ավելացնել կրկնակի քանակությամբկիր (100 լիտր ջուր, 100--Չ00 դրա փրորիզյան կանաչ ե. 200-. 400 գրամ չճանչած կիր), Սկզբումկի պեաք

տու

է, չրի մեջ չի լուծվում ն առաջացնում է սուսպենդիա:

ծատ Փառիզյան կանաչ:

:

ԱՂԻՔԱՑԻՆ ԹՈՒՑՆԵՐ

մառ

չճանդած

ԳՈՐԾԱԴ

նակ

մեծ

ծառերըսրսկ նողատու

նշանակություն ունի լ նուրդի ծախաժաննորմույի ճիշտ այզի որսկելու տար ապտողաբերող 400--500 լիտր ճեղուկ բուժանյու կումը շատ չնչին արդյունք է տա նյուք ծախսելովծառերի տերն տասն է ծածկվումլուծույթով: Վ, որ այն տերե Հասկանալի ելյութչի թափվել, նրա վրա նատած ուտւուուն Ուրեմո Հի քունավորվի։ յու է ժամանակպետք օգտագործ Հնարավորլինի բոլոր բույսերի տած ծածկել մանրըկաթիլն թույնի

5.

Քիմիական մեթոդով վնա Ժամանակվճռականնշանակությ ների Ճիշտ ընտրությունը: երբեմ սրակելը խիատ իջեցնում է շուտ օրինակ, եթե խնձորենու ցեցի դե քուլներով այն ժամանակ, երբ ն բեների մեջ են, պարզ է, որ արդ դեղձենու տերնային լվիճների դ ուշացվում է ն նրանք մտած են լ մեչ, դարձյալ արդյունք չի ատա կազմակերպում են ա պայքարը ծառերի վրայից դաղ ալողաաոու դաշտային կովսոուրաներիվրա: ոչ մի արժեքր չի ունենա ն էֆեկտ 1.

ԲՈՒԺԱՆՅՈՒԹԵՐԻ

բոչներիբացվելը:

Ճ

ջուր): Պողատուայլի դեմ պայքարելու ճամար պետք լուծույթը, որը անճր տությամբ

մաս

ծնվելու միչոցով (1

»

7»

» : »

' »

, ո

տարեկան մեկ ծառը սբակելու դամար ժինչն

'

՛

սբսկելու ճամար ծախսել ՛»

»

»

»

ն

:

ճեղուկ:

լիշբ

ՄԵՖ

5.

Պոռք է ձգտել այգին սրակելու կամ փոշոտելու

Համար:

ճա-

պատրաստելուն նախատեսվածդոզաները,ճիշտ պաճպանիմեջ չատ դեպքերումամեն ինք լու վրա: Մեր արտադրության են աչքաչափով, որի Հետնանքով սրսկելիս բուն վերցնում բի վրա խիստ այրվածքներեն աաջանոսի կամ սրակածրուժանյութը մաճացու թունավոր չի լինոսէ տվյալ վնասատութ

4.

ուշադրություն պետք է դարձնել բուժանյութերը:

նաճատկություններին:

Իսվ երե սրսկում ենք ծառերը վանալու»իմաստով վան դեմ պետք է նշված նտրմաներ» Հանակիրների պախլաների 50գ0-ով բարձրացնել: Տնկարաններըբուժելու դեպքում լուրաքանչյուր Ճեկտալիտր ճեղուկ: րին պետք է սրակել 1500--2000 Փոշինման նյութնրով բուժելու դեպքում յուրաքանչյուր չեկտարին պետք է փոշոտել Չ5--30 կգ, իսկ լքփոսոները, ն կգ։ ճատապտուները տնկարաններըփոշոտելիս՝ 40--50 Հ. Շատ կարնոր նշանակություն ունի նան իուժայգու ման տնողությունը. սովորաբար այնպես են կազմակերպոսր գործը, որ սովխոզի կամ կոլտնտեսության այգիների ժեկ օր: Պարղ է, որ այդոլես չի անգամ բուժելը տնոսի է 15--20 կարելի, այդքան օրվա ընքացքում վնասատուները արդեն այնպես պետք է հրեն վնասը կճասցնեն: Աշխատանքները այգիների բուժուքթ որ տվյալ յոնտեսությոան կազմակերպել, տեի 8--Ց օր: տիջոցառումնելը Պտղատու այգում պայքարի բոլոր առանձդարդգացման վառոսոռուների պետք է ճարմարեցնել

18--25

13.15

9-15

:- , տարեկանմեկ ծառը

վող բոլոր վնասատուներիվրա թափվի սրակվող թուլեր, Այգ նպատակին ՃճասնելուՀամար պտղատու ծառերը սրակելու ժամանակ պետք է վերցնել Հետելալ.նորմաները՝

ստացման տարաներիճե ք հ

ճնտո

միայն:

տրվում է ուտել կամ ծխել ձեռ

2.

Թույների ճամար օգտա ները ուրիշ նպատակիճամարչ 3. Թույների դործ ուն Ճեւտ ճատուկ Ճաղոատ (ձեռնոցներ չիկլներ, խալաթներն այլն): Հ. Բուժանյութերըսրսկող

վում է:

մժերքների ն

նի թույնի անունը

1.

Թույները, ապարատուր շենքոոի:Թո փակվողառանձին փակ տարաների մեջ ն նրանց վ

Պետք է լավ իմանալ, որ Թյունների դեփգործադրվողթթ փով թունավոր էն նան մարդկ ճամար:Դրա Տճափար էլ նրանց Հ ն ձեռք առնել նա զգույշ լինել շական միջոցները:

ի

Հատկապեսավիացիան,որովճ կանություննէ բարձր, ն թունը թիլներով կամ փոշիներովնստու րթ վրաս 6. Այդու փոշոտումը ն սր առավոտյան ն երեկոյան ժամե տարել առավոտյանցողին: Ան նակ պետք է դադարեցնելսրս լուց կամ փոշոտելուցՃետո, ու աեռք է նորից կրկնել սրակում 2. Բնրքաճավաքից 25--Յ0 դադարեցնելբոլոր տեսակի թու տել

ՆԱԽԱԶԳՈՒՇԱԿԱՆ ՄԻՋՈՑՆԵՐ

մար օգտագործել ավելի կա

"Տ.

.

|

ա

,

Դաշտայինկների դեմ

9.

-

դոր

լա-

՝

տ

ի »

ը

քիչ

ժամանակին կիրառել ագրոտելոնի որոնք կնըփարթամ աճմանն ու ղարզացմաո"աղ,5 կՀանդիսանան բարձի ու կայուն

դում

ՆՅՄ

շարք

Ը

բույս

աք

ա

ար

չ

զարդաըող

պաղատու

ն

ա

ԺՄ.

նալով

պտղատու

|

տարաժությում

"90

Խո

էր,

ն

,

"

"1

ածՓ մները,կատարել խորը

ցրտաճերկ, փորել

ծա-

ա արան ինբիական ԵՆ՝ այդպիսք միջոցառումներն ) ժամանակին բարձրխնամքով մշակել միջշարքային

ՊՆ

ն

ծառերի լավ զարգացմաննու աճճնշող ազդեցություն են թողնում վնաայ կենդանիներիզարգացման ն բաղմացման ընքացբի ա,շատ եպքերում կանխում նրանց ժառսայականթաղնիժումի Հասցնում վնասատուների քանակը մացումը ու

Աի աահանակ ատու

Մւթյու

նր,

պատեն

ո Կ Բոշի Մա լամ. ա ծառը ավելի " , տեսակի վնասատուների Հիվանարարո իյա աար, .2 Մչ ազրոտեխնիկականմիջոցառումնեիր խան

բ

:

որազագույն ԱԱ, կակաոզաթու ար

չ-

ԳՊՏՂԱՏՈՒԾԱՌԵՐԻ ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԻ ԴԵՄ ՊԱՅՔԱՐԻ

ՄԻՋՈՑԱՌՈՒՄՆԵՐԻ ՍԻՍՏԵՄԸ

ժա

կազմԿԱ հտին՝ բածուցյունների ճամար պետք է սաճմանել կարանտի Չր ժամկետով, թուլ խՔույլ չտալով անատունների ն տնային թբոչունների Մուտքը: պայքար

աւ |

է

. ի "Ք Լր

հնտք

նալ, մաքրել, յուղել սրսկիչ, փոշուտիչ մեքենաները ծիքները ն պաճել պաճեստում:

վերջացնելուց Հե Աշխատանքների

աաա ՛

8.

թողնել:

ձրնխաների, ԱՅ

ն փոշոտման գործում չպետք է թույլատրել Սրոկման Սրակմա ն նանը մասնակ- կ Հղի ծծկեր երեխա ունեցող կանանց ությունը: 6. Սրակման տաման վերջանալուց այխատանըը Հետո պետք է փոխել չորերը, լ ձեռքերը ն հրեար» 2. Թույների ն ապլարատուրան աշտում չի կարելի դաշ -

շուրչը

ն

ճավաքել

ուշ աշնա

մ ժամանակին նախ

)

փոսի մեջ լցնել

Հ.

5--6

դրամ

չկրծեն կաի

ճետու Մաբրելուց

4.

5.

Աշնանը (այնտեղ, որտե Գրնրաչափը) ծառերինկապել առ 6. ն Ախտաճանել վարակա

Փառի մնացած արոուղներ վրա

Սառձրի վրայից ճավա Պոքռայինբնէրը, ձվակուրոնը

1ո4

քարի բաժինը էջ 74): Յ. Սառերի բները պետք է Բով, նախօրոքչոր կիսապոկ կե

պտղատու

կրծելուցքու Ռաստման մասին տես

ու

է քսել անճչիաժեշտ այոգինյ նան

ֆոսֆիոովՍունավորված դիա

Աշնանըհրիտասարդայ կազմակերպել պայքար կրծողն ների) դեմ: Ըուտ որու մկների դ

Հյուր

դուստ: ճեքսաքլորանի Ծառեր չ

գ-անոց ճեքսաքլորան,կա

որի ՀամարՀողու թուրներից,

7.

Աշնանը,նախբան նոր ա մասը մաքրել Հողուի ապրող Բզեզի, մայիսյան բզեզի, չր

ՊՏՂԱՏՈՒ ԱՅԳՈՒ ՎՆԱՍԱՏՈՒՆԵՐԻ Դ

մնացորդները:

գ) այգին պաճելչ բարձի ս մանակինծառերիցկտրել ու

նյութերով.

ել այգիննիի արուց ազոտակ ինչես պարաիտանյլութերով,

Է)

ռրտհղ Հնարավորէ՝

Հավաքել թափվածաերեներըն

ռերի բնի

ԳԱԲՆԱՆԱՑԻՆ

ՇՐՋԱՆՈՒՄ

դեպքում արսկել 5--600 «անոց ճանքայուղային էմուլսիատեխնիկան տես էջ 85): ներով (պատրաստելու Չ. Սառերի բներին կապել ԴԴՏ-ով կամ ճեքսաքթլորանով, փոշուված ծղոտե գուռիներ՝ծառը բարձրացող երկարավկընճիթ բզեզներին ոչնչացնելու Համար: Յուրաքանչյուր 2--6 օրը մեկ անգամ, ըստ որում ուժեղ անձրնից Ճետո, բներին կապած դոտիները փոշուսել եքսաքլորանի կամ ԴԴՏ-ի դուստով: 8. Սառերի բաժակները փոշուտնլ Հեքսաթլորանի կամ գրամի ԴԴՏ-ի դուստով, մեկ Փառի բաժակին վերցնել 150 ն Հաշվով (սղոցողների այլ վնասատուների դեմ): 4. Բողբոջների բացման չրջանում ծառերը պետք է սրըսկել կոմբինացվածբուժանյութով՝ճիվանդություններըն վնասատուներըվերացնելու ճամար պետք է վերցնել 140 բորդոյան եղուկ, նրան խառնելով (լուրաքանչյուր 10 լիտրին) 10-15 գրամ փարիզյան կանաչ կամ 30 գրամ կալցիումի ավելացնելով նան արսենատ կամ 300 դրամ ԴԴՏ-ի դուստ, Չ0 դրամ նիկոտին կամ անաբաղզինսուլֆատ կամ 10 գրամ տիոֆոս (էմյոֆ--100): 5. Բողբոջներիբացման շրջանում երկարավնճիթբզեղներին ոչնչացնելու ճամար փոշոտել պտղատու այգիները ճամար վերցնել Հեկտարին ԴԴՏ-իդոատուի Փոշուռելու 20--25 կգ դոատ, կամ ծառերը սրսկել ԴԴՏ-ի կոնցենտրաոի 140-ի լուսծույքով կամ ԴԴՏ-ի 4գկ-անոց ջրային սուս-

1.

ձմեռող ձվերը ն թրթուրները ոչնչացՎնասատուների բացվելը, ծառերը սրոկել նելու Համար, մինչե բողբոջների կարբոլինեումի6400-ի էմուլսիայով: Կարբոլինհու չլինելու

ճայքայթվի։

նակ գործածված տարաներն ու գործիքները,ինչպես նախ ծառերի տակ եղած ճենարանննրնու նեցուկները: 7. բնից ճանել որսող գոտիները» Սաոռնրի 8. կազմել Հաջորդտարվա բույսերի վնասատուների ն. ճիվանդություններիդեմ պայքարի օրացուցային պլանը, նշելով ինչքան ն ինչպիսի դեղորայք ու գործիքներ պետք է դոատը

կարելի

Հետո, Քուժոմներից

ՄԱյւեր,

:

"

ԱՄԱՌԱՅԻՆ ՇՐՋԱՆ

կմա.

ի Հետո Սաղկելուց

ծրրո կրկնել

պատկաթեք

աղ

սուս

4.

թրթու

գիքլորեքանով թրջված բամբակի գնդի

Բնափայտակեր թիթեռի

ու

ներով): ճավաքել 6. Սիստեմատիկորեն Թափված պտուղները փակ ա տակ ճացնել: 2.

լ

Մառերիվրա (դեղձենի, ծիրա ձենի) լվիճներ բազմանայու դնպբում անաբաղինսովֆատ՝ ծաղկաթփից ան 5. Առաջին բուժուից 16--20 օր կատարելերկրորդարսկումը(18 1--2

դուստ

1գ0-անոց բորդոյան ճեռու ԴԴՏ-ի Հանբալուղայինկոնցենտրա տրի ճետ պետք է խառնել 0,140 -անոց Ց. մապել որսող գոտիները (պ «չնչացնելու Համար),

ԴԴՏ-ե 3--ՓՆն-անոց ջրային

այլ

Պողակերի դուրս Թրթուրները

բննու, տանձենու, անրկնիլենուն

--

(բորդոյանճեղ Բուժանյութերավ մած բի նտ միասին),

'

իե Հավա Ց

(Սաղիկնի երի

:

Ի մոմակալ կաակար

այն խն են բրդապատ Դայտաբերվում լվիճնե

նել այգուց:

զուկի48շր խառնելով): 6. Կորել կեղնակերներո վար

պենզիայով (ԴԴՏ-ի

տեսակի քիմիական բուժումները:

մրգապաճեստներըը Ախտաճանել

բոլոր դաղարեցնել

12.

առաջ բերքաճավաքից

20--Չ25

11.

օր

ան ագենու

,

|

տարածությունները: Մշակել ծառերի միջշարքային դեմ արբո՞ քրքուրների նողակերի 2-րդ գեներացիայի 0,140 -անոց կել ԴԴՏ-ի սուսպենպիայի կամ կոնցենտրատի ճետ միասին: տիոֆոսի կ ոսկերվեղներիդեմ: 9.

8.

.

Ր

ՅՏՐՅԹՀԵՑ:ՑՈ

Ը.

«Ո

.,ԵԴԵ

,

.

.

՛

.

.

.

՛

՛

.

.

,

»

,

,

՛

.

.

.

.

Արոսենու ցեց

ՋՈՑՈՎ

2.

.

.

Ո

»

ՋՈՑՈՎ

.

ՈՏ

.

.

.

.

.

'

,

Լ...

.

Ալոճացիքեռ

.

Ձմեռային երկրաչափ.

«Ո

Եբկոաչափեր

.

.

Տերնառլորներ

«2.

2.

2.

2».

Խնձորենու ցեցը կորիզավորներիցեց (պտղացեց

վնասատուներ Տե՞նակոծող

Ռ.

Խնձորենու սպրողակեր Մալորենու պողակը Դ.

ՏՈՏՈ

.

Փտղային սղոցողներ Քրդապատ ծազկակեր բվեզ

.

Բալենուերկարակնճիքը Տանձննուգլիասիողիկը

Բուկարկա կազարկա

Գտղակերնե»ր

`

պտուղներ Բողբոջնեշի, ծաղիկնեշի, Խնձորենու ծաղկակերը

Տանձենու

վնասակար վա մլոկ Փաղատու ծառերի վնասատու տ

ծառերի Փաղատու

.

.

Խնձորենու պսիլա Տանձենուպսիլա Փաղատու ծառերի տներնայինլվ Խնձորենու բրդապատ լվիճ Դեղձենու ցողունային լվիճ

,.

Համառոտակի տեղեկություններպտղ մաին Ո ե Պաղատու այգիներիվնասատուներ քարի միչոցառումնեոր Պտղատու այգիներիծծող վնասատո

Ներածություն

ԲՈՎԱՆԴԱ

Ոսկնտուտ

'

'

'

'

.

Օղակավորմետաքսագործ ՀՏարավուլդ մնտաջքսագործ Ծառի բնիչ ճյուղերիե առշմատնեբի Ոսկերզեզներ. Ո

Ք

2.

.

ԲՈՎՈՎ.

.

ԿՈՀ:«Ո2Ո

ՎՈՎՈՎՈՎՈՑ

ծառերիկեղնակերները Պտղատու Հոտավետ փվալտաճատ

Դ.

Անդրկովկասյան մարմարյա

2.

ԶՈ.

ԶՈ

ՋՈՎ

ե

ՈՎՈՎՈՎ

Ք

.

Բնափայլտակեր թիթեոնը.

«.

ԱՐԿՈՎՈՎՈՎՈՎ

վնասատուներ

.

.

'

,

,

.

ՔԱԳՎ

.

.

.

.«

,

:

.

ՈԿՈԿՈ

4:41

ճ5

.

.

.

.

ԳՈՎ:

ՎՐԱՐՎԵՎՈԱՈԱՈ

«2

`

շ1 կրծողներ 2. դեմպայքառի Պտղատու մեբոդները ծառերի վնասատուների. ,

.

.

Բուժանյութերի գոբծադոմանկանոնները Նախազգուշական միջոցներթույներիձետ աշխատելիս Պտղատուծառեռի վնասատունեոի դեմ պայքաոի «7

ՈՏ,

.

Ո.

.

..

միշոցառումնեռի. Վ

լ.

սիստեմը.

.

ՍՈՎՈ

ԿՈ

ԿՈԿՈ

ՎՈԿՈՎՈ9

ՎՈ

.

Ո

Խմբագիր՝Հ. ԴԱՆԻԵԼՅԱՆ Վ. Տեխ.խմբագիր՝

ԿՈՍՏԱՆԴՅԱՆ

Վերստուգողօրբագրիչ՝ 1.

ՎՖ 11455.

ԴՇԽՈՅԱՆ

3000. Տիրաաժ

513: ԳՓատվեր

Թուղք՝ 84Հ«1081/գշ: Տպագր. 6,0 Հանձնված է

մամ.,

ճրատ. 4,4 55 թ.

21/11 արտադրության

Առորագրված է տպագրության30/91 Գինը՝ 1 ռ. 10 կ. ՀՍՍՌ

մամ.:

ք.

ն պոլիգրաֆ Կուլտուրայիմինիստրության Հրատարակչությունների արդյունաբնրության Գլխավոր վարչության մ 1 տպարան, նրնաֆ, Ալավերդյանի փող: 46 65.