Տնտեսագիտության տեսության խնդիրների ժողովածու

Կ, ՆԵՐՍԻՍՅԱՆ,

Հ. ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆՅԱՆ,

Վ. ԳՅՈԼԵՑՅԱՆ

ՏՆՏԵՍԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ

ՏԵՍՈՒԹՅԱՆ

ԽՆԴԻՐՆԵՐԻ

ԺՈՂՈՎԱԾՈՒ

2) ԵՐԵՎԱՆ

ՀԱՅԿԱԿԱՆ

ԳՅՈՒՂԱՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

Տնտեսագիտության

տփեսության ամբիոն

ՏԵՍՈՒԹՅԱՆ

ՏՆՏԵՍԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ

ԽՆԴԻՐՆԵՐԻ

ԱԿԱԴԵՄԻԱ

ԺՈՂՈՎԱԾՈՒ

Երնան

ՀՏԴ

ԳՄԴ Ն

33(07) 65.7

է երաշխավորվելՀԳԱ Հրատարակության

«Տնտեսազիտության տեսության ամբիոնը»

Աշխատանքը տպագրվում է ՀԳԱ գիտականխորհրդիորոշմամբ

Կազմեցին |

|

տ.գ.դ.

պրոֆեսոր

Կ.

Ներսիսյան

տ.գ.թ. դասախոս Հ. Հարությունյան Ավազ դասախոս Վ. Գյոլեցյան

Թեմա

տ.գ.դ. տգթգթ.

պրոֆեսոր Ա.Ե. Զաքարյան պրոֆեսոր 1.6. Մարզարյան դոցենտ Կ.Ս. Վարդանյան դոցենտ

Որքանով է տեսականորեն հիմնավարված հետնյալ արտահայտությունը. «Յուրաքանչյուրից ըստ իր ունակությունների, յուրաքանչյուրին ըստ իր պահանջմունքների»: Բացատրեք պատասխանը:

3.

Աշխատավարձը տալու առաջին օրը դրամարկղի մոտ գոյանում է մեծ հերթ: Պատկերացրեք Ձեզ գլխավոր հաշվապահի փոխարեն: Խորհուրդ կտաք դուք ձեր գանձապահին պատուհանի մուր փակցնել ցուցանակ հետնյալ տեքսրով. «Խնդրում ենք նրանց, ում շրապ դրամ հարկավոր ւէ, մուրենա հաջորդ օրը»:

ԿՍ.

Ինչ

րարատ

Կ.Ներսիսյան, Հ.Հարությունյան, Վ. Գյոլեցյան թյան տեսության խնդիրների ժողովածու- Եր. 2005,

-

Տնտեսագիտուէջ:

Ռւումնամեթոդական ձեռնարկում բերված տնւրեսագիտության տեսության առարկայի թեմաներին վերաբերվող խնդիրներն ու տեստերը մեծապես կօգնեն ուսանողներին դասընթացի լիարժեք յուրացմանը, ինչպես նան գործնական-սեմինաը պարապմունքների ընթացքում քննարկվող հարցերի խորը ըմբռմանը: Այն կարող է օգտակար լինել նան. մագիստրոսներին, ասպիրանտներին ն դրանով հետաքրքրվողների համար: |

0601000000

0173(01թ005 1ՏՑՊ

99941-Տ2-05-Ճ

ԳՄԴ

Կ.Ռ.. ՀարությունյանՀ.Ս.. .(Օ.՛Ներսիսյան

մլւտածելակերարն| նելի ա:

ւք

կաշաջնուրդվեիք

հւարցին

տվյալ

Հանդիսանում է, արդյո՞ք, վարքագիծը ռացիոնալ. ա) շախմատի օլիմպիադայի հաղթողի, որը բարեգործւսկան նպա-

4.

տակով նվիրաբերել է 50 հազար դոլար մրցանակի կեսը, բ) անձնավորության, որը օզգտազործում է 1 տուփ ծխախոտ՝ սպորտով զբաղվելու փոխարեն զ) տաղանդավոր դերասանուհու, որը փառքի ծաղկման պահին թողել է գործը ս գնացել եկեղեցի: 5.

Գյոլեգյան Վ.Մ., 2005թ.

Հայկականգյուղարնտեսականակադեմիա,2005թ. ՕԹ

Երնան

առարկան

2.

պրոֆ. Կ.Ռ. Ներսիսյան պրոֆ Բ.Ս. Միրզոյան

տեսության

Տվեք բացատրություն հետնյալ պնդմանը. «Տելինսագիրության 1րեսությունը զերթ չէր լինխ եե իլոր մարդիկ աուահմանափակ քանակությամբ կարողանային »: բարիքը տանալ ցանկալի

Խմբագիրներ՝ Ն

Տնտեսագիտության

1.

Գրախոսողներ՝ տ.գ.թ.

1.

Հարրի Մակկեյը «Ինչպես դիմանալ շնաձկների մեջ» գրքում գրում է.«... ձեռնարկատիրական գործունեությունն իրականացվում է մարդկանց կողմից: Ոչ բոլորն են զբաղվում դրանով, Ջիլ որպեսզի փող վաստակեն: Օրինակ, բոքսի մարզիչը: «Ես է. ավելի սրարուց Կլենսին այդ կապակցությամբ նշել զբաղվում եմ բոքսով ն ամեն անգամ ձգտում եմ հաղթել, սակայն ոչ թե հարստանալու նպատակով, այլ նրա համար, որ ցանկանում եմ ինչ որ մեկի հետ հարցերս լուծել: են իրենց Կվիրաբերրսւմ որ փարբեր Հիշեք եկերեեր, մարդիկ

ձեշեարկարի

5Ն

Խորթ

րական

"Հաւ

զորժննե՞ւթյանլւ»:.

ՅՅ6ՇՊՇՂԵ ՇքԸրք

ԽՄ",

ՊՂ., ".ԾԵՕԵՈՂՃՅ",

1991,

Հ.

մարդու 6.

մոդելին

որ

տվյալ

«Եթե քաղաքային տրանսպորտով երթնեկելու վճարները բարձրացնեն կրկնակի, ես աշխատանքի կգնամ ոտքով: Իհարկե, ես կուշանամ աշխատանքից, սակայն դա ինձ համար ավելի էժան կլինի ն միննույն ժամանակ ես կշնչեմ առավոտյան մաքուր օդ»: Ինչպե՞ս եք կարծում, կարելի | տվյալ վարքագիծը համարել ցիեալ:

2շացի

/

«Ժամանակակիցարտադրությունըդ̀ա բարդ մեխանիզմէ, որի արղյունավետ զործունեությանհամար անհրաժեշտ է հզոր կառավարմանմարմին, որը կկորղինացնիշուկայական գործունեությունն այնպես, որպեսզի անհատական նախաձեռնության համար ստեղծվենառավել նպաստավորպայմաններ: է՝ բ) «Ժամանակակից արտադրությունը դա բարդ համակարգ սկզբունքի վրա. որը լավ հնհարահիմնված ինքնակարգավորման ՛Լ տալիս յուրաքանչյուր մարդուն իրացնել իր վորություն ունակությունները»: ւու Լ քեյնսյանու ն որ. դատաԷյ կանը: Դուք որպես ձեռնարկության ղեկավար. որ տեսակետին

7. այ)

հորբնաոշուէներից

եք Սոլմնակից: 8.

Դուք ստացել եք այգեգործական նպատակներիհամար հողան գարնանը մեկնել եք այնտեղ հողը վարելու ն ծառեր մաս

տնկելու: Զեզ հետնում են նան մյուս այգեգործները: Ին՞չ շահ նպատակը, եք դուք հետապնդում, որ՞ն է քաղաքապետարանի որը որոշել է հատկացնել հողամաս այգեգործականնպատակ-

ներով:

9.

նույնիսկ տեսանելի է... Սակայն երբ գործ ենք սոցիալական համակարգի հետ, որը ենթարկվել է էական փոփոխությունների, մարդկային հարաբերությունները այդ պարզագույն պատկերը պետք է դիտարկել բոլորովին այլ մտածենք,

մարնցումը տերի Կակուն հ ամապավաախանում: ւառաւվելազ:եայել:

հատմամբ Ձեշենրենցության է

Հայտնի ամերիկյան փիլիսոփա Ալֆրեդ Նորդ Ուայտհեդը իր «Մտքերի արկածներ» գրքում «ւրնտեսականմարդուն» բնուն ամեն թագրում է այսպես. «Նա հիասքանչ է, որովհետն միշտ ինչում կանխատեսելի է: Ոչ միայն նա, այլն նրա հարնանները ու միշտ գիտեն, թե նա ինչ է ուզում... Նրա պապն հայրը ունեին նույն ցանկությունները ն նույն ձնով բավարարումէին իրենց պահանջմունքները: Որտեղ էլ առաջանա անբավարարություն, ն տնտեսականմարդն առաջինը կիմանա, թե ինչն է պակասում է, լավ եթե պարզ բոլորը ինչպես բավարարել սպառողին... Այդ

ունենում

տեսանկյունից» Այնուամենայնիվ, մենք օգտագործում :

մայոյու» աբտրրակտ

մոդելը:

«րերեսական

ենք

Կրա անմարումոդելին

առավել համապատասխանում

մոդ

րդու»

"

:

ա) մասնավոր սեփականությունը ն բարձր պատրաստվածությունն ապահովվում է մարդու նպատակների իրացումը կատարյալ

մրցակցության պայմաններում, բ) կենտրոնացված կարգավորվող արտադրության ն բաշխման համակարգի«մասնիկ», գ) մարդն ի վիճակի չէ հասնել իր նպատակինառանց պետության միջամտության,քանի որ վստահ չէ իր վրա ն. չափից դուրս անզոր -

է,

դ) վերը նշվածներից ոչ մեկը:

Նշվածներից

ինչ՞ու կապ չունեն տնտեսագիտության տեսության առարկայի բովանդակության հեւ. ա) պահանջմունքներիառավելագույն բավարարում, բ) տնտեսականբարիք գ) անսահմանափակպահանջմունքներ, դ) անսահմանափակռեսուրսներ, ե) ռեսուրսների արդյունավե օգտագործում: 11.

որը՞

ն

-

նորմատիվ մուրեցումները. նկատվել է արտադրության ն ինֆլյացիայի բարձը մակարդակ», անկում նկ բ) «անհրաժեշտ է կանխելու արն տադրության անկումը իջեցնելու ինֆլյացիայի մակարդակը» է գ) «ՀՀ տնտեսության կառուցվածքային վերափոխումն մարդկանցսպառման ծավալներիմեծացմանը», դ) «Տնտեսության կառուցվածքային վերափոխման իրականացումը նպաստում է մարդկանց հոգեբանության փոփոխմանը, գործալարվազրկության արագ աճին, որն իր հետ կբերի սոցիալական

12.

Որոշեք պոզիտիվ

-

ն

ա) «1991-1996թթ.ՀՀ տետեսության մեջ

աակամոիր Աո

ոմներ՝

ուղղված

1.2

827Թ6ր

Բ.

,.Ռ36ՔՅԻԱԻՎԵՏՑ

ք86Օւել

ոօ

Փտոօօօ,,

Է.

Ոքօք6օօ,

1990, 6.491

ծություն, ուստի կառուցվածքային վերափոխումներըպետք է իրականացվեն աստիճանաբար»: ՀՀ շուկային անցման ժամանակաշրջանումխախտվել է եկամուտներիտարբերությանօպտիմալսահմանները:2003թ.-ին 1092 առավել աղքատ ն 1026 առավել հարուստ բնակչության եկամուտներիմիջն տարբերությունըկազմել է 23,5 անգամ: Ձնավորված պայմաններումանհրաժեշտէ մեծացնել հարկային համակարգի դերը տարբեր սոցիալական խմբերի միջն եկաբաշխմանհարցի լուծմանհամար: մուտներիանհավասարաչափ Որոշեք վերի նշված իրավիճակներում վոզիրիվ ն նորմատփիջիվ փարրերը:

13.

Որոշեք, թե ներքոհիշյալ կետերիցոր՞ն է պատկանումմիկրոփնտեսագիփտությանը, որ՞ը մակրորնտեսագիտությանը. ա) կառավարություննիրականացնումէ գների ազատականացման քաղաքականություն, բ) երկար ժամանակահատվածումտեղումների բացակայությունը նվազեցրել է հացահատիկային մշակաբույսերի բերքատվությունը ՀՀ լեռնայինշրջաններում, գ) ՀՀ-ում նվազագույն աշխատավարձըկազմում է շուրջ 10 հազ.

Թեմա

դրամ,

տարրերիցմեկն է:

15.

Ըսր պատմականառաջացման հերթականությամբ տեղադրեք հետնյալ տնտեսագիտականդպրոցները. քեյնսյան, ֆիզիոնոր դասական կրատներ, մարժինալիզմ, դասական դպրոց, ուղղություն, մերկանփիլիզմ:

Տնտեսագիտության տեսության մեթոդը

Թվերով նշված յուրաքանչյուր բնորոշմանը տվեք համապատասխան պատասխանը/Ն, Բ, Գ,Դ/. 1) եզրահանգմանմեթոդ` հիմնվածփաստերիընդհանրացմանվրա, 2) տնտեսագիտության ուղղություն` հիմեվածգնահատումների վրա, թե ինչպիսինպետք է լինի տնտեսություեը, 3) վերացական կառուցվածք,որը տալիս է պարզունակպատկեր 1.

տնտեսականիրականությանմասին,

4) օբյեկտի հետազոտությունների մեթոդ, որը վերանում է պատա-

հական,ժամանակավոր գծերիցն կապերից: Ա. Տնտեսագիտական մողել Բ. աբստրակցիա Գ. ինդուկցիա Դ. նորմատիվտետեսագիտություն

14.

դ) հարկային դրույքաչափերիիջեցումը նպաստում է երկրի գործարար ակտիվությանաշխուժացմանը, զ) ազզային արժույթի փոխարկելիություննարտաքինտնտեսական ն տնտեսությանբացման գործունեությանազատականացման

2.

Տվեք հարցերիհնարավորտարբերակները. ա) հագուստինկատմամբպահանջարկըկմեծանագների իջեցման դեպքում,եթե դրա հետմիասինչի փոխվում,օրինակ. բ) տեսամագնիտոֆոնների պահանջարկըկփոքրանադրանց գների բարձրացման դեպքում, եթե միաժամանականփոփոխմնան, օրինակ`... գ) ձեր աշխատավարձի բարձրացմանհետ կմեծանաՁեր դրամական պահուստները,եթե անփոփոխմնան, օրինակ`... 2.

3.

Ո՞ր սկզբունքն է խախտվածհետնյալ պնդման մեջ. «Չնայած փոքր հեռուստացույցների գներն իջել են, սակայն դրանց նկատմամբ պահանջարկըչի մեծացել»:

Ձեր մտածելակերպով ն ամենօրյա փորձիցելնելով, որոշեք, ի՞նչ ֆունկցիոնալ կապգոյություն ունի` ա) ապրանքիգնի ն պահանջարկի մեծությանմիջն, ն. խնայողությունների բ) Ձեր դրամականեկամուտների միջե, զ) Ձեր դրամական եկամուտներին ընթացիկսպառմանծախսերի միջն, դ) վարկային տոկոսադրույքին վարկայինռեսուրսներինկատմամբ պահանջարկի միջն, Այս կախվածություններից ո՞րն է ուղխլ, որբի հակադարձ համեմատական կապի մեջ: Պատասխանները փալիս հաշվի 4.

նեք, արդյւք,

շել

ակզիունքը:

«բոլոր

մյուս

հավասար

պայմաններում»

Քննարկեք հետնյալ կախվածություները. ա) եկամուտ ն կրթություն, բ) ցածը եկամուտ ն բազմազավակություն, գ) աշխատավարձիաճը ն երկրում գների ընդհանուր մակարդակի

Տ.

աճը,

դ) շուկայում ապրանքի առաջարկի փոփոխությունը ն րանքի գնի փոփոխությունը: Ո՛ռե է հանդինաանում պատճաըւ ն որը՝հեւրնանք: են աարճառր ն հիւրնանքը փոխել իրենց տելերը:

այդ

ապ-

լավ է դնել

դ) խնայված գումարը

«Հայէկոնոմբանկ»:

թե «Հայխնայբանկ», այլ

ոչ

Որքանո՞վ են ճիշտ հետնյալ եզրահանգումները. ա) եթե մեծանա իմ աշխատավարձը` դա լավ է ինձ համար: Եթե արհմիությունները բոլոր ոլորտներում ձգտեն բարձրացնել աշխատավարճները` դա լա՞վէ երկրի ամբողջ փնետեսությանհամար, բ) եթե մեկ ձեռներեց իջեցնի իր աշխատողների աշխատավարձը, նրա ծախքերը կկրճատվեն դա լավ է իր համար: Եթե բոլոր դա լա՛վ է երկրի բոլոր ձեռներեցները վարվեն նման ձնով խմբերիձեռներեցներին, գ) ես երկրի հարկային օրենսդրությունում գտել եմ սողանցք ն չեմ վճարում հարկերը դա լավ է ինձ համար /ավելացել են իմ եկամուտները/:Երկրի ամբողջ հասուն բնակչությունը հարկային օրենսդրությունում գտել է սողանցք ն չի վճարում հարկերը դա լա՞վէ ամբողջ բնակչության համար:

9.

-

-

Կարոլ

-

6.

Ցույց տրվեքգրաֆիկական կախվածությունը.

ա) օդի ջերմաստիճանին մրսածության հիվանդությունների միջն

բ) մրսածության ն ասպիրինիպահանջարկիմիջն: Քննարկել երնույթներիը ոտ լեպթում Լ լիո, որում հակադարձ կախվածություն:

դիտարկվում

Պատկերացրեք, որ Դուք երկրի ղեկավարն եք: Ռրոշում կայացնելիս վերլուծե, ենթադրվող ծախսերը ն օգուտները հետնյալ իրավիճակներում. ա) թունդ ալկոհոլային խմիչքների արտադրության ն իրացման դադարեցում ՀՀ տարածքում, բ) արտասահմանյան մեքենաների ներկրման բարձր մաքսափտուրքերի վերացում, գ) «թեթն» թմրանյութերի օգտագործման օրինականացում/Հոլանդիայի օրինակով':

7.

Թվարկվող իրավիճակներից ո՞ր դեպքում է խոսքը գնում սահմանային (րնտեսագիտփական իմաստով) մեծության մասին. ա) 200 հազ. ավտոմեքենա`դա եղած բոլոր ռեսուրսների օգտագործման պայմաններում «Ջիլ» գործարանի արտադրանքի թողարկ-

8.

ման

սահմաննե

է,

բ) պաշտոնական կենսամինիմումը (աղքատության սահմանը) ՀՀ ՎԾ տվյալներով, 2004թ. կազմել է միջինը 26700 դրամ, գ) Ձեր չորրորդ կոստյումը, որը դուք պատրաստվումեք օգտագործել ներկայացուցչական նպատակներով,

-

Թեմա3. Հասարակության տնտեսական զարգացման

6.

հիմնական օրինաչափությունները

1.

Դիտարկեք ներկայացվածկորը.

ունեն, արդյո՞ք, հասարակության ընդհանուր տնտեսական հիմնախնդիրներ`՝ ավանդական, շուկայական ն վարչահրամայական տնտեսություններում: Համաձայն ե՛ք դուք հարցի այդպիսի ձնակերպման հեր:

Գոյություն

ա) «ինչ արտադրել» հիմնահարցն առաջանում է միայն ռեսուրս-

2.

ների սահմանափակության դեպքում ն բնորոշ է մասնավոր բիզնեսին, բ) «ինչպես արտադրել» հիմնահարցըգոյություն չունի մեծաքանակ աշխատունակբնակչությամբ հասարակությունում, գ) «ում համար արտադրել» հիմնահարցնվարչահրամայականհամակարգում արդիականչի համարվում: կերի Ճնիմնավորեք Ձեր պատասխանները յուրաքանչյուր

"փե »

Գծապատկեր 3.1.

համար: 3. `

Հասարակությունում արտադրության գործոնների առավելա-

2.

7.

2.

գործոնները

ք

Երկիրն արտադրում է ավտոմեքենաներ ն թնդանոթներ

ավտոմեքենաներ5 թնդանոթներ

ն

4.-Քննարկեք գործունեության հետնյալ տեսակները. 1. ավտոմեքենաների արտադրություն, 2. գրքի հրատարակում, 3. ֆիլմի նկարահանում, 4. առնտրայինգործարքիկնքում, 5. ատենախոսությանպաշտպանություն: Տվյալ գրյրծունեությունեերի բոլո՛ր /թե՞ միայն նյութական/ ալյ ոււնքեերնեն, Ձեռ կարծիքով հանդիսանում ազգային

Ի՛րլչ փնփեսագիտական իմառոի ունեն. կետերը, բ. տեղաշարժըՃ-ից`Ց, 8-ից`Շ, Շ-ից`Ճ, Ճ-ից՝

1. ՃՃ,8, Ը, 0

գույն օգտագործումը բերում է.

բնակչության զբաղվածության մեծացմանը, տեխնոլոգիականառաջընթացի, 3. բարիքներիարտադրության ավելացման: Թվարկեք ավփադրության կարնորագւյն չրվեք ճիշր պատասխանը: 1.

Սպառողականբարիքներ

|17

|լ

|18

|25

ծախումները. Ռրոշեք այլինտրանքաւյխն

ա) լրացուցիչ մեկ մեքենայի, բ) լրացուցիչ մեկ թնդանոթի 8.

Բենժյամին Ֆրանկլինին պատկանում է հետնյալ «Ժամանակը փող է»: Տվեք Ձեր մեկեաւբսւնությունր:

միտքը`

հաւրափությաւե, աւրթելլւ:

Ռեսուրսների սակավությունը պայմանավորված է մարդկանց անսահմանափակպահանջմունքներով: Համաձայն եք տվյալ հիմնադրույթի հեղ: Մեկնաբանեք լաորանխաւերւ: 5.

9.

Բնութագրեք գրաֆիկը

Թեմա

4.

ձ

1.

3.2. Գծապավպկեր

Սպառողական բարիքներ

Տվեք արփադրական հնարավորություններիկորի տփնեվմուագիտական բացակրությում էւ

Ընտրության կոորդինացումը տնտեսվարման տարբեր համակարգերում

Դուք մասնակցում եք շուկայական ն վարչահրամայական համակարգերի կողմնակիցների հանդիպմանը: Շուկայական համակարգի կողմնակիցները հիմնավորում են, որ «շուկան» միշտ ն ամենուր լավագույն տնտեսական համակարգի տեսակն է»: Վարչահրամայական համակարգի կողմնակիցներն առարկում են ն պնդում, որ «րնտեսության կենտրոնացված համակարգն արդյունավետ է շուկայականից, քանի որ վերացնում է շուկայի քաոսը

Ձեր

ն

անորոշությունը».

կարծիթով,

:

այլ

ծախքերի փեսության

լեպլքում

ո՛վ է ճիշտ`

վփմուաե կյունից:

տփրանաակցիոն

Քոուզը, որը հանդիսանում է տրանսակցիոն ծախքերի տեսության հիմնադիրներից մեկը, իր աշխատություններից մեկում գրել է. «Եթե ինճ խնդրեին ներկայացնել մի տնտեսական համակարգ, որտեղ չկա տրանսակցիոն ծախքեր, ապա ես բացահայտ կնշեի կոմունիստական հասարակությունը»: Դ՛ւք ինչպե կմեկեասբանեիք փվյայ արվոաիայտությունի:

2. Ռ.

Տնտեսակարգի ո՞ր ձնն է /շուկա, թե հիերարխիա/ բնորոշ ներքոհիշյալ կետերի համար. ա) մեքննաննրի արտադրությունը «Ջեներալ Մոտորս» կորպորացիայի շրջանակներում, բ) ընտանիքիներսում տնային պարտականություններիկատարում, գ) Ճապոնիայի ազգային տնտեսության շրջանակներում ավտոմեքենաներիարտադրություն, դ) պողպատիարտադրությունըԱՄՆ-ի գործարաններում, ե) ՀԳԱ «Տնտեսագիտության տեսության» ամբիոնի գործունեությունը:

3.

Ներքոհիշյալ ծախքերից ո՞րը Դուք կվերագրեք տրանսակցիոն ծախքերին. ա) Կահույքի ֆաբրիկայի վարձու աշխատողներիաշխատավարձի վրա կատարվողծախքերը,

4.

ԸՕՅՏ6 Ք. Ըօողուօուտ.- ԸՕոէւոօէ ԷՇՕոՕողւծՏ: 8Յ0ԷԿ6Ա

ՔսԵլտիօոտ, 1992, ք.

73.

էլ դ) վերը թվարկվածկետերըբոլորն պարաախեւն Տվեք ճիշ ը:

բ) ծախքեր. որոնք կապված են առնտրային ֆիրմայի ապահովության խմբավորմանըվճարումներիհետ. գ) պայմանագրի կողմերից մեկի ֆինանսական իրավիճակի վերաբերյալ տնղեկատվություն ստանալու ծախքեր. գործարքը հաստատողնուրարի ծառայության վճարման ծախքեր. դ) ե) ֆիրմայի կողմից աշխատակիցներիհամար բջջային հեռախոսների ձեռքբերմանվրա կատարվողծախքեր:

նպատակով հանցագործ

5.

հասկանում է, Որպես կանոն, 2-5 տարեկաներեխան չի կարելի վերցնել առանց հարցնելու: խաղալիքները նա այդ գիտի Որվաղի՛ց ա) ի ծնե բնազդ է,

8.

քրեականիրավունքիհիմունքնեբ) տեղյակէ քաղաքացիական

Պատկերացրեք մի իրավիճակ, որն իրականկյանքում հաճախ է հանդիպում, բազմաբնակարան շենքի 1-ին հարկի բնակիչներն իրենց պատուհանների տակ կանգնող մեքենաների ձայների ն բենզինի հոտից հոգնելով, սկսում են ցանկապատել պատուհանների դիմաց գտնվող տարածքները ն աճեցնել ծաղիկներ: Մեքենաների սեփականատերերն էլ բարկանում են ն սկսում կոտրել ցանկապատերըն փչացնել ծաղիկները: Ո՞վ է ճիշտ այլ հարամարփությոենում: Ինչպե դուք կինու թագրեիք այլ իրավիճակի օզվազգործելւվ «ւեփականության խրաւվունքի առանձեումմ հասկացություն իչ կություն» աար 6.

Ինչու՞ քաղաքակիրթ աշխարհում քաղաքակիրլ» մարդը թյուն չի անում. ա) վախենում է քրեական պատասխանապտվությունից. բ) ենթարկվում է հասարակությանսովորույթներին, զ) ղա թույլ չի տալիս նրա ներքին հոգեբանությունը.

7.

ւ

րին,

ներշնչել է նրա վարքագիծը: գ) ընտանիքը 9.

թյունները. ա) կդիմեք դատարան,

տարբերակը:

ուրիշի

որ

ն

Չեր հողամասի հարնանը տնկել է արագ աճող ն սաղարթախիտ ծառեր, որի արդյունքում արվեր է ընկնում ձեր հողամասի վրա, որտեղ դուք աճեցնում եք ելակ: Կոնֆլիկտային նման իրավիճակը լուծելու նպատակով դուք կձեռնարկեք հետնյալ գործողու-

բ) ծառերը փչացնելու համար դրանց արմատներիտակ կլցնեք վնասակար նյութեր. գ) ազնիվ ձնով կխնդրեքկտրել ծառերը, դ) հարնանի հետ կպայմանավորվեք փոխհատուցման մասին, եթե նա կտրի ծառերը կհրաժարվեք ելակ աճեցնելուց: ւթյա: իաւվունքի րեաության տեւանլկյունից ո՛ր Ծեւիաւկաւն կերն է կոնֆլիկի ային իրավիճակի լուծման ամենւառացիուլալ

ճիշտ են:

|

Նոբելյան մրցանակիդափբնագավառում Տնրեսագիտության ներկա-

նեկիր, ժամանակակից

կարնոր ինստիտուցիոնալիզմի

Դուգլաս մեկը՝ ամերիկացիտնտեսագետ Նորդը, յացուցիչներից միտքը. է հետնյալ արտահայտել մեկում իր զեկույցներից օր, իսկ ոչ է մեկ փոխել «Օրինական իրավունքներըկարելի չունեն» սահմանափակում օրինականիրավունքները Տվեք Ձեր մեկնաբանությանը:

:

ներկայացուցիչներն ինստիտուցիոնալիզմի 10.Ժամանակաից հաճախ ընդգծումեն, որ ինստիիրենցաշխատություններում տրանսակցիոն ծախքերի ֆունկցիան՝ կարնորագույն տուտների չկա հակասություն, տնտեսումնէ: Արդյո՞ք, այդ հանգամանքում ինքնին ստեղծումԷ գործունեությունն քանի որ ինստիտուտների ծախքեր: Օրինակ, պետությանգործունեություսրրանսակցիոն հետ, ինչպիսիքեն` օրինապահ նը կապված է այնպիսիծախքերի ն պահպանությունը այլն: մարմինների,դատարանների

գողու-

Լ. օթ...

1997, 3,

Սա աայււօ84Ռ58Ի16 օ.

Ւ386ԻՇումտ.

քճնոժւ

48ա1/3

1.

8օողքօՇթլՉ60Ի0ոՆ1.

Թեմա

5.

Շուկայական տնտեսության ընդհանուր բնութագիրը

Շուկայի առաջացման պայմաններին են վերաբերվում. ա) աշխատանքի հասարակական բաժանումը, բ) փողի առաջացումը, գ) ապրանքարտադրողների տնտեսական տարանջատվածությունը՝ հիմնված մասնավոր սեփականության վրա, դ) կենտրոնացվածպետությունների առաջացումը, ե) փոխանակության ծագումը: Տվեք ճիշ արարախանե ր:

1.

դիտարկեք հետնյալ պնդումները. 1-փակ տնտեսական միավորման մեջ իրականացնում Ուշադիր

.

2.

3.

է բարիքի արտադրությունը ն սպառումը, աշխատանքային գործընթացը հիմնվում է ավանդույթների ն. սովորույթների վրա, արտաղրությունը հիմնված է ինչպես սեփականատիրոջ անհաաշխատանքի, այնպես էլ վարձու աշխատուժի կիրառման

Մաք րա,

արտադրության գործընթացն իրականացվում է պարզունակ աշխատանքի գործիքների միջոցով, 5. պատրաստի արտաղրանքը պատկանում է սեփականատիրոջը ն նախավպեսված է շուկայում ազատ իրացման համար, 6. տնտեսական էվոլյուցիան տեղի է ունենում շատ դանդաղ, մասէ կատարելագործում կարող իրականացվել դարերի ընթաց4.

նակի

քում,

հասարակության արագ տնտեսական առաջընթացն արդյունք է աշխատանքի արտաղրողականության բարձր տեմպի ն. արտադրանքի տեսականու դինամիկ ընդլայնման: Ձեր (արծիթով ոյ՛պեդումեներե են բնութագրում բնագինդրե2ււթյուն ւ ն րւ աոնե թային:տերեւ ությունը, որ ւ է դրանց ««կզրբունթայինվոարիերությունւ:

7.

Ներքնում թվարկված կետերից որ՞ը կարելի է դիտարկել որպես շուկայական գործունեություն, որ՞բ` ոչ շուկայական. ա) գովազղային հայտարարությունները թերթում, բ) սննդի պատրաստումը տնային պայմաններում, կողմից գործազրկության համար տրվող նպաստգ) 3.

անտության րը,

դ) ռազմական տեխնիկայիգնումը պետության կողմից, ե) սեփական հողամասում սպառման համար մթերքների

ար-

տադրությունը,

զ) տնամերձ հողամասում վաճառքի համար ելակի աճեցումը:

Տրանսակցիոն ծախքերին

4.

են

վերաբերվում հեւրնյալ ծախսում-

ները.

ա) հումքի գնման ծախսերը,

բ) սարքավորումներիգնման ծախսերը, գ) գովազդային ծախսերը, դ) շենքերի վարձակալմանծախսերը, մատակարարողներիհետ անցկացվող բանակե) արտադրանքներ ցությունների ծախսերը, զ) ձեռնարկության բանվորների ն ծառայողների աշխատավարձի վճարման ծախսերը, է) ձեր ֆիրմայի գործունեության իրավական շահերը պաշտպանող փաստաբանպահելու ծալսսերը: Տվնք ճիշտ պասրառմնաւեւ:

5.

Դուք հիմնադրել եք իրավաբանական ծառայություններ մատուեք միջնորդականգործունեության ցող ֆիրմա ն պատրաստ համար ծառայության արժեքի 10 22 -ի չափով կատարել ծախսեր: Ռր՞ ծախքերին կարող են վերաբերվել նշված ծախսերը:

Դուք որոշել եք վաճառել Ձեր հին ավտոմեքենան: Դուք կկատարեք ավտոմեքենայի վաճառքի գործարքը, ելթե. ա) տրանսակցիոնծախքերը հավասար են ավտոմեքենայիվաճառքի գնին, բ) տրանսակցիոն ծախքերը փոքր են ավտոմեքենայի վաճառքի

6.

գնից, գ) րրանսակցիոն ծախքերըմեծ են ավտոմեքենայիվաճառքի գնից: Տվեք ճիշտ պաւիաասխան:

Ներքնում թվարկված կետերից որ՞ն է վերաբերում տնային տնտեսությանը, բիզեեսին, կառավարությանը. ա) ֆիզիկական անձի ընթացիկ հաշիվը բանկում, որն օգտագործվում է անձնական սպառման համար,

7.

բ) բաժնետոսս ունեցողը, գ) անհատական ֆերմերային տնտեսությունը, դ) նախարարությանպաշտոնյան,

ե) մետաղներիբորսան, զ) բարձրագույն ուսումնական հաստատության դասախոսական

անձնակազմը, է) Ձեր ընտանիքի բյուջեն, ը) բանկում ձեռնարկությանընթացիկ հաշիվը, թ) հողի վարձակալը, ժ) աշխատանք փնտրող բուհի շրջանավարտը: 8.

12.

րնտեսական.

ա) օդը, որը դուք շնչում եք,

բ) ձմռան ձյունը, գ) սննդի սառույցը,

որն օգտագործվում է ռեստորաններում,սրճարաններումն այլն, դ) ձմռանը ճանապարհներիսառույցը, ե) ձեր տնից ոչ հեռու գտնվող աղբյուրի ջուրը, զ) սպիտակ կավը, որն օգտագործվումէ ճենապակյասպասքի արտադրության մեջ: Տվեք ճիշվւ.ն պատճառաբանված պատասխանը: 9.

Ներքնում թվարկված իրավիճակներում փողը ի՞նչ ֆունկցիա իրականացնում.

է

ա) ձեր ավանդը բանկում.

Փողի բացարձակ լիկվիդայնությունը /իրացվելիությունը/ մանավորված է. ա) դրանցում ոսկու պարունակությունով, բ) շրջանառությունում գտնվողփողի քանակով, զ) փողի շրջապտույտի արագությունով, դ) փտրանսակցիոն ծախքերով: Տվեք ճիշտ պստրասխանը:

11.

ունեցվածքի լիկվիդային

Ժամանակակից փողի արժեքը որոշվում է.

գ) բացարձակլիկվիդայնությամբ, դ) շրջանառությանմեջ գտնվող փողի քանակով, ե) երկրի ոսկու պահուստներով: Տվեք ճիշր պավփասաճեր:

Ցույց տվեք պահանջարկի օրենքի գործողության գրաֆիկական պատկերը: 14. Այլ հավասար պայմաններում սպառողների եկամուտների աճի արդյունքում տեղի է ունենում ա) պահանջարկիմեծության աճ, բ) պահանջարկինվազում, գ) պահանջարկիմեծության նվազում, դ) պահանջարկիաճ: Տվեք ճիշտ պավասխանը: 13.

15.

Առաջարկի կորը կթեթվի դեպի աջ հետնյալ պայմաններում.

ա) եթե բարձրանանռեսուրսների գները, որոնք օգտագործվում են

բ) մեքենայի գնումը վարկով, գ) բանջարեղենիգնումը շուկայից, դ) կրթաթոշակի ստացումը, ե) հողակտորիվաճառքը, զ) ուսանողական ճաշարանումգնացուցակը: 10.

արդյոք

ա) դրանում ոսկու պարունակությամբ, բ) գների մակարդակով,

Ներքոհիշյալ թվարկված բարիքներից որ՞ն է փնտեսական, որ՞ը ոչ

վել լիկվիդային ն միշտ է պահպանումը ռացիոնալ:

տվյալ ապրանքիարտադրությանհամար,

բ) ներդրվեն նոր տեխնոլոգիաներ, որոնք բարձրացնում

են

աշ-

խատանքիարդյունավետությունը, գ) ինֆլյացիոն սպասումները:

Ենթադրենք, իրականգինը ցածը է հավասարակշռության գնից: Այդ դեպքում. ա) պահանջարկիմեծությունը մեծ կլինի առաջարկիմեծությունից, բ) պահանջարկիմեծությունը փոքր կլինի առաջարկիմեծությունից, գ) պահանջարկըփոքր կլինի առաջարկից, ղ) առաջարկըփոքրկլինի պահանջարկից: Տվեք ճիշտ պատասխանը:

16. պայ-

Դուք ունեք կանխիկ 1 մլն. դրամ, իսկ ձեր ընկերը քաղաքամերձ տուն, որը գնահատված է 1 մլն. դրամ: Ու՞մ ունեցվածքն է առա-

17.

Մսի պահանջարկի ֆունկցիան ունի հետնյալ տեսքը. Օր 30-Ի, որտեղ Օյլ, մսի պահանջարկիօրական մեծությունն է 1 կգ-ի գինը դոլարով. /կգ/. իսկ 3 Առաջարկի ֆունկցիան ներկայացվում է հետնյալ հավասառումով. Օչ-15 Հ2թ, որտեղ Օչ-- մսի առաջարկիմեծությունն է /կզ/: Հ

-

-

Թեմա

Գտեք մսի նկատմամբ հավասարակշռված ծավալը հավասարակշռված գինը: Ցույց տվեք դա գրաֆիկորեն: 2) Ինչպիսի՞ իրավիճակ կձնավորվի մսի շուկայում, եթե գինը իջնի մինչն 3 դոլար:

ն

18.

Ուշադիր դիտարկեք առաջարկված գրաֆիկները: Վերդւծելով գրաֆիկների, տվեք հետնյալ հարցերի

պա-

աաաք

Խեր

բ)

զ)

Գծ.5.2

Օօ

Գծ.53

գնային ճկունությունը, պահանջարկի գնային ճկունության

ակին պահանջարկի գնային ճկունության է որոշվում

ազիցը,

ասել,

գոր-

ի՞նչ աստիճաններկարող եք պատ-

Ձեր կարծիքով, ինչպիսի՛ն է պահանջարկի գնային ճկունությունը հետնյալ ապրանքների համար.

ա) աղ, բ) հաց, գ) օճառ, դ) ադամանդ, ե) մարտի8-ի ծաղիկներ,

զ) ծխախոտ, է) ավտոմեքենա: 20.

21.

Բացատրեք, թե ինչպե՞ս կազդի առաջարկի ճկունությունը համախառն եկամփի մեծության վրա: Գրաֆիկորեն ցույց տվեք կարտոֆիլի առաջարկի ճկունության միջն տարբերությունները կարճ ն երկար ժամանակահատվածի համար, բացատրեք, թե ինչով են պայմանավորված այդ

փարբերությունները:

ն

մենաշնորհ

Ներքոհիշյալ թվարկումներից ո՞րը չի հանդիսանում կատարյալ մրցակցության պայման.

ա) շուկա մուտքի ազատություն, ելքի ազատություն, ուկա

Արուն ան փարբննակում, թիվ: դ) գնորդների վաճառողների մեծ

ն

Ներքոհիշյալ թվարկումներից ո՞րն է պատկանում միայն կամրցակցությանը. տարյալ ա) ֆիրման չունի շուկայական իշխանություն, բ) ֆիրման առավելագույնիէ հասցնում շահույթը, գ) ֆիրման ստանում է շահույթ երկար ժամանակահատվածում: 3. Մենաշորհային մրցակցությունը բնորոշվում է նրանով, որ. ն դուրս գալ շուկայից, ա) ֆիրմաները չեն կարող ազատ մատնել է բ) շուկայում գործում սահմանափակթվով ֆիրմաներ, ֆիրմաները թողարկում են տարբերակված Գ

դ) պահանջարկի գնային ճկունության ի՛նչ աստիճաններ են կերված 1.2,3 գծապատկերներում: 19.

Մրցակցություն

2.

Գծ.5.1

ա) ի՛նչ

1.

6.

4. ա)

Հրարրանքննրը արդյո՞ք հետնյալ պնդումնները.

ճիշտ

են

Բա իենրրման Է: րոէ րան որում շուկայում

մաների

օ

ոլիստական

փոխկախվածություն

ճնշելով մյուսներին (այո, ոչ), բ) մոնոպսոնիային բնորոշ է այնպիսի իրավիճակ, երբ շուկայում գործում է մեկ գնորդ (այո, ոչ), գ) մոնոպոլիստական մրցակցությունը չի խոչընդոտում նոր ֆիրմաների մուտքը շուկա ն ելքը շուկայից (այո, ոչ), դ) մոնոպոլիստական մրցակցությանը բնորոշ չէ արտադրանքի

ստանդարտիզացիան (այո, ոչ),

ե) կատարյալ մրցակցության մոդելն այնքան մանրամասն է ուսում-

նասիրվում տնտեսագետներիկողմից. քանի որ իրական շուկաների մեծ մասը գործում է տվյալ մոդելի սկզբունքներով (այո, ոչ), զ) դուռպսոնիայի պայմաններում կարտելային համաձայնությունները անհնար են (այո, ոչ), արելավե քաղաքականությունը Ա» կարո ՄԻհակամենաշնորհային 5.

ար Ա արիր տեվեսական

Եթե ճյուղում արտադրությունը բաշխված է մի քանի ֆիրմաների միջն, որոնք վերահսկում են շուկան, ապա շուկայի տվյալ

ը Ար այԱաաա տարել

մրցազցայրն,

բ)

մենաշնորհատիրական,

գ) օլիգոպոլիստական. դ) գուտ մենաշնորհային:

Ներքոհիշյալ թվարկվածներից ո՞րն է հանդիսանում միայն մենաշնորհ շուկայի բնութագրողը. ա) մեկ վաճառող, բ) արտաղրանքի տարբերակում, գ) մեծ հաստատուն ծախքեր. դ) զինը հավասար է սահմանային ծախքերին: 7. Շուկա մոււրքի ն ելքի ազատությունը բնորոշ է միայն. ա) զուտ մենաշնորհին. բ) կատարյալ մրցակցությանը, գ) մոնոպոլիստական մրցակցությանը. դ) ճիշտ է բ) ն զ) պատասխանները: 8. Դասակարգեք նվազող տնտեսական ազատության կարգով մենաշնորհի հեւրնյալ տեսակները. ա) կոնցեռն. բ) կարտել. զ) տփրեստ. դ) սինդիկատ, ե) կոնգլոմնրանտ: Կրա Աու իան: Տվեք ճիշ 6.

Կատարյալ մրցակցության պայմաններում գնագոյացումը ոչ պայմաններում գնագոյացումից կատարյալ մրցակցության տարբերվում է նրանով, որ. ա) կատարյալ մրցակցության պայմաններում ֆիրման ստիպված է հարմարվել գործող շուկայական զեներին, իսկ ոչ կատարյալ մրցակցության պայմաններում նա կարող է «թելադրել» իր գինը, ը) կատարյալ մրցակցության պայմաններում ֆիրման ազդեցություն ունն փոքը թվով գործակալների վրա, քան ոչ կատարյալ մրցակցության պայմաններում, զ) կատարյալ մրցակցության պայմաններում ֆիրման օգտագործում է գնային |ստրականություն, իսկ ոչ կատարյալ մրցակցության պայմաններումո̀ջ գնային. ղ) ոջ կատարյալ մրցակցության պայմաններում ֆիրման խթան չունի սահմանելու սահմանային ծախքերից բարձր գին:

Թեմա 1.

7.

Աշխատանքի շուկա

ն

աշխատավարձ

ա) Աշխատանքի շուկան ղա իրարից անկախ մեծ քանակությամբ

որակավորված աշխատանքային ծառայությունների առաջարկն է, բ) աշխատանքի շուկան բնորոշվում է աշխատավարձի վրա որնէ վերահսկողության բացակայությամբ. գ) աշխատանքի շուկան` ձեռնարկատերերիմիջն մրցակցությունն է՝ որնէ կոնկրետ տեսակի աշխատանքվարձելու նպատակով: որ փեաակե Լ Ձեզ ծանոթ շակայական կառուցվածքի ինութագրում ազ) կետերի:

մարդկանց

2.

3.

Ովքե՞ր են կատարյալ մրցակցության աշխատանքի շուկայում առաջարկի ն պահանջարկի սուբյեկտները, ովքե՞ր` ոչ կատարյալ մրցակցային աշխատանքի շուկայում: Ինչո՞ւ շուկային անցման շրջանում գփնվող երկրներում մեծապահանջարկը, արտադրանքի գովազդի մասնագետների պահանջարկը: ցավ իրավաբանական ծառայությունների

4.

«Գորգերը թանկ են, քանի որ այն ֆիրման, որն ընդունումէ ձեռագործ գորգերի անհատական պատվերներ, գորգագործ վարպետներին տալիս է բարձր աշխատավարձ»: Դուք համաձայն ե՞ք գորգերի բարձր գնի այդպիսի բացատրության հետ:

Տ.

Նայեք գծապատկերը ներին.

9.

ն

պատասխանեք հետնյալ հարցադրում-

ԽՄ

ւ

Գծ. 7.1

իրական աշխատավարճնէ, նախատեսվող օգտազործվող աշխատանքիծավալը. 3 Ինչ կալնվածություն կա Խ-ի ն Լ-ի միջն, 2) զծազրում ի՞նչն է հանդիսանում կախյալ. ի՞նչը անկախ փոփոխական, 3) ո՛ր դեպքում տեղի կունենա աշխատանքի պահանջարկի տեղաշարժ 8-ից Շ կետը: Պ/Լ-

1)

2)

Ինչպե՞ս կարելի է որոշել աշխատավարձի մակարդակը՝օգտագործելով աշխատանքի սահմանային արտադրողականության տեսությունը. ի՞նչ է ներկայացված գծապատկերում. առանձին մրցակից ֆիրմայի, թե ընդհանուրշուկայում առաջարկը ն պահանջարկը: Սյ

է

Տ(ՈՃԸ)

Ս

-

թթ)

» ւ Գծ.

Գծ.

Ե

Լ

Դիրարկելուվ գզծապատկերի, ապպավոսսիասննքխհեւրնյալ հարցելվիեւ 1) Տ. կորը արտահայտում է ճյուղային, թե անհատական աշխատանքի առաջարկը. 2) ինչո՞ւ Տլ. կորը ունի դրական թեքում, 3) ինչպիսի՞տնտեսագիտականբացատրություն կարելի է տալ Քից դեպի Ի կեր աշխատանքիառաջարկի տեղաշարժին: 7.

Ինչո՞ւ ապահովված ընտանիքներում կանայք աշխատում են ոչ լրիվ աշխաւրանքային օրով կամ էլ ընդհանրապես չեն աշխատում այն դեպքում, երբ նույնիսկ ընտանիքի երեխաների թիվը ն տնային աշխատանքների ծավալը չի գերազանցում թիչ ապահովված ընտանիքների նման իրավիճակին: Ո՞ր գործոնն է այարեղ գերակշռում. փոխարինման արդյունքը, թե եկամտի արդյունքը:

8.

Նայեք գծապատկեր 7.3-ը դրումներին.

ն

7.3

ռեսուրսի վրա կատարվողսահմանային ծախքերն են, որտեղ՝ԽԹԸ-ն՝ ԽԼԼՔ-ն` աշխատանքի սահմանային արդյունքը`դրամական արտահայտությամբ. Գ/-ն՝

դրույքը. աշխատավարձի Լ-ը աշխատանքիքանակը, Ք-ն՝ հավասարակշռության կետը:

9.

Դիտեք գծապատկեր 7.4-ը հարցերին.

ն

պատասխանեքառաջադրված

պատասխանեք հետնյալ հարցա-

ա) Ինչպիսի՞ն կարող է լինել 5լ.

Էշ կետերի տնտեսագիտական

բացատրությունը, բ) ի՛նչ գործոններ կարող են նպաստելքւ, կորի դիրքի տեղաշարժին դեպի Ծւշ կորի դիրք: 10.

Գծապատկեր7.5-ին նայելով, պատասխանեքհետնյալ հարցերին.

լ.

ն

Լ.

Գծ. 7.5

Ի՛նչ է նշանակումԾլ, Տ. կորերի հատման Ել կետի դիրքի տեղաշարժը ղեպի Է2 կեւրի դիրքը, 2) ինչպիսի՞ գործոններ կարող են ազդել Տ. կորի տեղաշարժին դեպի 5ւշ կորի դիրքը: 1)

11.

Նայելով գծապատկեր7.6-ը, պատասխանեքտրված հարցերին.

Ծլշ Տւ, Լօ քլլՏլշ Գծ. 7.6

Լ

5 Ո՞րն է Ծլ ն Տլ կորերի հատման տնտեսագիտականիմաստը Մ/Շ

մակարղակի է կետում, մակարդակի դեպքում ո՛րն է լ»-Տլչ հատվածի տնտեսագիտականբովանդակությունը, 3) ԳՄ մակարդակի դեպքում ո՞րն է Տլյ-Ծլ, հատվածի տնտեսագիտական մեկնաբանությունը: 12. Աշխատանքի շուկայական պահանջարկը որոշվում է Լշ-50-Մ7/ բանաձնով, որտեղ Լջ-ն ոգտագործվող աշխատանքի ծավալն է հազար մարդ-օրով, իսկ Մ-ն աշխատավարձի օրական դրույքաչափը: Աշխաւրանքիշուկայական առաջարկը որոշվում է Լ չ-23725 բանաձնով: Ռրոշեք գործազիկության ծավալը (մակարդակեխ) այն դեսամմա ւմ Է աշիսաարավարձինվազաքում, եթե սլեւրությունի գույն մակարդակը՝30 պայմանական միավոր: 13. Ֆիրման հանդիսանում է որպես մոնոպսոնիա աշխատանքի շուկայում, սակայն չունի մենաշնորհ իշխանություն պատրատրի արտադրանքի շուկայում: Մրցակից ֆիրմաների համեմառի այլ ֆիրման կարող Է ա) վարձել ավելի շար աշխատողներն սահմանել ավելի բարձր աշխատավարճ, բ) վարձել ավելի քիչ աշխատողներ ն. սահմանել ավելի ցածր աշխատավարձ, զ) վարձել ավելի քիչ աշխատողներ ն. սահմանել ավելի բարձ աշխատավարձ, դ) վարձել շատ աշխատողներ ն սահմանել ավելի ցածր աշխատավարձ: 14. Ֆիրմայի նախագահը, հայտնի երաժիշտը կարող է վաստակել տարեկան հարյուր հազարավոր դոլարներ, իսկ սովորական ծառայողը՝ մի քանի անգամ քիչ: Վերլուծեք այդ փարբերությաւն պատփճաշեները,ձնակերալեք են հետնյալ հարցի պատասխանը`ի՛նչ գործոններ րնկած աշիաատրավարձիլոայքների փոարբերակման հիմքում: 15. ԱՄՆ-ում բարձրագույն կրթություն արացած ն միջնակարգ կրթություն սարացածանձանց եկամուտների միջն 5-ապատիկ տարբերություն կա: Վերլուծեք բերված փաստը ն ձնակերպեք հետնյալ հարցերի պարասխանը. 1) ի՞նչէ «մարդկայինկապիտալը». 2) ի՞ն, եք հասկանում ներդրումներ «մարդկային կապիտալում» հասկացության տակ: 2) Խշ

Թեմա.

Կապիտալի շուկա

ն

տոկոս

Ի՞նչ են ներկայացնում կապիտալի շոշափելի ն ձները: Դա. ա) փողերն են, բ) հաստոցները, գ) պատենտը, դ) ձեր գիտելիքները, որոնք ձեռք են բերվել ԲՈՒՀ-ում թյան տարիներին, 1.

2.

ոչ

շոշափելի

ուսումնառու-

Արտադրության գործոնների շուկայում ի՞նչ է կապիտալի

հանջարկը.

7.

Մարդը սննդամթերքի մեջ օգտագործում է իր ճեռքով բռնած ձուկ: Մեկ օրում նա կարողէ բռնել 10 ձուկ: Սակայն, եթե նա2 օր տրամադրի ցանց պարրասպելու համար, ապա կարող է օրական արտադրողաբռնել 50 ձուկ: Ինչպիսի՞ն է կապիտալի զուր կանությունը: Այս օրինակում ի՞նչն է հանդիսանում կապիտալ:

8.

«Սոնի» ֆիրմայի հիմնական կապիտալը գնահատվածէ 30 մլն Ծառայության ժամկետը 5 տարի է: Ընդունենք 3 տարի դոլար: անց տեխնիկական նորարարության արդյունքում նմանատիպ սարքավորումների շուկայական գինը իջավ 2076--ով:Տվյալ իրավիճակում ի՞նչ տեղի կունենա ֆիրմայի հիմնական կապիտալի հեւր ն ինչպիսի՞ն կլինեն կորուստները:

9.

Հաշվե՛ք «էլեկտրոնիկա» ֆիրմայի հիմնական կապիտալի ամորտիզացիայի նորման ն տարեկան ամորտիզացիոն հատրկացումների մեծությունը: Սարքավորումների լրիվ ֆիզիկական մաշվածության ժամկետը 8 տարի է, իսկ ներկա պահին դրանց շուկայական արժեքը կազմում է 24 մլն դոլար: Ի՞նչ քաղաքակա-

պա-

ա) փողի նկատմամբ պահանջարկը,

բ) ֆիզիկական կապիտալինկատմամբ պահանջարկը,

Ի՞նչն է որոշակի բարիքը դարձնում կապիտալ. ա) արտաքին տեսքը, այդ բարիքի ֆիզիկական ծագումը, բ) այդ բարիքի արժեքի նկատմամբ ձեր սուբյեկտիվվերաբերմունքը, գ) այդ բարիքի օբյեկտիվ շուկայական գինը, դ) այդ բարիքի օգտագործմանեղանակը: 3.

4.

Ինչո՞ւ ընդհանրապես կապիպալն ունի պահանջարկ:

Տ.

Կապիտալի կատեգորիայիբնորոշման մեջ ինչ դեր ունի ժամանակի գործոնը: Ինչո՞ւ կապիտալը կարելի է բնորոշել տարածության ն ժամանակի հեւր անբաժան կապի մեջ: Ինչո՞ւ աշխատանք գործոնը (նան մյուս գործոնները) բնորոշելիս այդքան մեծ ուշադրություն չի դարձվում ժամանակի գործոնին, ինչպես նան սովորական ապրանքների ու ծառայությունների բնութա-

գրմանը: 6.

նություն պետք է վարի ֆիրման, եթե մենք ուշադրություն դարձնենք բարոյական մաշվածությանը, որը ըստ մասնագեւրների, կարող է առաջանալ 4 տարի անց: Ինչի՛ պետք է հավասար լինեն ամորտիզացիայի տարեկան նորման ն տարեկան ամորտիզացիոն հատկացումների մեծությունը, որպեսզի ֆիրման կարողանա խուսափել կորուստներից:

10.

Ինչպե՞ս կբացատրեք կապիտալի (ֆիզիկական միավորներով) պահանջարկի կորի բացասականթեքումը:

11.

Տվեք կապիտալի նվազող եկամտաբերության վերաբերյալ տրամաբանական բացաւրրությունը հետնյալ իրավիճակում. հաստոցները ավելանան, իսկ աշխատողների թիվը մնա

Կապիտալի ծառայության գինը հանդես է գալիս հետնյալ տես-

քով.

ա) կապիտալբարիքի գին, բ) ամորտիզացիա(մաշվածություն), գ) վարձակալականվճար,

դ) բանկային տոկոսադրույք: Տվեք ճիշյր պատասխան:

անփոփոխ:

Կապիտալի շուկայում առաջարկի սուբյեկտներ են տնային տնտեսությունները: Ի՞նչ տեսքով են նրանք դա ներկայացնում. ա) հաստոցների ն սարքավորումների, բ) հողի, գ) կառույցների ն շինությունների, դ) փողի, 12.

Ենթադրենք, որ տարբեր արտաքին գործոնների ազդեցության ներքո տեղի է ունեցել փոխառու կապիտալի առաջարկի մեծացում` Խ: ծավալից մինչն ԽՃ, ծավալ: Ի դեպ, սկզբնական Էլ ծավալը հանդիսանում էր հավասարակշռված: Ի՞նչ տեղի կունենա տվյալ իրավիճակում հավասարակշռության տոկոսադրույքի, ինչպես նան փոխառու կապիտալի պահանջարկի ն առաջարկի մեծության հետ: Ցույց իվեք դա գրաֆիկորեն:

18.

ե) հումքին նյութերի,

զ) վերջնական արտադրանքի: 13.

14.

Ինչո՞վ է բացատրվում կապիտալի առաջարկի կորի դրական թեքումը (ֆիզիկական արտահայտությամբ):

Նախապատվության ժամանակային

զրոյի:

Դա

նշանակում Է

նորման

հավասար է

ա) ընթացիկ սպառումից հրաժարվելը փոխհատուցվում է հետա-

գայում սպառման մեծացման, բ) ոջ մի դեպքում սպառողը չի հրաժարվի ընթացիկ սպառումից, գ) ընթացիկ սպառումից հրաժարվելը ոչ կմեծացնի,ոչ էլ կփոքրացնի սպառումը հետագայում, դ) ընթացիկ սպառումից հրաժարվելը կփոքրացնի հետագայում սպառման հնարավորությունը: 15.

16.

Ինչպիսի՞ն կլինի նախապատվության ժամանակային նորման, եթե ընթացիկ սպառումը կրճատելով 1096, սպառողը ցանկանում է 1 տարի անց իր սպառումն ավելացնել 1596-ով: Ենթադրվում է, որ տարեկան եկամուտը հաստատուն է, իսկ արժեզրկման տեմպը հավասարէ 0-ի:

ե)

զ) փոխառու կապիտալի հավասարակշռված ծավալը կմնա անփոփոխ: Տվեք ճիշտ պատասխաւն: 20.

Հնարավոր է, արդյո՞ք իրավիճակ, երբ իրական տոկոսադրույքը լինի բացասական,բացատրեք պատասխանը:

21.

Չնայած անվանական տոկոսադրույքը աճել է, սակայն ձեր ավանդի տեսքով պահվող խնայողությունները իրական աճ չեն ունեցել: Ինչպե՞ս կմեկնաբանեք տվյալ իրավիճակը:

Տոկոսադրույքի իջեցումը կառաջացնի.

ա) փոխառու միջոցների, կամ փոխատվականկապիտալի առաջար-

կի աճ, բ) փոխառումիջոցների պահանջարկիաճ, գ) փոխառու միջոցների առաջարկի կրճատում, դ) փոխառու միջոցների առաջարկիծավալի աճ, ե) փոխառումիջոցների առաջարկի կրճատում, զ) փոխառու միջոցների պահանջարկիծավալի աճ: Տվեք ճիշմր այատասխաւն ն սւյն պազրկերեք գծապաձիկերուվ17.

Պետությունը պետական բյուջեի դեֆիցիտը ծածկելու նպատակով դիմել է ներքին փոխառությանը: Այլ հավասար պայմաններում, ինչպես դա կազդի բանկային տոկոսադրույքի ն փոխառու կապիտալի հավասարակշռված ծավալի վրա. ւս) տոկոսադրույքը կմնա անփոփոխ, բ) տոկոսադրույքը կբարձրանա, զ) տոկոսադրույքը կիջնի, դ) փոխառուկապիտալիհավասարակշռվածծավալը կնվազի. 19.

Հավասարակշռությանտոկոսադրույքը կազմում

է 592,որի դեպկազմում է Բլ:

քում հավասարակշռված փոխառու կապիտալը Ենթադրենք պետությունը մակրոտնտեսական հիմնախնդիրների լուծման համար սահմանել է տոկոսադրույքը 1076: Ի՞նչ կառաջանա այդ դեպքում միոխառու կապիտալի շուկայում: Պաւիկերեք յա զրաֆիլւրնն:

Ֆիշերի արդյունքի (էֆֆեկտի) էությունը կայանում է հետնյալում. ա) ինֆլացիայի մակարդակի 125 բարձրացումը կիջեցնի անվանական տոկոսադրույքը 172-ով, բ) ինֆլացիայի մակարդակի 122 բարձրացումը կբարձրացնի անվանական տոկոսադրույքը 192-ով, զ) ինֆլացիայի մակարդակի 172 բարձրացումը ոջ մի փոփոխության չի ենթարկի տոկոսադրույքը: Տվեք ճիշտ պատասխան: 22.

20----------------

9. Հողային ղայի ռեսուրսնեբսներիշուկ ուկան ռենտան Ի

Թեմա

ն հողային ղայի

սրարբերությունը գյուղատնտեսության ն քվազի ռենտայի միջն, արդյունաբերությունում գործող որնէ ֆիրմա:

Ինչո՞ւմ հեա

1.

է

րաակացությոան

2- Գիտական կյունից իտական ր տեսանկյունից,

Օրինակ,

(ուրների մեջ հողային որը

ե՞ Ճ Դու ք գտնում նումե՞ք բացարձակ

սրանում է

6.

7.

ընդլայնմանը:

կա ա Գոր ծոնների առաջարկի ն պահան արաւ ջարկի գրաֆիկական պատկերները ներկայացվում են երկու հատվող կորերով` բացասական (պահանջարկ) ն դրական (առաջարկ) թեքումով: Ինչպե՞ս Դուք կպատկերեիք հավասարակցշռության իրավիճակը հողային ռեսուրսների շուկայում: Ինչպիսի՞ն կլինի նրանց թեքումը:

Աշխատանք աա

3.

ն

լ

Հենրի Ջորջի «Առաջընթաց ն աղքատություն» գրքի (1879թ.) տեսնելուց հետո տնտեսագիրական մտքի սոցիալիարական շարժման ներկայացուցիչները պնդում էին հողային ռենտայի հարկի 10026 սահմանման գաղափարը: Այդ տեսակետի են, պնդում որ կողմնակիցները այդպիսի հարկըչի կրճատի հողի ն առաջարկը չի խոջընդորի տնտեսական գործունեության (ի տարբերություն աշխատավարձի վրա արդյունավետությունը

4.

7տա1

եսլթում: արադոււնքի այլ

Տ.

էւ

վարձավճարի գների:

տանի, աին իտաողյուն

մակաոլակի,

-

ավո

հա: Հողի Օգտագործելի հողերի տարածությունը կազմում է 120 նկատմամբ պահանջարկը բնութագրվում է Օ-180-32 բանաձնով, որտեղ Օ- օգտագործվող հողի տարածությունն է հեկտարներով, իսկ Ջ- ռենտայի չափը` հազ. դրամ/հա: Բանկային Ե տար եկան: տոկոսադրույքը կազմում է 1072 ն 1 հա հողի Ռրուշեք ռենտայի հավասարակշռված դրույքը

8.

Ֆերմերը կնքել է վարձակալական պայմանագիր հողասեփականատիրոջ հետ` 10 տարի ժամկետով, ընդ որում տարեկան ռենտայի չափը որոշված է 25 հազ. դրամ: Առաջին 3 տարիների

մԱ

աաամնիան

կազդի,

Բրո Ան Ան իմաններ ռեն Աի չափի հրանին վրա:

կա դա

արդյո՞ք,

թո»

հողայ

տոմոչ

'

Հողակտորը արժե 250 հազ. դրամ` 1076 բանկային տոկոսադրույքի ն ինֆլյացիայի տարեկան 576 մակարդակի պայմաններում: Ինչպե՞ս կփոխվի այդ հողակտորի գինը (այլ հավասար պայմաններում), ելթե բանկային տոկոսադրույքը աճի մինչն 1574, իսկ ինֆլյացիայի տարեկան մակարդակը մինչն 1074: 10. Դուք տնօրինում եք որոշակի դրամական գումարի: Ձեր առջն բացվում են այդ դրամի օգտագործման որպես Ժամկետային քային ուղիներ. գնել հողակտոր, դնել ավանդ, ձեռթ բերել սարքավորումներ` թողարկելու արտաեն դրանք, որոնք ունեն բարձր պահանջարկ ն ապահովում բարձր եկամուտ: կուղղեք հողի գնմանը: Ո՛՞. դեպթում Ձեր նեփոսթյրուն, հաշվի ցուցանիշներ եք սք Տվյալ դեպքում, ի՛նչ տփաորեսական րեական առնում: գնի որոշման Ինչպիսի ւ Էէ հողակրորի

9.

գրուլաւտեւրեսական

հայտնի է, հողակտորները տարբերվում են ինչպես բերրիությամբ, այնպես էլ տեղադիրքով: Տվեք դիֆերենցիալ հողային ռենտայի գրաֆիկական պատկերը` օգտագործելով ծախքերի (միջին ն սահմանային) կորերը ն գյուղատնտեսական արտադրանքի շուկայում պահանջարկի կորը: Ինչպես

Հողակտորի նկատմամբ պահանջարկն ածանցյալ է, մասնավորապես, գյուղատնտեսական արտադրանքների պահանջարկից: Իսկ ինչպիսի՞նն է այդ պահանջարկի ճկունությունն արդյունաբերական զարգացած երկրներում` կախված եկամտից: Ինչպիսի՞ն պահանջարկի ճկունությունը ցածր ազգային եկամուտ նտե ն ու ունիԳող ե Ի՞ն չ ազդոցություն ոին" նեցող երկրներում: սրգրոնրուն: ուննցող ռենտայի վրա: հողային պահանջարկը սական ապրանքների

գինր:

լույս

դրված հարկի): .շ.րկի ջարկ . ն յ ահա Գի

`

է

նթե անթերի

հետնյալ պնդումները. 1) Աշխատավարձի դրույքի բարձրացումը նպաստում է աշխատան տանքի առաջարկի ընղլայնմանը: 2) Հողային ռենտայի(վարձակալական վճարի) բարձրացումը նպաստում է հողի առաջարկի ընդլայնմանը: 3) Տոկոսադրույքի բարձրացումը նպաստում է կապիտալի առաջակի

ինչպիսին կլինի 3 տարիեր բերրիությամբ հողաարտահայտված գրաֆիկորեն: ռենտայի չա:

հանաձեր:

տարբեր այլընտրան

բանկ

Թեմա

10.

Շուկայական մեխանիզմի առավելություններն ու թերությունները

զ)

ե)

թ

ք

Շուկան համարվում է փակ, եթե բարիքի ցանկացած թանակի համար. ա) առաջարկի գինըցածր է պահանջարկիգնից, բ) առաջարկիգինըհավասարէ պահանջարկիգնին, գ) առաջարկի գինը բարձր է պահանջարկիգնից: 1.

Տ

ՀՀՀ

Պատկերված գծապատկերներիցորն է արտահայտում սահմանային հավասարակշռության իրավիճակը. ա) «ազատ բարիքի» շուկայում, բ) ««արտադրվող բարիքի» շուկայում: 2.

բ)

ա)

Ֆ

Դ

օք

Օ

Չ

»

է) 5է Տ

ք

Ֆ

Տ

Տ

օ.

թ

փ»

Չ

Չ

Գծ.

10.1

ապրանքի նկատմամբ սպառողի պահանջարկի ֆունկցիան Օմժ 6 թ, իսկ առաջարկինը` Օտ 8-3 ունի հետնյալ տփեսքը՝ Կառուցեք գրաֆիկ: գինը ն հավասարակշիռ ծավալը: Որոշեք հավասարակշիռ իրավիճակին տետեսական առկա շուկայական գնահաՏվեք տական:

3. Ճ

դ)

գ)

Հ

Լ.

Ֆ

թ

2. 3.

Տ Ծ

-

1997 թ.-ի հունիսին Ռուսաստանում կայացավ Ռուսաստանի կառավարությանը պատկանող արտասահմանյան արտադրանքի ավտոմեքենաների առաջին վաճառքը: Վաճառքը կազմակերպվել էր հոլանդական աճուրդի սխեմայով: ա) Արդյո՞ք գոյություն ունի նման աճուրդների կազմակերպման այլ սխեմա: Ի) Եթե այո, ապա ինչո՞վէ այն տարբերվումհոլանդական աճուրդից:

4. Ծ

Օ

Չ

գ) Հոլանդականաճուրդնանցկացնելիսհաղթող են ճանաչվում. 1. զնորդները. 2.վաճառողները, 3.կողմերիցոչ մեկն առավելությունչունի: Տվեք ճիշտ պլատատխաւն.ցույց փվեք այն զրաֆիկորեն:

5.

ծ.

7.

թ4

բ)4

Տ

թյանը. մեծ ի ճկունությունը առաջարկ վ)

ը

իլ Ա

Փ.

՝

թ4

դ) բձ

Տ

»

Օ

Օշ

ւ

է

ճկունությունից: պահանջարկի

շուկայաարտահայտում հավասարակշռությունը որինբնորոշէ կայուն

որն Ներքոհիշյալ գծապատկերներից

ան իրավիճակ,

է

լ

թ 4

ա)

թ

Ա /17Ն` ՀԺՄ

"

-»

»

Չ

ՉՓ

ք

Տ

թ

-Հ-

'

Հա

հավ ճկունությունը պահանջարկի

ք

թ

թ

բ)

Ամառային շրջանի նախօրեինգյուղական վայրում էլեկտրաէներգիայի գինը նվազեց ն հասավ նոր հավասարակշիռմակարդակի:Գրաֆիկորեն ցույց տվեք հակադարձկապի էֆեկտի ազդեցությունը էլեկտրաէներգիայի,էլեկտրասալիկների,գազի (կենցաղայինսպառում), գազի բալոններիշուկաներում: Կարո՞ղ է արդյոք հակադարձ կապի էֆեկտը դիտվել շուկայական մասնակիհավասարակշռությանժամանակ: Պատկերված գրաֆիկներից որն է արտահայտում Մարշալի կայուն հավասարակշռությանիրավիճակը,ն որը՝ Վալրասինը: ա)

եթե. յունը անկայունէ համարվում, Հավասարակշռութ է մեծ առաջարկի ճկունությունից. ճկու նությունը ա) պահանջարկի ասար է առաջարկիճկունու-

8.

թ:

թ»

Օօ

Օ,

»

օ

Ը

ՀԱՐ ն...

Գծապատկերիվրա պատկերվածէ գործարքների կորը. մոգեր (ֆիրմա

Ը.

Արդյո՞ք, անվճար կրթությունն ու բժշկությունը բեռ է հասարակության համար: Ինչ կարծիքի եք որքանով են իրենց արդարացնում անվճար ծառայություններն այս բնագավառում թույլ զարգացած երկրներում, որտեղ առկա է բյուջեի զգալի պակասուրդ:

5'Թ8 Ը

Յ

ՅՅ:

Ա

ԷՒ»

ւ

մրգեր (ֆիրմա /Ճ)

Գործարքի: կատարվել

հարցերին:

14.

Ինչու՞ է պետությունը հաճախ ֆինանսական օժանդակություն ցուցաբերում արդյունաբերական նորագույն ճյուղերին, իսկ երբեմն ամբողովին ֆինանսավորում դրանք:

15.

Կառավարությունը նյութական օգնություն է ցուցաբերում բազմազավակ ընտանիքներին, թոշակառուներին, կատարելով որոշակի վճարումներ երեխաներին ու ծերերին: Ցույց տվեք գրաֆիկի վրա, թե դա պահանջարկի ն սպառողական ապրանքների արտադրության ի՞նչ փոփոխություների է բերում:

16.

Կառավարությունը խթանում է գյուղատնտեսական մթերքի արտադությունը` արտադրողներին սուբսիդիաներ հատկացնելով: Գրաֆիկի վրա ցույց տվեք, թե ինչպես կփոխվի առաջարկն ու արտադրությունը, այդ միջոցների իրականացումից հետո:

17.

Ինչու է ամբողջ աշխարհում քաղաքային գտնվում մունիցիպալ դոտացիաների հաշվին:

18.

Ըստ արտաքին էֆեկտների հասկացության

կետում: Պապասիլանեք հերնյալ

էԸ

արդյունավետ:

ա) Պարետոյի զործարքն որքանով է բ) Այդ գործարքը կլիներ կա ծ լիներ լիներ Լ լիներ արդյունավետ, արդ) վետ, եթե եթե կատարված

կետում:

Դիտարկենք գծապատկերը:

թ

ք

Տ

թ'

ՒՐ

թ

տրանսպորտը բացատրեք,

թե

ինչպե՞ս պատենտավորման համակարգը պաշտպանում գյուտարարին ն հետնաբար խրախուսում նրա հետագա ստեղծագործական գործունեությունը: է

աք

'

0»

Աշանց երը հաշվի առնելու, առաջարկի էֆեկոին արտաքին (ռրերից որն է 9»ւյց փուլին րնդհանու, իսկ որո նվազեցված ծավաքեր: տեչպիաի՛ միջոցներ կարո է ձեռնարկել կաւռավարությունը `ինտերնալացմանկամ մի նՎալացման հաւմաւր:

13.

0թ

:

Յ

ՀՏ `

11.

Օգտագործելով բացասական էքստերնալների հասկացությունը, բացատրեք թե ինչո՞ւ Մոսկվայի հյուսիսային թաղամասերի բնակչությունը դեմ էր հյուսիսային ՋԷԿ-ի կառուցմանը:

5.

5. 2

8)

12.

19.

Շվեյցարիայում նախքան սեփական տարածքում սեփական տան շինարարությունը սկսելը, ապագա տան սեփականամրերը պետք է փայտե սեպեր խրի այնպես, որպեսզի հարնանները պատկերացում կազմեն նրա չափսերի մասին: Եթե օրենսդրությամբ սահմանված ժամկետի ընթացքում քաղաքապետարան չուղարկվեն նամակներ հարնանների հիմնավորված բողոք39

ներով, ապա տարածքի սեփականատերը կարող է սկսել շինարարությունը: Ինչո՞վ է բացատրվում այդպիսի երկարատն գործընթացը:

Թվարկված ո՞ր դեպքերում է հնարավոր հասնել պայմանավորվածության առանց պետության միջամտության, իսկ ո՞ր դեպքերում է պետության միջամտությունն անհրաժեշտ. ա) օզոնի շերտի խախտմանդեմ պայքարի պրոբլեմի քննարկումը, բ) «Յասնայա Պոլյանայի» մոտակայքում գտնվող քիմիական կոմբինատը վնասակար ազդեցություն է թողնում կալվածքների վրա՝ կործանվում են դարավոր ծառեր, բուսականությունը, կալվածական շենքը, զ) ձեր տարածքում ավտոտնակկառուցելիս ձեզ անհրաժեշտէ կտրել ծառը որը աճում է ձեր տարածքին հարակից հողակտորում ն տարածում էիր արմատային համակարգըձեր հողակտորի վրա, դ) Իսսիկ-կուլ լճի ծանծաղացումը նրան սնուցող գետերի ջրերի հավաքման հետեանքով, ե) բնակշինարարական կոռպերատիվի անղամներից մեկր իր բնակտարածքը վարձակալության է տվել օֆիսին: Հաճախորդների ամբոխը առաջացնում է շենքի բնակիչներիդժգոհությունը: 20.

21.

Ինչու՞մն է կայանում Կոուզի գաղափարի կիրառման դժվարությունը Հայաստանիտնտեսական կյանքի վերաբերյալ:

Թեմա

11.

Եթե անվանական ՀՆԱ-ն բարձրանում է 2,5 անգամ, իսկ դեֆլյատորը մնում է անփոփոխ, ինչպե՞ս դա կանդրադառնա իրական ՀՆԱ-ի վրա: Բացատրեք ձեր պատասխան ի1.

2.

Ենթադրենք ազգային արտադրանքը ներառում է երկու ապՃ-ը սպառողական ապրանք է, 7-ը ինվեստիցիոն րանք. Ճ ն. ապրանք: Ընթացիկ տարում արտադրվել է 200 միավոր Ճ ապրանք` յուրաքանչյուր միավորը 2 դոլար գնով, ն 10 միավոր Մ ապրանք` յուրաքանչյուրը 4 դոլար: Ընթացիկ տարվա վերջում 6 միավոր օգտագործված ինվեստիցիոն ապրանք պետք է փոխարինվի նորերով: --

Պլաշյվեք.

ա) ՀՆԱ-ն, բ) ԶՊԱ-ն,

գ) սպառման ծավալը ն համախառնինվեստիցիաներիծավալը, դ) գուտ ինվեստիցիաներիծավալը:

Եթե անվանական ՀՆԱ-ի ծավալը ն գների մակարդակը բարձրացել են, ապա. ա) իրականՀՆԱ-ն ավելացել է, բայց ավելի քիչ չափով, քան գները, բ) իրականՀՆԱ-ն ավելացել է, բայց ավելի մեծ չափով, քան գները, գ) իրական ՀՆԱ-ն չի փոխվել, դ) իրական ՀՆԱ-ն կրճատվել է. ե) այս ինֆորմացիան հնարավորություն չի տալիս որոշել, թե ինչպես է փոխվել իրական ՀՆԱ-ն, գ) բոլոր նախորդպստասխաներըսխալ են: 3.

4.

Դիտարկեք աղյուսակում ներկայացված տվյալները.

Տարի

ԱնվանականՀԱԱ (մլրդ դոլար)

|

ԴԵֆլյատոր

(54 1982-

Հիմնական մակրոտնտեսական ցուցանիշները ն ազգային հաշիվների համակարգը

100) | րական ՀՆԱ

հաւրցերվիեւ անվանական ՀՆԱ-ից. բ) ինչպե՛ս է հաշվարկվում իրական ՀՆԱ-ն, գ) լրացրեք աղյուսակի վերջին սյունակը: Պւարասխանեք

հելնյալ

Ենթադրենք, անվանական ՀՆԱ-ն 480 մլրդ դրամից դարձել է 600 մլրդ դրամ, իսկ ՀՆԱ-ի դեֆլյատորը՝ 12092-ից15094: Այս պայմաններում իրական ՀՆԱ-ի մեծությունը. ա) չի փոփոխվի, բ) կբարձրանա, գ) կպակասի, դ) չի կարող հաշվարկվել այս տվյալների հիման վրա: Հիմնեավորեքձեր պատասխանը: 5.

Ենթադրենք անվանական ՀՆԱ-ն 500 մլրդ դրամից կդառնա 450 մլրդ, իսկ ՀՆԱ-ի դեֆլյատորը` 12092-ից 10095: Այս պայմաններում իրական ՀՆԱ-ի մեծությունը. ա) չի փոփոխվի, բ) կբարձրանա, գ) պակասի, դ) չի կարող հաշվարկվել այս տվյալների հիման վրա, ե) բոլոր նախորդ պատասխաններըսխալ են: 6.

7.

Տրված

են

Տարի

հետնյալ տվյալները.

Անվանական ՀԱԱ (րդղրամ)

| Գների մակար-

|

ղակի ինղեքս 76

Իրական

ՀՆԱ

՞

՛

Տնտեսական

գործընթացի փուլերը

Հումք

Մանվածք

Մետաքսե

Գործվածք Մետաքսե կոստյում

Թվարկված մեծությունից ո՞րը չի ներառվում ՀՆԱ-ում` վարկված ծախսերի գումարով:

հաշ-

Վաճառքից |

հասույթ

Միջանկյալ

|

արդյունքի

արժեք

Ավելացված

արժեք

ա) լրացրեք աղյուսակի դատարկ սյունակները,

բ) ի՛նչ է կրկնակիհաշվարկը, զ) ի՞ն, են նշանակում միջանկյալ

վերջեական արտադրանք կատեգորիաները, դ) ո՛րն է վաճառքի ընդհանուր արժեքի ն ավելացված արժեքի համադրման իմաստը: ա)

բ) գ) դ) ե)

-

բ) հաշվեք իրական ՀՆԱ-ե յուրաքանչյուր տարվա համար, գ) ո՛ր դեպքում դուք կկատարեք դեֆլյացիայի, ո՛ր դեպքում ինֆլյացիայի գործողություն: Պառրասիանր վվեք յուրաքանչյուր փարվա համար:

9.

10.

ա) երեք տարիներից ո՞րն է բազիսայինը,

8.

պետականգնումները. համախառն ներդրումները, բ) գՇԻԼՀԸ, դ) զուր արտահանումը, ե) աշխատավարձը: ա)

ա) ինչո՞վէ տարբերվում իրական ՀՆԱ-ն

ն

Դիտարկեք գործունեության հետնյալ տեսակները. մանկապարտեզիաստիարակի աշխատանքը, երեխաներիդաստիարակումնիր ընտանիքում, ցորենի արտադրությունը երկրի մասշտաբով. բանջարեղենի աճեցումը տնամերձ հողամասում օզտազգործման նպատակով, թմրանյութերի արտադրությունն ու վաճառքը:

տնային

Պատասխանեք հետնյալ հարցերին. 1) Ինչպե՛ս են արփացոլվում ՆԱ-ի Փոցանիշում թվարկված գործունեթյան տեսակները: Զ) Գործունեության թվարկված փեւակներն իջեցնում թե՞ ֆարձրացնում են զոր փմորնաական բարեկեցությունը: 3 Իրոք, ՆԱ-ի ցուցանիշը երկրի բարեկեցության ճշգրիտ չափանիշն է:

Ի՞նչը չի մտնում ՀՆԱ-ի կազմի մեջ. ա) դուք ձեռք եք բերել «Լուկօյլ» ընկերության ակցիաները, բ) նախքան ձեր բնակարանը վաճառելը, դուք այն վերանորոգել եք ձեր միջոցներով, գ) պետությունը գնել է գործարանից 10 ԳԱԶ մակնիշի ավտոմեքենա դ կառավարության պաշտոնյաների համար կազմակերպվել է արտասահմանյան ավտոմեքենաներիաճուրդայինվաճառք, ե) ուսանողը գնել է մրնրեսագիտության ւրեսության խնդիրների նոր ժողովածու:

Թեմա

11.

1.

12.

Պետության դերը շուկայական տնտեսության մեջ

Ստորն թվարկած բարիքներից որ՞ը կհամարեք հասարակական.

ա) փողոցային լուսավորությունը,

բ) քաղաքային կարգուկանոնի պաշտպանությունը, զ) մեքենակայանները, դ) ճիարշավարանները,

ե) թենիսի կորտերը, զ) հսկողությունը քաղաքային այգիների մաքրություն պահպանելու համար:

Սրորն թվարկվածներից ո՞րը հասարակական բարիք չէ: դ) երկրի պաշտպանությունը, ե) երկրի մակարղակով բ) էլեկտրաէներգիան, ջրհեղեղների դեմ պայքարը: գ) ոստիկանությունը, 2.

ա) փարոսները,

3.

ճանապարհային նշաների տեղադրման որոշում է ընդունվում.

Հասարակության ընդհանուր Սահմանային ո

իճգ օգուտը քանակը (դրամ. միավոր) Լ.

2. 3. 4. 5. 6.

օգու ՕԳՈՈը

Անհատական առավելագույն ոգուտը ըստ

խմբերի

Ճ-60572, 8-3026, Շ-

-

՛700

լրացուցիչ նշանի համար Յուրաքանչյուր 29ւառմանային Փլախքեր 120 միավոր: 17 Ինչպիսին կլինի հասարակության համար արտադրյության օպտիմալ ծավալը: 2) Նշանների ի՛նչ քանակություն կընտրի բնակչությունը, եթե՝ ա) ծախսերը բաշխվում են այնպես, ինչպես օգուտները, բ) ծախսերը խմբերի միջն հավասար են բաշխվում, իսկ օգուտները տրված հարաբերությամբ (60542,3092, 10942), գ) օգուտները հավասար են բաշխվում, իսկ ծախսերը՝անհամաչափ (Ճ կատարում է ծախսերի 8092, 8 ն Շ- 1092): -

Ո՞ր բարիքներն են պատկանում «մաքուր» կամ «համախառն» հասարակական բարիքներին. ա). բժշկական ծառայությունը. բ) բարձրագույն կրթությունը. գ) պետական սահմաների պաշտպանությունը. դ) պետության օրենսդրական գործունեությունը:

Գ.

Տ.

Ինչպես կմեկնաբանեք Ս. Ֆիշերի «Էկոնոմիկա» դասագրքի հետնյալ պնդումը. «Ազգային զբոսայգիները խառն են, որովհեւտրն այգիներում բնությունը հասարակական բարիք է, ծայրահեղ դեպքում այնքան ժամանակ, մինչ այգում չափազանց նեղ չլինի»: Ո՞րն է «նեղի » իմատրը:

6.

Ինչո՞ւմն է կայանում «տոմս չունեցողի» խնդիրը: Ինչպե՞ս է այն կապված հասարակական բարիքների արտադրության հետ: Բերեք օրինակներ:

7.

Կարելի է արդյո՞ք «րոմս չունեցողի» խնդրիր լուծել` չկատարելով այն ծառայությունը, որի համար նւս վճարել է: Մի՞շտ է այդպիսի որոշումը բարենպաստ հասարակության համար:

Մարշալը կրթության վրա ծսխսերի մասին արտահայվպել է հետնյալ միտքը. «Իսկական տնտեսագետները միակարծիք են, որ այդպիսի ծախսերը տալիս են իսկական տնտեսում ն դրանցից հրաժարվելը հւսմարվում է (երկրի շահերից ելնելով) սխալ ն բարոյազուրկ որոշում»: (Ա. Մարշալ: Տնւրեսազիտության սկզբունքները: 8/1. էԼքօոքօշճ Ֆղութօք. 1993. օ 104-105) Պարգարանեք՝ինչի վիս Է հիմնված այւ վենդյւմո:

8. Ա.

9.

10.

11.

Անվանեք ուղիղ ժողովրդական համակարգի տարբերությունները ներկայացուցչականից` ւրրանսակցիոն ծախսերի ւրնտեսման տեսանկյունից: Բացատրեք՝ հասարակական ընտրության տեսության տեսանկյունից թե ինչու պետությունը կարող է ընդունել որոշումներ, որոնք հակասում են հասարակության շահերին: Ինչո՞ւմն է կայանում մասնավոր անձանց ն պետական մարմինների որոշում ընդունելու գործընթացի տարբերությունը, որը

պայմանավորված է հասարակական ընտրության ուսումնասիրության անհրաժեշտությամբ:

տեսության

«Ստորն թվարկված բոլոր բարիքները համարվում են հւսաէ միասնական սպառումը»: րակական, քանի որ դրանց հապտուկ Տնտեսագիտության փեսության տեսանկյունից որքանո՞վ է պնդումը համապատասխանում յուրաքանչյուր կետին: ա) Ներկայացման դիտումը թատրոնում, ի) զնացքը էլեկտրականերթուղում մյեկտրական գնացթը). գ) ազգային այգիները, դ) փողոցային լուսավորումը, ե) ֆուտբոլային խաղերը մարգադաշտում: 12.

ա)

|

Սահմանային ծախքերը համազոր են 0-ի՝ հետնյալ բարիքները գնորդին հասցնելու ղեպքում: ա) օդանավակայան, բ) խաղող, զ) հակահռթիռային պաշտպանություն, ե) փաստաբանականծառայություններ. զ) քաղաքապետիկողմից կազմակերպվածհրավառությունը: 13.

Պետության կարգավորիչ չափագործիքները կոչված են. ա) նախընտրականշրջանում քաղաքական գործիչների տված խոստումների ն այդ խոստումները պրակտիկայում իրականացման տարբերությամբ, ի) անհատական ն հասարակականշահերի միջն եղած տարրերու14.

|

թյամբ.

պետք կառավարությունը գ) ժամանակի ընթացքում ն

մակրոտնտեսական հիմնախնդիրներն

ճանաչի միջոցներ ձեռնարկի է

դրանց լուծելու համար, դ) պետական կարգավորմաննպատակների ն գործիքների քանակի չհամընկմամը: 5.

Ֆիասկոն (ձախողումը) կամ պետության սնանկացումը առաջանումէ հետնյալ կետերով. աչ արդյունաբերականարտադրության պարբերականանկմամբ. Ի) կառավարության ոչ բավարարտեղեկատվությանպատճառով. Վ) մասնավոր հատվածի արձազանթի նկատմամբ հսկողությա սահմանափակությամբ, --

Թեմա

ներկայացուցչական դեմոկրատական համակարգի անկատարելիությամբ, ե) առանձին շուկաներում մենաշնորհային գնագոյացումով:

13.

դ)

1986թ. րնտեսագիտության բնագավառում նոբելյան մրցանակակիր Ջեյմս Բյուկենենի, ինչպես նան Գորթոն Տալլոկի

«ԱՕՃԸՎՇԼ ԸՕրձձԸՑ»

գրքում քննարկվել են քաղաքական որոշումների ընդունման դրույթներ: Նրանց կարծիքով, մարդիկ, որոնք շուկայական գործունեությունից տեղափոխվել են քաղաքական դաշ, չեն փոխում շուկայում գործող կանոնները, ն ձգտում են օգտագործել պետական բյուրոկրատական կառուցվածքները՝ սեփական պահանջներըբավարարելու համար: Ջ. Բյուկենեն'ու Գ. Տալլոկը նշում են, որ եթե ֆիրմաները ձգտում են առավելագույն շահույթ ստանալուն, ապա քաղաքականգործիչներին պետք է դիտել որպես «առավելագույն ձայներին ձգտողներ», իսկ պետական բյուրոկրատական կառուցվածքներին՝ «ծավալների : առավելագույն մեծացմանըձգտողներ» Օգտվելով տվյալ տեքատից տվեք հետնյալ հարցերի

Որքանո՞վ է օրինաչափ օգտագործել փոխարինման արդյունավետության ն եկամտի արդյունավետության կատեգորիաները՝ Ճք կորի փոխդասավորվածությունըբացատրելիս:

1.

16.

պատանսիխանները՝

Ինչպես եք Դուք պատկերացնում «րնտեսական ռենտա» կաոլորտր անձի տեղափոխմանդեպքում: 2: Ինչո՞ւմն է կայանում պետական բյուրոկրատիայի անձնական

տեգորիան`տնտեսականից դեպի քաղաքական

շահը:

Մակրոտնտեսական հավասարակշռություն. բազային մոդելներ

Հետնյալ թվարկված կեւրերից որ՞նէ ճիշտ նինչու՞: Եթե պպեմոսկանծախսերը մեծաւմում են, ապա. ա) մեծանում է ն ամբողջական պահանջարկը, ն ամբողջականառա2.

ջարկը,

առաջարկը կրճատվում է, ամբողջական

իսկ ամբողջական պահանջարկը մեծանում, զ) ամբողջականպահանջարկըմեծանում է. իսկ ամբողջականառաջարկը չի փոխվում, է. իսկ ամբողջական պադ) ամբողջական առաջարկը մեծանում հանջարկը կրճատվում, ե) կրճատվումեն թե՛ ամբողջականառաջարկը, ն. թե՛ ամբողջական պահանջարկը: Փոփոխությունները ցույց մալ զգծապարկերի վրա: բ)

Թվարկված կետերից ո՞րնէ ճիշտ նինչու՞: Եթե. եկամ աւհարկերը մեծանում են, ավալ անհատական ն է ա) ամբողջական առաջարկը, ն՛ ամբողջական պահան-

3.

`

արկը:

ջարվը,

Ի) ամբողջական առաջարկը կրճատվում է. իսկ ամբողջական պա-

3) Ինչպիսի՛նէ քաղաքականռենտայի որոնման էությունը:

հանջարկըչի փոխվում,

գ) կրճատվում է թե՛ ամբողջական առաջարկը, ն թե՛ ամբողջական

պահանջարկը,

զ) ամբողջական պահանջարկըկրճատվումէ, իսկ ամբողջականա-

ռաջարկըչի փոխվում: նմեավորեք ձեր պափասիւանր:

4.

Տ.

Լրրը. 1991,

-.

ոօ

Է.Ջոյի.

161.

ֆֆճորոթոմը

550110ԻԽոճ.

ԼԼ

ՏՇՃՇ

ՅՑոԼՕխ6ՊՖ.

Ի.

Ինչու՞ համախառն պահանջարկի կորի փոխդասավորվածությունը բացատրելիս, օգտագործվում է իրական, այլ ոչ թե անվանական դրամական պահուստը:

«Քաղաքականությունը, որը ուղղված է համախառն պահանջարկի խթանման, միշտ տանում է ինֆլյացիայի:» Դուք համաձա՞յն

եք տվյալ մտքի հետ: Ձեր պատասխանը հիմնավորեք գրաֆիկորեն: 6.

0.

Երկրի տնտեսությունում ներդրված կապիտալի «Ալֆա» ֆունկցիան որոշվում է հետնյալ հավասարումով, Է40 Է 0,447, իսկ խնայողությունների ֆունկցիան՝ ՏՀ -20 Ի 167, որտեղ Մ-ը ազգային եկամուտրն է: Որոշեք Խ-ի հավասարակշռված մակարդակը:

11.

Եթե խնայողությունների ֆունկցիան արփահայտվում է ՏՀ -30 -0,147 հավասարումով, իսկ ավտոնոմ կապիտալ ներդրումների ծավալը կազմում է 125, ապա ինչպիսին կլինի Ճ-ի հավասարակշռված մակարդակը:

12.

Մպառման ֆունկցիան ունի հետնյալ տեսքը. ԸՀ100-Է0,85: հաշվե, սպառողական ծախսերը (սպառում) ն խնայողություններըպահուստները հետնյալ եկամուտների համար.

Եթե տնտեսության

դրությունը համապատասխանում է համախառն առաջարկի կորի քեյնսյան հատվածին, համախառն պահանջարկի աճը բերում է. ա) գների իջեցման ն ՀՆԱ-ի ծավալի մեծացմանն՝իրական արտահայտմամը, բ) ՀՆԱ-ի ծավալի մեծացմանն իրական արտահայտմամբ, բայց չի ազդում գների մակարդակի վրա, գ) ն՛ գների մակարդակի ն՛ ՀՆԱ-ի ծավալի աճին՝իրական արտահայտումով, ղ) Գների բարձրացմանը ն ՀՆԱ-ի ծավալի կրճատմանն իրական արտահայտվամաբ: Պաւրզաւբաւնեք ձեր պարանիանը զի աֆիկորեն: ,

ա)

Եկամուտ

Ամբողջական առաջարկի կորի ի՛նչ փոխդասավորվածության վրա են պնդում քենսականները: Ինչու՞: բ) Նույն հարցը նոր դասականների վերաբերյալ: 7.

8.

ա

Ըստ ձեզ ի՞նչ պատճառներ կարող են հանգեցնել համախառն առաջարկի կորի տեղաշարժմանը:

Խնայողություն

հետնյալ

բ) կառուցեք սպառման գծապատկերը,

գ) հաշվարկեք սահամանային ձզվածությունը դեպի սպառումը

ՃՏ

Սպառում

ՃՏւ

Գների մակարդակ

ն

սահմանային հակումը դեպի խնայողությունը, դ) հաշվարկեք ծախսերի մուլտիպլիկատորը 13.

Սպառման ֆունկցիան տրված է

ԸՀՏ0

ա) լրացրեք աղյուսակը, |

Եկամուտ

Սպառում

--

0,57 հավասարումով

Խնայողություն

Լ

Արտադրանքի իրական ծավալ Գծ 9.

13.1

Ինչու՞ քեյնսականների տեսանկյոււնից գները ն աշխատավարձը առաձգական են միայն դեպի բարձրացման կողմը: Ինչու՞ է այդ երնույթը սրացել «արգելանիվի ազդեցություն» անվանումը:

բ)

կառուցեք սպառման գրաֆիկը, 456զիծ: Հաշվարկեք, թե տնօրինված եկամտի որ մակարդակներում սպառման ծախսերը հավասար քիչ ն շատ դրա ծավալից:

զ) անցկացրեք

են

14.

տրված

Սպառման ֆունկցիան --0.2 4`

Ը»100

է

հեւրնյալ

կորերիփոխդասավորվածության փեսակետից ի՛նչ տեղի կունենա Տ կորի հետ. եթե Ը կորը տեղաշարժվի վերն կամ ներթե):

ռավասարումով.

կառուցենքսպառման զրաֆիկ. կառուզնքթխնայողության գրաֆիկ. Վ) որոշեք ՝՛-ի հավասրակշջռմածծավալր. դ) որոշեք ծախսերի մեծության մուլտիպլիկապորը: ա)

բ)

15. Գծ.

Ն

Շ

13.2-ի վրա պատկերված է հայտնի «քեյնսյան խածճը»: Ը Ճ

՞

՛ Սա

45.

Գծ.

Ո

մ)

)

գ55

ր

ԳՏ.

ՏՈՐ

Լ

կառուցած «քեյնսյան Կոորդինատային որ համակարզում է խաչը»: Ի՞նչ է նշանակում կիսորղը ն նրան հատող խաչը: Այղ կորերիվ ո՞ր մեկը դութ կարող եք բնութագընլ որպես ամբողջական պահանջարկ. ն որ մեկըամբողջական առաջարկ: Ինչու: 16.

Ինչո՞վ է որոշվում (ինչի՞ց է կախված) ամբողջական ծախսերի կորի թեքությունը դեպի սպառումը:

17.

Ինչի՞ց է կախված հառարակության ամբողջական խնայողության պահուստի կորի թեքությունը (Տ կորը):

18. ա)

Էխ

Ինչպիսի՞ կապ գոյություն ունի սպառման ն խնայողության գրապապկերների միջն: (ի՛նչ տնղի կունենա. գրաֆիկների թեքության փտնեսակետից օրինակ. Տ կորի թեքության հետ. եթե Ը կորի թեքությունը փոփոխվի):

20.

13.3

ի՞նչ է նշանակում ՕՃ հատվածը զճծապատկերի վրա: Ինչպե՞ս սպառման ձախսերը կարող են կազմել ղրական մեծություն նկամտի 0-ական մակարղակում, ինչ գործոններ կարող են դրղել Ը գծապատկերի վերն կամ ներքն փեղաշարժին: Ինչպիսին պետք է լինի կապիտալ ներդրումների աճր. եթե որպեսզի ապահովվի եկամտի աճը 2000 դրամական միավոր է ն 1000 միավոր: Պ1ԵՏ-0,5,

երկրի ՀՆԱ-ն կազմում է 200 մլրդ դոլար:Սպառման սահմանային արժեքը -0.75: Եթե երկրի կառավարությունը խնդիր է դրել հասնելու ՀՆԱ-ի 400 մլրդ դոլարի մակարդակի, ապա ինչպիսի՞ն պեւրք է լինեն ներդրումները:

21. Ճ

22.

Ինչպե՞ս եք պատկերացնում պլանավորված ն փաստացի ներդրումների միջն տարբերությունը: Ինչու՞ է ընդհանրապես առաջանում նման տարբերություն: Այսպես. արտադրության իրական ծավալի " մակարդակում 1 կորը գերազանցում է Տ կորին որոշակի մեծությունով: Ի՞նչ է նշանակում այդ խզումը: )ն Ը) նշանները Է կետից թեթվելու դեպԻնչ են նշանակում քում, որտեղ ներդրումները հավասար են խնայողություններին:

«քեյնսյան խաչի» մողել. «ամբողջական առաջարկի-ամբողջականպահանջարկի» մոդել: մմ Լ (այաժոմ հւ այս երկա մուլլելեերի փարբելրությում վ ԴՆԱԱԼ ագոլյւ թ, այդպիսիք իոլհանիապեւ: յ

Ստորն բերված հաստատումներից ո՞րը դուք կվերագրեիք հետնյալ ներկայացուցիչների կարծիքներին. ա) քեյնսականներին, բ)նոր դասականներին, գ)սրարնցից ոչ մեկին: 1) Խնայողությունը ղա եկամտի ֆունկցիա է, 2) Խնայողություեր ղա տոկոսի ֆունկցիա է. 8) Ներդրումները եկամտիֆունկցիա են. 3) Նեողրումները տոկոսի ֆունկցիա են, 5) Գները ն անվանականաշխատավարձճը ճկուն են, ն ճ) Գները անվանականաշխատավարձըճկուն չեն: 26. Սրորն բերված հաստատպումներից որ՞ը դուք կվերագրեք ա) ջեյնսակաների, բ) նոր դասականների կարծիքներին: Թ Խնայողությունները ն ներդրումները իրականացեումեն տարբեր տետեսվարողսուբյեկտներ: 2) Խնայողությունները ն ներղիումները իրականացնում են միննույն տնտեսվարողսուբյեկտներ: 525.

Դ-

ոռ

Պօ

Վ

13.4

Գծ. 23. Գծ.

13.5-ի վրա պատկերված է մակրոտնտեսական հավասարակշռության իրավիճալ: Ընդ որում, 4՛, նշանակում է լրիվ զբաղվածություն: Միշտ է, արդյո՞ք, Ը-1 կորի ն 45" գծի հատման կետը միննույն ժամանակ նշանակում լրիվ զբաղվածություն: Ամբողջական ծախսեր, ՃԲ

Շ-1

Ամբողջական առաջարկի (4Տ) կորի տարբեր հատվածներում ինչպե՞ս է փոփոխվում մուլտիպլիկատորի էֆեկտը. ա) լրիվ գբաղվածությունիցհեռու իրավիճակում,այսինքն հորիզոնականհատվածիվրա, ի լրիվ զբաղվածությանըմոտեցող իրավիճակում.այսինքն՝ միջին հատվածում, Վ) լրիվ զբաղվածության իրավիճակում. այսինքն ուղղահայաց հատվածիվրա:

27.

28. Գծ.6

24.

Տ4

|

(եկամուտ, թողարկում)

Մակրոտնտեսկան հավասարակշռության հիմնախնդիրները գրաֆիկորեն կարելի է հերկայացնել հետնյալ մոդելների օգնությամբ.

վրա պատկերված է արժեզրկման խզումը (ցույց է տրված ճնավոր փակագծով). է՞նչ է նշանակում աբցիսների առանցքի վրա բ (մակրոտնտեսական հավասարակշռություն լրիվ զբաղվածությամբ) կետը: ՝՛չ: կեփից հետո՞:։Պատասխանը կարող է թվալ շատ հեշտ՝չէ որ առանցքը արդեն նշանակված է 7-ով: Մտածեք նս մեկ անգամ, ենոր պատասխանեք:

Ամբողջական ծախսեր, Ճէ ձ

Թեմա

Մակրուրնրեսական անկայունություն.

շուկայականէկոնոմիկայի զարգացման պարբերականությունը

ՇւՒն

ՇԻ

14.

Ունեք հետնյալ տեղեկապվությունը. Զբաղվածներիթիվը ՝85 մլն մարդ, զործազուրկների թիվը՝ 15 մլն մարդ: ա) հաշվարկելգործազրկությանմակարդակը բ) մեկ ամիս անց աշխատանքունեցող 85 մլն մարդկանցից0,5 մլե-ն ազատվել են աշխատանքից,պաշտոնապեսգրանցվածգործազուրկներից 1 մլն դադարելեն աշխատանքփետրելուց: Որոշեք այս լեպքում ինչպիսին է` (1) զբաղվածներիթիվը. (2) գործազուրկների թիվը, (3) գործազրկության մակարդակը: 1.

Չ

0`

ՅՈ

Մ

Գծ. 29.

(եկամուտ)

13.6

Ինչու՞ այսպես կոչված «խնայողության պարադոքսը» հանդես է գալիս միայն տնտեսության ոչ լրիվ զբաղվածության դեպքում: Ի՞նչ տեղի կունենա, եթե տնտեսության այդպիսի իրավիճակում, որը բնութագրվում է արժեզրկման անկումով, հասարակութունը սկսի ավելի շատ խնայել:

Օուկենի օրենքի համաձայն գործազրկության փատրացի մակարդակի գերազանցումը նրա բնական մակարդակից 274ով, նշանակում է, որ ՀՆԱ-ի փաստացիծավալից է կամ իրական ծավալից. ա) 296: բ) 496: գ) 396: դ) 592 է: ե) շատ ավելի քան 577: զ) 525»-իցմի քիչ պակաս: 2.

Աղյուսակում ներկայացված են աշխատանքայինռեսուրսների ն դիտարկվող առաջին ու հինգերորդ տարիներում զբաղվածների մասին տվյալներ (1000 մարդ): ա) Հաշվեք գործազուրկներիթիվը ն գործազրկության մակարդակը առաջին ն հինգերորդտարիներում, բ) ինչպես բացատրել զբաղվածության ն. գործազրկության միաժամանակյաաճը.

3.

Աշխատուժ Զբաղվածություն 4.

1 տարի

տարի

82 500

95 300

80 700

87 000

Տետեսության անկման պատճառովաշխատանքը կորցրած մարդը մտնում է գործազուրկների կատեգորիայի մեջ, ընդգրկվելով`

ա)

զործազրկության կառուցվածքային ձեի,

զ) ուսումը սկսելու պատճառով ազատվելը. դ) հանքափորների ազատվելը` կապված էներգիայի նոր. այլընտրանքային աղբյուրների օգտագործման հետ:

բ) գործազրկության ֆրիկցիոն ձնի.

զ) զործազրկության պարբերաշրջանային ձնի. դ) բոլոր նախորդ պատասխանները սխալ են: Քւացավր եք գործազի կության: չովուր երեք ձնելփ տարբերյւթներ: Տ.

՝

միջն եյլուծ

750 մլրդ դրամ, Անվանական համախառն ներքին արդյունքը գործազրկության բնական մակարդակը 576, գործազրկու947. Երկրում արտաղրանքի չպիս ալ չի արտադրվել արտահայտված դրամական միավորով (Օուկենի գործակիցը 2.5):

ե 0. 1Աքսելերատորը 10. է

-

-

Աացիարանը ին ապի -

Ներքոհիշյալ, տնտեսական երնույթներից որո՞նք են բնութագրում միջին ժամկետային պարբերաշրջանի փուլի աճը: ա) գների աճը. 6.

բ) զործազրկության աճլւ, գ) արտադրության մակարդակի աճը, դ) աշխատավարձիաճը: 7.

Դասական տնտեսական պարբերաշրջանի (ճգնաժամ, լճացում, աշխուժացում, աճ) որ փուլին են պատկանում հետնյալ տնտեսական երնույթները. ա) գների արագ անկում, բ) արտադրության մակարդակի աննկատ բարձրացում, զգ)ապրանքների գերարտադրություն, դ) գների անկմա կասեցում, ապրանքային ռեսուրսների կայունացում, ե) գների բարձրացում ն զործազրկության կրճատում: 8.

Ինչո՞վ է տարբերվում վերարտադրության ճգնաժամը որոշակի ապրանքի կամ որոշակի ճյուղի հանդեպ առաջարկի ն պահանջարկի միջն եղած հավասարակշռվածությունից:

Գործազրկության ո՞ր ձնին են պատկանում հետնյալ դրսնորումները: ա) երեխաների խնամքի պատճառով աշխատանքից ազատվելը, բ) գերարտաղրության ճզնաժամի ժամանակաշրջանում աշխատանքից հեռւսցումը, 9.

2:

նե ներդրումների նՀաշվեք մների ծ ծավալը յուրաքա աշվեք 1990չյուր ժամանակաշրջանի համար, հաշվի առնելով, որ ական թլթ». նախորդող ժամանակաշրջաններում Պ ծավալը ուներ նույն արժեքը, այսինքն` 200 դրամական միավոր: -

լ

11991

11992

11993

11994

|1995

11996

11997

11998

,

|220

|300

|270

|270

|280

|310

լ 11.

Լրիվ զբաղվածություն հասկացությունը, արդյո՞ք ների բացարճակ բացակայություն է նշանակում:

12.

Ի՞նչ իմաստով ենք մենք խոսում գործազրկության բնական դա նորմալ մակարդակի մասին: Մի՞թե գործազրկությունը տնտեսական իրավիճակի համար «բնական» երնույթ է:

13.

Ինչպիսի՞ն են կառուցվածքային ճգնաժամերի առանձնահատկությունները: Ինչո՞վ են դրանք տարբերվում պարբերաշրջանայնից:

14.

Բացատրեք թե ի՞նչ է հասկացվում տնտեսական պարբերաշրջանի համաչափություն տակ:

-

գործազուրկ-

Ներքոհիշյալ ո՞ր միջոցառումներն է իրականացնում պետությունը՝ անկման փուլում, աձի փուլում: ա) հարկադրույքների բարձրացումը, բ) փոխատվական տոկոսադրույքի բարձրացումը. զ) պետության ծախսերի մեծացումը, դ) ամորտիզացիոն թաղաքականության իրականացման բնագավառում սահմանափակումներ: 15.

էր

Թեմա

1.

2.

3.

15.

Դրամավարկային դրամավարկային

Ինչու՞ Է տնտեսական անկայունության ն/կամ' տնտեսության քայքայման իրավիճակում տեղի ունենում մասնակի կամ լրիվ վերադարձ դեպի ապրանքային փողի համակարգը:

Ոսկերիչներին ընդունված է անվանել առաջին բանկիրներ, քանի որ նրանք որոշակի պարգնավճարով բնակչությունից ի պահ էին ընդունում ոսկի ն այլ թանկարժեք իրեր: Ինչու՞մն է, այնուամենայնիվ, կայանում բանկային գործի, ն պահասենյակի ֆունկցիաների սկզբունքային տաբերությունը:

Դիտարկեք դրամայինզանգվածի հետնյալ բսսղադրիչները

ա) մերաղական ղրամներ որոնք առկա են Ձեզ մոտ,

բ) խնայողական բանկում ցպահանջ ավանդ, գ) Ձեզ մոտ առկա թղթադրամներ, ղ) պետական պարտատոմսեր, ե) բանկային ընթացիկ հաշվում:

Վերոհիշյալ հուղվածներից ՀՎաւյինազրեզատնեելրի մեջ:

որոնք

են

մտնում

111. 12

մեծությունը (պահուսրի պարտադիր նորման) հավասար է 0,25-ի: Դեւպոզիտների ծավալըերկու անգամ գերազանցում է կանխիկ դրամի ծավալը: Հաշվարկեք դրամային մուլտիպլիկատորը, հաշվի առնելով կանխիկ դրամը:

Տ.

Ինչի՞ հավասար կլինի դրամային զանգվածի ընդհանուր աճը երկրում, եթե 1076 պարտադիր պահուստային նորմաի դեպքում դեպոզիտների սկզբնական աճը կազմել է 200 մլն դոլար:

6.

Ենթադրենք երկրում Ա շրջանառության մեջ գտնվում է միայն մլրդ դոլարի: կանխիկ դրամ: Փողի Բ բազան հավասար է20 Կենտրոնական բանկը մեծացնում է փողի բազան 4 անգամ: Ինչպե՞ս դա կանդրադառնա 8/1 (դրամային զանգված) մեծության վրա:

7.

Ճիշտ

8.

Պարտադիր պահուստային նորման 57: է: Ինչպե՞ս կփոխվի փողի առաջարկը, եթե 2 մլն դոլարի չափով փոխատվություն տրամադրվի:

9.

Ստանալով բանկից դրամական գումար, Դուք դրա մի մասը վճարել եք այլ անձանց, որոնք իրենց հերթին դրա մի մասը տեղադրել են դեպոզիտային ավանդների տեսքով առնտրային բանկերում, իսկ մի մասը թողե են կանխիկ տեսքով: Վերջին գործողությունը ինչպե՞ս կանդրադառնա բանկային համակարգի դեպոզիտներ ստեղծելու կարողության վրա:

րա-

ԷԼ

արդյո՞ք, հետնյալ պնդումները.

ԴՊււրզաիամւեթ:

10.

4.

են

«Բանկր 2055 պարտաղիր պահուստային նորմայի ղեպքում ունենալով 1000 ղոլարի չափով ղեպոզիտփներկարող է նոր փող ստեղծել միայն 200 դոլարի չափով»: բ) «Որքան փոքր է բնակչության պահանջարկը կանխիկ ղրամի նկատմամբ համեմատած բանկային ավանդների հետ. այնքան քիչ նոր փող ստեղծելու բանկերի կարողությունը »:

ա)

համակարգը ն քաղաքականությունը

փոխատվություն եք ստացել: բանկից 1,5 մլն դոլար մեկ այլ կազմակերպության բանկում Այնուհետն միննույն է 0,5 Ի՞նչ տեղի ունեմլն դոլար: կողմից ավանդ տրամադրվել ցավ փողի առաջարկի հետ: Դուք

«Բանկի խնդիրն է հաճախորդների առաջին իսկ պահանջով ապահովվել նրանց կողմից մուրքագրված գումարների հետ բանկը պեւրք է ռեզերվում պահի վրադարձը, այդ պաճառով դեպոզիտների գումարի 80-9042»: «Բանկի խնդիրն Լ իրականացնել միջոցների արագ շրջանապատճառով այն պետք է ռեզերվում պահի ւսյդ ռություն, դեպոզիտների 1-1.572-ը»: երկո կարծիքների: Գեժարնք

11.

12.Ինչու՞ են բանկերը ձգտում պահել նվազագույն ավելցուկային ռեզերվներ: Ինչպե՞ս է ավելցուկային ռեզերվների առկայությունը ազդում բանկերի` նոր փող ստեղծելու կարողության վրա: Այդ կապակցությամբ ԿենւմրրոնականԲանկը ինչ կարող է ձեռնարկել պարտադիր պահուստային նորմերի նկատմամբ, ինֆլյացիա: եթե տեղի է ունենում

13.

Ինչպե՞ս

է

լիկվիդայնության ձ

վրան "'զդում

ստեղծելու հնարավորության 14.

15.

բանկերի փող

Պարտադիր պահուստայիննորման 25 է: Առնտրայինբանկը ԿենտրոնականԲանկից գնում է 2 մլն դո լարի պարտատոմսեր: Ի՞նչ է տեղի ունենում բանկային դեպոզի տներիգումարի հետ: Ա

որը զբաղվում ձեռնարկությանը,

արտադրությամբ, անհրաժեշտէ մոտակա ժամ կտորեղենի անակներում ձեռք բերել երեք նոր հաստոց 30 մլն դրամ ընդհանուր արժողությամբ, որոնք արտադրում է Բ ձեռնարկությո ւնը: Ներկա դրությամբ Ա ձեռնարկությունը չունն այդ հաս տոցները ձեռք բերելու անհրաժեշտ միջոցները, մին չդեռ Բ ձեռնարկությունն ուն

17.

Ձեզ պատկերացրեք ձեռնարկության տնօրենի դերում: Առաջիկայում Ձեզ անհրաժեշտ է ստանալ մեծ գումար աշխատողնիրի աշխատավարճը վճարելու համար: Ինչպիսի՞ վարկի ձն դուք կնախընտրեթ` առեւտրային, բանկային, միջտնտեսական: Հիմնավորեք ձեր պատասխանը:

18.

Ինչու՞, չնայած ամենացածր տարեկան տոկոսադրույքի, որոնք առաջարկում են շվեյցարական բանկերը, բոլորը ձգտում են տեղաբաշխել իրենց միջոցները հենց այդ բանկերում:

19.

Ինչպիսի՞ գործառույթ են կատարում վարկային համակարգում մասնագիտացված վարկային, ֆինանսական ինարիտուտրները (կենսաթոշակային ֆոնդեր, ներդրումային բանկեր, հիպոթեքային բանկեր ն այլն):

է

ավելցուկային իրավիճակները բանկի իր հաշվին Ա Հենա նըմուտքագրում դոլար: ռսարկությունը ւթ բան կից գումարի չափով լար ,

ա)

միջոցներ:Դիտարկեքհետնյալ

:

բ) ո

Բ

վերնա

Ա ձեռնարկությունը

16.

է Գ

այդ նույն նույն

այդ

ըկությանը տրամադրում է վճարմանհետաձգման պայմանով: չվում ա) ն Ք) հրավիճակնելում ճրրառմողվայել:

հաստոցները են ւթ:

նշպե՞ս են

Գ

ձեռնա

ր"

գ)

մլն

դոլար:

ա) լրացրեք աղյուսակը

երել որ

Տոկոսադրույք, փողի պահանջարկիծավալը

Ստորն նշված յուրաքանչյուր դե համար վա բերությունների ի՞նչպիսիձներ ա) Երիրասարդ ընտանիքըբանկից վարկ է վերցնում մի քանի տարով կահույքձեռք բերելու համար, բ) բյուջեի պակասուրդի մի մասի ատուցմա ը ատա պատակով պետական պարտատոմսեր է թողարկ

նազովարնային որա

ովությունը պետական

փողի մտրանսակցիոնպահանջարկը կազմում է

20.

՛

Է

Ընդհանուր, ԽԼ,

:

շարժիչներ արտադրող ավտոմեքենանների

զործարանը ավտոարտփաղրող գործարանին է տրամադրում իր մեքենա. արփադրանքիորոշ խմբաքանակ՝ վճարման հետաձգմանպայմանով, դ) լրացուցիչ ֆինանսական միջոցների ներգրավման նպատակով տեքստիլ թողարկել է բաժնետոմսեր, որոնք ձեռնարկությունը ձեռք են բերվում այլ տնտեսավարող սուբյեկտների կողմից. տվյալ դեպքում հանդես գալով վարկատուների դերում, (ն (դ) դեպքերումվարկատուի ն պարտապանի.դերում հանդես են զալիսձեռնարկությունները: Այդուհանդերձ, ինջպիսի՞տարբերություն կա վարկիայդ երկու ձների միջն:

(մլրդ դոլար) ակտիվների կողմից, ԽԼԾ

լլ

բ) 1» փողի առաջարկը կազմում է 510 մլրդ դոլար: Որոշեք հավասարակշիռտոկոսադրույքը: զ) Որոշեք հավասարակշռված տոկոսադրույքի մեծությունը, եթե փողի առաջարկը հասել է մինչն 530 մլրդ դոլարի: կրճատվել է մինչն 450 մլրդ դոլար: 21.

Ինչպե՞ս է ազդում ա) արտադրության ծավալի փոփոխությունը, բ) կրեդիտ քարտերի օգտագործումը փողի տրանսակցիոն պահանջարկի մեծության վրա:

22.

ՀՆԱ-ն նվազի, ապա անվանական

Եթե

ա) փողի նկատմամբ տրանսակցիոն ն ընդհանուրպահանջարկները

կմնան անփոփոխ, բ) փողի նկատմամբ փրանսակցիոն ն. ընդհանուր պահանջարկները կնվազեն, գ) փողի տրանսակցիոն պահանջարկըկաճի, սակայն փողի նկատմամբ ընդհանուր պահանջարկըկնվազի, դ) կնվազի փողի նկատմամբ տրանսակցիոն պահանջարկը, բայց կաճի ընդհանուր փողի պահանջարկը, ե) կաճեն փողի ն՛ տրանսակցիոն,ն՛ ընդհանուրպահանջարկները: Ընտրեք ճիշտ ապարաախաւերն բացատրիրեքայն: 23.

Ենթադրենք, գործարքների համար փողի պահանջարկը կազէ անվանական ՀՆԱ-ի ծավալի 1094-ը,փողի առաջարկը 350 մլրդ դոլար է, իսկ ակտիվների կողմից փողի պահանջարկը տրված է հետնյալ աղյուսակով. մում

Տռկոսադրույք

Ակտիվների կողմից փողի նկատմամբ պահանջարկ (մլրդ դոլար)

հետնյալ պնդումները: հակադարձ կողմից փողի նկատմամբ ա) է տոկոսադրույքի մեծությանը»: համեմատական , փողի նկատմամբպահանջարկը կ ողմից բ) «Ակտիվների մեծությանը»: Պարզա համեմատականէ անվանականՀՆԱ-ի

«ԱԱգիվների են արդյոք

25. Ճի՞շտ

պահանջարկը

հազադա '

բանեք:

փողի նկատմաբ մոտեցումներում Ինչու՞ մոնետարիստական տեսք եկամտի թեք կորը ձեռք է բերում ավելի պահանջարկի

26.

աճին զուգընթաց: ք

.

կողմից փողի նկատմամբպահանջարակտիվների ն. նկատմամբ առնտրականպահանջարկ), կի գրաֆիկը: պահանջարկի փողի նկատմամբտրանզակցիոն Դ

Գրաֆիկը (փողի եք

Ւ

ա) Որոշեք հավասարակշռված տոկոսադրույքի մեծությունը, եթե ՀՆԱ-ն

հավասար է

մլրդ. դոլար:

եթե ՀՆԱ-ի փողի առաջարկը միննույն մլրդ. դոլար մեծության դեպքում կաճի 350-ից մինչն 400 մլրդ. դոլար:

բ) Ինչպես կփոխվի հավասարակշիռ տոկոսադրույքը

,

Եթե անվանական ՀՆԱ-ի ծավալը կազմում է 5000 մլրդ. դոլար, իսկ փողի նկատմամբ տրանսակցիոն պահանջարկըկազմում է 1000 մլրդ. դոլար, ապա. ա) փողի ընդհանուր պահանջարկը կազմումէ 6000 մլրդ. դոլար, բ) յուրաքանչյուր մեկ դոլարի միջին տարեկանշրջանառությունը կազմում է 5 անգամ, գ) անհրաժեշտ է մեծացնել փողի առաջարկիմեծությունը, դ) անհրաժեշտ է փոքրացնելփողի առաջարկը: Ընեփրեք ճիշտ պատիւ անբ: 24.

ՊԼ.

Կապված տնական տնտեսական անկման հետ անհրաժեշտ է ձեռնարկել դրամավարկային քաղաքականությունում խթանող միջոցներ: Ի՞նչ ուղղությամբ ԿԲ-ն կկիրառի դրամավարկային քաղաքականության երեք հիմնականգործիքները: Ի՛նչ դժվարություններ եք տեսնում Դուք աղլաճի պայմաններում այղ միջոցառումների իրականացման ժամանակ:

31.

ը

Եթե փողի առաջարկը ն պահանջարկըաճեն, ապա. ա) փողի հավասարակշռվածքանակը ն հավասարակշռված Լրոկոկնվազեն, սադրույքը բ) փողիհավասարակշռվածքանակըն հավասարակշռվածտոկոսադրույքը կաճեն, իսկ փողի քանակի փոԱո Փ փոխությունը հնարավորչէ կանխատեսել, դ) փողի հավասարակշռվածքանակը կաճի, իսկ հավասարակշռված տոկոսադրույքիփոփոխությունըհնարավոր չէ կանխատեսել, ե) անհնար է կանխատեսել փողի քանակի ն հավասարակշռված տոկոսադրույքիփոփոխությունները:Բացատրեք Ձեր պատասխանըգրաֆիկորեն: 32.

-

»

15,

Կառուցեք փողի ընդհանուր պահանջարկի (41ը) գրաֆիկը, ն գտեք դրամային շուկայում հավաւարակշիռ կեփր երոնը փուղխի է 200 4լրդ դոլար: արահանջարկի հավար 28.

Ինչու՞ դրամավարկային քաղաքականության կիրառման ժամանակ առկա է նպատակներիերկընտրանք, այսինքն անհանար է միաժամանակ կարգավորել փողի առաջարկը ն տոկոսադրույքը (բացատրեք գրաֆիկորեն):

29.

Բացատրեք ինչո՞ւմն է կայանում մնտեսական անկման պայմաններում դրամավարկային քաղաքականության կիրառման մոնետարիստականն քեյնսյան մուրեցումների սկզբունքային տարբերությունները՝ ելնելով փողի շուկայում պահանջարկի ն առաջարկի հարաբերակցության մեկնաբանումներից ն հաշվի

կաճի հանուն նար կանիիը

33.

հակազդել ունենալով նպատակ Արնակուաննննենը

34.

առնելով նպատակներիերկընտրանքը:

Երկրում առկա է սղաճի բավականին բարձր մակարդակ: ննհրաժեշտ է շտապ միջոցներ ձեռնարկել ն դանդաղեցնել ինֆլյացիոն գործընթացները: Ի՞նչ կձեռնարկի տվյալ իրավիճակում ԿԲ-ն: Դրամավարկային քաղաքականության ի՞նչ ուղղություններին նախընտրություն կտրվի: Կան արդյո՛ք որնէ տարբերություններ ԿԲ-ի վարքագծի տեւական մսխեմայխն `Պ ԿԲ-ի 1992-1995 թթ. բաւրձր սղաճի պա մաններում գործոււլություննե՛րի միջն:

Դուք հույս ունեք որ տոկոսադրույքի չափը ապագայում նվազելու է: Ինչպե՞ս կվարվեք այդ իրավիճակում: Եթե տնտեսական սուբյեկտների մեծամասնությունը վարվեն նույն կերպով, նչպե՞ս դա կանդրադառնա ՈՎ Աա նկատմամբ սպեկուլյա

նա մեծության իրանջարկի

30.

Ինչպես կվարվեիք, լինելով առնփրային բանկի տնօրեն, այն դեպքում, երբ ԿԲ-ն բարձրացնում է հաշվարկային տոկոսաԵթե բոլոր առնտրային բանկերի տնօրենները վարվեն դրույքը: միանման, ինչպե՞ս դա կանդրադառնա երկրում ակտիվության ա: Վարկերի այդ ժամանակ օգտագործել ի՞նչ ճներ կարող են վարկի ընդհանուր գնի աճին:

35.

Ինչու՞ տնտեսական սուբյեկտները չնայած «լիկվիդայնության ձգտմանը», գերադասում են իրենց միջոցների մի մասը պահել բաժնետոմսերի ն պարտատոմսերիտեսքով: Ինչու՛ ֆինանսական ակտիվների կառուցվածքը ժամանակ առ ժամանակ փոխվում է: '

եթե չպահպանվի Ի՞նչ կկատարվի,րար մոնետարիարների,

36.

Մն ոնեւրար

կկատարի .

զանգվածիաճի տեմպը գերազանցի

այն Բարե դրանի» զանգվածիաճի տեմպըետ

ա)

աճի

-ի

տեմպը,

բ) այն դեպքում,երբ դրամային ՀՆԱ-ի աճի տեմպից:

բ

Ինչու՛ է անհնար միայն -

37.

կիրառելով

գործիքները: գալ է

Ինչպե՛ս կարեի դուրս 38.

այդ

մնա

ն

ԱԱ

ընկերության կանոնադրական կապիտալըկազմված է 2 դոլար արժողությամբ 1 000 000 բաժնետոմսերից: Ընկերակությունը բաց է թողել 900 000 բաժնեւրոմս, բայց ներկայումս վերագնել է 50.000 բաժնեւրոմս: ա) գտնվող բաժնետոմսերիքանակությունը 2. Ճ

»ո «Ծուղակից»:

ոա կամլ15 անէ :»

կհանգեցնի ման, ետի դեպի աջ,

դեպի րի տեղաշարժը " 3 նո

ԱԱ ըաի

բ) միջոցների ինչպիսի՛ առավելագույնծավալ կարող է մոբիլիզացնել

ընկերությունը, եթե բաժնետոմսերըվաճառվումեն

աջ,

ր աջ ղար րեի դեպի ձախ:

Եթե

կտրուկ թեքված այթյ առնա րԱն ավեիաեքԸ՝ կտրուկթեքված:

Բացառրրեքպատասխանըգրաֆիկորեն:

:

Ինչպե՞ս է կապված էմիւրենյր պարտատոմսի կարգավիճակը նրա հնարավոր սննկացման մակարդակի հեւ: Ինչու՞ են ամենահուսալին համարվում պետական պարտատոմսերը: Ինչպիսի՞ն է ռիսկի ն եկամմրաբերությանմիջն կապը:

5.

ընկերության համասեփականատրերը կամ Բաժնետիրական

ւ

ա

բաննետուներ գնողը» մ

մ `

է,

բ) պարտատոմսերգնո՛ղը: 6.

7.

Որոշեք բաժնետոմսերիամբողջականեկամտաբերությունըեթե դիվիդետրի նորման կազմում է 476, իսկ կուրսային արժեքը 1 ւրարում ավելացել է5,522-ով:

Որոշեք բաժնետոմսի շուկայական գինը, եթե դիվիդենտը 8 իսկ ւրոկոսադրույքը՝ 476:

լար է, 8.

ե

ությու

4.

,

դ) ԼԽԼկդառնա

դռլարով:

բաժնետոմսերի միջն հիմնական 3չԹվարկեք պարտատոմսերի

փոփոխու զգայուն են տոկոսադրույքի

շոր ներդրումները

ն

ՊԲա

,

զ) երկու կորերի տեղաշարժեր Բացաորրեքպատասխանըգրաֆիկորեն: 39.

Հնարավոր է արդյո՞ք, առաջնային ֆոնդային շուկայի առկայությունը առանց երկրորդայինի: Կա, արդյո՞ք, դրանց միջն կապ: Եթե ոչ, բացատրեք՝ ինչու՞, եթե այո, բնութագրեք ինչպի-

ռականության ն ծուղակը»,

Փողի առաջարկիաճը ժը

1.

Արժեթղթերի շուկա

սի՞ն:

րկայ

դրա

16:

դո-

Կարող է արդյո՞ք, լինել այնպիսի իրավիճակ, երբ դիվիդենւրի նորման եւր է մնում պարւրատրոմսերի տոկոսադրույքի նորմայից, իսկ մարդիկ շարունակում են գնել բաժնեւրոմսեր: Պարզաբանեք Ձեր պատասխանը:

9.

Թողարկվում են պարտատոմս 1000 դոլար անվանական արժեքով, 10 տարի ժամկետով` 100 դոլար տարեկանեկամտաբերությամբ: Շահավեւր է, արդյո՞ք գնել պարտատոմսանվանական 1572: արժեքով, երբ ո 5756, Հ

10.

Կրրոնային պարտատոմսի գինը հավասար է 7522,կտրոնը՝ 1596: Որոշեք պարտատոմսի ընթացիկ եկամփաբերությունը:

11.

Ներդրողը ինչպիսի՞ եկամտաբերություն կոտանա մինչն մարումը, եթե նա ձեռք է բերում ՊԿՊ 9026 գնով անվանական արժեքի նկատմամբ մարումից 30 օր առաջ:

12.

Դիլերը ն բրոկերը ֆոնդային բորսայի միջնորդներ են: Կան արդյո՞ք, սկզբունքային տարբերություննե նրանց աշխատանքներում:

Տնտեսագիտության տեսությունում ընդունված է տարբերել սպեկուլյատիվ ն միջնորդական կատեգորիաները: Ինչպե՞ս դուք կստորաբաժանեք հետնյալ իրավիճակները վերոհիշյալ կատեգորիաներիտեսակետից. ա) բարձը բերքատվությամբտարածարջանիցցորենի գնում ն վերավաճառք այն տարածաշրջանում,որտեղեղանակիպայմաններից կախվածտեղի է ունեցել հացահատիկիբերքատվության իջեցում: բ) շաքարավազի գնում հոկտեմբեր ամսին ցածր գնով` հաջորդ ւրարվա ապրիլինավելի բարձր գնով վերավաճառելունպատակով: 13.

14.

գները, նվազագույն ուսումնասիրվող ժամանակահապտվածո վաճառքիծավալը, ն վիճակագրական դ) Շուկայականցուցանիշներիկանխատեսում մեթոդներիմիջոցով: տնտեսամետրիկ են վերաբերում ռեֆլեկսիՍտորն բերված պնդումներիցորո՞նք վության հիպոթեզին: փաստացիընթացքնարդեն ներ է առնում ա) իրադարձությունների ֆոնդային շուկայի մասնակիցներիմտածելակերպիհետնությունները, հանդիսանումէ ֆոնդային Բ) շուկայականհավասարակշռությունը շուկայինորմիրավիճակ, են շտկել գների գ) շուկայի հիմնարար շարժիչ ուժերը միշտ կարող սպեկուլյատիվաճը, ընթացքի դ) շուկան կարող է ազդել սպասվող իրադարձությունների

16.

վրա,

գներըերբեք չեն լինում խեղաթյուրված: ե) բաժնետոմսերի

Հնարավոր է արդյո՞ք, միջնորդականություն եթե արժեթղթերի շուկան գտնվում է երկարատրնհավասարակշռության իրավիճակում:

Ստորն բերված կետերից որո՞նք են վերաբերվում ֆոնդային շուկայի տեխնիկականվերլուծության բնութագրիե. ա) շուկայի բոլոր կարնոր իրադարձություններնարդեն ընդգրկված են ակտիվներիգներում, բ) անհրաժեշտ Լ ուսումնասիրել բոլոր նշանակալիքաղաքական, տնտեսական,սոցիալականզործոնները,որոնք կարող են ազդել ակտիվներիգնի վրա, գ) այն ամենը, ինչ անհրաժեշտէ իմանալ վերլուծաբանին՝ դա բացման գներն են, փակման գները, ամենաբարձր ն ամենացածը 15.

Թեմա 1.

17.

Պետության սոցիալական

քաղաքականությունը

4.

Ինչպե՞ս կարտացոլվի պետության սոցիալական քաղաքականությունը Լորենցի կորի վրա, որն ուղղված տրանսֆերտների ավելացմանն անապահով ընտանիքների համար ն ավելի ապահովված ընտանիքների խմբերի համար եկամտահարկի դրույքների բարձրացմանը:

5.

Ստորն բերված գրաֆիկներից ո՞րն է ներկայացնում եկամուտների արդարացի բաշխման ուտիլիտար մոտեցումը, ն ո՞րը ռոուլսյան մոտեցումը: Ուրիլիտար մոտեցումը ներկայացնող գրաֆիկի ընտրության ժամանակ, պատասխանեք այն հարցին թե, արդյո՞ք, տվյալ դեպքում երկու անհատների մուր օգտակարության ֆունկցիաները միննույնն են:

Հետնյալ տվյալների հիման վրա կառուցեք Լորենցի կորը. հստակ նշեք կետերը, որոնց եք Լորենցի կորը: միջոցով կառուցել որանիթների ընտանրքների խմշե՞-20»շ խմբեր,

Ստորին

2022-ով

եկամուտներ, ' ը, օ2-ո 7-ով

Երկրորդ Երրորդ

Չորրորդ Վերին

Սոցիալական

քաղաքականությանոլորտում պետության ինչպիսի՞ միջոցառումներըկարող են Լորենցի կռրը մոտեցնել բացարձակ հավասարությանգծին: Բացարձականհավասարության զծին:

Երաշխավորվածնվազագույն եկամուտը կազմում է 8000 դոլար: Նպաստներինվազման գործակիցը կազմում է 5094: Կազմել գրաֆիկ, որը կարտացոլի նեգատիվ եկամտահարկիիմաստը. աբսցիսի առանցքի վրա աշխատավարձ/դոլար, օրդինատի առանցքի վրա՝ ընդհանուր եկամուրը՝ ներառյալ եկամուտները, դոլար: Դատասխանեքհետնյալ հարցերին. ա) ինչպիսի՞նէ կռորղինատների առանցքից սկիզբ առնող միջնազծի տնտեսական նշված խեղրի պայմաններին համաձայն, իմաստը՝ բ) եթե երաշխավորվածնվազազույնը նշանակենք Լ-ով, նպաստի նվազման գործակիցը`Խ-ով, աշխատավարձը` 3-ով, ինչպիսին կլինի բանաձնը, որի համաձայն դուք պետք է կառուցեք ընդհանուր եկամտի (ՕՇ) գիծը: զ) աշխատավարձիինչպիսի մակարղակում եկամտահարկըհա-

վասար է 0-ի,

ավելանում, թե նվազում են աշխատանքիխթանները:

3.

«Որքան ցածր է Ջինի գործակիցը

այնքան ավելի վստահ մենք կարող ենք պնդել, որ եկամուտներիբաշխումը իրականացվում է կատարյալ մրցակցության պայմաններում»: Համաձայն եք, արդյո՞ք, Դուք այս պնդման հետ: Քուցարեթ Ձեր արաւ եւ:

,

-- Ջ

.Զ.-5

5Բ

2.

դ) նպաստներինվազման զործակցի իջեցման ժամանակ 50-ից 2554.

Զ

ք

Յո6.

Յ :

8 5-

ՅԷ:

-

8.

»

»

Միքայելի օգտակարությունը ա) 6.

Միքայելի օգտակարությունը

բ)

Ենթադրենք, ողջ հասարակությունը կազմվածէ երկու անհապներից` ն Միքաելից: Ս: Արամի օգտակարության ֆունկցիան է, Սո Միքաելի օգտակարության ֆունկցիան: Կորերը Նմ, Սա» նշ» Սո (օգտակարության հասած կորերը) ցույց են տալիս այս երկու ֆունկցիաների հնարավոր զուգակցման նշանակությունները: Ցույց տվեք Ճ կետից տեղափոխվելու հասանելի օգտակարության ավելի բարձր կորի հնարավոր բարելավման սահմանները, միննույն ժամանակ համաձայնեցնելով Պարետպտոօպտիմալացման չափանիշով:

Ս,

խաղի կանոնները,այնհույսով որ կապահովվի ավելի ցանկալի արդյունք»: Ապա ինչու՞ ենք մենք շարունակում կիրառել «եկամուտների վերաբաշխման պետական քաղաքականությունը» արտահայտությունը:

Սչշ 10.

Մ

Սու

Սխշ

Պ

լ

Ա

»

7.

Կալդոր-Հիքսի փոխհատուցման սկզբունքը նշանակում է, որ տնտեսական մի վիճակից անցումը մյուսին կարող է դիտվել որպես հասարակության վիճակի բարելավում, եթե նրա այն անդամները, որոնց բարեկեցությունը բարձրացել է կարող են փոխհատուցել կորուստները, որը կրում են մյուս անդամները, ն դրա հեր մեկտեղ պահպանել բարեկեցության աստիճանը, ծայրահեղ դեպքում ելակետային արդյունքին հավասար: 6-րդ խնդրի գրաֆիկից ելնելով ցույց տվեք բարելավման հնարավոր վիճակները ըստ Կալդոր-Հիքսի չափանիշի:

8.

«Եթե գիտատեխնիկական հեղափոխությունը տանում է աշխատախնայողական տեխնոլոգիաների ներդրմանը, որի արդյունքում կրճատվում են աշխատատեղերը, ն համապատասխանաբար, վատանում է նանց իրավիճակը, ովքեր մնացել են առանց աշխատանքի, ապա մենք պետք է ընդունենք այն փաստը, որ ԳՏԱ-ն չի համապատասխանումբարեկեցության բարելավմանն՝ ըստ Պարետոյի չափանիշի:Համաձայն եք դուք նման արտահայտության հետ: Ինչպե՞ս կկարողանաիք ձեր պատասխանի մեջ կիրառել 6-րդ հարցի գրաֆիկը:

9.

Ինչպես կմեկնաբանեիք ամերիկյան հետեվյալ հաստատումը. «Քանի որ բաշխվում, այն ըստ էության ոչ էլ Առավելագույնը, որ կարող է անել

Հաճախ ռուսական գրականությանմեջ եկամուտների վերաբաշխման խնդիրների շուրջ կարող ենք հանդիպել այն արտահայտությանը, որ անփոխհատույց վճարների (տրանսֆերտի) նպատակը հենց տրանսֆերան է: Համաձայն եք, արդյո՞ք, այդ մոտեցումներիհետ:

տնտեսագետ Պ. Խեյնեի իրականում եկամուտը չի

կարող է

վերաբաշխվել...

պետությունը` փոփոխել

Թեմա

18. ԻՆՖԼՅԱՑԻԱՆ

ԵՎ

ՀԱԿԱԻՆՖՓԼՅԱՑԻՈՆ

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

1.

Բերեք գների ոչ ինֆլյացիոն օրինակներ:

ո՞րն է ճիշտ ն ինչու՞. 10.Ստորն տարբերակներից դեպքում մեծանում ա) ինֆլյացիայիմակարդակիբարձրացման

2.

Ինչումն է արտահայտվում ինֆլյացիայի «ճնշումը»:

3.

Տնտեսագիտության տեսությունում գոյություն ունի ծության կանոն» հասկացությունը, որը հնարավորությունէ տալիս որոշել, թե քանի տարի հետո կւնենա գների մակարդակի կրկնապատկումերկրում, հիմք ընդունելովգների բարձրացման ամենամյա տեմպը: Բայց ինչո՞ւ է դա «70 մեծության կանոն» ն ոչ թե «100 մեծությանկանոն»: Չէ որ կրկնապատկում նշանակում է 1007գների աճ, այլ ոչ թե 7074: «70

մե-

Ինչու՞մ եք դուք տեսնում չափավոր, քառատրոփ ն հիպերինֆլյացիաների միջն տարբերությունը: Որո՞նք են դրանց սահմանազատմանչափանիշները: րար Կեյգենի: Ինչպիսի՞նէ հիպերինֆլյացիայի չափանիշն 4.

Գործու՞՛մ է արդյոք Պիգուի էֆեկտը կառավարության նկատմամբ վստահությունը կորցնելու ն նրա դրամավարկային քաղաքականությունը իրականացնելու պայմաններում: Հիմեավորեք Ձեր պատասխանը:

5.

6.

է Եթե անվանականգների առաջարկնավելացել 774-ով, գների մակարդակըտ, իսկ իրական արտադրանքը` 454-ով, ապա որքանո՞վ է փոխվել փողի շրջանառությանարագությունը:

9.

պահանջարկի Ինչպես Դուք գրաֆիկորեն կպատկերացնեին ինֆլյացիան ն ծախսերի ինֆլյացիան Ճ5 ն 4Ճ45 կորերի օգնությամբ: Վերը նշված ինֆլյացիայի երկու ւրեսակիդեպքում ոչ կողմի վրա են թեքվում այդ կորերը:

է

գործակիցը, մոնետիզացիայի է բ) ինֆլյացիայիմակարղակիբարձրացմանդեպքում փոքրանում գործակիցը, մոնետիզացիայի ն ոչ մի կապ ինֆլյացիայի մակարդակի չունի զ) գոյություն գործակցիմիջն: մոտետիզացիայի |

դեպքում. 11.Ինֆլյացիայի մակարդակիբարձրացման իջնումեն, ծախքերը ակտիվի, որպես ա) փողիպահպանման՝ են, ավելանում ծ ախքերը ակտիվի. բ) փողիպահպանման՝ որպես ն ձեր հիմնավորեն Ընտրեք ճիշտ պատասխանները ընտրությունը: 12.Պահանջարկի ինֆլյացիայի, ինչպես նան ծախքերի ինֆլյացիայի ժամանակ նկատվումէ երկրում գների ընդհանուրմկարդակիաճ. այդ ա) արդյո՛ք, գոյություն ունի որնէ եղանակ՝պատասխանելու տարատեսակները, երկու ինֆլյացիայի ամենամյա տեմպի դեպքում կարելի է ինչպիսի՞ բ) ինֆլյացիայի ն ծախքերիինֆլյացիաները: պահանջարկի սահմանազատել |

13.Հեւտնյալանձերի իրական եկամոււների վրա ինչպիսի ազդեցություն կունենա 1094-անոց պարեկան չնախատեսվածինֆլյացիան. թոշակառու, բանվոր,արհմիությանանդամ, նավթամշակողգործարանի

7.

Ինֆլյացիոն

գործընթացների բռնկմանժամանակ ի՞նչն է

նախորդում:

ինչին

-`

ուսանող, զբաղվողբժիշկ,ատամնաբույժ: մասնավորապրանքներով

-`

է գներիաճին, ա) դրամականզանգվածիաճը նախորդում ա աճին: բ) գները աճը մականզանգվածի նախ ախորդում մէ է դրամակա

Ը`

:

ինֆլյացիայի Րուշում. կրկին անգամ վերլուծեք պահանջարկի ծախքերի ինֆլյացիայիմեխանիզմը): 8.

ն

Ո՞ր դեպքում գների (թ) աճի տեմպերըկարող են առաջ անցնել թղթադրամի զանգվածի(Գ աճի տեմպերից:

14.

Կառավարության ինչպիսի միջոցառումները,Ձեր կարծիքով. կարող են իջեցնել բնակչությանինֆլյացիոն սպասումները: անգամ դեպոզիտիծավալի աճը գերազանցումէ դրամային 4000 դրամային զանգվածիկանխիկծավալին, որը հավասար է

15. 3

միավորի: Հաշվարկեք ինֆլյացիոն հարկի մեծությունը, եթե ինֆլյացիայի տարեկան տեմպը կազմում է 2095, իսկ անվանական հարկի տոկոսադրույքը տարեկան 1894: 16.

Ինչպես կպատկերվի «ինֆլյացիայի համար Լաֆֆերի կորը», եթե հարկային դրույքի փոխարեն գործի ինֆլյացիայի տեմպը, իսկ որպես հարկային բազա հանդես կգան իրական դրամական պահուստները, այսինքն 81/3:

Ինֆլյացիոն հարկի մեծությունը կախված է. ա) ֆիզիկական անձանց եկամուտների պրգրեսիվ հարկադրման դրույքներից, բ) ինֆլյացիայի տեմպից, գ) իրական դրամարկղային մնացորդների վրա բնակչության պահանջարկիմեծությունից, դ) իրականՀՆԱՍ-ի աճի տեմպից: 17.

18.

Ձեր կարծիքով, գոյություն ունի, արդյո՞ք, կառավարության որոշակի մակրոտնտեսական քաղաքականության ինչոր մեխանիզմներ, որոնք կօգնեին խուսափել «Տանզի- Օլիվերի էֆեկտի» ազդեցությունից:

Ինչիպիսի իրավիճակում այն կարող է տեղաշարժվել. ա) դեպիձախ, բ) դեպի աջ: Ինչպե՞ս է արտացոլվում քառատրոփ ինֆլյացիան հետնյալ պայմանագրերիժամանակավորտնողության վրա. կնքմանժամկետ: ա) ապրանքներիառաքմանպայմանագրերի ն մարման ն բ) փոխառությունների ավանդների բացթողնման ժամկետ: գ) արհմիությունների ն գործատուների միջե պայմանագրերի կնքմանժամկետ: 22.

23.

Ինչպե՞ս է անդրադառնումինֆլյացիան ն հատկապեսհիպերինֆլյացիան գների կարնորագույն ֆունկցիաների վրա, լինելով օբյեկտիվ ինֆլյացիոն ազդակ:

տնտեսագետներ ընդգծում են, ցիայից չկա տնտեսականելք: Դուք համաձայն եք այս մտքի հեւ:

24.

Մի

շարք

որ

հիպերինֆլյա-

Ֆրանսիայի տնտեսագետ 1. Ստոլերյուն նշել է. «Հուսալ, որ կարելի է արգելակել ինֆլյացիան, սահմանափակվելովգների զսպումից, այնքան անօգուտ է, որքան փորձել իջեցնելու հիվանդի ջերմությունը՝ բլոկադայի ենթարկելովջերմաչափը»: Դուք համաձա՛յն են այւ համոզմունքին, անկախ այն բանից, թե ինֆլյացիայի ինչ տիպի մասին Լ գնամ խոսքը:

19.

20.

Որոշ տնտեսագետներ ընդգծում են, որ ինֆլյացիայի գլխավոր պատճառըքաղաքականությունն է: Այսպես, Մ. Դամբրովսկին, նախարարի որը եղել է 1989-1990թթ. Լեհաստանի ֆինանսների առաջին տեղակալը, պնդում էր. «Յուրաքանչյուր ինֆլյացիա Նմանատիպ առաջին հերթին ունի քաղաքական արմատներ»: տեսակետներ են արտահայտել նան Ֆ. Հայեկը, Յ. Կորնային ն այլօք:

Դուք համաձայն եք այսպիսի պեյլման հետ: 21.

կորը: Գրաֆիկորեն նկրագրեք Ֆիլիպսի երկարաժամկետ

Թեմա

19.

Հարկաբյուջետային համակարգն

Ար վաճառքից հարկ.

իկաբյուջետայինքաղաքական հարկաբյուջետային քաղաքականությու ն

դ) ե)

Ինչո՞ւ ենք ասում, որ պետական բյուջեն հասարակական տեսության ցուցադրական հաստատումնէ: հեչպե՛ւ Դշսք կմեկնաբանեք հետնյալ արտահայտությունը «Ընդունված բյուջեն` միշտ փոխզիջում Լ»: 1.

ընտրության

2.

3.

Պետական ծախսերի ո՞ր տեսակնե կան էքստերմալիխնդիրների

աաա էմեջ ւին արելի

է

քննարկել

դրա-

Ինչո՞ւ Լ համաշխարհայինպատերազմին մասնակցողերկրների պետական կուտակմանբաժինը ազգային եկամտիում այդ տարիներին կտրուկ աճեց: Ընդհանրապես ինչպի՞սի հարարերակցություն ունեն ն նության կենտրոնացմանաստիճանը:

իշխա. երկրում պերական ծախսերը

4.

5.

'

Ինչպիսի՞նն են հիմնական տարբերություններըպետական բյուջեյի ն տեղական մարմինների բյուջեների ծախսային հոդվածների միջն: Պ

8.

հարկ: կորպորացիայի շահույթից Անձնական եկամտահարկը ն կորպորացիայի եկամտի համար հարկը իր վրա է կրում հիմնական ֆիսկալ բեռնվածությունը (այսինքն` հենց այս հարկերի հաշվին է ձնավորվում բյուջեի մուտքերի մեծ մասը): Ինչո՞ւ 1980-ական թվականների վերջերին ն 1990-ական թվականների սկզբներին, չնայած բյուջետային դիֆիցիտների աճին, զարգացած երկրների կառավարություններն անց են կացրել հարկային դրույքաչափի հարկադրման իջեցման ն եկամուտների այդպիսի ցուցակի կրճատման քաղաքականություն:

տեսակների

9.

հարկային բեռի մաՈ՞րն է ավելի ճիշր պատկերացում տալիս սահմանային դրույքաչափը, թե՞ միջին հարկադրույքա-

միր չափը:

Ինչո: 10.

Դիտեք հետնյալ տվյալները. '

որ սկզբունքը արկադրման Դուք խորհուրդ կտայիք օգտա՞

(լ)

գործել.

ա) բազմազավակընտանիքների օգնության համար,

ճիարշավարանների շինարարությանհամար, չքավորներին օգնություն ցույց տալու համար, գ) դ) առողջապահական համակարգի ֆինանսավորման համար, ե) հակահրդեհային անվտանգությանհամակարգիֆինանսավորման համար, զ) շների զբոսանքի համարհարթակներիսարքավորմա՛ն համար: բ)

6.

Որո՞նք

են

ժամանակակից հարկային համակարգի գործելու մեջ ն ոոզթունքի օգտագործման հիմնական դժվա

ություններ ճարուն

7.

ա)

են

Ն

:

արկ

դրույք

ան

:

՛

(4)

Սահմանային

հարկայինդրույք

5:

հաշվարկեք

հիման րա միջին ն Այղլյուուսկի վալների աահմանային հարկային րույքաաիները: Ինչպիսին է տվյալ հարկը պրոգրեսի, համամասնական, ռեգրոսիվ:

Լաֆֆերի երկարաավելի շուտ, քան

11.

Ինչո՞ւ բյուջեում առավելագույն մուրքը ժամկետ կորի վրա վրա է հասնում կարճաժամկետի վրա:

12.

է տալիս հարկային մուտքերի Իրական կորը, որը ցույց կախվածությունը հարկադրման դրույքաչափի մեծությունից, կարող է շեղվել Լաֆֆերի իդեալական կորից, որի վրա

վերաբերում ուղիղ

հարկերին անեին: հարի եկամրային

բ) ակցիզներ

Լ

Հ

(3) Միջին հարկային

-

Հետնյալ թվարկված հարկերից որո՞նք

հարկերին, որո՞նք

Եկամուտ

Չ)

-

Եթե մենք հետնում ենք բյուջերայինդեֆիցիտինլրիվ զբաղվածության պայմաններում,ո՞ր բյուջետայինդեֆիցիտիմասին

հարկային մուրքերի առավելագույն մասը դիտարկվում է հարկաչափի մեծության սահմաններում` 30-5074: Այս շեղման նման պատճառների շարքում հաճախ ընդգծվում է տնտեսական սուբյեկտների լավատեսական ն հոռետեսական տրամադրվածությունը: Ինչպե՞ս եք Դուք կարծում, ո՞րն է առաջադրված կորերից ցույց տալիս դիտարկվող կախվածությունը հասարակության լավատեսական տրամադրվածությունում, հասարակության իսկ հոռետեսական ո՞րը

16.

18.

դա

(մնացուրյլՍ: 17.

տրամադրվածությունում:

.

ռ՛

Նկ. հարկայինդրույքաչափ, պետականբյուջեի մուտքը, 19.1,

ւ-

Ղ-

ա

Նկ.

19.2. ը

13.

Որքանո՞վ է կիրառելիԼաֆֆերի կորը գործնականում: Որտե՞ղ եք Դուք տեսնումդրա կիրառմանոլորտը:

14.

Ինչո՞ւ ընկերությունը` մենաշնորհատերը, չի կարող իր հարկային բեռը ամբողջությամբ փոխանցել սպառողներին՝ գների աճի հաշվին: Ինչպիսի՞սահմանափակումներ գոյություն ունեն:

15.

Կարելի է, արդյո՞ք, ասել, որ բյուջետայինդեֆիցիտիառկայությունը միշտ վնաս է հասցնում երկրի տնտեսական զարգացմանը:

20.

ո՞ր միջոցն է գերաԲյուջեի դեֆիցիտի ֆինանսավորման գնահատելի օգտագործել ինֆլյացիոն տնտեսությունում: է հանդիպում տնտեսությունը Ինչիպիսի՞ հիմնախնդիրների տվյալ դեպքում:

Դիտեքգծապապկերը:

Պետականծախսեր՝Օ 4 Հարկայինմուտքեր՝

բ) պատրաստվումեն Ձեր տարածքըվարձակալական հիմունքներով

Հրրամադրել,

Ո՛ր դեպքում Դուք կիարականացնեք հարկային բեռի փոխա(գույքահարկի) ուրիշի մրա: դրումը Ում վրա այն կփոխանցվի ինչպե՞ս: ն

|

-

Ճվելցուկ ՛

»

մի

Դուք՝ որպես հողատեր.

ա) պատրաստվումեք վաճառելՁեր տարածքը,

ներկայացում փաստացի բրսջեվոսյին դեֆիցիտի

գոյություն ունի բյուՏնտեսական անկման պայմանններում ֆինանսավորդեֆիցիտի Բյուջետային ջետային դեֆիցիտ: նոր փողերի թոման, ո՞ր միջոցը կլինի ավելի խթանող` փոխառությունը: ղարկումը,թե բնակչությունից Ինչու: 19.

թե՞ պարբերաշրջանային: կվերաբերվի՝կառուցվածքային,

Բնչ է իրենից

».

Նկ. 193 կապ գոյություն ունի ամուր (այունությունը հարկային Ինչպիսի փոփոխության րնկալման նկատմեումբ(այսինքն`ինչ նշանաունի Ր գծի աղղաձիգությանը): Ո՛ր գիծն է (Ր թեր) թյուն աւվելի ամրու կայությունը:

21.

ամուր կայունությունը դիտարկել որպես հարկաբյուջետային համակարգի հաջող գործելու պայման: Կա, արդյո՞ք, դիսկրեցին քաղաքականության կիրառման անհրաժեշտությունը:

ֆինանսների հայցակարգը սկզբունքորեն տարբերվում հավասարակշռության առաջին երկու եղանակներից: Պետական բյուջեի հավասարակշռության ո՞ր միջոցն է, ըստ Ձեզ, ավելի ընդունելի:

22.

Ինչպիսի՞ հարկաբյուջետային քաղաքականություն պետք է կիրառել տնտեսական ակնման պայմաններում, ինֆլյացիայի պայմաններում:

Լրիվ զբաղվածության դեպքում կառավարությունը մեծացնում է սոցիալական ծախսերը՝ ի հաշիվ. ա) բնակչության եկամտահարկիմեծացման, բ) պետականներքին պարտքիավելացման, Ի՛նչ տրեղի կունենա երկրի այտփադրողական հզորության հետ եկու 7լեվթում: պատասխանել(բ) հարցինհ̀աշվի առնելով, որ կառա-

23.

Կարելի է, արդյո՞ք,

Ինֆլյացիայի շրջանում կառավարությունըձգտում

է

անցկաց-

նել զսպող հարկաբյուջետային քաղաքականություն` ա) հենվելով պետականհատվածիընդլյանման վրա, բ) միաժամանակ կատարելովպետականհատվածիկրճատում: Ինչաիսի՛ միջոցառումներին ճախապատվություն Մտովի (ա) (թ) մոլելեերում:

|

որձեր

վարությունը՝

ն

24.

Տնտեսական անկման ընթացքում կառավարություն անց է կացնում խթանող հարկա-բյուջետային քաղաքականություն: Իեչալե՛ս է այդ Քաղլաքականույաւն կայոարոլյունաւվեւր ությունը: մած զրառդվածությանմակարդակից (ցույց պովեք գրաֆիկորեն): 25.

28.

1) ավելացնում է ինվեստիցիոնծախսերը, 2) տնտեսությունը գործում է ոջ լրիվ զբաղվածության

պայմաններում:

Ինչո՞ւ

առաջարկի տնտեսության կոմնակիցները խթանիչ հարկաբյուջեւրային քաղաքականության անցկացնելիս առավել կողմնորոշվում են դեպի հարկերի իջեցումը, քան պա-

հանջարկիտնտեսության կողմնակիցները(քեյնսականները): հենչպե՞ւ է նտեւական այդ երկու դարոցների տեսակետից, հարկերի իջեցումն աղդում բյուջետային դեֆիցիրի վրա: 26.

Ի՞նչն է քեյնսականներիտեսակետից ավելի ուժեղ ներգործում տնտեսական իրադրության վրա դիսկրեցիոն հարկա-բյուջետային քաղաքականության անցկացման դեպքում` պեւրական ծախսերի փոփոխությունը,թե՞ հարկային միջոցառումները: Խեչ71: 27.

Դիրարկեք պետական բյուջեի հավասարակշռության3 հնարավոր տարբերակները` ամենամյա հավասարակշռություն, հավասարակշռություն պարբերաշրջանի սահմաններում ն ֆունկցիոնալ ֆինանսներիհայցակարգ: Ինչո՞վ է ֆունկցիոնալ

Թեմա

20.

պահանջարկը այդ նույն ժամանակաշրջանում: Հաշվարկների համարօգտագործեք Ռ.Հարոդի տնտեսականաճի մոդելը:

Տնտեսականաճ

1. Տնտեսական աճը ինտենսիվէ, եթե. ա) աշխատանքի ավելի շատ ներգրավման արդյունքում մեծանում

է

6.

ազզայինեկամտիծավալը, բ) ավելանոմէ վարձուբանվորների աշխատաւ|արձը, գ) աշխատանքի արտադրողականության աճը գերազանցումէ

զբաղվածների թվաքանակի աճին, դ) մեծանում են կապիտալազինվածության չափերը, Ընրրեք ճիշտ պատասխանը: 2.

Տնտեսականաճը չափվում է հետնյալ ցուցանիշներով(րարեկան հատվածով). ա) ազգայինեկամտիաճիտեմպով, բ) աշխատաքնի միջինարտադրողականության աճի տեմպով, գ) աշխատանքիկապիտալազինվածության աճի տեմպով, դ) բնակչությանմեկշնչին ընկնող ազգային եկամտիաճի տեմպով, ե) կապիտալահատուցման աճի տեմպով. Ընտրեք ճիշտ պատասխանը 3.

Եթե աշխատանքիկապիտալազինվածությունը աճում է ավելի արագ, քան աշխատանքիարտադրողականությունը,ապա.

ա) աճում է

5.

Սպառմանբաժինը երկրի ազգային եկամտում կազմում է 8074: Կապիտալատարողությունը հավասարէ 5, օգտվելով ե. դոմարի հավասարակշիռտնտեսական աճի բանաձնից, հաշվարկեք տնտեսության հավասարակշիռաճի անհրաժեշտ ներդրումներիաճի տեմպը: Երկրում ազգային եկամտի խնայողության նոման հավասար է հավասար է 2-ի: էօ ժամանակաշրջանում 3 Հ՞Հ140 մլրդ դոլարի: ԻՆչպիսի՛ն պետք է լինի Մ հավասարակշռվածաճի տեմպը: Ինչպիսի՞նկլինի Խն Մ` ծավալը էլ ժամանակաշրջանում: Ինչիպիսի՞ն կլինի ներդրումների

2074: Աքսելերատորը

Եթե արւրադրության բոլոր գործոններն ավելացել են երկու անգամ, ինչպես նան ազգային եկամուտն է ավելացել երկու անգամ,ապա մենք դիտարկումենք. ա) մասշտաբիցավելացումը, բ) մասշտաբիցկայունհատուցումը, գ) մասշտաբիցնվազողփոխհատուցումը: 7.

8.

ֆունկցիան: Ճ ցուցանիշը Տրված է ՆՀՃԵ ՐՆ արտադրական (պարամետրը) մեկ տարում մեծացել է 475-ով,զբաղվածների թվաքանակը`6276-ով, կապիտալը՝376-ով:Որքանո՞վ կավելանա իրականթողարկումը:

9.

Տրված է արտադրականֆունկցիան, որում հաշվի է առնում տնտեսական աճի վրա տեխնիկականառաջընթացի ազդեցությունը:

կապիտալահատուցումը,

բ) նվազումէ կապիտալահատուցումը, գ) աճում է բնակչությանմեկշնչին ընկնողազգայինեկամուտը, դ) մեծանում է երկրիազգայինհարստությունը: Գփեել ճիշվ պատասխանը: 4.

Տրված է )-Ի՛ արտադրականֆունկցիան: Խնայողության նորման (Տ) հավասար է 0.4: Ամորտիզացիայի նորման (Ե), կամ դուրս գրման նորման հավասար է 0.1: Ըստ Ռ. Սոլոուի մոդելի, Ճ-ի որ նշանակությանդեպքում տնտեսությունը կգտնվիկայուն վիճակում:

օր Ն-ԵՐԼ Ազգային եկամտի աճի տարեկան տեմպը կազմել է 3.8777, կապիտալիաճի տեմպը՝ 3765,զբաղվածների աճի տեմպը` 1.576, իսկ ազգային եկամտում աշխատանքի կապիտալիբաժինները, կազմում են 0.75 ն 0.25: համապատասխանաբար Որոշեք խնեչպիսինէ «րեիխնիկական առաջինթաց» կոչվող զործոնի աճի տեմար: Ստորն բերված կետերից որոնք չեն վերաբերում նորդասականների տնտեսական աճի մոդելների համար բնորոշ նախադրյալներին: ա) կատարյալմրցակցությունը ն գների ճկունությունը բոլոր շու10.

կաներում,

բ) կապիտալատարողությունը` արտադրությանգործոններիգների է, հեւր կապչունեցողզուտ տեխնոլոգիական հարաբերակցություն

գ) հաշվի է առնվում աճի միայն մեկ գործոն՝կապիտալի կուտակումը, դ) Գոյություն ունի արտադրողական գործոնների սահմանային արդյունքների գների հավասարություն: 11.

ԻՆչպե՞ս կփուիոոխվիկապիտալազինվածության կայուն մակարդակը, եթե տեղի ունենա բնկչության (ո) աճի տեմպերի ավելացումը:

Խնայողությունների(Տ) նորմայի մեծացումը. երկարաժամկետ ժամանակաընթացում թողարկման աճի տեմպիվրա, է թողարկման աճի տեմպիվրա բ) երկարաժամկետ շրջա12.

Թեմա 1.

Տվյալ պնդումը ճիշտ է, քանի որ րնտեսագիտությանտեսությունն ուսումնասիրում է մարդկանց վարքազիծը` սահմանափակռեսուրսների պայմաներում ն այղ ռեսուրսների առավել արդյունավետօզտագործմանմիջոցները:

2.

/որոնք Բացարձականհիմն է, քանի որ բոլորի ւպահանջմունքների են/ միաժամանակյա բավարարումը ռեսուրսների անսահման սահմանափակությանպայմաններումանհնար է:

3.

Այս հարցինպատասխանելիս պետքէ ուշաղրություն դարձնելայն հանզամանքին,որ մարղըտարբերպայմաններիցելնելով ոչ միշտ է իրեն դրսնորում ռացիոնալ ձնով, ուստի նման ցուցանակ փակցնելըդժվար թե շոշափելիարդյունք կտա:

4.

Բոլոր 3 դեպքերում էլ վարքազիծը ռացիոնալ է, քանի որ ռացիոնալ վարքագիծը՝դա ոչ միշտ է «ճիշտ» ն «հանընդհանուրընդունված», այլ այն կախվածէ բոլոր հնարավոր այլընտրանքներիմեջ մարդու կատարածընտրությունից:

5.

Քեյնսյան դպրոցիմարողւ մոդելն է:

6.

Պատասխանըկախված է ոտքով աշխատանքիզնալու դրական ն բացասականհարաբերակցությունից:

7.

Առաջին բնորոշումըպաւրկանումէ տփետեսական մարդու քեյնսյան մոդելի կողմնակիցներին,երկրորդը`դասական:

8.

Չմտածելով հասարակության շահերի մասին, հետապնդելով անձնական շահ, մարդն անկախ իր կամքից կարող է գործել հասարակության հետաքրքրություններիշրջանակներում` ավելացնելով ամբողջական նյութական հարստությունը:

ա) ոչ մի ազդեցությունչի ունենում

լոզդում ում,

է թողարկման աճի տեմպը կարճաժամկետ ընթացմեծացնում քում,

գ)

շիջանում մեծացնում է երկարաժամկետ

դ)

թյանմակարդակըն

կապիտալազինվածու-

բնակչության մեկ շնչին ընկնող թողարկման

մեծությունը: Ընտրեք ճիշտ պարասխանների տարբերակները: 13.

«Կուտակման ոսկե կանոնը» Սոլոու ստանդարա մոդելում, որտեղ հաշվի է առնվում տեխնիկականառաջընթացը ն բնակչության աճը, օգտագործվում են հետնյալ բանաձները՝

ա) ԽԼԵլ

Հ

ո-Ե

բ) ԽԼթյ ԵՀՈՀք գ) ԵԼ-5է(է) դ) (Երգք) Է»ՏՈ Է) Հ

14.

ԲՆակչության աճի տեմպը հավասարէ 2764,ամորտիզացիոն նորման կազմումէ 394, կապիտալիսահմանային

արտադրողա-

կանությունըհավասար է 6.594: Ինչպիսի՞նպետք է լինի տեխնիկական առաջընթացի տեմպը (տրված ցուցանիշներով) որպեսզի ապահպանվի «ոսկե կանոնը»:

Ցանկացածմողել միշտ էլ աղքատ է իրական կյանքի համեմատությամբ: Սակայն հենց մոդելավորումն է հնարավորություն տալիս բացահայտել իրական կյանքի երնույթեերի էական ն կայուն կապերը: 10. Ճիշր պատասխանն է «ա» կետը, քանի որ «տնտեսական մարդու» ժամանակակից մոդելը ենթադրում է անհատի բարձը կուլտուր-կրթական մակարդակ, բավականաչափ տեղեկացվածություն` հիմնվածազատությանսկզբունքներիվրա:

9.

11.

1-ի հարցերի պատասխանները

Ճիշտ պատասխաննէ

«դ»

կետը:

12.

Պոզիտիվ մոտեցում կետերը:

13.

հ Առաջին ջին նշված իրավիճակըպոգիտիվ է. իսկ հատվածում երկրորդում` նորմատիվ:

է

«ա».

«զ»

կետերը, նորմատիվ`«բ».

«ղ»

|

Առաջին հերթին փարբերությունը է տնտեսապայմանավորված կան վերլուծության մակարդակով: Հիշելով միկրո ն մակրոբաժանելու պայմանները, նշենք որ տնտեսագիտության միկրորնտեսագիտությանը պատկանում է «բ» կետը, մյուսները պատկանում են մակրոտնտեսագիտությանը: Ճիշտ պատասխանն էԷ՝մերկան ոնոա մ. կան դպրոց,

14.

15.

մարժինալիզմ, երրտակա դասա տներ յ

քեյնսյան:

Թեմա 1 -գ,

2.

աե

ա)

տե

նորաձնությունը, բ) «.եկամուտները, գ)... դրամական ծախ-

աե

այլ 7՛

3.Ա

վոճրճառներ /հեարավոր

Է փուրբեր

յորեղ նկատվումԼ «այլ հավասարպայմաններում» սկզբունքի խախտում:Հնարավորէ, որ անցել է տվյալ հեռուստացույցների փոխվել են բնակչությաննախասիրությունները նորաճնությունը, ն

ւ

:

եկամուտները:

4.

ա) հակադարձ, եթե գինը անկախփոփոխական է, բ) ուղիղ, եթե եկամուտն անկախփոփոխական է, գ) ուղիղ, եթե եկամուտնանկախփոփոխական է, դ) հակադարձ,եթե տոկոսադրույքն անկախփոփոխա կան է Դա ճիշտ է, եթե պահպանվումէ «այլ հավասար

հ

պայմաններում»

սկզբունքը:

Մ

ր

ը

Արքան

-ի

9.

Ն է

ը

ա) ընդհանուր առմամբ երկրի ամբողջ տնտեսության համար

հնարավոր է արժեզրկում, ե որպես հետնանք իրական եկամուտների տներ նվազում, բ) իրացմանճգնաժամ,այսինքն ընդհանուր առմամբ կիջնի վարձու աշխատողներիգնողունակպահանջարկը, գ) պետական բյուջեի եկամուտների խիստ կրճատում ն սոցիալական ծրագրերի, ազգայինպաշտպանության,պետականկառավարմանն այլ ֆունկցիաներիիրականացմանանհնարինություն:

1.

ն

որ

գ) ն դ պատասխաններիդեպքում: գ) -ի դեպքում խոսքը գնում է սահմանային օգտակարության մասին, որը բերում է չորրորդ իս դեպքում` 1 դրամական միջոցների ման ստյումը, իզ կոյումը, դ) -ի դեպք ն իջոցների նե ներդը սահմանային եկամտաբերությանմասին:

Թեմա3

չէ. քանի պատճառը հետնանքը փորել անակ կարողեն քանի աի ետոկախգագոթուն հպատանո ցածը մրսածության

Ի

Պատասխաններըմիանշանակ չեն: Գոյություն ունեն կանխատեսվող օգուտների ն ծախսերիտարբեր տարբերակներ:Օրինակ, ա) կետի համար կանխատեսվողօգուտները՝ բնակչության առողջացում, աշխատանքիարտադրողականության բարձրացում, հանցագործություններինվազեցում: Ծախսերը՝եկամուտներիկրճատման հաշվին` պետական բյուջեի դեֆիցիտի աճ, ստվերային տնտեսությանառաջացումայղ ոլորտում ն այլն: Մեկնաչոսնեք հարցերը: կեաբանեջ մյու րցերի մյ

7.

ծ.

2-դ, 3-ա,4-ր

սերը: ա

2-ի պատասխանները

հավանականությունը,եթե դուք չեք օգտագործում օդափոխիչ, որի հետնանքովհիշյալ կախվածությունը կարող է փոխվել: բ) -ի ղեպքում կախվածությունն ուղիղ է, որքան շատ լինի մրսածությամբ հիվանդությունննրի դեպքերը, այնքան /մյուս հավասար պայմաններում/մեծ է պահանջարկնասպիրինի նկատմամբ:

արան

2.

Այո, գոյություն ունեն:

-ի պատասխանները Յուրաքանչյուր հասարակությանբնորոշ է տնտեսականխնդիրների«իջ հնջպեն

նաարրազեշի ազան հի այ

«Ռեսուրսների սահմանափակություն

անսահմանափակ

իներտ Պր դորուն տեի

վոանչմոնբելր

-

միայն մասնավոր բիզնեսի, այլ ամբողջ հասարակությանը,

բ) աշխատանքը հանդիսանում է գործոններից միայն մեկը,

այդ

պատճառով«ինչպե՞ս արտադրել» հիմնախնդիրը գոյություն ունի տվյալ հասարակությունում, գ) «ու՞մ համար արտադրել» հիմնախնդիրն արդիական է ցանկացած հասարակության համար, քանի որ յուրաքանչյուր հասարակությունում գոյություն ունի տեխնոլոգիական գիտելիքների ն ռեսուրսներիսահմանափակություն: 3. Արտադրության կարնորագույն գործոններ են` աշխատանքը, հողը, կապիտալըն ձեռներեցությունը: Հասարակությունում արտադրության գործոնների առավելագույն օգտագործումը տվյալ տեխնոլոգիականհիմքի պայմաններում բերում է զբաղվածության մակարդակիբարձրացմանը ն բարիքներիարտագրության ավելացմանը: 4. Ոչ մի տնտեսագիտականիմաստ չունի ազգային հարստության բաժանումը նյութական ն ոչ նյութական արտադրության մասերի, քանի որ ազգային հարստություն է այն ամենը, ինչն արժեք է ներկայացնումսպառողի համար: 5. Այդ ճիշտ է: Խնդիրն այն է, որ մարդկանց ենթադրությունը պահանջմունքներըգերազանցում են արտադրության ռեսուրսային հնարավորությունները, դրանով իսկ կանխորոշելով ռեսուրսների հարաբերականսակավությունը: 6. 1) Ճ կետը ենթադրում է ներդրումային բարիքների արտադրության գերազանցում սպառողականի համեմատությամբ` եղած արտադրական հնարավորությունների ն ռեսուրսների լրիվ օգտագործմանպայմաններում: Ց կետը ենթադրում է հակառակը, որը հիմնականում բնորոշ է ժամանակակիցտնտեսություններին: Շ կետը ենթադրում է ռեսուրսների թերի օգտագործում: Ծ կետին հնարավոր չէ հասնել եղած ռեսուրսների պայմաններում: 2) Տեղաշարժը Ճ-ից 8 կետ նշանակում է ներդրումայինբարիքների արտադրության կրճատում ն սպառողականբարիքների արտադրության ավելացում: Այլ խոսքերով, այդ շարժումը նշանակում է անցում «այսօրվա» տնտեսությունից «վաղվա» տնտեսությանը: Շարժումը կորի Ց կետից դեպի Շ կետ նշանակում է սպառողական բարիքների արտադրության նվազեցում ռեսուրսների թերի օգտազործմանպատճառով:

Շարժումը Շ-ից Ճ կետ ենթադրում է ռեսուրսների լրիվ օգտագործման հետնանքովներդրումայինբարիքների արտադրության ավելացում: Շարժումը Ճ կետից դեպի թ կետ հնարավոր չէ եղած ռեսուրսներիպայմաններում: 7. ա. Լրացուցիչ մեկ մեքենայիայլընտրանքայինծախսերը կազմում է 3, 4, 5. 6, 7 թնդանոթ: բ. Լրացուցիչ մեկ թնդանոթի այլընտրանքայինծախսումները կագմումէ 1/7, 1/6, 1/5. 1/4, 1/3 ավտոմեքենա: 8. Ամեն ինչ ունի իր գինը, այդ թվում նան այնպիսի ռեսուրսը, ինչպիսին է ժամանակը: Անիմաստ անցկացված օրը կարելի էր օգտագործել,օրինակ, սպորտով զբաղվելու, տնտեսագիտության տեսություն ուսումնասիրելու, դրամ աշխատելու համար, որը արժեքը: ցույց է տալիս ժամանակռեսուրսի այլընտրանքային 9. Արրադրականհնարավորություններիկորի բացասականթեքումը բացատրվում է նրանով, որ ավելացնելով ներդրումային ապրանքները, հասարակությունըպետք է նվազեցնի սպառողական բարիքներիարտադրությունըռեսուրսների սահմանափակության պայմաններում: Թեմա

-ի պարասխանները

լ.

Վեճի 2 կողմերի մասնակիցներն էլ ճիշտ չեն: Շուկայական համակարզը, նույնիսկ այն դեպքում. երբ առավելազույնս մոտենում է կատարյալ մրցակցությանը, զործում է տփրանսակցիոն ծախքերով: ՝Վարչա-հրամայականհամակարգը, ինչպես ցույց տվեց սոցիալիստականերկրների փորձը, նույնպես գործում է տրանսակցիոնծախքերով. որը կապված է տնտեսության վարանարդյունավետությանհետ: չականկառավարման

2.

Այս արտահայտությանմեջ ի նկատի ունեն կոմունիստական հասարակության իդեալականմոդելը: Այդպիսի համակարգում, որտեղ կենտրոնը լիարժեք տիրապետում է այն տեղեկատվությանը, թե ի՞նչ,ինչպե՞ս,ն ու՞մ համար արտադրել,բացակայում

տրանսակցիոնծախքերը /մասնավորապես,տեղեկատվության որոնման ծախքերը/: նման հասարակություն կոմունիւրական Երականում ունեցել: գոյություն մի երկրում ֆացարձակ ձնուվ ոչ չի են

հիերարխիա: Սակայն որոշ մասնաճյուղերի փոխգործողությունը կարող է կազմակերպվելշուկայականսկզբունքներով բ) հիերարխիա, գ) շուկա, դ) հիերարխիա

3.

ա

բ), Գ), դ).

4.

5.

դ).

Թեմա յ.

Շուկայի առաջացման պայմաններ են հանդիսանումաշխատանքի հասարակականբաժանումըն ապրանքարտադրողներիփտնտեսական տարանջատվածությունը` հիմնված մասնավոր սեփականության վրա:

2.

1), 2), 4), 6)

Շենքի շրջակայքում գտնվող հողի նկատմամբսեփականության իրավունքնառանձնահատկությունչունի: Ով է օգտագործում, փնեօրինում, փիրապեփում այլ հողը՝ գիված չէ օրենքում: Այստեղից էլ կոնֆլիկտային իրավիճակը, ն ուրաքանչյուր կողմի խավատաթյւնը կարուլ է դրվել կասկածի տակ: դ).

-

4.

գ), ե), զ).

5.

Այդ ծախսերըվերաբերվումեն տրանսակցիոնծախքերին:

6. բ):

տնային տնտեսություն բիզնես կառավարություն:

ա), է), ժ)

-

բ),գ),ե), ը), թ)

գ).

9.

Արտահայտվածմտքում ընդգծվում է հասարակությունումընդունված «խաղի կանոնների» առաջացման էվոլյուցիոն բնույթը: Դրանով է, մասնավորապես,բացատրվումայն փաստը,որ անցումային տնտեսությունում, այդ թվում ՀՀ-ում, օրենքի ստեղծումը բախվում է բազմաթիվ բարդությունների հետ, իսկ օրենքին ենթարկվելու քաղաքացիների ցանկությունը դեռնս հեռու է իրականությունից.հաճախ բնակչությունըհեգնանքովէ վերաբերվում գրված օրենքներին ղեկավարվելով «սեփական» իրավունքի նորմերով:

դ), զ)

Այո, ինստիտուտներիգործունեությունը ցիոն ծախքերի հետ, սակայն դրանց բացակայության դեպքում տրանեսակցիոնծախքերը կամ Կ. Էրրոուի արտահայտությամբ, տետեսական համակարգերի շահագործման ծախքերը, կլինեին ավելի մեծ:

բնատնտեսություն:

դ), զ)-շուկայական գործունեություն, բ), գ), ե ) ոջ շուկայական գործունեություն:

7.

8.

10.

-

3. ա),

6.

7.

5-ի պատասխաններ

կապված է տրանսակ-

8. ա),

գ), զ)

-

-

բ), դ), ե) -ոչ տնտեսականբարիքներ, րնտեսական բարիքներ: -

խնայողությանֆունկցիա, բ), դ) վճարմանմիջոց, գ), ե) շրջանառության միջոց, ֆունկցիա: զ) -արժեջչափի

9. ա)

-

-

-

10. 11.

դ):

Ձեր ունեցվածքնավելի լիկվիդային է, սակայն ինֆլյացիայի պայմաններում իմաստ չունի ձեր ունեցվածքի զգալի մասը պահպանել լիկվիդայինտեսքով:

12.

13.

դ):

Պահանջարկի օրենքն ցույց է տալիս գնի ծության հակադարձհամեմատականկապը:

ն

պահանջարկիմե-

21.

Եւ

թ

Ծ5

թ

Տ

Տ

-

14.

դ):

15.

բ):

ա) կարճ ժամանակահատվածում

16. ա): 17.

ա)

Թեմա

Հավասարակշռված ծավալը` Օօ

թյան գինը ԻօՀ5 դոլար:

-

կզ.. հավասարակշռու-

1.

գ):

2.

ա):

ա). Գնի փոփոխությաննկատմամբպահանջարկիռեակցիան: բ) ԷԻ -0/0 : -5/թ, որտեղ. ՔԲԵքթ- պահանջարկի ճկունության

3.

գ)

4.

ա)-ոչջ,բ)-այո,

5.

գ) դ)

գ):

6. ա):

բ) Կառաջանամսի դեֆիցիտ 6 կգ չափով: -

18.

Հ-

գործակիցն է գնից կախված, ԷՖն 1, Էթթ » 1, Բթք Հ 1, Հ

1: ԷՇ0

2: Էթք

3: Էթը

Հ)

Հ »

7.

բ):

8.

բ), դ) գ), ա), ե):

9. 19.

ա) ցածր,

բ) ցածր, գ) ցածը, դ) բարձր, ե) ցածր,

զ) ցածր. է) բարձր: 20.

Չի ազդի:

Չ

Չ

ա) երկար ժամանակահատվածում

6-ի պատասխաններ

գ)- այո, դ) այո, ե)-- ոչ, զ) - այո, է) -

-

այո:

ա):

Թեմա

7-ի պատասխաններ

1.

Կատարյալ մրցակցայինշուկա:

2.

Պահանջարկը ներկայացնումէ բիզնեսը (ֆիրման), իսկ առաջարկը՝տնային տնտեսությունը: Կատարյալ մրցակցության պայմաններում առաջարկի ն պահանջարկի սուբյեկտները բազմաթիվ են ն ազատ մրցակցում են: Ոչ կատարյալ մրցակցության դեպքում պահանջարկը կարողէ լինել մոնոպսոն ֆիրմայի կողմից, իսկ աշներկայացնում են հզոր արհմիությունները: խատանքիառաջարկը՝

Սեփականաշնորհման ն առնտականացման գործընթացները կապված են բազմաթիվ նոր, այդ թվում նան իրավաբանակն հիմնախնդիրների հետ (մասնավոր սեփականության իրավունք, պայմանագրերիկնքում, հարկադրում ն այլն): Մարքեթինգային մասնագետների պահանջարկը կապված է ֆիրմայի կողմից շուկայի իրավիճակի ուսումնասիրման անհրաժեշտությանհետ, այն դեպքում,երբ կարնոր հիմնախնդիր է դառնում արտադրանքի իրացումը (ոչ թե ռեսուրսների ն պատրաստիարտադրանքիպետականբաշխումը): 4. Տվյալ բացատրության մեջ պետք է ընդգծել, որ սպառողները առավել գնահատում են այն ապրանքները, որոնք անհատական բարձրորակ աշխատանքի արդյունք են, ուստի ֆիրմաները հրավիրում են ձեռագործ գորգագործներին, տալով բարձը աշխատավարձ:Եթե այդ գորգերը դուրս գան նորաձնությունից, ապա համապատասխան աշխատանքիպահանջարկըկիջնի: 5. 1) ն Ն փոփոխականներիմիջն կա հակադարձկախվածություն, 2) Աշխատավարձի մակարդակը`անկախ, աշխատանքի պահանջարկը՝ կախյալ, 3) Մ-ի իջեցումը 30-ից մինչն 10 պայմանական միավոր կմեծացնի աշխատանքիպահանջարկը(2-ից մինչն 6 միավոր): 6. ա) Ճյուղային շուկայական, քանի որ աշխատանքի անհատական առաջարկի աճը երբեմն կարող է ունենալ բացասական ցուցանիշներ: բ) իրական աշխատավարձիմեծացումը՝այլընտրանքային արժեքի աճն է (վարձու աշխատողներիբաց թողած հնարավորությունների ծախքերն են): Աշխատավարձիաճը նպաստում է տվյալ ճյուղում առաջարկի ընդլայնմանը, քանի որ աշխատողներըհրաժարվում են այլընտրանքայինհնարավորություններից, գ) աշխատավարձիաճը 10-ից մինչն 30 միավոր՝խթանում է վարձու մեծացնել աշխատանքիառաջարկը6-ից մինչն 12 3.

որոն միավոր:

Ընտանիքի գլխավորի աշխատավարձի ավելացումը որոշակի բարձր բերում է նրան, որ կանայք սկսում են իրենց մակարդակից ժամանակըդիտել, որպես եկամուտ,ուստի գործում է եկամտի ֆեկտը: 7.

թրի Տ.

Յուրաքանչյուր առանձին մրցակցայինֆիրմայի համար, ռեսուրսի գների տվյալ մակարդակում, սահմանային ծախքերը Ո/ՏԸ)

(Մ-ԻԽՇ), հաստատուն են ն հավասար են աշխատավարձին ք-ԽՈՏԵ՝ աշխաէ. իսկ որտեղ Տ-ը աշխատանքիառաջարկիգիծն է առավելագույնի տանքի պահանջարկի կորն է: Ֆիրման ժամաայն հասցնում շահույթը`վարձելով աշխատողներ,մինչն նրա նակ, քանի դեռ նրանց աշխատավարձըչի հավասարվում են առանձին ներկայացված Գծագրում սահմանային եկամտին: մրցակցայինֆիրմայի առաջարկնու պահանջարկը:

տեղաշարժըԷլ կետից Է մեծացնում է իրականաշխատազբաղվածությունը վարձը (Սշ»ԳՈ), աշխատանքիպահանջարկը,

9. ա)

(Լշշել), բարձրացումը,փոխարիբ) աշխատանքիարտադրողականության նող ռեսուրսների գների բարձրացումը,ապրանքներիպահանԺամանակ որոնց արտադրության ջարկի աճը (այն ապրանքների, է տվյալ աշխատանքը) այլն: օգտագործվում

ն

վարձվող բարձրացումԸՄշջ»4) իրական աշխատավարձի կրճատում(Լլ»Լշ), աշխատանքի աշխատաժամանակ արտոնագրումը, բ) մասնագիփտությունների ն այլն: ս ահմանափակումը կրճատումը,միգրացիայի ն

10 ա)

այաշխատանքիառաջարկը հավասար է պահանջարկին, վիճակում, սինքն շուկան գտնվումէ հավասարակշռված մեծուէ պահանջարկի աշխատանքի բնորոշում Ծլշ-Տւշ հատվածը բ) ցածր Մ/լ հավասարակշռությունից թյունը առաջարկինկատմամբ՝ շուկայում): գնի դեպքումսղություն(դեֆիցիտաշխատանքի

11. այ

12. 15 13. 14.

հազար մարդ:

ճիշտ է բ) կետը: ունաՏարբերությանհիմքում ընկած են հետնյալ գործոնները. ու կությունները, տեսական գործնականպատրաստվածության հեղինակությունըն այլն: մակարդակը,կատարվողաշխատանքի Աշխատանքիշուկայում ոչ կատարյալ մրցակցությանառանձնահատկություններընույնպես կարող են ազդել աշխատավարձերի վրա: տարբերակման

պոտենցիալ Ի կուտակված տեսական ն պրակտիկ պատրաստվածությանարդյունքում, որը հնարավորություն է փալիս կատարելբարձրորակաշխատանք, բ) դրանք ծախսումներ են կրթության, բժշկության ն գործնական փորձի ձեռքբերման վրա, որոնք որպես արդյունք հետագայում կապահովենեկամտիհոսք: 15.

ա) դա

9.

Ամորտիզացիայինորման հավասար է 12,572: Տարեկան ամորտփիզացիոնհատկացումների չափը կազմում է 3 մլն դոլար: Արագացված ամորտիզացիայի քաղաքականության դեպքում ամորտիզացիայինորման 2572 է, իսկ տարեկանամորտիզացիոն հատկացումներիչափը կկազմի 6 մլն դոլար: Բացասական թեքումը բացատրվում է կապիտալի նվազող սահմանային արտադրողականությամբա̀յլ հավասար պայմաններում կապիտալիծավալի ավելացմանը զուգընթաց:

10.

Թեմաժա

ն 8-ի պատասխանները

որեէ կոնկրետբնաիրային Աո արաոանն կոաաած մի Արա կապիտալ եթե այն համապատասխանում ամապա ո մ կապիտալիմրել կարնորագույն

-

չ

խն

բ

)

Լ

բնութագրերին. ունակությունը ապահովելուեկամուտներիհոսքը:

Գործոնների շուկայում կապիտալի պահանջարկըդ̀ա ուղղակի նկարմամբ պահանջարկ չէ, այլ պահանջարկֆիզիկական ա ա նվես ոն ռեսուրս ոթ ԱԱԱԱԿ» որր

2.

փողի

նինամին րենքով: երկայամվում 3.

Հաստոցների ավելացմանը զուգընթաց (փոփոխուն գործոն) սահմանային արտադրանքըկսկսի անընդհատնվազել, քանի որ ն նույն անակությամ պակաս աշխատողնե վա

11.

կսպասարկեն ավելացող հաստոցները: արդյունավետ

ամ

յ

դ):

13.

Կապիտալի առաջարկի կորի դրական թեքումը բացատրվում է փոխատվություն տրվող կապիտալի աճող սահմանային այլընտրանքային արժեքով (բաց թողնված հնարավորությունների ծախքերով "'օքքօւխուն/օօտե): Որքան ավելի շատ կապիտալէ առաջարկվում փոխատվության, այնքան մեծ է կապիտալ առաջարկող տնտեսավարող սուբյեկտի «բաց թողնված հնարավորությունների ծախքերը».քանի որ նրանք հրաժարվումեն փողի անմիջական օգտագործումից այդ հնարավորությունը տալով փոխառուին: --

4.

Քանի որ այն բերում է եկամուտ, կամ այլ խոսքով, քանի արտադրողականէ:

5.

գ):

6.

Արտադրությանժամանակակիցմեթոդները նշանակում են արտաղրության մեթոդներ, որոնք կապվածեն ժամանակահատվածի (ագի) հետ: Մարդիկ հրաժարվում են անմիջական ընթացիկ սպառումից որոշակի ժամանակի համար, որպեսզի ստեղծեն կապիտալբարիք: Դրանով իսկ ընդգծվում է ժամանակիգործոնի բացառիկկարնորությունըկապիտալիբնորոշման համար,որպես արտադրության գործոնի:

7.

Կապիտալիզուր արտադրողականությունըկազմում է օրվա հաշվարկով):Կապիտալ է հանդիսանումցանցը:

8.

Ֆիրմայի հիմնական կապիտալըկարժեզրկվի կկազմեն2.4 մլն դոլար:

ն

որ

այն

14. 15.

գ):

Նախապատվությանժամանակայիննորման հավասարկլինի 1,5 կամ 5092, եթե այն արտահայտենքտոկոսայինփոփոխությամբ:

ձուկ

կորուստները

16. զ)

Էլ

Ճ-

ռ՞

Հ

տոկոսադրույք, Ճ- փոխառու կապիտալիծավալը, Ւյ- նախասկզբնական տոկոսաղրույքը, Էչ տոկոսադրույքն իջեցումիցհետո: 17.

19. 20.

Փոխատվական կապիտալիառաջարկիմեծությունը կաճի մինչն չ

բ), ե):

Այո հնարավոր է, նթն ինֆլյացիայի մակարդակը կլինի ավելի բարձր բանկայինտոկոսադրույքից:

աոան ԱԱ նականտոկոսադրույքին:

Ճշ մեծությունը, իսկ նրա նկատմամբպահանջարկի մեծությունը կնվազիմինչն Բ: մեծությունը: :

22.

18.

ԽԹ

մա-

ն մեծությունը կաճի կապիտալի պահանջարկը

կարդակ:Փոխառու կապիտալիպահանջարկի կհասնի Բշ ծավալի. իսկ դրամական կմնա անփոփոխ:

2.

ճիշտ չէ: Հողային ռենտան չի կատարումխթանիչ Երկրորդ կետը ֆունկցիա հողի շուկայական առաջարկի վրա ազդեցության տեսանկյունից, քանի որ որքան էլ մեծացնենք հողային ռենտան, գյուղատնտեսականնշանակության հողատարածքներիքանակն ավելացնելն անհնար է:

3.

Հողի առաջարկիկորը կարտահայտվիուղիղ գծի տփեսթով.

"

9-ի պատասխանները

Հողային ռենտան՝ դա երկար ժամանակահատվածիընթացքում զրոյական (կամ մոտ դրան) ճկունությամբ առաջարկ ունեցող արտադրության գործոնիցստացվող եկամուտնէ: Քվազի ռենտան արդյունաբերությունում` եկամուտ է կարճ ժամանակահատվածի ոչ անցողիկիրավիճակի ճկուն առաջարկից:

Հ Թչ

-

է.

Հ»

Հավասարակշռված տոկոսադրույքը կնվազի մինչն

Բանկային առվա

գ):

Թեմա

ւ

հափամարԷ սել

թ

ԽԻ

Խ/(Ըօ

Դ

ք ի

Օ

Հողի քանակ (հա) հողի առաջարկը, օք վարձակալողների կողմից հողի պահանջարկը Ճ հողի ծառայության հավասարակշռության գինը, վարձավճարը(հողային ռենտան): Տ

-

-

-

այլ

թ

խոսքով

Քանի որ հողի առաջարկը բացարձակ ոչ առաձգական է, ուստի նույնիսկ 5022»-անոց հարկի գանձումը հողային ռենտայից չի տեղաշարժի 5 գիծը: օթ կորը հողօգտագործողներիմրցակցության արդյունքում չի տեղաշարժվի Ծ.Ծ, դիրքը: Հետնաբար, 8-ի մեծությունը վարձակալների համար կմնա նախկին մակարդակի վրա, իսկ հարկի ամբողջ ծանրությունը Ք-Քյ, չափով կեկնի հողՔլ) հարկը կկրճատի հողասեփակաօգտագործողներիվրա (Հ նատերերի հողային ռենտայի չափը մինչն ՕՋյ, այսինքն 5092-ով: Քանի որ այդ հարկն անհնար է որնէ մեկի վրա դնել, գյուղատնտեսականարտադրանքներիգները կմնան անփոփոխ:

4.

Ի(Շշ

թջ

0:

-

բար»

ձավճար) Ք

507-ոց հարկ

վ Լ-.-----Ճ--.--ՀՏ

լ

-ի------------Հ

Օ, Հողի քանակ (հա)

գների մակարդակը

ւ

թօ,

-

-`

6.

Ծլ

ՃՇշ

Հ» ՛

Չ Գշհողասեփականատերերի համար

բոլոր

նույն է,

արտադրանքի քանակըտարբեր է. Օշ-0.-Օ», ՃՇ-ն (միջին ծախքերը) ավելի բերրի տարածքում է (ա), ամենացածրը ն բարձր է դիֆերենցիալ ռենտայի չափը: Փոքր է ռենտան բ) իսկ գ)-ում բացակայում է դիֆերենցիալ ռենտան: հողակփտրորում,

սննդամթերքի պաԱրդյունաբերականզարգացած երկրներում հանջարկն ունի ցածր ճկունություն` կախված եկամտից: Դա ընդհանրապես օրինաչափ է բարձր ազգային եկամուտ ունեցող երկրներում, քանի որ ընտանեկան բյուջեի ավելի քիչ մասն է օգտագործվում սննդի վրա: Ընտանիքի եկամուտների աճին զուգընթաց ավելի շատ դրամ է օգտագործվում հանգստի, ճանապարհորդության, կրթության վրա: Թույլ զարգացած երկրներում, ըստ եկամտի, սննդամթերքի պահանջարկն ունի բարձր ճկունություն. որը բացատրվում է ամբողջությամբ վերցրած ցածր կենսամակարդակով: Գյուղատնտեսական արտադրանքների

պահանջարկիաճը (այլ հավասար պայմաններում) մեծացնում է հողային ռենտայի մեծությունը: Լուծելով հավասարումը, դուք կստանաք 1 հա հողի հավասարակշված ռենտայիչափը 20 հազ. դրամ, իսկ օգտագործելովհողի գնի որոշման բանաձնը, կստանաքհողի գինը`1հա-200 հազ. դրամ:

7.

1.

բարիքի» շուկայում (գ) «չարտադրվող բարիքի» շուկայում

Հ

լ

որտեղ՝Ք- հողային ռենտան է, Ւ-

տոկոսադրույքը:

(զ)

Ի

է

հողի գինը25,10052.

-

բ

Հողակտորըկարելի դիտարկել, որպես կապիտալ բարիք կամ ակտիվ, որն անսահմանափակ ժամանակահատվածիընթացքում ապահովում է եկամուտներիհոսք (հողային ռենտա): Այդ դեպքում պետք է համադրել հողի սեփականությունից ստացվող ապագա եկամուտները հողակտորի գնման ընթացիկ ծախսերի հետ: Այլ խոսքերով, հաշվել հողակտորիդիսկոնտայինարժեքը.

10.

-

3.ա)

անփոփոխ:

9. Կմնա

(գ)

2. «ազատ

Այո, եթե վերանայվի վարձակալականպայմանագիրը: Մինչն 10 տարվա ժամկետիլրանալը՝լրացուցիչշահույթը կմնա վարձակալի տրամադրությանտակ:

8.

10-ի պատասխանները

Թեմա

ն

0123456789

ն

ծավա ծավալը ոյություն գոյություն հավասարակշիռ դրականկռորդինատայինհամակարգում: գ) «Ազատ բարիքի» շուկայում սահմանագծային հավասարակշռության իրավիճակ:

բ)

գինըն հավասարակշիռ հավասարակշիռ գինը

հավասարակշիռ

չուն չունի

4, ա) այո, անգլիականաճուրդը

բ) հոլանդական աճուրդը կազմակերպված է գնի աստիճանաբար

իջեցման սկզբունքով, իսկ անզլիականը՝գեի աստիճանաբար բարձրացման, գ) գիծը գճգտի Էլ ջ

էք

Տ

թ

Տ

|

Հ ք

5.1. Էլեկրրաներգիայի

3.

շուկա

Գազի շուկա

/

կենցւսղային սպառում

Գ

թ

Տ

ձ

-.

Իլ թշ

Տ թ1

-չ ԻՀ«ՔՀ

թթ

»

-

թ

-՞

Օլ

յ»

2.

Չ

Փ

Չ.

Չ

4.

թ,

թ

Կ՛ՀԷ. Հ

Բշ

Հ

"

Տ

-

թա

ՀՀջԸ

ՐՀ

Չ.ՕՓ

Օօ

Օ»

Կենցաղային գազի բալոններ

Էլեկփտրասալիկների շուկա

ռչ

ՀՀ.ջ`

ք

ք

լ

»

Օօ. Օ

Չ

6.

Ոչ, չի կարող:

7.

Մարշալինը՝դ): Վալրասինը գ):

Չ

8. 9. ա)

Այո, հանդիսանում է: բ) Այո:

10. ա)

11.

12.

Տ կորը ցույց է տալիս ընդհանուր ծախքերը, իսկ Տ-ը նվազեցված ծախքերը, չհաշված արտաքին էֆֆեկտները: Կառավարությունը օրենսդրական ճանապարհով կամ հատուկ հարկերը օգտագործելու| կարող է շտկել իրավիճակը:

թ

Մոսկվայի հյուսիսային թաղամասերի բնակչությունը չէր ցանկալցման ծախքերի բեռը կրել ՋԷԿ-ի մոտիկ գտնվելու առաջացած վնասի հետնանքով (բնական միջավայրի վատթարացում, ազդեցություն առողջության վրա) այն ժամանակ, երբ ՋԷԿ-ի էներգիան օգտագործվում է հիմնականում միջքաղաքային գոտու ջեռուցման համար: նում

13.

14.

Անվճար կրթությունն ու բժշկությունը ընդհանրապեսհասարակության զարգացճան պայման են, քանի որ արտաքին էֆֆեկտների հետնանքով ոչ միայն առանձին անձիք են շահույթ ստանում, այլ նան հասարակությունը: Հատկապես կարնոր է ղա հաշվի առնել թերի զարգացած երկրների համար սոցիալ-տնտեսական ծրագրերի մշակման ժամանակ, որտեղ վերոհիշյալ ծառայությունների բացակայությունը կարող է էլ ավելի իջեցնել տրնտեսական զարգացման մակարդակը, քանի որ հենց շահագրգիռ մարդիկ կարողեն ի վիճակիչլինելդրանք վճարել: Այդ ճյուղերի արտադրանքը ծառայում է

շահերին:

ողջ

15.

թ

ՀԸ

Օօ. Օ

Չ

17.

Քաղաքային տրանսպորտի ներքին դրական աշխատանքները այնքան մեծ են, որ պետությանը՝հանձինս քաղաքապետարանի, շահավետ է իրականացնելայդ դոտացիաները:

18.

Պալտենտըսահմանափակումէ տվյալ գյուտարարության օգտաչէր գործման հնարվորությունը: Հակառակդեպքում գյուտարարը ստանա իր գյուտի լրիվ օգուտրը`այլ ֆիրմաների վրա դրական արտաքին էֆեկտի տարածման պատճառով: Տվյալ օրինակը արտահայտում է այն իրավիճակը, երբ առաջանում է ոջ միայն բացասական այլ նան դրական արտաքին էֆեկտների դեմ պայքարի անհրաժեշվպություն:

լԼ9.

Կանտոնների օրենսդրությունը բնակչությանը պաշտպանում է հնարավոր բացասական ազդեցությունից (շենքը կարող է փակել զեղատեսիլ տեսարանը, ստվեր գցել ծաղկանոցի վրա ն այլն):

20.

ա), բ), դ) պետականմիջամվպությունըանհրաժեշտ է գ), ե) հնարավոր է կողմերի պայմանավորվածություն՝ առանց

հասարակության

թ

-

-

պետության մասնակցության: 21.

» Է

Յ:

Շ

Ց

»

Կոուզի թեորեմն ենթադրում է գործարքային պահումների չնչինությունը, այսինքն`տեղեկատվության մատնելիություն, շահագրգիռ անձանց ռացիոնալ վարք, բոլռրը տեսակի համաձայնուկատարում: Վերջին պայմաեր, որպես կանոն,բացաթյունների կայում է Հայաստանի տնտեսական կյանքի պայմաններում (իրավական հինիլիզմ):

Թեմա 1.

11-ի պատասխանները

Կբարձրանա 2,5 անգամ (ըստ բանաձնի):

միջանկյալ արտադրանքի

ավելացած արժեք

արժեք

2.

440 դոլար, ա)ՀՆԱ» (200222 Հ 1054) բ) ԶՆԱՀ ՀՆԱ- ԱմորՀ440-(62:4) «440-24Հ 416, գ) Շ» 400դոլ, Լ 40, դ) Լզուտ Լ համ ամորտիզ. 40-24» 16դոլ: 3-դ): Հ

ծ

Հ

Հ

Հ

-

բ) իրադրություն, երբ շատ ապրանքների տարրերը հաշվարկվում են մի քանի անգամ: գ) միջանկյալ արտադրանք-ապրանքներն ծառայություններ հետագա վերամշակման կամ վաճառքի համար: Վերջնական արտադրանք-ապրանքներ ն ծառայություններ վերջնականօգտագործմանհամար: դ) իմաստը կայանում է կրկնակիհաշվարկի բացառմանմեջ:

4.

ա) անվանական ՀՆԱ-

անընթացիկ գներով, իրականՀՆԱ փոփոխգներով, բազիսայինտարվա գներով, բ) իրական ՀՆԱ անվանական ՀՆԱ/դեֆլյատոր: Հաշվարկվում է, որպեսզի ցույց տրվի մեկ տարվա ընթացքում արտադրված բարիքների ֆիզիկական ծավալը: -

-

10.

գ) 1980-- 3400

5.

--

--

-

ա) ՀՆԱյ

ՀՆԱշ

օ.ՀՆԱլ

ՀՆԱշ

2)

480մլրդ դրամ /1,2 400 մլրդ դրամ 600 մլրդ դրամ /1,5 400 մլրդ դրամ Հ

Հ

-

Հ

Հ

Հ

մլրդ դրամ /1,25 400 մլրդ դրամ մլրդ դրամ /1,0 450 մլրդ դրամ Հ

ՀՆԱ-ի

ցուցանիշում չեն հաշվարկվում արտաշուկայական,

այսինքն՝բ) դ) կետերը ն անլեգալ, այսինք ե) գործունեության

տեսակները:

ա,

բ, գ, դ

ԶՏԲ-ն:

կետերը բարձրացնում են ԶՏԲ-ն, ե) կետե իջեցնում է

3) ՀՆԱ-ն

չի հանդիսանումճիշտ ցուցանիշ: Բարեկեցության հասկացության մեջ ներառվում են ն՛ շրջապափող միջավայրի վիճակը, ն՛ հանցագործության մակարդակը, ազատ ժամանակիքանակն ու որակըն այլն:

Հ

11.

ա), բ), դ):

Թեմա

ա) 1989

12-ի պատասխաններ

բ) 1980

-

-

լ.

գ) 1980-- դեֆլյացիա

8.

ինֆլյացիա զ) Գործոնային եկամուտներըներառվում եկամուտներով,այլ ոչ թե ծախսերով:

9. ա)

ա) Էլեկտրաէներգիայի վրա չի տարածվում տվյալ հասկացու-

թյունը: 2.

--

են

ՀՆԱ-ի հաշվում

ք Հասարակությանհամար արփադության օպտիմալծավալը. ԽԼՇրեղ ԻՂՋ րոդ, այսինքն՝3 նշանը Հ

շա)յ-1

բ) Տվյալ դեպքում Շ խմբի համար 2-րդ նշանի արտադրությունը շահավետ չէ, քանի որ 150/3»20: Ճ ն 8-ն համաձայն են 2-րդ նշանի թողարկմանը, իսկ 3-րդը շահավետ չէ 8-ի համար: Պատ. 2 նշան, այսինքն` ավելի քի: քան հասարակական անհրաժեշտ մեծությունն է:

զ)

սահմանային առավելագույնօգուտ Ճ Շ օգուտ

Օ

Թ

ԱԶ Բաթ «1.խարեն համար մինն խավեր Ց-5 լ

Ն

միավորը ներառյալ: Պատ.՝5 նշաններ, այսինքն հասարակական անդամներիցբարձր:

բ), զ--ը հասարակական բարիքներն անբաժանելի են, ն չեն գտնվում անհատական օգտագործման մեջ:

3. ա),

գ), դ)-ն «մաքուր» հասարակականբարիքներ են, ա), բ)-ն խառը հասարակականբարիքներ:

4.

5.

6.

Նեղ է դառնում այն դեպքում երբ օգտագործողներիթիվը հասնում է առավելագույնի, այսինքն՝օգրտագործողերի թիվը կբարձրացնի մրցակցությունը: Խառը հասարակականբարիքն այն է, երբ հասարակական բարիքի երկու հիմնական տիպերից զոնե մեկը (մրցակցության բացակայությունը ե բացառելու բացակայությունը) արտահայտվածչէ բավարարմակարդակով:

Հասարակականբարիքների արտադրության դեպքում կարող է առաջանալ «տոմս չունեցողների» խնդիրը. տեղեկատվության հավաքագրմանդեպքում, որը վերաբերում է հասարակականբա-

րիքի հնարավոր արտադրությանը, անձը կարող է թաքցնել իր հետաքրքրությունը ե չվճարել դրա համար, հետնաբար՝ բարիքն օգտագործում է անվճար:

Սկզբունքորեն հնարավոր է լուծել այդ հարցը, բայց, որպես կանոն. դա կապված կլինի բավականինբարձր տրանսակցիոնծախսերով: Որոշ դեպքերում պրակտիկորեն հնարավոր չի հայտնաբերել «տոմս չունեցողին»:

8.

Խոսքը գնում է դրական էքստերնալներիմասին: Օգուտը ստանում են ն՛ անհատ անձինք, ն՛ հասարակությունն ամբողջությամբ վերցրած:

9.

Ներկայացուցչականժողովրդավարություն. Տրանսակցիոնծախսերի տնտեսումը կապված է յուրաքանչյուր հասարակական նշանակության հարցի գծով համազգային քվեարկությունների ե հանրաքվեների անհրաժեշտության բացակայության հետ: Տրանսակցիոն ծախքերի աճ, որը կապված է լոբբիստական խմբերի գործունեութան հետ:

ՀասարակականԱնհատական

Ծախքեր

Ճ

7.

Ուղիդ ժոդովրդավարություն. Տրանսակցիոն ծախսերի տնտեսումը կապված է անհրաժեշտության բացակայության հետ: Տրանսիֆիկացիոն ծախսերի աճ, որը կապված է համազգային հանրաքվեներիանցկացմանմեծ ծախքերիհետ:

Կառավարությունը կարող է ընդունել այդպիսի որոշումներ՝հաշվի առնելով ինչպես սուբյեկտիվ (ցանկությունը ընտրվել ցանկացած գնով անձնական շահը), այնպես էլ օբյեկտիվ (ծախքերի ն. եկամուտներիանհավասար բաշխումը, արդյունքում՝ լոբբիականացում)պատճառները:

10.

Անհատ դեմքը նպատակէ հետապնդում ստանալ առավելագույն շահույթ նվազագույն ծախսերով: Պետական պաշտոնյաները ոչ միայն ձգտում են մաքսիմալացնել հասարակության բարեկեցությունը, այլ նան` մաքսիմալացնել սեփական օգուտը. ընդ որում այդ նպատակներըկարող են չհամընկնել:

11.

12.

գ) դ)-ն հասարակականբարիքներ են: Մնացած կետերը՝ ոչ, քանի

սպառումը միասնական չէ, իսկ սպառման մեջ բացառելու ն մրցակցության բացակայության դեպքում բարիքը դառնում է որ

հասարակական: 13.գ). ե)

14. գ)

ւ

Դրա ճշմարՏվյալ արտահայտությունըոչ միշտ է արդարացը: է նրանից. թե խոսքը ամբողջական առատությունը կախված ջարկի կորի որ հատվածի մասին է. քեյնսյան հատվածում գների տեղի 1կունենա սղաճ. նում ն

5.

Է). գ). դ)

16ր

աճ տողի րաժամանա ների ածում Վա իրական զուգորդվում արտադրանքի լ

Ար

1 «Տետեսական ռենտան»ձնափոխվումէ «քաղաքականի»:

2) Շահույթի մաքսիմալացումը. վերընտրվելու ձզտում

Հ

սեփական

օզուտի հետապնդում 3) Ակտիվությունը, որը պայմանավորված է քաղաքական միջոցներով տետեսականռենտայի որոնումներովն պահպանմամբ: Թեմա 1.

13-ի պարասխաները

Այս մոտեցումը օրինաչափչէ, քանի որ մենք գործ ունենք ամբողջական, այլ ոչ թե՛ անհատականպահանջարկի հետ: Երբ որնէ ապրանքի քինը իջնում է, անհատ սպառողը գնում է ավելի մեծ քանակությամբ այդ ապրանքից, քանի որ այն համեմատաբար էժանացել է (այլ ապրանքների համեմատ): Բայց այդպես է զործում է փոխարինման էֆեկտը անհատական պահանջարկի ժամանակ. իսկ Ճ կորի «սահումը ղեպի ներքն» զուզորդվում է բոլոր ապրանքների գների միջին մակարդակի իջեցմամբ: Եկամտի էֆեկտը ՃԾ կորի վերլուծության ժամանակչի օգնի մեզ բացատրելու նրա ձեր, չէ որ գների մակարղակի բարձրացումը ոչ միշտ է նշանակում բոլոր տնտեսական գործակալների անվանական եկամտի նվազեցում, թանի որ գոյություն ունի եկամուտների ն ծախսերիշրջապտույտ:

զ) պերական ծախսերը մտնում հավասարմանմեջ: 2.

են

ամբողջական պահանջարկի

դ անհատական եկամտահարկերիաճը նվազեցնում է Շ փոփոորը մտնում է ամբողջական պահանջարկիհավասարման մեջ: 3.

խականի արժեքը,

4.

Գների ընդհանուր մակարդակիբարձրացմանժամանակիջնում է ոջ թե անվանական ֆինանսական ակտիվների իրական այլ (դրամ. ն այլն) արժեքը. որոնք պարտատոմսեր, զտնվում բաժնետոմսեր են բնակչության տրամադրության տակ: Իրականում տնային տնտեսություները ղառնում են ավելի աղքատ: Հետնաբար, կնվազի արտաղրված արտադրանքի պահանջարկի իրական ծավալը (Ճ0 կորի բացասական շեղում):

:

է

ն

նծ

ծավալի աճիճե

հետ: հետ

Գների մակարդակ

ՈԷ

ԳՈՆ ճը. զ

(եկամուտ

Ն

հորիզոնական գծի վրա: Նրանց կարծիքով. ոչ լրիվ զբաղվածության պայմաններում արտադրանքի իրական ծավալի ընդլայնումը չի զուզորդվի գների ընդհանուր մակարղակիաճով (ի պատասխանամբողջականպահանջարկիըդլայնմանը): բ) ուղղահայաց գծի վրա: Նրանց կարծիքով, շուկայի ճկուն գնային մեխանիզմն ավտոմատ կերպով ապահովվում է լրիվ զբաղվածության (իրավիճակը եթե պետությունը չի խառնվում ինքնակարգավորվողշուկայականմեխանիզմին): Նման իրավիճակում, երբ արդեն բոլոր ռեսուրսները զբաղված են. արտադրանքի իրականծավալը անհնար է ընդլայնել: Հերնաբար, ամբողջական պահանջարկի աճին կհետնի գների ընդհանուր մակարդակի բարձրացում:

7.

ա)

8.

Բոլոր պատճառները. որոնք նպաստում են արտադրանքի միավորի վրա կատարված ծախսերի նվազեցմանը (արտադության գործոններիգների իջեցումը.հարկերի նվազեցումը այլն):

ն

9.

Գների ոչճկունությունը՝ դեպի նվազեցման կողմը, որը կապված է կորպորացիաների կողմից գների վրա մոնոպոլայինիշխանության արհմիությունների հզորացման հեր (աժխատավարձի վրա վերահսկողություն).Ինչպես արգելանիվըկարող է պտտվել միայն մի ուղղությամբ, այնպես էլ գները ն (ն աշխատավարձը) ունեն բարձրացման կայուն միտում:

13.

ա)

բ)

12.

Ը

ա)

Եկամուտ

Սպառում

Ը

յ

2-1.

Խնայողություն

22-11

Բ)

Ը

ԱՆԱ

աաա

08:

|

Ն

ՆԱ ԱԱՆԱԼ

Աոա աաականան ԱԱ

աաա

անական

`

գ) Հնարավորէ որոշել գրաֆիկորեն,կամհետնյալ բանաձնով

Լլ...

Շ-Մ,

լ

Ն

Հ

գ) ԵՇ դ) 5.

Խնայողություն

10. Մ-300

11.«51550

Սպառում

Եկամուտ

այդ

դեպքում`Մ«Տ80:0,57.

Մ-

160:

ՕՀՄՀ160

հատվածո

սպառմանծավալը գերազանցումէ եկամտին,160-իցհետո՝ցածը է տնօրինվող եկամտից

12705

ԽԵՏ-02

՝

14.

կետերի այն երկրաչափական տեղը, որտեղ բնակչության ամբողջական ծախսերը ճիշտ համընկնում են եկամտին կամ թողարկմանը, կիսորդին հատող կորը նշանակում է տնտեսական գործակալների ստացած եկամուտների փաստացի ծախսում (սպառմանգրաֆիկ): Կիսորդը կարելի է դիտարկելիբրն հհատկապեսամբողջական առաջարկ(քանի որ ազգայինեկամուտը ազզայինարդյունքին): կիսորդին հատող կորը՝ իբրն ամբողջական պահանջարկ (դա հենց ամբողջականծախսերնեն):

ա)

Ը

Ը

Է:

ի

Հ

ԾՃ

17.

Խնայողության սահմանայինհակվածությունից Ռ/55):

18.

Տ: գրաֆիկները փոխկապված են, քանի որմ «ՕՀ Որքան թեք է մեկ գրաֆիկի կորությունը, այնքան ավելի քիչ է հաջորդ գրաֆիկիթեքությունը:

այ) Տն

Շ

-

|

:

անկախ սպառում (այսինքն՝եկամտիմեծությունից անկախ). Զրոյական եկամուրի ժամանակ սպառումը կարող է իրականացվել,օրինակ, «պարտքովապրելու» հաշվին: բ) կարնոր գործոններն են՝ սպառողների սպասումները, հարսփտությունը (այդ թվում` ֆինանսական ակտիվները, որ գտնվում է բնակչության ձեռքերում),գեերի մակարդակըերկրում: 19.

լ

Մթ

ա) ՕՃ

20. 1000

21. 50 22.

Հ

գ) 125: դ) 125:

Ամբողջական սպառողականծախսերի կորի թեքությունը կախված է սպառմանսահամանային հակվածությունից(Մ1ԵԸ3:

բ) Քանի որ տնօրինվող եկամուտը սպառում Հ խնայողություն, կորերը կտեղաշարժվենհակառակ ուղղություններով:

բ)

15.

16.

առանցք՝

Աբսցիսների եկամուտ կամ թողարկում, օրդինատների առանցք համընդհանուր ծախսերը, կիսորդը նշանակում է

-

դրամ միավոր, 500 դրամ միավոր: Ճ1- ՃՄ/ ւ, է

Հ

1/ՄԵՏ:

մլըդ. դրամ:

Լ գիծը), ինչպես երնում է իրենց Պլանավորված ներդրումներ անվանումից, համապատասխանում ձեռներեցների նախատեված ծրագրերին, այսինքն՝նրանց մտաղրություններին զնելու ներդրումայինապրանքներորոշակի գումարիսահմաններում: Փաստացի ներդրումներըտարբերվումեն պլանավորված ներ-

Ալ ին եծաթյամը արուների անար Տ. աարնավեծ մակարղակում խզում ապրւսնքա-նյութական էր Մլ

նշանակում է

ներդրումների մեծություն': խնայողություններիչկանխատեսված ազդանվագեցումը՝ խնայողությունների Ապրանքա-նյութական է արտադրության համար ընդլայնման, գործարարության նշան տնտեսությունը կսկսի գնալ դեպի հավասարակշռություն, Մ. 1 Ք հավասարակշռության արտադրության ծավալի, որտեղ Տ Է փաստացի ներդրումներ պլակետում: Ընդհանուր կանոն նավորված ներդրումներ ապրանքանյութականխնայողություններ. փաստացի ներդրումները համընկնում են խնայողությունների մեծություների (Տ) հետ:

25.

Հ

-

Տարբերություններ կան: «Համընդհանուր պահանջարկ- համընդհանուր առաջարկ» մոդելը ցույց է տալիս արտադրության իրական ծավալի ն գների մակարդակի միջն փոխկապվածություն. որը կարող Լ փոփոխվել: «Քեյնսյան խաջը»՝դա անփոփոխ գների համմակարդակում արտադրության իրական ծավալի ն ընդհանուր ծախսերի միջն փոխկապվածությունն է:

-

23.

24.

Ոչ. ոչ միշտ: Ըստ Քեյնսի ոչ ճկուն գների ն աշխատավարձի պայմաններում նախաձեռնողները կարձագանքեն համընդհանուր պահանջարկի կրճատմանըոչ թե գների ն աշխատավարձի իջեցմամբ, այլ արտադրության ծավալների կրճատումով ն բանվորների աշխատանքիցազատմամբ: Այդպիսով, կվերականգնվի մակրոտնտեսական հավասարակշռությունը, բայց դրա հետ մեկտեղ գոյություն կունենան գործազուրկներ:

դեպի վերն կորի տեղաշարժի դեպքում կնկատվի ինֆլացիոն ճեղքվածք (ԻՃ), միննույն կորի տեղաշարժիդեպքում դեպի ներքն`դեֆլյացիոնճեղքվածք (ԴԲ): Շ

«

26.

ա) (1,4), (6): բ) 2», (4), 6):

գ)

27.

ա» (1): բ) (2): 28.

Եկամտի մակարղակից անկախ են: Դրա համար գծապատկերի աբսցիսների ավրա ավտոնոմ ներդրումները միշտ ունեն ռանցքին զուզահեռ ուղիղ զծի տեսք:

29.

Մուլտիպլիկատորի էֆեկտը հանդես է գալիս ոչ միայն ոչ լրիվ զբաղվածության տնտեսության պայմաններում: Ամբողջական պահանջարկի մեծացումը լրիվ զբաղվածությանը մոտեցնող պայմաններում կնպաստի թողարկման ավելացմանը, բայց զների մակարդակը: միննույն ժամանակ կբարձրանա նան Սկզբնական «հարվածը» ավտոնոմ ներդրումների տեսքով ՃՏ միջանկյալ հատվածի վրա մասամբ «կմարսվի» զների աճով, մասամբ՝հանդես կզա արտադրության իրական ծավալի աճով: Վերջապես, ավտոնոմ ներդրումների ավելացումը, որը կտեղաշարժի Ճ9 կորը դեպի վերն ՃՏ կորի ուղղահայաց հատվածի վրա, կզուգորդվի միայն գների աճով ն արտադրության ծավալի զրոյական հավելաճով:

30.

Մինչն 7/ կետը կազմում է եկամտի իրական ծավալը, 7-ից հետո՝ եկամտի անվանականծավալը:

31.

Ինֆլյացիոն ճեղքվածքի պայմաններում խնայողությունների ավելացումը կնպաստի համընդհանուր ծախսերի կորի տեղաշարժմանը դեպի ներքն, ն հերնաբար՝ ինֆլյացիայի ծավալների կրճատմանը: Տվյալ դեպքում խնայողությունների ավելացումը

Համընդհանուր ծախսեր, ՃԵ

ՇԻ

ն

ՇԴ1 Օշ

Ճ Դ

"ՕՁ

Մբ

Մ

եշ

(եկամուտ)

նշանը նշանակում է փաստացի ն պլանավորված ներդրումների միջն բացասական տարբերություն: (Գ) նշանը նշանակում է դրանց միջն դրական

տարբերություն

տնտեսության

կեպաստի

ինֆլյացիան:

14-ի պարասխաններ

Թեմա

ա) 159:

Լ

Գործ ործազրկությանեմ

«կհանգցնի»

ն

կայունացմանը

թիվ ործազուրկների թիկը գործազուրկների

մակարդակը ն

աշխատուժի թիվը

11.

Ոչ. լրիվ զբաղվածությունը նշանակում է միայն պարբերաշրջանային գործազրկության բացակայություն:

12.

ձնավորվում է ֆրիկցիոն ն Բնական գործազրկությունը այս կառուցվածքային գործազրկություններից: Գործազրկության վերացվել ն այդ առումով բնական են երկու ձները չեն կարող տետեսականկյանքի համար:

13.

Կառուցվածքային ճգնաժամերը առանձին ճյուղերի ն տնտեսության ոլորտների անհամամասնական զարգացման հետնանք են: Պարբերաշրջանային ճգնաժամերն ունեն ծագման այլ պատճառներ (հիմնական կապիտալի նորացում, չափից մեծ ներդրումներ ն այլն): Կառուցվածքային ն պարբերաշրջանային ճգնաժամերը կարող են չհամընկնել Ժամկետայինկտրվածքով:

Հ Աշխատուժը զբաղվածներ գործազուրկներ -

ԳՄ-05/100)5:1076-1576

բ) 84,5 մլն. մարդ, 14,5 մլն մարդ, 14,547: ո

2.

դ

։

այ Առաջին տարի` 1800 հազ. մարդ, 2,296 5-րդ տարի՝ 8300հազ. մարդ, 8,792:

3.

14.

Ֆրիկցիոն գործազրկությունը պրոֆեսիոնալ (մասնագիտական), տարիքային ն տարածաշրջանայինտեղաշարժերի արդյունք է: կապված է առանձին Կառուցվածքային գործազրկություն ճյուղերի ն շրջանների զարգացման փոփոխությունների հետ: Պարբերաշրջանային գործազրկությունը կախված է տնտեսական փուլերի հետ: արբերաշրջանի փուլերի հետ պարբերաշրջանի

4.

5. 75

6. ա).

մլրդ դրամ:

-

լճացում, բ) աշխուժացում, ե) -

--

խորը կաւուցվայքային: պարբերաշրջանային, 9. ա).). Գ ոն. բ) դ) կառուցվայթայի յին,դ) բ) - պարբերաշրջ ֆրիկցիոն, ողջ

-

-

զ)-

լ

11991

11992

11993

11994

11995

|1996

|1997

|1998

Հ

|220

|/210

լ00

|-100

:-80

պարբերաշրջանի

համաչափություն

-

"ե

գ) անկման փուլում, ա) բ)դ)աճի փուլում: -

Թեմա

15-ի պատասխաններ

Այդ իրավիճակում թղթադրամները ն վարկային միջոցները չեն կատարում այլնս իրենց հիմնական ֆունկցիաները, ընկնում է դրամական եղանակի սպառողների վստահությունն նման

նկատմամբ:

վերելք:

--

համընդհանուր բնույթ, դ դա ճգնաժամը 8. Գերարտադրության ր Բոոյթ, ընդհ ը ունիունի զ րբրարտադրութ) նցում է: նտեսական համակա ե րկրի ո ցնց կարգի ո տնտեսակ

Լ5.

1.

ճգնաժամ, դ)

տեսական

ների համըեկնելն է է: րի համընկնելն

գ.դ:

ա), գ)

7.

Տն

-

2.

Պահասենյակ Դուք հանձնում եք որնէ իր, նկատի ունենալով հետ ստանալ հենց այդ իրը: Բանկային գործառնությունների դեպքում Դուք հեր եք ստանում միննույն փողի գումարը (գումարած տոկոսները), որը դուք ներդրել եք Ձեր հաշվում: Դա է հենց ստեղծում բանկային գործունեությունը իրականացնելու սկզբունքային հնարավորությունը:

3. ԽՀ ԽՉ-

(գ) ԽԱՀ(Հ() (ա)

Գ

(ե)

4.

Ը-ք

-ՀՇ-Ք

ող»

--թ

Ը/0- 1 ՕԹ"

-

ԸԼՀ

ՇՈՒ

ո

-

Ը/2ԸՀ

--Ը/2Ը-

1/4

-

1/2--

1/4 -

ւ

15/075

ութ)

-2.

որտեղ,

ՐՐ) կանխիկփողի քանակը է. Ծ

Է

-

-

Շո ու

--

5. 2000

6.

3.

դեպոզիտների ծավալը. պահուդտների ծավալ, -դեպոնենիտացման գործակիցը, պարտադիր պահուստավորման նորման:

քառապատիկ մեծացման պատկվում է զանգվածը:

Հ

Քանի որ երկրում կա Խ(-Ը), ապա ելակետային ցուցանիշ դեպքում համապատասխան քառաԾ:

այ սխալ է. տվյալ իրավիճակում բանկի նոր փող ստեղծելու հնարավորությունը ավելի մեծ է. 800 դոլար, բ) ընդհակառակը, որքան թիչ է կանխիկ դրամը՝այնքան մեծ է նոր փող ստեղծելու բանկերի հնարավորությունը (բանկային համակարգից միջոցների «արտահոսքը» քիչ է ): 8. ոՀ1/ ո (պարտադիր պահուստային նորմը ներկայացված է տասնորդական կոտորակի տեսքով) 1/0,05-20մլն, 2:20-40 մլե. եպո ների հավելաճը: դեպոզիտների հավելաճը -

բանկային: բ) առնտրային:

սպառղական վարկ, բ) պետականվարկ, գ) առնտրային վարկ, դ) միջրնտեսական վարկ,

(գ)-ի դեպքում վարկը տրամադրվում է ապրանքային տեսքով, (դ)՝ դրամական:

17.

Առնտրային վարկը դա վարկ է ապրանքային տեսքով, ն տվյալ է դեպքում այն անհնար է օգտագործել: Եթե դրամը շտապ անհրաժեշտ, Դուք հազիվ թե վերցնեք միջրնտեսական վարկ, քանի որ արժեթղթերի թողարկումը ն վաճառքը պահանջում են Ժամանակ: Ամենան հավանականությամբ Դուք կօգտվեք բանկային վարկից:

18.

Բարձր հուսալիությունն ավանդների բացարձակ գաղտնիության սղաճի ցածր մակարդակի (1.2-1,576 1980-90 թթ.) շվեյցարական բանկային համակարգըաշխարհում գրավել է առաջին տեղը: ն

կարողություն ոքրանա: կարողությունը կփոքը

Փողի առաջարկը աճեց1 մլն դոլարով՝1,5--05-1

11.

Առաջին դեպքում բանկային շահութը կլինի շատ քիչ, ն այդ բանկը կսկսի ավելի շատ նմանվել պահասենյակի: Երկրորդ դեպքում առկա է բանկի սնանկացման վտանգը, քանի որ մեծ թվով ավանդատուներ միաժամանակ կպահանջեն ստանալ բանկից իրենց գումար:

19.

Պարտադիր պահուստային նորմից ավել ավելցուկային պահուստները նվազեցնում են բանկային եկամուտի չափը: Պարտադիր պահուստային նորմից ավել ավելցուկային պահուստների .

-

16. ա)

-

10.

12.

Տվյալ դեպքում տեղի է ունենում բանկային դեպոզիտների եվազման գործընթացը: Եթե տ 1/ւ, ապա ո Հ 1/0,02 50:2 մլեյ50Հ100 մլե դեպոզիտներինվազում: -

7.

9. Այդ յդ

կու

'

15. ա) ԽՀՇԳՀՎ

Գ69

Այդ հատկությունը նվազում է:

14.

մլն. դոլար:

Նույնպես 4 անգամ: 8-ՇՀՏ, միայն կանխիկ դրամ (3-Ը,

կերի

ո ունակուէ Իբանկե վ փող ը եվազեցնում ստ եծելուո թյունը, հետնապես, սղաճի պայմաններում Կենտրոնական Բանկն ավելացնում է պարտադիր պահուստային նորմը:

առկայությունը կ

1/2-Է 1

Այդ ինստիտուտները կուտակում են դրամային միջոցների մեծ մասը ն դրանով իսկ իրենց վրա են վերցնում ֆինանսական է միջոցների հիմնական մասի դա էլ կայանում վարկային համակարգիհիմնական ֆունկցիան:

փեղաբաշխումը,

20. ա)

աղյուսակի վերջին սյունակը՝

թ

ԽԼլ՛ փողի սպեկուլյատիվ պահանջարկի կոր,

-

փողի տրանզակցիոնպահանջարկի կոր, հնչ"փողի Ւ/(՛ ընդհանուր պահանջարկ,

-

բ) 1076, գ) 966, 1342:

Է

28.

բ) հակադարձ համեմատական:

22.

բ) րրանսակցիոն պահանջարկը կախված է ՀՆԱ-ից,

այդ

լրդ.

Խ1Տ

փողի

դոլար: դոլար

սպեկուլյատիվ փողերը չեն մասնակցում շրջապտույտին: «եկամուտ-ծախսելր» գ) հաշվի առնելով,

որ

աաա Ա աագինի է

ոիողի

ողմ

նե

(ա

նկատմամբ պահանջարկի

բ) սխալ է (ակտիվների կողմից փողի նկատմամբ պահանջարկը

կախված չէ ՀՆԱ-ի մեծությունից)

Մոնետարիստները ելնում են նրանից, որ փողի պահանջարկը դրամական եկամտի մակարդակից ֆունկցիա է, այսինքն դրամական եկամտի մակարդակը որոշում է կորի թեքությունը: Եկամտիաճի հետ փողի պահանջարկիճկունությունը աճում է:

27.

տոկոսադրույք,

Ի

լշ

հլը

Հ -

ա

ԽՏ

բ --

-3լ

Հաւ

ԽԼ5 ոը

-ԽՇ `

մլրդ.

1222:

25. ա)յճ

26.

ա) 1452,

բ) 24.

-

տոռկոսադրլույք, կոսադրույք

պատ-

ճառով փոքրանոմ է ՀՆԱ-ի կրճատմանը զուգընթաց: Փողի ընդհանուր պայանջարկը նույնպես փոքրանում է, քանի որ տրանսակցիոնպահանջարկը նրա մի բաղադրիչն է: 23.

փողի շուկայում հավասարակշռության կետ, երբ

առաջա ջարկը

ա) ուղիղ համեմատական,

21.

--

-

200250

»-

ԽԵԽԸ

»

ԽԸ ԽՐ է տոկոսադրույքը ն Երբ նվազում է փողիառաջարկը, աճում ն հակառակը, այսինքն` կառավարությունը Կենտրոնական բանկը պետք է ընտրեն այդ երկու պարամետրերից մեկը դրամավարկային քաղաքականություն անցկացնելու ժամանակ:

Քեյնսականները ուշադրություն են դարձնում տոկոսադրույքի մեծության վրա, որը կարելի է փոքրացնել՝ ավելացնելով փողի առաջարկը: Տոկոսադրույքի իջեցումը բերում ե ներդրումների աճին, ն համապատասխանաբարՀՆԱ-ի աճին: Մոնետարիսպտները ուշադրություն են դարձնում շրջանառության մեջ եղած դրամական զանգվածի վրա, որի չափազանց մեծ աճը կարող է առաջացնել սղաճ, տոկոսադրույքի աճ (ն ոչ թե նվազեցում) ն ՀՆԱ-ի իջեցում: Նպատակների երկընտրանքը կայանում է նրանում, որ անհնար է միաժամանակկարգավորել տոկոսադրույքը ն փողի առաջարկը: 29.

30.

ԿԲ-ը բաց շուկայում կիարականացնի արժեթղթերի վաճառք, կբարձրացնի հաշվարկային տոկոսադրույքը ն պարտադիր պահուստային նորմը, քանի որ բոլոր այդ միջոցառումներըբերում են շրջանառության մեջ գտնվող դրամական զանգվածի փոքրացմանը: Նախընտըությունը այդ դեպքերում կտրվի բաց շուկա129

յում գործառնություններին ն. հաշվարկային տոկոսադրույքների որպես ազդեցության առավել ճկուն մեթոդների: փոփոխությանը՝ ՀՀ Կենտրոնական Բանկի գործունեության տարբերությունը կապված է նրա հետ, որ 1992-1995 թթ. գոյություն չուներ բաց շուկա,

որտեղ կարելի է իրականացնել պետական արժեթղթերի առք ու ստիպված է ուշադրությունը վաճառքը: Հետնաբար, ՀՀ ԿԲ-ն կենտրոնացնել պարտաղիր պահուստային նորմի ն հաշվարկային տոկոսադրույքի (վերաֆինանսավորման տոկոսադրույքի) բարձրացման վրա:

Բաց շուկայում արժեթղթերի գնումը, պարտադիր պահուստային նորմի ն հաշվարկային տոկոսադրույքի իջեցում: Հայաստանում բարձը սղաճի մակարդակի պայմաններում նման միջոցները ավելի արազացրին գների մակարդակի բարձրացման 31.

32.

ընթացքը:

ղ) Հնարավոր

են

մի քանի իրավիճակ

34.

Կախված արժեթղթերի փոխարժեքից ն անհատական սպասումներից` տնտեսական սուբյեկւրները, ձգտելով եկամուտ ստանալ, իրենցփողերը արժեզրկումից փրկել, կպահեն իրենց փողերը կամ ոչ միայն լիկվիդային տեսքով: Արժեթղթերի շուկայի փոփոխություններին համապատասխան,սղաճի մակարդակին ն սպասումենրին, նրանք փոխում են իրենց ակտիվների պորտֆելի կառուցվածքը: 36. ա) ինֆլյացիոն զործընթացի զարգացում, բ) արտաղրության անկում: 35.

38.

-

տոկոսադրույք,ը

39. :

ԽԼ՞ Ի`

օ

Փողի քանակը աճում տարբեր ձներով: 33.

Լ

«Լիկվիղայնության ծուղակը» ի հայտ է գալիս տոկոսադրույքների շատ ցածր մեծությունների Ժամանակ: Տնտեսական սուբյեկտները ակնկալում են տոկոսադրույքի աճ ն կներկայացնեն սպեկուլյատիվ պահանջարկ փողի նկատմամբ: Համապատասխանարար, փողի շուկան միշտ կմնա հավասարակշռության վիճակում՝ չնայած ւիողի առաջարկի մեծացմանը ն. տոկոսադրույքը չի աճի: «Լիկվիդայնության ծուղակից» ելքը ֆիսկալ քաղաքականության մեթոդների կիրառման մեջ է: զ) ՛ձ

է, իսկ տոկոսադրույքը կարող է փոփոխվել

Լ Լն:

բանկը տրային

կբարձրացնի իր տոկոսադրույքը, որպեսզի փոխհատուցի հաշվարկային տոկոսադրույքի աճը: Եթե առնտրային բանկերի բոլոր տնօրենները վարվեն միննույն կերպով, դա ի Առն

տնտեսական ակտիվության անկմանը: Ձեռնարկությունները, որպեսզի խուսափեն արտադրության կրճաօգտվել առնտրատումից, կարող են այղ ժԺամանակահաղտվածում յին ն միջրնտեսական վարկերից, ինչը որոշ ջափով կհակազդի Կենտրոնական Բանկի ընդհանուր քաղաքականությանը: վերջո կբերի բանկային

Տնտեսական սուբյեկտը, ակնկալելով տոկոսադրույքի իջեցում, երնույթին, հույս կդեի պարտատոմսերի փոխարժեքի՝ ապազայում բարձրացման վրա, այսինքն՝ կսկսի պարտատոմսեր զնել: Եթե մեծամասնությունը վարվեն նույն կերպ փողի նկատմամբ սպեկուլյատիվ պահանջարկը կնվազի: րստ

վարկի թանկացմանը

ն

Տ

»Ն7

բաժնետոմս գնոդը համասեփականապերէ, բ) պարտատոմս զնողը՝ վարկատու: 5. ա)

գ)

40:

.

Ի1

6.

բ:

402 -ԻՑ,5Կ6

»-

7.

Ց դոլար/456)4 1005:

8.

Եկամտի բաշխման ժամանակ դրա մի մասը գնում է դիվիդենտների վճարմանը, իսկ մյուս մասը` արտադրության զարգացմանը (բաշխված շահույթ): Որքան ցածը են դիվիդենտները. այնքան են ավելի շար դրանց ցածր է դիվիդենտի նորման, բայց Աճում է բաժնետոմսերի ընդլայնման հնարավորությունները: արժույթային արժեքը: Բաժնետոմսերի ամբողջական եկամտադիվիդենտի նորմը Հ բաժնետոմսերիփոխարժեքի բերությունը աճ (նվազում):

թ

»

Մ

9,596: 200 դոլար:

--

-

Թեմա լ.

2.

-

Պատասխաններ

Առաջնայինշուկան չի կարող գույություն ունենալ առանց երկրորղայինի. քանի որ ոչ ոք երբեք չի զնի արժեթղթեր, եթե չկարողանա այն ոչ մի պայմանով ապագայում վերավաճառել: Երկրորդային շուկան` առաջնային շուկայի զոյության պայմանն է ն հետնանքը: ա) 900.000

բ)

-

50 000

850 000

-

»-

850 000 150 000

գտնվող բաժնետոմս:

`

3.

Հ

4.

10. 1527/7542 11.

Որքան բարձր է պարտատոմսի էմիտենտի կարգավիճակը, այնքան ցածր է նրա սննանկացմանռիսկայնությունը: Ընդունված է. որ պետությունը չի կարող սննկանալ, այդ իսկ պատճառով պետական պարտատոմսերը`վստահելիության էտալոն են: Սակայն, որքան փոքր է ռիսկը, այնքան ավելի քիչ են արժեթղթերի դիմաց բարձր եկամուտ վճարելու հիմքերը: Որպես կանոն, ն եկամտաբերության միջ. կա հակադարձ հուսալիութան հարաբերություն:

(1

Հ

Հ

Հ

դեպքում

0,2, կամ 2072

(865/0, որտեղ ւ եկամտաբերությունն է մինչն պարպարտատումնիանվանական արժեքը, տատոմսերի մարումը, Է Ի պարտատոմսի գինը, է զնման պահից մինչն պարտատոմսի մարման օրերի քանակը: (10052 / 9094 1) 4 365/30 Հ 1,352. կամ 135.252 Ւ/թ

Հ

-

-

-

-

-

600 000 դոլար:

Պարտատոմսը չի տալիս ձայնի իրավունք, դա արժեթուղթ է, որը թողարկվում է որոշակի ժամկետով, պարտատոմսով. վճարվող եկամուտն իրենից ներկայացնում է ֆիքսված մեծություն:

Հ

1386 ղոլար

բաժնետոմս: ընկերության տնօրինմանտակ

150 000 2.4 դոլար

100/( 14ո

ո" Հ. Հ 100/ (Է ո" Հ 10001-«Ի5"Հ 5065), կամ 749 դոլար (ոՀ 1596): Հերնապես 5072-ի ոչ: դեպքում ձեռնտու է, 1576-ի

9. ՔՄ

-

ա

աշխատում է իր հաշվին, բրոկերը` կոմիսիոն հիմունքրով:

13. ա) 14.

միջնորդում,

բ

յսպեկուլյացիա:

Ոչ:

15. ա) 16. ա),

զ) դ):

Թեմա

աստիճանով: Ընդհակառակը, հենց եկամուտների վերաբաշխման պետական քաղաքականությունը, ընդհանրապես եկամուտների ձնավորման ընթացքում պետության միջամտության ուժեղացումը, բերում է դրանց ավելի հավասարաչափբաշխմանը:

17-ի պարասխաններ

Կոորդինատների կետերը, որոնցով անցնում է Լորենցի կորը. 1. ընտանիքների 2052. 225 ազգային եկամուտ (ԱԵ) 2. ընտանիքների 4072 102 (ԱԵ) 3. ընտանիքների 6052 (ԱԵ) 4. ընտանիքների 8042 3592 (ԱԵ) 5. ընտանիքների 10092 -- 10056 (ԱԵ) Եկամուտների վերաբաշխման պետական քաղաքականությունն է` հարկադրման պրոգրեսիվ համակարգ, գործազրկության, ժամանակավոր անաշխատունակությաննպաստներ, տարբեր փոխանցումներ Ցրրանսֆերտներ). որոնք մոտեցնում են Լորենցի կորը բացարձակ հավասարության գծին: Պետության միջամտության նվազումը` հարկադրման պրոզրեսիվ համակարգից հրաժարվելն է. փոխանցումային վճարումների փոքրացումը. հակամենաշնորհային կարգավորումից հրաժարումը, որոնք մոտեցնում են բացարձակ անհավասարության զծին: յ.

-

4.

էորենցի կորը կսկսի ավելի սարության գծին:

5.

ա) նկարում պատկերված է հասարակական անտաբերության

մոտենալ բացարձակ հավա-

շատ

--

միջնագիծը նշանակում է, որ աշխատավարձըչի հարկվում ոչ մի հարկերով, նե միննույն ժամանակ, բացակայում են որնէ փոխանցումներ (տրանսֆերտներ): Այլ կերպ՝ աշխատավարձը ճիշտ համընկնումէ անձնականեկամտին: ի) ՕխԽՀ 1- (3

ԷՅՀԼՒԱՄԹ)3Յ

ց) երբ աշխատավարձը հավասար է 16 000 եկամտահարկը հավասար է 0, ղ) այ հավասար պայմաններում, նպաստի գործակցի իջեցումը մինչն. 2572. բարձրացնում է աշխատանքի խթանները (ենկամտահարկի ղրույթջաչափինվազման նման) : Մակայն հարկավոր է նկատիունենալ. ռր տարբեր անհատականություններիմուտգոյություն ունի տարբեր հարաբերակցություն փոխարինմանէֆեկտի ն եկամտի էֆեկտի միջն, այդ իսկ պատճառով, մասնավորապես, հարկային դրույքաչափի նվազումը բնակչության մեկ կատեգորիայի համար գործում է որպես իրենց աշխատանքիառաջարկի աճի խթան (փոխարինման էֆեկտ), իսկ մյուսների համար` է որպես իրենց աշխատանքիառաջարկի եվազման խթան (եկամտի էֆեկտ): 2. ա)

3.

Ջինի գործակցի նվազումը վկայում է եկամուտների ավելի հավասարաչափ բաշխման մասին, բայց ղա չի նշանակում, որ բացարձակ մրցակցության մեխանիզմը գործում է ավելի մեծ

ուտիլիլար կորը. Դա համապատասխանում է ուտիլիտարիզմի սկզբունթին` թույլատրվում է Կոնստանտինի համար օգտակարության նվազեցում, եթե միաժամանակ Միքայելը ստանում է հավասար չափով օգտակարության ավելացում: Տվյալ դեպքում այս անհատների օգտակարության անհատական ֆունկցիաները միննույնն են: Նկար բ)ում պատկերված է հասարակական անտարբերության ռոուլսյան կորը: Եթե, ըստ Ռռուլսի հասարակության բարեկեցությունը կախված է միայն այն անհատի բարեկեցությունից, որը զտնվում է վատագույն իրավիճակում, ապա այն բարելավվում է միայն այն դեպքում, երբ բարձրանում է այդ աղքատ անհատի բարեկեցությունը: Տվյալ ենթադրության դեպքում, ինչպես երնում է գրաֆիկից, ավելի բարենպաստ վիճակում գտնվող անհատի բարեկեցության ցանկացած բարելավում չի փոխհատուցում ավելի քիչ բարենպաստ հասարակության իրավիճակիվատացումը: 6. ն7. Ս

ձ

Ի

Սշշ ի

թ

Շ թ

Մշ

ՄՇ

ի

Մ»

պեսզի մարդիկ փոխեն իրենց տետեսական վարքագիծը. իսկ մարղիկ փոխում են իրենց տնտեսական վարքագիծը միայն նրա համար, որ ստանան այդ անհատույց փոխանցումը (տրանսֆերտը). Սակայն եթե տրանսֆերտը տրամադրվում Լ հաշմանդամին, նա դժվար թե փոխի իր տնտեսական վարքազիծը: Իսկ ապա գործազրկության նպաստների, կամ, այսպես կոչված, ոչ լիարժեք ընտանիքներին ն այլն, նպաստները կարող են տրամադրվել այնպիսի ծավալներով ն պայմաններով, որոնք չեն խթանում աշխատանքի ակտիվ փնտրփտումը,ն միայն նպաստում են «աղքատության մաշակույթի» ամրապնդմանը: Այդ պատճառով ամերիկյան դասագրքերում երբեմն գրվում է, որ պետությունը, ձգտետվ պայքարել աղքատության դեմ, հաճախ միայն նպաստում է երա ընդլայնմանը:

Ենթադրելով. ինչպես երնում է գրաֆիկից. որ հասարակությունը ն Միքայելից, բաղկացած է երկու անհատներից` Կոնստանփտինից մենք տեսնում ենք, որ հասանելի օգտակարության ավելի բարձր կորի տեղաշարժը Ճ կետից կհամապատասխանի Պարետոյի չափանիշին միայն 8Շ հատվածում. այստեղ երկու անհատներից յուրաքանչյուրի բարեկեցության բարձրացումը չի նվազեցնում մյուս անհատի բարեկեցությունը: Այլ խոսքերով, Ճ8Շ հատվածը` դա հնարավոր Պարետո-բարելավման հատվածն է: թ կետը լիովին համապատասխանում է Կալդոր-Հիքսի չափանիշներով բարելավմանը, չէ որ հասարակությունը տեղափոխվել է հասանելի օգտակարության ավելի բարձր հատվածի վրա: Հետնապես, Ճ կետից 2 կետ տեղափոխվելու ժամանակ Միքայելը կկարողանար փոխհատուցել Կոնստանտինի կորուստները, քանի որ հասարակությունը ընդհանուր առմամբ կդառնար ավելի հարուստ: 8.

Տնտեսական համակարգի վրա ԳՏԱ-ի ազղեցության արդյունքը նշանակում է ձեւափոխման ավելի բարձր կորին տեղափոխում: Իսկ կիրառել հասանելի օգտակարության կորերը ապա կարելի է պնդել, որ այստեղ նկատվում է տեղափոխում ավելի բարձր կորի վրա: Հետնապես, մենք կկարողանայինք կիրառել Կալղոր-Հիթսի փոխհատուցման սկզբունքը, երբ ավելի հարուստ հասարակությունը սկզբունքորեն կարողանար հատուցել նրանց կորուստները, ում նյութական վիճակը ԳՏԱ-ի արդյունքում վատացավ, բարձրացնելով հասարակության տնտեսական հզորությունը, ընդլայնում է Պարետո բարեփոխումների պոտենցիալ հնարավորությունները, (րեղաշարժ դեպի ծ 6 ն ՎԾ՛7 խեդիրների Նշ.Մո2շ հնարավոր օգտակարության կորը):

ր

Թեմա 1.

Պարբերաշրջանի աճի փուլում գների բարձրացում, գների աճ բարենպաստտարում, տարերային աղետներիդեպքում ն այլն:

2.

Արտահայտվում է հերթերում ապրանքների դեֆիցիտով, ապրանքների որակի վատացմամբ: Ինֆլյացիայի «ճնշում» նշանակում է, որ գները պահպանվում են մեծ դժվարությամբ, վարչական ուղիով, որպես կանոն, նույն ցածր մակարդակիվրա:

,

Իսկապես, պետությունը, խաղի նոր կանոններ ներդնելով (հարկադրույթներիի փոփոխում, տարբեր, նպաստներ ստանալու սկզբունքների մշակում, ն այլն), ներգործում է տնտեսական սուբյեկտների վարքագծի շարժառիթների վրա. Աշխատանքի մոտիվացիայի փոփոխության արդյունքում, մասնավորապես, կարող է առաջանալ եկամուտների բաշխման փոփոխություններ: Այդ իմաստով մենք օգտագործում ենք «եկամուտների վերաբաշխման պետական քաղաքականություն» արտա-

3.

յ0.

Այս պարադոքսալ արտահայտության իմաստը կայանում է հետնյալում. պետությունը տրամադրում է տրանսֆերտներ, որ-

Գների աճի տեմպը հաշվարկելիս օգտազործվում է ների մե մեթողը: բարդ տոկոսների

հ ասարակ, այլ

4.

ոչ

ոչ

թե

ր

1022-10092, իսկ Չափավորը՝1 տարում մինչն 1092, քառատրոփը՝

դրանցից բարձր թվերը որպես կանոն նշանակվում է «գեր բարձր ինֆլյացիա»: Հիպերինֆլյացիայի չափանիշն ըստ Գեյզենի մեկ ամսում 50525 է: Ընդհանուր առմամբ, քառատրոփի ն հիպերինֆլյացիաների միջն եղած սահմանը «շոշափել» շատ բարդ է:

9.

հայտությունը:

18-ի պատասխանները

5.

Ոչ, չի գործում: Այդ էֆեկտը ենթադրաբար կարող է արտամիայն ինֆլյացիոն սպասումների բացակայության դեպքում: Հակառակ դեպքում բնակչության հույսը, որ տեղի կունենա իջեցում, պրակտիկորեն կանհետանա` կուժեղանա ձգտումը հարստությունը վեր ածել ապրանքային ձնի, տեղի կունենա ապրանքային պահանջարկի ճնշումապրանքային շուկայի վրա գների բարձրացման ուղղությամբ:

հայտվել

գների ընդհանուր մակարդակի

6.

՝

ՓՓ

ա) 7.

այ

պահան պահանջարկի

-

Գ

-

Օ

ինֆլյացիա

ինֆլյացիայի պահանջարկի

ցիայի դեպքում:

ՕՓ

ՕՓ

-

բ) ծախքերի ինֆլյացիա

Թ.

դեպքում. բ) ծախքերի ինֆլյա-

8.

Ավելի մեծ աճի դեպքում, քան Ի/-ի հավելաճն է. դրամի է, նառության արազացումն այսինքն Պ-ն:

9.

Օզտագործվում է բանաճն. 1 փոփոխականի 52 Հ Մ փոփոխականի 52 փոփոխականի օ2 Է Օ փոփոխականի 62: Հետնաբար, դրամի շրջանառության արագությունը փոփոխվել է

շրջա-

Հ

226-ով:

10.բ) տարբերակը: Ինֆլյացիայի մակարդակի բարձրացումը բերում

իրական դրամարկղային մնացորդների պահանջարկի նվազեցմանը, որը ն արտացոլվում է մոնետարիզացիայի գործակցի նվազմամբ: 11.բ) տարբերակը: Փողի՝ որպես ակտիվի պահպանման ծախքերն ավելանում են ինֆլյացիայի Ժամանակ դրա արժեզրկման պատճառով: 12.ա) գների ընդհանուր մակարդակի ն գործազրկության մակարդակի փոփոխությունը տարբեր ուղղություններով բերում է պահանջարկի ինֆլյացիային, իսկ եթե փոփոխությունը տեղ է ունենում միննույն ուղղությամբ, ապա տեղի է ունենում ծախքերի

13.Թոշակառուն կբախվի իր իրական եմակտի նվազման հետ. եթե նրա թողակը չի ինդեքսացվում, եմանատիպ պատասխան կլինի նան բանվորի համար. իսկ եթե պայմանագրի մեջ նշված է ինդնքսացման հնարավորություն, ապա նրա իրական աշխատավարձր կարող է արժեզրկվել ոչ այնքան ուժեղ. որքան թոշակառուինը: Նման ձնով նան ուսանողինը: Խնդիրն այն է, որ այստեղ խոսքը գնում է անսպասելի ինֆլյացիայի մասին, հետնաբար, ինդեքսացիայի հնարավորությունը չի կանխատեսվում: Ի տարբերություն վերը քննարկված տարբերակներից. բժիշկատամնաբույժը կարող է բարձրացնել իր ծառայության գները, իր իրական եկամուտների դրանով իսկ փոխհատուցելով արժեզրկումը: -

14.Դլերք է օզտազործել ոչնէ անվանական «խարիսխ»՝ տարադրամային, մոնետար, կամ աշխատավարձային: Բոլոր այդ դեպքերում դրանք կլինեն իրւսկան, եթե կառավարությունը վայելում է տնտեսական գործակալների վստահությունը: 15.Դրամական զանզվածը. որը հավասար է 4000 դրամական միավոր, կազմված է Օք, որը խնդրի պայմաններից ելնելով համա-

հառնոի

ԷՒՏԿՀԸՒՑՎ

կ-8), Արու ատասխանում

միավոր:

16.

է 1000-3000

(հաշվա

է

արվում

է հետնյալ

260 որամակա բա-

ձ

թ

է

ինֆլյացիա:

բ) միայն չափավոր ինֆլյացիայի դեպքում:

» ՆՍթ)

/ 5) Որտեղ Ֆ-ն հարկային դրույքաչափն. իսկ 1 հարկվող բազան, այսինքն՝ ինֆլյացիայի տեմպր հանղս է գալիս որպես -

հարկային դրույքաչափ. որով հարկվում

պահուստները: 17-բ)

ն

է

իրական դրամական

գ) կետերը: ի

|

գերազանցում կարող

18.Եթե փարեկան ինֆլյացիայի տեմպը չի մի քանի տոկոսը. ապա Տանզի-Օլիվերի էֆեկտի փոխհատուցումը է իրականանալ դրույքաչափերի չնչին փոփոխության օգնությամբ:

19.Քանի

բարձր ինֆլյացիայի պատճառը առաջին հերթին

որ

23.Գինը այլնս չի հանդիսանում օբյեկտիվ ինֆորմացիոն ազդանշան, որը հնարավորություն է տալիս ռեսուրսները արղյունավետ բաշխել տետեսության մեջ: Հիպերինֆլյացիան էլ ավելի է ուժեղացնում շուկայական անհամապեղելիոթյունը:

24.Քանի որ հիպերինֆլյացիան բերում է պետության նկատմամբ հիպերինֆլյացիոն վիճակից ղուրս անվստահությանը ապա է դառնում գալու անհրաժեշտությունն

ակնհայտ:

մոնե-

պահանջարկիինֆլյացիա, ապա նրա դեն զների աճի ն աշխատավարձինկատմամբ հսկողության օգնությամբ անարղյունավետ է, ն միայն նպսապտում է տնտեսական տատանումների ուժեղացմանը: Իսկ ինֆլյացիայի չափավոր տեմպի դեպքում, եթե պատճառը հանդիսանում է ծախթերի ինդլյացիան. ապա զների ն աշխատավարձի նկատմամբ հսկողությունը կարող է արդյունավետ լինել, բայց դա կկրի ժամանակավոր(կարճաժամկետ) բնույթ: տար է ն հանդես է գալիս որպես

Թեմա

պայքարը

1.

20.Կարելի է վիճել, որ ինֆլյացիան առաջին հերթին ունի քաղաքական արմատներ, բայց չի կարելի բացառել քաղաքական գործոնի հսկայական նշանակություն ժամանակակից ինֆլյացիայի զարգացման գործում: :

21. թ

22.Բոլոր դեպքերում

Նո այդ

»

Գլխավորապես այն վերաբերվում Լ կոթության. առողջապահության, էկոլոգիայի (բնապահպանության) պետական ծախսերին. քանի որ հասարակությունը ամբողջությամբ վերցրած զզում է դրանց կիրառմանդրական արդյունքը:

3.

Պատերազմի տարիներին պետության կողմից արտադրության կոշտ հսկողության ն բաշխման անհրաժեշտության հետ կապված, արտադրանքիթողարկման հիմնական մասը արտադրվում էր պետական էր որպես պետպատվերներ, այսինքն`մեծանում զնումների բաժինը: Որքան բարձր է իշխանության կենփրոնացման աստիճանը, այնքան րարձր են. որպես կանոն, պետականծախսերը:

4.

Կենտրոնական իշխանության մարմիննեերի ծախսերում հիմնական հոդվածներից մեկը պաշտպանության ն պետական պարտքի դիմաց տոկոսների վճարման համար ծախսերն են:

ս

ժամկետները կրճատվում են:

Պետական բյուջեն հասարակական ընտրության ակնառու հաստատումն է, քանի որ նրա ծախսային մասի պարտավորությունները ն ծախսային մասից հատկացումները վերաբաշխվում են տարբեր խսբերի միջն. կախված նրանց ազղեցության ն օրենսդիր ու զործաղիր իշխանությունների վրա ճնշում զործադրելու աստիճանից: Պետական բյուջեն դա սեփականան միջնփոխզիջում Է հարկա տերերի վարձու աշխատողների դրման հարցերում: Նույնը վերաբերում է տարբեր ճյուղերի, ն ր շ ր մարմինների ր տր մեղ տեղականիշխանությունների կենտրոնական թ) միջն փոխզիճումներին:

2.

19-ի պատասխանները

:

՝

Տեղական իշխանության մարմինների ծախսերում այդ հոդվածները բացակայումեն: Այստեղ գերակշռումեն այն ծախսերը, որոնք կապված են բնակչության եկամուտներիհամահարթման, ավտոճանապարհներիշինարարության, հասարաական անվտանգությանծախսերը նայլն: 5.

6.

վճարունակությանսկզբունքը, քանի որ կամ իրացման գոյություն ունի ստացված բարիքների սկզբունքի սկզբունքայինանհնարինությունը (օրինակ՝բազմազավակներին կամ չքավորներին հնարավոր չէ օգնել` իրենց հաշվին), կամ անհնար է որոշել ծրագրերի իրականացումիցյուրաքանչյուրի անվտանգություն): շահը (առողջապահություն,հակահրդեհային

ա), Բ), գ), դ), ե)

-

Այդ դժվարություններըհիմնականում կապվածեն հարկադրման հետ: Ռրքա՛ն բաայի որոշման ն հաշվարկմանդժվարությունների

պետք է վճարեն բնակչության առաջինխմբերը: Ինչպե՞սորոշել հարկային բեռի բաժինը ն այլն: քանի որ տվյալ դեպքում բարիքներիսկզբունքը, ստացված բ), զ) բարիքներից, ն միանէ, դիտարկվող ով թե կօգտվի ակնհայտ դնել է ֆինանսավորումը բարիքների տվյալ բանական գամայն անձանց վրա: ստացմամբ շահագրգռված դրանց 7.

եյ-ուղղակի հարկեր (գանձվում են ուղիղ հարկադրման սուբյեկտից): բ), գ), դ) անուղղակիհարկեր (փոխադրվումեն սպառողիվրա):

բարձրացված դրույքաչափը կիրառվում է միայն այն եկաեն հաօը նվում հարկային մոռրների նկատմամբ, որոն րոնք գտնվ րկայի ջորդող խ

նո

16.

երնույթին տալ տարբերբացատրություններ,բայց պատասխանելիսանհրաժեշտէ ելնել նորպահպանողականների տեսության էությունից, որն ընդհանուր առմամբ առաջարկումէ սահմանաշուկայականմեխանիզմներինտալ մեծ ազատություն՝ այդ, որպես փակելով բոլոր ոլորտներումմիջամտությանը:Բացի կանոն, տվյալ ազատական միջոցառումներըուղեկցվում են հարկադրման բազայի, այսինքն՝հարկադրվող եկամտի ծավալի ընդլյանումով, որը բացառում է պետական բյուջե մուտքերի Կարելի է

այդ

կրճատումը: 9.

է

Միջին հարկադրույքը, քանի որ դա ողջ հարկը, որը բաժանվում է հարկադրվող եկամտահարկիմեծության վրա: Սահմանային հարկադրույքըդա հարկերի աճն է, որը բաժանվում է եկամտի աճի վրա: Այն մեծացնում է գանձվող հարկի չափը, քանի որ

(2)

1)

3)

(4)

Եկամուր| Հարկ | Միջին հարկադրույք| ՄահմանայինհարՕ3:(1),96 կադրույքՀՊ(2):(1),92 -

Դա պրոգրեսիվ հարկ է, քանի որ հարկային դրույքաչափը բարձրանում է եկամտի աճին զուգընթաց: 11.

ա),

8.

րիմանրելրո

12.

Երկարաժամկեր հատվածում տնտեսական գործակալները սկսում են հարմարվել տեղի ունեցող տնտեսական գործողություններին, նրանք ավելի շուտ են սկսում «շոշափել» հարկային լուծի ծանրությունը ն դադարեցնումեն արտադրությունը: ա) լավատեսականտրամադրվածություն, բ) հոռետեսականտփրամադրվածություն:

13.Լաֆֆերի կորը չի կրում անմիջականգործնական բնույթ: Այն է տալիս ընդհանուր օրինաչափությունը, որը կապված է ցույց հարկադրույքի աճի սահմանի առկայության հեր ն ունի տեսական նշանակություն: 14.1) արտադրանքըկարող է դառնալ այնքան թանկ, որ սպառողը

կփնրրի իր պահանջարկը բավարարելու տարբեր ուղիներ՝ փոխարինողներ,սպառմանկրճատում ն այլն: 2 յինարակոր ավոր Չո ենպեությորն պետության կողմից կողմ ա սանկցիաներ աներ:

15.(բ) դեպքում ամբողջապեսկամ մասնավորապեսԴուք կարող եք գույքահարկի լուծը փոխադրել վարձակալի վրա` վարձավճարի ավելացման հաշվին, (ա) դեպքում սպառողը հաշվի կառնի

կացվում պսպող հարկաբյուջետային քաղաքականություն՝ հակաղարձ միջոցառումներ: է

սեփականությանհարկի վճարման անհրաժեշտությունըն կիջեցնի գինը. որը նա պատրաստ է վճարել հողտարածքի համար: 16.Լրիվ զբաղվածության պայմաններում մենք խոսում ենք կառուցվածքային բյուջետային դեֆիցիտի մասին: Փաստացի բյուջետային դեֆիցիտը» պարբերաշրջանայինչկառուցվածքային: 17.Ոջ: Տնտեսական անկման ժամանակաշրջանումշատ երկրներ, ընղհակառակը, կիրառում են դեֆիցիտային ֆինանսավորում, այսինքն`բյուջեում նախօրորք դրվում է դեֆիցիտի որոշակի մեծություն: Պետական ծախսերի աճը ն հարկերի իջեցումը խթանում են ձեռնարկատիրական ակտիվությունը:

23.ա)հարկերի ավելացում.

բ) պետականծախսերի կրճատում: |

տնտեսությունը մոտ Լէ զբաղվածության վիճակին. (այսինքն` Բ կետին), այնքան պակաս արղյունավետ(էֆֆեկտիվ) է լինում այդ քաղաքականությունը. քանի որ ինֆլյացիոն գործընթացներիպատճառովղրա ազդեցությունը կփոքրանա: |

24.Որքան

Գների մակարդակ Ճ

18.Նոր փողերի թողարկումը կցուցաբերի ավելի խթանիչ ազդեցություն, քանի որ փոխառությունների ժամանակ տեղի է ունենում տոկոսային դրույքաչափի մակարդակի բարձրացում ն հա-

ոչ

ՃԾյլ

Ճո

Ճ0»

մապատասխանաբարմասնավոր ինվեստիցիաներիդուրս մղում:

Ի

:

19.Ավելի լավ է օգտազործել փոխառություններ բնակչությունից՝ պետական բաժնետոմսերի բաշխման ճանապարհով: Սակայն, այդ դեպքում իրեն զգացնել է տալիս դուրս մղման էֆեկտը: 20.

Որքան բարձր է ընկալման աստիճանը, այնքան ուղղաձիգ գիծը: ՛1՛ գիծը ցույց է տալիս առավել ամուր կայունություն:

է այդ

21.Տվյալ հարցի պատասխանըկախված է նրանից, թե որ տնտեսագետների հայացքներն եք Դուք հակված կիսել: Քեյնսականները մեծ մասամբ հույս են դնում դիսկրետքաղաքականությանմեխաիզատորները միայն մեղմացնու ումները, բայց մակրոտատա փնտեսական խնդիրների ողջ համալիրի լուծման հենց ԱԱ ԱԱ կող ի չի վրա. չնայա րքում դիսկրեր քաղաքականությա մեթոդների օգտագործումը: :

-

ի

:

նիզմի գրո ԵՆ» Անոր Կոր արա: այսինքն: նրանք. համար ան-

Ա

Հ

22.Տնտեսական

դուր

ար աորոշյու

Նոր ացու:

ախրանին

կիրառվում

է խթանիչ անկման պայմաններում հարկա-բյուջետային քաղաքականություն` պետական ծախսերի ավելացում, հարկերի իջեցում: Ինֆլյացիայի պայմաններումանց -

:

:

:

:

Պլ

Նկ. չ

»

՛՛

22.3

ամբողջական կա վորել բողջակ կարգավորել պահանջարկը, այդ պատճառով էլ հարկերի կրճառման հետ մեկտեղ նրանք առաջ են քաշում պետական ծախսերի աճի Առաջարկի տնտեսական անհրաժեշտության մասին դրույթը: են, որ հենց հարկերն են. որոնց կողմնակիցները ենթադրում իջեցումը հարկերի վճարումից հետո, բերում է եկամտամասի ավելացման (անձնական եկամտահարկի իջեցում) ն կապիտալի կուտակման չափերի ավելացման (կորպորացիայի եկամտահարկի իջեցում), նպաստելով տնտեսական աճին: Նրանք. ի տարբերություն քեյնսյականների, գտնում են. որ հարկաչափերի կրճատումը երբեմն կարող է բերել հարկային մուտքերի աճ (Լաֆֆերի կոր) դեֆիցիտի փոքրացում:

ում ննե առաջարկու յնսյականները Տ.Քեյն

ն

են

"

26.Պետական ծախսերի փոփոխության վրա ուժեղ ազդեցություն: Կառավարության ծախսերը ուղղակիորեն ազդում են ամբողջական ծախսերի վրա (ն մտնում է քեյնսյան հիմնական սարության մեջ), իսկ հարկերի փոփոխությունը ցուցաբերում է անուղղակի ներգործություն:

հավա-

27.Ֆունկցիոնալ ֆինանսների հայցակարզը ղիտարկում է բյուջետային հավասարակշռվածության խնղիրը՝որպես երկրորդային, առաջին պլան մղելով տնտեսության հավասարակշռվածությունը: Երկրորղ հարցի պատասխանը կախված է բանավեճի մասնակցի հայացքներից: 28.ա) Արտաղրական հզորությունը չի փոխվի, կնվազի ընթացիկ -

սպառումը:

Կ

հ

ն

ճ

ւ

ավ չ

քանի

տոկոսաղրույթի

ու

կման փո

հետնանքով կբերը ղուրս աճին,այսինքն՝ կմղի արտադրական ինվեստիգիաները (ղուրսմղման էֆեկտ): ՕԶ) ղուրս ոչն մղման էֆեկտների պայմաններում (բ) դեպքում է կարող տեղի չունենալ, կամ այն կլինի ավելի փոքր: ման

Թեմա 1. 2. 3. 4.

Տ.

6.

որպես Վե:

7.

ն

(բ)

Դիֆերենցում ն լոգարիթմում ենք արտադրական ֆունկցիայի բանաձնեը, ստանում ենք հետնյալ բանաձնը, որը տալիս է համապատասխանարտահայտում տարեկան աճի տեմպերում. Ֆ-ՅՒՕԵՀըԼ հերնաբար 4-(0.353)-(0.75:6)-9. 192 Նախորղ խնղրի նման օգտագործում ենք բանաձեր, որն արտահայտում է տրված արտադրական ֆունկցիա տարեկան աճի տեմպերում, ՀՅՒՑԵՒՔԷՒղ, հետնաբար3.87-(0.25253-0.752 1.5)-292

8.

օ

դեպքում կարելի է ներկայացնել

-

10.(բ), (գ):

աճի տեմպերը տեմ 11.Բնակ չության ն աճի հաշվի առնելով, ստացիոնար է 'Խաեռոը իոկ Կրգահարվու տանեմ" Տերնեւ ավելի ցածր կապիպտալազինվածության .

:

-

Արոն մարանի

(թ: 12.(այՆ47

ր

:

ԼՈԼ»

13.(բ): 14.Խ100-64ոՒջ բանաձնով ստանում

են 1.562:

Պատասխաններ

(զ)

(ա), (դ)

(բ)

Հաշվարկվում ենք ՃԼ/էլլ

բանաձնով: Խնայողության նորման, այսինքն 5-ը կազմում է 20276 կամ 0.2: Կապիտալահատույցը, այսինքն` կապիտալատարողության հակառակ մեծությունը (օ), կկազմի 1/5, կամ 0.2: Հավասարակշված աճն ապահովվում է այն դեպքում, եթե ներդրումների աճի տեմպը մեկ տարում կկազմի 02»52-0.04 կամ 452: Հաշվարկում ենք Օա, որը հավասար է 0.2/2, այսինքն՝տարեկան 1056: Հաշվեկշռված աճի տեմպը լ. ժամանակահատվածում կբերի -ի ավելացմանը մինչն 154 մլրղ դոլար (14014): Ներդրումների կ Ժամանակապահանջարկը` 154:0.2-308 մլրղ դղոլլար

հատվածում:

ւ-16-ի

ՏԱԷ)-ԵՒ

պայմանի Խեղրի»-Է՞՞-ի

Հ

Ծ

Ճ

Տ

Տ

դեպքում հաշվարկը իրականացվում է հետնյալ բանաձնով

ՀԱՐՑԵՐ

ՀԱՄԱՐ'

ՎԵՐԼՈՒԾՈՒԹՅԱՆ

ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

ՄՈՏԵՑՈՒՄ

«Կառավարությունը պեւքթ է ապահովի հետնյալ բարիքները` աճանապարհաշինությունը, որռողջապահությունը. կրթությունը, պեսզի դրանք անվճար լինեն»: Ճի՛շտ է այս սահմանումը: Քաացանե՛ք: 1.

2.

Միացյալ Նահանգների որոշ խմբեր խնդրել են ազատել բարձր եկամտահարկից ծնողներին` յուրաքանչյուր խնամվող երեխայի համար: Ինչու՞ այն՛ կազդի ծնելիության մակարդակի վրա, ըստ տնտեսազիտականհիմնադրույթների:

3.

շեշտում է. որ լավ մտադրու«Տերեսավիտական մտածելակերպը թյունները տանում են ղեպի ճիշտ քաղաքականություն»: Այս սահմանումը ճի՛շտ է:

Բացամրուեք:

Կոնգրեսը ն կառավարությունը հաճախ մշակում են սպառողների Օ`ու անվտանզությունն, ապահովող օրենքները .:Միացյալ է Նահանգներում նոր պահանջվում վաճառողներից կանոնները, նորմերի ապահովում: Այս անվտանզության որոշակի իրոք, ապահովում են գնորդների լրացուցիչ անվտանգությունը, չնայած դա նան ավելացնում է նոր մեքենայի ծախսր ն գինը: Կարող եք նշել այդ օրենքների նրկրոոլական հետնանթի: |

|

|

մեքենաներ

6.

'

«Անհատները, ովքեր տնտեսում են. կորցնում են կյանքի կարնոր նպատակը: Փողն այնքան կարնտը չէ, որ ղեկավարի մեր կյանքը»: Գնահատել այս արտահայտությունը: |

|

«Պոզիտիվ տնտեսազիտությունը չի կարող թելադրել մեզ, թե որ է ավելի լավ, այսզյուղատնտեսական քաղաքակյանությունն պիսով, այն անօզուտ է քաղաքականություն վարողների համար»: ԳԱ

ԿԱՍԱ ար Ո ԱՍԱ Մ

ԱՄԱԹՈՂՒԼԱՆ

Տես

Գոռթնի ե ուրիշներ. Տնտեսագիտություն: Մասնաւ|որ ն հասարակական ընկերություն, Եր.. «Տետեսագեպտ». 1999:

Ջեյմս

Դ.

ՈՐՈՇ

ՄԵԹՈԴՆԵՐ

Տնտեսագետները հաճախ պնղում են, որ աշխատավարձի մակարղակն արտահայտում է արտաղրողականությունը: Սակայն ներկարարների աշխատավարձն աճել է զրեթե նույնքան, որքան ազգային միջին արդյունքը, նույնիսկ, երբ նրանք օգտազործում են 50 տարվա վաղեմություն ունեցող մեթողներ: Աւարո՞ի նք բսացավրել, խեչ ավո լու ականությաւ այսքան Լ այսքան. ՀԱչինեաճի դեպում աշիաւվու վար ձե 1աճտել շա: 1.

«Բիզնեսմեններն ապրում են սպառողների պահանջմունքները շահազործլու հաշվին: Օզուտ ստանում են` սպառողներին տառապանք պատճառելու հաշվին»: Գ(ււմար ե՛ք հե շուր մեկնաիանի այւ կարծիթոատեամային

2.

3.

Արդյո՞ք կարող է 60 տարեկան այզեպանը շահազրգռված լինել Դուգլաս տեսակի եղեվնու տնկման ն խնամելու զործում. եթե այն մեծ ծառ կդառնա միայն 50 տարի անց: '

Մրցակցության ինչպիսի՞ ձներ է նախատեսում շուկայական ուղղվածություն ունեցող տնտեսությունը: Լ այն արգելում: Ինչ: ղիսի՞ձներ

4.

4.

Տ.

ՏՆՏԵՍԱԳԵՏԻ

'

Տ.

Հողազործության համար բերրի հողը չպետք է օգտազործվի բնակարանաշինության համար: Սնունղն առավել կարնոր է: Գեահաաե՛ք այս պելումը: '

լ

Երբ զործ ունենք մարղու կյանքին առնչվող հարցերի հետ. տնտեսական ծախսերը դառնում են անիմաստ: Գեատուվե՛ք կոնգնրեսմենի այս կարծիք:

6.

ԱՌԱՋԱՐԿ,

ՊԱՀԱՆՋԱՐԿ

ԵՎ

ՇՈՒԿԱՅԱԿԱՆ

ԳՈՐԾԸՆԹԱՑ

1.

Ըստ Ձեզ. ինչը կբերի տավարի մսի պահանջարկի աճին`

ա) խոզի մսի գնի աճը. բ) սպառողների եկամուտների աճր.

գ) անասնակերի զնի աճը,

դ)

բերքի տարին ռեկորդային "

ի

՝

ե)

տավարիմսի գնի աճը:

1988թ.-ի ամռանը երաշտի պատճառով արտադրվող հացահատիկի.սոյաի ու անասնակերի քանակը կտրուկ նվազեց:Ինչպե՞ս կարտահայտվեր երաշտը` ա) անասնակերի, հացահատիկիու խոտի զների վրա` 1988-ի ամռանը: բ) խոշոր եղջերավորանասուններիգների վրա` 1988-ի ամռանն ու ուշ աշնանը: գ) խոշոր նղջերավոր անասուններիզների վրա 1989-ի ամռանն ու աշնանը: "

3.

Գնի առաստաղն իմաստ ունի, երբ հաստատվածէ շուկայական զնից ցածը: Հակառակը,զնի հատակը իմաստ ունի,երբհաստատված է շուկայական գնից բարձը: Առավելագույնգնի հասփատումն ինչպես կազդի ապրանքի փոխանակվող քանակության

վրա:

"

Դաւրանախանը հիմնավորեք: 4.

«Չի կարելի բախտի քմահաճույքինթոդնել մեր ապագա արդյունաբերական հզորությունը: Սեկը պիտի զարգացնի ձեռնարկությունների հաջողակն անհաջողակլինելու հասկացությունը»: ճի շր Է արդյոք թեթի մեկնաբանի այս պեդումը, ո՛վ է ույդ մեկու: ի

Տ.

պետք «Արտադրությունը է մար»:

լինի ժողովրդի.այլ

ոչ

թե շահույթի հա-

Պատասխանեք այս ասույթին վերաբերուլ հետնյալ հարցերին`

ա) արտադրության շահութաբերլինելը ժողովրդիհամարօգտակա՞ր է. թե՞վնասակար:Պատասխանը

Ի) Գ)

Թող ապրանքի գինն ավելի ցածր լինի. քան դրա շուկայական հավասարակշռության զինը: Այս դեպքում հերթ կանգնելն ավելի մեծ դեր կստանա ապրանքի բաշխման մեջ, քան դրամական վճարումը: Ո՛րն է սպառողներին հերթ կանգնեցնելու հիմնական թերությունը՝ զների բարձրացման համեմատ: նեն այլինաւրանքավխն մեթոեերն Ցուցու, Ինչպե ազմ մոլագա առաջարկի վլոժ:

7.

2.

հիմնավորեք: որն է ժողովրդի համար ավելի օզտակար` արտաղրության կորուստնե՞րը, թե՞շահույթ ունենալը: Արդյոք" ժողովրդի շահերի համար հակասականեն ժողովրդի համար արտադրել ու շահույթի համարարտադրելր:

Ենթադրենք.երաշտիպատճառով Ֆրանսիայում ոչնչացելէ հացահատիկիբերքի կեսը: Ինչպես դա կարվամաագվի Փյուեաի այում հացահառրինի

ԱՌԱՋԱՐԿԸ

1.

է50

եմ: գեներիվիա-

ՊԵՏԱԿԱՆ

ՀԱՏՎԱԾՈՒՄ

Եթե արտադրողները պետք է ապահովվեն ապրանքներ արտադրելու դրդապատճառով, ինչու՞ են կանխում չվճարող հաճախռրդներիկողմից ապրանքներիձեռք բերումը:

«Տնտեսագիտությունը պոզիտիվ գիտություն է: Պետությունն իր բնույթով` փիլիսոփայականգաղափարներիազդեցության տակ է: Ուստի. տնտեսազիտության լծակները չեն կարող մեզ շատ բան ասել այն մասին, թե ինչպես է աշխատումպետականհատվածը»: "Դուք համաձայ ն նք այս ձնակերալան հեր: Ինչու 2.

Ստորն թվարկվածներիցորո՛նք են հասարակականապրանքներ` ա) Վաշինգտոնը շրջապատող հալլահրթիռային համակարգը: բ) հրշեջ ծառայությունը: զ) թենիսի կորտերը: դ) ազգային զբոսայգին: ե) տարրականդպրոցը: Հիմնավորնք:

3.

4.

Ինչպե՞սէ որոշվում շուկայի գոծունեության արղյունավետությունը: Ինչպեն կարող եք որոշել. արդյունավե՞տէ, արդյոք, կառավարության գործունեությունը: Եթե քաղաքացիներիմեծամասնությունը նախընտրում է մի նախագիծ, արդյո՞քդա նշանակում է, որ այն արտադրողականէ:

6.

շուկայա

ԵՎ ՊԱՀԱՆՋԱՐԿԸ

5.

Դեմոկրատական քաղաքական զործընթացն ընղունում է «անփեսանելի ձեռքի սկզբունքը»: Կարնոր է արդյոք դրա առկայությունը կամ բացակայությունը:

Իեչու՝ «Սովորական անձն ավելի հավանականէ, որ կնատարիիրազեկ ընտրություն, երբ նա գնում է անձնական համակարգիչ.քան երբ նա ընտրում է կոնգրեսմեն»: Գի աժաարեքայն ձնակերարումու:

6.

ա) տնտեսագիտության օգտագործված ղասագրքի վաճառքը քոլեջի

զրախանութում: Սմիթի 500 դոլլարանոց հաշիվը իր տղայի կոտրված թնի բուժման դիմաց զգ)ընտանիքի այգեգործականծառայությունները. որը կատարում է Սմիթի 16 ամյա որդին: դ) Սմիթի` հարնանից գնված այզեգործական ծառայությունները, որոնք կատարում է Սմիթի հարնանի 16-ամյա որդին. որն ունի այգեգործական ընկերություն, ե) 5250 ղոլլարի արժողությամբ 100 բաժնետոմսեի գնումը` յուրաքանչյուրը 50 դոլլար արժեքով, ավելացրած վաճառքի 250 ղոլլառ կոմիսիոն արժեքը: զ) Օկլահոմայում բնական գազի հետազոտմանբազմամիլիարդանոց ծախսերը: է) Ֆլորիղայի փոթորիկը, որը հարուցեց 10մլրդ դոլլարի վնաս: ը) Անգլիայում դասավանդելու ղիմաց ամերիկացի պրոֆեսորի 50000 դոլլար եկամտայինվաստակը: բ)

-

ՊԵՏԱԿԱՆ 1.

ԾԱԽՍԵՐԸ

ԵՎ ՀԱՐԿԵՐԸ

Մարդիկ կարող են խուսափելտեղական հարկերիցավելի քիչ, քան նահանգային հարկերից մի տեղից մյուսը տեղափոխվելով: Համեմատելովֆեղերայ կառավարությանհետ. ինչպե՛ս կարող է այն անդրադառնալկառավարմանայս մակարդակումմարղկանց վճարած մեկ դոլլար հարկիղիմաց ստացած փոխհատուցմանվրա:

2.

«Օզտվողներից գանձվող վճարումներըկարելի է պարգապես ընդունել որպես հարկի մեկ այլ անվանում»: Տարբերություն կա, արդյո՞ք, կառավարությունըտվյալ զործունեությունը ֆինանսավորում է հարկերի՞ց,թե՞ օգտվողներիցգանձվող եկամուտներից: ԳԱԿ Ճավաք այս փմուակելցվվ:

«Կառավարությաննախազիծըհարկերի հաշվին ֆինանսավորվում է միայն այն դեպքում, նրբ նախազծի իրականացումից ստացվող արդյունքը որոշ չափով ավելի է, քան նախազծի ֆինանսավորման համար անհրաժեշտծախսը»: ԳԱուաոարն՛քայն տփեսակելփու

3.

4.

Հարկերի սահմանային դրույքաչափերի իջեցման դեպքում ինչպիսի՞ վերաբերմունքկարոդ են ունենալ հարկատուներըհարկումից ազատված ծախսերինկատմամբ:

Կահույքի մեծ խանութը տնային տետեսություններին վաճառել է դոլլարի կահույք նախորղ տարում պատրաստված կահույքից: Ինչպե՞ս է այս վաճառքն ազդել ՀՆԱ-ի ն նրա առանձին բաղադրիչների վրա:

2.

100000

3.

4.

1982թ.-ին մասնավոր ոչ գյուղատետեսականաշխատողների միջին շաբաթական եկամուտը կազմել Է 267.26դոլլար: 1995թ.-ին մասնավոր ոչ գյուղարնետեսականաշխատողների վաստակը աճել է 1995թ.-ին ՍԳԻ-ն կազմել է 152.4526՝` համինչն 395.37 դոլլար: մեմատած 1982թ.-ին` 96.555 հեւ: Որքա՞նէ կազմել մասնավոր ոչ գյուղատնտեսական աշխատողների իրական վաստակը` 1995թ.ին` 1982թ.-ի գներով:

5.

Հետնյալ ենթադրությունները ճի՛շտ են, թե՞ կեղծ` գույքային ներդրումները երբեք

Բեռնատարավտոմեքենայիվրա տեղադրվածհայտարարության մեջ գրված է. «Այս մեքենան վճարում է 6775 դոլլառ ճանապարհների օգտագործման տարեկան հարկ»: Շյդյւք Լ: այս սլեղդումը ճիշ

1.

ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

ԶԱՐԿԵՐԱԿԸ

Ցույց տալ, թե հետնյալ գործողություններից յուրաքանչյուրն նչպե՞ս կարող տա է ազդել իջգնն կարող ազդել այսայստարվա ՀՆԱ- իրա

է

.

է

ԱՄՆ-ում

Տ.

ԱԶԳԻ

պատահել, որ իրական ՀՆԱ-ն լինի 1990: ն 1994թթ. թողարկված արտաղրանքիմոլորեցնող ինղեքս: .ԱՄՆ-ոմ ն Մեքսիկայում թողարկված Ներկայացրեք արտաղրանքիտարբերությունները:

Ինչպես կարող

ակարող հրե Ար

չեն

բացասական

բ) տնտեսության

զուտ

|

լինել:

ներդրումները պեվք

է

Լ

միշտ դրական լինեն:

զ) ՀՆԱ-ի աճր բարձրացել է: 6.

է

տալիս.

որ

մարկանց կենսամակարդակը

Ինչպես նն պետական վիճակախաղի հասույթներն ազղում ՀՆԱ-ի վրա:

ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

1.

ցույց

ու

ծախսերը

ՏԱՏԱՆՈՒՄՆԵՐԸ, ԳՈՐԾԱԶՐԿՈՒԹՅՈՒՆ

ԻՆՖԼՅԱՑԻԱ

5.

ԵՎ

ինֆլյացիան, ն յուրաքանչյուր ամիս են ավելանում արժույթի իրական արժեքի տատանումները, պարտատերերի ա պարտատուների միջն. բոլոր. անընդհա են դառնում այնքան հարարբերությունները անկանոնգրեթե անիմաստ. որ բարեկեցության ճեռք բերումը վերածվում է վիճակախաղի՞: ե ք, արղյոք, է հայտնի տետեսագետի այս կարծիքին: Ինչու: Որքան պետք բարձրանա մակարդակը նմանձնով համար: Ինչպես է մասնավորապես` ինֆլյացիայի բարձր ինֆլյացիայի մակարդակը, մակարղակը ազդում շուկայական տնտեսության վրա: Քննարկե՛: Քանի

ղեռ շարունակվում

տեսակետը. որ շրջանի հիմնական ձեռնարկությունը կարող է հաջորղ ամսվա ընթացքում ավելացնել աշխատապեղերը: բ) սենդի կտրոնների մատւելիությունը, զ) տնտեսության ապազայի վերաբերյալ լավատեսությոնը: ա)

է

Ի՛ չն

1.

ինֆլյացիայի արտահայտվելու

Ստորն նշվածները ինչպե՞սեն կապված մեկը մյուսի հետ. աչ) գործազրկության փաստացի մակարղակ. բ) գռրծազրկության բնական մակարղակ, գ) ցիկլային զործազրկություն, դ) պոտենցիալՀՆԱ: Մարղիկ համարվում զործազուրկ եթե երանք ներկայումս չեն աշխատում ն աշխատանք զտնելու ջանքեր են գործադրել նախորդ չորս շաբաթների ընթացքում: Արդյո՛ք դա նշանակում է. որ չկա առկա աշխատանք: Արդյո՞ք ղդւս նշանակում է, որ գոյություն չունի այնպիսի աշխատանք, որը համապատասխանի չզբաղված աշխատողների որակավորմանը: Ի՛նչ էմայդ նշանակում: 3.

Գ.

են

Ինչպես կազղի ստորն թվարկվածներից յուրաքանչյուրն աշխատանք որոնողների որոշման վրա` մերժել առաջարկված աշխատանքը ն շարունակել ոբոնումները լավագույն այլրըփտրանքի համար:

է մուլ

այս

մփրածուղության 1ենջ:

ՀԻՄՆԱԿԱՆ

Համամիտ

2.

«Անցյալ տարի իմ դրամական աշխատավարձնը ավելացավ վեց տոկոսով, սակայն, ինֆլյացիան վերացրել է ամբողջ օզուտները: Ինչպե՞ս կարող է իմ վիճակը բարելավվել, երբ արժեզրկվում է նան աշխատավարձի աճը»:

Ենթադրենք գներն աճում ով: Միությունը կնքում է

վերջին տարիներին տարեկան 2943 տարվա պայմանազիր` նշելող աշխա656 տավարձի տարեկանբարձրացում: Ինչ կլինի միության անղամների իրական աշխատավարձի հետ. եթե գների մակարդակը կայուն է հաջորդ 3 տարիներին: Եթե այլ միություններ կնքում են նմանատիպ պայմանագրեր, ի՞նչ կպատահի գործազրկության հետ:

Ինչու՞:

Պաոավն դակի աճլ 2.

ՇՈՒԿԱՆԵՐԸ

ՄԱԿՐՈՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

աւեր

այս

հաջուաը

են

հարցին, կափների

եթե

ն 926:

գեների տարեկան

մակար

Ի՛նչ կապ ունեն եշվածներն իրար հետ.

ա) Երկարաժամկետ հավասարակշռված արտադրանքը,

բ) րնտեսության պոտենցիալ իրական ՀՆԱ-ն,

զցյ' փաստացի ն բնական գործազրկության հավասարեցնող արտադրանքը:

մակարդակները

Կարո՞ղ է իրական տոկոսադրույքը բացասական լինել: Կարո՞ղ եք բերել բացասական տոկոսաղրույթի օրինակ: Եթե տոկոսադրույթը որոշվում է շուկայական ուժերով, բացասական իրական տոկոսադըույքը կարող է գոյություն ունենալ երկար ժամանակ: Իւ: 4. Եթե անժամկետ պարտատոմսը վճարում է տարեկան 1000 դոլլար, ի՞նչ կլինի պարտատոմսի շուկայական գինը, երբ երկարաժամկետ 3.

տոկոսադրույթը 10. տոկոս է: Ռու կլինի 5 տոկոսի չեպքում:

Ղարտատոմսի գներն ի՛նչպես Բեչո՛ են առեչվում:

5.

են

առընչվում սրոկոսադրույքի հետ:

ՄԱԿՐՈՏՆՏԵՍԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ

ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ

ԱՄԲՈՂՋԱԿԱՆ

ՊԱՀԱՆՋԱՐԿԻ

ՄՈԴԵԼԸ

ԱՌԱՋԱՐԿԻ

ԱՄԲՈՂՋԱԿԱՆ

ՔԵՅՆՍՅԱՆ

ՀԻՄՆԱԿԱՆ

ՀԻՄՆԱՎՈՐՈՒՄԸ

Ինչպես կանրադառնանսպառման գրաֆիկի վրա հետնյալ զործոնները. ա) սպասումները. որ սպառողականգներն ապագայում ավելի արազ 1.

1.Բացատրե՛ք.թե ինչպե՞սն ինչո՛ւ են ԱՄՆ-ում հետնյալ գործոններն ազղում ամբողջականպահանջարկիվրա. ա) անկման մեծ վտանգր. բ) ինֆլյացիայի մեծ վտանգը, զ) իրական եկամտի արազ աճ Ճապոնիայու ն Եվրոպայում, ղ) գների բարձր մակարղակը:

Նշեք. թե ինչպե՞սկարճ ժամանակամիջոցումստորն բերվող ծոնները կազդեն ԱՄՆ-ի ամբողջականառաջարկիվիա. ա) իրական աշխատավարձիաճը, բ) ուժեղ ցրտահարությունը, որը վնասել է Ֆլորիդայի նարնջի ծառերի կեսը, գ) ինֆլյացիայի սպասվող մակարդակըաճն ապագայում, դ) նավթի միջազգային գնի բարձրացումը, ե) առատ անձրնները: 2.

3.

գոր-

Երբ ընթացիկ արտադրանքն ավելի ցածը է, քան լրիվ զբաղվածության կարողությունը, ինքնակարգավորվող մեխանիզմն ար-

աճեն,

զբաղվածության պայմանների բ) պեսիմիզմը` կապված ապազա հետ, գ) եկամտահարկիկրճատումը, դ) տոկոսաղրույթիաճր. ե) արժեթղթերի գների անկումը, զ) եկամտի վերաբաշխումը տարեց աշխատողներից` երիտասարղ-

ներին,

է) եկամտի վերաբաշխումը հարուստներից`աղքատներին: 2.

բազմապատկիչիսկզբունքը: Ինչպեն է սահմանվում Բազմապատկիչի սկզբունքը ավելի մեծությունը: բազմապատկիչ հեշտացնում, թե՞ ավելի դժվարացնում է տնտեսության կայունությունը: Ինչ

Է

Բացատրեք:

Քեյնսյան Եթե, իոն ուդի դեպի արեսության երվարաճամկոր Ավիա տակներով ծախսում համար. թն ինչո՛ւ մեխանիզմը չի գործի: ՑՈ

Քրնարկոք:

1Ը:

ԱՈՂ

ՐԻ Բո

որու

ոտ

»

Քացավոլ

այս

Ենթադրենք, որ արհմիության ն պետության ներկայացուցիչները համաձայն են աշխատավարձերիբարձրացմանը, քանի որ նրանք ենթաղրում են, որ գները մյուս տարվա ընթացքում կբարձրանան 10 տոկոսով: Քւսացատրեք, թե ինչու գործազրկության մակարդակը կրարձրաե, եթե ի ֆլըացիայի իւա ացի մակար մյու Սոսրի միայն 3 փոկոս է լինելու: 4.

Տ.

Արղյո՛ք իրական աշխատավարձերը կբարձրանան ավելի երբ գործազրկությունը բարձր է. կամ ցածը է:

Ինչու:

արագ.

մողելի, մարդիկ սպառողական նպաավելի, քան նրանց ընթացիկ եկամուտն է, որտեղի՞ցեն նրանք հայթհայթում այդ միջոցները: մուղելի, ի՛նչ են ներառում այյ աիոււրներիԸ Ը

3.

ըստ

ՃԵ

են

ավելիբարձր «Պատմականորենտոկոսադրույքներըսովորաբար Սա պայմաններում: անկման քան վերելքի. եղել տնտեսական է տալիս, որ բարձր տոկոսադրույքները խթանում են Ցույց լրացուցիչ ներդրումները»: այս փնեսակեարի: Գիսամաատեք

4.

են

5.

Քեյնսյան մոդելում ի՛նչ դեր կունենան իրական աշխատավարձերի ռեսուրսների գների անկումը: Եթե արտադրության մակարղակը լրիվ զբաղվածությունից ցածր է. ի՛նչը կտանի տնտեսությունը դեպի լրիվ զբաղվածություն Քեյնսյան մողելում:

ն

ՄԱԿՐՈՏՆՏԵՍԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆ,

ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ

ՖԻՍԿԱԼ 1.

2.

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

Ւ՞նչ է դուրս մղման էֆեկտը: Ինչպե՞ս է այն փոխում հիմնական ֆիսկալ քաղաքականության Քեյնսյան մոդելի դրույթները վերաբերյալ: Ինչով է ֆիսկալ քաղաքականության մասին նոր դասականներիտեսությունը տարբերվում դուրս մղման մոդելից: Ի՛նչ

են

Ենթաղրենք, ղութ ձեր վճարագրային հաշվից ղոլլար: Ինչպե՛սէ այս զործառությունն ազդում` ա) փողի առաջարկի. բ) ձեր բանկի պահուստների, պահուստներիվրա: գ) ձեր բանկի լրացուցիչ

2.

ավտոմատկայունարարները: հիմեական աշավելություննեերը:

3.

Որոշ մարդիկ առարկում են, որ 1980թ. արտադրանքի աճը ն զբաղվածությունը բյուջեի մեծ դեֆիցիտի արդյունք են: Ինչպես նշել է մի քաղաքական գործիչ. «Ամեն ոք կարող է բարգավաճում ստեղծել, եթե նա ամեն տարի 200 մլրդ. դռլլար չեկ է դուրս գրում »: Գեահատական փվեք այս փեաակեվփիվե:

4.

5.

Եթե հարկային եկամուտների վրա ազդեցությունը նույնն է, ի՞նչտարբերություն պետությունը հարկերը կկրճատի.

ապա

ա) սահմանայինհարկադրույներինվազեցմա՞ն,թե՞

բ) անհատականեկամտիսահմանի բարձրացման միջոցով: Բացատրեք այդ տարբնրութրւնը: ՓՈՂԸ

ԵՎ ԲԱՆԿԱՅԻՆ

ՀԱՄԱԿԱՐԳԸ

Ի՞նչնէ փողը ղարձնում արժեքավոր: Արդյո՞քփողն իրականացնում տնտեսական ծառայություն: Բացատրեք: Կարող է փողն իրականացնել իր ֆունկցիան, եթե կրկնակի շատ լինի: Ինչու: 1.

է

Լ58

Եթե ֆեդերալ պահուստը չի ձեռնարկում հավասարակշռողորնէ գործողություն, ի՛նչ կարող է տեղի ունենալ փողի առաջարկիհետ. եթե հասարակության մեծ մասը ցանկանա ավելացնել արժույթի իր կուտակումները ն համապատասխանչափով նվազեցնի իր վճարագրայինավանդները: |

3.

Բուսցառր րեք լոանց

«Եթե մի կողմ թողնենք ֆիսկալ քաղաքականությունը որպես կայունացման գործիք, օգտագործելու մեր դժկամությունը, ապա միանզամայն հեշւր Է ապահովել լրիվ զբաղվածություն ն գների կայունություն: Երբ արտադրանքն ավելի պակաս է, քան լրիվ ենք զբաղվածության մակարդակն է ապահովում, մենք ունենում բյուջեի դեֆիցիտ: Եթե ինֆլյացիայի աճն Լ պրոբլեմը, ապա մենք ունենք բյուջեի ավելցուկ: Ֆիսկալ քաղաքականության արագ իրականացումըկկայունացնի՞տնտեսությունը"": Գնահատեք «այս փեււակեւլիր»:

եք գրել

ղուրս

ինչու է Երբ Ֆեդը ցանկանումէ ընդարձակելփողի առաջարկը, այն ավելի հակված դա անել պարտատոմսերիգնման, քան պարտադիրպահուստինորմայի նվազեցման միջոցով: յ

4.

հետնյալ

պնդումները. Ճի՞շտեն, թե՞ սխալ ա» դուք երբեք շատ փող չեք ունենա, 5.

բ) երբ ղուք առնտրայինբանկում իրբընավանդ ներղնում եք արժույթ. ն փողի կանխիկ դրամր ղուրս է գալիս շրջանառությունից առաջարկը նվազում է. կենսամակարդակը զ) եթե Ֆեղը շատ փող ստեղծի, ամերիկացիների կբարձրանա: |

|

ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ

ԴՐԱՄԱԿԱՆ

ՄԱԿՐՈՏՆՏԵՍԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

Ստորն թվարկվածներիցյուրաքանչյուրն ինչպե՛ս կազդի փողի քանակի վրա. որը ցանկանումենք պահել. ա) վճարագրայինավանդներիտոկոսադրույքիաճը, բ) ինֆլյացիայի տեմպի սպասվող աճր, գ) եկամուտներիաճը, դ) վճարագրայինավանդների ն դրամական շուկայի համատեղ միջոցների միջն տարբերակողտոկոսադրույքիաճը: 1.

2.

ծախսերը. Ռրո՞նքեն ստորն նշվածներից այլընտրանքային

ա) 100: 000 ղոլլարանոց բնակարանիձեռքբերումը.

բ) հաջորղ տարվաբնակարանիվարձը.

դոլլարի ստացումը. հաջորդ տարվա ընթացքում վճարագրային հաշվում:

գ) 1000

դ)

դոլլարի պահումը

ձեր

«Պատմությունը ցույց է տալիս, որ երբ տոկոսադրույքները բարձ ինֆլյացիան բարձր է: Բարձր տոկոսադրուքներն ինֆլյացիայի հիմնական պատճառն են»: Գեադաղեցե՛ք այս մմճակեվվւ:

3.

են.

4.

Եթե փողի առաջարկը հաստատուն է, ինչպես կազդի փողի նկատմամբ պահանջարկիաճը ամբողջական պահանջարկիվրա:

5.

Ենթադրենք, 1990-ականների ընթացքում ֆինանսական բնագավառում նորարարությունները հնարավորություն են տվել ն անհատների ֆիրմաներին գործառնությունների տրված ծավալը վարել չափազանց փոքր, միջին դրամական հաշվեկշռով: Արդյունքում, վերջին տասնամյակի ընթացքում 1 փողի առաջարկի պտույտի արագությունը աճել է փարեկան 3972-ով:Եթե դրամական իշխանությունները ցանկանում են կայուն պահել գները, փողի առաջարկի ինչպիսի՞աճի տեմպ պետք է ընտրեն:

ՍՊԱՍՈՒՄՆԵՐ,

ԻՆՓՖԼՅԱՑԻԱ

ԵՎ ԳՈՐԾԱԶՐԿՈՒԹՅՈՒՆ

Ինչպե՛ս է այս տեսությունն ազդում մակրոտնտեսական քականության վրա: Բացավւր՛ք:

զործագրկությանփոխհատուցումից Ենթաղրենք. որ 10 շաբաթյա հետո նպաստները պակասեցվում ն 26 շաբաթից հետո ղաղարեցվում են: Ինչպե՞սկարող է այս քաղաքականություննագղել գործագրկությանբնական մակարդակիվրա: դլյուրան ե քեռլաքականության թուա Քենաիկեք տայլապիսի փացասական կողլմելվւ:

4.

Մի քանի եվրոպականերկըներում գործազրկությաննպաստներ տրվում մարդկանցայնքան Ժամանակ,քանի ղեռ նրանք զործազուրկ են: Ի՛նչ եք մտածում այս քաղաքականության հետնանքով առաջացող պրոբլեմներիմասին: կունենա այն գործագզրլրաթյան մակարոլակի Ի՛նչ ազդեցություն մրա:

5.

են

ԿԱՅՈՒՆԱՑՄԱՆ

1.

Ինչպես է տարբերվում գործազրկության ն տնտեսական աճի պրոբլեմների նկատմամբ մակրոտնտեսական մոտեցումը ավանդական դրամական ն ֆիսկալ քաղաքականություների մուեցումից: Արդյոք մակրոտնտեսականմոտեցումը փոխարինում է ավանդական դրամականն ֆիսկալ քաղաքականությանը: Բացավրեք խնչու: 1.

-

՛

Մինչն 1970-ական թվականների կեսերը շատ տնտեսագետներ կարծում էին, որ գործազրկության ավելի բարձը մակարդակը կկրճատի ինֆլյացիայի մակարդակը: Ինչո՞ւ: Դին Լ Փիլիպսի կորի ժամանակակից ն նախորդ մուրեցման 2.

փարբերուղթյունյւ

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ,

ԵՎ ԶԲԱՂՎԱԾՈՒԹՅՈՒՆ

ԱՐՏԱԴՐԱՆՔ

տասնամյակներիտնտեսական անկայուերկրորդ համաշխարհային պատերազմն ընկած ժամանակաշրջանի անկայունության հետ: Կա՞ քաղաքականություննավեոր կայունացման ապացույց, արդյոք, է կամ նվազեցրել տնտեսականանկայունությունը երկրորդ լացրել համաշխարհային պատերազմից հետո ընկած ԺամանակաԻնչպե՞ս է վերջին

շորս

համեմատվում մինչն նությունը

շրջանում:

2.

Ինչու է ու ակտիվիստների մեծ մասը հավանություն տալիս ղրամական կանոնին փողի առաջարկի հաստատուն աճի տեմպերով մեծացմանը: Նշեք պատճառներիցմի քանիսը: Ի՞նչ եք կարծում. կարելի՞է ստեղծել որնէ ղրամականկանոն` տնտեսական անկայունության նվազեցմաննպատակով:

Ինչու:

Ժամանակակից վերլուծությունը ժխտում է այն տեսակետը ըստ որի ինֆլյացիան բարձրացնող քաղաքականությունը կրճատում է գործազրկության մակարդակը երկար ժամանակահատվածում: 3.

քաղա-

,

3.

տոկոսադրույքները

շՈւԵնթադրենք, Ֆեդը ձգտում է իրական նա այդ է կարող Ինչպե՞ս ցածր պահել: մակարդակից կայական այս քաղաքականության կլինեն ինչպիսին իրագործել. հետնանքները:

Ենթաղրենք, ֆեղերալ ռեզերվային բանկը մի կառավարական է. որը գտնվում է կոնգրեսի անմիջական գործակալություն վերահսկողության ներքո: Այսպիսով, տոկոսադրուքները, բաց շուկայական քաղաքականությունը, փողի առաջարկի աճի տեմւվը պետք է սահմանվեն կոնգրեսի կողմից: երկրի 9րեորեսական Ձեր կԱարծիքով, ինչպես վա կազյի Սայունոււթյան ն ինֆլյացիայի մակարդակի վրաչ-

ՊԱՀԱՆՋԱՐԿՆ

ՈՒ

ՍՊԱՌՈՂԱԿԱՆ

ԸՆՏՐԱՆՔԸ

4.

ԲՅՈՒՋԵՅԻ

ԴԵՖԻՑԻՏԸ

ԵՎ ՊԵՏԱԿԱՆ

ՊԱՐՏՔԸ

980-ականների կեսերի բենզինի զեի նվազումն ի՛նչ հետնանքներ կունենա հետնյալի վրա. ա) մեծ մեքենաների պահանջարկի, բ) փոքը մեքենաների պահանջարկի. զ) էլեկտրական ն բենզին «օգտագործող մեքենաների փորձարկման խթանի, դ) բենզինի պահանջարկի. ե) ավտոմեքենայով արձւսկուրդ գնալու պահանջարկի վրա: 1.

2.

Արդյո՞ք պետական պարտքը պետք է մուծվի ապագայում ինչ-որ ժամանակիդրությամբ: Ի՞նչ տեղի կունենա, եթե այն չվճարվի: 1.

2.

Երբ պետական պարտատոմսերըպահվում են օտարերկրացիների կողմից, ապա պարտատոմսերից ստացվողդտոկոսների եկամուտը ստանում են օտարերկրացի ներդնողները, ն ոչ թե ամերիկա-

ցիները: Արյյոք ամերիկացիների

փոմսերի 3.

կշամեն, եթն վաճռացքն Օրարերն րաւցիներին

արգելվի

աեադորա-

Երբ առկա է բյուջեի դեֆիցիտ, ինչ է տեղի ունենում պետական անվանական պարտքի հետ: Կարող է իրական չվճարված պետական պարմքը նվազել, եթե նույնիսկ առկա է բյուջեի դեֆիցիտ:

Պերական պարտքի աճի հետնանքով, արդյո՞ք աճում է փողի առաջարկո (8/1): ԱՄՆ Կարող է փողի առաջարկեն աճել, եր գանձարանը տյուջելի ավելժուկ ւնվւ: 4.

`

Կարո՞ղ էք կանխատեսել, թե որ դեպքում պետական ծախսերն ավելի բարձր կամ ցածը կլինեն, եթե հարկերը ն օգրագործման վարձերը բարձրացնելու անհրաժեշտություն կա՝ բոլոր ծախսերը ֆինանսավորելու համար:Ինչո՞ւ: Ձեր կարծիքով. կառավարությունն իր ծախսերը կբաշխեր ավելի՛. թե՞ պակաս արդյունավետորեն, եթե այն չկարողանար պարտատոմսեր բաց թողնել: Ֆնչոււ:

իսկ տետեսազրփտություննայդպես է

ջուրը,

ասում»:

Հարուստները թվում է. թե ունեն ավելի շատ ազատ ժամանակ. քան աղքատները: Չնայած մենք ավելի հարուստ ենլչ այսօր, քան մեր պապերը 100 տարի առաջ, մենք ավելի լարված ենք ապրում ն ավելի քիչ ազատ ժամանակ ունենք: հետա

3.

4.

Ո՛րն է ճիշտ.

ա) գնի

տոկոս կրճատումը, որն առաջացնում է զնված ապրանքի է. տոկոս աճ, վկայոմ որ .զնային քանակության մեծ է, էլւսստիկությունը մեկից բ) գնի 10 տռկոս կրճատումը, որն առաջացնում է ընվհանուր ծախսերի 2 տոկոս աճ. վկայում է. որ զնային էլաստիկությունը մեկից

մեծ է,

զ) երբ զնի տոկոսային փոփոխությունն ավելի փռքը է, քան

հանջարկի մեծության փոփոխությունը, էլաստիկ է:

5.

Ի՞նչն է սխալ. «Տեւոեսագիտությունը չի կարող բացատրել ապրանքի արժեքն ավելի հասկանելի: Կես լիտր ջուրն ավելի էժան է, քան կես լիտրընավթը: Մինչդեռ ջուրը կարնոր է ն՛ կենդանական, ե՛ բուսական կյանքի համար: Առանց ջրի մենք չենք կարող զոյատնել: Ինչպես կարող է նավթն ավելի արժեքավոր լինել, քան

ապա

պա-

պահանջարկն

«Եթե բոլոր ֆերմերները կրճատեն իրենց արտադրանքը մինչն ընթացիկ մակարդակի կեսը. նրանց եկամուտը կաճի. նրանց նս արտադրանքի ընդհանուր օգտակարություն, կաճի, ն հասարակությունը կբարզավաճի»: ճի շր է այս մի տքր-

5.

ԾԱԽՍԵՐՆ

ՈՒ ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ

ԱՌԱՋԱՐԿԸ

ԳԻՆ

Ինչ Է տնտեսական շահույթը: Ինչպես պետք է այն տարբերել հաշվապահականշահույթից: դրունք զիոյական Բացասիրենք.թնե.ինո ձեռնաիկությունեեյվւ, շախումաակում են խրեեց տերեւն շամոսյթ նեն ունեեում, 1.

գործունեություն իը

Հետնյալ դրույթներից, ո՞րն է, ձեր կարծիքով արտահայտում մտածողություն. առողջ փրնտեսագիտական ա) Այս տնտեսազիտականդասընթացի համար ես վճարել եմ 200 ղոլար: Ուստի, ես պատրաստվումեմ հաճախել այղ դասախոսություններին, հույնիսկ դրանք անօզուտ են ն ձանձրալի, բ) Քանի որ մենք ունենք ավելին, քան վարձակալության վճարն է, իսկ տան համր վճարված է, ապա տունը վարձով տալը մեզ համար նշանակություն չունի, վ) Ես ունեմ 100 բաժնետոմս. որոնք չեմ կարող վաճառել, քանի ղեռ դրանց զինը բավականցածր է. դ) Արժե մասնավոր կրթություն կազմակերպել.քանի որ հանրային կրթությունն ազատ է: 2.

3.

3.

Տոննե զործոնները,

ե Բա ցատրեք

ժամանակահատված ն արդյունքում նքում երջն վերջնական մակարղակնաճի:

ն որոնք ՊՃ1ԼՇն

:

պատճառ

են

նախապես

ձրանա, բարձրանա

հեն ց

որ կարճ իջնի սակայն ն որ արտադրանքի

ղառնում. :

ավելացումը շահերին: կառավարիչների նա` արդյոք հակասություն, ւաիականաարերերի

4.

Համընկնու՞մէ շահույթի սեփակակորպոռացիայի նատերերի շահերին: Արդյոք այն համընկնում է կորպոռացիայի |

ւ

|

հիչենրի շահերի միջն: Տ.

ա)

ն

ֆոնդերից, փոխառու

ՊՐՈՑԵՍԸ

Ֆերմերները հաճախ բողոքում են մեքենայացման. աշխատանքի. պարարտանյութի բարձր ծախսերիցն̀շելով. որ այս ծախսերն իջեցնում են իրենց շահույթի մակարղալրը:Սրանից հետնում է. որ օրինակ, եթե պարարտանյութի զինն իջեցվի տաս արդյոք. տոկոսով. ապա ֆերման (բարձր մրցակցային արդյունաբերություն՝գածը մուտքիարգելքներով) կլինի ավելի շահութաբեր: Բացավաիեք:

Եթե զին վերցնող շուկայում ֆիրմաները կարձ ժամանակահատվածի շահույթներ են ստանում, սպա ինչ կպատահի շուկայական գներին երկար ժամանակհատվածում: Բացարրեք: 2.

Գին վերցնող մոդելի շրջանակներում արտփաղրանքի պահանջարկի անկանխաւոեսելի աճը ինչպե՛ս կներզործի նշվածներից յուրաքանչյուրի վրա. եթե շուկան երկար ժամանակահատվածի հավասարակշռություն ունի. ա) կարճ սմանակահատվածի արտաղըանքիշուկայական զնի վրա. բ) կարճ ժամանակահատվածիարտաղրանքիծավալի վրա. զ) կարճ ժամանակհատվածիշահութաբերության վրա, դ) երկարժամանակահատվածի28 կայականգնի վրա. ե) սրտադրանքի վրա երկար ժամանակահապտվածոււՆ զ) շահութաբերության վրա երկար ժամանակահապտվածու:

3.

`

:

4.

:

Ենթաղրենք, որ հացահատիկի նոր չորադիմացկուն հիբրիդի ներմուծումը մեծացնում է մեկ հա միջին բերքատվությունը 5052ով առանց ավելացնելու ֆերմերների ծախսերը, որոնք կիրառում են նոր տեխնոլոզիա: Եթե արւրադրողները զին վերցնող են, ի՞նչ

կպատահի՝

ա) հացահատիկիզնին. բ) նոր տեխնոլոգիաարագորեններդնողֆերմերների

ի

շահութաբերությանը,

բ) հիմնական կապիտալից: Ներկայումս գործող հարկային օրենքով ձեռնարկություններըկարող են փոխհատուցելփոխառու ֆոնդերի այլընտրանքային ծախսը որպես ծախսեր. բայց ոչ հիմնական Ինչպես կարող է ազդել հարկը կապիտալինը: պարտք-հիմնականկապիտալհւսրաբերությանվրա: |

ձեռնարկության

ԵՎ ՄՐՑԱԿՑԱՅԻՆ

1.

կառավա-

Որն է այլընտրանքայինծախսը ւ

ՎԵՐՑՆՈՂՆԵՐԸ

զ) նոր տեխնոլոգիա դանղաղ ներդնող ֆերմերների դ)) Տ.

արղյունավետությանը.

զնին՝ սոյայի սոյայի զնին

փոխարինող աւվրանքի: հացահատիկի : որպորպես տիկի փոխարինող ապրանք|

1988թ. ամռան ընթւասցքումԱՄՆ-ի մեծ մասում երաշտը ն մյուս պայմաններն էականորեն նվազեցրին հացւսսհատիկի.ցորենի ն

սոյայի բերքը. որի պահանջարկըոչ էլաստիկ է: Օզտազործի՛րզին վերցնող մոդելը ն որոշի՛ր.թե ինչպե՞սէ երաշփտր ներգործում. ա) սերմերի գների. բ) տվյալ տեսակից ստացված հասույթի, զ) շահութաբերության վրա: ԳԻՆ

ՈՐՈՇՈՂ

ՇՈՒԿԱՆԵՐԸ

ՄՈՒՏՔԻ

ՑԱԾՐ

ԽՈՉԸՆԴՈՏՆԵՐԻ

ԴԵՊՔՈՒՄ

ԳԻՆ

«Մուտքի արգելքները որոշիչ են երկարաժամկետշահույթների գոյության համար. բայց նրանք չեն կարող երաշխավորել շահույթների առկայությունը»: Գետժարրեք ւյս մյորքը:

3.

Որն

է

ճեռներեցի

Որոշ տնտեսազետներ ֆունկցիան: առաջին

կառուցվածքի մողելի է ձեռներեցի ֆունկցիայի բնորոշումը: Ի՞նչ իմաստով է ճիշտ: Կարնո՛ր է, արդյոք, ճեռներեցի ֆունկցիան: Քեեարկիր:

Ենթադրենք, ներդրողների խումբը ցանկանում է բիզնես սկսել հանրահայտ Յուտա Սքայ տարածքից դուրս, ն խումբը որոշում է կամ նոր հյուրանոցի համալիրի շինարարություն, կամ այդ շուկայում նոր տեղական ավիաուղիների ծառայություն հիմնել: Յուրաքանչյուր նոր բիզնես կպահանջի նույն քանակությամբ կապիտալ ն անձնակազմ: Խումբը համոզված է, որ կունենան նույն պոտենցիալ շահույթը: Ո՞րն է ավելի ապահով ներղրում (քիչ կապիտալ կորուստներով): Ինչու՞ է առաջանում այլ ներդրումների

պահանջ:

«Երբ մրցակցությունն իրականում զործում է. միայն ֆիրմաներն են գոյատնում: Փոքրերը շանս չունեն»: Է թե՞՛ւվսալ: ճիշ

5.

.

Պատմության ընթացքում նե ապրանքների, ն մարղկանց տեղափոխմանիրական տրանսպորտայինծախսերն էականորեն նվազել են: Ինչպիսի՞ ազդեցություն ունի տրանսպորտային ծախսերի նվազումն առանձին արտադրողներիշուկայական ուժի վրա: Ձեր կարծիքով ԱՄՆ տնտեսությունն այսօրւս ավելի շա՞տ, թե՞ ավելի քիչ մրցունակ է 100 տարի առաջվա համեմատությամբ:

Բացաւրրեք:

զտնում են, որ հիմնական շուկայական տնետեսագիւրության տեսությունից ղուրս

4.

Դ

Ինչպե՞ս Լ ազդում նոր ավտոմեքենայի միավորի կայուն հարկը՝ դոլարը, ավտոմեքենաների միջին որակի վրա, եթե այղ հարկն օգտագործվում Է պետական վիճւսկախաղդի թողարկման

համար:

Ինչու՞ օլիգզոպոլիային գաղտնի համաձայնություն կայացնելն ավելի դժվար է. երբ արտաղրանքը տարասեռ է, քան համասեռ

արտաղրանքի դեպքում:

1.

2.

ԲԱՐՁՐ

1.

2.

Ինչով են բացատրվում տարբեր արտադրանքների չափերի, ձճնավորմանն ոճի բազմազանությունը: հնչ եք կարծում, ինչս՞ նն աաա ախորիչեներն ավելի քիչ իազմագան, քան թաջկիոսկնեյր:

ՈՐՈՇՈՂ ՄՈՒՏՔԻ

ՇՈՒԿԱՆԵՐԸ

ԽՈՉԸՆԴՈՏՆԵՐԻ

ԴԵՊՔՈՒՄ

քեռին գնել է Մամիս Մանուֆակչուրինզի 1000 բաժնետոմս, ն ամենաշահութաբերընկերություններից մեկն է ԱՄՆ-ում: Հետնաբար,նա կշահի այս գնումից»: Գնահատեք այս ձնակերպումը: Արդյո՞քսա ճշմարիտ է: Բացառրրեք: 4.

որն

ամենամեծ

են ամենաբարձր գները. որով Մոնոպոլիստները սահմանում նրանք կարող են վաճառել իրենց արտադրանքը: Նրանք առավելագույնի հասցնում են միավորի վաճառքից իրենց շահույթը: Մոնոպոլիստականֆիրմաները մի՛շտ են շահութաբեր: Ինչու: Տ.

ԲԻԶՆԵՍԻ ԿԱՌՈՒՑՎԱԾՔԸ, ՀԱԿԱՏՐԵՍՏԱՅԻՆ

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅԱՆ

ԿԱՐԳԱՎՈՐՈՒՄ

«Ցանկացած միաձուլում, որը նվազեցնում է մրցակցությունը, վնասում է սպառողներին, ն պետք է պարզապես ղաղարեցվի»: Զարգացրեք այս միփթի: 1.

խոշոր

«Իմ

|

|

է ավելի ամուր կողային ն Օրենսդրությունը, որը սահմանում ն ուղնորներին բախումներից ղռան միջնապատ՝վարորղներին ապահովելու համար, ամենայն հավանականությամբ. մեքենաները դարձնում է ն ավելի ապահով. ն ավելի թանկ: Նույնը կարելի ասել նան օղային բարձիկների մասին: Արղյո՛ք նմանատիպ կանոնները անհրաժեշտ են երթնեկության են կյանքերը ն ապահովության համար: Առդյո՞քղրանք փրկում ղարձնում երթնեկությունն ավելի ապահով: հլչու՞

ավելացնում է արտաղրանքը 80 զգեստով: Դերձակը նվազեցրե՞լ է իր ծախսը: Եթե՝ ու. ինչպիսի՞փոփոխություններ է անհրաժեշտկատարել:

2.

ղոլար,

«Ինժեներների, բժիշկների, իրավաբանների աշխատավարձը բարձր է, ոռրովհերտնայղ ոլորտներում աշխատելու համար անհրաժեշտ է երկարատնկրթություն ստանալ»: Զարգացրեք այս 1լրութի:

3.

Օզտագործելով նկար23-4-ի տվյալները՝ հաշվեք. ա) Քանի՞ աշխատող (օպերատոր) պետք է վարձի Հաշվողական կենտրոնը շաբաթական 250 դոլար աշխատավարձով, եթե նախապեսվումէ ավելացնելշահույթները: բ) Որքա՛ն կլինի ֆիրմայի առավելազույն շահույթը, եթե նրա հաստատունծախսերը եղել են շաբաթական 1500 դոլար: զ) Ենթադրենք, թե հաշվապահական ծառայության պահանջարկը նվագել է՝ իջեցնելով շուկայական գինը մինչն 150 ղոլար: Պահանջարկի այս մակարդակում քանի՞ աշխատող պետք է վարձի շաբաթական 250 ղոլար աշխատավարՀաշվողականկենտրոնը՝ ձով կարճ ժամանակահատվածում:Կկարողանա՞Հաշվողական կենտրոնը մնալ բիզնեսում ավելի ցածր շուկայական գնով: Բացատրեք: 4.

3.

4.

անվտանգության օրենսղրուԱրղյոք առողջապահության թյունը, որը հաստատում է աշխատատեղի ն արտաղրանքի անվտանզության ստանդարտները,նվազեցնում է կարգավորվող ֆիրմաների շահութաբերությունը: Ո՛վ է կատարում ծախսերը, ն. ո՞վէ շահում այսպիսի օրենսդրությանօգուտներից: Եթե արտասահմանյաններմուծումների համար տարիֆային ն են` քվուուսին մեծացնելով խոչընդոտները վերացվում ներմուծումն, ապա սա ուժեղացնո՞ւմ,թե՞ թուլացնում է խիստ հակատրեսպտային օրենսդրության ներզործությունից: ն

«Դժվար թե մարդիկ կարողանան իրենց սեփական անվտաեզգությունն ապահովող անհրաժեշտ որոշումներ կայացնել: Միայն փորձագետներն են տեղյակ դրա մասին ն կարող են այսպիսի որոշումներ կայացնել»: ՋԶարզացրեք այս միրթլ: 5.

ԱՐՏԱԴՐՈՂԱԿԱՆ

1.

2.

ՌԵՍՈՒՐՍՆԵՐԻ

ՊԱՀԱՆՋԱՐԿԸ

ԱՌԱՋԱՐԿԸ

ԵՎ

Արղյո՛ք արտաղրողականության աճն ավելի բարձր աշխատավարձի հիմնական աղբյուրն է: Եթե՝ այո, ինչպե՛ս կարելի է հաշվել վարսավիրների իրական աշխատավարձը (չմռռանաք այլընտրանքայինծախսը ն առաջարկը): Մրցակցային շուկայում դերձակը ծախսում է աշխատանք ն կապիտալ (կարի մեքենաներ) զգզեստներ կարելու համար: Ենթադրենք. վարձու աշխատանքի վերջին միավորի ծախսը կազմում է ամսական 1000 ղոլար ն ավելացնում է արտադրանքը 100 զզեստով: Կապիտալի սահմանային միավորը՝ ամսական 500

Տ.

Հետնյալ աղյուսակն ինֆորմացիա է տալիս մի ֆիրմայի մասին, որն աշխատանք է վարձում նե վաճառում իր արտաղրանքը մրցակցայինշուկայում.

Աշխատան-| Ընդհա- | Սահմանաքի միանուր ար- | յին արտավորները

1.

2. 3. 4.

5. 6. 7.

դյունք

|

Արտա- | Ընդհա- | նուր | դրանքի զինը հասույթ

դրանք -

Ֆ5

-

Ֆ5

-

Ֆ5

-

Ֆ5

-

Ֆ5

-

Ֆ5

-

Ֆ5

ԽԱՇ

՛

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

-

ա) Լրացրեք բաց թողնված սյունակները:

բ) Աշծաւռոանքիքանի՞ միավոր զբաղված կլինի, եթե շուկայական

խատավարձի

Ինչու: «

մակարդակը 40 դոլար

Ինչ կպատահի

Պզբաղվածությանը, հասնի 50 դոլարի:

գ)

եթե

|

Բաաաոաի լ

աշ-

է:

աշծատավարձի

զ) աշսատանքը պահանջում է քաղաքից ղուրս

ԱՐՏԱԴՐՈՂԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԱՇԽԱՏԱՆՔԻ

1.

ՇՈՒԿԱՆ

Մարդիկ, ովքեր մարդկային կապիտալի մեջ մեծ ներդրումներ (օրինակ իրավաբանները, բժիշկները ն նույնիսկ բուհի ունեն պրոֆեսորները) հիմնականում բարձը աշխատավարձ, բայց են նրանք աշխատում ավելի երկար աշխատօր. թան մնացած

աշխատողները:

ինչո:

նվազագույն Վերլուծիր

աշխատավարձի

մակարդակից ընթացիկ

Ինչպե՛ս կփոխվեն. մինչնդոլար/ժամ աճիազդեցությունը:

ա) նախկինում միավոր ժամում

զբաղվածությունը,

դոլարից ցածր վաստակողների

յոթ

դ) բարձրորակ աշխատողների զբաղվածության մակարդակը,

ովքեր,

լավ փոխարինող ցածրորակ աշխատողներին որ ցածրորակ աշխատողներին վճարում են բարձր աշխատավարճ՝ կապված նվազագույն աշխատավարձի աճի հետ:

ապահովում ընդունելով,

են

«Եթե անհատներն ունեն նմանատիպ կարողություններ հնարավորություններ, նրանց վաստակը կլինի հավասար»: Սխայ է:

3.

ն

նշված Մնացած այ ինչպես հավասար պայմաններում, գործոնները կազդեն ժամավճարի վրա. ա) աշխատոդը պետք է աշխատի գիշեր-ցերեկ, բ) աշխատանքը պետթ է ներառի ընդմիջումներ (երեք աշխաժամ ժամ, տանքային երկու ընդմիջում, երեք լրացուցիչ ն ժամ այլն), աշխատանքային

`

քաղաքից

գնալ

ուղնորություններ:

բարձը է,

նպաստները զործատուի կողմից «եվե՞ր նն»: համար: Ո՞ւլ է իրականում վճարում նւլեարեերի

զ)

այս

ԻՆՎԵՍՏԻՑԻԱՆ,

ՇՈՒԿԱՆ

ԿԱՊԻՏԱԼԻ

ԵՎ

ՀԱՐՍՏՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԺՈՂՈՎՐԴԻ

|

է վարկառուին հետնյալը. «Դու ւիոխ ես Վարկատուն ասում վերցնում 1000 ղոլար, որը պետք է վերաղարձվի 12 ամիս հետո: դոլար ներդրումով:Ձեր ընդհանուր Յուրաքանչյուրը, ւտոկոսավճարը 200 դոլար է, ռրը նշանակում է, որ տոկոսաղրույքը 2052 է»: Իրո՛ք, վարկի արղյունավետ տոկոսաղըույքը 2052: ը: Բացա 1...

2.

Ցածր ռիսկով պետական պարտատոմսի անվանական տոկո107» է իսկ վերջին տարիներին ինֆլյացիայի կայուն մակարդակը՝492, ո՛րն է գնահատված իրական տոկոսաղրույքի մակարդակը:

սադրույքը

4.

:

է

Դրամական աշխատավարձից բացի. որոշ զործատուներ աշխատոդներին ապահովում են առողջապահության. անաշխապտունակության նպաստով, արձակուրդով, իրավաբանական, երեխաների խեամքի ծառայությամբ ն գործազրկության նպաստով՝ լուծարման ղեպքում. ա) ինչպե՛ս են ազդում այս նպաստները զործատուի աշխատանքի ծախսի վրա: է՛նչ եք կարծում, նպաստ առաջարկող զործատուն կուզենա՞ վճարել ավելի բարձրը աշխատավարձ. եթե նպաստ չառաջարկվի, բ) կուզենայի՞ք աշխատել զործատուի մոտ. որը չի առաջարկում այս նպաստները, երբ դրամական աշխատավարձը բավականին

բ) անչափահասների գործազրկության մակարդակը, գ) ցածրորակ աշխատողների աշխատանքային ուսուցման հնարավո-

րությունը,

լ

5.

ԵՎ

ունեն

2.

պահանջում

քաղաք,

.

ւ.

ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՁԸ,

զ) զործատուն ապահովում է երեխայի խնամքի ծառայությունը.

դ) աշխատելը պատվի հարց է. ե) աշխատանքը աշխատողներից

ՆԱ .

Կիսայի կյանքի փիլիսոփայությունն է. «Խնայված մեկ պենսը վաստակած մեկ պենսն է»: Նա պլանավորում է խնայել նան ապագայում: Եվ հակառակը. Մմսյքի տեսակետն է. «Կյանքն ։

լ

անորոշ է. սկզբից պետք է սպառել», Մայքը ցանկանում է այժմն հնարավորին չափ շատ: ա) Ո՛վ ունի ժամանակի նախընտրության բարձր մակարղակ: բ) Կիսայի նմաններն օզուղ են քաղում Մայքի նմաններից: զ) Մայքի նմաններն օզողւտեն քաղում Ալիսայի նմաններից: Բացատրեք: `

4.

5.

`

|

Մեկ շնչին ընկնող ցածր եկամուտ ունեցող որոշ երկրներ չեն կարող խնայել շատ: Այդ երկրների մարդիկ վնասվո՞ւմ. թե՞ օգտվում են բարձր խնայողություններ ն բարձր եկամուտ ունեցող երկրների մարդկանց համեմատ:

Ենթաղրենք, ղութ ունեք ընտրության հնարավորությունհ̀ամակարգչի ուսուցման ամառային կուրսեր՝ Ֆ2500 ուսման վարճով, որի համար ղութ պետք է գոհնք ձեր ամառային վաստակի 1500 ղոլարը: Դուք մտածում եք. որ կուրսերից հետո կունենաք վաստակի աճ՝ 5500 տարեկան. հաջորդ տասը տարվա համար: Բացի այղ. ղա չի կրճատում ձեր եկամուտը: Կուրսին մասնակցելու ոամար ղութ պետք է փող պարտք վերցնեք 822-ով: Խիստ դրամական տեսանկյունից. արժե՞մասնակցել այս կուրսերին:

ԱՐՀՄԻՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

ԵՎ ԿՈԼԵԿՏԻՎ

արհմիության անղամակցության ծության համար: Բացատրեք:

Եթե արհմիություններն ի վիճակի չեն զրավել հիմնական ֆիրմաները, անհիմն է սպասել, որ նրանք մեծ ներղրում կունենան արհմիության անդամների աշխատավարձիվրա: Հառէաճայն եք, թե՞յւչ:

3.

Եթե արղյունաբերության արհմիությունների անդամակցությունը է, ապա արղյունաբերության շահութաբերությունը կնվազի աշխատանքի բարձր ծախսի հետնանքով: Արհմիության աշխատողներըկօզտվեն կապիտալիստներիհաշվին: ճի շփ է այս պեղում, թե՛ սիուլ:

4.

մեծ

Արհմիություններն աշխատող կանանց ն տղամարդկանց միակ պաշտպանն են: Առանց արհմիության զործատուներն աշխւստողներին կվճարեն այնքան, որթան կկամենան: ճի շր է այս պելումը. թե՛ սխալ:

Տ.

ԵԿԱՄՏԻ

ընդգրկված Ենթաղրըենք, որ Ֆլորիդա զաղթած աշխապտողներն արհմիության մեջ: Ինչպես կարտացոլվի արհմիության անղամակցությունը Ֆլորրղայի. ա) նարնջի գնի վրա, բ) Ֆլորիղայի այզեզործների կարճաժամկետ ն երկարաժամկետ շահույթի վրա, գ) բերքահավաքը մեքենայացնելու վրա, ղ) զաղթած աշխատողներիզբաղվածության վրա: 2.

ԱՆՀԱՎԱՍԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԱՂՔԱՏՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԵՎ

ԳՈՐԾԱՐՔՆԵՐ

լ.

1.

բարձրացման շահազրգռվա-

Հյուսիսի արհմիություններն ինտենսիվորեն ընղգրկվել էին հաաշխատողների օզնության րավի ցածր աշխատավարձ սւոսցող պրոցեսին:Արհմիության լիղերները հաճախ հայտնում էին իրենց աշխակարեկցաներ հարավի ցածր աշխատավարձ ստացող տողների հանղեպ: Կարո՞ղ եք դուք այլ պատճառ նշել կարեկցանքից բացի, հյուսիսի արհմիության լիդերների` հարավում

Տնտեսական կարգավիճակը վզնահատելու լա՞| չափանիշ է. տարեկան դրամական եկամուտը: Արղյո՞ք 50 հազար դոլար տարեկան եկամուտ ունեցող ընտանիքը կարող է գնել կրկնակի շատ ապրանք ն ծառայություններ. քան 25 հազար ղոլար տարեկան եկամոպի ունեցողը: Արղյո՛ք առաջին ընտանիքի կենսամակարդակը երկու անգամ բարձր է երկրորդ ընտանիքի

արղյոք,

են

կենսամակարդակից:

Քենարվկեք:

Պատկերացրեք մի աղյուսակ, որտեղ շարքերով, ըստ նվազման, խմբավորված են ծնողների եկամուտները. իսկ սյունակներով՝ նրանց զավակներինը:Եթե տվյալ երկրում միջսերնդային շարժունություն չլիներ. ինչպիսի՞ օրինաչափություն կարելի կլիներ հայտնաբերել այդ աղյուսակում: Եթե այղ երկրում հնարավորությունների կատարյալ հավասարություն լիներ. ինչպիսի՞ն կլինեին տվյալներն այղ ղեպքում: Բացա րեք: 2.

Եթե հաշվի առնենք այն փաստը, որ աղքատներին տրվող նպաստները. որպես կանոն, բարձրացնում են նրանց իսկ կողմից մուծվող հարկի սահմանային դրույքաչափերը. հազար ղոլարի նպաստ ստացողի լրացուցիչ չրրանսֆերտը կավելացնի՞,արդյոք. եկամուտը հ հազար դոլարով: Իեչու: 4. Սյուզանը երկու երեխաներով միայնակ մայր է: Նա կարող է դոլար ամսավճարով (ժամը՝5 դոլար) աշխատանք: ստանալ նա ստանում է 300 դոլար դրամական նպաստ, 100 Ներկայումս ղոլարի սննդի կտրոններ, ինչպես նան 80 ղոլարի սահմաններում բուժսպասարկում: Եթե նա ընդունի աշխատանքի առաջարկու3.

ՀԱՐՑԵՐԻ

ՊԱՏ

ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

ՇՍԽԱՆՆԵՐ

ՄՈՏԵՑՈՒՄ

յ

1.

ւ

«Մ

Է

ԱՆՑՄԱՆ 1.

3.

4.

տնտեսությունը կենտրոնացված պլանային է, իրենց ծախսերից ցածր գներով վաճառող ձեռնարկություններին վճարվող սուբսիղիաները կարող են գերազանցել ծախսերից բարձր գնով վաճառող ձեռնարկությունների կառավարությանը տրված եկամուտներին: Ինչու է սա հանգեցնում ինֆլյացիայի: Որո՞նք են նման ռազմավարության կողմնակի երկու ազդեցությունները: 2. Սոցիալիստները հաճախ պնդում են, որ կապիտալիզմիժամանակ համար շքեղ հարուստնեի ռեսուրսները վատնվում են Երբ

ապրանքներ արտադրելու վրա: Մեկնաբեւե Կրա նշանակություն

եք

ըը

է

րդակի

'

Սխալ է: Միտումերը չեն փոխում քաղաքականության ներգործությունը: Եթե քաղաքականությունը տանում է հակառակ տնետեսագիտության, դա կհասցնի հակաարտադրողականարտադրանքի, նույնիսկ եթե դա քաղաքականության միտումը չէ: Հիմար քաղաքականությունները հաճախ մարդկանց կողմից ընդունվում են որպես լավ դիտավորություն: Անվտանգության միջոցներով զինված եոր ավտոմեքենաների գների բարձրացումը, որոնք չէին ձեռք բերվի, եթե ընտրության հնարավորություն լիներ, կիջեցնի նոր մեքենաների վաճառքի մակարդակը: Այսպիսով, ավելի հին, ավելի նվազ ապահով ավտոմեքենաներնավելի երկար կօգտագործվեն, թեն զիջում են նոր մեքենաներին իրենց պահպանությունն ապահովող առավելություններով: Միննույն ժամանակ. վարորդները տարբեր ձնով են վարում. նրանք կարող են ավելի ռիսկի դիմել, երբ համուզված են, որ անվտանգությանն անհրաժեշտ ներ՝ անկանխատեսելի դեպքերում կապահովեն իրենց

շատ

ա ՀԶՄ

-

«Կապիտալիզմը լավ է բարիքների արտադրության տեսանբաշխման»: կյունից. իսկ սոցիալիզմը՝`արդարացի ՄԾելկեաբաաենք ալո փենակեվլւ:

ա

ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

,

2.

խաների թվի հեր կապված հարկված ծախսերը: Այլ հավասար պայմաններում, կարելի ՎՈրՇԼ է կանխատեսել Փո ծնելիու րութ) ան մակա

:

-

Մրոզանի հմտկի ենրքին, ատմւմանային դրույք աչաղիյր նեւ թեւելնելու դեքում: 5. Աղքատներին հատկացվող տրանսֆերտները կազմում են կառավարության ընղհանուր եկամտային տրանսֆերտների միայն փոքր մասը: Հիմնական մասր, անկախ իրենց տնտեսականպայմանների, ստանում են տարեցները, ֆերմերները, ե գործազուրկները: որն Էէ սրա պատճտառի: Արոլութ հարկերի Ձեր կարծիքով ավելացնելով զյրծոյլլությունեերիե, վերաբաշխման ն դոլլված կւրելի՞՛ Լ կրճ ագր ել եկան եւնրի վոարիեր ություն: Հ 2աշվեք

Սակավ ապրանքների արտաղրությունը միշտ ներառում է ծախս: Չկա անվճար նախաճաշ: Երբ կառավարությունն անվճար ապրանքներ է առաջարկում սպառողներին, մյուս քաղաքցիները «հարկ վճարողները» կրում են այղ ապրանքի ծախսերը: Այսպիսով, կառավարության կողմից առաջարկը ցույց է տալիս. թե ինչպես պետք է ծախսերը փոխհատուցվեն, այլ ոչ թե` ինչպես են կատարվել:

Տ.

տնտե թ Որ Իոն անությունը: Փատտորեն

ետ ԳԱԱԻ

պահպանակ-

Գ «դրդող ն

Թ

ԼՈՐՔԸ

գտնում է, որ ապահովման ամենամեծ պահպանակը կլիներ ուղիղ վարորդի կրծաքավանդակին ուղղված մի մեծ դաշույն՝ տեղադրվածղեկանիվի կենտրոնում: Դրամը ոչինչ չունի անելու, եթե անհատը խնայող է: Ամեն անգամ, երբ անհատն ընտրություն է կատարում` նպատակին հասնելու համար, նա գործում է խնայողաբար:

Պոզիտիվ տնտեսագետները կարող են օգնել ավելի լավ հասկանալու այլընտրանքային քաղաքականության նման ազդեցությունները: Սա կօգնի այն տարբերակն ընտրել, որն ավելի թիչ հավանականէ, որ անսպասելիարդյունքների հասցնի:

ծ.

ՏՆՏԵՍԱԳԵՏԻ

ՄԵԹՈԴՆԵՐ

այլընտրանքային ծախսի հարց է: Չնայած ներկարարի արտադրողականությունը փոխվել է աննշան կերպով, մյուս է ոլորտներում աճող արտադրողականությունը հասցրել աշխատաքիդիմաց ավելի բարձր աշխատավարձերի, դրանով իսկ բարձրացնելովներկարարներիայլընտրանքայինծախսը: Քանի որ մարդիկ չեն առլսջարկի ներկարարի ծառայություն` իրենց այլընտարքային ծախսերից ցածը, ապա անհրաժեշտկլինի ավելի Սա

1.

բարձը

3.

4.

խաբեբայությունից:

Եթե ներկայումս ապագայում հողից ստացվող մթերքն ավելին արժե, քան նույն հողի վրա տնային տնտեսությունների ծառայություններինը,ապա մշակողները չեն կարողանա դուրս մղել ֆերմերների այդ հողից: Այնուամենայնիվ, մրցակցության

6.

աշխատավարձերսահմանել ներկարարներին

մրցակիցներիցգրավելու համար: Դրույթն արտահայտում է «փոխանակումըզրոյական խաղագզումար է» տեսակետը: Այս տեսակետըսխալ է: Մասնավոր բիզնեսը չի կարող ստիպել. որ սպառողները գնում կատարեն: Ոչ ել սպառողը կարող է ստիպել, որ բիզնեսը վաճառի: Քանի դեռ ն. գնորդը, ն վաճառողը հսմոզված չեն, որ փոխանակությունը ելնում է իրենց շահերից, նրանք չեն կատարի այն: Փոխադարձ օգուտը հիմք է ստեղծումկամավորփոխանակությանհամար: Այո: Այս հարցն ընդգծում է անհատների շահագրգռվածությունը պահելու ապագայի համար, երբ նրանք ունեն մասնավոր սեփականության իրավունքներ: Հողի շուկայական արժեքը կբարձրանա` կանխատեսելով ապագա բերքը, քանի որ ծառերն աճում են ն ակնկալվող բերքահավաքիօրը մոտենում է: Այսպիսով, փոխանցելի մասնավոր սեփականության պայմաններում, ֆերմերը ի վիճակի կլինի ավելացված արժեք ստանալ` մի քանի տարի շարունակ, իր ծառատնկումներովն ծառեր խնամելով, նույնիսկ, եթե իրականբերքը չի լինի այնքան բարձր նրա մահից հետո: Հիմնականում այն հաստատում է մրցակցային բոլոր ձները, բացառությամբ բռնության գործադրումից, գողությունից ու

2.

5.

ՈՐՈՇ

ն

առավելությունը որոշում է ռեսուրսի արդյունավետ օգտագործումը: Այսպիսով, նույնիսկ ամենալավ հողատարածքը, եթե հարմար տեղադրություն ունի, կարող է շատ ավելի արժեքավոր լինել շինությունների համար: Մի ուրիշ, ավելի աղքատ հողակտոր միշտ կարելի է ավելի արդյունավետ օգտագործել, կիրառելով ավելի ծախսատար տեխնիկա, ոռոգում, պարարտանյութերն նման այլ բաներ: Միայն ֆիզիկական բնութագրիչներըչեն կարող որոշել լթարժեքըկամ ռեսուրսի առավել արժեքավոր օգտագործումը: Մեծ թվով մարդիկ են զգում, որ ապահովվածություննանգին է, որ ոջ մի գին չի կարելի բարձր համարել, եթե այն փրկում է կյանքը: Այնուամենայնիվ, այս տեսակետը հարց է առաջացնում: Այն հաշվի չի առնում այլընտրանքային ծախսերը: Եթե մենք ցանկանում ենք ավելի շատ ապահովվածություն, մենք պետք է զոհողություններ կատարենք: Երբեմն լրացուցիչ ապահովվածության այլընտրանքային ծախսը կգերազանցի նրա արժեքը: Քննարկենք ճանապարհի անվտանգությունը: Մենք կարող ենք կյանքը փրկել, եթե կիսով չափ կրճատեինք արագության սահմանները, կրկնապատկեինքբոլոր ճանապարհներիլայնությունները: Բայց մենք ստիպվածկլինեինք զոհողություններ կատարել, որոնք ավելի բարձր են գնահատվում,քան փրկված կյանքերը: Դուք կարող էիք նվազեցնել ձեր հավանական մահը վթարից, հրաժարվելով ճամփորդել ավտոմոբիլով, գնացքով ն ինքնաթիռով: Այնուամենայնիվ, մարդկանց մեծամասնությունն այս ճանապարհըչի ընտրում, որովհետն նրանք ավելի բարձր են գնահատում ճամփորդությունը, քան թե լրացուցի: ապահովվածությունը: Հիշեք, տնտեսությունն այլընրրանքնեի ն ոչ թե բացարձակի վերաբերյալէ: ԵՎ

ԱՌԱՋԱՐԿ,

ՊԱՀԱՆՋԱՐԿ

ՇՈՒԿԱՅԱԿԱՆ

ԳՈՐԾԸՆԹԱՑ

1.

ա) ն բ) ընտրանքներըկարող են մեծացնել տավարիմսի պահան-

2.

ա) հատիկավորկերի ն խոտի առաջարկինվազումը շեշտակիորեն

ջարկը,

ավելի է բարձրացնում գները, բ) հատիկավորկերի ն խոտի ավելի բարձրը գները բարձրացնում են անասունների պահպանման ծախսերը ն հետնաբար, պատճառ են դառնում, որ շատ արտադրողներ վաճառեն (եղած առաջարկի աճ), իջեցնելով անասունի գները 1988 թ. գ) անասնահոտի չափերի նվազումը

3.

հետագայում կհասցնի առաջարկի նվազման ն անասունի ավելի բարձր զների 1989 թ. : Փոխանակման համար անհրաժեշտ են ն` գնորղի, ն` վաճառողի համաձայնությունը: Գնի վերին սահմանը հավասարակշռված մակարղակից ներքն է իջեցնում գները ն ղրանով նվազեցնում վաճառողների թիվը, որոնք ցանկանում են առաջարկել: Գների ստորին սահմանը զները հավասարակշռության մակարդակից վերն է մղում, ղրանով իսկ նվագեցնենլովսպառողների թվա-

քանակը, որոնք ցանկանում են զնել: Երկուսն էլ նվազեցնում են շուկայում փաստացի վաճառող քանակությունը: 4. Ճիշտ է: «Ինջչոորմեկը» պետք է որոշի, թե ովքեր են շահում բիզնեսում կամ կորցնում: Ո՛չ շուկաները, ոճ էլ քաղաքականընթացակարզր չեն թողնում ընտրել շահռղներին կամ վնաս կրողներին: Շուկայի կուլմից կազմակերպվող բիզնեսում շահողներն ու վնաս կրողները սահմանվում են միլիոնավոր սպառողների ապակենտրոնացված ընտրությամբ. որոնք օզտագործում են իրենց դոլլարները վարձատրելու համար այն ընկերություններին, որոնք տրամաղրում են նախընտրելի ապրանքներ գածր զներով ն պատժում նրանց. ովքեր չեն բավարարում իրենց պահանջները: Քաղաքական որոշումների ներքո շահողները ն վնաս կրողները տարբերակվում են այն քաղաքական ֆունկցիոնալ կառավարիչների կողմից. որոնք կիրառում են հարկեր, լրավճարներ, կարգավորումներ ն հարկաղրանքներ` որոշակի գործարարությունների աջակցման համար ն մնացածի հանղեպ տուգանքների կիրառում: 5Տ.ա) Շահութաբնր արտադրությունն ավելացնում է ժողովրդի ունեցվածք հանդիսացող ռեսուրսների արժեքը ն նպաստում ռեսուրս օզտագործողների, մատակարարների, սպառողների ն միջնորդների շահերի միասնական աճի: բ) Վնասները նվազեցնում են ռեսուրսների արժեքը որն իր հերթին նվազեցնում է գոնե (նվազագույնը որոշակի մարդկանց

մավորում է ընթացիկ առաջարկը, մեծացնելով սպառողների այլընտրանքային ծախսերը: Սակայն. սպառողների հերթ կանգնելու ծախսը վատնում է. այն ոչինչ չի ստեղծում առաջարկողներիհամար: Եւ| հակառակը, չնայած բարձր զները նույնպես մեծացնում են սպառողների այլընտրանքային ծախսերը. այս ծախսը փոէ նրանց հախանցում է ռեսուրսն առաջարկողին., մեծացնում ն տույցը ղրանով խթանում ապրանքներիապագա ըեղլայնումը:

ԱՌԱՋԱՐԿԸ

լ.

2.

3. 4.

,

Տ.

բարեկեցությունը:

գ) Ու: 6. Ֆրանսիայում առնտրային սահմանափակումների բացակայության պայմաններում, գների համեստ բարձրացումները որոշակի այլ մարզերից կներգրավեն եգիպտացորեն` նվազեցնելով երաշտի տեղանքների արղյունավետությունը ն որոշակիորեն բարձրացնելով համաշխարհայինգինը: 7. Ապրանքների զնային նորմավորումը խթանում է ապագա թողարկումը: Ինչպես բարձր գինը, այնպես էլ հերթ կանգնելը նոր178

ծ.

ԵՎ ՊԱՀԱՆՋԱՐԿԸ

ՊԵՏԱԿԱՆ

ՀԱՏՎԱԾՈՒՄ

Երբ ծառայության դիմաց վճար չի պահանջվում, պոտենցիալ գնորդները խիստ շահագրզռված են լինելու «վճարից խուսաէ. փողներ»: Սակայն, երբ չվճարոդ գնորղնորի թիվը մեծանում նան. ն է սպառոդների նվազում հասույթը վաճառոդների ապա ապրանքն առաջարկելուշահագզրզռվածությունը: Համաձայն չեմ: Ինչքան երկար է անհատական ծախսերի ն օգուտների փոփոխություններն ազդում կանխատեսելի ընփրություններին. ն՛ շուկայական, ն՛ պետական զործողությունների տեսությունները կզարզացվեն ն. կփորձակվեն իրալյան կյանքում: Տեսության կառուցումը ն փորձարկումը պոզիտիվ գիտության հիմնական բաղաղրիչներնեն: Հակահրթիռային համակարզը Վաշինգտոնի բնակիչների համար հասարակական ապրանք է: Եւ շուկաները. ն՛ պետությունը փոխաղարձարար համաձայն են միայն այն դեպքում, եթե զործողություններն արտադրողական են: Ծրազիրն ընղունվում է մեծամասնության կողմից. ն պարտաղիր չէ արտադրուլականլինի, քանի որ չհամաձայնեցված փոքրամասնության համար ծախսերը գերազանցում են զուտ

օզուտները:

Անտեսանելի ձեռքի սկզբունքը գործում է, երբ անհատների անհատական շահերը համատեղելի են հիմնական բարեկեցությանը: Եմ հատուկ շահերի ազղեցությունը, ն՛ անհեռանկարային արդյունքը նույնիսկ եթե միշտ չի տեղի ունենում, վկայում են, որ սա են կատարվել: ղեմոկրատ ձնով քաղաքական ընփրությունները ճիշտ է: Քանի ռր անհատական համակարգի զնորդները իրենք են ընտրում. թե ինչ գնել ն պատասխանատուեն իրենց սխալի համար, ապա շահագրգռված են ավելի շատ ինֆորմացիա ունենալ. որը կօգնի ճիշտ ընտրություն կատարել: Ի տարբերություն դրա, քվեարկողները գիտեն, որ իրենց ընտրությունը, նույնիսկ սխալ,

որոշիչ չէ: Այսպիսով. նրանք քիչ են շահագրգռված փնտրելու տեղեկությունն կատարելուճիշտ ընտրություն: ՊԵՏԱԿԱՆ 1.

2.

ԾԱԽՍԵՐԸ

ԵՎ ՀԱՐԿԵՐԸ

Տեղական ն նահանզային կառավարությունները զործում են ավելի մրցակցայինեղանակով,քան ֆեղերալը: Հարկատուները, որոնք զտնում են, որ վճարում են ավելի բարձր հարկեր ն ստանում են ավելիքիջ հատույց, կարող են տեղափոխվելայլ տեղ կամ նահանզ, որտեղ իրենց հարկային դոլլարների արժեքն ավելի բարձը է: Այլընտրանքների զոյությունը,այսինքն`մրցակցությունը տեղականն. նահանգայինկառավարություններիմիջն կրճատում է նրանց կարողությունը`շահագործելուքաղաքացիներին: տարբերվում են հիմնական հարկաՕգտազործմանվճարները գանձումից նրանով, որ ղրանք ծախս են առաջացնում պետական Ա րանքների նրանց սպառմանը: Եթե դու ապրանքը չես օգտագործել, չես վճարում: Հարկերը, որոնք ուդղված են ֆինանսավորելու որոշակի զործունեություն. կարող են մոտավորղարձնել օզտագործողների վճարները, բայց հիմնական հարկադրումը չի կարող: Պետական գործունեությոանը ֆինանսավորմանհամար հիմնական հարկերիօգտազործումը կտրում է կապր սպառման ն վճարման միջն. ն ղրանով ոչ օգտագործողներինստիպում է վճարել ուրիշների օգտագործածի դիմաց:Ինչպեսշուկայական գինը, օզտազործողի վճարներն արժեքավոր ինֆորմացիա են տալիս ծախսերի նկատմամբարժեքի մասին: Եթե օզտազործողի վճարներից հասույթը բավարար է ծածկելու այլընտրանքային ծախսը,դա վկայում է, որ սպառողներնապրանքըզնահատումեն ավելի շատ, քան զոհաբերված այլընետրանքներնեն: Եվ հակառակը,եթե օգտազործողիվճարները չեն ծածկում ծախսը , են զնահատում ապա դա վկայում է, որ սպառողներնավելի բարձըր այն. ինչը չի արտադրվել: Ճիշտ է: Բացի ծրագրի ծախսից,հարկերիհավաքմանծախսերըն մեռյալ բեռի կորուստն առաջացրածհարկերից նշանակում է, ռր ծրագիրը պետք է փոխհատուցվի: Եթե ծրագիրն ուղղված է տնտեսականբարեկեցությանը: Սահմանային բարձր հարկաղրույքն արտոնյալ հարկով ապրանքներիձեռքբերումը ղարձնում է էժան գնորդնորիհամար, բայց ոչ հասարակությանհամար: Մահմանային հարկադրույքի

Տ.

կրճատումըկմեծացնիգնորդների արտոնյալ հարկերով ծախսերի մեծությունը. թանի որ պածր դրույքը կրճատում է հարկերի են խնայողությունը. որոնք ուղեկցում արտոնյալ հարկերին: Այխպիսով, զածը սահմանայինդրույքները կկրճատեն արտոնյալ հարկերով ապրանքնեի զնման ծախսեր ն հարկերից խուսափելուհավանականությունը: Սխալ է, քանի որ զործատուները չեն վճարում հարկերը: Միայն սպառողներն են վճարում հարկերը: Այս դեպքում, հարկերի հեւր կապված ծախսերիաճը տանում է բարձը փոխաղրավճարների: Այս ծախսերը կվճարվեն սպառողների կողմից րարձր գների տեսքով, բեռնատար ունեցողների ցածը շահույթի տեսքով ն բեռնատարիվառորդներիկողմից ցածր աշխատավարձի տեսքով:

ԱԶԳԻ ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

անիմ տատվողների ի համապատասխան Նար գ-ն,է դ-ն

3.

ԶԱՐԿԵՐԱԿԸ

ր-ն ու մի ազդեցություն չեն թողնի ՀՆԱ-ի վրա, րՀՆԱ-ն` ծախսերինհամարժեք, ե-ն կմեծացնի կմեծացնեն ՀՆԱ-ն 26250-ով գործարքիհամար վճարը: Քանի որ կահույքն արտադրվածէ նախորդտարում. ապա նրա վաճառքըչի կարող ազդել այս տարվաՀՆԱ-ի վրա: Այն կրճատում ն. սպառումը է շրջանառու միջոցների ներդրումները769100.000-ով է մեծացնում նույն չափով`ՀՆԱ-նթողնելով անփոփոխ համեմատությունը ժամանակի երկար հատվածների համար ունի որոշակիթերություններ.քանի որ ազատ ժամանակը ու մարդկայինծախսերըկարող են փոփոխվել2 տարում ն այլ 2 տարում սպառման համար ապրանքներիտեսակներըկարոդ են լինել տարբեր: Ուրեմն ՀՆԵ-ն չի կարող լինել արտաղրանքի տարբերություններիլավ ցուցանիշ երկրներիմիջն: Բացի այղ, էական տարբերություներ կաս երկրեերի սիջն կապված ա. «վատի» ր. տնային տնտեսություններիհատվածում տնտեսական ապրանքների ն գ. ստվերային տնտեսության արտաղրության հետ:

1. Ա-ն,

-ե

ու

ն,

2.

3. ՀՆԱ-ի

4. 250.35

Սխալ է: Շրջանառու միջոցներումներդրումներընշում են, թե՛ չվաճառված ապրանքների պաշարները մեծացել նն, թն՞ նվազել: Շրջանառու միջոցների մեջ բացսական ներդրումները (ղիսինվենտիցիա)նշանակում են այղ պաշարներընվազել են: բ. սխալ է. երբ համախառն ներդրումները ավելի քիչ են. քան կապիտալ ապրանքների ամորտիզացիան. Օ։Օ»ապազուր ներդրումները

5. ա)

6.

բացասական են: գ՛՞լարտադիր չէ: Դա ավելի շուտ արդյունք է գների, բնակչության կամ աշխատածժամերի աճի: Ոչ ստացածները ն ոչ էլ ծախսերը վճարների վրա չեն հաշվարկվում ՀՆԱ-ի մեջ, քանի որ դրանք տրանսֆերտներ են ն չեն ներառում արտադրությունը: Սակայն, գործադիրների ղեկավարման պետականորեն ապահովող ապրանքներիծախսերն ավելացնում են

ՏԱՏԱՆՈՒՄՆԵՐ,

ԵՎ

1.

2.

3.

4.

5.

ԳՈՐԾԱԶՐԿՈՒԹՅՈՒՆ

ԻՆՖԼՅԱՑԻԱ

Ինֆլյացիայի ամենացավալի ազդեցություններից է անորոշությունը` կապվածպայմանագրերի ժամանակիհետ: Ինչպես նշում է այդ դրույթը, նյն միտում ունի նվազեցնելու շուկաների կարողությունն` ապրանք/ռեսուրսներըբաշխել նրանց, ովքեր ավելի բարձրը են գնահատում: Հետնաբար, այն ավելի շուտ խթանումէ սպեկուլյացիան, քան արտադրությունը: Այս հարցերին անդրադարձել է հայտնիտնտեսագետՋոն Մեյնարդ Քեյնսը: Երբ փաստացի գործազրկության մակարդակը հավասար է գործազրկութան բնական մակարդակին, ապա ցիկլիկ գործազրկությունը բացակայում է ն պոտենցիալ ՀՆԱ-ն իր հաստատուն մակարդակին է: Երբ փաստացի գործազրկության մակարդակն ավելի մեծ է փոքր է, քան բնականը, ապա ցիկլիկը` դրական է ժխտականէ ն պոտենցիալ ՀՆԱ-ի ավելի քիչ ավելի մեծ է, քան իր հաստատունը: Ոչ: Դա նշանակում է, որ գործազուրկ համարվող պոտենցիալ աշխատողներիհամար ընդունելի աշխատավարձիմակարդակով աշխատանք չկա, հետնաբար նրանք շարունակում են փնտրել ավելի գրավիչ հնարավորություններ: Յուրաքանչյուրն ավելի շատ կփնտրի: Մարդկանց աշխատավարձընույնպես գին է աշխատանքիգին ն է, երբ գների ինչպես մնացած գները, սովորաբար աճում ընդհանուր մակարդակնաճում է: Այս դրույքն անտեսում է այս գործոնը: Այն ենթադրում է, որ դրամական աշխատավարձըչի են նույն փոփոխվում ինֆլյացիայից, այսինքն` նրանք աճում մեծությամբ, եթե գնե ն են: Իրականում թյանբ, յնիսկ նույնիսկ եթե գները կայու Իրականումսա չի կարող տեղի ունենալ: :

լ.

ՀՆԱ-ին:

ՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

ՄԱԿՐՈՏՆՏԵՍԱԿԱՆ

ՀԻՄՆԱԿԱՆ

2.

3.

ՇՈՒԿԱՆԵՐԸ

Եթե ինֆլյացիայի մակարդակը անսպասելիորեն 3-ից իջնումէ 0, իրական աշխատավարձը ապա արհմիության անդամներ կբարձրանա:Եթե մնացած արհմիություններն ունեն նմանատիպ պայմանագրեր, գործազրկության մակարդակը կաճի, քանի որ զբաղվածության ծախսերը կաճեն արտադրանքիգների համեմատ: Շահութաբերության սահմանները կկրճատվեն, արտադրողները դրան կպատասխանենարտադրանքի կրճատմամբ ն աշխատողներինազատելով: Եվ հակառակը, եթե ինֆլյացիայի է 8-ով,շահութաբերությունը կմեծանա, մակարդակն աճում արտադրողներըկընդլայնեն արտադրանքը, ն գործազրկության մակարդակըկնվազի: Բոլորը հավասար են: Բացասական իրական տոկոսադրույքը կլինի, այն դեպքում երբ քան ինֆլյացիայի անվանական տոկոսադրույքը ավելի քիչ է Սա է ունենում, ընդունողները որոշում երբ տեղի մակարդակը: մասնավորապեսվարկատուները թերագնահատում են ինֆլյամակարդակը ն հետնաբար, համաձայն են ցիայի ապագա որոշակի ինֆլյացիոն վճարի, որը բավարար չէ ինֆլյացիայի ազդեցություններըփոխհատուցելու համար: Սա տեղի ունեցավ ԱՍՆ-ում կտրուկ կեսերին, ինֆլյացիայի 70-ականների արագացման դեպքում: Բացասական իրական տոկոսադրույքը հավանականէ որ վարկատուներըկորցնելով իրականտոկոսներ կփոխեն իրենց ինֆլյացիոն սպասումները ն հետնաբար կպահանջենավելի մեծ ինֆլյացիոն վճար: ,

,

,

.

4. 10000 դոլար, 20000 դոլար: Տ. Ճիշր հակառակը, տոկոսադրույքի

տոմսի գնի նվազումը:

աճը նույնն է, ինչ պարտա-

ԱՄԲՈՂՋԱԿԱՆ ՊԱՀԱՆՋԱՐԿԻ

ԱՄԲՈՂՋԱԿԱՆ

ԱՌԱՋԱՐԿԻ ՄՈԴԵԼԸ

ՀԻՄՆԱԿԱՆ

անբն: »"ԹԸնտրությունը կնվազեցնի գ կկրճատվի: ր.

3.

Երբ տնտեսուսությունըգործում է լրիվ զբաղվածությունից ցածր, պահանջարկը կկրճատի` ա. ապա ռեսուրսի շուկայում թույ ե բ.ռեսուրսի գներն արտադրանքի իրական տոկոսադրույքը, գների համեմատությամբ կկրճատվեն, դրանով կվերականգնվի

:

Տ.

նորմալ շահույթի մակարդակը ն ֆիրմաների շահագրզռվածությունն` արտադրելու երկարաժամկետ պոտենցիալ արփտաղրանքի մակարղակը:Երբ ռեսուրսի գները ն իրական տոկոսադրույթը ճկուն չէ, ինքնակարգավորման մեխանիզմըչի աշխատում: Ավելի ցածր. թան սպասվող ինֆլյացիայի դեպքում, իրական աշխատավարձրկմեծացնի արտաղըւսնքի գների հարաբերությամբ: Դա կիջեւյնի շահութաբերությունը ն կկրճատի արփադրանքը ն զբաղվածությունը՝պատճառ ղառնալով զործազրկության մակարդակիբարձրացմանը: Իրական աշխատավարձնավելի արազ կմեծանա, երբ գործազրկության մակարղակըցածր է, կ խիստ պահանջարկ ունեցող աշխատանքիշուկան վեր կբարձրացնի աշխաւրավարձը:

4.

5.

Այս ղրույթը չի ընդունում. որ զգացողությունը չի նշանակում Ինվեստիցիայի պատճառ պահանջարկիպայմանները տարբերվում են վերելքի ն անկման դեպքում: Վերելքի դեպքում է վեր այն ուժեղ է. ն դա իր հերթին տոկոսադրույքը բարձրացնում ն ոչ թեհակառակը: Նույն ձնով. անկման դեպքում. ինվեստիցիայի թույ պահանջարկի մեջ տատանումներով է բացատրվում տնտեսական ցիկլի դեպքում տոկոսաղրույքի նշանակությունը: Ոչ: Քեյնսյան մոդելը ենթադրում է, որ աշխատավարձերը ն գները ճկուն չեն: Լրիվ զբաղվածության վերականգնման համար կտանի ամբողջական ծախսերի մեծացմանը: ւ

|

ՄԱԿՐՈՏՆՏԵՍԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆ,

ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ

ՖԻՍԿԱԼ

ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ

ՄԱԿՐՈՏՆՏԵՍԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ

ՔԵՑՆՍՅԱՆ

ՀԻՄՆԱՎՈՐՈՒՄԸ

1.

-

1.

ա, Ընթացիկ սպառման աճը. քանի որ ապագա գների բարձրացման սպասումները խթանում են սպառողներին` զնելու .

Սա

շատ

խնայելու` դժվար ժամանակների համար:

այն դրույթն է. ըստ որի ամբողջական պահանջարկիմի բաղադրիչի` ինվետատիցիայի փուիոխությունըկտանի

եկամտի հավասարակշռված մակարդակումմեծ փոփոխության:Քանի որ բազմապատկիչըհավասարէ 1/1 Խ16Տ. ղրանց չափը որոշված է սպառման սահմանային հակումով: Բազմապատկիչը տնտեսության կայունացումըդարձնում է ավելի ղժվար, քանի որ ամբողջական պահանջարկիմեշ հարաբերականփոքրը փոփոխությունն ավելի մնծ ազղեցություն ունի հավասարակշռված եկամտիվրա: Լրացուցիչ ձախի համար ֆռեղերն առաջանում են կա՛մ խնայողության նվազումից, կա՛մ փոխառությանաճից: Մողելը ենթադրում է ա. խնայողության ն փոխառության մնջ փոփոխություները ու մի ազդեցություն չեն թողնում իրական տոկոսաղրույքիվրա. բ-ըեթացիկ իեվեստիցիաների մակարղակը, սպառումը ն պետական ծախսերը զգայուն չե իրական տոկոսաղրույքիփոփոխությունների վրա: Ըստ էության. մողելն.

անրեսում է ապրանք,ձառայությունների ն փոխառու շուկայի միջն փոխազդեցությունները:

ֆոնղերի

Հ

.

ղասակա

ընթացիկ ժամանակաշրջանում:

բ) Ընթացիկ սպառման նվազումը քանի որ մարդիկ ավելի հակված են 2.

կտանի

Դուրս մղման էֆէկփտրստ որի բյուջեի դեֆիցիտը իրական տոկոսաղրույքի բարձրացմանը, որն արզելում Է մասնավոր ծախսերը: Դուրս մղման էֆեկրը նշանակում է. որ ֆիսկալ քաղաքականությունը չի կարող այնքան արղյունավետ լինել. ինչպես վկայում է քեյնսյան պարզ մոդելը: Նոր տեսությունը նշում է. որ ապագա բարձր հարկերի ակնկալումը քան բարձր տոկոսադրույքների ղուրս կմղի մասնավոր ծախսերը . երբ պետական ծախսերը ֆինանսավորված են պարտքի հաշվին: Ավտոմատ կայունարարները` զործագըկության փոխհատուցումը,

2.

կորպորացիայի շահութահարկը, պրոգրեսիվ եկամտահար ուղղված են ավտոմատ կերպով խթանելու բյուջեի դեֆիցիտն անկման ն բյուջեի ավելցուկը կամ փոքրըդեֆիցիտն` ինֆլյացիոն վերելքի ընթացքում: Ավտոմաւր կայունարարները կարնոր են. քանի որ ապահովում են պահանջվող սահմանափակումնե կամ խթաներն` առանց կառավարական Այս միտքը հաստատում է երեք տասնամյակ առաջ եղած շատ տնտեսազետների տեսակետները: Այսօր շատ ղա համարում են բնական: Ապազա տնտեսական ճշգրիտ կանխատեսման, ֆիսկալ քաղաքականության սահմանափակ Ժամկետիվորոշման խնդիրներն այժմ ավելի դժվար են, քան նախկինում կարծում էին: Քաղաքական տեսանկյունով. հիշիր. պետությունը սոցիալական կազմակերպության այլընտրանքային ձն է ն ոչ թե ճշգրտման ֆունկցիայի իրականացնող. ըստ որի նվազում է այն մոտեցումը, որ ֆիսկալ քաղաքականությունը կօգտագործվի որպես կայունացման միջոց: ,

3.

հաստաւրման:

տնտեսազետ պայմաննե

ի

Տոկոսադրույքի ն մասնավոր ծախսերի փոփոխություները կարող «եզոքացնելֆիսկալ զործողությունները, ղրանով նվազեցնելով ֆիսկալ քաղաքականության ներուժը: Հաշվի առած բոլոր վործոնննրը. պարզ է. որ տետեսության կայունության համար օգտագործվողֆիսկալ քաղաքականությունըն դժվար է. ն՛ բարդ: Կյս տնսակետփտը սի հիմնական թերություն ունի. Երբ բյուջեի դեֆիցիտը խթանում է պահանջարկը ն դրանով հանդերձ արտադրանքըն զբաղվածությունն.ապա մենք պետքէ սպասենք ինֆլյացիայի մակարդակի բարձրագում: Սա այն դեպքը չ. փաստորեն ինֆլյացիայի մակարդակը նվազում է: 80-ական թվակաների ընդլայնման ընթացքում ինֆլյացիայի տեմպի աճի արազազման ձախողումը հուշեց, որ բացի պահանջարկի են նս գործում: խթանումից . այ| գործոններ Այո. միայն ցածր տեմպերըկխթանեն սաոմանայինեկամուտըն հետնաբար.նան ամբողջականառաօարկը: են

4.

Տ.

ՓՈՂԸ 1.

ԵՎ ԲԱՆԿԱՅԻՆ

Փողն արդեքավորէ. քանի որ

ՀԱՄԱԿԱՐԳԸ

սակավությունը հարաբերական է ապրանք-ծառայություննրինկատմամը: Փողի օգտագործումը կարզավորումէ կրճատում է ծախսնրը գործարքներիփոխանակումը: Փողը նան ապահովում է արժեքի կուտակումը ն հաշվարկման միավորը: Փողի առաջարկի կրկնապարկումը. պարզապես. պատճառ է դառնում դրա զնողունակությանանկմանը: Փաստորեն, փողի առաջարկի մեջ տատանումներըկարող են ստեղծել անորոշություն. կապվածղրա ապազա արժեքի հեւ ն կրճարել նրա կարողություն որպես .արժեկուտակման. ն հաշվարկայինմիավորի փոխանակման միչովի: 2. ա) Փոփոխություն չկա, հասարակության կողմից տնօրոնված է. բայց փողը մնծանում չեկային ավանդները հավասար են: մեծության ի) Բանկայինռեվեռվներըեվազում են 100 ղոլլարով: վ) Ռեզերվի ավելցուկը նվազում է` 100 դոլլարով` բազմապատկած պարտաղիրռեզեռվայինգործակցով: 3. Քանի որ ավանդների փոխարինումը կանխիկովուղղակիորեն չի ազղում փողի առաջարկիվրա այն կկրճատիբանկերի ռեզերվի ավելցուկը: Այդ ավելցուկի կրճատումը կստիպիբանկերին նվավեցնելո վարկային միջոցները. հերտնարարնան փողի առա-

ղրա

ջարկը: Այսպիսով. ավանղդսերիհամսմատ կանխիկ տողի աճը կնվազեցնիփողիառաջարկո: 4. Այստեղ երկու պատճառ կա: Առաջինը փողը առաջարկը կարող -. փոխվել համաձայն բաս շուկայում գործարությունների.մինչդեռ ռեզերվային պահանջի փովտխոււթյուն, ենախված է ՓՖեղի քաղաքականությունից:Երկրորղ բաց ՞ուկայի կործառությունմինչդեռ թնեգերվայինպահանջի ները ներդւաշիակմնրող են փոփոխությունըկոշտ միջույ է: ՀիմնականումՖեղը նախրեփրում է սարմանադրույքների տոփոիություն, որոնք հավանաբար կքայքայենշուկան: Տ. ա) Մխալ է. այս տիպի հիմնաղրույթներո1 հաճախ Լ սզտազործվումտող փերմիեր.երբ իրականումխոսվումԼ հարստության մասին: բ) Սխալ է, «ռկայինավանդներընույնպեսհաշմարկվուսեն ռրպես փող: Բազիայղ. ավանդներըբառձրագնումնն ստացող բանկի թեվեռվներըն հնարավորություն են տալիս վարկերը լրացուցիչ ընդլայնմանը.որը մեծացնում է փուլիառաջարկը: .

վ) Մխալ է. մարդվանվ կողմից գնառարվող ապրանթճոթայու-

թյունների առկայութրսն:մեծացումը բարելավում է մսբ կննեսամակարդակը: Առանց լրացուցիչ ապրանքծառայությունենրի. փողիաճր պարզապես.կտանիգներիբարձրացմանը: .

ԺԱՄԱՆԱԿԱԿԻՑ

ԴՐԱՄԱԿԱՆ

ՄԱԿՐՈՏՆՏԵՍԱԳԻՏՈՒԹՅԱՆ

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

ընտրություն կմեծացնի փողը որպես ավանդ պահելու. բ-ն կկրճատիայն պահելուձեր շահագրգռվածությունը:

1. Ա-ն

ծախսը կազմում | այդ զումարիցստացվելիքտոկոսիզոհարերումը: բր) 100000 դոլլարի ձեռք րերման ծախսն այն ապրանքների քանակությունն է. որը պետք է Կոհարսիվի այղ 1000 ստանալու համար: Օրինակ. եթե շաքարի ֆունտը ցենտ է. շաքարի տեսքով 1000 ղոլլարի ձեռք բնրումը կլինի 2000 ֆունտ: Ինչպես բնակարանի դնպքում. 1000 ղոլլարի պահպանման ծախսը է: զոհաբերվածտոկոսն 3. Ասոցիացիայի զգացումը չի բացահայում պատճառը: Որոշում կայացնողները ներառյալ վարկատուներին ն վարկառուներին. կկանխափեսենինֆըացիայի բարձր մակարդակ վերջնականորեն նե դոան համապատասխանկկափարենիրենց ընտրությունները: 2.

Ա) տուն ձեռք բերելու ծախսը 100000

դոլլար

է. բայց

|

Քանի որ ինֆլյացիայի սպասվող մակարդակնաճում է, վարկառու ֆոնդերի պահանջարկը նույնպես կաճի իսկ առաջարկը կեվազի: Դա կտանիանվանականտոկոսադրույքի բարձրացմանը: Ամբողջական պահանջարկը կնվազի, երբ անհատները ն գործարարները կրճատում են իրենց ծախսերը` իրենց փողի հաշվեկշռի վերակառուցման նպատակով (կպահանջի ավելի շատ

4.

Փողի առաջարկի փոփոխությունն (Խը0 ավելացրած արագության փոփոխությունը (Մ), պետք է հավասար լինի արդյունքի փոփոխույանը` (Դ, ավելացրած գների մակարդակի փոփոխությունը: Պատմականորեն իրական արտադրանքի աճի տեմպը՝(/,ԱՄՆում միջինը կազմում էր 3 տոկոս: Հաջորդ տասնամյակում,երբ իրական արդյունքը ն, արտադրությունը աճեցին 3 տոկոս, փողի առաջարկը մնաց հաստատուն` գների կայունության պահպանման համար:

Տ.

,

4.

Տ.

փող):

ՍՊԱՍՈՒՄՆԵՐ,

1.

2.

ԻՆՖԼՅԱՑԻԱ

է նան սպասումները: մեկնաբանումը ներառում

տարբերություն Ֆիլիպսի կորի մեկնաբանման, ժամանակակից տեսությունը վկայում է, որ ինֆլյացիոն քաղաքականությունըքիչ նախըետրելի է: Այս մոտեցման ընդունումը քաղաքականություն մշակողների կողմից հավանաբար կնվազեցնի ինֆլյացիա առաջացնող քաղաքականությունը:

3. Ի

իդակի

ԿԱՅՈՒՆԱՑՄԱՆ

ԵՎ ԳՈՐԾԱԶՐԿՈՒԹՅՈՒՆ

Շվանդականորեն դրամական ն ֆիսկալ քաղաքականություններն ուղղված են պահպանելու ամբողջական պահանջարկի բարձր մակարդակըկարճ ժամանակահատվածում գործազրկության դեմ պայքարելու նպատակով:Մյուս կողմից տեսանկյունով դա այնքան էլ արագ գործող ստրատեգիա չէ: Տնտեսության միկրոնե կառուցվածի 0ըքաղաքականության հետնանքով այն է առաջացնում միայն հարաբերականգների փոփոխություններ: Եթե դրամական ն ֆիսկալ քաղաքականություններըչեն կարող մշտական կրճատեն գործազրկության բնական մակարդակը երկար ժամկետում, ապա միկրոմռտեցումն ընդունելի փոխարինողէ ավանդականմիկրոքաղաքականությանհամար: 70-ական թթ. տնտեսագետներիկարծիքով ինֆլյացիան պետք է կրճատի գործազրկության մակարդակը, նրանք չէին կարող ընդունել, որ որոշում կայացնողները վերջնականորեն պետք է կանխատեսեն ինֆլյացիան: Ֆիլիպսի կորի ժամանակակից

Գործազրկության ցածր նպաստները կմեծացնեն աշխատանքի փետրման շարունակման այլըետրանքային ծախսը: Հետնաբար մարղիկ հավանակն է ընղունեն առկա աշխատանքը կամ շարունակեն փետրել ղրանից լավը: Այսպիսով. նպաստների իջեցումըմի քանի ամիս աշխատանք փնտրելուց հետո կկրճատի զբաղվածության ն գործազրկության բնական մակա վրա նպաստներիոչ խթանող հետնանքները: Այն կկրճատի շահագրգռվածությունը` րնդունել առկա աշխատանքը: Գործազրկության դեպքում նպաստր փոխարինում է աշխատանքին, հատակապես` ցածը աշխատավարձով աշխատանքին: Շատ ղժվար է տարբերակել զործազորկ ն աշխատանքից ղուրս եկած աշխատողներին: Վճարները խթանում են անհատներին` հեռու մնալ աշխատանքից`նպաստներստանալու նպատակով:Այն մեծացնումէ գործազրկությունը:

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆ,

ԵՎ 1.

2.

3.

4.

ԱՐՏԱԴՐԱՆՔ

ԶԲԱՂՎԱԾՈՒԹՅՈՒՆ

ԱՄՆ-ր վերջին 4 տասնամյակներում ավելի թիչ է տնտեսական անկայունություն ունեցել, քան վաղ շրջանում: Պատճառ կա հավատալու, որ առավել կայուն ղրամականքաղաքականությունը նպաստպել է կայունության աճին: Ո, ակտիվիստական մտածողությամբ դրամական կանոնները դրամականտեսակետիցնվազ անկայունության պատճառ կլինեն: Փողի բնույթի փոփոխությունը կրճատում է ղրամական կանոնի կարգավորիչնշանակությունը:

Անցումն առավել ընդարձակ դրամական քաղաքականության. ժամանակավորապես կկրճատի իրական տոկոսաղրույքը: Սակայն, ընդարձակվող քաղաքականության օգտագործումն իրական տոկոսաղրույթի շուկայականից ցածր մակարդակ ձեռք բերելու նպատակով կառաջացնի ինֆլյացիա (անվանական բարձր տոկոսադրույք): Եթե որոշում կայացողները կանխատեսում են ինֆլյացիայի աճ. ապա նույնիսկ ինֆլյացիայի բարձր մակարդակը չի կարողկրճատել իրական տոկոսաղրույքը: Այս հարցի պատասխանը կազղի այն բանի վրա, թե կոնգրեսի ներկայացուցիչը քաղաքական ճնշման տակ առավել կամ քիչ հավանական է ընղունի հակաինֆլյացիոն քաղաքականություն, քան կենտրոնականբանկի հարաբերականորեն անանուն քաղաէ. քականություն վարողը: Հայտնի որ քաղաքագետներն ավելի

հակված

արդյունավետ հարկերի բարձրացման սահմանաւիակումը կմեծախսի իրողուծացնի բյուջեյի դեֆիցիտը ն այլընրրանքային ն՛ ն՛ քվեարկողների. քաղաքագետների թյունն ակնհայտ կլինի

ընղունելու ինֆլյացիա առաջացնող քաղաքականություն: Շատ երկրների կենտրոնական բանկերը, մասնավորապես Հարավային Ամերիկայում, քաղաքական հեղինակությունների ուղղակի վերահսկման տակ են: Ինֆլյացիայի մակարդակը սովորաբար բարձր է: են

1.

ԵՎ ՊԵՏԱԿԱՆ

ԴԵՖԻՑԻՏԸ

ԲՅՈՒՋԵՅԻ

ՊԱՀԱՆՋԱՐԿՆ

1.

ՊԱՐՏՔԸ

Ոչ: Եվ մասնավոր ընկերությունները, ն՛ պետությունները հաճախ

շարունակվող պարտք: Պարտք վերցնողները ն շարունակում ֆինանսավորել վերաֆինանսավորելպարտքը, քանի ղեռ պարտք տվողները հավատում են նրանց վճարունակությունը: Սա այն ղեպքում է, երբ տոկոսի պարտավորությունը եկամտիհարաբերությամբ փոխվել է: Ոչ: Հիշեք. փոխանակումը շահույթ բերող խաղ է: Պարտատոմսերը վաճառվում են արրասահմանցիներին,քանի որ նրանք առաջարկում են բարձը զին, քան զոյություն ունի այլ տեղերում: Արտասահմանցիներին պարտատոմսերի վաճառքի արզելումը կտանի իրական ւոռկոսադրույքը բարձրացմանը ն ինվեստիցիայի նվազման, որոնք երկուսն էլ բացասաբար կազդեն ամերիկացիների վրա: Ապագա հարկերի կանխատեսման ձախողումը պարտքի ուղեկցությամբ նշանակում է պետության իսկական ծախսի թերազնահապտում: Քանի որ քաղաքագետները ցանկանում են օգուտները ն թաքցնել իրենց գործողությունների ծախսերը, ապա պարտք վերցնելու կարողությունը, թաքցնում է պետության ծախսերը քվեներ հետապնդող քաղաքագետներիկողմից: Ֆեդերալ կառավարությունը նախքան իր պարտքի ֆեդին: Ըստ էո ախակ վճար պարտավորություն նշանակում է, որ պետությունն իր պարտքերը վճարում է փող են

ունենում

են

2.

համար:

2.

3.

մեծացնել

իսկական

Ան

Ա

բան ււ աԱ իո

է չատանում ինֆլացիայի: Դա աճում 3. փպելով: Բ

'

.

ինֆլյացիան կրճատում է ավելի շատ իրական պետականպարտքը. քան բյուջեյի դեֆիցիտը: է: Այո,

:

՝

4.ԼԱԲ

ՈՀԱՌ: ՅԻՐ

5.

նաբար

ՖՑածը,քվեարկողները չեն սիրում հարկեր վճարել, հետ քվեարկողների անբավարարվածությունը, սահմանափակում է հարկերի բարձրացումը, որը կարող է սահմանափակել նա ն ծախսերը, եթե բյուջեն փորձեն հավասարակշռել: Առավել

4. 5.

ՈՒ ՍՊԱՌՈՂԱԿԱՆ

ԸՆՏՐԱՆՔԸ

բենզինով դ) մեծությունն պահանջարկի անփոփոխ, թողնելով պահանջարկը աճում է, ե) պահանջարկիաճ: Ջուրն ավելի էժան է, քան նւսվթը, քանի որ ընթացիկ սպառման մակարդակովդրա սահմանային օգտակարություննավելի քիչ է. քան նավթինը: Քանի որ ջուրը նավթի համեմաւրավելի առատ է, ապա լրացուցիչ միավոր ստացված օգուտն ավելի թիչ է, քան նավթինը, նունիսկ այն դեպքում, երբ ջրի ընդհանուր օգտակարությունը շատ է գերազանցում նավթինը: Հետ նաբար, արտադրանքի գինն արտացոլում է ոչ թե ընդհանուր, այլ սահմանայինօգտակալություն: Եվ եկամուտը, ն՛ ժամանակը սահմանափակումեն մեր սպառելու ունակությունները:Քանի որ բարեկեցիկհասարակություեներում քիչ պակաս, Ժամանակը դառնում է ավելի պակաս,իսկ եկամուտը՝ են դառնում ժամանակիխնայման գործողություններըսովորական հասարակարգերում: Քանի որ մենք ձեռնարկում ենք այղ ժամանակ խնայող գործողություններ (կենցաղային ավտոմատ սարքեր, արագ սննդի կետեր, օդային ուղ նորություններ), մեր կյանքը դառնում ավելի լարված: Այս երեք ղրույթներն էլ ճիշտ են: Սխալ է: Քանի որ գյուղարնտեսական մթերքների պահանջարկը սովորաբար ոչ էլաստիկ է, ապա ֆերմերների եկամուտներն աճում են: Այդ արտադրանքի ընդհանուր օգտակարությունը ոչ նա ն միայն արտացոլվում է վաճառքի հասույթով, այլ սպառողական ավելցուկով: Միավորի հաշվով օգտակարությունը ոո ավելցուկի բ ՆՐ ՈՒ սպառողական Լ : ի փոխվում,"Ք քանի որրԱ սպառողների է կորուստը չեզոքանում ֆերմերների բարձր վճարներով: Մակայն ն ֆերմերների վճարումները, ն՛ սպառողական ավելցուկը չարտադրված միավորների համար կորուստ են, հետ նաբար արտադրության նվազումը կրճատում է զյուղատետեսական արա) Պահանջարկի աճ. բ) պահանջարկինվազում, գ)

ոչ

լսշխատող մեքենաների օգտազործման նվազում,

է

'

19)

տաղրանքի ընդհանուր օզտակարությունը, նվազում է: ԾԱԽՍԵՐՆ 1.

2.

3.

4.

5.

ՈԼ

ԱՊՐԱՆՔՆԵՐԻ

ն.

ԳԻՆ

բարեկեցությունը 1.

ԱՌԱՋԱՐԿԸ

Ֆիրմայի տնտեսական շահույթն ընդհանուր հասույթ է` հանած ռեսուրսների Օօզտազործվող բոլոր արտաղրությաան մեջ է բացառում շահույթը ընդհանուր ծախսը: Հաշվապահական ն որոշակի ռեսուրսների ֆիրմայի սեփական կապիտաի աշխատանքի այլընտրանքային ծախսը: սեփականատիրոջ Զրոյական տնտեսական շահույթը նշանակում է, որ ֆիրմայի կողմից տնօրինվող ռեսուրսները, փոխհատուցվում են իրենց այլընտրանքային ծախսով: ա) Անցած ծախսերը էականչեն, բ) բնակարանիայլընտրանքային ծախս զոյություն ունի, զ) անցած ծախսերը չեն ազղում ընթացիկ որոշման վրա, ղ) պետական կրթության այլընտրանքային ծախսն առկա է, նույնիսկ եթե այն ձրի է: ան բ կարճ ժամկետում էական է ոչ թե միջին ընղհանուր ծախսը, սահմանային ծախսը: Ֆիրման կավելացնի շահույթը՝ այ արտաղրելով լրացուցիչ միավորներ, քանի ղեռ վաճառքից ստացված լրացուցիչ հասույթը գերազանցում է հ1Շ: գ) նախքան բիզնես սկսելը, սպասվող Ճ՛7Ը շատ կար նոր է: Եթե ձեռներեցը չի կարող ծածկել Ճ՛1Շ-ն, ծրագիրը չի կարող իրականանալ: Քանի դեռ սեփականատերերը շահույթ են ստանում, շահույթն առավելագույնի հասցնելն իրենց նպատակակետն է: Մենեջերները, քանի որ սեփականատերչեն, ուղղակիորեն շահագրզռված չեն շահույթի մեծացման համար: Բայց քանի որ բարձր շահութաբերությունը մեծացնում է մենեջերների շուկայական նրանք ւսնուղղակիորեն արդյունքը (աշխատավարձը), ապա են Սակայն մենեջերը կարող է ստացումը: շահույթի խթանում շահազրզռված լինել պաշտոնի, գեղեցիկ գրասենյակի, իր ընկերներին վարձելու ն. շահութաբերությանը հակասող այլ զործունեության մեջ: Հետ նաբար սեփականատերերիե մենեջերների շահերի պոտենցիալ հակասությունը միշտ էլ կա: ա) տոկոսավճարներ, բ) տոկոսային եկամուտը զոհաբերվում է: Հարկային կառուցվածքը խթանում է ավելի շուր պարտքի, քան սեւրական կապիտալի ֆինանսավորումը. քանի որ ֆիրմայի հարկային պարտավորությունը հակաղարձ համեմատական է նրա պարտքսեփականկապիտալ զործակցին:

2.

3.

4. 5.

ՎԵՐՑՆՈՂՆԵՐԸ

ՈՒ ՄՐՑԱԿՑԱՅԻՆ

Օէ .զյուղաԲարձ մրցակցային ճյուղերում. ինչպիսին տնտեսությունը. ռեսուրսի ցածը զինը կարող է բարձրացնել շահութաբերության մակարղակը կարճ ժամանակարնթացքում. բայց ոչ թե երկար ժամանակարնթացքումմրցակցությունը գները նե որ կեվազեցնի, մին տնտեսական շահույթը վերանա: Այսպիսով, ռեսուրսի ցածր գներն այղպիսի ճյուղերում քիչ կմեծացնեն երկարաժամկետշահութաբերությունը: Նոր ֆիրմաները մուտթ կգործեն արտադրություն, ն զոյություն ունեցող ֆիրմաները կընդլայնեն արտադրանքը, շուկայական առաջարկը կրնղլայնվի առաջացնելով շուկայսկան գների անկում, մինչ ն որ տնտեսականշահույթը կվերացվի: ա) կաճի, ը) կաճի, զ) կաճի: Ֆիրման կստանա տնտեսական շահույթ: դ) Բարձրացում աճող ծախսով արտադրությունների համար, բայց վերադարձ դեպի նախկին գինը` հաստատուն ծախսով արտաղրությունների համար: ե) Ավելի մեծ չափով աճ, քան կար կարճ ժամկետում, զ տնտեսական շահույթը կվերադառնագրոյական մակարդակի: ա) կնվազի, բ) կաճի, գ) կնվազի, դ) կնվազի: ա) առաջարկի կրճատումը կտանի զների բարձրացւնսն, բ) քանի որ պահանջարկը ոչ էլասւրիկ է, վաճառքից ընդհանուր հասույթը կաճի, գ) ամեն ղեպքում, գյուղատնտեսության շահութաբերությունը կաճի, չնայած որոշ արտադրողնե, արտաղրանքի նվազման հետ կապվածկորուստներ են ունեցել:

ԳԻՆ

ՈՐՈՇՈՂ

ՇՈՒԿԱՆԵՐԸ

ԽՈՉԸՆԴՈՏՆԵՐԻ

1.

ՊՐՈՑԵՍԸ

ՄՈՒՏՔԻ

ՑԱԾՐ

ԴԵՊՔՈՒՄ

Բազմազանության աստիճանը որոշվում է սպառողների բազմագանության ղիմաց վճարելու ցանկությամբ՝դրանց ապահովման ծախսի համեմատ: Երբ սպառողները բազմազանությունը գնահատում են բարձր ն տարբեր ոճի նախագծի ն. մեծության արտաղրության ավելացված ծախսը փոքր է, ապս բազմազանությունը մեծ կլինի: Այլընրրանքաբար, եթե սպառողները ցանկանում են նմանատիպ արտաղրանքը, կամ եթե բազմազանությունը կարող է սրտադրվել բարձր ծախսով, ապա քիչ բազմազանություն կլինի: Ակնհայտորենւպառողներն ավելի մեծ արժեք են տալիս սրբիչների, քան ատամփորիջիբազմազանությանը:

2.

Հարկը կմեծացնի ցածրորակ ավտոմեքենայի գինն ավելի մեծ բարձրորակինը: տոկոսային հարաբերակցությամբ. քան Սպառողները կփոխարինեն ցածրորակ ավտոմեքենաները. քանի որ դրանց հարարերական գները կաճեն: Այս փոխարինումը միջին որակը: Քանի որ կմեծացնի վաճառված ավտոմեքենաների են վերադառնում հարկային ֆոնդերը քաղաքացիներին, է վիճակախաղի միջոցով կարելի սպասել. ռր այս փոխարինման եկամտի էֆեկտին: որ նէ էֆեկտը հնարավոր կզերակշռի Ոչ: Ֆիրման, ռրը մեծացնում է ընդհանուր հասույթը, կընդլայնի արտադրանքն այնքան ժամանակ, քանի ղեռ սահմանային հասույթը դրական է: Երբ սահմանային ծախսերը դրական են. հասույթը մեծացնող գինը կլինի ցածր, ն արտադրանքը մեծ, քան շահույթը մեծացնող գինը: Նոր հանգստյան տան կառուցումն առավել ռիսկային է (ն քիչ գրավիչ), քանի որ եթե շուկայական վերլուծությունը ճիշտ չէ, ն պահանջարկն անբավարար է, ապա դժվար կլինի այցելուներ ճարել: Եթե օղային ուղին անշահութաբեր է. ապա կապիտալը »ծայրահեղ շարժուն: Սակայն (ինքնաթիռները) կլինեն հանգստյան տունը կունենա մեկ չեզոքացնող առավելություն, եթե պահանջարկն ավելի մեծ է, քան սպասվում է, ն շահույթն ավելի մեծ է. այն կարող է մրցակիցներին երկար ժամանակ չթողնել մուրք գործի շուկա ( ն կառուցել նոր շենք), ն. նրանք ավելի հակված կլինեն մշտականինվեստիցիակատարել: Մրցակցային պայմաններում մայն մեծ ֆիրմաները կգռյատ նեն, եթե մասշտաբից տնտեսումը կար նոր է: Երբ մասշտաբից փետեսումը կար նոր չէ. փոքր ֆիրմաները կկարողանան մրցել |

3.

3.

4.

Լ

4.

Տ.

մքի նականի րծեոնակը որաանուննե

ԳԻՆ

1.

2.

ՄՈՒՏՔԻ

ՇՈՒԿԱՆԵՐԸ

ԴԵՊՔՈՒՄ

ԽՈՉԲՆԴՈՏՆԵՐԻ

ՈՐՈՇՈՂ

ւ

5.

գնումից: Ու, :

այդ

`

ու, ու:

ՀԱԿԱՏՐԵՍՏԱՅԻՆ

ԲԻԶՆԵՍԻ

ԿԱՌՈՒՑՎԱԾՔԸ,

ՔԱՂԱՔԱԿԱՆՈՒԹՅԱՆ

ԿԱՐԳԱՎՈՐՈՒՄ

1.

Սպառողների համար մրցակցության կրճատումը պոտենցիալ վտանգ է: Բայց նրբ մերձեցումը ֆիրմային ղարձնում է առավել արղյունավետ ն. ավելի ունակ կրճատելու մնացած մրցակիցների գները, ապա այն կարող է մեծացնել մրցակցության աստիճանը, նու յնիսկ, եթե ֆիրման մեծացնում է իր շուկայական բաժինը: Մեքենաներն ավելի անվտանգ դարձնելը լավ բան է, բայց երբ ծախսն առաջվա նման սպառողներին պահում է անվտանգության չափանիշների զնահատումներից, ապա հնարավոր է, որ դրանք ոչ մի արժեք չունենան շատ. սպառողների համար: Այնպիսի թանկ մեքենաներ, ինչպիսիք են Մերսեղես Բենցը. ունի օդափոխիչ,երբ ղրա պահանջը չկա, բայց Ֆոլկսվագենը չունի: Միայն թանկ ավտոմեքենանե՞րըկարող են վաճառվել: Եթե՝ այո, ապա որոշ մարղիկ հավանական է կվարեն հին, նունիսկ ոչ անվտանգ մեքենաներ: Շահութաբերությունը հակադարձ կլինի կարճ ժամկետում, բայց երկար ժամկետում զներն այնքան կբարձրանան, որ կծածկեն արտաղրության այլընտրանքային ծախսը: Մպառողները հոգ են -

:

:

՝

2.

ԲԱՐՁՐ

Շահույթը երկար ժամկետում չի կարող գոյություն ունենալ առանց մուտքի արգելքների, քանի որ նոր մուտք գործողները կմեծացնեին առաջարկը, որը կիջեցներ գինը ն կվերացներ շահույթը: Բայց ինչպես ցույց է տալիս զլուխը, արգելքները շահույթի համար երաշխիք չեն: Բավարար պահանջարկը նույնպես անհրաժեշտպայման է: ծօլիգոպոլիայի դեպքում Արտադրանքի բազմազանություն փոխում է խարելու հավանականությունը: Աա բարձրացնում է

հա

ան

՝

արդյունավետ:

ծախսը ն օգնում է հաղթելու օլիզոպոլիստական խմբում: Բայց երբ զաղտնի համաձայնության արդյունքում գները բարձրանում են սահմանային ծախսից բարձր, մեծ շահազրգռվածություն է առաջանում ֆիրմաների համար մրցակցելու ն ավելի շատ սպառողներ գրավելու: Փոխաղրումների ծախսի կրճատումը հիմնականում մեծացնում է մրցակցությունը, քանի որ այն ստիպում է ֆիրմաներին մրցել մրցակիցների հետ ն թույլ տալ սպառողներին ընտրել մի շարք առաջարկողներից: Դրա հետ նանքով. ԱՄՆ տնտեսությունն այսօր ավելի մրցակցային է, քան 100 տարի առաջ: թեռին գնել է արժեթուղթը. վերջինիս գնի մեջ անկասկած Երբ արտացոլվել ն յրն) մամմուսի իշ շահույթը: րտացորիլ է հայտնի յթը: Արժեթղթի Արժեողթինա նախկի տերերն այն ցածր զնով չէին վաճառի, ինչը կձախողեր նրանց ապագա եզվո եռին վիղենտները: Տեքս «առաջին

3.

3.

Տ.

տանում այղպիսի օրենսդրության ծախսերիմասին ն ստանում են մեծ կամ օգուտների զզացողություն:

փոքրը

Քանի որ սա կարող է մեծացնել մրցակցությունը, ղրսից այս էֆեկտը կկրճատի ներքին ֆիրմաների շուկայական ուժը: Հակատրեստային զործողությունների պահանջըկկրճատվի: Փորձազետները հաճախ ավելի քիչ զիտեն ընտրության տեխնիկայի մասին, քան Կպառողները. չնայած սպառողները կարող են դիմել փորձագետների խորհրղին: Առաջարկողներն անվրանզ արտաղրանքի համար նույնպես զովազդում են փորձազետներիկարծիքը: Այնուհանդերձ. փորձագետները սովորաբարլավ են հասկանում փեխնոլոգիաները: Մյուս կողմից փորձազետները չվիտեն. թե ինչպես պետք է արտադրանքն օզտազորձեն:Մպառողներըկարող են նախրնւրրել բարձր անվտանզության մեքենա, որն ամբողջ ընտանիքին բարճր արազությամբ կտեղափոխի երկար հեռավորություններ. ն ավելի էժան, պակաս անվտանզ մեքենա՝ տնից մոտ տարածքներում վարելու համար: Այսպիսի ընտրությունները դժվար է թույլաւորել, երբ բոլոր մեքենաներըխստորեն կարզավորվածեն ըստ անԿտանգության:Որոշում ընդունող զիտելիքներըորոշ ղեպքերում օգտակար են սպառողական րնւիրանքի համար. թան առանց

4.

ԱՇԽԱՏԱՎԱՐՉԸ,

ՊԱՀԱՆՋԱՐԿԸ

1.

2.

3.

Այո:

Աշխատանքի արտադրողականության բարձրացումը կբարձրացնի աշխատավարձը: Բարձր աշխատավարձը կմեծացնի վարսավիրության այլընտրանքայինծախսը ն վարսավիրների առաջարկը կկրճատի: Վարսավիրներիառաջարկի կրճատումը

կկրճատի վարսավիրների աշխատավարձը, նույնիսկ եթե տեխնոլոգիականփոփոխությունները ն արտադրողականուշափ քիչ են փոխվել: Ոչ: Դերձակըպահանջունի օգտավործելու ավելի շատ կապիտալ ն ավելի քիչ աշխատանք. քանի որ նախկին սահմանային դոլարային ծախսերը ներկայումս մեծացել են, արտադրանքն

1.

2. 3.

4.

Տ.

պահանջը որ ջարկը ն վեր

Լէ մասնագիտության համար է բարձրացնում

կրճատում է առավաստակի մակարղակը:Սակայն

ՇՈՒԿԱՆ

Բարձր աշխատավարձով աշխատողների ազար ժամանակի այլընտրանքային ծախսն ավելի մեծ է. քան ցածր աշխատավարճով աշխապողներինը: ա) Կնվազի. բ) կաճի. զ) կնվազի, դ) կաճի: Սխապ է. Առանձին լարացուցի, պործոններ, ներառյալ եախասիրությունների. աշխատանքի մեջ տարբերությունները ն աշխատանքի ոչ կատարյալ շարժունությունը պատճառ կլինեն եկամուտների փարբերակվածությանհամար: ա) բ) ե) զ) հիմնականում ժամավճարը կաճի. զ) ն ղ) հիմնականում ժամավճարը կիջնի: ա) կաճի, զբաղվածության ծախսը: Այո: բ) իրոք բարձը աշխատավարձերը բավարարում են արտոնավճարների պակասը փոխհապուցելուհամար: գ) Ոչ: Աշխատողներըվճարում են ցածր աշխատավարձով,քան կարող էին վաստակել առանց արտոնավճարների աշխատանքներիդիմաց: ՇՈՒԿԱՆ

ԻՆՎԵՍՏԻՑԻԱՆ,

ԿԱՊԻՏԱԼԻ

թյունը

ավելի շատ է. քան նախկինում էր: այլ հավասարպայմաններում Մնացած երկարատն ուսուցման

ԱՐՏԱԴՐՈՂԱԿԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԵՎ ԱՇԽԱՏԱՆՔԻ

ղրան:

ԱՐՏԱԴՐՈՂԱԿԱՆ ՌԵՍՈՒՐՍՆԵՐԻ

ԿՌԱՋԱՐԿԸ ԵՎ

ռեսուրսի գները. ներառյալ աշխատանքինը. սահմանված են Լ. առաջարկով ն պահանջարկով: Երբ պահանջարկը թույլ վաստակը կլինի ցածր. նույնիսկ. եթե համապատասխան կրթական մակարդակը կա: Օրինակ. անզլիական գրականության ն համաշխարհային պատմության մասնագետների վաստակները ցածր են. նույնիսկ. եթն այս մարդիկ շատ լավ մասնագետ են: ա) 5. ը) 350 դոլար. զ) 4: Ֆիրման կզործի կարձ ժամկետում. բայց բիզնեսից դուրս կմնա երկար ժամկետում. չնայած շուկայական զները կբարձրանան: բ), գ) զբաղվածությունը կնվազի մինչ ն 3:

ԵՎ ԺՈՂՈՎՐԴԻ

ՀԱՐՍՏՈՒԹՅՈՒՆԸ

1.

.

3.

Ոչ: Տարվա ընթացքում միջին հաշվեկշիռը միայն 1000 ղոլարի կեսն է: Հետ նաբար. 200 դոլար տոկոսավճարն արտահայտում է տարեկան 40 տոկոս տոկոսադրույքով: 6տոկոս: ա) Մայք, բ) այո. այն մարղիկ, ովքեր շատ են խնայել. ի վիճակի են ստանալ բարձր տոկոսաղրույթ իրենց խնայողության ղիմաց.

քանի որ մարղիկ ունեն ժամանակի դրական հախրնտրելիություն: զ) Այո. մարդիկ. ովքեր ցանկանում են շատ փող փոխառել, ցածր տոկոսաղրույքով. եթե խնայող շատ

4.

Արոր հրա

Օգնում է: Այս հարցը ԱՆՈՐ

նման :

շատ

առկա պոտենցիալ օգուտներն լ

|

Եթե

են:

ոոնո ո

ու

ը

մարդիկավելի ընդունակ են

5.

Առնտրից հարցին: արգելքները չեն

է նախկին

Ցածր երկրեն Արան կինե հրն աուննը ունակ, լ է կա իրաատ ոն

վ. քան կարող ր ԻՔ է ձ նով բարձր Նույն դեպքում:

Արա

Ոչ:Հաջորդ10

|ինել

Արհմիութենական աշխատավարի չկանխատեսված աճը կկրճատիշահութաբերությունը կարճ ժամկետում,բայց ոչ երկար առաջին հետ նանքը կլինի ժամկետում: Բարձր աշխատավարձի շուր սպառողները, քան գների բարձրացումը: Ավեի արհմիությունների ներդրողներըկմտահոզվեն աշխատավարձերի

տ

առ

րի

Բոց

5.

գ ոաողթյան

գործատուն

եկամուտ ունեցող երկրներում վաստակելբարձր հատույց, քան այլ իլ կարող են օգուտ ստանալ

մրցակից զործափտուի

տարիներին աշխատավարձիմակարդակին 500 տարեկան լրացումների ներկա արժեքն ավելի թիչ է, քան ուսումնառության ծախսը:

ԴԻՐՒ

ԱՐՀՄԻՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐ

:

ԵՎ ԿՈԼԵԿՏԻՎ

մրցակ

ջարկը

ԳՈՐԾԱՐՔՆԵՐ

Եթե արհմիությունը կարող է բարձրացնել գյուղատնտեսական ապա այ աշխատողների աշխատավարձը, Ֆլորիղայր նարինջների ծախսը կաճի՝ պառճառելով առաջարկի նվազում ն գների բարձրացում երկար ժամկետում, բ) Ֆլորիղայի նարնջից շահույթը կնվազի կարճ ժամկետում, բայց երկար ժամկետում կվերադառնա նորմալ մակարդակի, զ) մեքենայացումը կխրախուսվի, դ) Միրգ հավաքողների աշխատանքըկնվազի, մասնավորապեսերկար ժամկետով: 2. Հարավում բարձ, աշխատավարձը կմեծացնի հարավային ֆիրմաների ծախսերը, դրանով նրանց դարձնելով քիչ մրցունակ հյուսիսայիններիհամեմատությամբ: 3. Եթե արդյունաբերությանմի մասն է արհմիութենացված,ապա ոչ արհմիութենացված ֆիրմաների ծախսերն ավելի ցածր կլինեն, «տան թե արհմիութենացվածներընը:եթե վերջիններս ունեն բարր աշխատավարձ Այս ղեպքում արհմիութենացված ֆիրմաներնընդունակչեն հաջողությամբ մրցելու: 4. Այս կլինի ճիշտ կարճ ժամկետում, բայց ոչ երկար ժամկետում: Ներդրողները կապիտալչեն առաջարկի: Եթե բարձր արհմիութենացված արտադրությունում սպասվող շահութաբերությունը ցածը է. ապա ինվեստիցիոն ֆոնդերը կհոսեն այլ տեղեր:

նախնական ծախսերով:

Սխալ է: Մրցակցությունը սահմանափակումէ ն գործատուներին. ն՛ աշխատողներին: Գործատուները կմրցակցեն այլ գործահամար: Աշխատողի աշխատանքից տուների հեր աշխատանքի պետք է` առաջարկի ստանալու համար պուր ամենաբարձըփոխհատուցմանփաթեթը, որն աշխատողըկարող կգնա էր զտնել այլ տեղերում: Հակառակ դեպքում, աշխատողը ձ մոտ: Նույն նով աշխատողները ցում են իրար հետ: Հեւր նաբար, նրանց աշխատավարձիպահան նույնպես սահմանափակ է: Այսպիսով մրցակցությունը էն կողմից աշխատավարձի գոիծատուների ցածր վճականխում աշխատողների կողմից բարձը աշխատավարձը րումը, ն պահանծը:

1.

ԵԿԱՄՏԻ

1.

2.

ԱՆՀԱՎԱՍԱՐՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԱՂՔԱՏՈՒԹՅՈՒՆԸ

ԵՎ

Ընտանիքի չափի պոտենցիալ աշխատողների տարիքի, ոչ դրամական եկամուտի ն կյանքի արժեքի տարբերություններն ղրամականեկամուտի ըստ տարածքներիկրճատում է մտարեկան արղդյունավետությունը, որպես տնտեսական կարգավիճակի չափանիշ: Հիմնականում բարձր եկամտով ընտանիքներնավելի մեծ են ն ավելի մեծ տարիքով աշխատողի կողմից են գլխավորվում, թիչ դրամական եկամուտ ունեն, վճարում են շատ հարկեր: Այսպիսով բարձը ն ցածը եկամտով խմբերի միջ ն դրամական եկամտի համեմատությունը հաճախ զերագնահատումէ առաջինների տնտեսական կարգավիճակը վերջիններիս համեմատ: Եթե բացակայում է ներսերնղային շարժունությունը, ապա անկյունայինանդամներըկլինեն 100 տոկոս: Եթե գոյություն ունի հնարավորության ն. արդյունքի ստացման ամբողջական հավասարություն, ապա յուրաքանչյուր սյունյակի մեծությունը կլինի20 տոկոս:

3.

Ոչ: Մահմանային հարկաղրույքի աճը կրճատում է աղքատների եկամուտ վաստակելու շահագրզռվածությունը: Հետ նարար անձնական նրանց եկամուտը կաճի 1000 դոլարով` հանած վաստակների կրճատումը՝կապված սահմանային հարկադրույքի ոչ խթանիչ արդյունքի հետ:

տոկոս

4.

5.

Այստեղ, ինչպես այլ ոլորտներում, կար նոր է հիշել. որ պետությունն ավելի շուտ սոցիալական կազմակերպության այլընտրանքային ձն է, քան ճշգրտման միջոց: Տրանսֆերտ եկամտի կառուցվածքն արտացոլում է քաղաքական ընտրարշավը, մեծահասակները, ֆերմերները ն բիզնեսով աշխատանքային շահերը հեշտությամբ որոշելի քաղաքական պոտենցիալ շահերով խմբեր են: Եվ հակառակը, աղքատներն ունեն փոքր ձայնի մասնակցությամբ մակարդակ ն առաջարկում են փոքը ֆինանսական օժանղակություն քաղաքագետներին: Այս զործոնների ղեպքում զարմանալի չէ, որ եկամտիտրանսֆերտների մեծ բաժինը զնում է դեպի ոչ աղքատներին:

ԱՆՑՄԱՆ

3.

քո պատասխանին: Հարստության ո՛ր տեսակն է արտադրվում այս երկու համակարզում: Առւսվել անվտա՞նգէր արղյոք սոցիալիզմի օրոք: Հարստությունը ստացներառյալ բռնուվում է արտաղրությունից ն. փոխանակումից` թյունը, գողությունը:

Այս հարցերը կօգնեն

ՏՆՏԵՍՈՒԹՅՈՒՆՆԵՐԸ

1.

Պլանավորողների համար ապրանքների գները ֆիքսված են: Այսպիսով. փողի առաջարկիաճը չի կարող օգտագործվել գների բարձրացման նպատակով: Երկու հիմնական կողմնակի ազդեցություններ են հնարավոր (քանի որ զները հավասարակշռվածից ցածը են), ն ղրամականպահոատները կմեծանան, քանի ռր շատ քիչ ապրանքկա գնելու:

2.

Կապիտալիզմի դեպքում, զանգվածային արտադրությունը ն շուկայի զարգացումը տանում է հարստության: Բայց դու չես կարող ունենալ լայնամաշտւսբ արտադրություն առանց ապրանքների գնավորման, որը պետք է մատչելի լինի զանգվածային սպառողական շուկաի համար: Այսպիսով, շուկայական համակարգըպարգ նատրում է այն արտադրողներին. որոնք գլխի են ընկնում. թե ինչպես արտադրել արտադրանքը, որը մատչելի կլինի ավելի շատ սպառողների, ն ոչ թե միայն հարուստների

համար: Հենրի Ֆորդի ն Հենրի Ռոյսի փորձը հւսստատում է այս ծախսով փաստը: Ֆորդը միլիարղատե,՝ է դարձել լած ավտոմեքենաները ներկայացնելով զանզվածային սպառողներին:

ԲՈՎԱՆԴԱԿՈՒԹՅՈՒՆ

նմա Արան Դ

Թեմւս

Մ

Ան

ւթանառակնե....

ությա

առո

եե.

Թեմւս Թեմա Թեմա

Թեմա Թեմա Թեմա

Լա

Աա

ւ

աու: Դ

աադասաաաաաաայա

եւեւ

Թնմւս

Հասսըակության տետեսական զարգացման հիմնական օրինաջւափությունները 4. Ընտրության կռորդինացումը տնտեսվարման տւասրբեր համակարգերում 5. Շուկայական տնտեսության ընդհանուր բնութազիրը 6. Մրցակցություն ն մենաշնորմ 7. Աշխատանքի շուկա ն աշխատավարձ 8. Կւսպիտալի շուկա ն տոկո 9. Հողւսյին ռեսուրսների շուկան ն հողային ռենտան 10. Շուկայական մեխանիզմի առավելություններն ու 3.

աաա

ւեւ

եեւ.

աւան

ելա

Լայանան

աաա

թերություններըըեա

Թեմա

11.

Թեմա

12.

Թեմա

13.

Թեմա

14.

Թեմա

15.

Թեմա

16.

Թեմա

17.

Թեմա

18.

Թեմա

19.

աաա

Ձ.............

աաաապականանա

ասաաաաակաաաաա

եա

եււ

ււ

աաա

Թեմա

20.

Թեմա

1-ի հարցերի պատասխանները 2-ի հարցերի պատասխանները 3-ի հարցերի պատասխանները 4-ի հարցերի պատասխանները 5-ի հարցերի պատասխանները 6-ի հարցերի պատասխանները 7-ի հարցերի պատասխանները 8-ի հարցերի պատասխանները 9-ի հարցերի պատասխաննեըը

Թեմա Թեմա Թեմա Թեմա Թեմա

Թեմա Թեմա Թեմա

ե.

աաւաաաաապ

ւււ

աաա

եւեւ

ւնա

աաա93

եւեւ

աաա

ա

ոնա

աաա

աաա

աաա

աաա

աաա112

եա

հարցերի 17-ի

ւ...

աաա

աաա

15-ի Թեմա հարցերի պատասխանները 14-ի հարցերի Ժեմա պատասխանները 15-ի աաաակաակակաանամապաա աաա,125 Թեմա պատասխանները հարցերի պատասխանները Ռեմա16-ի հարցերի 17-ի հարցերի պատասխանները լթնմա հարցերի պատասխանները կապան

աաա

ՀԳՌՌՒՀՈԹԹՈՒ

թթ

աաաանն

Թու

Աթ

ե

եե

ե

ոթթթթաթ

աւաւատաաատաա,

ու...

ամաաաաաա

Թեմա18-ի Թեմա19-ի հարցերի ւպափտասխանեեքը ե

եե

ե

աաաառախաս

ե...

Թնմա

ակաջաա

Հարցեր վերլուծության համաբ "Վերլուծությանհարցերի պատփասխանեերը .

արարը նանա

ականը

20-ի հարցերի պատասխանները

ւււ.

|

եւն

եա.

ւնա

ւււ»

Թեմա

աա

Հիմնական մակրոտնտեսական ցուցանիշները ն ազգային հաշիվների համակարգը Պետության դերը շուկայական տետեսության մեֆ Մակրոտնտեսական հավասարակշռություն. բազային մոդելներ Մակրոտետեսականանկայունություն. շուկայական էկոնոմիկայի զարգացման պարբերականությունը ն Դրամավարկային համալրարգը դրամավարկային քաղաքականությունըն Արժեթղթերի ՉՈւկԼ աաաաայ 69 Պետության սոցիալական քաղաքականությունը ..76 ն Ինֆլյացիոն հակաինֆլյացիոն քաղաքականությունը Հարկաբյուջետային համակարգ ն հարկաբյուջետային քաղաքականություն ՏետեւսականԱճեմյան ւււ

10-ի հարցերի պատասխանները 11-ի հարցերի պատասխանները... պատասխանները... եմա

Թեմա

նեա

ւ...

ամանաթ

Լեա,

Ստոոագրվածէ տպագրության03.10.05թ. Թղթի չափսը 60284 ՛/լչ մամուլ 12,6, հրատ. մամ. 10,1 Պատվեր 271 Տպաքանակ 300

տպ, Տ

տպարանՏերյան 74 ՎՊԱՀ-ի