Ready-made Materials

Աշխատությունը նվիրված է Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Հայաստանի Առաջին Հանրապետության միջազգային կարգավիճակի, անվտանգության և պետականության պահպանման հիմնախնդիրներին, մասնավորապես՝ Հայաստանի նկատմամբ ամերիկյան մանդատ հաստատելու քաղաքական նախաձեռնությանը։ Քննարկվում են 1918–1920 թվականների միջազգային հարաբերությունները, հայկական հարցի քննարկումները Փարիզի խաղաղության վեհաժողովում և Հայաստանի ապագայի վերաբերյալ դաշնակից պետությունների դիրքորոշումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ԱՄՆ նախագահ Վուդրո Վիլսոնի քաղաքականությանը, Հայաստանի նկատմամբ ամերիկյան հովանավորության գաղափարին և դրա հնարավոր քաղաքական, տնտեսական ու վարչական հետևանքներին։ Ուսումնասիրվում են Ազգերի լիգայի մանդատային համակարգի սկզբունքները, Հայաստանի անվտանգության ապահովման միջազգային երաշխիքների անհրաժեշտությունը և տարածաշրջանում մեծ տերությունների շահերի բախումը։ Անդրադարձ է կատարվում 1920 թվականի հունիսին ԱՄՆ Սենատի կողմից Հայաստանի մանդատը ստանձնելու առաջարկի մերժմանը, դրա ներքաղաքական պատճառներին և հայկական պետականության միջազգային աջակցության հնարավորությունների սահմանափակմանը։ Կարևորվում են Սևրի պայմանագրի ստորագրման պատմական հանգամանքները, Հայաստանի սահմանների վերաբերյալ Վիլսոնի իրավարար վճիռը և այդ նախաձեռնությունների գործնական իրականացման խոչընդոտները։ Դիտարկվում են նաև Հայաստանի Առաջին Հանրապետության արտաքին քաղաքական մարտահրավերները, թուրք-հայկական պատերազմը, տարածաշրջանային ուժերի հարաբերակցությունը և 1920 թվականի վերջին Հայաստանի խորհրդայնացման պատմական նախադրյալները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու հայկական հարցի միջազգային դիվանագիտական զարգացումները և հասկանալու, թե ինչ ազդեցություն ունեցավ ամերիկյան մանդատի չիրագործումը Հայաստանի քաղաքական ճակատագրի վրա։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, միջազգայնագետների, քաղաքագետների, դիվանագիտության պատմության հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է հայ նշանավոր բանաստեղծ Դանիել Վարուժանի ստեղծագործական աշխարհում միֆի և սիմվոլի գեղարվեստական դրսևորումների, դրանց գաղափարական բովանդակության և բանաստեղծական համակարգում ունեցած նշանակության ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են բանաստեղծի աշխարհայացքի ձևավորման մշակութային ու գրական նախադրյալները, դիցաբանական մտածողության ազդեցությունը նրա ստեղծագործությունների վրա և խորհրդանշական պատկերների միջոցով արտահայտվող ազգային, պատմական ու համամարդկային գաղափարները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հեթանոսական դիցաբանության, բնության պաշտամունքի, հողի, արևի, կրակի, արյան և պտղաբերության խորհրդանիշների գեղարվեստական մեկնաբանություններին։ Ուսումնասիրվում են դիցաբանական կերպարների և մոտիվների վերաիմաստավորման առանձնահատկությունները, դրանց փոխկապակցվածությունը ազգային ինքնության, պատմական հիշողության, մարդկային գոյության և ստեղծագործական ուժի գաղափարների հետ։ Անդրադարձ է կատարվում «Հեթանոս երգեր», «Հացին երգը» և բանաստեղծական այլ շարքերում առասպելական պատկերների, ծիսական տարրերի ու խորհրդանշական կառուցվածքների դրսևորումներին։ Կարևորվում են բանաստեղծի պատկերային մտածողությունը, փոխաբերությունների համակարգը, գունային և ձայնային խորհրդանիշները, ինչպես նաև դրանց դերը ստեղծագործությունների հուզական և գեղագիտական ազդեցության ձևավորման գործում։ Դիտարկվում են հայկական և համաշխարհային դիցաբանական ավանդույթների, եվրոպական սիմվոլիզմի ու գրական այլ ուղղությունների հետ հնարավոր առնչությունները։ Աշխատությունը նպաստում է Վարուժանի պոեզիայի գաղափարագեղարվեստական առանձնահատկությունների, նրա ստեղծագործական ինքնատիպության և հայ նոր գրականության զարգացման մեջ ունեցած նշանակության առավել խորքային ըմբռնմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել գրականագետների, հայ գրականության պատմության մասնագետների, դիցաբանության և սիմվոլիզմի հետազոտողների, բանասերների, մանկավարժների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է Իրանի Իսլամական Հանրապետության առողջապահության համակարգի ձևավորման, զարգացման և կատարելագործման գործընթացներում պետական քաղաքականության դերի ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են առողջապահության ոլորտում պետական կառավարման հիմնական սկզբունքները, առողջապահական քաղաքականության ձևավորման մեխանիզմները և բնակչության առողջության պահպանմանն ուղղված պետական ծրագրերի նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում առողջապահական համակարգի կազմակերպական կառուցվածքին, պետական և մասնավոր հատվածների փոխհարաբերություններին, բժշկական ծառայությունների ֆինանսավորման աղբյուրներին և առողջապահական ռեսուրսների բաշխման առանձնահատկություններին։ Ուսումնասիրվում են առողջապահական բարեփոխումների իրականացման նախադրյալները, դրանց սոցիալ-տնտեսական ազդեցությունները, բժշկական օգնության մատչելիության և որակի ապահովման հիմնախնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում առողջության ապահովագրության համակարգին, առաջնային բուժօգնության զարգացմանը, հիվանդությունների կանխարգելման պետական միջոցառումներին և բնակչության տարբեր սոցիալական խմբերի առողջապահական կարիքների բավարարմանը։ Կարևորվում են քաղաքային և գյուղական բնակավայրերի միջև բժշկական ծառայությունների հասանելիության տարբերությունները, առողջապահական ենթակառուցվածքների զարգացումը, մասնագիտական կադրերի պատրաստումը և ժամանակակից բժշկական տեխնոլոգիաների ներդրումը։ Դիտարկվում են նաև ժողովրդագրական փոփոխությունների, տնտեսական սահմանափակումների, միջազգային համագործակցության և հանրային առողջապահական մարտահրավերների ազդեցությունները պետական քաղաքականության առաջնահերթությունների վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել առողջապահական ծրագրերի արդյունավետության գնահատման չափանիշները, պետական կարգավորման գործիքները և համակարգի կայուն զարգացման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի առողջապահական քաղաքականության, հանրային կառավարման և սոցիալական զարգացման փոխկապակցվածության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել առողջապահության կազմակերպիչների, հանրային առողջապահության մասնագետների, քաղաքագետների, պետական կառավարման ոլորտի հետազոտողների, իրանագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի հայ նոր գրականության մեջ ժողովրդական հեքիաթների գրական մշակման առանձնահատկությունների, գեղարվեստական սկզբունքների և մշակութային նշանակության ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են հայ ժողովրդական բանահյուսության և գրավոր գրականության փոխհարաբերությունները, բանավոր ավանդույթից գրական ստեղծագործություն անցման գործընթացները և հեքիաթային նյութի վերաիմաստավորման հիմնական ուղղությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժողովրդական հեքիաթների սյուժեների, կերպարների, խորհրդանիշների և պատկերավորման միջոցների պահպանման ու փոփոխման օրինաչափություններին։ Ուսումնասիրվում են գրողների անհատական ստեղծագործական մոտեցումները, հեղինակային միջամտության ձևերը, լեզվաոճական վերամշակումները և ժողովրդական պատմությունների գաղափարական ու գեղագիտական նոր մեկնաբանությունները։ Անդրադարձ է կատարվում Հովհաննես Թումանյանի, Ղազարոս Աղայանի և ժամանակաշրջանի այլ հեղինակների ստեղծագործություններում հեքիաթային ավանդույթների դրսևորումներին, ժողովրդական խոսքի գեղարվեստական օգտագործմանը և ազգային մտածողության արտահայտման միջոցներին։ Կարևորվում են հեքիաթների բարոյախրատական, դաստիարակչական և հասարակական գործառույթները, ինչպես նաև դրանցում արտացոլված արդարության, բարության, իմաստության և մարդկային հարաբերությունների վերաբերյալ պատկերացումները։ Դիտարկվում են ժողովրդական սկզբնաղբյուրների և գրական տարբերակների համեմատական վերլուծության հնարավորությունները, հեքիաթների ժանրային փոխակերպումները և դրանց ազդեցությունը հայ մանկական ու ընդհանուր գեղարվեստական գրականության զարգացման վրա։ Հետազոտության թեման կարևոր նշանակություն ունի հայ գրականության պատմության, բանահյուսության և գրական փոխառնչությունների ուսումնասիրության համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գրականագետների, բանագետների, հայ գրականության պատմության մասնագետների, մանկավարժների, հետազոտողների և բանասիրական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է հայերենի բարբառներում ժամանակ արտահայտող բառերի ուսումնասիրությանը, դրանց իմաստային, կառուցվածքային և գործառական առանձնահատկությունների բացահայտմանը։ Քննարկվում են ժամանակի լեզվական արտահայտման միջոցները, ժամանակային հարաբերությունների ընկալման և անվանման յուրահատկությունները, ինչպես նաև բարբառային բառապաշարում ժամանականիշ միավորների ձևավորման ու զարգացման օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում օրվա տարբեր հատվածները, տարվա եղանակները, ժամանակային հաջորդականությունը, տևողությունը, հաճախականությունը և ժամանակի այլ բնութագրեր արտահայտող բառերին ու արտահայտություններին։ Ուսումնասիրվում են հայերենի տարբեր բարբառներում հանդիպող ժամանականիշ բառերի բառիմաստային խմբերը, դրանց հնչյունական և բառակազմական տարբերակները, տարածքային գործածությունը և գրական հայերենի համապատասխան միավորների հետ ունեցած առնչությունները։ Անդրադարձ է կատարվում ժամանակ արտահայտող բառերի պատմական զարգացմանը, հնագույն լեզվական շերտերի պահպանմանը, իմաստափոխության երևույթներին և բարբառների փոխազդեցության հետևանքով առաջացած տարբերություններին։ Կարևորվում են ժողովրդական խոսքի, բանահյուսական նյութերի, բարբառագիտական բառարանների և կենդանի խոսքի տվյալների նշանակությունը լեզվական միավորների համեմատական ուսումնասիրության համար։ Դիտարկվում են նաև ժամանակի ընկալման ժողովրդական պատկերացումները, ավանդական կենցաղի, գյուղատնտեսական աշխատանքների և օրացուցային սովորույթների ազդեցությունը համապատասխան բառապաշարի ձևավորման վրա։ Հետազոտության թեման կարևոր նշանակություն ունի հայերենի բարբառային բառապաշարի համակարգման, լեզվի պատմական զարգացման ուսումնասիրության և բարբառային լեզվամշակութային ժառանգության պահպանման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, բարբառագետների, բառագետների, հայոց լեզվի պատմության մասնագետների, բանագետների, հետազոտողների և բանասիրական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության մայրաքաղաք Երևանում բնակչությանը տրամադրվող ամբուլատոր ստոմատոլոգիական օգնության կազմակերպման, մատչելիության, որակի և արդյունավետության ուսումնասիրությանը ժամանակակից առողջապահական պայմաններում։ Քննարկվում են ստոմատոլոգիական ծառայությունների կազմակերպման հիմնական սկզբունքները, առաջնային բուժօգնության համակարգում դրանց զբաղեցրած տեղը և բնակչության բերանի խոռոչի առողջության պահպանման հիմնախնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր տարիքային և սոցիալական խմբերի ստոմատոլոգիական օգնության պահանջարկին, բուժհաստատությունների տարածքային բաշխվածությանը, մասնագիտական կադրերով ապահովվածությանը և ծառայությունների հասանելիության վրա ազդող սոցիալ-տնտեսական գործոններին։ Ուսումնասիրվում են ամբուլատոր ստոմատոլոգիական հաստատությունների գործունեության կազմակերպական առանձնահատկությունները, բուժկանխարգելիչ աշխատանքների արդյունավետությունը և բուժօգնության որակի գնահատման հնարավոր չափանիշները։ Անդրադարձ է կատարվում ստոմատոլոգիական հիվանդությունների տարածվածության, բնակչության դիմելիության, կանխարգելիչ զննումների և ժամանակին բուժօգնություն ստանալու կարևորությանը։ Կարևորվում են առողջապահական ծառայությունների ֆինանսավորման, վճարովի և հանրային ծրագրերի շրջանակում տրամադրվող օգնության հարաբերակցության, ինչպես նաև բնակչության տարբեր խմբերի համար ստոմատոլոգիական ծառայությունների մատչելիության հարցերը։ Դիտարկվում են նաև բուժհաստատությունների նյութատեխնիկական հագեցվածության, ժամանակակից ախտորոշիչ և բուժական տեխնոլոգիաների կիրառման, բուժանձնակազմի մասնագիտական պատրաստվածության և պացիենտների բավարարվածության գնահատման ուղղությունները։ Հետազոտության թեման նշանակություն ունի Երևանում ստոմատոլոգիական օգնության կազմակերպման կատարելագործման, կանխարգելիչ ծրագրերի զարգացման և բնակչության բերանի խոռոչի առողջության բարելավման տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ստոմատոլոգների, հանրային առողջապահության մասնագետների, առողջապահության կազմակերպիչների, բժշկական հաստատությունների ղեկավարների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է տավարի և խոզերի պաստերելյոզի կանխարգելման նպատակով երկարժեք պատվաստանյութի մշակման, դրա իմունաբանական առանձնահատկությունների և պաշտպանական արդյունավետության գնահատման հիմնախնդիրներին։ Քննարկվում են պաստերելյոզի հարուցիչների կենսաբանական հատկությունները, հիվանդության տարածման օրինաչափությունները, կենդանիների օրգանիզմում վարակային գործընթացի զարգացման առանձնահատկությունները և անասնաբուծությանը պատճառվող տնտեսական վնասները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հիվանդության նկատմամբ իմունային պատասխանի ձևավորմանը, հակածնային բաղադրիչների նշանակությանը և պատվաստանյութի իմունածնության վրա ազդող գործոններին։ Ուսումնասիրվում են երկարժեք պատվաստանյութերի ստեղծման գիտական սկզբունքները, տարբեր հակածնային բաղադրիչների համատեղելիության հարցերը և դրանց միջոցով պաշտպանական իմունիտետի ձևավորման հնարավորությունները։ Անդրադարձ է կատարվում պատվաստանյութի որակի, անվտանգության, կայունության և իմունաբանական ակտիվության գնահատման ընդհանուր մոտեցումներին։ Կարևորվում են պատվաստված կենդանիների իմունային պատասխանի ուսումնասիրությունը, հակամարմինների առաջացման առանձնահատկությունները և ձեռք բերված իմունիտետի տևողության ու արդյունավետության գնահատումը։ Դիտարկվում են նաև հիվանդության կանխարգելման համալիր միջոցառումները, անասնաբուժական վերահսկողության նշանակությունը և պատվաստումների դերը կենդանիների առողջության պահպանման գործում։ Հետազոտության թեման կարևոր նշանակություն ունի անասնաբուժական իմունաբանության, վարակիչ հիվանդությունների կանխարգելման և անասնաբուծական տնտեսությունների կենսաբանական անվտանգության ապահովման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել անասնաբույժների, մանրէաբանների, իմունաբանների, անասնաբուժական դեղամիջոցների հետազոտողների, անասնաբուծության մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է ինդուկցված ֆիզիկական գործընթացներում դիտարկվող կոհերենտ երևույթների տեսական ուսումնասիրությանը և դրանց առաջացման հիմնական օրինաչափությունների բացահայտմանը։ Քննարկվում են կոհերենտության ֆիզիկական բնույթը, ալիքային գործընթացների փուլային համաձայնեցվածությունը և արտաքին ազդեցությունների պայմաններում նյութի ու ճառագայթման փոխազդեցության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինդուկցված անցումներին, էներգետիկ մակարդակների միջև փոխազդեցություններին, քվանտային վիճակների փոխկապակցվածությանը և համակարգերի կոլեկտիվ վարքագծի ձևավորման պայմաններին։ Ուսումնասիրվում են արտաքին էլեկտրամագնիսական դաշտերի ազդեցությամբ առաջացող կոհերենտ էֆեկտները, դրանց կախվածությունը դաշտի ինտենսիվությունից, հաճախականությունից և փոխազդող մասնիկների ֆիզիկական բնութագրերից։ Անդրադարձ է կատարվում քվանտային մեխանիկայի, ալիքային օպտիկայի և ոչ գծային փոխազդեցությունների տեսական մոտեցումներին, որոնք հնարավորություն են տալիս նկարագրելու ինդուկցված գործընթացների դինամիկան։ Կարևորվում են փուլային հարաբերակցությունների պահպանման, ինտերֆերենցիոն երևույթների, ռեզոնանսային փոխազդեցությունների և կոհերենտության խախտման մեխանիզմների ուսումնասիրությունը։ Դիտարկվում են նաև կոհերենտ երևույթների հնարավոր դրսևորումները լազերային ֆիզիկայում, քվանտային օպտիկայում և նյութի ու ճառագայթման փոխազդեցության տարբեր համակարգերում։ Հետազոտության շրջանակում կարևոր նշանակություն ունեն մաթեմատիկական մոդելավորումը, քվանտային վիճակների ժամանակային էվոլյուցիայի վերլուծությունը և համապատասխան ֆիզիկական պարամետրերի գնահատումը։ Թեման կարող է նպաստել կոհերենտ փոխազդեցությունների վերաբերյալ տեսական պատկերացումների խորացմանը և դրանց կիրառական հնարավորությունների բացահայտմանը։ Աշխատությունը նախատեսված է տեսական ֆիզիկոսների, օպտիկայի և քվանտային մեխանիկայի մասնագետների, հետազոտողների, ասպիրանտների և ֆիզիկայի համապատասխան ուղղություններով սովորող ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է լայնաշերտ բազմակապուղային կապի համակարգերում փոխանցման ընթացքում աղավաղված ազդանշանների վերականգնման մեթոդների մշակման և կատարելագործման հիմնախնդիրներին։ Քննարկվում են ժամանակակից հեռահաղորդակցական համակարգերում ազդանշանների փոխանցման առանձնահատկությունները, կապուղիների թողունակության, աղմուկների, միջամտությունների և փոխանցման միջավայրի փոփոխական բնութագրերի ազդեցությունը տեղեկատվության ընդունման որակի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ազդանշանների աղավաղման հիմնական պատճառներին, բազմակապուղային համակարգերում առաջացող փոխադարձ խանգարումներին, հաճախականային և ժամանակային բնութագրերի փոփոխություններին, ինչպես նաև փոխանցված տեղեկատվության ճշգրիտ վերականգնման հնարավորություններին։ Ուսումնասիրվում են թվային ազդանշանների մշակման, զտման, հավասարեցման և խանգարումների փոխհատուցման մաթեմատիկական ու ալգորիթմական մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում ադապտիվ զտիչների, օպտիմալ գնահատման, վիճակագրական վերլուծության և ազդանշանների վերականգնման իտերացիոն մեթոդների կիրառման հնարավորություններին։ Կարևորվում են կապուղիների բնութագրերի գնահատումը, աղմուկի պայմաններում օգտակար ազդանշանի առանձնացումը, վերականգնման սխալների նվազեցումը և համակարգերի աշխատանքի կայունության ապահովումը։ Դիտարկվում են նաև մշակվող ալգորիթմների հաշվողական բարդության, իրական ժամանակում կիրառման և տարբեր հաղորդակցական միջավայրերին հարմարվելու խնդիրները։ Հետազոտության շրջանակում նշանակալի տեղ կարող են զբաղեցնել մաթեմատիկական մոդելավորումը, համակարգչային փորձարկումները և վերականգնման մեթոդների արդյունավետության համեմատական գնահատումը։ Թեման արդիական է անլար հաղորդակցության, լայնաշերտ տվյալների փոխանցման, բազմակապուղային հեռահաղորդակցական ցանցերի և թվային կապի տեխնոլոգիաների զարգացման տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ռադիոտեխնիկայի, հեռահաղորդակցության, ազդանշանների թվային մշակման և տեղեկատվական համակարգերի մասնագետների, հետազոտողների ու համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ազգային շահի գաղափարի տեսական, քաղաքական և գործնական նշանակության ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև ժամանակակից պայմաններում դրա վերաիմաստավորման և արդիականացման հիմնախնդիրներին։ Քննարկվում են ազգային շահի ձևավորման պատմական նախադրյալները, դրա բովանդակության փոփոխությունները և փոխկապակցվածությունը պետական ինքնիշխանության, ազգային անվտանգության, հասարակական համերաշխության ու կայուն զարգացման հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ազգային և պետական շահերի հարաբերակցությանը, դրանց սահմանման չափանիշներին, քաղաքական որոշումների կայացման գործընթացում ունեցած դերին և ռազմավարական առաջնահերթությունների ձևավորման մեխանիզմներին։ Ուսումնասիրվում են Հայաստանի աշխարհաքաղաքական դիրքի, տարածաշրջանային անվտանգության միջավայրի, արտաքին քաղաքական հարաբերությունների և միջազգային գործընթացների ազդեցությունները ազգային շահերի ընկալման ու պաշտպանության վրա։ Անդրադարձ է կատարվում պետական կառավարման արդյունավետությանը, ժողովրդավարական ինստիտուտների զարգացմանը, տնտեսական անկախության ամրապնդմանը և հասարակության տարբեր խմբերի շահերի համադրման անհրաժեշտությանը։ Կարևորվում են ազգային ինքնության, պատմական հիշողության, մշակութային ժառանգության և հանրային արժեքների նշանակությունը ազգային առաջնահերթությունների ձևավորման գործընթացում։ Դիտարկվում են նաև գլոբալացման, տեղեկատվական անվտանգության, ժողովրդագրական փոփոխությունների և տեխնոլոգիական զարգացման պայմաններում առաջացող նոր մարտահրավերները։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ ազգային շահերի պաշտպանության ռազմավարական մոտեցումների կատարելագործմանը, երկարաժամկետ պետական քաղաքականության մշակմանը և ներքին ու արտաքին քաղաքական նպատակների փոխհամաձայնեցմանը։ Հետազոտության թեման կարևոր է Հայաստանի Հանրապետության ազգային անվտանգության, պետականության ամրապնդման և միջազգային հարաբերություններում արդյունավետ դիրքավորման տեսանկյունից։ Այն կարող է օգտակար լինել քաղաքագետների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, պետական կառավարման ոլորտի հետազոտողների, վերլուծաբանների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է էվոլյուցիոն գործընթացների մաթեմատիկական մոդելների ուսումնասիրությանը և դրանց լուծման համար վիճակագրական ֆիզիկայի մեթոդների կիրառմանը։ Քննարկվում են բարդ համակարգերի զարգացման օրինաչափությունները, բազմաթիվ փոխազդող տարրերից կազմված համակարգերի կոլեկտիվ վարքագիծը և ժամանակի ընթացքում դրանց վիճակների փոփոխության մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հավանականային մոդելներին, պատահական գործընթացներին, ոչ հավասարակշռային դինամիկային և համակարգերի մակրոսկոպիկ հատկությունների ձևավորմանը միկրոսկոպիկ փոխազդեցությունների արդյունքում։ Ուսումնասիրվում են էվոլյուցիոն մոդելների նկարագրման մաթեմատիկական մոտեցումները, դրանց հիմնական պարամետրերը, կայունության պայմանները և տարբեր սկզբնական վիճակներից համակարգերի զարգացման հնարավոր սցենարները։ Անդրադարձ է կատարվում վիճակագրական բաշխումների, միջին դաշտի մոտարկման, Մոնտե Կառլոյի մեթոդների և թվային մոդելավորման կիրառման հնարավորություններին։ Կարևորվում են պատահական տատանումների, փոխազդեցությունների ուժգնության, մրցակցության և համագործակցության ազդեցությունները համակարգերի էվոլյուցիոն վարքագծի վրա։ Դիտարկվում են նաև փուլային անցումների, ինքնակազմակերպման, կրիտիկական երևույթների և հավասարակշռությունից հեռու համակարգերի զարգացման հետ կապված տեսական հիմնախնդիրները։ Նման մոտեցումները կարող են կիրառվել կենսաբանական պոպուլյացիաների փոփոխությունների, էվոլյուցիոն խաղերի, սոցիալական փոխազդեցությունների և այլ բարդ դինամիկական համակարգերի հետազոտության մեջ։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է վիճակագրական ֆիզիկայի և էվոլյուցիոն մոդելավորման միջառարկայական կապերի բացահայտմամբ, ինչպես նաև բարդ գործընթացների քանակական նկարագրության մեթոդների զարգացմամբ։ Այն կարող է օգտակար լինել տեսական ֆիզիկոսների, կիրառական մաթեմատիկոսների, համակարգչային մոդելավորման մասնագետների, բարդ համակարգերի հետազոտողների, ասպիրանտների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է միջազգային ներդրումային վեճերի կարգավորման ժամանակակից հիմնախնդիրների, իրավական մեխանիզմների և դրանց կատարելագործման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են օտարերկրյա ներդրումների պաշտպանության միջազգային իրավական հիմքերը, ներդրողների և ընդունող պետությունների միջև առաջացող վեճերի բնույթը, ինչպես նաև դրանց լուծման իրավական ու ինստիտուցիոնալ առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միջազգային ներդրումային համաձայնագրերի դրույթներին, ներդրողների իրավունքների պաշտպանության երաշխիքներին և պետությունների կարգավորիչ լիազորությունների ու միջազգային պարտավորությունների փոխհարաբերությանը։ Ուսումնասիրվում են ներդրումային արբիտրաժի հիմնական սկզբունքները, վեճերի քննության ընթացակարգերը, իրավասության որոշման չափանիշները և արբիտրաժային վճիռների ճանաչման ու կատարման հետ կապված խնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում Ներդրումային վեճերի կարգավորման միջազգային կենտրոնի (ICSID), ՄԱԿ-ի միջազգային առևտրային իրավունքի հանձնաժողովի (UNCITRAL) և միջազգային արբիտրաժային այլ մեխանիզմների դերին։ Կարևորվում են արբիտրաժային գործընթացների թափանցիկության, անկախության, անաչառության, ծախսատարության և տևողության հետ կապված մարտահրավերները։ Դիտարկվում են նաև ներդրումների արդար և հավասար վերաբերմունքի, անուղղակի օտարման, փոխհատուցման և պետության հանրային շահերի պաշտպանության վերաբերյալ իրավական մոտեցումները։ Աշխատությունն անդրադառնում է ներդրումային վեճերի կարգավորման համակարգի բարեփոխումների, միջնորդության և այլընտրանքային մեխանիզմների կիրառման, ինչպես նաև միջազգային դատական և արբիտրաժային պրակտիկայի զարգացման միտումներին։ Հետազոտության թեման կարևոր նշանակություն ունի միջազգային տնտեսական հարաբերությունների կայունության, ներդրումային միջավայրի կանխատեսելիության և իրավական անվտանգության ապահովման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, միջազգային իրավունքի մասնագետների, արբիտրների, ներդրումային քաղաքականության հետազոտողների, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների և իրավաբանական մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է β-ալանինի N-տեղակալված ածանցյալների, դրանց լիթիումական աղերի և խոլինային էսթերների սինթեզի, քիմիական առանձնահատկությունների և կենսաբանական ակտիվության ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են ամինաթթուների ածանցյալների ստացման տեսական հիմունքները, օրգանական սինթեզի համապատասխան մեթոդները և ստացվող միացությունների կառուցվածքային փոփոխությունների ազդեցությունը դրանց ֆիզիկաքիմիական ու կենսաբանական հատկությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում β-ալանինի մոլեկուլում ազոտի ատոմի հետ կապված տեղակալիչների բնույթին, դրանց փոփոխման հնարավորություններին և նոր միացությունների ստացման քիմիական օրինաչափություններին։ Ուսումնասիրվում են լիթիումական աղերի և խոլինային էսթերների առաջացման առանձնահատկությունները, դրանց կառուցվածքի հաստատման, մաքրության գնահատման և ֆիզիկաքիմիական բնութագրերի որոշման մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում սինթեզված նյութերի կենսաբանական ակտիվության սպեկտրի հետազոտությանը, հնարավոր դեղաբանական ազդեցությունների բացահայտմանը և կառուցվածք–ակտիվություն փոխկապակցվածությունների վերլուծությանը։ Կարևորվում են տարբեր ֆունկցիոնալ խմբերի ազդեցությունը միացությունների կենսաբանական հատկությունների, լուծելիության, կայունության և կենսաբանական համակարգերի հետ փոխազդեցության վրա։ Դիտարկվում են կենսաբանական ակտիվության համեմատական գնահատման, փորձարարական արդյունքների համակարգման և առավել հեռանկարային քիմիական կառուցվածքների առանձնացման հնարավորությունները։ Հետազոտության թեման նշանակություն ունի կենսաօրգանական քիմիայի, դեղագործական քիմիայի և նոր կենսաակտիվ նյութերի որոնման համար։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել օրգանական քիմիկոսների, կենսաքիմիկոսների, դեղագործական քիմիայի մասնագետների, դեղաբանների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Աշխատությունը նվիրված է քվանտային համակարգերի սառեցման գործընթացների հիմնարար ֆիզիկական սահմանափակումների ուսումնասիրությանը և չափազանց ցածր ջերմաստիճանների հասնելու տեսական հնարավորությունների գնահատմանը։ Քննարկվում են քվանտային մեխանիկայի և թերմոդինամիկայի հիմնական սկզբունքները, որոնք պայմանավորում են միկրոսկոպիկ համակարգերից էներգիայի հեռացման գործընթացները և դրանց արդյունավետության սահմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բացարձակ զրոյական ջերմաստիճանին մոտենալու հիմնախնդրին, թերմոդինամիկայի երրորդ օրենքի նշանակությանը և քվանտային երևույթների ազդեցությանը սառեցման մեխանիզմների վրա։ Ուսումնասիրվում են քվանտային վիճակների բնակեցվածության փոփոխությունները, էներգետիկ մակարդակների միջև անցումները, ջերմային տատանումները և համակարգի ու շրջակա միջավայրի փոխազդեցության առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում սառեցման արագության, էներգետիկ ծախսերի, գործընթացի տևողության և հասանելի նվազագույն ջերմաստիճանի միջև հնարավոր փոխկապակցվածություններին։ Կարևորվում են քվանտային չափումների, դեկոհերենտության, ջերմային աղմուկի և արտաքին կառավարման ազդեցությունները սառեցման արդյունավետության վրա։ Դիտարկվում են նաև լազերային սառեցման, քվանտային օպտիկայի, իոնային թակարդների և նանոմասշտաբային համակարգերի ջերմաստիճանային կառավարման տեսական հիմնախնդիրները։ Հետազոտության շրջանակում կարևոր նշանակություն ունեն մաթեմատիկական մոդելավորումը, քվանտային թերմոդինամիկայի մեթոդները և սառեցման գործընթացների սկզբունքային սահմանների վերլուծությունը։ Թեման արդիական է քվանտային տեխնոլոգիաների, գերճշգրիտ չափումների, քվանտային հաշվարկների և ցածրջերմաստիճանային ֆիզիկայի զարգացման տեսանկյունից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տեսական ֆիզիկոսների, քվանտային մեխանիկայի մասնագետների, հետազոտողների, ասպիրանտների և ֆիզիկայի համապատասխան ուղղություններով սովորող ուսանողների համար։