Աշխատանքի պաշտպանության սոցիալ-տնտեսական հարցերը

Հոգեբանություն

«Փոխիր կյանքդ» գիրքը մխիթարական և ինքնազարգացման ուղեցույց է, որն օգնում է ընթերցողին հասկանալ, թե ինչպես կարող է մարդը կատարել իրական փոփոխություններ իր կյանքում՝ ինչպես ներքին, այնպես էլ արտաքին մակարդակով։ Հրաչյա Մանուկյանը ներկայացնում է մի շարք գործնական խորհուրդներ, որոնք կոչված են օգնելու մարդկանց ավելի ինքնավստահ և նպատակասլաց կյանք վարելու համար։ Գիրքը ոչ միայն տրամադրում է գաղափարներ, թե ինչպես հաղթահարել դժվարությունները, այլև ուսումնասիրում է մտածելակերպի և հուզական ինտելեկտի զարգացման կարևորությունը՝ որպես կյանքում հաջողության հասնելու հիմք։ Նա վստահեցնում է, որ ցանկացած փոփոխություն սկսվում է անձնական ծրագրից և որ յուրաքանչյուր մարդ պետք է պատասխանատվություն վերցնի իր կյանքի համար։ «Փոխիր կյանքդ»-ը տալիս է հստակ ուղղություններ, թե ինչպես գտնել ավելի հուզական ներդաշնակություն, ինչպես ազատվել անցյալից բեռներից և ոտք դրել դեպի ավելի հաջողակ ու խաղաղ ապագա։ Գիրքը գրավիչ է այն մարդկանց համար, ովքեր փնտրում են մոտիվացիա և պատրաստ են ներդնել ջանքեր իրենց կյանքում փոփոխություններ մտցնելու համար։ Հրատարակիչ - Հեղինակային հրատարակչություն Հրատ. տարեթիվ - 2012 ISBN - 978-9939-0-0388-7

Բնապահպանություն

Հեղինակն է Ավետիսյան Ս., գիտական-վերլուծական բնույթի ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է բնական պաշարների արդյունավետ և նորարարական օգտագործման միջազգային փորձի համեմատական վերլուծությանը և դրա կիրառման հնարավորություններին Հայաստանի պայմաններում։ Գիրքը ներկայացնում է ժամանակակից մոտեցումները բնական ռեսուրսների կառավարման ոլորտում՝ ներառյալ էներգետիկ, ջրային, հողային և անտառային պաշարների խնայողական օգտագործման տեխնոլոգիաները, վերականգնվող էներգիայի զարգացումը և էկոլոգիապես մաքուր արտադրական համակարգերը։ Հեղինակը մանրամասն ուսումնասիրում է զարգացած և զարգացող երկրների փորձը՝ ընդգծելով ռեսուրսների կառավարման արդյունավետ մոդելները, թվային տեխնոլոգիաների կիրառությունը և կայուն զարգացման ռազմավարությունները։ Աշխատությունում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի բնական և տնտեսական առանձնահատկություններին՝ գնահատելով նորամուծական լուծումների տեղայնացման հնարավորությունները և դրանց ներդրման խոչընդոտներն ու հեռանկարները։ Գիրքը նաև ընդգծում է պետական քաղաքականության, միջազգային համագործակցության և գիտատեխնիկական առաջընթացի դերը բնական պաշարների կայուն կառավարման գործում։ Այն նախատեսված է էկոլոգիայի, տնտեսագիտության, բնապահպանության և ռեսուրսների կառավարման ոլորտների ուսանողների և մասնագետների համար՝ ծառայելով որպես վերլուծական և կիրառական կարևոր աղբյուր։

Lեզվաբանություն

Գիրքը «Աւանդական ուղղագրութիւն», որը հրատարակվել է ՀՀ Գիտությունների ազգային ակադեմիա-ի և Հրաչյա Աճառյանի անվան լեզվի ինստիտուտ-ի կողմից, նվիրված է հայերենի դասական՝ ավանդական ուղղագրական համակարգի ամբողջական ներկայացմանը և ուսումնասիրմանը։ Այն մանրամասն բացատրում է, թե ինչպես են ձևավորվել հայերեն գրության կանոնները պատմականորեն, ինչ սկզբունքների վրա է հիմնված ավանդական ուղղագրությունը և ինչու է այն պահպանվել հատկապես արևմտահայերենում և սփյուռքում։ Գրքում ներկայացվում են տարբեր ուղղագրական երևույթներ՝ ձայնավորների և բաղաձայնների գրությունը, երկհնչյունների կիրառումը, բառերի կազմությունը, ինչպես նաև բազմաթիվ բացառություններ, որոնք կարևոր են ճիշտ գրելու համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն տարբերություններին, որոնք առաջացել են 20-րդ դարում իրականացված ուղղագրական բարեփոխումների արդյունքում, երբ ձևավորվեց նոր՝ պարզեցված ուղղագրությունը։ Այս համատեքստում գիրքը ոչ միայն ներկայացնում է կանոնները, այլ նաև համեմատում է երկու համակարգերը՝ օգնելով ընթերցողին հասկանալ, թե ինչ փոփոխություններ են կատարվել և ինչպես են դրանք ազդել լեզվի գրավոր ձևի վրա։ Բացի տեսական բացատրություններից, գրքում ընդգրկված են բազմաթիվ օրինակներ, բառացանկեր և գործնական նյութեր, որոնք հնարավորություն են տալիս սովորողներին կիրառել ստացած գիտելիքները և ամրապնդել ճիշտ գրությունը։ Այն նաև կարևոր աղբյուր է լեզվաբանների, ուսուցիչների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են հայոց լեզվի պատմությամբ, զարգացմամբ և պահպանությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը նպատակ ունի պահպանել և փոխանցել հայերենի ավանդական գրավոր մշակույթը՝ օգնելով ընթերցողին ավելի խորությամբ հասկանալ լեզվի կառուցվածքն ու ժառանգությունը։

Այլ առարկաներ

Այս գիրքը ուսումնական-գործնական բնույթի աշխատություն է, որը նվիրված է ծրագրավորման Prolog լեզվին և դրա միջոցով խնդիրների լուծման մեթոդներին։ Այն նախատեսված է ինչպես սկսնակների, այնպես էլ ծրագրավորման հիմունքներին արդեն ծանոթ ուսանողների համար։ Գրքում բացատրվում են Prolog լեզվի հիմնական սկզբունքները՝ տրամաբանական ծրագրավորման գաղափարը, փաստերի (facts) և կանոնների (rules) կիրառումը, ինչպես նաև հարցումների (queries) ձևակերպումը։ Ներկայացվում է, թե ինչպես կարելի է խնդիրները ներկայացնել տրամաբանական հարաբերությունների միջոցով։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում խնդիրների լուծման տարբեր մեթոդներին՝ որոնման ալգորիթմներ, ռեկուրսիա, ցուցակների մշակում և պարզ արհեստական բանականության տարրեր։ Բերված են բազմաթիվ օրինակներ և վարժություններ, որոնք օգնում են ամրապնդել գիտելիքները և զարգացնել տրամաբանական մտածողությունը։ Գիրքը օգտակար է ծրագրավորման հիմունքների ուսուցման համար և հատկապես կարևոր է նրանց համար, ովքեր ցանկանում են ուսումնասիրել արհեստական բանականության և տրամաբանական ծրագրավորման հիմքերը։

Գեղարվեստական հայ․

«Ստամբուլի հուշը»՝ Ումիթ Ահմեդի ստեղծագործությունը, որն ունի խորը պատմական, մշակութային և հուզական շերտեր, ներկայացնում է Ստամբուլի անցյալը, նրա համաշխարհային պատմության հետ կապված դրվագները՝ համատեղելով նաև անձնական և ազգային հիշողությունները։ Ահմեդի այս վեպը չի միայն ներկայացնում քաղաքի պատմական էվոլյուցիան, այլ նաև ազգային և մարդկային հարաբերությունների խճճվածությունը, որը հակասություններով և դժվարություններով է անցնում երկար ժամանակահատվածում։ Վեպում նկարագրված է Ստամբուլի, այս մեծ ու բազմազան քաղաքի, մշակութային և քաղաքական անցյալը, որը տեղավորված է մեկ ամբողջական պատմության մեջ։ Դրա գլխավոր թեմաներից մեկը անցյալը՝ քաղաքի պատկանելիությունը տարբեր ազգերին, նրա պատմական արմատները, մշակութային շերտերը, այդ թվում՝ հայերի, հայոց մշակույթի դերն ու ներկայությունը։ Ստամբուլը ոչ միայն կենսունակ քաղաք է, այլև անցյալի մի տեսարան, որտեղ յուրաքանչյուր ոտք, ամեն մի քար իր պատմությունն ունի։ Սա այնպիսի հուշեր են, որոնք ստիպում են նայել ոչ միայն քաղաքի՝ որպես մշակույթի միջավայրի, այլ նաև դրա մարդկային ու ազգային բազմազանության կողմին։ **«Ստամբուլի հուշը»**-ում վեպի գլխավոր հերոսները հաճախ հիշում են անցյալը, որի մեջ խառնվում են վիշտն ու կարոտը։ Հեղինակը խառնուրդ է ստեղծում այն բարդ, բայց անպատմելի կապվածություների՝ մարդկային ու ազգային հիշողությունների մեջ։ Դեպքերի շարանը տրամադրվում է ոչ միայն հայրենասիրական, այլ նաև մշակութային արժեքների տեսանկյունից՝ բարձրացնելով այն հարցերը, որոնք կապված են մարդկանց ազգային ու հոգևոր ինքնության պահպանման հետ՝ ապրելիս լինելով մի քաղաքում, որտեղ մշակութային և ազգային տարբերությունները կարծես ավելի շատ են խառնվում, քան առանձնանում։ Վեպը հեղինակը կառուցում է համալիրվածության մեջ՝ ոչ միայն Ստամբուլի զարմանալի պատմական անցյալի, այլև այնտեղ ապրող մարդկանց կողմից ապրած իրականությունների ու մութ տարրերի շարադրումներով։ **«Ստամբուլի հուշը»**-ն արտացոլում է այն կարևորությունը, որ ունի հիշողությունը՝ որպես հայկական համայնքի պատմության կարևոր մաս։ Այսպիսով՝ վեպը ոչ միայն Ստամբուլի գեղեցկությունն է ներկայացնում, այլ նաև քաղաքը որպես մի միջավայր, որտեղ բոլոր ժողովուրդները և մշակույթները մնացել են հիշողության մեջ՝ բախվելով անցյալի հետ, սակայն չկարողանալով նայել ապագային։ Ահմեդի ստեղծագործությունն ընդգրկում է այն ժամանակաշրջանը, երբ Ստամբուլը պատրաստվում էր փոփոխությունների՝ 20-րդ դարի առաջին կեսին, երբ քաղաքը, ի պատասխան իր հարուստ և բազմաշերտ պատմությանը, սկսեց կորցնել իր անցյալի հնչեղությունն ու թերագնահատված արժեքները։ «Ստամբուլի հուշը» նաև կարող է դիտարկվել որպես միջմշակութային կամ միջազգային գրականություն՝ որն ուսուցանող է, սակայն նաև բողոքող իր ժամանակակից համադրմամբ։ Հրատարակիչ - Անտարես Հրատ. տարեթիվ - 2015 ISBN - 978-9939-51-734-6

Պատմություն

Գրքի սկզբում հեղինակը ներկայացնում է այն պատմական միջավայրը, որտեղ ձևավորվեցին ազատագրական շարժումները։ Հայկական տարածքները գտնվում էին տարբեր տերությունների՝ Օսմանյան կայսրության և Սեֆյան Պարսկաստանի իշխանության տակ, ինչը ստեղծում էր քաղաքական և սոցիալական ծանր պայմաններ։ Այս իրավիճակում հայերը, զրկված լինելով պետականությունից, սկսեցին փնտրել ազատագրման ուղիներ՝ թե՛ զինված պայքարի, թե՛ դիվանագիտական նախաձեռնությունների միջոցով։ Աշխատության կարևոր հատվածներից մեկը նվիրված է XV–XVI դարերի առաջին փորձերին, երբ ձևավորվում էին ազատագրական գաղափարները։ Հեղինակը ցույց է տալիս, որ այդ շրջանում շարժումները դեռևս կազմակերպված չէին, բայց արդեն երևում էին ապագա պայքարի հիմնական ուղղությունները՝ արտաքին աջակցություն փնտրելը և ներքին ուժերի համախմբումը։ Հետագա գլուխներում մանրամասն ներկայացվում են XVII դարի ծրագրավորված նախաձեռնությունները, որոնց ընթացքում հայ գործիչները սկսեցին ավելի հստակ քաղաքական ծրագրեր մշակել։ Այստեղ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Իսրայել Օրի-ի գործունեությանը, ով փորձում էր եվրոպական պետությունների աջակցությամբ կազմակերպել Հայաստանի ազատագրումը։ Հովհաննիսյանը վերլուծում է Օրիի դիվանագիտական առաքելությունները, նրա ծրագրերը և դրանց ձախողման պատճառները։ Գրքում ներկայացվում են նաև հայկական մելիքությունների դերը, հատկապես Արցախի տարածքում, որտեղ պահպանվում էին ինքնավարության որոշ տարրեր։ Հեղինակը ցույց է տալիս, թե ինչպես էին այս տեղական իշխանությունները մասնակցում ազատագրական պայքարին՝ փորձելով համատեղել իրենց ուժերը արտաքին աջակցության հետ։ XVIII դարի հատվածում գիրքը անդրադառնում է ազատագրական շարժումների ակտիվացմանը, երբ նոր հույսեր էին առաջանում՝ կապված տարածաշրջանային քաղաքական փոփոխությունների հետ։ Այստեղ կարևոր տեղ է հատկացվում նաև Դավիթ Բեկ-ի պայքարին, որը խորհրդանշում է զինված դիմադրության բարձրակետերից մեկը։ Նրա ղեկավարությամբ իրականացված գործողությունները ներկայացվում են որպես փորձ վերականգնելու հայկական պետականությունը տեղական ուժերի միջոցով։