Փողի ծագումն ու էությունը

Բնապահպանություն

Բնածին և տեխնոգեն աղետները հանդիսանում են մարդկության և շրջակա միջավայրի համար լուրջ վտանգ ներկայացնող երևույթներ, որոնց կանխատեսումն ու մոդելավորումը կարևոր նշանակություն ունեն մարդկային կորուստների, նյութական վնասների և էկոլոգիական հետևանքների նվազեցման համար։ Բնածին աղետների շարքին դասվում են երկրաշարժերը, ջրհեղեղները, սողանքները, փոթորիկները, երաշտները և հրաբխային ժայթքումները, իսկ տեխնոգեն աղետները կապված են արդյունաբերական վթարների, քիմիական արտահոսքերի, հրդեհների, ատոմային կայանների վթարների և տեխնիկական համակարգերի խափանումների հետ։ Ժամանակակից գիտությունը լայնորեն օգտագործում է մաթեմատիկական մոդելավորում, համակարգչային ծրագրեր, արբանյակային տվյալներ և արհեստական բանականության մեթոդներ՝ աղետների առաջացման հավանականությունը գնահատելու և դրանց զարգացման ընթացքը կանխատեսելու նպատակով։ Մոդելավորման գործընթացում ուսումնասիրվում են բնական և տեխնիկական համակարգերի փոխազդեցությունները, վտանգավոր գոտիները, աղետի տարածման արագությունը և հնարավոր ազդեցությունը բնակչության ու ենթակառուցվածքների վրա։ Կանխատեսման համակարգերը հնարավորություն են տալիս ժամանակին ստանալ նախազգուշացումներ, կազմակերպել տարհանում, մշակել անվտանգության միջոցառումներ և բարձրացնել արտակարգ իրավիճակների կառավարման արդյունավետությունը։ Հատկապես կարևոր է սեյսմիկ ակտիվ գոտիներում երկրաշարժերի ռիսկերի գնահատումը, ինչպես նաև արդյունաբերական խոշոր օբյեկտների անվտանգության մշտադիտարկումը։ Բացի այդ, կլիմայական փոփոխությունները մեծացնում են որոշ բնական աղետների հաճախականությունն ու ուժգնությունը, ինչի պատճառով անհրաժեշտ է շարունակաբար կատարելագործել կանխատեսման մեթոդները և տեխնոլոգիական համակարգերը։ Այսպիսով, բնածին և տեխնոգեն աղետների մոդելավորումն ու կանխատեսումը կարևոր դեր ունեն մարդկանց կյանքի պաշտպանության, շրջակա միջավայրի պահպանության և կայուն զարգացման ապահովման գործում։

Մանկական

Երեք խոզուկներ (փոքրիկներին) Հրատարակիչ - Պարմա-պրինտ Հրատ. տարեթիվ - 2017 ISBN - 978-99941-988-4-9

Գրականություն

Վեպը կառուցված է ուժեղ հուզական լարվածության և բարդ մարդկային հարաբերությունների շուրջ՝ կենտրոնանալով սիրո, ատելության, վրեժի և ճակատագրի թեմաների վրա։ Պատմության առանցքում Հիթքլիֆի և Քեթրինի հարաբերություններն են, որոնք ներկայացվում են ոչ միայն որպես սիրային կապ, այլ նաև որպես կործանարար և միաժամանակ անբաժանելի հոգեբանական կապ։ Ստեղծագործության կառուցվածքը ոչ գծային է՝ պատմությունը ներկայացվում է մի քանի պատմողների միջոցով, ինչը ստեղծում է բազմաշերտ ընկալում և թույլ է տալիս տեսնել իրադարձությունները տարբեր դիտանկյուններից։ Այս տեխնիկան ուժեղացնում է անորոշության, հիշողության և սուբյեկտիվության զգացողությունը։

Գրականություն

Վիկտոր Համբարձումյանը հայ և համաշխարհային գիտության խոշորագույն աստղագետներից և աստղաֆիզիկոսներից է, ով մեծ ներդրում է ունեցել տիեզերքի կառուցվածքի և զարգացման ուսումնասիրության մեջ։ Նա ծնվել է 1908 թվականին և համարվում է տեսական աստղաֆիզիկայի և աստղային համակարգերի ուսումնասիրության հիմնադիրներից մեկը Խորհրդային Միությունում։ Համբարձումյանի գիտական գործունեությունը հատկապես կապված է աստղային համակարգերի, գալակտիկաների և աստղերի էվոլյուցիայի ուսումնասիրության հետ։ Նրա կարևորագույն գաղափարներից է այն, որ տիեզերքում աստղային համակարգերը կարող են ձևավորվել ակտիվ գործընթացների արդյունքում, և ոչ միայն աստիճանական էվոլյուցիայի միջոցով, ինչպես ընդունված էր նախկինում։ Այս մոտեցումը մեծ ազդեցություն է ունեցել աստղագիտության զարգացման վրա և նոր ուղղություն է տվել տիեզերքի ուսումնասիրությանը։ Նա նաև հիմնադրել է Բյուրականի աստղադիտարանը Հայաստանում, որը դարձել է միջազգային ճանաչում ունեցող գիտական կենտրոն։ Այդ աստղադիտարանը կարևոր դեր է խաղացել աստղերի, գալակտիկաների և տիեզերական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։ Համբարձումյանը զբաղեցրել է նաև գիտական և պետական բարձր պաշտոններ, եղել է Հայաստանի Գիտությունների ակադեմիայի նախագահ և մեծապես նպաստել գիտության զարգացմանը երկրում։ Նրա աշխատանքները ճանաչվել են միջազգային մակարդակով, և նա արժանացել է բազմաթիվ գիտական պարգևների ու կոչումների։ Վիկտոր Համբարձումյանը համարվում է 20-րդ դարի ամենանշանավոր գիտնականներից մեկը, որի գիտական ժառանգությունը շարունակում է մնալ արդիական և կարևոր աստղաֆիզիկայի զարգացման համար։ Այսպիսով, նա մեծ ավանդ ունի տիեզերքի ուսումնասիրության, գիտական մտածողության զարգացման և հայկական գիտության միջազգային ճանաչման գործում։

Գեղարվեստական հայ․

«Հեքիաթներ ծաղիկների մասին»՝ Աննա Սաքսեի այս գիրքը ներկայացնում է մի շարք հեքիաթներ, որոնք կենտրոնացած են բնության ու ծաղիկների գեղեցկության շուրջ։ Սաքսեն խորը հուզականությամբ և գեղեցիկ պատկերներով միավորում է բուսական աշխարհի հրաշքները և մարդկային կյանքը՝ առաջ բերելով անմեղ և մանկական հուզմունքներ։ Գիրքն ունի մոգական, պատկերավոր ոճ՝ որում ծաղիկներն ունեն իրենց խորհրդանշական նշանակությունը։ Սաքսեն ծաղիկներին ներկայացնում է որպես խորհրդանիշ՝ կապելով նրանց մարդկանց կյանքին, բնության խճճվածությանը, անցյալին ու ներկային։ Ամեն մի հեքիաթ ունի իր խորքը և նպատակ ունի ընթերցողին մոտեցնել այն իրականությանը, որտեղ մաքուր սիրո, հարգանքի ու գեղեցկության տարրերը ամենուր են։ Բառերը նրա ստեղծագործություններում կարծես ծաղկում են՝ ինչպես ծաղիկները՝ խնամքով թրծված և եռացող մի փոքրիկ բնության կտոր։ Այս հեքիաթները հաճախ ստեղծվում են ոչ միայն որպես մանկական, այլև որպես մեծահասակների համար ուղղված պատմություններ, քանի որ պարունակում են կենսաբառարանական իմաստներ՝ ինչպես մարդկային հարաբերությունները, այնպես էլ բնության անմահ կենսատիրոջ հետ փոխկապակցվածությունը։ Ծաղիկները դարձնում են կյանքի դժվարությունները հարմարվողական ու գեղեցիկ՝ իրենց թարմությունը, գույնը և ձևերը տալով պատմություններին։ **«Հեքիաթներ ծաղիկների մասին»** գիրքը հայցում է սիրո, խոհեմության, ներողամտության ու խորը գեղեցկության մասին պատմությունները՝ համատեղելով ֆանտազիան ու մոգական էությունը, և այն դարձնում է հիշարժան ստեղծագործություն, որին բնորոշ է թեթևություն, ներդաշնակություն և տպավորիչ միտք։ Հրատարակիչ - Դարակ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-885-04-9

Այլ առարկաներ

Տարրական էկոնոմետրիկա գիրքը հանդիսանում է էկոնոմետրիկայի հիմունքներին նվիրված ուսումնական աշխատություն, որը նախատեսված է առաջին հերթին տնտեսագիտության և հարակից մասնագիտությունների ուսանողների համար։ Այն կառուցված է այնպես, որ ընթերցողը քայլ առ քայլ ծանոթանա էկոնոմետրիկայի հիմնական գաղափարներին՝ սկսելով տվյալների վերլուծության սկզբունքներից և հասնելով պարզ ռեգրեսիոն մոդելների կառուցման ու գնահատման մեթոդներին։ Հեղինակը հատուկ ուշադրություն է դարձնում մաթեմատիկական և վիճակագրական հիմքերի մատչելի ներկայացմանը՝ փորձելով նվազագույնի հասցնել բարդ ձևակերպումները և առավելագույնս կենտրոնանալ դրանց կիրառական նշանակության վրա։ Գրքում ներկայացված են գծային ռեգրեսիայի մոդելներ, նվազագույն քառակուսիների մեթոդը, գնահատումների հատկությունները, ինչպես նաև հիմնական վիճակագրական թեստերը, որոնք օգտագործվում են տնտեսական տվյալների վերլուծության մեջ։ Նյութը ուղեկցվում է օրինակներով և վարժություններով, որոնք նպաստում են տեսական գիտելիքների ամրապնդմանը և գործնական հմտությունների ձևավորմանը։ Գիրքը առանձնանում է իր պարզությամբ և ուսուցողական կառուցվածքով, ինչի շնորհիվ այն հարմար է նաև այն ընթերցողների համար, ովքեր առաջին անգամ են առնչվում Էկոնոմետրիկա առարկային։