Так говорил Заратустра - Ницше Фридрих

Գեղարվեստական հայ․

«Տուր ձեռքդ, պստլո»՝ Գուրգեն Խանջյանի այս ստեղծագործությունը իր լեզվաբառական խորությամբ և սոցիալական քննադատությամբ հայ գրականության կարևոր և համարձակ գործերից մեկն է։ Վեպը կամ պատմվածքը ներկայացնում է մարդու և նրա շրջապատի, հատկապես հասարակության մեջ գտնված անհավասարությունների ու սոցիալական անարդարությունների մասին պատկերներ, որոնք միևնույն ժամանակ կոշտ և բարոյական հարցադրումներ են։ Խանջյանը այս գործի միջոցով սթափ ու անկեղծ անդրադառնում է այն սոցիալական տարբերությունների և ապրելու պայմանների մասին, որոնք մեծ ազդեցություն ունեն մեր կյանքում։ «Պստլո» բառը, թեև արտաքինից դիտվում է որպես մի տեսակ վիրավորանք կամ ամենախոնարհ վիճակը, բայց, ըստ հեղինակի, այն հեգնանքի և քննադատության ձև է՝ հասարակության մեջ տեղի ունեցող խտրականությունների մասին։ Խանջյանը ցույց է տալիս, թե ինչպես այս սիմվոլը խրախուսում է կամ պահանջում ավելի մարդկային հարաբերություններ՝ առանց անտեսելու մեկ ուրիշի ծանր վիճակը կամ վիրավորանքները։ Այս ստեղծագործությունը, ինչպես շատ մյուսները, շրջանցում է ոչ միայն անձնական, այլ նաև մթնոլորտային հոգեբանություն՝ նկարագրելով մարդկանց մղումները, որոնք ձևավորվում են տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական, սոցիալական ու բարոյական գնահատականների կողմից։ Վեպը ներկայացնում է այն մարդկանց ճակատագրերը, որոնք հայտնվում են այդպիսի անարդարագույն աշխարհում՝ ծանր ճակատագրեր կրելով և իրենց իսկ գոյաբառերում ապրելով։ «Տուր ձեռքդ, պստլո»-ում Խանջյանը իր ստեղծագործության միջոցով հասարակությանը, մարդկային հարաբերությունները բերում է շատ մոտ դաշտ՝ բազում նրբություններով։ Այն հարցադրում է տալիս՝ արդյոք մենք իսկապես պատրաստ ենք հասնելու դեպի սեր ու համերաշխություն, թե շարունակելու ենք փնտրել ուրիշի մեջ անարդարությունը ու զայրույթը։ Վեպը մոտեցում է իրականությանը հեգնական և խորաթափանց կերպով, բայց չի խուսափում նաև զզվանքից ու հուսահատությունից՝ վերլուծելով, թե ինչպես է հասարակությունը կազմավորվում ու առաջանում ավելի խոցելի և անմարդկային շերտերով։ «Տուր ձեռքդ, պստլո» կարելի է համարել ոչ միայն սուր գրական քննադատություն, այլ նաև կոչ դեպի մարդկանց՝ հասկանալու, թե ինչքան մեծ է մարդկային կապը, ինչպես նաև հասարակական փոփոխությունների կարևորությունը։ Հրատարակիչ - Անտարես Հրատ. տարեթիվ - 2017 ISBN - 978-9939-76-018-6

Պատմություն

Այս գիրքը հին հռոմեական գրականության և պատմագրության կարևորագույն գործերից է, որտեղ հեղինակը ներկայացնում է Հռոմեական կայսրության առաջին տասներկու կայսրերի կենսագրությունները։ Աշխատությունը ընդգրկում է սկսած Հուլիոս Կեսար-ից մինչև Դոմիցիանոս ընկած ժամանակաշրջանը։ Սվետոնիոսը իր աշխատության մեջ ներկայացնում է ոչ միայն կայսրերի քաղաքական գործունեությունը, այլև նրանց անձնական կյանքը, բնավորությունը, սովորությունները և երբեմն նաև սկանդալային դրվագները։ Գիրքը առանձնանում է իր կենսագրական ոճով՝ ուշադրություն դարձնելով մանրամասներին, որոնք հաճախ բացակայում են դասական պատմագրական աշխատություններում։ Աշխատության մեջ նկարագրվում են այնպիսի կարևոր դեմքեր, ինչպիսիք են՝ Օգոստոս Տիբերիոս Ներոն և այլ կայսրեր, որոնց իշխանությունը մեծ ազդեցություն է ունեցել Հռոմեական կայսրության զարգացման վրա։ Գրքի առանձնահատկություններից մեկն այն է, որ այն համադրում է պատմությունը և կենսագրությունը՝ երբեմն ընդգրկելով նաև հետաքրքիր,甚至 անսովոր պատմություններ, որոնք բացահայտում են իշխանության մարդկային կողմը։ Թեև որոշ տեղեկություններ կարող են ունենալ սուբյեկտիվ կամ լեգենդային բնույթ, այնուամենայնիվ, գիրքը համարվում է արժեքավոր աղբյուր հին Հռոմի պատմության ուսումնասիրության համար։

Գեղարվեստական հայ․

«Լոտո․ Պողոսը՝ Նաիրյան երկրի իշխանական խարդավանքների հորձանուտում» (Հարութ Կբեյան) քաղաքական-հետախուզական դրամա է, որը ընթերցողին տանում է իշխանական մթնոլորտի խորքեր՝ վտանալի, վտանգավոր ու հետաքրքիր աշխարհ։ Գիրքը ներկայացնում է Պողոս անունով հերոսի՝ երիտասարդ, բայց խորամանկ ու խելացի մարդու կյանքը, որը հայտնվում է իշխանական խաղերի մեջ՝ փորձելով պահպանել իր սկզբունքները։ Նաիրյան երկիրը՝ որպես պատմական և քաղաքական ասպարեզ, դառնում է այս վեպի ֆոն՝ որտեղ տեղի են ունենում քաղաքական դավաճանություններ, գաղտնի պայմանագրեր և իշխանության համար պայքար։ Կբեյանը ցույց է տալիս, թե ինչպես իշխանությունը կարող է փոխել մարդկանց՝ նրանց դարձնելով շահամոլ, կեղծ և չարամիտ, և ինչպես նրանց միջև գոյություն ունեցող հարաբերությունները քայքայում են հասարակությունը։ Գիրքը լի է սուր հուզական լարվածությամբ՝ գաղտնիքների բացահայտումներով, խաբկանքներով և սպասելիքների հակադարձումներով, ինչը ընթերցողին պահում է անհանգիստ։ Հերոսի ուղիները հաճախ անցնում են արմատական ընտրությունների միջով՝ երբ նա պետք է որոշի՝ արդյո՞ք նա պատրաստ է զոհել ամենը՝ իշխանության կամ անվտանգ կյանքի համար։ Գիրքը նաև քննարկում է բարոյականության, հավատարմության և արդարության թեմաները՝ ցույց տալով, որ շատ ժամանակ մարդիկ ստիպված են լինում ընտրել «վատից ավելի լավը»։ Կբեյանի ոճը էմոցիոնալ է, գրաֆիկ և ռիթմիկ, որը թույլ է տալիս ընթերցողին ամբողջությամբ մտնել պատմության մեջ։ Այս վեպը հարմար է նրանց համար, ովքեր սիրում են քաղաքական սփին-թրիլեր, դիվանագիտական և իշխանական խաղերի մասին պատմություններ։ Ընդհանուր առմամբ, «Լոտո․ Պողոսը» ընթերցողին տալիս է հետաքրքիր, տաք, բայց նաև մտորիչ պատմություն՝ իշխանության, խարդավանքների և մարդկային ճակատագրի մասին։ Հրատարակիչ - Նյու Մեգ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-9217-7-8

Մանկական

«Խոսող այբուբեն փոքրիկների համար» (Սմբատ Գյուրջյան) հիանալի գրք է մանկական կրթության և լեզվի զարգացման համար։ Գիրքը նախատեսված է փոքրիկ երեխաների համար, ովքեր սկսում են ճանաչել տառերը և խոսել առաջին բառերը։ Այն ներկայացնում է այբուբենը զվարճալի և պարզ ձևով՝ օգնելով երեխաներին արագ запомнить տառերը։ Գիրքը նաև խոսող է՝ այսինքն ունի ձայնային հնարավորություն կամ ուղեցույց, որը երեխաներին ավելի հեշտ է ներգրավել։ Սմբատ Գյուրջյանի մոտեցումը հստակ է և մանկական հոգեբանությանը համապատասխան՝ ձայնային խաղերով ու կրկնություններով։ Այբուբենը ներկայացվում է գեղեցիկ պատկերներով, որոնք օգնում են հիշողության մեջ ամրապնդել տառերի ձևերը։ Գիրքը նաև զարգացնում է լսողական հմտությունները՝ քանի որ երեխան լսում է ձայնը և կրկնում բառերը։ «Խոսող գիրքը» հարմար է տան համար, մանկապարտեզի կամ նախակրթարանի ուսուցման ընթացքում։ Այն օգնում է երեխաներին վստահությամբ մոտենալ կարդալու և խոսելու սկզբունքներին։ Գիրքը նաև հաճելի է ծնողների համար, քանի որ կարող են միասին խաղալ և սովորել երեխայի հետ։ Այս աշխատությունը նպաստում է լեզվական զարգացումին և վաղ տարիքից սիրել գրքերը։ Հրատարակիչ - Ջի Էս Էմ Ստուդիա Հրատ. տարեթիվ - 2011 ISBN - 978-9939-9048-5-6

Պատմություն

Նյութը ուսումնասիրում է, թե ինչպես են Հայաստանի Հանրապետությունը և հայ սփյուռքը փոխկապակցվել տարբեր պատմական փուլերում՝ սկսած 1918 թվականի առաջին անկախությունից մինչև ժամանակակից շրջան։ Այն ընդգծում է, որ հայրենիք–սփյուռք հարաբերությունները ձևավորվել են տարբեր քաղաքական, սոցիալական և մշակութային պայմաններում և մշտապես ունեցել են փոփոխվող բնույթ։ Հիմնական ժամանակաշրջաններ 1918–1920 թթ. (Առաջին Հանրապետություն) Սփյուռքը սկսում է ավելի ակտիվ կապեր հաստատել նորաստեղծ պետության հետ՝ աջակցելով պետականաշինության և օգնության ծրագրերին։ Խորհրդային շրջան Կապերը սահմանափակվում են քաղաքական պատճառներով, սակայն սփյուռքը շարունակում է պահպանել ազգային ինքնությունը, մշակույթը և երբեմն աջակցել Հայաստանին տարբեր ուղիներով։ 1991 թվականից հետո (անկախություն) Հայրենիք–սփյուռք հարաբերությունները նոր որակ են ստանում․ ձևավորվում են պետական կառույցներ, համագործակցության ծրագրեր, ներդրումային և մարդասիրական նախաձեռնություններ։ Նյութի կարևոր գաղափարը Նյութը ցույց է տալիս, որ հայրենիք–սփյուռք հարաբերությունները ոչ միայն պատմական, այլև շարունակական գործընթաց են, որոնք կարևոր դեր են խաղում ազգային ինքնության պահպանման, զարգացման և պետության ամրապնդման գործում։

Պատմություն

Այս գիրքը ուսումնասիրում է Եվրոպայի տարբեր ազգերի հնագույն գրավոր աղբյուրներում Հայաստանի և հայերի մասին պահպանված տեղեկությունները։ Անժելա Տերյանը հավաքագրում է՝ անտիկ և վաղ միջնադարյան հեղինակների աշխատություններում հանդիպող հիշատակումները՝ ցույց տալով, թե ինչպես են եվրոպական ժողովուրդները վերագրվում հայերի ծագմանը և նրանց նախահայրենիքի՝ Հայաստանի նկատմամբ։ Գիրքը ընդգրկում է տարբեր ժամանակաշրջանների պատմիչների, աշխարհագրագետների և քահանաների տեքստեր՝ վերլուծելով դրանց բովանդակությունը և համադրելով դրանք հայոց պատմական ավանդության հետ։ Հեղինակը նաև ընդգծում է, թե ինչպես որոշ տեղեկություններ հաճախ աղավաղվում կամ մնում են անտեսված ժամանակի ընթացքում, և փորձում է մատնանշել ճշմարտությունը։ Այս աշխատությունը կարևոր է այն ընթերցողների համար, ովքեր հետաքրքրված են հայագիտությամբ, հնագույն պատմագրությամբ և այն հարցով, թե ինչպես տարբեր ժողովուրդներ պատկերել են հայերին և Հայաստանը։ Գիրքը նաև նպաստում է հայկական պատմական ժառանգության ճանաչմանը միջազգային համատեքստում՝ ներկայացնելով, որ Հայաստանը ունեցել է լայն ճանաչում և ազդեցություն դեռևս հնագույն ժամանակներից։ Հրատարակիչ - Воскан Ереванци ISBN - 978-99930-0-258-1