Բադալյան, Արման Ռոբերտի

Բադալյան, Արման Ռոբերտի

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Բժշկություն

Оценка эпидемиологической ситуации по острым вялым параличам в Армении на этапе ликвидации полиомиелита

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանում սուր թորշոմած կաթվածների համաճարակաբանական իրավիճակի գնահատմանը՝ պոլիոմիելիտի վերացման և դրա նկատմամբ շարունակական համաճարակաբանական հսկողության համատեքստում։ Հետազոտության կենտրոնում սուր թորշոմած կաթվածների դեպքերի հայտնաբերման, գրանցման, համաճարակաբանական հետազոտության և լաբորատոր վերահսկողության համակարգի արդյունավետությունն է, քանի որ նման դեպքերի հսկողությունը պոլիովիրուսի հնարավոր շրջանառությունը ժամանակին բացահայտելու հիմնական մեխանիզմներից է։ Քննվում են տարբեր տարիներին արձանագրված դեպքերի տարածվածության, տարիքային և տարածքային բաշխման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց փոփոխությունների համաճարակաբանական նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հսկողության համակարգի զգայունությանը և այն ցուցանիշներին, որոնց միջոցով հնարավոր է գնահատել հնարավոր դեպքերի ժամանակին հայտնաբերման ու հետազոտման որակը։ Դիտարկվում է վիրուսաբանական հետազոտությունների դերը՝ պոլիովիրուսով պայմանավորված և այլ ծագման կաթվածային վիճակները տարբերակելու ու պոլիոմիելիտի բացակայությունը համաճարակաբանական տվյալներով հիմնավորելու տեսանկյունից։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են նաև պատվաստումային ծրագրերի և բնակչության իմունային պաշտպանության նշանակությունը, ինչպես նաև համաճարակաբանական հսկողության շարունակականության անհրաժեշտությունը նույնիսկ այն պայմաններում, երբ հիվանդության տեղային փոխանցում չի արձանագրվում։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում տարբեր ծագման սուր թորշոմած կաթվածների համաճարակաբանական կառուցվածքի ուսումնասիրությունը, որը հնարավորություն է տալիս գնահատելու հսկողության համակարգի կարողությունը՝ հայտնաբերելու կլինիկական առումով պոլիոմիելիտին նմանվող դեպքերը և ապահովելու դրանց հետագա ուսումնասիրությունը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև տվյալների հավաքագրման, բժշկական հաստատությունների միջև տեղեկատվության փոխանցման, դեպքերի հետագա վերահսկման և միջազգային չափանիշների հետ համադրելի ցուցանիշների կիրառման նշանակությանը։ Նման հետազոտությունը կարևոր է պոլիոմիելիտից ազատ կարգավիճակի պահպանման և հնարավոր համաճարակաբանական վտանգների վաղ հայտնաբերման տեսանկյունից։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է համաճարակաբանության, վարակաբանության, վիրուսաբանության և հանրային առողջության մոտեցումները՝ գնահատելով սուր թորշոմած կաթվածների հսկողության համակարգը որպես պոլիոմիելիտի վերացման գործընթացի կարևոր բաղադրիչ։

Թարմացվել է՝ 2026-09-22
Оценка эпидемиологической ситуации по острым вялым параличам в Армении на этапе ликвидации полиомиелита

Անվճար

Ակսել Բակունց Ակսել Բակունց 1899 թ․ – 1937 թ․ Ակսել Բակունցը հայ արձակի ամենաբարձր մակարդակի վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական կյանքի, մարդու և բնության ներդաշնակության պատկերումը։ Բակունցը առանձնանում է նուրբ հոգեբանական դիտարկումներով և լեզվական ճշգրտությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Ալպիական մանուշակ», «Մթնաձոր» և այլ պատմվածքներ։ Նա համարվում է հայ կարճ արձակի անգերազանցելի հեղինակներից մեկը։ Բակունցի ստեղծագործությունները լի են մարդկային խորությամբ և լուռ տխրությամբ։ Նրա հերոսները հաճախ պայքարում են սոցիալական դժվարությունների հետ։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նա զոհվել է ստալինյան բռնաճնշումների ժամանակ։ menu_book6 Տեսնել ավելին Գրիգոր Զոհրապ Գրիգոր Զոհրապ 1861 թ․ – 1915 թ․ Հայ նշանավոր գրող, հրապարակախոս, իրավաբան և քաղաքական գործիչ էր։ Նա ծնվել է 1861 թվականի հունիսի 26-ին՝ Կոստանդնուպոլսում, և մահացել 1915 թվականին՝ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ։ Զոհրապը համարվում է արևմտահայ գրականության ամենահայտնի նովելիստներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում պատկերավորվում են մարդու հոգեբանությունը, հասարակական հարաբերությունները և քաղաքային կյանքի խնդիրները։ Նա գրել է բազմաթիվ պատմվածքներ և նորավեպեր, որոնք առանձնանում են իրատեսական ոճով և խոր հոգեբանական վերլուծությամբ։ Բացի գրական գործունեությունից, Զոհրապը եղել է հայտնի իրավաբան և Օսմանյան խորհրդարանի պատգամավոր։ Նրա կյանքն ու գործունեությունը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման վրա, իսկ նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս համարվում են հայ գրականության արժեքավոր էջերից։ menu_book5 Տեսնել ավելին Խաչատուր Աբովյան Խաչատուր Աբովյան 1809 թ․ – 1848 թ․ Խաչատուր Աբովյանը նոր հայ գրականության հիմնադիրն է։ Նա առաջիններից էր, ով գրական ստեղծագործություններ գրեց աշխարհաբար հայերենով։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Վերք Հայաստանի» վեպն է։ Այդ վեպը նկարագրում է հայ ժողովրդի պայքարը և ազգային ոգին։ Աբովյանը եղել է նաև մանկավարժ և լուսավորիչ։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել կրթության զարգացմանը։ Իր գործունեությամբ նպաստել է ժամանակակից հայ մշակույթի ձևավորմանը։ Նրա գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հետագա գրողների վրա։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է հարուստ գրական ժառանգություն։ Նրա անհետացումը մինչև այսօր մնում է հայկական պատմության առեղծվածներից մեկը։ menu_book4 Տեսնել ավելին Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Տեսնել ավելին Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) Սիամանթո (Ատոմ Յարճանյան) 1878 թ․ – 1915 թ․ Սիամանթոն արևմտահայ գրականության ամենահզոր բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները նվիրված են ազգային պայքարին, ազատությանը և մարդկային արժանապատվությանը։ Նա մեծ ցավով նկարագրել է հայ ժողովրդի ողբերգական ճակատագիրը։ Սիամանթոյի լեզուն ուժեղ է, կրակոտ և հուզական։ Նրա պոեզիան հաճախ արտահայտում է բողոք և արդարության պահանջ։ Հայոց ցեղասպանության տարիներին նա զոհվել է օսմանյան իշխանությունների կողմից։ Նրա գործերը դարձել են ազգային հիշողության կարևոր մաս։ Սիամանթոն մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա հայ բանաստեղծների վրա։ Նրա ստեղծագործությունները շարունակում են արդիական մնալ։ Նա համարվում է ազատատենչ պոեզիայի խորհրդանիշներից մեկը։ menu_book2 Տեսնել ավելին Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book16 Տեսնել ավելին