Էլամիրյան, Ռուբեն Գագիկի

Քաղաքագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ազգային շահերի ապահովման համատեքստում տեղեկատվական անվտանգության դերի, նշանակության և հիմնական խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում տեղեկատվական անվտանգությունը դիտարկվում է որպես պետական և հասարակական անվտանգության բազմաշերտ ոլորտ, որը ներառում է տեղեկատվական ռեսուրսների, հաղորդակցական համակարգերի, պետական կառավարման տեղեկատվական ենթակառուցվածքների և հասարակական տեղեկատվական միջավայրի պաշտպանության հետ կապված հարցեր։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում տեղեկատվական հասարակության զարգացման պայմաններում առաջացող մարտահրավերների դասակարգմանը և այն գործոնների վերլուծությանը, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ պետական հաստատությունների, տնտեսության և հասարակության բնականոն գործունեության վրա։ Քննվում են տեղեկատվական համակարգերի տեխնիկական պաշտպանությանը, տվյալների ամբողջականությանն ու հասանելիությանը, կարևոր տեղեկատվական ենթակառուցվածքների կայունությանը և թվային միջավայրում ռիսկերի կառավարմանը վերաբերող ընդհանուր խնդիրները։ Միաժամանակ տեղեկատվական անվտանգությունը դիտարկվում է ավելի լայն հասարակական ու քաղաքական համատեքստում՝ անդրադառնալով հանրային հաղորդակցության, տեղեկատվության տարածման, մեդիայի և պետական տեղեկատվական քաղաքականության փոխհարաբերություններին։ Կարևորվում է պետական մարմինների, մասնավոր հատվածի, լրատվամիջոցների, գիտակրթական հաստատությունների և քաղաքացիական հասարակության դերերի սահմանազատումը տեղեկատվական միջավայրի կայունության ապահովման գործում։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ազգային շահերի հասկացության և տեղեկատվական անվտանգության միջև հարաբերակցության տեսական վերլուծությունը՝ ուսումնասիրելով, թե պետական ինքնիշխանության, հասարակական կայունության, տնտեսական զարգացման և քաղաքացիների իրավունքների պաշտպանության խնդիրներն ինչպես են փոխկապակցվում տեղեկատվական ոլորտում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում իրավական կարգավորման և ինստիտուցիոնալ կառավարման հարցերին, ինչպես նաև պետական քաղաքականության տարբեր գործիքների կիրառման հնարավորություններին ու սահմաններին։ Կարևորվում է անվտանգության պահանջների և խոսքի, տեղեկատվության հասանելիության ու անձնական կյանքի պաշտպանության իրավունքների միջև իրավական հավասարակշռության խնդիրը։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև միջազգային համագործակցության նշանակությանը, քանի որ թվային և տեղեկատվական ռիսկերը հաճախ չեն սահմանափակվում մեկ պետության տարածքով և պահանջում են միջպետական ու մասնագիտական համագործակցության մեխանիզմներ։ Տեսական մոտեցումների և Հայաստանի պետական ու հասարակական համակարգի առանձնահատկությունների համադրումը հնարավորություն է տալիս համակարգված ներկայացնելու տեղեկատվական անվտանգության տեղը ազգային շահերի պաշտպանության ընդհանուր համակարգում։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել տեղեկատվական անվտանգության, միջազգային հարաբերությունների, պետական կառավարման, ազգային անվտանգության ուսումնասիրությունների և տեղեկատվական քաղաքականության ոլորտներում աշխատող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։