Գասպարյան, Գրիգոր Աշոտի

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է ճահճակուղբերի հիբրիդային սերունդներում տնտեսապես և սելեկցիոն առումով կարևոր հատկանիշների ժառանգման օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են ծնողական ձևերի և դրանց խաչասերումից ստացված սերունդների գենետիկական ու ֆենոտիպային առանձնահատկությունները՝ նպատակ ունենալով գնահատել, թե տարբեր հատկանիշներն ինչ աստիճանով և ինչպիսի փոփոխականությամբ են փոխանցվում հաջորդ սերունդներին։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կենդանիների կենդանի զանգվածին, աճի արագությանը, մարմնակազմությանը, մորթու և մազածածկույթի որակական առանձնահատկություններին, գունավորմանը, վերարտադրողական ցուցանիշներին, կենսունակությանը և այլ սելեկցիոն արժեք ներկայացնող հատկանիշներին։ Հետազոտության հիմնական մեթոդներից կարող են լինել նպատակային խաչասերումը, տոհմաբանական վերլուծությունը, ծնողների և սերունդների ֆենոտիպային գնահատումը, կենդանիների չափումների իրականացումը, սերունդների խմբերի համեմատությունը և կենսաչափական ու վիճակագրական տվյալների մշակումը։ Տոհմաբանական մեթոդի միջոցով հնարավոր է հետևել առանձին հատկանիշների փոխանցմանը սերունդների միջև, իսկ համեմատական գնահատումը հնարավորություն է տալիս որոշել ծնողական ձևերի ազդեցությունը հիբրիդների հատկությունների ձևավորման վրա։ Վիճակագրական մեթոդներով կարող են գնահատվել հատկանիշների փոփոխականությունը, փոխկապակցվածությունը և ժառանգելիության աստիճանը, ինչպես նաև պարզվել դիտվող տարբերությունների վիճակագրական նշանակալիությունը։ Կարևոր ուղղություն է տարբեր սերունդների մոտ ցանկալի հատկանիշների համակցությունների բացահայտումը, ինչը կարող է հիմք ծառայել հետագա ընտրության և զույգերի նպատակային կազմավորման համար։ Ուսումնասիրվում է նաև արտաքին միջավայրի, կերակրման և պահվածքի պայմանների ազդեցությունը հատկանիշների դրսևորման վրա, քանի որ կենդանու ֆենոտիպը ձևավորվում է ժառանգական և միջավայրային գործոնների համատեղ ազդեցությամբ։ Ստացված տվյալների հիման վրա հնարավոր է գնահատել տարբեր հիբրիդային համակցությունների սելեկցիոն արժեքը և առանձնացնել հետագա բազմացման համար առավել նպատակահարմար կենդանիներին։ Աշխատությունն ունի տեսական և կիրառական նշանակություն կենդանիների գենետիկայի ու բուծման համար՝ նպաստելով ճահճակուղբերի սելեկցիոն աշխատանքի գիտական կազմակերպմանը, արժեքավոր հատկանիշների ամրապնդմանը և ցանկալի արտադրական հատկություններով սերունդների ստացման արդյունավետության բարձրացմանը։