Books by this author (1)
Economics
ՀՀ-ում կենսաթոշակային հիմնադրամների պորտֆելների կառուցման առանձնահատկությունները
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում կենսաթոշակային ֆոնդերի ներդրումային պորտֆելների ձևավորման սկզբունքների, ակտիվների կառուցվածքի և ռիսկերի կառավարման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում կենսաթոշակային խնայողությունների երկարաժամկետ կառավարման այն մեխանիզմներն են, որոնց միջոցով ֆոնդերի ակտիվները բաշխվում են տարբեր ֆինանսական գործիքների միջև՝ հաշվի առնելով եկամտաբերության, իրացվելիության, անվտանգության և ռիսկի փոխհարաբերությունը։ ՀՀ օրենսդրությունը սահմանում է կենսաթոշակային ֆոնդերի համար թույլատրելի ներդրումային գործիքներ և քանակական սահմանափակումներ, իսկ կարգավորման և վերահսկողության կարևոր դերակատար է Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական բանկը։ Պորտֆելի կառուցման գործընթացում կարևոր նշանակություն ունի ակտիվների դիվերսիֆիկացումը, որի միջոցով ներդրումային միջոցները բաշխվում են տարբեր դասերի, թողարկողների, արժույթների և շուկաների միջև՝ կենտրոնացման ռիսկը սահմանափակելու նպատակով։ Պարտադիր կենսաթոշակային ֆոնդերի միջոցները կարող են ներդրվել, մասնավորապես, բանկային հաշիվներում և ավանդներում, պետական ու Կենտրոնական բանկի կողմից թողարկված կամ երաշխավորված արժեթղթերում, կարգավորվող շուկաներում շրջանառվող արժեթղթերում և համապատասխան ներդրումային ֆոնդերի գործիքներում, իսկ ածանցյալ ֆինանսական գործիքների օգտագործումը նախատեսված է հեջավորման նպատակով։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել պահպանողական և ավելի բարձր ռիսկային ներդրումային ռազմավարությունների տարբերությունները, ակտիվների դասերի հարաբերակցությունը, ներդրումային ժամանակային հորիզոնը և մասնակիցների կենսաթոշակային խնայողությունների երկարաժամկետ բնույթը։ Օրենսդրական համակարգը նախատեսում է նաև տարբեր ներդրումային ուղղությունների սահմանաչափեր և պահանջում է, որ յուրաքանչյուր կառավարիչ առաջարկի առնվազն պահպանողական պարտադիր կենսաթոշակային ֆոնդ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում շուկայական, տոկոսադրույքային, արժութային, վարկային և իրացվելիության ռիսկերի գնահատմանը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը պորտֆելի արժեքի և երկարաժամկետ եկամտաբերության վրա։ Կարևոր խնդիր է տեղական կապիտալի շուկայի հնարավորությունների և միջազգային ֆինանսական շուկաներում ներդրումների համադրումը, քանի որ աշխարհագրական ու արժութային դիվերսիֆիկացումը կարող է ընդլայնել ներդրումային հնարավորությունները, սակայն միաժամանակ առաջացնել լրացուցիչ ռիսկեր։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է պորտֆելի կառավարման, կենսաթոշակային ֆինանսների, ներդրումային վերլուծության և ռիսկերի կառավարման մոտեցումները՝ բացահայտելով Հայաստանի կենսաթոշակային համակարգում երկարաժամկետ ներդրումային պորտֆելների կառուցման հիմնական առանձնահատկությունները։
Updated: 2026-09-27