Հեղինակի գրքերը (1)
Ինֆորմատիկա
Ամպային տեխնոլոգիաներով անվտանգ աշխատելու լրացուցիչ միջոցների մշակում
Աշխատությունը նվիրված է ամպային հաշվարկային միջավայրերում տեղեկատվական անվտանգության մակարդակի բարձրացմանը և տվյալների, ծրագրային ծառայությունների ու օգտատերերի փոխգործակցության պաշտպանության լրացուցիչ միջոցների մշակմանը։ Հետազոտության կենտրոնում ամպային ենթակառուցվածքների օգտագործման ընթացքում առաջացող անվտանգության ռիսկերն են՝ կապված տվյալների գաղտնիության, ամբողջականության և հասանելիության ապահովման, օգտատերերի նույնականացման, մուտքի իրավասությունների կառավարման և տեղեկատվական ռեսուրսների նկատմամբ չարտոնված գործողությունների կանխարգելման հետ։ Քննվում են ամպային ծառայությունների տարբեր կազմակերպական մոդելներում անվտանգության ապահովման առանձնահատկությունները և ծառայություն տրամադրողի ու օգտագործողի միջև պատասխանատվության բաշխման խնդիրները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում նույնականացման և վավերացման մեխանիզմների կատարելագործմանը, իրավասությունների սահմանափակման սկզբունքներին, տվյալների փոխանցման ու պահպանման պաշտպանության միջոցներին, ինչպես նաև համակարգային իրադարձությունների վերահսկման և անվտանգության խախտումների ժամանակին հայտնաբերման հնարավորություններին։ Դիտարկվում է բազմամակարդակ պաշտպանության գաղափարը, որի դեպքում անվտանգության առանձին մեխանիզմները գործում են փոխկապակցված՝ նվազեցնելով մեկ պաշտպանության շերտի խոցելիության հետևանքով ամբողջ համակարգի վտանգման հավանականությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում ամպային միջավայրերի առանձնահատկություններից բխող խնդիրների ուսումնասիրությունը՝ ընդհանուր հաշվարկային ռեսուրսների օգտագործում, հեռավար հասանելիություն, վիրտուալացում, տվյալների բաշխված պահպանում և ծառայությունների դինամիկ տրամադրում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են գնահատվել նաև անվտանգության քաղաքականությունների ավտոմատացման, գործողությունների գրանցման, պահուստավորման, վերականգնման և ռիսկերի կառավարման մեխանիզմները։ Լրացուցիչ պաշտպանության միջոցների մշակման ժամանակ կարևորվում է ոչ միայն դրանց անվտանգության արդյունավետությունը, այլև համակարգի արտադրողականության, օգտագործման հարմարավետության և կառավարման բարդության վրա ունեցած ազդեցությունը։ Աշխատանքը կարող է ներառել առաջարկվող մեխանիզմների մոդելավորում և փորձարարական գնահատում՝ դրանց կիրառելիությունն ու արդյունավետությունը պարզելու նպատակով։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է ամպային հաշվարկների, կիբեռանվտանգության, տեղեկատվության պաշտպանության և հասանելիության կառավարման մոտեցումները՝ ուղղված ամպային ծառայությունների առավել հուսալի և վերահսկելի օգտագործման պայմանների ձևավորմանը։
Թարմացվել է՝ 2026-09-21