Կարապետյան, Արամ Սարգսի

Կարապետյան, Արամ Սարգսի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Pedagogy

ՀՀ կրթության համակարգի կառավարման տեսությունը և պրակտիկան

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության կրթության համակարգի կառավարման տեսական հիմքերի և գործնական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ կրթական համակարգը դիտարկելով որպես փոխկապակցված և բազմամակարդակ կառավարման ամբողջություն։ Ուսումնասիրության շրջանակում կրթության կառավարումը ներկայացվում է ոչ միայն որպես վարչական գործառույթների իրականացում, այլև որպես կրթական քաղաքականության մշակման, ռազմավարական պլանավորման, որոշումների կայացման, կազմակերպական գործընթացների համակարգման, վերահսկողության և կրթության որակի ապահովման համալիր գործընթաց։ Աշխատությունը կարևորում է կրթական համակարգի կառավարման արդյունավետության և կրթության զարգացման միջև առկա անմիջական կապը՝ անդրադառնալով այն մեխանիզմներին, որոնց միջոցով պետական և տեղական կառավարման մարմինները, կրթական հաստատությունների ղեկավարները, մանկավարժները և այլ շահակիցներ մասնակցում են կրթական քաղաքականության իրականացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կառավարման տեսության հիմնական հասկացություններին և դրանց կիրառությանը կրթության ոլորտում՝ ներառելով կառավարման սկզբունքները, գործառույթները, կազմակերպական կառուցվածքները, պլանավորումը, որոշումների ընդունումը, վերահսկողությունը, գնահատումը և կառավարման արդյունավետության բարձրացման ուղիները։ Հայաստանի կրթական համակարգի համատեքստում աշխատանքը հնարավորություն է տալիս հասկանալու կրթական ոլորտում իրականացվող բարեփոխումների կառավարման խնդիրները, կրթական հաստատությունների ինքնուրույնության և հաշվետվողականության հարաբերակցությունը, կառավարման տարբեր մակարդակների փոխգործակցությունը և կրթության որակի ապահովման կազմակերպական մեխանիզմները։ Ուսումնասիրության կարևոր կողմերից է տեսական դրույթների և գործնական կառավարման փորձի համադրումը, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու կրթության կառավարման իրական գործընթացներում առկա դժվարությունները, հակասությունները և զարգացման հնարավորությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նաև կրթական հաստատությունների կառավարման ժամանակակից մոտեցումների ուսումնասիրման համար՝ ընդգծելով ղեկավարի դերը կազմակերպության զարգացման ռազմավարության ձևավորման, մարդկային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման, մանկավարժական կոլեկտիվի գործունեության համակարգման և կրթական միջավայրի բարելավման գործում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը կրթության կառավարման խնդիրը ներկայացնում է որպես հասարակության զարգացման ռազմավարական նշանակություն ունեցող ոլորտ, քանի որ կրթական համակարգի արդյունավետ կառավարումը պայմանավորում է ոչ միայն կրթության կազմակերպման որակը, այլև մարդկային կապիտալի ձևավորումը, սոցիալական զարգացման հնարավորությունները և երկրի երկարաժամկետ զարգացման ներուժը։ Այն կարող է հետաքրքրել կրթության կառավարման մասնագետներին, մանկավարժներին, կրթական հաստատությունների ղեկավարներին, կրթական քաղաքականություն մշակողներին, հետազոտողներին և բուհերի համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Updated: 2026-09-07
ՀՀ կրթության համակարգի կառավարման տեսությունը և պրակտիկան

Free

Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book11 Read more Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) 1835 թ․ – 1888 թ․ Րաֆֆին հայ պատմավեպի ամենահայտնի ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում ազգային ազատագրության և հայրենասիրության թեմաները։ «Սամվել», «Խենթը» և «Դավիթ Բեկ» վեպերը համարվում են հայ գրականության դասականներ։ Նա ստեղծել է ուժեղ և հիշվող հերոսներ։ Րաֆֆու կերպարները պայքարում են հանուն ազատության և արդարության։ Նրա գրքերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ երիտասարդության վրա։ Նա կարողացել է պատմությունը ներկայացնել հետաքրքիր և կենդանի ձևով։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Րաֆֆին համարվում է ազգային մտածողության ձևավորման կարևոր գործիչ։ Նրա անունը մշտապես կապված է հայրենասիրական գրականության հետ։ menu_book18 Read more Պարույր Սևակ Պարույր Սևակ 1924 թ․ – 1971 թ․ Պարույր Սևակը հայ գրականության ամենախոր և վերլուծական մտածող բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն մարդու ներաշխարհը, հասարակությունը և պատմական հիշողությունը։ Սևակը հայտնի է իր «Անլռելի զանգակատուն» պոեմով, որը նվիրված է Կոմիտասին։ Նրա լեզուն համարձակ է, նորարարական և մտավոր։ Սևակը հաճախ քննադատել է հասարակական խնդիրները և կեղծ արժեքները։ Նրա պոեզիան համադրում է զգացմունքներն ու ինտելեկտը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից պոեզիայի վրա։ Նրա ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Սևակը համարվում է 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book9 Read more Միսաք Մեծարենց Միսաք Մեծարենց 1886 թ․ – 1908 թ․ Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարական պոեզիայի ամենապայծառ ներկայացուցիչներից է։ Չնայած կարճ կյանքին, նա ստեղծել է բարձրարժեք գրական ժառանգություն։Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարերգության ամենապայծառ անուններից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, սերը և կյանքի գեղեցկությունը։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա հասցրել է ստեղծել բարձրարժեք պոեզիա։ Նրա լեզուն երաժշտական է և նուրբ։ Մեծարենցը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ռոմանտիկ պոեզիայի վրա։ Նրա բանաստեղծությունները լի են լույսով և զգացմունքայնությամբ։ Նա համարվում է արևմտահայ պոեզիայի ամենաքնարական ձայներից մեկը։ Նրա գործերը մինչ օրս սիրով ընթերցվում են։ Նրա ժառանգությունը փոքր ծավալով, բայց մեծ արժեք ունի։ Նա հայ գրականության բացառիկ տաղանդներից է։ menu_book2 Read more Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book5 Read more Ալեքսանդր Շիրվանզադե Ալեքսանդր Շիրվանզադե 1858 թ․ – 1935 թ․ Ալեքսանդր Շիրվանզադեն հայ ռեալիստական արձակի մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտացոլված են հասարակության տարբեր խավերի կյանքը և սոցիալական խնդիրները։ Նա գրել է վեպեր, պատմվածքներ և դրամատիկական գործեր։ Շիրվանզադեն մեծ ուշադրություն է դարձրել մարդկային հարաբերություններին։ Նրա հերոսները հոգեբանորեն խորն են մշակված։ Նա համարձակորեն քննադատել է հասարակական անարդարությունները։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև թատերական բեմերում։ Շիրվանզադեն համարվում է հայ արձակի դասականներից մեկը։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հետագա գրողների ստեղծագործություններում։ Նա շարունակում է մնալ հայ գրականության կարևորագույն անուններից մեկը։ menu_book17 Read more