Խաչատրյան, Համբարձում Գուրգենի

Խաչատրյան, Համբարձում Գուրգենի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Chemistry

Основные органические красители в аналитической химии благородных металлов и редких элементов

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է անալիտիկ քիմիայի այն ուղղությանը, որտեղ օրգանական ներկանյութերն օգտագործվում են որպես զգայուն և ընտրողական ռեագենտներ՝ ազնիվ մետաղների և հազվագյուտ տարրերի հայտնաբերման, նույնականացման և քանակական որոշման համար։ Աշխատանքը հատկապես արժեքավոր է այն տեսանկյունից, որ ուսումնասիրության կենտրոնում գտնվում են այն քիմիական փոխազդեցությունները, որոնց արդյունքում մետաղական իոնները օրգանական ներկանյութերի հետ առաջացնում են բնորոշ գունավորված միացություններ, համալիրներ կամ դժվարալույծ միացություններ, ինչը հնարավորություն է տալիս վերլուծական նպատակներով օգտագործել գույնի փոփոխությունը, լույսի կլանումը կամ այլ չափելի ազդանշաններ։ Նման մոտեցումները կարևոր նշանակություն ունեն ոսկու, արծաթի, պլատինի խմբի մետաղների և տարբեր հազվագյուտ տարրերի վերլուծության ժամանակ, հատկապես այն դեպքերում, երբ անհրաժեշտ է բարձր զգայունություն և որոշակի ընտրողականություն։ Աշխատանքի թեմատիկ շրջանակը կապված է օրգանական ներկանյութերի քիմիական հատկությունների, դրանց և մետաղների միջև առաջացող փոխազդեցությունների, ռեակցիաների պայմանների և ստացված համակարգերի վերլուծական կիրառելիության ուսումնասիրության հետ։ Այդպիսի մեթոդների արդյունավետությունը մեծապես կախված է միջավայրի թթվայնությունից, ռեագենտի և որոշվող տարրի հարաբերակցությունից, կողմնակի իոնների առկայությունից, համալիրների կայունությունից և լուծույթի ֆիզիկաքիմիական պայմաններից, ուստի աշխատության թեման միավորում է ինչպես օրգանական, այնպես էլ անալիտիկ և անօրգանական քիմիայի խնդիրներ։ Գիտական այս ուղղության համար բնորոշ են նաև էքստրակցիոն-ֆոտոմետրիկ և սպեկտրոֆոտոմետրիկ մոտեցումները, որոնց միջոցով հնարավոր է նույնիսկ փոքր քանակությամբ տարրերի որոշում՝ հիմնվելով առաջացած գունավորված համակարգերի ինտենսիվության վրա։ Օրգանական հիմնական ներկանյութերը հատկապես հետաքրքրություն են ներկայացնում այն պատճառով, որ դրանցից շատերը կարող են փոխազդել տարբեր անիոնային կամ մետաղային ձևերի հետ և առաջացնել դժվարալույծ կամ օրգանական լուծիչներով արդյունահանվող միացություններ։ Այս հատկությունը լայն հնարավորություններ է ստեղծում բարդ կազմ ունեցող նմուշների վերլուծության համար, որտեղ անհրաժեշտ է առանձնացնել կամ տարբերակել որոշվող տարրը բազմաթիվ ուղեկցող բաղադրիչների ներկայությամբ։ Նման ռեագենտների կիրառման օրինակներ կան նաև ռենիումի անալիտիկ քիմիայում, որտեղ օրգանական հիմնական ներկանյութերի միջոցով մշակվել են էքստրակցիոն-ֆոտոմետրիկ որոշման եղանակներ, իսկ որոշ դեպքերում ուսումնասիրվել է նաև դրանց կիրառումը ամպերոմետրիկ տիտրման ժամանակ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել քիմիկոս-վերլուծաբաններին, հետազոտողներին, ասպիրանտներին և բարձր կուրսերի ուսանողներին, որոնք ուսումնասիրում են մետաղների քիմիան, հազվագյուտ տարրերի անալիզը, օրգանական ռեագենտների կիրառությունը և ֆոտոմետրիկ կամ սպեկտրոֆոտոմետրիկ մեթոդները։ Մատենագիտական տվյալների համաձայն՝ աշխատությունը հրատարակվել է 1998 թվականին Հայաստանում՝ Հայաստանի Գիտությունների ազգային ակադեմիայի Օրգանական քիմիայի ինստիտուտի շրջանակում, ունի 60 էջ և ներառում է 38 աղբյուրից բաղկացած գրականության ցանկ, ինչը ցույց է տալիս, որ այն կառուցված է որպես մասնագիտական, հետազոտական բնույթի աշխատանք, այլ ոչ թե ընդհանուր ընթերցողի համար նախատեսված հանրամատչելի գիրք։

Updated: 2026-09-20
Основные органические красители в аналитической химии благородных металлов и редких элементов

Free

Միսաք Մեծարենց Միսաք Մեծարենց 1886 թ․ – 1908 թ․ Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարական պոեզիայի ամենապայծառ ներկայացուցիչներից է։ Չնայած կարճ կյանքին, նա ստեղծել է բարձրարժեք գրական ժառանգություն։Միսաք Մեծարենցը արևմտահայ քնարերգության ամենապայծառ անուններից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունեն բնությունը, սերը և կյանքի գեղեցկությունը։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա հասցրել է ստեղծել բարձրարժեք պոեզիա։ Նրա լեզուն երաժշտական է և նուրբ։ Մեծարենցը մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ռոմանտիկ պոեզիայի վրա։ Նրա բանաստեղծությունները լի են լույսով և զգացմունքայնությամբ։ Նա համարվում է արևմտահայ պոեզիայի ամենաքնարական ձայներից մեկը։ Նրա գործերը մինչ օրս սիրով ընթերցվում են։ Նրա ժառանգությունը փոքր ծավալով, բայց մեծ արժեք ունի։ Նա հայ գրականության բացառիկ տաղանդներից է։ menu_book2 Read more Հովհաննես Շիրազ Հովհաննես Շիրազ 1915 թ․ – 1984 թ․ Հովհաննես Շիրազը հայ ժողովրդի ամենասիրված բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները խորապես կապված են հայրենիքի, մոր կերպարի և ազգային ցավի հետ։ Շիրազի լեզուն պարզ է, ժողովրդական և շատ հուզական։ Նրա հայտնի գործերից են «Հայոց դանթեականը», «Մայրս» և բազմաթիվ հայրենասիրական բանաստեղծություններ։ Նա հաճախ արտահայտել է ժողովրդի ցավն ու ուրախությունը։ Շիրազը մեծ ազդեցություն է ունեցել սերունդների վրա իր անմիջական ոճով։ Նրա պոեզիան հաճախ արտասանվում է դպրոցներում և միջոցառումների ժամանակ։ Նա համարվում է 20-րդ դարի ամենաժողովրդական բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները դարձել են ազգային հիշողության մաս։ Շիրազը մինչ օրս սիրելի է ընթերցողների լայն շրջանակի համար։ menu_book5 Read more Պերճ Պռոշյան Պերճ Պռոշյան 1837 թ․ – 1907 թ․ Պերճ Պռոշյանը հայ ռեալիստական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում պատկերել է գյուղական կյանքը և հասարակ մարդկանց առօրյան։ Նրա հերոսները սովորական մարդիկ են՝ իրենց խնդիրներով ու երազանքներով։ Պռոշյանը մեծ ուշադրություն է դարձրել սոցիալական հարցերին։ Նրա գրքերը արժեքավոր տեղեկություններ են տալիս 19-րդ դարի հայկական կյանքի մասին։ Նա կարևորել է կրթության և լուսավորության դերը։ Նրա լեզուն պարզ է և բնական։ Պռոշյանի ստեղծագործությունները աչքի են ընկնում իրատեսական նկարագրություններով։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա անունը շարունակում է հիշվել որպես ռեալիզմի կարևոր ներկայացուցիչ։ menu_book3 Read more Մխիթար Գոշ Մխիթար Գոշ 1130 թ․ – 1213 թ․ Մխիթար Գոշ միջնադարյան հայ մեծ մտածող, իրավագետ, առակագիր, մանկավարժ և հասարակական գործիչ էր, որը ապրել է XII–XIII դարերում։ Նա հայտնի է որպես հայ իրավագիտության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Նրա ամենահայտնի աշխատությունը «Դատաստանագիրքն» է, որը համարվում է հայկական իրավունքի կարևորագույն հուշարձաններից և երկար ժամանակ ծառայել է որպես օրենքների ժողովածու։ Մխիթար Գոշը գրել է նաև բազմաթիվ առակներ, որոնց միջոցով քարոզել է բարություն, արդարություն, իմաստություն և ազնվություն։ Նա մեծ դեր է ունեցել կրթության և մշակույթի զարգացման գործում, հիմնել է դպրոցներ և նպաստել գիտելիքների տարածմանը։ Գոշի ստեղծագործությունները կարևոր նշանակություն ունեն հայ գրականության, իրավունքի և մանկավարժության պատմության մեջ։ Նրա անունը մինչ օրս համարվում է իմաստության, արդարադատության և ազգային մշակույթի խորհրդանիշ։ menu_book8 Read more Գաբրիել Սունդուկյան Գաբրիել Սունդուկյան 1825 թ․ – 1912 թ․ Հայ մեծ դրամատուրգ, արձակագիր և հասարակական գործիչ էր, որը համարվում է հայկական ռեալիստական դրամատուրգիայի հիմնադիրը։ Նա ծնվել է 1825 թվականի հուլիսի 11-ին՝ Թիֆլիսում, և մահացել 1912 թվականի մարտի 29-ին։ Սունդուկյանի ստեղծագործություններում արտացոլված են XIX դարի հայ հասարակության կյանքը, կենցաղը, սովորույթներն ու սոցիալական խնդիրները։ Նրա ամենահայտնի պիեսներից են «Պեպո»-ն, «Խաթաբալա»-ն և «Էլի մեկ զոհ»-ը, որոնք մեծ ժողովրդականություն են վայելում մինչ օրս։ Սունդուկյանը կարևոր դեր է ունեցել հայկական թատրոնի զարգացման գործում, իսկ նրա ստեղծագործությունները դարձել են հայ դրամատուրգիայի դասական նմուշներ։ Նրա անունը կրում է Գաբրիել Սունդուկյանի անվան ազգային ակադեմիական թատրոնը, որը Հայաստանի ամենահեղինակավոր թատրոններից է։ menu_book2 Read more Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Read more