Խորիկյան, Հովհաննես Գեորգիի

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հին Աքեմենյան Պարսկաստանի պետական կառուցվածքի շրջանակում Հայաստանի և Այսրկովկասի տարածքների վարչական կազմակերպման, տարածքային բաժանումների և կառավարման մեխանիզմների ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում են Աքեմենյան կայսրության սատրապական համակարգի ձևավորումը, դրա գործառույթները և այն, թե ինչպես էին Հայաստանի և հարակից շրջանների տարածքները ինտեգրվում կայսրության վարչական, հարկային և ռազմական համակարգերին։ Հեղինակը մանրամասն անդրադառնում է պատմաաշխարհագրական աղբյուրներին՝ համադրելով հնագիտական տվյալները, հին հունական հեղինակների վկայությունները և արևելյան աղբյուրները՝ վերականգնելու համար տարածաշրջանի վարչական քարտեզը և դրա փոփոխությունները տարբեր ժամանակահատվածներում։ Քննարկվում են նաև Հայաստանի քաղաքական կարգավիճակի առանձնահատկությունները Աքեմենյան տիրապետության ներքո, տեղական իշխանական կառույցների դերը, կենտրոնական իշխանության վերահսկողության մեխանիզմները և տարածաշրջանի ռազմավարական նշանակությունը կայսրության արևմտյան սահմաններում։ Ուսումնասիրությունը լուսաբանում է նաև տնտեսական և մշակութային փոխազդեցությունները, որոնք ձևավորվել են վարչական այդ համակարգի շրջանակում՝ ընդգծելով առևտրային ուղիների, հարկային պարտավորությունների և ռազմական ծառայության կազմակերպման ազդեցությունը տարածաշրջանային զարգացման վրա։ Աշխատությունը արժեքավոր աղբյուր է պատմաբանների, արևելագետների, հնագետների, աշխարհագրագետների և հին պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների համար, ովքեր հետաքրքրված են Աքեմենյան Պարսկաստանի վարչական համակարգի և Հայաստանի պատմական դիրքի խորքային վերլուծությամբ։