Մանուկյան, Հրաչիկ Հարությունի

Մանուկյան, Հրաչիկ Հարությունի

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Պատմություն

Հայաստանի աշխատավորության ավանդը Հայրենական մեծ պատերազմում տարած հաղթանակում (1941-1945թթ.)

Աշխատությունը նվիրված է 1941–1945 թվականներին Խորհրդային Հայաստանի բնակչության աշխատանքային, տնտեսական և հասարակական մասնակցությանը Խորհրդային Միության պատերազմական ջանքերին՝ հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացնելով թիկունքի գործունեության և հանրապետության նյութական ու մարդկային ռեսուրսների ներգրավման վրա։ Հետազոտության առանցքում արդյունաբերական ձեռնարկությունների աշխատանքն է պատերազմի պայմաններում, արտադրական ծրագրերի վերակազմավորումը, ռազմաճակատի կարիքների համար անհրաժեշտ արտադրանքի թողարկումը, աշխատանքային կարգապահության փոփոխությունները և աշխատուժի վերաբաշխումը։ Քննվում է բանվորների, գյուղացիների, ինժեներատեխնիկական աշխատողների, կանանց և երիտասարդների մասնակցությունը տնտեսական գործընթացներին, ինչպես նաև այն սոցիալական պայմանները, որոնցում կազմակերպվում էր թիկունքի աշխատանքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում գյուղատնտեսության դերին՝ պարենային ապահովման, հումքի արտադրության և պետական մատակարարումների իրականացման տեսանկյունից։ Անդրադարձ է կատարվում նաև տրանսպորտի, էներգետիկայի և կապի համակարգերի նշանակությանը, քանի որ պատերազմի տարիներին դրանց անխափան գործունեությունը կարևոր էր տնտեսության տարբեր ճյուղերի փոխկապակցված աշխատանքի համար։ Ներկայացվում են բնակչության մասնակցությամբ կազմակերպված օգնության տարբեր ձևերը՝ ռազմաճակատի համար միջոցների և անհրաժեշտ պարագաների հավաքագրումը, վիրավորների ու տարհանված բնակչության աջակցության նախաձեռնությունները և հասարակական կազմակերպությունների գործունեությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում կանանց և երիտասարդների աշխատանքի ուսումնասիրությունը, քանի որ աշխատունակ բնակչության զգալի մասի զորակոչի պայմաններում նրանք ավելի մեծ դեր ստանձնեցին արդյունաբերական, գյուղատնտեսական և այլ ոլորտներում։ Միաժամանակ ուշադրություն է դարձվում պատերազմի սոցիալական հետևանքներին՝ աշխատանքային ծանրաբեռնվածությանը, նյութական սահմանափակումներին, պարենային դժվարություններին և առօրյա կյանքի փոփոխություններին։ Թեման դիտարկվում է նաև խորհրդային ժամանակաշրջանի պատմագրության և հիշողության քաղաքականության համատեքստում՝ հաշվի առնելով, որ աշխատավորության ներդրման ներկայացումը հաճախ կապված էր ժամանակի պաշտոնական գաղափարախոսության և հերոսականացման ձևերի հետ։ Այդ պատճառով պատմական նյութերի քննադատական համադրումը հնարավորություն է տալիս տարբերակել փաստական տվյալները դրանց ժամանակաշրջանային մեկնաբանություններից։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը ներկայացնում է պատերազմի տարիներին Հայաստանի թիկունքի տնտեսական և հասարակական կյանքի բազմակողմ պատկերը՝ բացահայտելով հանրապետության բնակչության աշխատանքային մասնակցությունը ընդհանուր պատերազմական մոբիլիզացիային և դրա ազդեցությունը Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական զարգացման վրա։

Թարմացվել է՝ 2026-09-22
Հայաստանի աշխատավորության ավանդը Հայրենական մեծ պատերազմում տարած հաղթանակում (1941-1945թթ.)

Անվճար

Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Տեսնել ավելին Գուրգեն Մահարի Գուրգեն Մահարի 1903 թ․ – 1969 թ․ Գուրգեն Մահարին հայ արձակի և հուշագրության կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ հիմնված են սեփական կյանքի փորձի վրա։ Նա նկարագրել է խորհրդային ժամանակների դժվարությունները և բանտային կյանքը։ Նրա հայտնի գործերից է «Ծաղկած փշալարեր» վեպը։ Մահարու լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նրա ստեղծագործություններում կարևոր տեղ ունի մարդու ազատության գաղափարը։ Նա նաև անդրադարձել է պատմական և սոցիալական թեմաներին։ Մահարու գործերը արժեքավոր վկայություն են ժամանակաշրջանի մասին։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից արձակի վրա։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել այսօր։ menu_book4 Տեսնել ավելին Ալեքսանդր Շիրվանզադե Ալեքսանդր Շիրվանզադե 1858 թ․ – 1935 թ․ Ալեքսանդր Շիրվանզադեն հայ ռեալիստական արձակի մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտացոլված են հասարակության տարբեր խավերի կյանքը և սոցիալական խնդիրները։ Նա գրել է վեպեր, պատմվածքներ և դրամատիկական գործեր։ Շիրվանզադեն մեծ ուշադրություն է դարձրել մարդկային հարաբերություններին։ Նրա հերոսները հոգեբանորեն խորն են մշակված։ Նա համարձակորեն քննադատել է հասարակական անարդարությունները։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև թատերական բեմերում։ Շիրվանզադեն համարվում է հայ արձակի դասականներից մեկը։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հետագա գրողների ստեղծագործություններում։ Նա շարունակում է մնալ հայ գրականության կարևորագույն անուններից մեկը։ menu_book17 Տեսնել ավելին Պերճ Պռոշյան Պերճ Պռոշյան 1837 թ․ – 1907 թ․ Պերճ Պռոշյանը հայ ռեալիստական արձակի կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նա իր ստեղծագործություններում պատկերել է գյուղական կյանքը և հասարակ մարդկանց առօրյան։ Նրա հերոսները սովորական մարդիկ են՝ իրենց խնդիրներով ու երազանքներով։ Պռոշյանը մեծ ուշադրություն է դարձրել սոցիալական հարցերին։ Նրա գրքերը արժեքավոր տեղեկություններ են տալիս 19-րդ դարի հայկական կյանքի մասին։ Նա կարևորել է կրթության և լուսավորության դերը։ Նրա լեզուն պարզ է և բնական։ Պռոշյանի ստեղծագործությունները աչքի են ընկնում իրատեսական նկարագրություններով։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա անունը շարունակում է հիշվել որպես ռեալիզմի կարևոր ներկայացուցիչ։ menu_book2 Տեսնել ավելին Ներսես Շնորհալի Ներսես Շնորհալի 1102 թ․ – 1173 թ․ Ներսես Շնորհալին եղել է հայ եկեղեցու կաթողիկոս, բանաստեղծ և աստվածաբան։ Նա հայտնի է իր հոգևոր երգերով, աղոթքներով և բանաստեղծություններով։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում բարությունը, սերը և մարդասիրությունը։ Շնորհալին ձգտել է միավորել մարդկանց և ամրապնդել քրիստոնեական արժեքները։ Նրա գրական լեզուն պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ խորիմաստ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ եկեղեցական շարականներ։ Ներսես Շնորհալու ստեղծագործությունները մինչ օրս օգտագործվում են հայկական եկեղեցական կյանքում։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հայ մշակույթի և կրթության զարգացման մեջ։ Նա համարվում է հայ միջնադարյան գրականության ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա անունը շարունակում է մնալ ազգային հպարտության աղբյուր։ menu_book2 Տեսնել ավելին Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Տեսնել ավելին