Նավոյան, Մհեր Ռաֆիկի

Նավոյան, Մհեր Ռաֆիկի

menu_book Посмотреть материалы

Книги автора (1)

Онлайн

Культура

Հայ հիմներգության ձևավորման հայեցակարգը ուսումնասիրման արդի փուլում

Աշխատանքը նվիրված է հայ հիմներգության ձևավորման հայեցակարգի ուսումնասիրությանը՝ ժամանակակից գիտական հետազոտությունների և երաժշտագիտական մոտեցումների համատեքստում։ Ուսումնասիրության կենտրոնում հայ հոգևոր երաժշտության կարևորագույն դրսևորումներից մեկի՝ հիմներգության ձևավորման, զարգացման և պատմական կերպափոխումների հարցերն են։ Աշխատության շրջանակում կարող են քննության առնվել հիմներգության ծագումնաբանական հիմքերը, ձևավորման պատմական փուլերը, երաժշտական լեզվի առանձնահատկությունները և դրա կապը հայկական եկեղեցական ու մշակութային ավանդույթների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հիմներգության ձևավորման վրա ազդած կրոնական, հասարակական, մշակութային և երաժշտատեսական գործոններին, ինչպես նաև տարբեր ժամանակաշրջաններում դրա կառուցվածքային և ոճական փոփոխություններին։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում հայ հոգևոր երաժշտության ժառանգության ուսումնասիրությունը՝ ներառյալ ձայնեղանակային համակարգերը, մեղեդիական դարձվածքները, ռիթմական առանձնահատկությունները, տեքստ-երաժշտություն փոխհարաբերությունը և կատարողական ավանդույթները։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև հայ հիմներգության ուսումնասիրման տարբեր գիտական հայեցակարգերին և մեթոդաբանական մոտեցումներին՝ համադրելով պատմական, տեսական, աղբյուրագիտական և երաժշտավերլուծական տվյալները։ Արդի փուլում հիմներգության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս վերանայելու նախկին տեսակետները, համադրելու նորահայտ կամ վերագնահատված աղբյուրները և ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու հայկական հոգևոր երաժշտության զարգացման ներքին օրինաչափությունների մասին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է նաև ազգային ինքնության և հոգևոր մշակույթի պահպանման գործում հիմներգության ունեցած դերի բացահայտումը, քանի որ այն ոչ միայն երաժշտական ժառանգության բաղադրիչ է, այլև պատմական հիշողության, կրոնական ավանդույթի և մշակութային ինքնության փոխանցման միջոց։ Աշխատությունը կարող է արժեքավոր լինել հայ երաժշտության պատմության և տեսության, հայ հոգևոր երաժշտության, մշակութաբանության և հայագիտության ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել երաժշտագետներին, ազգագրագետներին, մշակութաբաններին, եկեղեցական երաժշտության մասնագետներին, կատարողներին, հետազոտողներին և հայկական երաժշտական ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Обновлено. 2026-09-17
Հայ հիմներգության ձևավորման հայեցակարգը ուսումնասիրման արդի փուլում

Бесплатно

Другие авторы

Все авторы
Սիլվա Կապուտիկյան Սիլվա Կապուտիկյան 1919 թ․ – 2006 թ․ Սիլվա Կապուտիկյանը հայ պոեզիայի ամենաազդեցիկ կին հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն հայրենիքը, սերը, լեզուն և ազգային ինքնությունը։ Կապուտիկյանը գրել է բազմաթիվ բանաստեղծություններ և հրապարակախոսական նյութեր։ Նրա լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել հայ լեզվի պահպանման հարցերին։ Նրա գործերը լայն ճանաչում են ստացել ինչպես Հայաստանում, այնպես էլ սփյուռքում։ Կապուտիկյանը նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ նվիրված են ազգային արժեքներին։ Նա համարվում է հայ կին պոեզիայի ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ ազդեցիկ։ menu_book2 Подробнее Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book11 Подробнее Ներսես Շնորհալի Ներսես Շնորհալի 1102 թ․ – 1173 թ․ Ներսես Շնորհալին եղել է հայ եկեղեցու կաթողիկոս, բանաստեղծ և աստվածաբան։ Նա հայտնի է իր հոգևոր երգերով, աղոթքներով և բանաստեղծություններով։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում բարությունը, սերը և մարդասիրությունը։ Շնորհալին ձգտել է միավորել մարդկանց և ամրապնդել քրիստոնեական արժեքները։ Նրա գրական լեզուն պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ խորիմաստ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ եկեղեցական շարականներ։ Ներսես Շնորհալու ստեղծագործությունները մինչ օրս օգտագործվում են հայկական եկեղեցական կյանքում։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հայ մշակույթի և կրթության զարգացման մեջ։ Նա համարվում է հայ միջնադարյան գրականության ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա անունը շարունակում է մնալ ազգային հպարտության աղբյուր։ menu_book12 Подробнее Հովհաննես Շիրազ Հովհաննես Շիրազ 1915 թ․ – 1984 թ․ Հովհաննես Շիրազը հայ ժողովրդի ամենասիրված բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները խորապես կապված են հայրենիքի, մոր կերպարի և ազգային ցավի հետ։ Շիրազի լեզուն պարզ է, ժողովրդական և շատ հուզական։ Նրա հայտնի գործերից են «Հայոց դանթեականը», «Մայրս» և բազմաթիվ հայրենասիրական բանաստեղծություններ։ Նա հաճախ արտահայտել է ժողովրդի ցավն ու ուրախությունը։ Շիրազը մեծ ազդեցություն է ունեցել սերունդների վրա իր անմիջական ոճով։ Նրա պոեզիան հաճախ արտասանվում է դպրոցներում և միջոցառումների ժամանակ։ Նա համարվում է 20-րդ դարի ամենաժողովրդական բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները դարձել են ազգային հիշողության մաս։ Շիրազը մինչ օրս սիրելի է ընթերցողների լայն շրջանակի համար։ menu_book5 Подробнее Դերենիկ Դեմիրճյան Դերենիկ Դեմիրճյան 1877 թ․ – 1956 թ․ Դերենիկ Դեմիրճյանը գրող, դրամատուրգ և հասարակական գործիչ էր։ Նա առավել հայտնի է իր «Վարդանանք» պատմական վեպով, որը հայ գրականության կարևորագույն ստեղծագործություններից է։ Դեմիրճյանը մեծ հետաքրքրություն է ցուցաբերել հայկական պատմության և ազգային հերոսների նկատմամբ։ Նրա գործերում հաճախ հանդիպում են հայրենասիրական գաղափարներ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ պիեսներ և պատմվածքներ։ Դեմիրճյանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պատմական արձակի զարգացման վրա։ Նա կարևոր դեր է ունեցել նաև հայկական թատրոնի զարգացման գործում։ Նրա աշխատանքները մինչ օրս լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Դեմիրճյանը համարվում է հայ դասական գրականության կարևոր ներկայացուցիչներից մեկը։ menu_book7 Подробнее Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Подробнее