Հեղինակի գրքերը (1)
Գյուղատնտեսություն
Продуктивность овец породы мазех и в типе корридель в Котайкском и Гегаркуникском марзах
Աշխատությունը նվիրված է Կոտայքի և Գեղարքունիքի մարզերի բնակլիմայական ու արտադրական պայմաններում բուծվող մազեխ ցեղի և կորիդելի տիպի ոչխարների մթերատվության առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և համեմատական գնահատմանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են կենդանիների հիմնական տնտեսական և կենսաբանական հատկանիշները՝ կենդանի զանգվածը, աճի ու զարգացման ցուցանիշները, բրդային և կաթնային մթերատվությունը, վերարտադրողական հատկությունները և տեղական պայմաններին հարմարվողականությունը։ Մազեխը Հայաստանի տեղական կոպտաբուրդ ոչխարների ցեղերից է, իսկ հանրապետությունում բուծվում են նաև կորիդելի տիպին պատկանող կիսանրբագեղմ մսաբրդատու ոչխարներ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր տարիքային և սեռային խմբերի կենդանիների մարմնակազմական ու մթերատու հատկանիշներին, կերային պայմանների ազդեցությանը և արոտավայրային պահվածքի առանձնահատկություններին։ Քննության են առնվում բրդի քանակական ու որակական ցուցանիշները՝ խուզված բրդի զանգվածը, մաքուր բրդի ելքը, մանրաթելի կառուցվածքը և տեխնոլոգիական հատկությունները, որոնք կարևոր նշանակություն ունեն ոչխարների տնտեսական արժեքի գնահատման համար։ Մազեխ ցեղի վերաբերյալ ժամանակակից հետազոտությունները ևս ընդգծում են բրդի ֆիզիկական և տեխնիկական հատկանիշների, կենդանիների սեռատարիքային խմբերի և բուծման պայմանների համեմատական գնահատման կարևորությունը։ Ուսումնասիրվում է նաև կաթնային մթերատվությունը և կաթի բաղադրությունը, քանի որ մազեխ ու կորիդելի տիպի ոչխարների կաթնային ցուցանիշների համեմատական ուսումնասիրություններ նախկինում իրականացվել են Հայաստանի տարբեր գոտիներում։ Կարևորվում են կենդանիների վերարտադրողական հատկությունները, մատղաշի պահպանությունը, աճի ինտենսիվությունը և կերի օգտագործման արդյունավետությունը։ Կոտայքի և Գեղարքունիքի բնական պայմանների համատեքստում գնահատվում է նաև կենդանիների հարմարվողականությունը բարձրադիր և արոտավայրային տնտեսավարման պայմաններին։ Տարբեր խմբերի ցուցանիշների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել դրանց արտադրական առավելություններն ու առանձնահատկությունները և գնահատել հետագա ընտրասերման աշխատանքների հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի Հայաստանում ոչխարաբուծության արդյունավետության բարձրացման, տեղական գենետիկական ռեսուրսների պահպանման, կենդանիների մթերատու հատկությունների կատարելագործման և տարբեր բնակլիմայական գոտիներին համապատասխան բուծման ու ընտրասերման մոտեցումների մշակման տեսանկյունից։
Թարմացվել է՝ 2026-09-29