Սողոմոնյան, Լուսինե Լևոնի

Մանկավարժություն

Աշխատանքը նվիրված է կրտսեր դպրոցականների գեղարվեստական կրթության իրականացման մանկավարժական հիմնախնդիրներին և դրա արդյունավետ կազմակերպման մեթոդներին։ Ուսումնասիրության կենտրոնում տարրական դպրոցական տարիքի երեխաների գեղագիտական և ստեղծագործական զարգացման գործընթացն է, որը կարևոր դեր ունի նրանց անհատականության ձևավորման, աշխարհընկալման ընդլայնման և մշակութային արժեքների յուրացման գործում։ Աշխատանքում դիտարկվում է գեղարվեստական կրթությունը որպես ամբողջական մանկավարժական գործընթացի բաղադրիչ, որի միջոցով երեխան ոչ միայն ձեռք է բերում արվեստի վերաբերյալ գիտելիքներ և կարողություններ, այլև զարգացնում է երևակայությունը, հուզական ընկալումը, ստեղծագործական մտածողությունը, դիտողականությունը և ինքնարտահայտվելու ունակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցչի դերին՝ որպես երեխայի ստեղծագործական ներուժը բացահայտող և զարգացնող մանկավարժական գործընթացի կազմակերպչի։ Ուսումնասիրվում են դասավանդման այնպիսի ձևերն ու մեթոդները, որոնք նպաստում են երեխաների ակտիվ մասնակցությանը, ինքնուրույն ստեղծագործական գործունեությանը և արվեստի նկատմամբ հետաքրքրության ձևավորմանը։ Կարևորվում է նաև տարբեր արվեստների՝ կերպարվեստի, երաժշտության, գրականության, թատրոնի և այլ ստեղծագործական ուղղությունների փոխկապակցված կիրառումը, քանի որ դրանց համադրումը հնարավորություն է տալիս գեղարվեստական փորձառությունը դարձնել առավել ամբողջական և մատչելի։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել նաև կրտսեր դպրոցականների տարիքային և հոգեբանական առանձնահատկությունները, քանի որ գեղարվեստական կրթության բովանդակությունը և մեթոդները պետք է համապատասխանեն երեխաների զարգացման մակարդակին, հետաքրքրություններին և անհատական հնարավորություններին։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ստեղծագործական միջավայրի ձևավորմանը, որտեղ երեխան կարող է ազատորեն արտահայտել իր մտքերը, զգացմունքներն ու գաղափարները՝ առանց սխալվելու վախի։ Հետազոտության արդյունքում բացահայտվում են գեղարվեստական կրթության կազմակերպման հիմնական մանկավարժական պայմանները, ներկայացվում են դրա արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները և մշակվում են մոտեցումներ, որոնք կարող են նպաստել կրտսեր դպրոցականների ստեղծագործական, գեղագիտական, հուզական և սոցիալական զարգացմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տարրական դասարանների ուսուցիչների, մանկավարժների, արվեստի կրթության մասնագետների և մանկավարժական բուհերի ուսանողների համար՝ որպես գեղարվեստական կրթության կազմակերպման տեսական և գործնական հիմքերի ուսումնասիրության աղբյուր։