Տոնապետյան, Պարգև Արամայիսի

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է լանջային գյուղատնտեսական տարածքներում հողի նվազագույն մշակման արդյունավետ տեխնոլոգիական սկզբունքների և դրանց իրականացման համար նախատեսված գյուղատնտեսական մեքենաների աշխատանքային օրգանների կատարելագործման հիմնախնդիրներին։ Հետազոտության կենտրոնում հողի մշակման ինտենսիվության նվազեցումն է՝ միաժամանակ պահպանելով գյուղատնտեսական աշխատանքների անհրաժեշտ որակը, հողային միջավայրի կայունությունը և մշակաբույսերի աճի համար բարենպաստ պայմանները։ Լանջային տարածքների առանձնահատկությունները պահանջում են հաշվի առնել տեղանքի թեքությունը, հողի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունները, խոնավության պահպանման պայմանները և էրոզիոն գործընթացների առաջացման վտանգը։ Այդ պատճառով նվազագույն մշակումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես մեքենայական աշխատանքների կրճատման միջոց, այլև որպես հողային ռեսուրսների պահպանողական օգտագործման կարևոր ուղղություն։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են գնահատվել տարբեր աշխատանքային օրգանների և հողի փոխազդեցության օրինաչափությունները, դրանց ազդեցությունը հողի կառուցվածքի, փխրեցման աստիճանի, մակերևույթի վիճակի և բուսական մնացորդների պահպանման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում աշխատանքային օրգանների կառուցվածքային առանձնահատկությունների հիմնավորմանը՝ հաշվի առնելով լանջային պայմաններում մեքենայի շարժման կայունությունը, հողի դիմադրությունը և տեխնոլոգիական գործընթացի հավասարաչափ իրականացումը։ Կարևոր խնդիրներից է նաև էներգատարության նվազեցումը, քանի որ հողի մշակման գործողությունների օպտիմալացումը կարող է նպաստել վառելիքի ու աշխատանքային ռեսուրսների ավելի արդյունավետ օգտագործմանը։ Հետազոտությունը կարող է ընդգրկել ավանդական և նվազագույն մշակման համակարգերի համեմատական գնահատում՝ ըստ հողի պահպանության, տեխնոլոգիական արդյունավետության, մեքենայական աշխատանքի ծավալի և արտադրական ծախսերի։ Լանջային հողերում առանձնահատուկ նշանակություն ունի ջրային էրոզիայի կանխարգելումը, ուստի մշակման տեխնոլոգիաների ընտրությունը դիտարկվում է նաև մակերևութային հոսքի սահմանափակման և հողի բերրի շերտի պահպանման տեսանկյունից։ Մեքենաների աշխատանքային օրգանների կատարելագործումը կապված է դրանց հուսալիության, աշխատանքի որակի և տարբեր հողային պայմաններին հարմարվողականության բարձրացման հետ։ Ընդհանուր առմամբ ուսումնասիրությունը համադրում է գյուղատնտեսական մեքենագիտության, հողագիտության, պահպանողական երկրագործության և ագրոտեխնոլոգիաների մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով նպաստել լանջային հողերի արդյունավետ մշակմանը, արտադրական ռեսուրսների խնայողությանը և հողային միջավայրի երկարաժամկետ պահպանությանը։