Բացահայտեք այլ հետաքրքիր և օգտակար նյութեր
Ահա մի հավաքածու այլ ֆայլերից, որոնք կարող են ձեզ հետաքրքրել և օգնել ձեր ուսումնասիրման կամ ստեղծագործական աշխատանքներում: Ավելին տեսնելու համար կարող եք գնալ նյութերի բաժինԱյլ առարկաներ
Նոր գրքեր: Տեխնիկա: Ինֆորմացիոն ցանկ =Новые книги: Техника (1983, Ноябрь, №11)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական համառոտ ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և մասնագետների արագ կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրականության հոսքում։ Այն ընդգրկում է ինժեներական գիտությունների տարբեր ճյուղերին՝ մեքենաշինությանը, էլեկտրոնիկային, ավտոմատացմանը, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին, էներգետիկային, շինարարությանը և այլ կիրառական ոլորտներին վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով գիտատեխնիկական առաջընթացի արդի միտումները և նորագույն հետազոտությունների ուղղությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության ճշգրտությունն ու համակարգված ներկայացումը, և ծառայում է որպես կարևոր օժանդակ գործիք գիտական ու մասնագիտական գործունեության համար՝ հնարավորություն տալով արագ գտնել անհրաժեշտ գրականություն, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառել այն ուսումնական կամ հետազոտական նպատակներով։
Թարմացվել է՝ 2026-08-21Տեխնոլոգիա
Բորատային հողալկալիական մետաղներով ապակիների հետազոտում և նոր բաղադրությամբ տեխնիկական ապակիների մշակում
Աշխատությունը նվիրված է բորատային հիմքով հողալկալիական մետաղներ պարունակող ապակիների հետազոտությանը և նոր բաղադրությամբ տեխնիկական ապակիների մշակմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել ապակեգոյացնող համակարգերի բաղադրության և կառուցվածքի փոխկապակցվածությունը և դրա ազդեցությունը ստացվող նյութերի ֆիզիկաքիմիական, ջերմային, մեխանիկական ու տեխնոլոգիական հատկությունների վրա։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են բորի օքսիդի և հողալկալիական մետաղների միացությունների դերը ապակու կառուցվածքի ձևավորման գործընթացում, ինչպես նաև տարբեր բաղադրիչների հարաբերակցության փոփոխության ազդեցությունը ապակու հալման, բյուրեղացման, ջերմային ընդարձակման և քիմիական կայունության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նոր ապակեբաղադրությունների ընտրությանը և դրանց ստացման տեխնոլոգիական պայմանների որոշմանը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են դիտարկվել հումքային բաղադրիչների ընտրությունը, դրանց մանրացումը և խառնումը, հալման ջերմաստիճանը, հալույթի պահման տևողությունը, ապակեգոյացման պայմանները և հետագա ջերմային մշակումը։ Կարևոր ուղղություն է ստացված ապակիների կառուցվածքային և ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրությունը՝ դրանց կիրառական հնարավորությունները գնահատելու նպատակով։ Կարող են ուսումնասիրվել ապակիների խտությունը, ջերմային ընդարձակման գործակիցը, փափկման և բյուրեղացման ջերմաստիճանները, քիմիական կայունությունը, մեխանիկական ամրությունը և այլ տեխնիկական ցուցանիշներ։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում ապակու կառուցվածքում հողալկալիական մետաղների ազդեցությանը, քանի որ դրանց բնույթն ու կոնցենտրացիան կարող են էապես փոխել ապակու կառուցվածքային կապերը և, հետևաբար, նյութի հիմնական հատկությունները։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև տարբեր բաղադրությունների համեմատական վերլուծություն՝ տեխնիկական նշանակության համար առավել նպատակահարմար ապակու ընտրության նպատակով։ Նոր բաղադրությունների մշակումը կարող է ուղղված լինել բարձր ջերմակայունությամբ, բավարար մեխանիկական ամրությամբ, քիմիական կայունությամբ և կանխատեսելի տեխնոլոգիական հատկություններով նյութերի ստացմանը։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչ է նաև ապակեգոյացման գործընթացների օրինաչափությունների բացահայտումը, ինչը հնարավորություն է տալիս գիտականորեն հիմնավորել հումքային բաղադրիչների օպտիմալ հարաբերակցությունը և տեխնոլոգիական ռեժիմները։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ տեխնիկական ապակիների արտադրության կատարելագործման, նոր նյութերի ստեղծման և ապակու արտադրության հումքային բազայի արդյունավետ օգտագործման համար։ Ստացված տվյալները կարող են օգտագործվել այնպիսի ապակեբաղադրությունների մշակման համար, որոնք կհամապատասխանեն հատուկ տեխնիկական և շահագործական պահանջների։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել նյութագետներին, ապակու և կերամիկական նյութերի տեխնոլոգներին, անօրգանական քիմիայի մասնագետներին, քիմիական տեխնոլոգներին, հետազոտողներին, ինժեներներին և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողներին։
Թարմացվել է՝ 2026-09-09Ինֆորմատիկա
RTL կոմպիլյատորների շահագործման ավտոմատացման գործիքային, ծրագրային միջոցների հիմնավորում և մշակում
Աշխատությունը նվիրված է RTL կոմպիլյատորների շահագործման գործընթացների ավտոմատացման համար գործիքային և ծրագրային միջոցների հիմնավորմանն ու մշակմանը։ Հետազոտության հիմքում RTL՝ Register Transfer Level մակարդակի նախագծման գործընթացներն են, որտեղ թվային համակարգերի և ապարատային հանգույցների վարքը նկարագրվում է ապարատային նկարագրման լեզուներով և հետագայում ենթարկվում է սինթեզի, վերլուծության ու այլ ավտոմատացված փոխակերպումների։ Աշխատանքի կարևոր խնդիրն է այդ գործընթացների կառավարման և կատարման համար ստեղծել ավելի արդյունավետ ծրագրային միջավայր, որը կարող է նվազեցնել ձեռքով կատարվող գործողությունների քանակը, արագացնել նախագծման փուլերը և բարձրացնել արդյունքների վերահսկելիությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել RTL կոմպիլյատորների գործառնական կառուցվածքը, դրանց գործարկման պարամետրերը, մուտքային և ելքային տվյալների կազմակերպումը, տարբեր փուլերի փոխկապակցվածությունը և հաշվարկային ռեսուրսների օգտագործումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ավտոմատացման գործիքների ընտրության և հիմնավորման հարցերին՝ հաշվի առնելով համակարգի ճկունությունը, ընդլայնելիությունը, աշխատանքի հուսալիությունը, կատարողականությունը և տարբեր նախագծային միջավայրերի հետ համատեղելիությունը։ Մշակվող ծրագրային միջոցները կարող են նախատեսված լինել կոմպիլյացիայի գործընթացների գործարկման, առաջադրանքների հերթագրման, պարամետրերի կառավարման, արդյունքների հավաքագրման, սխալների հայտնաբերման և հաշվետվությունների ձևավորման համար։ Աշխատանքը կարող է ներառել նաև տարբեր նախագծերի կամ RTL նկարագրությունների ավտոմատ մշակման, փորձարկման և համեմատական գնահատման մեխանիզմներ, որոնք հնարավորություն են տալիս համակարգված կերպով վերահսկել կոմպիլյատորի աշխատանքի արդյունքները։ Ավտոմատացված մոտեցման կիրառումը հատկապես կարևոր է բարդ ապարատային նախագծերում, որտեղ բազմաթիվ նախագծային տարբերակների, սինթեզի ռեժիմների կամ պարամետրերի ձեռքով կառավարումը կարող է պահանջել զգալի ժամանակ և ռեսուրսներ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել RTL նախագծման աշխատանքային գործընթացների օպտիմալացմանը, կրկնվող գործողությունների նվազեցմանը և ապարատային համակարգերի մշակման ընդհանուր արդյունավետության բարձրացմանը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել համակարգչային ճարտարապետությամբ, թվային համակարգերի նախագծմամբ, EDA գործիքներով, ապարատային նկարագրման լեզուներով և ծրագրային ավտոմատացմամբ զբաղվող մասնագետներին, ինժեներներին, հետազոտողներին և ուսանողներին։
Թարմացվել է՝ 2026-09-17Մշակույթ
Նոր գրականություն հայ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1991, Հունվար, թիվ 1)
Գիրքը ներկայացնում է հայ մշակույթի և արվեստի ոլորտում ստեղծված նոր գրականության համակողմանի տեղեկատու՝ ընթերցողին, հետազոտողին և մասնագետին հնարավորություն տալով ծանոթանալու ժամանակակից հրատարակություններին, ուսումնասիրություններին և մշակութային գործընթացների վերաբերյալ նյութերին։ Այն ընդգրկում է տարբեր հեղինակների աշխատանքներ, գիտական և վերլուծական ուսումնասիրություններ, որոնք վերաբերում են հայ գրականության, արվեստի, մշակութային ժառանգության և ստեղծագործական կյանքի արդիական հարցերին։ Հրատարակությունը կարևոր աղբյուր է նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են հայ մշակույթի զարգացման ընթացքով, նոր հրատարակությունների ուսումնասիրությամբ և ոլորտում առկա գրական հոսանքների ու գաղափարների բացահայտմամբ։ Տեղեկատուն առանձնանում է իր համակարգված մոտեցմամբ՝ նպաստելով մշակութային տեղեկատվության պահպանմանը, տարածմանը և հետագա ուսումնասիրությանը։ Այն արժեքավոր նյութ է ինչպես ակադեմիական շրջանակների, այնպես էլ մշակույթի սիրահարների համար՝ օգնելով հետևել հայ մշակույթի և արվեստի ժամանակակից դրսևորումներին ու նոր ձեռքբերումներին։
Թարմացվել է՝ 2026-08-21Մշակույթ
Հայոց ավանդական հարսանեկան գովքերը հնագույն ծեսի համատեքստում
Հայոց ավանդական հարսանեկան գովքերը հնագույն ծեսերի համատեքստում ներկայացնում են բանավոր մշակույթի կարևոր շերտ, որտեղ երգային և խոսքային ձևերով արտահայտվել են հարսանիքի ծիսական իմաստները, համայնքային միասնությունը և նոր ընտանիքի ստեղծման խորհրդանշականացումը։ Այդ գովքերը գործել են որպես անցման ծեսերի բաղադրիչ, որտեղ հարսն ու փեսան դիտարկվել են որպես նոր սոցիալական կարգավիճակ ստացող անձինք, իսկ գովքի միջոցով նրանց վերագրվել են դրական հատկանիշներ՝ գեղեցկություն, քաջություն, աշխատասիրություն և բարոյական արժանիքներ։ Այս բանահյուսական ձևերում հաճախ հանդիպում են հին հնդեվրոպական ծիսական մտածողության հետքեր՝ պտղաբերության, բարի բախտի և ընտանեկան շարունակականության գաղափարների շեշտադրումներով, որոնք արտահայտվում են խորհրդանշական պատկերներով և կրկնվող բանաձևերով։ Հարսանեկան գովքերը նաև ունեցել են սոցիալական կարգավորիչ գործառույթ՝ ամրապնդելով համայնքի ներսում փոխադարձ կապերը և հաստատելով նոր ընտանիքի ընդունումը հասարակության կողմից։ Դրանք հաճախ կատարվել են հատուկ ծիսական իրավիճակներում՝ հարսի տուն այցելության, հարսանեկան երթի կամ խնջույքի ընթացքում, և ուղեկցվել են երաժշտությամբ ու պարերով։ Գովքի կատարողները՝ հաճախ ազգականներ կամ մասնագիտացված բանավոր արվեստի կրողներ, իրենց խոսքի միջոցով ոչ միայն գովերգել են նորապսակներին, այլ նաև հղել են բարեմաղթանքներ և պաշտպանիչ խոսքային բանաձևեր՝ չար ուժերից և վատ բախտից պաշտպանվելու նպատակով։ Այս ավանդույթը, պահպանելով հնագույն ծիսական մտածողության տարրերը, միաժամանակ զարգացել է տարբեր պատմական փուլերում՝ հարստանալով տեղական բարբառային և մշակութային առանձնահատկություններով։ Ընդհանուր առմամբ, հարսանեկան գովքերը կարելի է դիտարկել որպես հայ ժողովրդի ծիսական մտածողության, սոցիալական կառուցվածքի և բանավոր արվեստի համադրման կարևոր արտահայտություն։
Թարմացվել է՝ 2026-08-24Պատմություն
Վանի թագավորության ժամանակաշրջանի դամբարանային ճարտարապետությունը
Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է Վանի թագավորության (Ուրարտու) ժամանակաշրջանի դամբարանային ճարտարապետությանը՝ ընդգծելով հնագույն հայկական լեռնաշխարհի պետականության հոգևոր և նյութական մշակույթի առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը վերլուծում է դամբարանների կառուցվածքային տիպերը, քարե և ժայռափոր համալիրների ճարտարապետական լուծումները, թաղման ծեսերի հետ կապված տարածական կազմակերպումը և դրանց կապը սոցիալական ու կրոնական պատկերացումների հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դամբարանների տեղաբաշխման աշխարհագրական օրինաչափություններին, կառուցվածքային տեխնիկային, օգտագործված շինանյութերին և ինժեներական մոտեցումներին, ինչպես նաև թագավորական և վերնախավային թաղումների առանձնահատկություններին։ Ուսումնասիրությունը նաև դիտարկում է Ուրարտուի դամբարանային ճարտարապետության ազդեցությունը հետագա հայկական ճարտարապետական ավանդույթների վրա՝ ընդգծելով մշակութային շարունակականության և փոխակերպումների գործընթացները։ Աշխատությունը կարևոր է հնագետների, ճարտարապետության պատմաբանների և հայագիտության ոլորտի հետազոտողների համար՝ նպաստելով Վանի թագավորության նյութական մշակույթի խորքային ուսումնասիրմանը։
Թարմացվել է՝ 2026-09-05