Երաժշտության հոգեբանության պատմությունը որպես հոգեբանության բնագավառ և դրա տեսամեթոդաբանական հիմունքները

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության քաղաքական դաշտում 1991–2001 թվականներին միջկուսակցական հարաբերությունների վերլուծությանը՝ դիտարկելով անկախության ձեռքբերումից հետո ձևավորված քաղաքական գործընթացներն ու քաղաքական համակարգի զարգացումը։ Հեղինակը ներկայացնում է կուսակցությունների կառուցվածքը, գործունեության սկզբունքները, խմբակցությունների ներքին ու արտաքին հարաբերությունները, ինչպես նաև նրանց մասնակցությունը պետական կառավարման գործընթացներին, ընտրություններին և խորհրդարանական գործունեությանը։ Աշխատությունում առանձնացվում են հիմնական քաղաքական դաշինքները, մրցակցային և համագործակցային ձևաչափերը, կուսակցությունների մարտավարությունները, գաղափարական հակասությունները և դրանց ազդեցությունը քաղաքական կայունության վրա։ Հետազոտությունը ընդգրկում է նաև կուսակցությունների վերլուծություն հասարակական աջակցման, քարոզչական միջոցների և կառավարման համակարգերի համատեքստում, ինչպես նաև գնահատում է այդ հարաբերությունների ազդեցությունը պետության քաղաքական զարգացման և ժողովրդավարական ինստիտուտների ձևավորման վրա։ Գիրքը օգտակար է քաղաքական գիտությունների մասնագետների, պատմաբանների, հասարակագետների, ուսանողների և այն մարդկանց համար, ովքեր հետաքրքրված են Հայաստանի անկախության առաջին տասնամյակի քաղաքական համակարգի կառուցվածքով և կուսակցությունների դերը ձևավորող գործընթացներում։

Իրավաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է օրինականության և իրավակարգի փոխհարաբերության տեսական ու գործնական խնդիրների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց ապահովման իրավական, կազմակերպական և ինստիտուցիոնալ մեխանիզմների վերլուծությանը։ Հետազոտության շրջանակում օրինականությունը դիտարկվում է որպես իրավական նորմերի պահպանման, իրականացման և պետական ու հասարակական հարաբերություններում իրավունքի պահանջների հետևողական կիրառման հիմնարար սկզբունք, իսկ իրավակարգը՝ որպես իրավական կարգավորման և օրինական վարքագծի արդյունքում ձևավորվող հասարակական հարաբերությունների կազմակերպված վիճակ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այս երկու հասկացությունների բովանդակությանը, դրանց ընդհանրություններին և տարբերություններին, ինչպես նաև այն փոխադարձ կապին, որի պայմաններում օրինականության ամրապնդումը նպաստում է կայուն իրավակարգի ձևավորմանը։ Քննարկվում են իրավական նորմերի արդյունավետության, իրավակիրառ գործունեության, պետական մարմինների լիազորությունների իրականացման և քաղաքացիների իրավունքների ու պարտականությունների պահպանման խնդիրները։ Կարևորվում է իրավունքի գերակայության, իրավական որոշակիության, պետական մարմինների հաշվետվողականության և օրենքի առջև հավասարության նշանակությունը՝ հասարակական հարաբերությունների կայունության ապահովման տեսանկյունից։ Վերլուծվում են օրինականության խախտումների առաջացման հնարավոր պատճառները և այն իրավական ու կազմակերպական պայմանները, որոնք անհրաժեշտ են դրանց կանխարգելման և իրավական պատասխանատվության արդյունավետ իրականացման համար։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում դատական համակարգի, իրավապահ մարմինների, պետական վերահսկողության և այլ իրավական ինստիտուտների դերակատարությանը։ Ուսումնասիրվում են նաև իրավական մշակույթի և իրավագիտակցության նշանակությունը, քանի որ իրավակարգի կայունությունը պայմանավորված է ոչ միայն պետական հարկադրանքի միջոցներով, այլև հասարակության անդամների կողմից իրավական նորմերի գիտակցված ընդունմամբ և պահպանմամբ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել իրավախախտումների կանխարգելման, քաղաքացիների իրավունքների պաշտպանության, պետական կառավարման օրինականության վերահսկման և իրավական երաշխիքների կատարելագործման մեխանիզմները։ Անդրադարձ է կատարվում նաև իրավական պետության ձևավորման գործընթացում օրինականության և իրավակարգի ունեցած նշանակությանը, քանի որ դրանց արդյունավետ ապահովումը կարևոր նախապայման է մարդու իրավունքների պաշտպանության, պետական կառավարման կանխատեսելիության և հասարակական կայունության համար։ Տեսական մոտեցումների և իրավակիրառ պրակտիկայի համադրումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու առկա խնդիրները և համակարգելու դրանց լուծման հնարավոր իրավական ուղղությունները։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել պետության և իրավունքի տեսության, սահմանադրական իրավունքի, իրավական համակարգերի, իրավակիրառ գործունեության և պետական կառավարման խնդիրներով զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է կավագիպսային բաղադրիչներ պարունակող պորտլանդցեմենտային կապակցանյութերի հիմքով կոնստրուկտիվ բետոնների մշակման, հատկությունների ուսումնասիրության և շինարարական կիրառելիության գնահատման խնդիրներին։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում է հանքային բաղադրիչների ազդեցությունը ցեմենտային համակարգի կառուցվածքագոյացման, ամրացման գործընթացների և վերջնական նյութի ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կապակցանյութի բաղադրության օպտիմալացմանը՝ նպատակ ունենալով ստանալ այնպիսի բետոնային խառնուրդներ, որոնք բավարարում են կրող շինարարական կառուցվածքներին ներկայացվող ամրության, կայունության և երկարակեցության պահանջներին։ Քննվում է կավային և գիպսային բաղադրիչների պարունակության ազդեցությունը ցեմենտի հիդրատացման գործընթացների, խառնուրդի աշխատունակության, կարծրացման արագության, ծակոտկենության և ձևավորվող ցեմենտաքարի կառուցվածքի վրա։ Կարևորվում է տարբեր բաղադրությունների համեմատական փորձարարական գնահատումը, որի միջոցով հնարավոր է որոշել կապակցանյութի և լցանյութերի առավել արդյունավետ հարաբերակցությունները։ Ուսումնասիրվում են ստացված բետոնների սեղմման ամրությունը, խտությունը, ջրակլանումը, ջրակայունությունը, ցրտակայունությունը և արտաքին միջավայրի ազդեցությունների նկատմամբ դիմադրությունը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում նյութի երկարաժամկետ շահագործական հատկություններին, քանի որ կոնստրուկտիվ բետոնների դեպքում սկզբնական ամրության հետ մեկտեղ կարևոր նշանակություն ունեն ժամանակի ընթացքում կառուցվածքի կայունությունը և վնասակար ազդեցությունների նկատմամբ դիմադրողականությունը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տեղական կամ հասանելի հանքային հումքի արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունը, որը կարող է նպաստել ավանդական ցեմենտային համակարգերի հումքային կազմի կատարելագործմանը և շինանյութերի արտադրության ռեսուրսային արդյունավետության բարձրացմանը։ Դիտարկվում է նաև համապատասխան բաղադրիչների ներմուծման ազդեցությունը ցեմենտի ծախսի, արտադրական տեխնոլոգիայի և պատրաստի նյութի տեխնիկատնտեսական ցուցանիշների վրա։ Միկրոկառուցվածքային և ֆիզիկաքիմիական գործընթացների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու կապը կապակցանյութի բաղադրության և բետոնի մակրոսկոպիկ հատկությունների միջև՝ գիտականորեն հիմնավորելով առաջարկվող բաղադրությունները։ Ստացված արդյունքները կարող են օգտագործվել տարբեր նշանակության կրող և կառուցվածքային տարրերի համար նախատեսված բետոնների տեխնոլոգիական պարամետրերի ընտրության ու կատարելագործման ժամանակ։ Աշխատությունը կարող է գործնական և գիտական նշանակություն ունենալ նոր կապակցանյութերի ու բետոնային կոմպոզիցիաների մշակման, հանքային հումքի արդյունավետ օգտագործման և շինարարական նյութերի շահագործական հատկությունների բարելավման տեսանկյունից։

Քիմիա

Աշխատությունը նվիրված է լյարդային հյուսվածքից ֆլավին պարունակող ամինօքսիդազի մեկուսացմանը, մաքրմանը և դրա ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ստանալ ֆերմենտային պատրաստուկի հնարավորինս մաքուր նմուշ և բնութագրել դրա կառուցվածքային ու ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները։ Աշխատանքի շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել կենսաբանական նյութից ֆերմենտի անջատման և մաքրման հաջորդական փուլերը, սպիտակուցային ֆրակցիաների առանձնացումը, ֆերմենտային ակտիվության որոշումը և ստացված պատրաստուկի մաքրության գնահատումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆլավինային կոֆակտորի հետ ֆերմենտի կապին, դրա կատալիտիկ ակտիվությանը և այն պայմաններին, որոնք ազդում են ֆերմենտային ռեակցիայի ընթացքի վրա։ Ֆիզիկաքիմիական ուսումնասիրությունները կարող են ընդգրկել ֆերմենտի մոլեկուլային հատկությունների, կայունության, pH-ի և ջերմաստիճանի ազդեցության, սուբստրատների նկատմամբ ակտիվության ու այլ բնութագրերի հետազոտություն։ Նման աշխատանքները կարևոր են ֆերմենտների կառուցվածք-ֆունկցիա փոխհարաբերությունների, օքսիդավերականգնման ռեակցիաներում ֆլավինային համակարգերի դերի և կենսաբանական հյուսվածքներում ընթացող ֆերմենտային գործընթացների ըմբռնման համար։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել կենսաքիմիայի, ֆերմենտաբանության, մոլեկուլային կենսաբանության և կենսաֆիզիկայի ոլորտներում աշխատող մասնագետներին ու ուսանողներին՝ որպես ֆերմենտի մեկուսացման, մաքրման և լաբորատոր բնութագրման մեթոդաբանության օրինակ։

Պատմություն

Այս աշխատությունը վերաբերում է Ստեփանոս Տարոնացու՝ Ասողիկ մականունով հայտնի XI դարի պատմիչի «Համաշխարհային պատմություն» (Всеобщая история) աշխատության ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով միջնադարյան հայ պատմագրության, աղբյուրագիտության և պատմական մտածողության փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է վերլուծել Ստեփանոս Տարոնացու պատմագրական ժառանգությունը, նրա կողմից ներկայացված պատմական իրադարձությունների շրջանակը և դրանց գաղափարական ու մշակութային մեկնաբանությունները։ Ուսումնասիրվում է «Համաշխարհային պատմություն» աշխատության կառուցվածքը, որտեղ համադրվում են ինչպես համաշխարհային, այնպես էլ հայոց պատմության դրվագներ՝ սկսած աստվածաշնչյան ժամանակներից մինչև հեղինակի ժամանակակից շրջանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Տարոնացու պատմագրական մեթոդին, աղբյուրների օգտագործմանը, ժամանակագրական կառուցվածքին և պատմության աստվածաբանական ընկալմանը, որը բնորոշ է միջնադարյան քրիստոնեական պատմագիտությանը։

Մաթեմատիկա

Աշխատությունը նվիրված է պոլիմերային մատրիցներում դիսպերսված հեղուկ բյուրեղային կոմպոզիտային միջավայրերում ֆոտոպոլիմերացման գործընթացների և դրանց արդյունքում ձևավորվող դիֆրակցիոն կառուցվածքների դինամիկայի ուսումնասիրությանը՝ լազերային ճառագայթման ազդեցության պայմաններում։ Հեղինակը վերլուծում է լույսի և նյութի փոխազդեցության մեխանիզմները, որոնք հանգեցնում են մոլեկուլային կառուցվածքի վերակազմավորմանը, փուլային անցումներին և տարածական պարբերականության ձևավորմանը կոմպոզիտային համակարգերում։ Գրքում ներկայացվում են ֆոտոպոլիմերացման կինետիկ գործընթացները, հեղուկ բյուրեղների կողմնորոշման փոփոխությունները և դրանց ազդեցությունը օպտիկական հատկությունների վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում լազերային դաշտի ինտենսիվության, ալիքի երկարության և ժամանակային մոդուլացիայի դերին ինքնակազմակերպվող դիֆրակցիոն ցանցերի առաջացման գործընթացում։ Հեղինակը օգտագործում է տեսական մոդելավորում և փորձարարական տվյալներ՝ նկարագրելու համար ոչ գծային օպտիկական երևույթները, տարածական անկայունությունները և կառուցվածքային կարգավորման մեխանիզմները։ Աշխատությունը կարևոր ներդրում է ոչ գծային օպտիկայի, ֆոտոնիկայի և նոր սերնդի ֆունկցիոնալ նյութերի մշակման ոլորտներում՝ բացելով հնարավորություններ օպտիկական սարքերի, սենսորների և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների զարգացման համար։