Граф Михаил Тариелович Лорис-Меликов

Արտասահմանյան գրականություն

«Ընթերցողը» (Բերնհարդ Շլինկ) գրքում ներկայացվում է 1950-ականների Գերմանիայի մի ցավոտ և մութ հատված՝ պատերազմական հանցագործությունների, մեղքի և պատասխանատվության թեմաներով։ Գիրքը պատմվում է երիտասարդ Մայքելի տեսանկյունից, ով 15 տարեկան է, երբ հանդիպում է Հաննա Շմիդտին՝ ավելի մեծ տարիքի մի կնոջ, և նրանց միջև սկսվում է գաղտնի սիրավեպ։ Հաննան կիսով չափ առեղծվածային է, և Մայքելը նրա կյանքում մեծ ազդեցություն է ունենում, սակայն ժամանակի ընթացքում նա հասկանում է, որ Հաննան ունի գաղտնիք և անցյալ, որը նա չի բացահայտում։ Ապա Մայքելը հանդիպում է Հաննային դատարանի ժամանակ՝ երբ նա մեղադրվում է նացիստական հանցանքներում՝ որպես մի բանավաճառ։ Գիրքը բարձրացնում է հարցեր՝ արդյո՞ք մարդը կարող է արդարանալ իր գործողություններով, երբ պարզապես «կատարում էր հրամաններ», և ինչպե՞ս պետք է հասարակությունը վերաբերվի անցյալում կատարված հանցանքներին։ Շլինկը ցույց է տալիս նաև, որ մեղքը և պատիժը չեն սահմանափակվում միայն օրենքով, այլ նաև մարդու ներքին հոգով և հիշողությամբ։ «Ընթերցողը» հուզիչ է նաև Մայքելի անձնական պատմությամբ՝ նրա սիրո, հիասթափության և մեղքի բեռի հետ պայքարով։ Գիրքը նաև խոսում է կրթության և գրագիտության կարևորության մասին՝ երբեմն խիստ վճռական և ճակատագրական։ Շլինկի ոճը պարզ է, բայց խորը, և ընթերցողը ստիպված է հարցնել՝ ինչ է արդարությունը, ինչ է պատասխանատվությունը և ինչ է իրական սերը։ Այս վեպը հարմար է նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են պատմական թեմաներով, մարդու հոգեբանությամբ և բարոյական հարցերով։ Հրատարակիչ - Զանգակ Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-9939-68-053-8

Տեխնոլոգիա

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է մոլիբդենի սուլֆիդային խտանյութերի վերամշակման նոր տեխնոլոգիական մոտեցումների մշակմանը՝ օգտագործելով բարձրջերմաստիճանային ինքնատարածվող սինթեզի մեթոդը՝ մոլիբդենի օքսիդի և մոլիբդենի սիլիցիդի ստացման նպատակով։ Հետազոտության ընթացքում վերլուծվում են պիրոմետալուրգիական և ինքնաջերմացվող ռեակցիաների կինետիկ և թերմոդինամիկ առանձնահատկությունները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը ստացվող արտադրանքի կառուցվածքի, մաքրության և ֆազային կազմի վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սուլֆիդային հումքի նախնական մշակման փուլերին, օքսիդացման և սիլիցիդացման գործընթացների օպտիմալացմանը, ինչպես նաև էներգաարդյունավետ տեխնոլոգիական ռեժիմների ընտրությանը։ Քննարկվում են նաև ստացված նյութերի ֆիզիկաքիմիական հատկությունները և դրանց կիրառական նշանակությունը բարձր ջերմաստիճանային նյութագիտության, էլեկտրոնիկայի և մետալուրգիայի ոլորտներում։ Աշխատությունը ընդգծում է ինքնատարածվող սինթեզի մեթոդի արդյունավետությունը որպես խոստումնալից տեխնոլոգիական մոտեցում բարդ հումքերի խորքային վերամշակման համար։

Տնտեսագիտություն

Այս կուրսային աշխատանքը նվիրված է ապրանքի գնի վերլուծության գործընթացի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով գնագոյացման տնտեսական հիմքերը, շուկայական մեխանիզմները և գների փոփոխության վրա ազդող հիմնական գործոնները ժամանակակից տնտեսության պայմաններում։ Աշխատանքում ներկայացվում է գնի էությունը որպես ապրանքի կամ ծառայության արժեքի դրամական արտահայտություն, որը ձևավորվում է առաջարկի և պահանջարկի հարաբերակցության, արտադրական ծախսերի, շուկայական մրցակցության և պետական կարգավորման ազդեցության ներքո։ Քննարկվում են գնագոյացման հիմնական մոտեցումները՝ ծախսային, շուկայական և արժեքային մեթոդները, ինչպես նաև դրանց կիրառման առանձնահատկությունները տարբեր տնտեսական միջավայրերում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գների վերլուծության մեթոդներին, որոնք ներառում են համեմատական վերլուծություն, դինամիկայի ուսումնասիրություն, ինդեքսների հաշվարկ և գործոնային վերլուծություն, ինչը հնարավորություն է տալիս գնահատել գների փոփոխության պատճառները և կանխատեսել դրանց հետագա վարքագիծը։ Աշխատանքում վերլուծվում է նաև մրցակցության դերը գնագոյացման գործընթացում, ինչպես նաև արտաքին և ներքին տնտեսական գործոնների ազդեցությունը, ինչպիսիք են ինֆլյացիան, հարկային քաղաքականությունը, արտադրական ծախսերի փոփոխությունը և շուկայի կառուցվածքը։ Ներկայացվում են նաև գների կարգավորման պետական մեխանիզմները և դրանց ազդեցությունը սպառողների ու արտադրողների վարքագծի վրա։ Աշխատանքը նպատակ ունի ցույց տալ, որ ապրանքի գնի վերլուծությունը կարևոր գործիք է տնտեսական որոշումների կայացման, շուկայի հավասարակշռության գնահատման և բիզնես ռազմավարությունների մշակման համար։

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը նվիրված է Վայոց ձորի մարզի Եղեգնաձորի տարածաշրջանի պայմաններում տեղական և խառնացեղ այծերի մատղաշի մսային մթերատվության համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ գնահատելով դրանց արտադրողական հատկանիշները և տնտեսական արդյունավետությունը։ Վերլուծվում են տարբեր ցեղային խմբերի կենդանի զանգվածի աճի տեմպերը, կերակրման պայմանների ազդեցությունը մսային որակի վրա, սպանդային ելքի ցուցանիշները և մսի մորֆոլոգիական ու սննդային հատկանիշները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տեղական կլիմայական պայմանների, արոտային համակարգի առանձնահատկությունների և կերային բազայի կառուցվածքի ազդեցությանը կենդանիների աճի ու զարգացմաn վրա։ Ուսումնասիրությունը նաև համեմատական վերլուծության միջոցով գնահատում է տեղական և խառնացեղ խմբերի մթերատվության տարբերությունները՝ ընդգծելով առավել արդյունավետ սելեկցիոն մոտեցումները և բուծման ռազմավարությունները։ Աշխատությունը ներկայացնում է գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել այծաբուծության արտադրողականության բարձրացմանը և մսի արտադրության արդյունավետ կազմակերպմանը տարածաշրջանում։

Գեղարվեստական ռուս․

«Տարաս Բուլբա» Նիկոլայ Գոգոլի ամենահայտնի պատմական վեպերից է, որը պատկերում է 16–17-րդ դարերի Ուկրաինայի (Քոզակստան) կյանքը՝ բուռն ու լրջագույն պատերազմի ու ազատության պայքարի պայմաններում։ Գլխավոր հերոսը՝ Տարաս Բուլբան, հզոր ու անհաղթելի կոզակ առաջնորդ է, որը ողջ կյանքը նվիրում է հայրենիքի պաշտպանությանը։ Նրա կողքին են որդիները՝ Անդրիյը և Օստափը, որոնց միջոցով հեղինակը ցույց է տալիս, թե ինչպես է ազատության գաղափարը հզոր, բայց նաև անողոք, և ինչպես են մարդիկ կորցնում կամ գտնում իրենց անձնական երջանկությունը՝ հայրենիքին ծառայելու ճանապարհին։ Վեպը համատեղում է մեծ հերոսական ոգի, բռնի մարտեր, կոզակների ավանդույթներ, հավատարմություն և բարոյական հակասություններ։ Գոգոլը ներկայացնում է ոչ միայն պատերազմների դաժանությունը, այլ նաև մարդության՝ մարդկային զգացմունքների, սիրո, ընկերության ու պարտքի բարդությունը։ «Տարաս Բուլբա»-ում ուժեղ կերպարներն ու ողբերգական իրադարձությունները ընթերցողին ստիպում են մտածել, թե ինչու է ազատությունը հաճախ պահանջում ամենաթանկը՝ մարդկային կյանքը։ Հրատարակիչ - Արմավ Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-78-029-0

Քիմիա

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է նոր արիլալիֆատիկ ամինոկետոնների սինթեզին, դրանց կառուցվածքի նպատակային ձևավորմանը և հետագա քիմիական փոխակերպումների ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով կենսաբանական ակտիվություն ցուցաբերող միացությունների ստացմանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է օրգանական մոլեկուլների կառուցվածքի և հատկությունների փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը, որի միջոցով հնարավոր է ստանալ նախապես կանխատեսված ֆիզիկաքիմիական և կենսաբանական հատկանիշներով նոր նյութեր։ Արիլալիֆատիկ ամինոկետոնները հետաքրքրություն են ներկայացնում որպես բազմաֆունկցիոնալ օրգանական միացություններ, քանի որ դրանց մոլեկուլներում միաժամանակ առկա են արոմատիկ համակարգ, կարբոնիլային խումբ և ամինային ֆունկցիոնալություն, որոնք կարող են մասնակցել տարբեր քիմիական փոխազդեցությունների և ապահովել նոր ածանցյալների ստացման լայն հնարավորություններ։ Աշխատանքի սինթետիկ հատվածում կարող են ուսումնասիրվել նպատակային ամինոկետոնների ստացման տարբեր ուղիներ՝ ելանյութերի ընտրությունից և ռեակցիայի պայմանների օպտիմալացումից մինչև վերջնական միացությունների առանձնացում, մաքրում և նույնականացում։ Կարևոր խնդիր է ռեակցիաների ելքի բարձրացումը, կողմնակի արգասիքների նվազեցումը և այնպիսի պայմանների ընտրությունը, որոնք թույլ կտան վերահսկելի կերպով ստանալ կառուցվածքային տարբերակված միացությունների շարք։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից մեկը մոլեկուլի արոմատիկ հատվածի և ամինային կամ կարբոնիլային բաղադրիչների կառուցվածքային փոփոխությունների ազդեցության ուսումնասիրությունն է։ Արիլային օղակում տարբեր տեղակալիչների ներմուծումը կարող է փոփոխել մոլեկուլի էլեկտրոնային հատկությունները, լուծելիությունը, քիմիական կայունությունը և հետագա փոխակերպումների ընթացքը։ Այդ պատճառով տարբեր կառուցվածք ունեցող ածանցյալների ստացումը հնարավորություն է տալիս համեմատականորեն ուսումնասիրել կառուցվածք–հատկություն կապերը։ Աշխատության «փոխակերպումների» ուղղությունը ենթադրում է ստացված միացությունների հետագա քիմիական վերափոխումների ուսումնասիրություն։ Կարբոնիլային և ամինային ֆունկցիոնալ խմբերը կարող են օգտագործվել նոր օղակավոր կամ բաց շղթայական համակարգերի, ածանցյալների և ավելի բարդ կառուցվածքով օրգանական միացությունների ստացման համար։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս մեկ նախնական միացությունից ստանալ տարբեր կառուցվածքային շարքեր և ընդլայնել պոտենցիալ կենսաակտիվ նյութերի ընտրանին։ Ստացված միացությունների կառուցվածքի հաստատման համար կարևոր են ֆիզիկաքիմիական և սպեկտրոսկոպիկ մեթոդները։ Կարող են կիրառվել ինֆրակարմիր սպեկտրոսկոպիա, միջուկային մագնիսական ռեզոնանսի սպեկտրոսկոպիա, զանգվածային սպեկտրոմետրիա, քրոմատոգրաֆիկ մեթոդներ և այլ անալիտիկ մոտեցումներ։ Դրանց համադրումը հնարավորություն է տալիս հաստատել ֆունկցիոնալ խմբերի առկայությունը, որոշել մոլեկուլների կառուցվածքը, գնահատել նյութերի մաքրությունը և տարբերակել կառուցվածքային իզոմերները։ Աշխատանքի առանձնահատուկ բաղադրիչը կենսաբանական ակտիվության ուսումնասիրությունն է։ Նոր սինթեզված միացությունների կենսաբանական հատկությունների գնահատումը հնարավորություն է տալիս որոշել, թե քիմիական կառուցվածքի որ առանձնահատկություններն են կապված որոշակի կենսաբանական ազդեցության հետ։ Այդպիսի ուսումնասիրությունները կարող են ներառել տարբեր կենսաբանական համակարգերում ակտիվության նախնական գնահատում և համեմատություն հայտնի նյութերի հետ։ Արդյունքների հիման վրա հնարավոր է առանձնացնել առավել հեռանկարային միացությունները հետագա խորացված ուսումնասիրությունների համար։ Կենսաբանական ակտիվ միացությունների որոնման տեսանկյունից կարևոր է նաև կառուցվածք–ակտիվություն փոխհարաբերության բացահայտումը։ Եթե որոշակի տեղակալիչի կամ ֆունկցիոնալ խմբի փոփոխությունը հանգեցնում է կենսաբանական ազդեցության ուժեղացման կամ նվազեցման, այդ օրինաչափությունը կարող է օգտագործվել նոր միացությունների նպատակային նախագծման ժամանակ։ Այսպիսով, աշխատանքը ոչ միայն նկարագրում է առանձին նյութերի ստացումը, այլև ձգտում է բացահայտել քիմիական կառուցվածքի այն հատկանիշները, որոնք կարող են պայմանավորել կենսաբանական ակտիվությունը։ Հետազոտության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է նոր օրգանական միացությունների սինթեզի և դրանց քիմիական վարքի ուսումնասիրության համադրությամբ։ Նման աշխատանքները հարստացնում են արիլալիֆատիկ ամինոկետոնների քիմիայի վերաբերյալ գիտելիքները և ստեղծում նոր միացությունների ստացման մեթոդաբանական հիմք։ Ստացված նյութերը կարող են հետաքրքրություն ներկայացնել դեղանյութերի որոնման, կենսաակտիվ նյութերի քիմիայի և օրգանական սինթեզի այլ կիրառական ուղղությունների համար, թեև կենսաբանական ակտիվության առկայությունը ինքնին դեռ չի նշանակում դրանց դեղաբանական կիրառելիություն։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը միավորում է օրգանական սինթեզը, քիմիական կառուցվածքի նույնականացումը, նպատակային փոխակերպումների իրականացումը և կենսաբանական հատկությունների գնահատումը՝ նպատակ ունենալով ստանալ նոր արիլալիֆատիկ ամինոկետոններ և դրանց ածանցյալներ, բացահայտել դրանց կառուցվածքային առանձնահատկություններն ու քիմիական վարքը և առանձնացնել կենսաբանական ակտիվություն ցուցաբերող առավել հեռանկարային միացությունները։