Исследование технологии и свойств бесцементных бетонов на основе природных и искусственных заполнителей (гранулированного пеностекла) из вулканического алюмосиликатного сырья

Աշխարհագրություն

Աշխատությունը նվիրված է բացահանքերի շահագործման տեխնոլոգիական գործընթացների կատարելագործմանը՝ մասնավորապես բաց լեռնային աշխատանքների կազմակերպման այնպիսի մոտեցումների մշակմանը, որոնք նախատեսում են բացահանքի ներքևի մասում զառիթափ տեղամասերի ձևավորում։ Հեղինակը վերլուծում է նման երկրաչափական կառուցվածքների ազդեցությունը հանքաքարի արդյունահանման արդյունավետության, հողային զանգվածների կայունության և տեխնոլոգիական անվտանգության վրա։ Գրքում դիտարկվում են բացահանքի լանջերի կայունության գնահատման ինժեներական մեթոդները՝ ներառյալ երկրամեխանիկական հաշվարկները, սահքի վտանգի վերլուծությունը և լանջերի օպտիմալ թեքության որոշման մոդելները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տեխնոլոգիական գործընթացների փուլայնացմանը՝ հանքաքարի արդյունահանման, տեղափոխման և թափոնների կառավարման կազմակերպման համատեքստում։ Հեղինակը ներկայացնում է նաև զառիթափ տեղամասերի ձևավորման ազդեցությունը արտադրողականության բարձրացման և բացահանքի շահագործման ծախսերի նվազեցման վրա։ Աշխատությունը ներառում է նաև անվտանգության ապահովման միջոցառումների վերլուծություն՝ կապված ժայռային զանգվածների հնարավոր փլուզումների և աշխատանքային ռիսկերի նվազեցման հետ։ Այն օգտակար է հանքարդյունաբերության ինժեներների, լեռնային տեխնոլոգների և բացահանքերի նախագծմամբ զբաղվող մասնագետների համար։

Մաթեմատիկա

Գիրքը նվիրված է մոլեկուլների իրական կառուցվածքային առանձնահատկությունների ազդեցության ուսումնասիրությանը թերմոտրոպ հեղուկ բյուրեղային համակարգերում ընթացող ռելաքսացիոն գործընթացների վրա։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են հեղուկ բյուրեղային նյութերի մոլեկուլային կառուցվածքի, տարածական դասավորության և դինամիկական հատկությունների փոխկապակցվածությունը՝ բացահայտելով այն գործոնները, որոնք որոշում են համակարգերի ֆիզիկական վարքը տարբեր պայմաններում։ Հեղինակը վերլուծում է մոլեկուլային կառուցվածքի ոչ իդեալական առանձնահատկությունները, միջմոլեկուլային փոխազդեցությունները և դրանց ազդեցությունը հեղուկ բյուրեղների փուլային անցումների, դիէլեկտրական հատկությունների և ռելաքսացիոն մեխանիզմների վրա։ Հետազոտության շրջանակում ներկայացվում են տեսական մոտեցումներ և փորձարարական արդյունքներ, որոնք նպաստում են հեղուկ բյուրեղային համակարգերի կառուցվածք–հատկություն կապի ավելի խորքային ըմբռնմանը։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի ժամանակակից նյութագիտության, օպտոէլեկտրոնիկայի, մոլեկուլային ճարտարագիտության և նորարարական տեխնոլոգիաների զարգացման համար, որտեղ հեղուկ բյուրեղային նյութերը լայն կիրառություն ունեն։ Գիրքը նախատեսված է ֆիզիկոսների, քիմիկոսների, նյութագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են հեղուկ բյուրեղների կառուցվածքային և դինամիկական հատկությունների ուսումնասիրությամբ։

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը նվիրված է Հովհաննես Թումանյանի ստեղծագործություններում դարձվածային միավորների (ֆրազեոլոգիզմների) կիրառության, դրանց տիպաբանության և ոճական գործառույթների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են հայերեն դարձվածքների կառուցվածքային և իմաստային առանձնահատկությունները, դրանց դասակարգման հիմնական սկզբունքները՝ ըստ ծագման, կառուցվածքի և գործառական դերի։ Հեղինակը վերլուծում է Թումանյանի լեզվական արվեստը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են դարձվածները ծառայում որպես կերպարների խոսքի բնութագրման, հումորի, սարկազմի և ժողովրդական իմաստության փոխանցման միջոցներ։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժողովրդախոսակցական լեզվի և գրական լեզվի փոխազդեցությանը, ինչպես նաև բանահյուսական տարրերի ներգործությանը Թումանյանի ոճի ձևավորման վրա։ Ներկայացվում է դարձվածքների ոճական բազմազանությունը՝ դրանց օգտագործումը պատմողական, քնարական և հումորային համատեքստերում։ Գիրքը նաև ընդգծում է Թումանյանի լեզվամտածողության ժողովրդական հիմքը և նրա ստեղծագործության լեզվական հարուստ համակարգը, որը ձևավորում է ազգային գրական լեզվի զարգացման կարևոր փուլերից մեկը։ Աշխատությունը նախատեսված է գրականագետների, լեզվաբանների, ուսանողների, ուսուցիչների և հայ դասական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Այլ առարկաներ

Սա տեղեկատու-մատենագիտական բնույթի հրատարակություն է, որը նախատեսված է 1950 թվականի ընթացքում հիշատակման ենթակա կարևոր տարեթվերի և հոբելյանների համակարգված ներկայացման համար, որտեղ ըստ օրացուցային կառուցվածքի ընդգրկված են պատմական, մշակութային, գիտական և հասարակական նշանակության իրադարձություններ, ինչպես նաև նշանավոր անձանց ծննդյան և մահվան տարելիցներ, աշխատանքը ծառայում է որպես կրթական և տեղեկատվական աղբյուր ուսուցիչների, ուսանողների, գրադարանավարների և լայն ընթերցողական շրջանակի համար՝ նպաստելով պատմական գիտակցության ձևավորմանը, մշակութային հիշողության պահպանմանը և հասարակական գիտելիքների տարածմանը՝ տարբեր ոլորտների կարևոր իրադարձությունների համապարփակ և համակարգված ներկայացման միջոցով։

Աշխարհագրություն

Աշխարհագրական մեծ հայտնագործությունները վերաբերում են 15–17-րդ դարերում եվրոպացի ծովագնացների և հետազոտողների իրականացրած ճանապարհորդություններին, որոնք հանգեցրին նոր մայրցամաքների, ծովային ուղիների և մշակույթների բացահայտմանը։ Այս ժամանակաշրջանը հաճախ կոչվում է նաև Մեծ աշխարհագրական հայտնագործությունների դարաշրջան և կապված է այնպիսի երկրների հետ, ինչպիսիք են Պորտուգալիան և Իսպանիան, որոնք առաջինն էին սկսում համակարգված ծովային հետազոտություններ՝ նպատակ ունենալով գտնել նոր առևտրային ուղիներ դեպի Ասիա և այլ տարածաշրջաններ։ Նավարկողները, ինչպիսիք են Քրիստափոր Կոլումբոսը, որը 1492 թվականին հասավ Ամերիկա՝ կարծելով, թե հայտնաբերել է Ասիայի արևմտյան ճանապարհը, Վասկո դա Գաման, ով շրջանցելով Աֆրիկան հասավ Հնդկաստան, և Ֆեռնան Մագելանը, որի արշավախումբը առաջին անգամ իրականացրեց աշխարհը շրջանցող ճանապարհորդություն, զգալիորեն ընդլայնեցին մարդկության պատկերացումները Երկրի մասին։ Այս հայտնագործությունները ոչ միայն փոխեցին աշխարհագրական գիտելիքները, այլ նաև խթանեցին միջազգային առևտուրը, գաղութացման գործընթացները, մշակութային փոխազդեցությունները և երբեմն նաև հակամարտությունները տարբեր ժողովուրդների միջև՝ ձևավորելով ժամանակակից աշխարհաքաղաքական և տնտեսական համակարգերի հիմքերը։

Իրավաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է ոչ միջազգային բնույթի զինված հակամարտությունների պայմաններում մարդու իրավունքների պաշտպանության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ միջազգային իրավունքի և միջազգային մարդասիրական իրավունքի փոխկապակցվածության համատեքստում։ Գրքում վերլուծվում է զինված հակամարտությունների ընթացքում մարդու կյանքի, արժանապատվության, անձնական անվտանգության և այլ հիմնարար իրավունքների պաշտպանության իրավական համակարգը, ինչպես նաև այն միջազգային նորմերն ու սկզբունքները, որոնք սահմանափակում են հակամարտության մասնակիցների գործողությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քաղաքացիական բնակչության պաշտպանության, վիրավորների և հիվանդների նկատմամբ մարդասիրական վերաբերմունքի, ձերբակալված կամ ազատությունից զրկված անձանց իրավունքների, ինչպես նաև խոշտանգումների, դաժան վերաբերմունքի և այլ ծանր խախտումների կանխարգելման ու արգելման հարցերին։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում է մարդու իրավունքների միջազգային իրավունքի և միջազգային մարդասիրական իրավունքի կիրառելիության հարաբերակցությունը զինված հակամարտությունների պայմաններում, դրանց ընդհանուր և տարբերակիչ առանձնահատկությունները, ինչպես նաև պետությունների և հակամարտության այլ մասնակիցների պարտավորությունները։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում նաև միջազգային հսկողության և պաշտպանության մեխանիզմներին, միջազգային կազմակերպությունների դերակատարությանը, իրավական պաշտպանության միջոցներին և զինված հակամարտությունների ընթացքում տեղի ունեցող խախտումների համար պատասխանատվության հարցերին։ Քննության են առնվում հատկապես քաղաքացիական անձանց պաշտպանության, հարկադիր տեղահանման, անհետ կորած անձանց, գերիների և այլ խոցելի խմբերի հետ կապված իրավական խնդիրները։ Կարևորվում է այն գաղափարը, որ զինված հակամարտության առկայությունը չի վերացնում մարդու հիմնարար իրավունքների պաշտպանության անհրաժեշտությունը, իսկ հակամարտության մասնակիցների գործողությունները պետք է սահմանափակվեն միջազգային իրավունքի պահանջներով։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալ ոչ միջազգային զինված հակամարտությունների պայմաններում մարդու իրավունքների պաշտպանության իրավական առանձնահատկությունները, առկա խնդիրներն ու պաշտպանության մեխանիզմների կատարելագործման հնարավոր ուղղությունները։ Այն կարող է օգտակար լինել միջազգային իրավունքի, միջազգային մարդասիրական իրավունքի և մարդու իրավունքների ոլորտների մասնագետների, իրավաբանների, իրավագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների, իրավապաշտպանների և զինված հակամարտությունների իրավական հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։