Разработка строительных материалов многофункционального назначения на основе вулканитов

Փիլիսոփայություն

«Արևմտյան փիլիսոփայության պատմություն» (Բերտրան Ռասել) 2 հատորանոց աշխատության Առաջին հատորը ներկայացնում է արևմտյան փիլիսոփայության վաղ փուլերը՝ հին հունական ժամանակներից մինչև միջնադար։ Ռասելը վերլուծում է փիլիսոփայական համակարգերի զարգացումը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են ձևավորվել գաղափարներ՝ արդարության, գիտելիքի, իրականության և բարոյականության մասին։ Գիրքը սկսվում է հույների՝ Թալեսից և Պյութագորասից, անցնում Սոկրատեսի, Պլատոնի, Արևելյան-հռոմեական և հելլենիստական ժամանակաշրջանների փիլիսոփաների միջոցով։ Ռասելը մեծ ուշադրություն է դարձնում նաև միջնադարյան աստվածաբանության և փիլիսոփայության զարգացմանը՝ Ավագ Օգոստինոսի, Աքվինացու և այլոց աշխատությունների քննարկմամբ։ Գիրքը առանձնանում է ոչ միայն պատմական ներկայացմամբ, այլև քննադատական մեկնաբանություններով՝ հեղինակային գնահատականներով։ Ռասելը մատուցում է փիլիսոփայական գաղափարների էվոլյուցիան՝ վերլուծելով դրանց տրամաբանական կառուցվածքը և հետևանքները։ Նա նաև ցույց է տալիս, թե ինչպես են գաղափարները կապվում հասարակական և գիտական զարգացման հետ։ Գիրքը գրավիչ է այն ընթերցողների համար, ովքեր ցանկանում են ունենալ համապարփակ պատկերացում արևմտյան մտածողության ձևավորման մասին։ «Առաջին հատորը» օգտակար է ուսանողների, փիլիսոփայական փորձագետների և ընդհանուր կրթություն ստացողների համար։ Ռասելի ոճը հասկանալի է, բայց հագեցած՝ ուղիղ և որոշակի, ինչը օգնում է հեշտությամբ հետևել պատմական թեքումներին։ Հրատարակիչ - АСТ Հրատ. տարեթիվ - 2023 ISBN - 978-5-17-100427-9

Այլ առարկաներ

Երևանյան 3-րդ միջազգային երաժշտական փառատոնը, որը անցկացվել է 2009 թվականի սեպտեմբերի 11-ից մինչև հոկտեմբերի 23-ը Երևանում, համարվում է ժամանակի կարևորագույն մշակութային իրադարձություններից մեկը, որը միավորել է դասական երաժշտության միջազգային բարձրակարգ կատարողներին, դիրիժորներին և նվագախմբերին մեկ մեծ երաժշտական հարթակում։ Փառատոնը կազմակերպվել էր Հայաստանի ազգային ֆիլհարմոնիկ նվագախմբի նախաձեռնությամբ և իրականացվում էր Հայաստանի Հանրապետության մշակույթի նախարարության աջակցությամբ՝ նպատակ ունենալով զարգացնել և միջազգային մակարդակի վրա բարձրացնել Հայաստանի երաժշտական կյանքը, ինչպես նաև Երևանը դարձնել դասական երաժշտության կարևոր կենտրոններից մեկը տարածաշրջանում։ Փառատոնի գեղարվեստական ղեկավարներն էին դիրիժոր Էդուարդ Թոփչյանը և բջջիստ Ալեքսանդր Չաուշյանը, որոնց ղեկավարությամբ ձևավորվել էր բազմաբնույթ և բարձրակարգ ծրագիր, ներառելով սիմֆոնիկ և կամերային համերգներ, մենակատարային ելույթներ, ինչպես նաև համաշխարհային դասական և ժամանակակից կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ։ Փառատոնի բացումը նշանավորվել է Հայաստանի պետական ֆիլհարմոնիկ նվագախմբի համերգով՝ Արամ Խաչատրյան համերգասրահում, որտեղ հնչել են Տիգրան Մանսուրյանի ստեղծագործությունները, Դմիտրի Շոստակովիչի սիմֆոնիաներից մեկը, ինչպես նաև այլ դասական հեղինակների գործեր՝ ընդգծելով ծրագրի միջազգային և միաժամանակ ազգային ուղղվածությունը։ Փառատոնի ընթացքում Հայաստան են ժամանել տարբեր երկրներից հայտնի երաժիշտներ՝ Գերմանիայից, Մեծ Բրիտանիայից, Իտալիայից, Ֆրանսիայից, Ավստրիայից, Ռուսաստանից, Բելգիայից, Ճապոնիայից և այլ երկրներից, որոնք հանդես են եկել համերգներով և համագործակցել հայկական երաժշտական կոլեկտիվների հետ՝ ստեղծելով մշակութային փոխանակման բարձր մակարդակ։ Փառատոնի առանձնահատկություններից էր նաև այն, որ այն ներառում էր ոչ միայն դասական համերգային ծրագրեր, այլև կրթական բաղադրիչներ՝ վարպետության դասեր երիտասարդ երաժիշտների համար, ինչը նպաստում էր տեղական երաժշտական դպրոցի զարգացմանը և միջազգային փորձի փոխանցմանը։ Բացի այդ, ծրագրում ընդգրկված էին տարբեր դարաշրջանների կոմպոզիտորների ստեղծագործություններ՝ Բեթհովենից և Մոցարտից մինչև Չայկովսկի, Վերդի և Ռախմանինով, ինչը ապահովում էր բազմաժանր և բազմաշերտ երաժշտական փորձառություն հանդիսատեսի համար։ Այս փառատոնը նաև կարևոր դեր է ունեցել Հայաստանի մշակութային դիվանագիտության մեջ՝ նպաստելով երկրի միջազգային ճանաչելիության բարձրացմանը և հաստատելով Երևանը որպես տարածաշրջանային նշանակալի երաժշտական կենտրոն։

Գրականություն

Այս հոդվածը նվիրված է Ալեքսանդր Շիրվանզադեի ծննդյան 100-ամյակին և ներկայացնում է նրա ստեղծագործական ժառանգության համապարփակ գնահատականը՝ ընդգծելով նրա դերը որպես հայ գրականության մեջ քննադատական ռեալիզմի խոշորագույն ներկայացուցիչներից մեկի։ Հեղինակը Շիրվանզադեին դիտարկում է որպես գրող, ով կարողացել է իր ստեղծագործություններում խորությամբ արտացոլել XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի հայկական հասարակության սոցիալական հակասությունները, քաղաքային կյանքի բարդությունները և սոցիալական անարդարությունները՝ բացահայտելով բուրժուական հասարակության ներքին հակասությունները և մարդու հոգեբանական տառապանքները այդ միջավայրում։ Նշվում է, որ նրա արձակն առանձնանում է կյանքի լայն ընդգրկմամբ, սոցիալական խնդիրների խոր վերլուծությամբ և կերպարների հոգեբանական համոզիչ պատկերումով, ինչը նրան դարձնում է հայ ռեալիստական արձակի հիմնարար դեմքերից մեկը։ Հոդվածում ընդգծվում է նաև Շիրվանզադեի դրամատուրգիական գործունեությունը, որտեղ նա զարգացրել է հայկական թատրոնի ավանդույթները՝ շարունակելով և նոր մակարդակի բարձրացնելով Գաբրիել Սունդուկյանի սկսած ուղին, ինչի արդյունքում հայկական դրամատուրգիան ստացել է նոր գեղարվեստական և գաղափարական որակ։ Հեղինակը հատուկ շեշտում է Շիրվանզադեի առաջադիմական աշխարհայացքը և նրա պայքարը հակառեալիստական գրական ուղղությունների դեմ՝ պաշտպանելով գրականության սոցիալական նշանակությունը և ժողովրդավարական գաղափարները։ Ընդհանուր առմամբ, հոդվածը ներկայացնում է Շիրվանզադեին որպես գրող, ով մեծ ազդեցություն է ունեցել ոչ միայն հայ գրականության զարգացման, այլ նաև ազգային թատերարվեստի և սոցիալական մտքի ձևավորման վրա՝ թողնելով հարուստ և բազմաշերտ գրական ժառանգություն։

Փիլիսոփայություն

«Անտիխիստը», «Ecce Homo» և «Սիմվոլների մթնշաղը» (Նիցշե) ներկայացնում են փիլիսոփայի ամենաուժեղ և ամենաարտահայտիչ գրքերը, որոնք նվիրված են քրիստոնեության, բարոյականության և մարդկային արժեքների քննադատությանը։ Նիցշեն այստեղ չի փորձում «լավախոսել»՝ այլ հակառակը՝ ցույց է տալիս, որ ավանդական բարոյականության մեծ մասը՝ որպես «քիչ կյանքի» ու «վախեցած» մարդու արտահայտություն, իրականում խեղացնում է մարդու ազատությունը։ «Անտիխիստը» քննադատում է քրիստոնեական բարոյականությունը՝ համարելով այն ուժեղի և ստեղծարարի դեմ ուղղված քաղաքական-դատապարտիչ համակարգ։ «Ecce Homo» (լատ.՝ «Ահա մարդը») Նիցշեի ինքնաքննադատական և ինքնաբացահայտման գիրքն է, որտեղ նա ներկայացնում է իր գրական-փիլիսոփայական ուղին և սեփական արժեքը։ «Սիմվոլների մթնշաղը» (Also sprach Zarathustra)՝ նրա ամենահռչակավոր ստեղծագործություններից է, որտեղ ներկայացվում է Զարաթուստրայի կերպարը՝ որպես նոր արժեքներ ստեղծողի։ Այս երեք աշխատությունները հաճախ պարունակում են զարկերակային, երբեմն բուռն լեզու, մետաֆորներ և առասպելային տոն՝ ընթերցողին մտավոր մարտի կանչելով։ Նիցշեի գաղափարներից մեկը «Übermensch»-ն է՝ որպես այն մարդը, ով կարող է վերափոխել ինքն իրեն և ստեղծել սեփական արժեքները։ Գրքում կարևոր է նաև «հոգևոր վերածնունդը»՝ այն մոտեցումը, որ մարդը պետք է ապրի ամբողջությամբ, առանց խաբեության ու կեղծավորության։ Այս աշխատությունները պահանջում են ակտիվ ընթերցում՝ քանի որ դրանք չեն տալիս պարզ պատասխաններ, այլ հրավիրում են մտածել, վեճ անել և վերարժևորել։ Նիցշեի մոտեցումը կարող է լինել դժվար և նույնիսկ սաստիկ, բայց այն հզոր է՝ վերածելով ընթերցողին ավելի ինքնուրույն և զգոն մտածողի։ Այս գրքերը հարմար են փիլիսոփայության, մշակույթի, կրոնի քննադատության և ինքնաճանաչման մեջ հետաքրքրված մարդկանց համար։ Հրատարակիչ - АСТ Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-5-17-115205-5

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է փոքրաչափ հատիկամանրիչների կառուցվածքատեխնոլոգիական պարամետրերի օպտիմալացման և շահագործական հուսալիության բարձրացման խնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով դրանց արդյունավետ աշխատանքի ապահովման ինժեներական հիմքերը։ Վերլուծվում են մանրացման գործընթացի մեխանիկական և դինամիկ առանձնահատկությունները, աշխատանքային հանգույցների կառուցվածքային լուծումները, մաշվածության և քայքայման մեխանիզմները, ինչպես նաև էներգաարդյունավետության վրա ազդող հիմնական գործոնները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կառուցվածքային պարամետրերի (ռոտորի արագություն, հարվածային տարրերի երկրաչափություն, սնուցման ռեժիմներ) օպտիմալացման հաշվարկային և փորձարարական մեթոդներին։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է նյութերի ընտրության և տեխնոլոգիական մշակման ազդեցությունը սարքավորումների դիմացկունության և հուսալիության վրա՝ առաջարկելով նախագծային և շահագործական բարելավման ուղիներ։ Աշխատությունը ներկայացնում է ինժեներական լուծումների համադրություն, որոնք կարող են նպաստել փոքրաչափ հատիկամանրիչների արդյունավետության բարձրացմանը և դրանց երկարաժամկետ շահագործման ապահովմանը։

Տեխնոլոգիա

Այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում կեղտաջրերի մաքրման արդիական կայանների շահագործման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով դրանց տեխնոլոգիական, կազմակերպչական և բնապահպանական արդյունավետության խնդիրները։ Հեղինակը վերլուծում է կեղտաջրերի մաքրման բազմաստիճան գործընթացները՝ մեխանիկական, կենսաբանական և քիմիական մաքրման փուլերը, ինչպես նաև դրանց համակցված կիրառման նշանակությունը արտահոսքային ջրերի որակի ապահովման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակակից մաքրման կայաններում կիրառվող տեխնոլոգիաներին՝ ակտիվ տիղմի համակարգեր, կենսաֆիլտրեր, աերացիոն բաքեր և նիտրիֆիկացիա-դենիտրիֆիկացիայի գործընթացներ, որոնք հնարավորություն են տալիս նվազեցնել աղտոտող նյութերի կոնցենտրացիան և ապահովել ջրի վերօգտագործման հնարավորությունը։ Աշխատությունը նաև ուսումնասիրում է Հայաստանի պայմաններում կեղտաջրերի մաքրման կայանների շահագործման առանձնահատկությունները՝ կապված կլիմայական պայմանների, էներգետիկ ծախսերի, ենթակառուցվածքային սահմանափակումների և ֆինանսավորման խնդիրների հետ։ Ներկայացվում են շահագործման արդյունավետության բարձրացման ուղիներ՝ ավտոմատացված վերահսկման համակարգերի ներդրում, էներգախնայող տեխնոլոգիաների կիրառություն և տեխնիկական սպասարկման կատարելագործում։ Շեշտվում է, որ կեղտաջրերի արդյունավետ մաքրումը հանդիսանում է շրջակա միջավայրի պահպանության, հանրային առողջության և կայուն զարգացման կարևոր բաղադրիչ, որը պահանջում է համակարգված պետական քաղաքականություն և ժամանակակից ինժեներական լուծումների ներդրում։