Հաշվետվություն 2022 թվականին կատարած աշխատանքների

Պատմություն

Այս աշխատանքը նվիրված է 1918 թվականի հայ-վրացական զինված հակամարտության ուսումնասիրությանը՝ հիմնվելով փաստական տվյալների, արխիվային նյութերի և ժամանակակից փաստաթղթերի քննության վրա, որի նպատակն է վերականգնել իրադարձությունների իրական ընթացքը և վերլուծել դրանց քաղաքական, ռազմական և սոցիալական պատճառները։ Հեղինակը ներկայացնում է Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Հարավային Կովկասում ձևավորված բարդ իրավիճակը, երբ նորաստեղծ Հայաստանի և Վրաստանի հանրապետությունները բախվեցին սահմանային հարցերի շուրջ՝ հատկապես Լոռու, Բորչալուի և Ջավախքի շրջաններում, որոնք ունեն խառը բնակչություն և ռազմավարական նշանակություն։ Աշխատության մեջ ընդգծվում է, որ հակամարտությունը ծագել է ինչպես տարածքային պահանջներից, այնպես էլ ազգային ինքնորոշման գործընթացների և նախկին կայսերական վարչական սահմանների փլուզման հետևանքով առաջացած վակուումից։ Մանրամասն նկարագրվում են ռազմական գործողությունները 1918 թվականի դեկտեմբերին, ներառյալ առանձին ճակատամարտերը, զորքերի տեղաշարժերը և կողմերի ռազմական հնարավորությունները, ինչպես նաև տեղական բնակչության մասնակցությունը և ազդեցությունը հակամարտության ընթացքի վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դիվանագիտական միջամտությանը՝ մասնավորապես բրիտանական կողմի դերակատարությանը, որը հանգեցրեց զինադադարի հաստատմանը և Լոռու տարածքում չեզոք գոտու ստեղծմանը։ Աշխատության աղբյուրագիտական հիմքը կազմված է տարբեր արխիվային փաստաթղթերից, պաշտոնական հաղորդագրություններից, ռազմական զեկույցներից և ժամանակակից պատմագրական ուսումնասիրություններից, որոնք համադրվում են՝ փորձելով նվազեցնել ազգային պատմագրությունների կողմնակալությունները և վերականգնել իրադարձությունների բազմակողմանի պատկերը։ Բացի ռազմական և քաղաքական վերլուծությունից, քննարկվում են նաև հակամարտության սոցիալական հետևանքները՝ ներառյալ քաղաքացիական բնակչության տեղաշարժերը, ձերբակալությունները և տարածաշրջանային լարվածության աճը։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է 1918 թվականի հայ-վրացական զինված հակամարտությունը որպես բարդ և բազմաշերտ պատմական երևույթ, որը ձևավորվել է տարածաշրջանային պետականության ձևավորման դժվարին պայմաններում և հետագայում ազդել է հայ-վրացական հարաբերությունների զարգացման վրա։

Ինֆորմատիկա

Թվային մեթոդներ II-ը բարձրագույն մաթեմատիկայի և կիրառական հաշվարկային մեթոդների ուսումնական ձեռնարկ է, որը նախատեսված է շարունակելու թվային մեթոդների ուսումնասիրությունը՝ կենտրոնանալով ավելի բարդ ալգորիթմների և հաշվարկային խնդիրների լուծման վրա, աշխատությունում ներկայացվում են ոչ գծային հավասարումների լուծման թվային եղանակները, գծային հանրահաշվական համակարգերի արդյունավետ լուծման ալգորիթմները, մատրիցային դեկոմպոզիցիաները, ինտերպոլյացիայի և մոտարկման առաջադեմ մեթոդները, ինչպես նաև ինտեգրալների և դիֆերենցիալ հավասարումների թվային լուծման սխեմաները, միաժամանակ ընդգծվում է հաշվարկային սխալների վերլուծությունը, կայունության և կոնվերգենցիայի հասկացությունները, որոնք կարևոր են ալգորիթմների ճիշտ կիրառման համար, աշխատությունը մեծ ուշադրություն է դարձնում նաև ծրագրային իրականացման հիմունքներին՝ ցույց տալով, թե ինչպես են տեսական մեթոդները կիրառվում համակարգչային հաշվարկներում, նպատակ ունենալով զարգացնել բարդ մաթեմատիկական խնդիրների արդյունավետ լուծման և մոդելավորման հմտություններ։

Այլ առարկաներ

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։

Lեզվաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է հայերենում նույնաբաղադրիչ փոխատեղույթների լեզվաբանական ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով դրանց կառուցվածքային, քերականական և իմաստաբանական առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են նույն բաղադրիչներից կազմված լեզվական միավորների փոխատեղման օրինաչափությունները, դրանց կիրառության պայմանները, շարահյուսական գործառույթները և խոսքում արտահայտչական նշանակությունը։ Աշխատությունում վերլուծվում են փոխատեղման տարբեր տեսակները, դրանց ազդեցությունը նախադասության կառուցվածքի, իմաստային շեշտադրման և հաղորդակցական նպատակների իրականացման վրա՝ հիմնվելով ժամանակակից և դասական հայերենի հարուստ լեզվական նյութի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեսական հիմնավորումներին, լեզվաբանական դասակարգումներին և գործնական օրինակներին, որոնք հնարավորություն են տալիս առավել խորությամբ հասկանալ հայերենի շարահյուսական համակարգի առանձնահատկությունները։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, հայոց լեզվի մասնագետների, դասախոսների, ուսուցիչների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են հայերենի քերականական կառուցվածքի և լեզվական երևույթների գիտական ուսումնասիրությամբ։

Հոգեբանություն

«Ազատվիր ավելորդություններից և հանգիստ ապրիր» (Հրաչյա Մանուկյան) ինքնազարգացման և հոգեբանական խաղաղության մասին գիրք է։ Հեղինակը առաջարկում է հրաժարվել կյանքի այն բաներից, որոնք ավելորդ ծանրաբեռնում են միտքը և խանգարում ներքին հանգստությանը։ Գիրքը խոսում է ոչ միայն նյութական իրերից ազատվելու, այլ նաև բացասական մտքերից, վախերից և կախվածություններից դուրս գալու մասին։ Մանուկյանը շեշտում է, որ պարզ կյանքը կարող է լինել ավելի լիարժեք և ուրախ։ Գրքում ներկայացված են գործնական խորհուրդներ՝ ինչպես դասավորել առօրյան և նվազեցնել սթրեսը։ Հեղինակը կարևորում է ժամանակի ճիշտ օգտագործումը և առաջնահերթությունների սահմանումը։ Գիրքը ընթերցողին հուշում է սովորել ասել «ոչ» այն ամենին, ինչը չի ծառայում իր բարօրությանը։ Շեշտվում է ներքին հավասարակշռության և ինքնաճանաչման դերը մարդու երջանկության մեջ։ Գրքի լեզուն պարզ է, հասկանալի և մոտիվացնող՝ առանց բարդ տեսությունների։ «Ազատվիր ավելորդություններից և հանգիստ ապրիր» կարող է դառնալ ուղեցույց նրանց համար, ովքեր ուզում են ավելի խաղաղ և կենտրոնացված կյանք։ Այն հատկապես օգտակար է ժամանակակից արագընթաց կյանքի պայմաններում ապրող մարդկանց համար։ Հրատարակիչ - Հեղինակային հրատարակություն Հրատ. տարեթիվ - 2020 ISBN - 978-9939-0-3259-7

Այլ առարկաներ

Աշխատանքը նվիրված է լիթոսֆերային բնակելի միջավայրի ճարտարապետական և հատակագծային կազմակերպման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և դրա կիրառման հնարավորությունների գնահատմանը Հայաստանի Հանրապետության պայմաններում։ Հետազոտության հիմքում բնակելի տարածքի այնպիսի կազմակերպման գաղափարն է, որը հաշվի է առնում բնական միջավայրի առանձնահատկությունները, տեղանքի ռելիեֆը, երկրաբանական և կլիմայական պայմանները, էներգաարդյունավետության պահանջները և մարդու համար հարմարավետ ու անվտանգ կենսամիջավայր ստեղծելու անհրաժեշտությունը։ Ուսումնասիրության ընթացքում վերլուծվում են լիթոսֆերային բնակելի կառույցների տարածական և ֆունկցիոնալ կառուցվածքը, դրանց տեղադրման սկզբունքները, բնակելի և օժանդակ գոտիների փոխհարաբերությունը, բնական ռեսուրսների օգտագործման հնարավորությունները և արտաքին միջավայրի հետ փոխազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տարածքի բնական և կլիմայական բազմազանությանը, այդ թվում՝ տարբեր բարձրությունների, ռելիեֆային պայմանների, ջերմաստիճանային տատանումների և սեյսմիկ առանձնահատկությունների ազդեցությանը բնակելի կառույցների նախագծման վրա։ Աշխատանքը դիտարկում է նաև նման բնակելի միջավայրերի էներգաարդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները՝ բնական ջերմամեկուսացման, արևային էներգիայի օգտագործման, բնական լուսավորության և օդափոխության, ջերմային կորուստների նվազեցման ու ռեսուրսների արդյունավետ կառավարման միջոցով։ Կարևորվում է նաև կառույցի և տեղանքի փոխհարաբերությունը, քանի որ ռելիեֆի առավել նպատակային օգտագործումը կարող է նվազեցնել շինարարական միջամտությունը և միաժամանակ նպաստել բնակելի տարածքի միկրոկլիմայի բարելավմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են գնահատվել լիթոսֆերային բնակելի կառույցների կիրառման առավելություններն ու սահմանափակումները Հայաստանի տարբեր բնակլիմայական և քաղաքաշինական պայմաններում, ինչպես նաև դրանց հարմարեցման հնարավորությունները տեղական շինարարական ավանդույթներին և ժամանակակից տեխնոլոգիական պահանջներին։ Արդյունքում ձևավորվում են ճարտարապետական և հատակագծային կազմակերպման այնպիսի մոտեցումներ, որոնք կարող են նպաստել բնական միջավայրի հետ ներդաշնակ, էներգաարդյունավետ, ֆունկցիոնալ և հարմարավետ բնակելի տարածքների ստեղծմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է արժեքավոր լինել Հայաստանի պայմաններում այլընտրանքային բնակելի ճարտարապետության, էկոլոգիական նախագծման և կայուն քաղաքաշինական լուծումների զարգացման տեսանկյունից։