Ներդրումների ներգրավման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետությունում

Մշակույթ

Արուճի վաղմիջնադարյան ճարտարապետական համալիրը Հայաստանի VII դարի կարևորագույն հուշարձաններից է, որը գտնվում է Արագածոտնի մարզի Արուճ գյուղի տարածքում և արտահայտում է Արշակունիների թագավորության անկումից հետո ձևավորված իշխանական և եկեղեցական շինարարական մշակույթի բարձր մակարդակը, երբ հայ ճարտարապետությունը զարգանում էր որպես ինքնուրույն ազգային դպրոց՝ համադրելով բազիլիկ և կենտրոնագմբեթ լուծումները։ Համալիրի գլխավոր կառույցը Արուճի Սուրբ Գրիգոր եկեղեցին է, որը կառուցվել է իշխան Գրիգոր Մամիկոնյանի պատվերով VII դարի կեսերին և առանձնանում է իր խոշոր չափերով, ընդարձակ ներքին տարածությամբ և ճարտարապետական համաչափ լուծումներով, որտեղ մեկ նավանի խաչաձև-գմբեթավոր հորինվածքը ստեղծում է մոնումենտալ և միաժամանակ ներդաշնակ տարածական ազդեցություն։ Եկեղեցու կառուցվածքում օգտագործված են բարձրորակ մշակված տուֆե քարեր, իսկ ներքին հարդարանքը, թեև ժամանակի ընթացքում մեծ մասամբ վնասվել է, վկայում է երբեմնի հարուստ որմնանկարային ձևավորման մասին, որը ընդգծում էր կրոնական թեմաների պատկերագրական ամբողջականությունը։ Համալիրի կազմում կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև իշխանական պալատի ավերակները, որոնք փաստում են Արուճի՝ որպես ժամանակավոր վարչական կենտրոնի դերը Մամիկոնյանների իշխանության շրջանում, ինչպես նաև վկայում են աշխարհիկ և եկեղեցական ճարտարապետության համատեղ զարգացումը նույն տարածքում։ Արուճի համալիրը առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև հայ ճարտարապետության պատմության մեջ, քանի որ այն համարվում է անցումային օրինակ՝ վաղ քրիստոնեական բազիլիկներից դեպի զարգացած գմբեթավոր եկեղեցիներ, և իր հորինվածքային լուծումներով ազդեցություն է ունեցել հետագա դարերի հայկական եկեղեցաշինության վրա՝ ձևավորելով տարածական կազմակերպման, ծավալային հստակության և գեղարվեստական հավասարակշռության սկզբունքներ, որոնք դարձել են ազգային ճարտարապետական դպրոցի բնորոշ հատկանիշներից մեկը։

Ինֆորմատիկա

Монография посвящена разработке теоретических основ и принципов создания сверхвысокочастотных координатных фотоэлектронных приборов с резистивными электродами, а также анализу их физических и конструктивных характеристик; в работе рассматриваются процессы преобразования светового сигнала в электрический, особенности распространения электронных потоков в вакуумных и полупроводниковых структурах, влияние высокочастотных полей на чувствительность и разрешающую способность приборов, а также методы повышения точности координатного считывания; значительное внимание уделяется схемотехническим решениям, материалам резистивных электродов и вопросам стабильности и шумов, что позволяет обосновать новые подходы к проектированию высокочувствительных фотоэлектронных систем.

Բիզնես էկանոմիկա

«Հաշվապահական հաշվառում: Ուսումնական ձեռնարկ» (Արմեն Ճուղուրյան)՝ ուսանողների և սկսնակ մասնագետների համար նախատեսված օգտակար ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է հաշվապահական հաշվառման սկզբունքները և գործնական կիրառումը։ Գիրքը հստակ և համակարգված ձևով բացատրում է ֆինանսական հաշվառման հիմնական հասկացությունները՝ ակտիվներ, պարտավորություններ, սեփական կապիտալ, եկամուտներ, ծախսեր և այլն։ Ճուղուրյանը մեծ ուշադրություն է դարձնում հաշվապահական գործառույթների տրամաբանությանը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են կազմում հաշվետվություններ, ինչպես են ձևավորվում հաշվապահական փաստաթղթերը և ինչպես են դրանք գրանցվում հաշվարկային համակարգում։ Ուսումնական ձեռնարկը պարունակում է օրինակներ, խնդիրներ և վարժություններ, որոնք օգնում են նյութը լավ հասկանալ և կիրառել գործնականում։ Գիրքը նաև ներկայացնում է հաշիվների, օրագրերի, հաշվապահական հաշվարկների և ֆինանսական հաշվետվությունների կառուցվածքը՝ քայլ առ քայլ բացատրությամբ։ Այս աշխատությունը հարմար է ինչպես ֆինանսատնտեսագիտական ֆակուլտետների ուսանողների, այնպես էլ այն մարդկանց համար, ովքեր ցանկանում են սովորել հաշվապահություն զրոյից։ Ճուղուրյանի ոճը պարզ և հասկանալի է՝ առանց ավելորդ բարդ բառերի, ինչը օգնում է արագ յուրացնել նյութը։ Գիրքը օգտակար է նաև այն կազմակերպությունների աշխատակիցների համար, ովքեր ցանկանում են հասկանալ հաշվապահական գործընթացները և վերահսկել ֆինանսական հաշվառումը։ «Հաշվապահական հաշվառում» ձեռնարկը կարող է դառնալ նաև որպես ձեռքի տակ պահվող ուղեցույց՝ հաշվապահական խնդիրների լուծման համար։ Ընդհանուր առմամբ, այս գիրքը նպատակ ունի ապահովել ամուր հիմք՝ հաշվապահական հաշվառման իմաստը և տեխնիկան ճիշտ հասկանալու համար, և այն անհրաժեշտ է յուրաքանչյուրիս, ով ուզում է ֆինանսական աշխարհում լինել վստահ։ Հրատարակիչ - Վան Արյան ISBN - 978-9939-812-14-4

Գրականություն

Հայկական և ռուսական հարսանեկան երգերի տիպահամեմատական ուսումնասիրությունը բացահայտում է երկու ժողովրդական երաժշտական ավանդույթների կառուցվածքային, գործառութային և գաղափարական ընդհանրություններն ու տարբերությունները՝ ընդգծելով հարսանեկան ծեսի երաժշտական արտահայտման դերը որպես սոցիալական անցման (transition ritual) կարևոր բաղադրիչ։ Հայկական հարսանեկան երգերում գերակշռում են քնարական-ծիսական բնույթ ունեցող ստեղծագործությունները, որոնք կապված են հարսի հրաժեշտի, ծնողական տան լքման, նոր ընտանիք մտնելու և համայնքային օրհնության գաղափարների հետ, որտեղ հաճախ արտահայտվում է ցավի և ուրախության միաժամանակյա զգացմունքային համադրություն։ Ռուսական հարսանեկան երգերում նույնպես առկա է ծիսական բազմաստիճան կառուցվածք՝ «փեսայի գալուստ», «հարսի լաց», «օրհնության և խրախճանքի» փուլեր, սակայն դրանցում ավելի ընդգծված է համայնքային խաղային և ծիսական-դրամատիկ տարրը՝ հաճախ ուղեկցված երգ-պարային ձևերով և երկխոսական կառուցվածքներով։ Երկու ավանդույթներում էլ հարսանեկան երգերը կատարում են սոցիալական կարգավորման և դերաբաշխման ֆունկցիա՝ ամրապնդելով ընտանեկան և համայնքային կապերը, ինչպես նաև փոխանցելով ավանդական արժեքներ՝ կապված ամուսնության, կնոջ դերի և ընտանիքի կառուցվածքի հետ։ Տիպաբանական առումով հայկական երգերում հաճախ հանդիպում են մոնոֆոնիկ կառուցվածքներ և ավելի խիստ լադային մտածողություն, մինչդեռ ռուսական ավանդույթում ավելի հաճախ են հանդիպում բազմաձայնության տարրեր և խմբային կատարողական ձևեր։ Համեմատական վերլուծությունը ցույց է տալիս նաև, որ երկու մշակույթներում էլ հարսանեկան երգերը կրում են անցման ծեսի խորհրդանշական իմաստ, որտեղ անհատի սոցիալական կարգավիճակի փոփոխությունը արտահայտվում է երաժշտական լեզվով։ Ընդհանուր առմամբ, հայկական և ռուսական հարսանեկան երգերի տիպահամեմատական ուսումնասիրությունը բացահայտում է ինչպես ընդհանուր ինդոեվրոպական ծիսական-երաժշտական շերտեր, այնպես էլ յուրաքանչյուր մշակույթի ինքնատիպ գեղարվեստական և սոցիալական առանձնահատկություններ, որոնք ձևավորվել են պատմական և էթնոմշակութային զարգացման ընթացքում։

Փիլիսոփայություն

Այս գիրքը ուսումնասիրում է մարդու կեցության փոփոխվող ձևերը պատմության, մշակույթի և հասարակական զարգացման տարբեր փուլերում՝ բացահայտելով, թե ինչպես են սոցիալական պայմանները, արժեքային համակարգերը և տեխնոլոգիական առաջընթացը ձևափոխում մարդու ինքնընկալումը և աշխարհայացքը։ Գրքում քննարկվում են մարդու գոյության իմաստի, ինքնության, ազատության և պատասխանատվության հիմնախնդիրները՝ ներկայացնելով կեցության տարբեր «այլակերպումներ»՝ որպես պատմական և փիլիսոփայական զարգացումների արդյունք։ Հեղինակը անդրադառնում է ավանդական և ժամանակակից հասարակությունների միջև անցումներին, մարդու հոգևոր և նյութական աշխարհների փոխհարաբերություններին, ինչպես նաև անհատի և հասարակության բարդ փոխազդեցությանը։ Նյութը համադրում է փիլիսոփայական վերլուծություն, մարդաբանական դիտարկումներ և մշակութային մեկնաբանություններ՝ օգնելով հասկանալ, թե ինչպես է մարդը մշտապես վերաիմաստավորում իր գոյությունը փոփոխվող աշխարհում։ Գիրքը հետաքրքիր է փիլիսոփաների, սոցիոլոգների, մարդաբանների, ուսանողների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են խորությամբ ուսումնասիրել մարդու կեցության իմաստային և պատմական փոխակերպումները։

Այլ առարկաներ

Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարան թեմային նվիրված ուսումնական-իրավագիտական աշխատություն է, որտեղ ներկայացվում է Եվրոպայի խորհրդի շրջանակում գործող այս դատական ատյանի կառուցվածքը, գործունեության սկզբունքները և իրավասության շրջանակը։ Գրքում բացատրվում է, թե ինչպես է դատարանը վերահսկում Մարդու իրավունքների եվրոպական կոնվենցիայի կիրառումը անդամ պետությունների կողմից և ինչ մեխանիզմներով են անհատները, խմբերը կամ պետությունները դիմում դատարան իրենց իրավունքների պաշտպանության համար։ Աշխատության մեջ մանրամասն քննարկվում են գործերի քննության ընթացակարգերը, ընդունելիության չափանիշները, վճիռների կայացման փուլերը և դրանց իրավական հետևանքները պետությունների համար։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև դատարանի նախադեպային իրավունքի նշանակությանը, որը ձևավորում է մարդու իրավունքների պաշտպանության միասնական եվրոպական չափանիշներ։ Գիրքը կարևորում է դատարանի դերը որպես մարդու հիմնարար իրավունքների պաշտպանության միջազգային համակարգի առանցքային ինստիտուտ՝ ընդգծելով նրա ազդեցությունը ազգային օրենսդրությունների զարգացման վրա։