Books by this author (1)
History
Երեմիա Քյոմուրճյանի պատմագրական աշխատությունները՝ որպես արևմտահայերի և Օսմանյան կայսրության պատմության սկզբնաղբյուր (XVII դարի երրորդ քառորդ)
Աշխատությունը նվիրված է XVII դարի հայ նշանավոր պատմագիր, մատենագիր և հասարակական գործիչ Երեմիա Քյոմուրճյանի պատմագրական ժառանգության ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով որպես արևմտահայության և Օսմանյան կայսրության պատմության կարևոր սկզբնաղբյուր։ Հեղինակը ներկայացնում է Քյոմուրճյանի պատմագիտական գործունեության նշանակությունը XVII դարի երրորդ քառորդի պատմական իրադարձությունների, հասարակական հարաբերությունների, քաղաքական գործընթացների և մշակութային կյանքի ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նրա երկերում արտացոլված արևմտահայ համայնքների պատմությանը, Օսմանյան կայսրության քաղաքական ու վարչական միջավայրին, հայ բնակչության սոցիալական դրությանը, կրոնական կյանքին և ժամանակաշրջանի հասարակական զարգացումներին։ Քյոմուրճյանի պատմագրական երկերը կարևոր են ոչ միայն իրենց հաղորդած պատմական տեղեկություններով, այլև որպես ժամանակակից հեղինակի դիտարկումներ, որոնք հնարավորություն են տալիս բացահայտելու ուսումնասիրվող ժամանակաշրջանի իրադարձությունների ընկալման առանձնահատկությունները, պատմական հիշողության ձևավորման ընթացքը և հայ մտավորականության վերաբերմունքը շրջապատող քաղաքական ու հասարակական իրականության նկատմամբ։ Ուսումնասիրությունը կարևորում է պատմագրական երկերի աղբյուրագիտական արժեքը՝ ընդգծելով դրանց օգտագործման հնարավորությունները արևմտահայության պատմության, Օսմանյան կայսրության ներքին կյանքի և հայ-օսմանյան պատմական հարաբերությունների հետազոտման ընթացքում։ Այն նաև նպաստում է XVII դարի հայ պատմագրության առանձնահատկությունների, պատմական գիտելիքի պահպանման ու փոխանցման ձևերի և հայ հեղինակների մտավոր գործունեության ավելի ամբողջական ընկալմանը։ Երեմիա Քյոմուրճյանի պատմական ժառանգության ուսումնասիրությունը նշանակալի է հայագիտության և օսմանագիտության համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս հայ պատմագրական սկզբնաղբյուրների միջոցով լրացնելու և խորացնելու Օսմանյան կայսրության պատմության վերաբերյալ պատկերացումները։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայոց պատմությամբ, արևմտահայության անցյալով, XVII դարի քաղաքական ու հասարակական պատմությամբ, պատմագրությամբ և պատմական սկզբնաղբյուրների քննությամբ զբաղվող հետազոտողների, ուսանողների և ընթերցողների համար։
Updated: 2026-11-19