Գրիգորյան, Արմեն Լևոնի

Pedagogy

Այս աշխատությունը նվիրված է բուհում ուսանողի ֆիզիկական դաստիարակության համակարգի ձևավորման և կազմակերպման գիտատեսական հիմքերի ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով ֆիզիկական դաստիարակությունը որպես ուսանողի համակողմանի զարգացման և առողջ ապրելակերպի ձևավորման կարևոր բաղադրիչ։ Ուսումնասիրության շրջանակում ներկայացվում են ուսանողների ֆիզիկական դաստիարակության նպատակները, խնդիրները, սկզբունքները, բովանդակությունն ու կազմակերպման մեթոդները՝ հաշվի առնելով բարձրագույն կրթության առանձնահատկությունները և ուսանողների տարիքային ու անհատական տարբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆիզիկական ակտիվության ազդեցությանը ուսանողների առողջության, աշխատունակության, շարժողական կարողությունների, հոգեբանական կայունության և ուսումնական գործունեության արդյունավետության վրա։ Աշխատության մեջ ֆիզիկական դաստիարակության համակարգը դիտարկվում է որպես փոխկապակցված բաղադրիչների ամբողջություն, որը ներառում է ուսումնական պարապմունքները, արտաուսումնական մարզական գործունեությունը, առողջարարական միջոցառումները, ինքնուրույն ֆիզիկական վարժությունները և համապատասխան մանկավարժական վերահսկողությունը։ Քննարկվում են ուսանողների ֆիզիկական պատրաստվածության գնահատման և վերահսկման մոտեցումները, անհատականացված ծրագրերի կազմման անհրաժեշտությունը և տարբեր ֆիզիկական հնարավորություններ ունեցող ուսանողների համար համապատասխան բեռնվածության ընտրության սկզբունքները։ Կարևորվում է նաև բուհական միջավայրում շարժողական ակտիվության խթանումը, սպորտային ենթակառուցվածքների արդյունավետ օգտագործումը և ուսանողների մոտ ֆիզիկական կուլտուրայի ու առողջ ապրելակերպի նկատմամբ կայուն հետաքրքրության ձևավորումը։ Աշխատությունը անդրադառնում է ֆիզիկական դաստիարակության կազմակերպման ընթացքում կիրառվող մանկավարժական մեթոդներին, ուսուցման և մոտիվացման ձևերին, ինչպես նաև ֆիզիկական վարժությունների ճիշտ պլանավորման և անվտանգության ապահովման խնդիրներին։ Գիտատեսական մոտեցումների հիման վրա կարող են ներկայացվել ուսանողների ֆիզիկական դաստիարակության համակարգի կատարելագործման ուղղություններ՝ նպատակ ունենալով բարձրացնել դրա արդյունավետությունը և համապատասխանեցնել այն ժամանակակից կրթական ու առողջապահական պահանջներին։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ֆիզիկական դաստիարակության և սպորտի մասնագետների, բուհերի դասախոսների, մանկավարժների, մարզիչների, կրթության կազմակերպիչների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի բնակչության ֆիզկուլտուրային կրթվածության ձևավորման սոցիալ-մանկավարժական պայմանների ուսումնասիրությանը՝ ֆիզիկական դաստիարակության, առողջ ապրելակերպի և հասարակության ֆիզիկական կուլտուրայի զարգացման համատեքստում։ Դիտարկվում են ֆիզկուլտուրային կրթվածության էությունը, կառուցվածքային բաղադրիչները, ձևավորման օրինաչափությունները և դրանց վրա ազդող սոցիալական, կրթական ու մշակութային գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆիզիկական կուլտուրայի վերաբերյալ գիտելիքների, շարժողական կարողությունների, առողջության պահպանման հմտությունների և ֆիզիկական ակտիվության նկատմամբ գիտակցված վերաբերմունքի ձևավորմանը։ Քննարկվում են ընտանիքի, հանրակրթական և բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների, մարզական կազմակերպությունների ու հասարակական միջավայրի դերը բնակչության ֆիզկուլտուրային կրթության զարգացման գործում։ Անդրադարձ է կատարվում տարիքային և սոցիալական տարբեր խմբերի ֆիզիկական դաստիարակության առանձնահատկություններին, ֆիզիկական ակտիվության խթանման մանկավարժական մեթոդներին և առողջ ապրելակերպի մշակույթի տարածման հնարավորություններին։ Կարևորվում են ֆիզկուլտուրային կրթության շարունակականությունը, բնակչության տարբեր խմբերի համար մարզական և առողջարարական գործունեության մատչելիությունը, ինչպես նաև կրթական ծրագրերի ու հասարակական նախաձեռնությունների փոխգործակցությունը։ Ուսումնասիրությունը կարող է նպաստել Հայաստանում ֆիզիկական կուլտուրայի զարգացման սոցիալ-մանկավարժական հիմքերի կատարելագործմանը, բնակչության առողջապահական գիտելիքների ընդլայնմանը և ֆիզիկական ակտիվության նկատմամբ դրական վերաբերմունքի ձևավորմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել մանկավարժների, ֆիզիկական դաստիարակության մասնագետների, մարզիչների, սոցիոլոգների, հանրային առողջության հետազոտողների, կրթության կազմակերպիչների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։