Գրիգորյան, Մարինա Սամվելի

Economics

Այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության արտաքին տնտեսական կապերի բազմազանեցման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը և դրանց հաղթահարման հնարավոր ուղիների բացահայտմանը։ Հետազոտության կենտրոնում երկրի արտաքին տնտեսական հարաբերությունների կառուցվածքն է, դրա ձևավորման վրա ազդող գործոնները և գործընկերների, շուկաների, ապրանքների ու ծառայությունների ուղղությունների ընդլայնման անհրաժեշտությունը։ Աշխատանքում քննարկվում են արտաքին առևտրի, արտահանման և ներմուծման աշխարհագրական ու ապրանքային կառուցվածքի առանձնահատկությունները, տնտեսական գործընկերների հետ հարաբերությունների դինամիկան, ինչպես նաև արտաքին շուկաներում Հայաստանի մրցունակության վրա ազդող պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն ռիսկերին, որոնք կարող են առաջանալ առանձին շուկաներից կամ տնտեսական ուղղություններից չափազանց մեծ կախվածության հետևանքով։ Ուսումնասիրվում են արտաքին տնտեսական կապերի վրա ազդող աշխարհաքաղաքական, տարածաշրջանային, տրանսպորտային, ենթակառուցվածքային և մակրոտնտեսական գործոնները, ինչպես նաև Հայաստանի փոքր ներքին շուկայի պայմաններում արտաքին տնտեսական ինտեգրման կարևորությունը։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նոր առևտրային գործընկերների և շուկաների որոնմանը, արտահանման ապրանքային կառուցվածքի ընդլայնմանը, բարձր ավելացված արժեք ունեցող արտադրանքի և ծառայությունների զարգացմանը, ներդրումային կապերի խորացմանը և միջազգային տնտեսական համագործակցության նոր հնարավորությունների օգտագործմանը։ Կարևորվում է նաև Հայաստանի տարանցիկ և աշխարհագրական դիրքի արդյունավետ օգտագործումը, լոգիստիկ սահմանափակումների նվազեցումը և արտահանող ընկերությունների միջազգային մրցունակության բարձրացումը։ Հետազոտության շրջանակում հնարավոր է ներկայացվում են նաև պետական տնտեսական քաղաքականության այնպիսի ուղղություններ, որոնք կարող են նպաստել արտաքին տնտեսական հարաբերությունների կայունությանն ու ճկունությանը՝ ներառյալ արտահանման խթանումը, գործարար միջավայրի բարելավումը, ներդրումների ներգրավումը և միջազգային շուկաներ մուտք գործելու պայմանների ընդլայնումը։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը նպատակ ունի բացահայտել Հայաստանի արտաքին տնտեսական կապերի ներկայիս կառուցվածքային խնդիրները և հիմնավորել դրանց բազմազանեցման անհրաժեշտությունը՝ որպես տնտեսական կայունության, արտաքին ցնցումների նկատմամբ դիմադրողականության, արտահանման ներուժի ընդլայնման և երկարաժամկետ տնտեսական զարգացման կարևոր նախապայման։