Խաչատրյան, Մարե Վահանի

Խաչատրյան, Մարե Վահանի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Economics

ՀՀ-ում մաքսային արժեքի որոշման բարելավումը և դրա ազդեցությունը տնտեսության զարգացման վրա

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ներմուծվող ապրանքների մաքսային արժեքի որոշման համակարգի ուսումնասիրությանը, դրա կատարելագործման հնարավորություններին և տնտեսական զարգացման վրա ունեցած ազդեցությանը։ Քննարկվում են մաքսային արժեքի ձևավորման տնտեսական ու իրավական հիմքերը, գնահատման հիմնական մեթոդները, միջազգային առևտրի կարգավորման սկզբունքները և մաքսային վարչարարության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մաքսային արժեքի ճշգրիտ և թափանցիկ որոշման նշանակությանը՝ պետական բյուջեի եկամուտների ապահովման, արտաքին տնտեսական գործունեության կարգավորման և գործարար միջավայրի բարելավման տեսանկյունից։ Ուսումնասիրվում են մաքսային գնահատման ընթացքում առաջացող խնդիրները, այդ թվում՝ ապրանքների հայտարարագրված արժեքի արժանահավատության ստուգումը, փաստաթղթային վերահսկողությունը, գնահատման մեթոդների կիրառման դժվարությունները և տնտեսավարող սուբյեկտների ու մաքսային մարմինների միջև հնարավոր տարաձայնությունները։ Դիտարկվում են միջազգային մաքսային կանոնակարգերի, Առևտրի համաշխարհային կազմակերպության սկզբունքների և Եվրասիական տնտեսական միության մաքսային կարգավորումների ազդեցությունները Հայաստանի մաքսային գնահատման համակարգի վրա։ Կարևորվում են մաքսային ընթացակարգերի պարզեցման, թվայնացման, ռիսկերի կառավարման և վարչարարական արդյունավետության բարձրացման հնարավորությունները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել մաքսային արժեքի որոշման մեխանիզմների ազդեցությունները ներմուծման ծախսերի, ապրանքների մրցունակության, գնագոյացման, հարկային մուտքերի և արտաքին առևտրի զարգացման վրա։ Անդրադարձ է կատարվում մաքսային գնահատման գործընթացում կոռուպցիոն ռիսկերի նվազեցման, տեղեկատվության հասանելիության և տնտեսավարողների իրավունքների պաշտպանության խնդիրներին։ Առանձնացվում են միջազգային փորձի ուսումնասիրության և դրա կիրառելիության գնահատման հնարավորությունները Հայաստանի տնտեսական ու ինստիտուցիոնալ պայմաններում։ Կարևորվում է արդյունավետ մաքսային քաղաքականության դերը ներդրումային միջավայրի բարելավման, արտաքին առևտրի խթանման և տնտեսական հարաբերությունների կայուն զարգացման գործում։ Աշխատությունը կարող է ներառել մաքսային արժեքի որոշման գործող մեխանիզմների կատարելագործման առաջարկություններ՝ ուղղված գնահատման օբյեկտիվության բարձրացմանը, վարչարարական ծախսերի կրճատմանը և պետական ու մասնավոր հատվածների շահերի հավասարակշռմանը։ Հետազոտությունը օգտակար է տնտեսագետների, մաքսային գործի մասնագետների, ֆինանսական վերլուծաբանների, պետական կառավարման ոլորտի աշխատակիցների, արտաքին առևտրով զբաղվող կազմակերպությունների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Updated: 2026-10-16
ՀՀ-ում մաքսային արժեքի որոշման բարելավումը և դրա ազդեցությունը տնտեսության զարգացման վրա

Free

Գրիգոր Զոհրապ Գրիգոր Զոհրապ 1861 թ․ – 1915 թ․ Հայ նշանավոր գրող, հրապարակախոս, իրավաբան և քաղաքական գործիչ էր։ Նա ծնվել է 1861 թվականի հունիսի 26-ին՝ Կոստանդնուպոլսում, և մահացել 1915 թվականին՝ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ։ Զոհրապը համարվում է արևմտահայ գրականության ամենահայտնի նովելիստներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում պատկերավորվում են մարդու հոգեբանությունը, հասարակական հարաբերությունները և քաղաքային կյանքի խնդիրները։ Նա գրել է բազմաթիվ պատմվածքներ և նորավեպեր, որոնք առանձնանում են իրատեսական ոճով և խոր հոգեբանական վերլուծությամբ։ Բացի գրական գործունեությունից, Զոհրապը եղել է հայտնի իրավաբան և Օսմանյան խորհրդարանի պատգամավոր։ Նրա կյանքն ու գործունեությունը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման վրա, իսկ նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս համարվում են հայ գրականության արժեքավոր էջերից։ menu_book5 Read more Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book3 Read more Դանիել Վարուժան Դանիել Վարուժան 1884 թ․ – 1915 թ․ Դանիել Վարուժանը արևմտահայ պոեզիայի ամենատաղանդավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն բնությունը, գյուղական կյանքը և մարդու ստեղծագործ ուժը։ Վարուժանը հիանում էր աշխատանքի գեղեցկությամբ և մարդու հոգևոր ուժով։ Նրա բանաստեղծությունները հարուստ են պատկերներով և զգացմունքներով։ Նա ձգտել է վերածնել ազգային մշակութային արժեքները։ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ նա ձերբակալվել և սպանվել է։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է մեծ գրական ժառանգություն։ Նրա գործերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պոեզիայի զարգացման վրա։ Վարուժանի ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Նա համարվում է արևմտահայ գրականության դասականներից մեկը։ menu_book5 Read more Պարույր Սևակ Պարույր Սևակ 1924 թ․ – 1971 թ․ Պարույր Սևակը հայ գրականության ամենախոր և վերլուծական մտածող բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն մարդու ներաշխարհը, հասարակությունը և պատմական հիշողությունը։ Սևակը հայտնի է իր «Անլռելի զանգակատուն» պոեմով, որը նվիրված է Կոմիտասին։ Նրա լեզուն համարձակ է, նորարարական և մտավոր։ Սևակը հաճախ քննադատել է հասարակական խնդիրները և կեղծ արժեքները։ Նրա պոեզիան համադրում է զգացմունքներն ու ինտելեկտը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից պոեզիայի վրա։ Նրա ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Սևակը համարվում է 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book14 Read more Մխիթար Գոշ Մխիթար Գոշ 1130 թ․ – 1213 թ․ Մխիթար Գոշ միջնադարյան հայ մեծ մտածող, իրավագետ, առակագիր, մանկավարժ և հասարակական գործիչ էր, որը ապրել է XII–XIII դարերում։ Նա հայտնի է որպես հայ իրավագիտության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Նրա ամենահայտնի աշխատությունը «Դատաստանագիրքն» է, որը համարվում է հայկական իրավունքի կարևորագույն հուշարձաններից և երկար ժամանակ ծառայել է որպես օրենքների ժողովածու։ Մխիթար Գոշը գրել է նաև բազմաթիվ առակներ, որոնց միջոցով քարոզել է բարություն, արդարություն, իմաստություն և ազնվություն։ Նա մեծ դեր է ունեցել կրթության և մշակույթի զարգացման գործում, հիմնել է դպրոցներ և նպաստել գիտելիքների տարածմանը։ Գոշի ստեղծագործությունները կարևոր նշանակություն ունեն հայ գրականության, իրավունքի և մանկավարժության պատմության մեջ։ Նրա անունը մինչ օրս համարվում է իմաստության, արդարադատության և ազգային մշակույթի խորհրդանիշ։ menu_book5 Read more Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book16 Read more