Books by this author (1)
Law
Քրեական գործով վարույթի կասեցման հիմնախնդիրները Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության մինչդատական վարույթում
Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության քրեական դատավարության մինչդատական փուլում քրեական գործով վարույթի կասեցման իրավական հիմքերի, ընթացակարգային առանձնահատկությունների և գործնական հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Ուսումնասիրության կենտրոնում այն իրավիճակներն են, երբ նախաքննության ընթացքում առաջանում են հանգամանքներ, որոնց պատճառով հնարավոր չէ շարունակել դատավարական գործողությունները կամ ավարտին հասցնել վարույթը սահմանված կարգով։ Աշխատանքը վերլուծում է վարույթի կասեցման ինստիտուտի նշանակությունը քրեական դատավարության համակարգում՝ այն դիտարկելով միաժամանակ որպես օրինականության ապահովման, դատավարական ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման և վարույթի մասնակիցների իրավունքների պաշտպանության միջոց։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում վարույթի կասեցման հիմքերի սահմանմանը, դրանց իրավական բնույթին, կասեցման մասին որոշման ընդունման պայմաններին և համապատասխան որոշման հիմնավորվածության ու օրինականության պահանջներին։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է նաև կասեցման և քրեական վարույթի դադարեցման, ինչպես նաև այլ դատավարական որոշումների միջև տարբերությունների բացահայտումը, քանի որ դրանց իրավական հետևանքներն ու կիրառման նպատակները միմյանցից էապես տարբերվում են։ Աշխատանքում քննության են առնվում կասեցման ընթացքում քննիչի, դատախազի, դատարանի և քրեական վարույթի մյուս մասնակիցների լիազորություններն ու պարտականությունները, ինչպես նաև կասեցված վարույթի վերսկսման պայմանները։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի մարդու իրավունքների և օրինական շահերի պաշտպանության հարցը, քանի որ քրեական վարույթի անհարկի կամ երկարատև կասեցումը կարող է անդրադառնալ ինչպես տուժողի արդարադատության հասանելիության, այնպես էլ մեղադրյալի կամ այլ մասնակիցների ողջամիտ ժամկետում դատավարական գործընթացի ավարտի իրավունքի վրա։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև դատական և նախաքննական պրակտիկայի վերլուծություն՝ բացահայտելու իրավական կարգավորման և դրա գործնական կիրառության միջև առկա խնդիրները։ Հեղինակը ուշադրություն է դարձնում օրենսդրական ձևակերպումների հստակությանը, կասեցման հիմքերի կիրառման միասնականությանը, դատավարական վերահսկողության արդյունավետությանը և այն երաշխիքներին, որոնք անհրաժեշտ են վարույթի անհիմն կասեցումը կանխելու համար։ Աշխատանքի գիտական և գործնական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ այն հնարավորություն է տալիս համակարգված կերպով գնահատել մինչդատական վարույթի կասեցման գործող կարգավորումները, բացահայտել առկա բացերն ու հակասությունները և առաջարկել դրանց կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ։ Թեման կարող է հետաքրքրել քրեական իրավունքի և քրեական դատավարության մասնագետներին, դատավորներին, դատախազներին, քննիչներին, փաստաբաններին, իրավագիտության ֆակուլտետների ուսանողներին և քրեական արդարադատության համակարգի գործունեությամբ զբաղվող հետազոտողներին։ Աշխատությունը հատկապես արժեքավոր է այն առումով, որ քրեական վարույթի կասեցումը դիտարկում է ոչ միայն որպես ընթացակարգային տեխնիկական միջոց, այլև որպես իրավական ինստիտուտ, որի ճիշտ կիրառումը պետք է ապահովի քրեական հետապնդման արդյունավետության և անձի դատավարական իրավունքների պաշտպանության միջև անհրաժեշտ հավասարակշռությունը։
Updated: 2026-09-13