Books by this author (1)
History
Устав Общества вспомоществования нуждающимся ученицам Александропольской Ольгинской женской прогимназии
Հրատարակությունը ներկայացնում է Ալեքսանդրապոլի Օլգինյան իգական պրոգիմնազիայի կարիքավոր աշակերտուհիներին օգնություն տրամադրելու նպատակով ստեղծված բարեգործական ընկերության կանոնադրությունը։ Այն կարևոր սկզբնաղբյուր է XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի Ալեքսանդրապոլի կրթական, հասարակական և բարեգործական կյանքի ուսումնասիրության համար։ Փաստաթուղթը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել այն ժամանակաշրջանի կանանց կրթության կազմակերպման, սոցիալապես անապահով աշակերտուհիների աջակցության և հասարակական նախաձեռնությունների իրավական ու կազմակերպական հիմքերի մասին։ Կանոնադրության մեջ, ըստ բնույթի, սահմանվում են ընկերության ստեղծման նպատակները, գործունեության ուղղությունները, անդամակցության պայմանները, անդամների իրավունքներն ու պարտականությունները, կառավարման մարմինների կառուցվածքը և դրանց լիազորությունները։ Առանձին նշանակություն կարող են ունենալ ֆինանսական միջոցների ձևավորման և օգտագործման վերաբերյալ դրույթները, քանի որ նման կազմակերպությունների գործունեությունը հիմնականում կապված էր բարեգործական նվիրատվությունների, անդամավճարների և այլ օրինական մուտքերի միջոցով անհրաժեշտ միջոցների հավաքագրման հետ։ Փաստաթուղթը կարող է տեղեկություններ պարունակել նաև այն մասին, թե ինչպիսի օգնություն էր նախատեսվում կարիքավոր աշակերտուհիների համար՝ կրթության շարունակականությունն ապահովելու, ուսումնական պարագաներով կամ այլ անհրաժեշտ միջոցներով աջակցելու նպատակով։ Հրատարակության պատմական արժեքը պայմանավորված է նաև նրանով, որ այն արտացոլում է տվյալ ժամանակաշրջանում կանանց կրթության նկատմամբ հասարակական վերաբերմունքը և կրթական հաստատությունների շուրջ ձևավորվող բարեգործական ու հասարակական նախաձեռնությունները։ Ալեքսանդրապոլի օրինակով հնարավոր է ուսումնասիրել տարածաշրջանային քաղաքային համայնքի սոցիալական կառուցվածքը, կրթական հաստատությունների գործունեությունը և հասարակական ինքնակազմակերպման ձևերը։ Կանոնադրությունը հետաքրքրական է նաև իրավական պատմության տեսանկյունից, քանի որ դրա կառուցվածքն ու ձևակերպումները կարող են պատկերացում տալ Ռուսական կայսրության համապատասխան ժամանակաշրջանի հասարակական կազմակերպությունների կարգավորման սկզբունքների մասին։ Նյութը կարող է արժեքավոր լինել Ալեքսանդրապոլի՝ ներկայիս Գյումրիի, պատմությամբ, հայկական կրթական հաստատությունների զարգացմամբ, կանանց կրթության պատմությամբ, բարեգործական շարժումներով և XIX–XX դարերի սահմանագծի հասարակական կյանքով զբաղվող պատմաբանների, կրթության պատմության մասնագետների, արխիվագետների, մատենագետների և հետազոտողների համար։
Updated: 2026-09-07