Սահակյան, Միքայել Աշոտի

Economics

Աշխատությունը նվիրված է խոշոր քաղաքային համայնքներում տնտեսության կարգավորման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Երևանի օրինակով։ Գրքում քաղաքային տնտեսությունը դիտարկվում է որպես բազմաբաղադրիչ համակարգ, որի արդյունավետ գործունեությունը պայմանավորված է տնտեսական, սոցիալական, տարածքային, ենթակառուցվածքային և կառավարչական գործոնների փոխազդեցությամբ։ Ուսումնասիրվում են խոշոր քաղաքների տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները, քաղաքային տնտեսության կառավարման հիմնական սկզբունքները և տեղական ինքնակառավարման մարմինների դերակատարությունը տնտեսական գործընթացների կարգավորման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Երևանի տնտեսական կառուցվածքին, դրա զարգացման միտումներին, տարածքային անհամաչափություններին և քաղաքային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման խնդիրներին։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են քաղաքային ենթակառուցվածքների, տրանսպորտային համակարգի, բնակարանային և կոմունալ ծառայությունների, առևտրի, ծառայությունների, շինարարության և գործարար միջավայրի զարգացման հետ կապված տնտեսական հարցերը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում քաղաքային բյուջեի ձևավորմանը և օգտագործմանը, տեղական հարկերի ու վճարների դերին, համայնքային գույքի կառավարմանը և քաղաքային զարգացման ծրագրերի ֆինանսական ապահովմանը։ Հեղինակը դիտարկում է նաև խոշոր քաղաքային համայնքներում ներդրումների ներգրավման, ձեռնարկատիրության խթանման, զբաղվածության ընդլայնման և տնտեսական ակտիվության տարածքային հավասարակշռման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են քաղաքային տնտեսության կառավարման արդյունավետության վրա ազդող խնդիրները՝ ներառյալ բնակչության աճը, տարածքային ծանրաբեռնվածությունը, ենթակառուցվածքների պահանջարկի ավելացումը, բնապահպանական մարտահրավերները և ծառայությունների հասանելիության անհավասարությունները։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են տնտեսության կարգավորման կատարելագործման հնարավոր ուղղություններ՝ ռազմավարական պլանավորման, կառավարման թվայնացման, համայնքային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման, ներդրումային միջավայրի բարելավման և մասնավոր ու հանրային հատվածների համագործակցության միջոցով։ Երևանի օրինակի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու խոշոր քաղաքային համայնքի տնտեսական կառավարման առանձնահատկությունները և ձևակերպելու այնպիսի մոտեցումներ, որոնք կարող են նպաստել քաղաքային տնտեսության մրցունակության, կայունության և բնակչության կյանքի որակի բարձրացմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, քաղաքային կառավարման մասնագետների, պետական և տեղական ինքնակառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, քաղաքաշինության և տարածքային զարգացման մասնագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար, ինչպես նաև բոլոր նրանց, ովքեր հետաքրքրված են Երևանի և խոշոր քաղաքային համայնքների տնտեսական զարգացման հիմնախնդիրներով։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է թռչնաբուծական տնտեսություններում հանդիպող կոլիբակտերիոզի հարուցիչների շիճուկաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և տարբեր շիճուկաբանական տիպերի տարածվածության գնահատմանը։ Հետազոտության կենտրոնում Գետամեջի և Լուսակերտի թռչնաֆաբրիկաներում արձանագրված հիվանդության դեպքերի հետ կապված մանրէաբանական նյութի համեմատական ուսումնասիրությունն է՝ նպատակ ունենալով պարզաբանել հարուցչի հակածնային բազմազանությունը և առանձին շիճուկաբանական տարբերակների հնարավոր համաճարակաբանական նշանակությունը։ Քննվում է կոլիբակտերիոզը որպես թռչնաբուծության մեջ կարևոր վարակային խնդիր՝ ուշադրություն դարձնելով հարուցչի կենսաբանական փոփոխականությանը, տարբեր շտամների առանձնահատկություններին և թռչունների օրգանիզմի հետ դրանց փոխազդեցությանը։ Շիճուկաբանական տիպավորումը դիտարկվում է որպես հարուցչի տարբերակման և վարակաբանական իրավիճակի բնութագրման միջոց, որը հնարավորություն է տալիս համեմատել տարբեր տնտեսություններից ստացված տվյալները և գնահատել շրջանառվող տարբերակների կառուցվածքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում երկու թռչնաֆաբրիկաների տվյալների համադրությանը՝ դրանց միջև հնարավոր ընդհանրություններն ու տարբերությունները բացահայտելու նպատակով։ Աշխատանքում կարող են քննարկվել նաև թռչունների տարիքային խմբերի, պահվածքի պայմանների, արտադրական միջավայրի և սանիտարական վիճակի կապերը հիվանդության տարածման ընդհանուր օրինաչափությունների հետ՝ առանց դրանք դիտարկելու որպես միակ պատճառական գործոններ։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում լաբորատոր ախտորոշման և շիճուկաբանական նույնականացման նշանակության գնահատումը՝ հիվանդության համաճարակաբանական պատկերը ճշգրտելու տեսանկյունից։ Ստացված տվյալների համակարգումը կարող է նպաստել տարբեր ժամանակահատվածներում և տնտեսություններում շրջանառվող հարուցիչների համեմատական ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև անասնաբուժական հսկողության համար անհրաժեշտ գիտական տեղեկատվության ձևավորմանը։ Հետազոտությունը կարևոր է թռչնաբուծական տնտեսություններում վարակային հիվանդությունների տարածվածության և հարուցիչների բազմազանության վերաբերյալ պատկերացումները խորացնելու համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է անասնաբուժական մանրէաբանության, շիճուկաբանության, թռչնաբուծության և անասնաբուժական համաճարակաբանության մոտեցումները՝ կոլիբակտերիոզի հարուցիչների շիճուկաբանական կառուցվածքն ու տարածման առանձնահատկությունները բնութագրելու նպատակով։