Формирование социокультурной компетенции на занятиях по русскому языку в неязыковых вузах

Culture

Հրատարակությունը մատենագիտական ցանկ է, որը համախմբում է մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր գրականության մասին տեղեկություններ՝ ընթերցողներին, մասնագետներին և հետազոտողներին անհրաժեշտ աղբյուրների որոնման և ընտրության հարցում կողմնորոշելու նպատակով։ Ցանկում ընդգրկված նյութերը կարող են վերաբերել արվեստի տարբեր տեսակների, մշակութային կյանքի, գեղարվեստական ստեղծագործության, արվեստի պատմության, տեսության և քննադատության, ինչպես նաև մշակութային հաստատությունների ու մշակութային ժառանգության ուսումնասիրությանը։ Հրատարակության հիմնական արժեքը ոչ թե առանձին ստեղծագործությունների բովանդակային վերլուծությունն է, այլ համապատասխան գրականության համակարգված ներկայացումը, որը հնարավորություն է տալիս արագ պատկերացում կազմել տվյալ թեմատիկ ոլորտում առկա նոր հրատարակությունների մասին։ Մատենագիտական գրառումները կարող են ներառել գրքերի, ժողովածուների, հոդվածների, կատալոգների և այլ տեղեկատվական նյութերի վերաբերյալ անհրաժեշտ տվյալներ՝ հեղինակի, վերնագրի, հրատարակության վայրի, հրատարակչության, տարեթվի և այլ մատենագիտական հատկանիշների նշմամբ։ Նյութերի թեմատիկ ընդգրկումը կարող է ներառել կերպարվեստը, երաժշտությունը, թատրոնը, ճարտարապետությունը, կինոն, ժողովրդական արվեստը և մշակութային ժառանգության տարբեր ուղղություններ։ Ցանկը կարող է օգտակար լինել նաև գրադարանների և տեղեկատվական կենտրոնների աշխատակիցներին՝ նոր գրականության համալրման, թեմատիկ ցուցահանդեսների, մատենագիտական սպասարկման և ընթերցողների տեղեկատվական պահանջների բավարարման ընթացքում։ Հատուկ նշանակություն ունի նյութերի համակարգված ներկայացումը, քանի որ մշակույթի և արվեստի ոլորտների բազմազանությունը դժվարացնում է համապատասխան գրականության ինքնուրույն որոնումը։ Նման մատենագիտական հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս մեկտեղված ձևով գտնել տարբեր թեմաների վերաբերյալ աղբյուրներ և խնայել հետազոտական աշխատանքի ընթացքում անհրաժեշտ գրականության որոնման ժամանակը։ Այն կարող է ծառայել նաև որպես հետագա ուսումնասիրությունների մեկնարկային աղբյուր՝ օգնելով ընթերցողին ընտրել ավելի խորքային հետազոտության համար անհրաժեշտ գրականությունը։ Հրատարակությունը հատկապես արժեքավոր է մշակույթի և արվեստի ոլորտում մասնագիտացող ուսանողների, դասախոսների, գիտաշխատողների, գրադարանավարների, արվեստաբանների և մշակութաբանների համար։ Այն կարող է հետաքրքրել նաև արվեստի և մշակույթի նկատմամբ ընդհանուր հետաքրքրություն ունեցող ընթերցողներին՝ հնարավորություն տալով ծանոթանալ համապատասխան թեմաներով նոր հրատարակությունների շրջանակին և ընտրել հետագա ընթերցանության նյութեր։

Economics

Գլուխ1. Ինեկոբանկի ֆինանսատնտեսական գործունեության արդյունքների գնահատումը ՙԻնեկոբանկ՚-ի հիմնադրման ժամկետը և կազմակերպման կառուցվածքը ՙԻնեկոբանկ՚-ի հաշվապահական հաշվեկշռի իրացվելիության գնահատման վերլուծությունը ՙԻնեկոբանկ՚-ի ֆինանսական արդյունքների, շահույթի և շահութաբերության վերլուծությունը

Literature

Սա գրականագիտական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է Դեյվիդ Հերբերտ Լոուրենսի փոքր արձակում «բնական մարդու» կերպարի գեղարվեստական ներկայացման և գաղափարական մեկնաբանության վերլուծությանը։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են մարդու բնազդային և քաղաքակրթական շերտերի հակադրությունը, անհատի ներքին ազատության որոնումը և արդյունաբերական հասարակության ճնշումների ազդեցությունը մարդկային հոգեբանության վրա։ Վերլուծվում են Լոուրենսի կարճ պատմվածքներում և նովելաներում արտահայտված մարմնականության, զգացմունքայնության և բնության հետ ներդաշնակության մոտիվները՝ որպես «բնական մարդու» գաղափարի հիմնական դրսևորումներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հեղինակի լեզվաոճական առանձնահատկություններին, սիմվոլիկ պատկերներին և հոգեբանական խորքային շերտերին, որոնք ձևավորում են նրա փոքր արձակի յուրահատուկ գեղարվեստական համակարգը։ Քննարկվում է նաև մոդեռնիստական գրականության համատեքստում Լոուրենսի հայացքների տեղադրումը և մարդու բնույթի վերաբերյալ նրա փիլիսոփայական ըմբռնումները։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի անգլիական գրականագիտության, մոդեռնիզմի ուսումնասիրությունների և համեմատական գրականության ոլորտներում՝ բացահայտելով «բնական մարդու» գաղափարի բազմաշերտ գեղարվեստական մեկնաբանությունները Լոուրենսի ստեղծագործություններում։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է Իրանի հանրակրթական դպրոցների, մասնավորապես՝ ավագ դպրոցի կառավարման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ կրթական համակարգի կառուցվածքային, կազմակերպական և վարչական մեխանիզմների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել ավագ դպրոցի կառավարման նպատակներն ու սկզբունքները, կրթական քաղաքականության իրականացման առանձնահատկությունները, կառավարման տարբեր մակարդակների փոխհարաբերությունները և դպրոցների գործունեության կազմակերպման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում դպրոցի ղեկավարության, ուսուցիչների, աշակերտների և ծնողների դերերի ու փոխհարաբերությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև որոշումների ընդունման գործընթացներում նրանց մասնակցության հնարավորություններին։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ Իրանի կրթական համակարգի կենտրոնացված և տեղայնացված կառավարման տարրերի հարաբերակցությանը, պետական կրթական մարմինների ազդեցությանը դպրոցների գործունեության վրա և կրթական հաստատությունների ներքին կառավարման առանձնահատկություններին։ Ավագ դպրոցի մակարդակում կարևոր են նաև ուսումնական գործընթացի կազմակերպումը, մասնագիտական և ակադեմիական կողմնորոշումը, աշակերտների առաջադիմության գնահատումը, կարգապահության ապահովումը և կրթական արդյունքների վերահսկողությունը։ Հետազոտությունը կարող է ուսումնասիրել դպրոցների նյութատեխնիկական և մարդկային ռեսուրսների կառավարման, ուսուցիչների աշխատանքի կազմակերպման և մասնագիտական զարգացման հնարավորությունները։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել կրթության կառավարման արդյունավետության վրա մշակութային, սոցիալական և ազգային առանձնահատկությունների ազդեցությանը, քանի որ դպրոցական կառավարման մոդելը ձևավորվում է ոչ միայն վարչական նորմերով, այլև տվյալ հասարակության արժեքային համակարգի և սոցիալական կառուցվածքի ազդեցությամբ։ Համեմատական տեսանկյունից ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել Իրանի ավագ դպրոցների կառավարման այն առանձնահատկությունները, որոնք տարբերում են դրանք այլ երկրների կրթական հաստատությունների կառավարման համակարգերից, ինչպես նաև առանձնացնել կիրառելի և արդյունավետ փորձի հնարավոր տարրերը։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ կառավարման առկա խնդիրներին՝ ռեսուրսների բաշխում, որոշումների կայացման արդյունավետություն, կրթության որակի վերահսկողություն, ուսուցիչների մասնագիտական ներուժի օգտագործում և դպրոց–ընտանիք համագործակցություն։ Հետազոտության արդյունքները կարող են հիմք ծառայել ավագ դպրոցների կառավարման կատարելագործման, կրթական գործընթացի արդյունավետության բարձրացման և դպրոցական կառավարման ժամանակակից մեթոդների ներդրման վերաբերյալ առաջարկությունների մշակման համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել կրթության կառավարման մասնագետներին, մանկավարժներին, կրթական քաղաքականության հետազոտողներին, համեմատական կրթության մասնագետներին և կրթության ոլորտում ուսումնասիրություններ իրականացնող ուսանողներին։

Other Subjects

Հրատարակությունը ծրագրային և կազմակերպական բնույթի փաստաթուղթ է, որտեղ ներկայացված են Հայաստանի գլխավոր գրադարանային հաստատության՝ 2025 թվականի համար նախատեսված աշխատանքները, գործունեության հիմնական ուղղությունները, մասնագիտական նախաձեռնությունները և կազմակերպական խնդիրները։ Այն արտացոլում է հաստատության տարեկան աշխատանքի պլանավորումը՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմել գրադարանային, մատենագիտական, տեղեկատվական, գիտահետազոտական, մշակութային և հանրահռչակման աշխատանքների կազմակերպման վերաբերյալ։ Ծրագիրը կարևոր նշանակություն ունի գրադարանի գործունեության համակարգման համար, քանի որ մեկ ամբողջության մեջ ներկայացնում է տարվա ընթացքում իրականացվելիք հիմնական աշխատանքները և դրանց փոխկապակցվածությունը։ Առանցքային տեղ է հատկացվում գրադարանային հավաքածուների համալրմանը, հաշվառմանը, մշակմանը, պահպանությանը և ընթերցողների համար դրանց հասանելիության ապահովմանը։ Գրադարանային ֆոնդը դիտարկվում է որպես ազգային տպագիր և փաստագրական ժառանգության պահպանման կարևոր բաղադրիչ, ուստի ծրագրային աշխատանքներում նշանակալի դեր ունեն նոր հրատարակությունների հավաքագրումը, համապատասխան գրադարանային մշակումը և պահպանության պայմանների բարելավումը։ Կարևորվում է նաև ազգային գրական ժառանգության ամբողջական ներկայացման խնդիրը՝ ներառելով Հայաստանում և հայ մշակութային միջավայրին առնչվող տարբեր հրատարակությունների հավաքագրումն ու մատենագիտական գրանցումը։ Հատուկ ուշադրություն է հատկացվում ազգային մատենագիտության զարգացմանը։ Մատենագիտական տվյալների հավաքումը, համակարգումը, խմբագրումը և հրապարակումը հնարավորություն են տալիս ստեղծել Հայաստանի հրատարակչական արտադրանքը ներկայացնող տեղեկատվական համակարգ։ Այս ուղղությունը կարևոր է ինչպես գրադարանների, այնպես էլ գիտնականների, ուսանողների, հրատարակիչների և մշակույթի պատմությամբ զբաղվող մասնագետների համար։ 2025 թվականը առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև հայ ազգային ընթացիկ մատենագիտության պատմության տեսանկյունից, քանի որ լրանում է «Հայ տպագրության տարեգրքի» հրատարակման հարյուրամյակը։ Ծրագրում կարևոր տեղ կարող են զբաղեցնել գրադարանի էլեկտրոնային տեղեկատվական ռեսուրսների զարգացումը, թվայնացման աշխատանքները և թվային հավաքածուների հասանելիության ընդլայնումը։ Ժամանակակից գրադարանի գործունեությունը չի սահմանափակվում միայն ֆիզիկական գրականության սպասարկմամբ․ թվային միջավայրում անհրաժեշտ է ապահովել մատենագիտական գրառումների, թվայնացված գրքերի, մամուլի, պարբերականների և այլ նյութերի որոնելիությունն ու օգտագործման հարմարավետությունը։ Այդ պատճառով ծրագրային գործունեության նշանակալի բաղադրիչ են էլեկտրոնային շտեմարանների համալրումը, թվային նյութերի մշակումը և տեղեկատվական համակարգերի կատարելագործումը։ Թվայնացումը միաժամանակ ծառայում է երկու կարևոր նպատակի՝ մշակութային ժառանգության պահպանությանը և դրա ավելի լայն հասանելիության ապահովմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հազվագյուտ և արժեքավոր նյութերի պահպանության խնդիրներին։ Հին գրքերի, պարբերական մամուլի, եզակի հրատարակությունների և այլ փաստագրական նյութերի երկարաժամկետ պահպանությունը պահանջում է մասնագիտական մոտեցում, համապատասխան պայմաններ և անհրաժեշտության դեպքում վերականգնողական աշխատանքներ։ Այս գործունեությունը կապվում է ազգային մշակութային ժառանգության պահպանության ընդհանուր առաքելության հետ։ Ծրագրում կարևոր ուղղություն է ընթերցողների և օգտվողների տեղեկատվական սպասարկումը։ Ժամանակակից գրադարանային ծառայությունների նպատակն է ոչ միայն տրամադրել պահանջվող գրականությունը, այլև աջակցել տեղեկատվության որոնմանը, մատենագիտական աղբյուրների օգտագործմանը և էլեկտրոնային ռեսուրսների հասանելիությանը։ Այդ համատեքստում կարևորվում են սպասարկման որակի բարձրացումը, նոր տեղեկատվական գործիքների կիրառումը և տարբեր խմբերի համար գրադարանային ծառայությունների մատչելիության ընդլայնումը։ Գրադարանը ներկայացվում է նաև որպես գիտական և կրթական հաղորդակցության կենտրոն։ Տարվա ընթացքում նախատեսվող գիտաժողովները, մասնագիտական քննարկումները, դասախոսությունները և այլ նախաձեռնությունները նպաստում են գրադարանագիտության, մատենագիտության, գրքի պատմության, մշակութային ժառանգության պահպանության և հարակից ոլորտների մասնագիտական զարգացմանը։ Միջազգային գիտաժողովների կազմակերպումը հնարավորություն է տալիս ձևավորել մասնագիտական փորձի փոխանակման հարթակներ և ներկայացնել գրադարանային ու տեղեկատվական ոլորտի ժամանակակից մոտեցումները։ Կարևոր տեղ են զբաղեցնում մշակութային և հանրահռչակման միջոցառումները՝ գրքերի շնորհանդեսները, ցուցահանդեսները, գրական հանդիպումները, հոբելյանական նախաձեռնությունները և այլ ծրագրեր։ Դրանք նպաստում են գրքի և ընթերցանության հանրահռչակմանը, ազգային գրական ժառանգության ներկայացմանը և գրադարանի ու հասարակության միջև կապերի ամրապնդմանը։ Առանձին ուղղություն է միջազգային համագործակցությունը։ Մասնագիտական կապերի զարգացումը արտասահմանյան գրադարանների, մշակութային կազմակերպությունների և միջազգային ծրագրերի հետ հնարավորություն է տալիս փոխանակել փորձ, ծանոթանալ գրադարանային ոլորտի նոր չափորոշիչներին ու տեխնոլոգիաներին և միջազգային հարթակներում ներկայացնել հայկական գրավոր ժառանգությունը։ 2025 թվականի ընթացքում հաստատությունը ներգրավված է եղել նաև միջազգային գրքի ցուցահանդեսներին Հայաստանի մասնակցության ծրագրերում, ինչը գրականության և մշակույթի միջազգային հանրահռչակման կարևոր միջոց է։ Ծրագրային փաստաթղթում նշանակություն ունեն նաև աշխատակիցների մասնագիտական զարգացման խնդիրները։ Գրադարանային և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների արագ փոփոխությունը պահանջում է մասնագիտական գիտելիքների պարբերական թարմացում, վերապատրաստում և նոր աշխատանքային մեթոդների յուրացում։ Այդ պատճառով մասնագիտական կրթությունը, փորձի փոխանակումը և նորարարական մոտեցումների ներդրումը դիտարկվում են որպես ծառայությունների որակի բարձրացման կարևոր նախապայմաններ։ Կարևորվում է նաև գրադարանի գիտահետազոտական և հրատարակչական գործունեությունը, որի միջոցով ուսումնասիրվում և հանրայնացվում են գրադարանային հավաքածուները, հայ գրքի ու տպագրության պատմությունը, մատենագիտական ժառանգությունը և մասնագիտական ոլորտի արդի խնդիրները։ Տարեկան ծրագիրը միաժամանակ ունի կառավարչական նշանակություն, քանի որ հնարավորություն է տալիս նախապես համակարգել ստորաբաժանումների աշխատանքները, սահմանել գործունեության ուղղությունները և տարվա ընթացքում հետևել նախատեսված աշխատանքների իրականացման ընթացքին։ Այս առումով այն կարող է ծառայել նաև որպես հետագա հաշվետվողականության հիմք՝ հնարավորություն տալով համադրել նախատեսված և փաստացի իրականացված աշխատանքները։ Հրատարակությունն արժեքավոր աղբյուր է ժամանակակից հայկական գրադարանային գործի ուսումնասիրության համար, քանի որ փաստագրում է ազգային նշանակության գրադարանի գործունեության առաջնահերթությունները տվյալ ժամանակաշրջանում և ցույց տալիս ավանդական գրադարանային գործառույթների փոխակերպումը թվային ու տեղեկատվական միջավայրի պայմաններում։ Այն կարող է օգտակար լինել գրադարանագիտության, մատենագիտության, տեղեկատվական գիտության, մշակութային ժառանգության պահպանության և մշակույթի կառավարման ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, գրադարանավարների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Pedagogy

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է արվեստի պատմության դասընթացի դերին որպես ավագ դպրոցականների գեղարվեստական կրթության և գեղագիտական աշխարհայացքի ձևավորման արդյունավետ միջոց։ Աշխատությունում դիտարկվում է, թե ինչպես է արվեստի պատմության ուսուցումը նպաստում աշակերտների մշակութային գիտակցության զարգացմանը, գեղարվեստական մտածողության խորացմանը և տարբեր դարաշրջանների արվեստի ընկալման կարողությունների ձևավորմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցման բովանդակային և մեթոդական կառուցվածքին՝ ներառյալ արվեստի ոճերի, ուղղությունների և ստեղծագործությունների վերլուծությունը՝ պատմական համատեքստում։ Քննարկվում են նաև ինտերակտիվ ուսուցման մեթոդները՝ պատկերային նյութերի օգտագործում, քննարկումներ, համեմատական վերլուծություն և ստեղծագործական առաջադրանքներ, որոնք խթանում են աշակերտների ակտիվ ներգրավվածությունը։ Աշխատությունում ընդգծվում է, որ արվեստի պատմության դասընթացը ոչ միայն գիտելիքների փոխանցման միջոց է, այլև անձի գեղագիտական դաստիարակության կարևոր գործոն, որը նպաստում է մշակութային արժեքների ընկալմանը և ստեղծագործական մտածողության զարգացմանը։