Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Technology

    Մետաղ-ֆերոէլեկտրիկ-մետաղ նանոթաղանթային կառուցվածքների ստացումը և ստատիկ, դինամիկ բնութագրերի հետազոտումը

    Աշխատությունը նվիրված է մետաղական էլեկտրոդների միջև տեղակայված ֆերոէլեկտրական նանոթաղանթների հիման վրա բազմաշերտ կառուցվածքների ձևավորման և դրանց ֆիզիկական ու էլեկտրական հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում նանոմետրական հաստությամբ ֆերոէլեկտրական շերտերի կառուցվածքային առանձնահատկությունների, բևեռացման երևույթների և արտաքին էլեկտրական դաշտի նկատմամբ դրանց արձագանքի բացահայտումն է։ Քննվում է կառուցվածքի առանձին շերտերի և դրանց սահմանային մակերևույթների ազդեցությունը համակարգի ընդհանուր հատկությունների վրա, քանի որ չափերի փոքրացման պայմաններում միջերեսային երևույթները կարող են էական դեր ունենալ նյութի ֆունկցիոնալ վարքի ձևավորման մեջ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ստատիկ բնութագրերին՝ էլեկտրական բևեռացման, դիէլեկտրական հատկությունների, լիցքային վիճակների և էլեկտրական դաշտի ազդեցությամբ դիտվող փոփոխությունների տեսանկյունից։ Դինամիկ հետազոտությունները վերաբերում են համակարգի ժամանակային արձագանքին, բևեռացման վերակողմնորոշման գործընթացներին, հաճախականային կախվածություններին և արտաքին ազդանշանի փոփոխությանը հետևելու կարողությանը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում նանոթաղանթի հաստության, էլեկտրոդների հատկությունների, միջերեսների վիճակի և կառուցվածքային անկատարությունների հնարավոր ազդեցության ուսումնասիրությունը։ Նման համակարգերում հատկապես նշանակալի է չափային էֆեկտների վերլուծությունը, քանի որ ֆերոէլեկտրական նյութի հատկությունները նանոմետրական մասշտաբներում կարող են տարբերվել ծավալային նյութերի համապատասխան բնութագրերից։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել կառուցվածքային և էլեկտրական չափումների արդյունքները՝ նյութի միկրոկառուցվածքի և դիտվող ֆունկցիոնալ հատկությունների միջև կապերը պարզաբանելու նպատակով։ Ստատիկ և դինամիկ պարամետրերի համատեղ ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու նման կառուցվածքների կայունությունը, արձագանքման առանձնահատկությունները և ֆունկցիոնալ հնարավորությունները։ Դրանք գիտական հետաքրքրություն են ներկայացնում նանոէլեկտրոնիկայի և ֆունկցիոնալ նյութերի ֆիզիկայի համար, այդ թվում՝ այն համակարգերի ուսումնասիրության համատեքստում, որտեղ տեղեկատվական վիճակները կարող են կապված լինել ֆերոէլեկտրական բևեռացման հետ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է պինդ մարմնի ֆիզիկայի, ֆերոէլեկտրականության, նանոտեխնոլոգիայի և էլեկտրոնային նյութագիտության մոտեցումները՝ նպաստելով բազմաշերտ նանոթաղանթային համակարգերի կառուցվածք–հատկություն փոխկապակցվածության և դրանց էլեկտրական վարքի առավել ամբողջական ըմբռնմանը։

    Updated: 2026-09-22
    Մետաղ-ֆերոէլեկտրիկ-մետաղ նանոթաղանթային կառուցվածքների ստացումը և ստատիկ, դինամիկ բնութագրերի հետազոտումը
    Online

    History

    Արևելյան Հայաստանի բնակչության սոցիալական կառուցվածքը XIX դարի 80-90-ական թվականներին

    Աշխատությունը նվիրված է XIX դարի 80–90-ական թվականներին Արևելյան Հայաստանի բնակչության սոցիալական կազմի, հասարակական շերտավորման և սոցիալ-տնտեսական հարաբերությունների ուսումնասիրությանը՝ ժամանակաշրջանի պատմական, ժողովրդագրական և վարչաքաղաքական իրողությունների համատեքստում։ Քննարկվում են Ռուսական կայսրության կազմում գտնվող հայկական տարածքների բնակչության սոցիալական խմբերը, դրանց տնտեսական գործունեության առանձնահատկությունները, զբաղվածության հիմնական ոլորտները և հասարակական դիրքի ձևավորման պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գյուղացիության, արհեստավորների, առևտրականների, արդյունաբերական ձեռնարկատերերի, բանվորների, մտավորականության և հասարակական այլ խավերի կազմին ու փոխհարաբերություններին։ Ուսումնասիրվում են գյուղական և քաղաքային բնակչության սոցիալական կառուցվածքի տարբերությունները, հողատիրական հարաբերությունները, գյուղատնտեսական արտադրության կազմակերպումը և ապրանքադրամական հարաբերությունների զարգացման ազդեցությունը հասարակական կյանքի վրա։ Անդրադարձ է կատարվում քաղաքների տնտեսական ակտիվության աճին, առևտրի ու արհեստագործության զարգացմանը, արդյունաբերական գործունեության ընդլայնմանը և նոր սոցիալական խմբերի ձևավորման գործընթացներին։ Կարևորվում են բնակչության էթնիկական ու դավանական կազմի, տեղաբաշխման, միգրացիոն շարժերի և ժողովրդագրական փոփոխությունների ուսումնասիրությունը՝ սոցիալական շերտավորման առանձնահատկությունները բացահայտելու նպատակով։ Դիտարկվում են նաև Ռուսական կայսրության վարչական և տնտեսական քաղաքականության ազդեցությունը տեղական հասարակության վրա, սոցիալական անհավասարության դրսևորումները և տարբեր խավերի կենսապայմանների փոփոխությունները։ Հետազոտության համար նշանակություն ունեն ժամանակաշրջանի մարդահամարային և վիճակագրական տվյալները, արխիվային փաստաթղթերը, պաշտոնական հաշվետվությունները և պատմագիտական ուսումնասիրությունները։ Աշխատությունը նպաստում է Արևելյան Հայաստանի հասարակական զարգացման, տնտեսական վերափոխումների և սոցիալական հարաբերությունների պատմական օրինաչափությունների առավել խորքային ըմբռնմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, ժողովրդագիրների, սոցիոլոգների, տնտեսական պատմության հետազոտողների, հայագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-14
    Արևելյան Հայաստանի բնակչության սոցիալական կառուցվածքը XIX դարի 80-90-ական թվականներին
    Online

    Economics

    Դրամավարկային քաղաքականության դինամիկ ստոխաստիկ ընդհանուր հավասարակշռության մոդելի մշակում . գնահատում Հայաստանի տնտեսության համար

    Աշխատությունը նվիրված է դրամավարկային քաղաքականության դինամիկ ստոխաստիկ ընդհանուր հավասարակշռության (DSGE) մոդելի մշակմանը և Հայաստանի տնտեսության համար դրա էմպիրիկ գնահատմանը։ Հետազոտության նպատակն է կառուցել մակրոտնտեսական փոխկապակցված գործընթացները նկարագրող մոդել, որը հնարավորություն կտա ուսումնասիրել դրամավարկային քաղաքականության ազդեցությունը գնաճի, արտադրության, սպառման, ներդրումների, տոկոսադրույքների և այլ առանցքային ցուցանիշների վրա։ Աշխատանքում տնտեսությունը ներկայացվում է որպես փոխկապակցված գործակալների համակարգ, որտեղ տնային տնտեսությունների, ընկերությունների, պետության և կենտրոնական բանկի վարքագիծը ձևավորում է ընդհանուր մակրոտնտեսական հավասարակշռությունը։ Մոդելում կարող են ներառվել սպառման և խնայողությունների որոշումները, արտադրության ու գնագոյացման գործընթացները, աշխատաշուկան, կապիտալի կուտակումը, անվանական տոկոսադրույքը և դրամավարկային քաղաքականության արձագանքի կանոնը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունեն ստոխաստիկ շոկերը՝ պահանջարկային, առաջարկային, գնաճային, դրամավարկային և արտաքին հատվածից եկող ցնցումները, որոնց միջոցով հնարավոր է գնահատել Հայաստանի տնտեսության արձագանքը տարբեր անսպասելի փոփոխություններին։ Հետազոտության կարևոր փուլ է մոդելի պարամետրերի գնահատումը Հայաստանի տնտեսության փաստացի մակրոտնտեսական տվյալների հիման վրա։ Այդ նպատակով կարող են կիրառվել բայեսյան գնահատման, առավելագույն հավանականության և այլ տնտեսաչափական մեթոդներ։ Գնահատված մոդելի միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել շոկերի ազդեցության տարածումն ու տևողությունը, կառուցվածքային պարամետրերի նշանակությունը և դրամավարկային քաղաքականության փոխանցման մեխանիզմը։

    Updated: 2026-08-25
    Դրամավարկային քաղաքականության դինամիկ ստոխաստիկ ընդհանուր հավասարակշռության մոդելի մշակում . գնահատում Հայաստանի տնտեսության համար
    Online

    Economics

    Գլոբալացվող աշխարհ

    Գլոբալացվող աշխարհ-ը հասարակագիտական և քաղաքական-տնտեսագիտական ուսումնասիրություն է, որը վերլուծում է գլոբալացման գործընթացը որպես ժամանակակից աշխարհի հիմնական կառուցվածքային փոփոխություն՝ ընդգրկելով տնտեսական, քաղաքական, մշակութային և տեխնոլոգիական փոխկապակցվածությունների աճը, աշխատությունում ներկայացվում են գլոբալ տնտեսության ձևավորման մեխանիզմները, միջազգային առևտրի և ֆինանսական հոսքերի ընդլայնումը, բազմազգ կորպորացիաների ազդեցությունը և պետությունների փոխկապվածության խորացումը, միաժամանակ քննարկվում են գլոբալացման սոցիալական հետևանքները՝ անհավասարության խորացում, մշակութային փոխակերպումներ և ազգային ինքնությունների վերաիմաստավորում, հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և թվայնացման դերին՝ որպես գլոբալ գործընթացների արագացման գործոն, աշխատությունը ընդգծում է, որ գլոբալացումը ոչ միայն տնտեսական երևույթ է, այլ նաև բազմաշերտ քաղաքակրթական գործընթաց, որը փոխում է հասարակությունների զարգացման տրամաբանությունը և միջազգային հարաբերությունների կառուցվածքը։

    Updated: 2026-09-19
    Գլոբալացվող աշխարհ
    Online

    Management

    Բիզնես (գործարարության) պլան

    Բիզնես (գործարարության) պլան աշխատությունը նվիրված է բիզնես պլանավորման գործընթացին, որը հանդիսանում է ցանկացած գործարար գործունեություն սկսելու և վարելու կարևոր գործիք։ Հեղինակը՝ Բայադյան Ա.Հ.-ն, գրքում մանրամասնորեն բացատրում է, թե ինչպես մշակել արդյունավետ բիզնես պլան, որն ապահովում է գործարանի կամ կազմակերպության կայուն զարգացում և հաջողություն։ Աշխատությունը ընդգրկում է բիզնես պլանավորման հիմնական փուլերը՝ մտահղացում, շուկայական վերլուծություն, մրցակցային ռազմավարություն, ֆինանսական պլանավորում և ռիսկերի գնահատում։ Գրքում ընդգրկված են նաև ֆինանսական հաշվարկներ՝ եկամուտների և ծախսերի վերլուծություն, կապիտալացման տարբերակներ, ներդրումների վերադարձի հաշվարկներ և այլ անհրաժեշտ տարրեր, որոնք կարևոր են պլանավորող կազմակերպության համար։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում բիզնես պլանի գործնական կողմերին՝ ինչպես մշակել հստակ նպատակներ, աշխատել կառավարման թիմի հետ և մշակել նպատակաուղղված ռազմավարություններ տարբեր տնտեսական պայմաններում։ Գրքում ներկայացվում են նաև հատուկ գործիքներ՝ բիզնես պլանի կառուցվածքի արդյունավետ իրականացումն ապահովելու համար, ինչպես նաև այն խոչընդոտները, որոնք կարող են հայտնվել պլանավորման և իրականացման ընթացքում։ Գիրքը նախատեսված է հատկապես գործարարների, փոքր և միջին բիզնեսների սեփականատերերի, ֆինանսական խորհրդատուների, ինչպես նաև տնտեսագիտության և կառավարման ուսանողների համար, ովքեր ցանկանում են ձեռք բերել խորացված գիտելիքներ բիզնես պլանավորման ոլորտում։

    Updated: 2026-09-22
    Բիզնես (գործարարության) պլան
    Online

    Mathematics

    О возможности управления параметрами фотонных пучков

    Данная научная работа посвящена исследованию возможностей управления параметрами фотонных пучков и изучению физических принципов, лежащих в основе их формирования, распространения и модификации. В исследовании рассматриваются свойства фотонного излучения, методы изменения его пространственных, энергетических и временных характеристик, а также факторы, влияющие на поведение фотонных потоков в различных средах. Особое внимание уделяется теоретическим моделям и экспериментальным подходам, позволяющим контролировать направление распространения, интенсивность, поляризацию, фазовые характеристики и другие параметры фотонных пучков. Анализируются современные достижения в области оптики, фотоники и лазерных технологий, а также перспективы практического применения управляемых фотонных систем в научных исследованиях, телекоммуникациях, медицине, промышленности и информационных технологиях. Работа содержит обоснование физических механизмов рассматриваемых явлений, результаты экспериментальных наблюдений и выводы относительно эффективности различных методов управления параметрами фотонного излучения. Издание представляет интерес для физиков, специалистов в области оптики и фотоники, инженеров, исследователей лазерных технологий, а также студентов и преподавателей естественно-научных и технических специальностей.

    Updated: 2026-09-13
    О возможности управления параметрами фотонных пучков