Основные принципы реставрации и реконструкции зданий в стиле "модерн" в городах Южной Украины (на примере г Одессы)

Economics

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում բնապահպանական վերահսկողության ոլորտում առկա արդի հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ դիտարկելով շրջակա միջավայրի պահպանության, բնական ռեսուրսների օգտագործման և դրանց նկատմամբ պետական վերահսկողության փոխկապակցված գործընթացները։ Հետազոտության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում բնապահպանական վերահսկողության իրավական, վարչական և կազմակերպական հիմքերին, վերահսկողություն իրականացնող կառույցների գործառույթներին, նրանց լիազորությունների արդյունավետությանը և ոլորտում առկա խնդիրների պատճառներին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպիսի մեխանիզմներով է իրականացվում շրջակա միջավայրի պահպանության պահանջների կատարումը, ինչպես են բացահայտվում բնապահպանական խախտումները, գնահատվում դրանց հետևանքները և կիրառվում պատասխանատվության համապատասխան միջոցներ։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում Հայաստանի բնական ռեսուրսների՝ հողի, ջրային պաշարների, անտառների, ընդերքի և կենսաբազմազանության պահպանությանն ու դրանց օգտագործման նկատմամբ վերահսկողությանը։ Հեղինակը դիտարկում է նաև այնպիսի խնդիրներ, ինչպիսիք են բնապահպանական օրենսդրության կիրառման արդյունավետությունը, վերահսկողական մեխանիզմների կատարելագործման անհրաժեշտությունը, տարբեր պետական մարմինների միջև համագործակցությունը, բնապահպանական տեղեկատվության հասանելիությունը և հասարակության մասնակցությունը շրջակա միջավայրի պահպանության գործընթացներին։ ՀՀ օրինակով ուսումնասիրությունը կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ երկրի բնական ռեսուրսների սահմանափակությունը և առանձին էկոհամակարգերի նկատմամբ մարդածին ճնշումը պահանջում են վերահսկողության արդյունավետ և ժամանակակից համակարգ։ Աշխատությունը անդրադառնում է նաև կանխարգելիչ վերահսկողության նշանակությանը՝ ընդգծելով, որ բնապահպանական քաղաքականության նպատակը պետք է լինի ոչ միայն արդեն կատարված խախտումների հայտնաբերումը և պատժամիջոցների կիրառումը, այլև շրջակա միջավայրին հնարավոր վնասի կանխումը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել բնապահպանության, իրավագիտության, պետական կառավարման և էկոլոգիական քաղաքականության ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների և շրջակա միջավայրի պահպանության խնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատությունը ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետությունում բնապահպանական վերահսկողության առկա համակարգի և դրա առջև ծառացած խնդիրների վերլուծություն՝ ընդգծելով վերահսկողության իրավական և ինստիտուցիոնալ մեխանիզմների կատարելագործման, արդյունավետության բարձրացման և շրջակա միջավայրի պահպանության ժամանակակից մոտեցումների ներդրման անհրաժեշտությունը։

Philosophy

Աշխատությունը նվիրված է մարդկային երջանկության էության, դրա ձեռքբերման պայմանների և մարդու երջանիկ կյանքի կազմակերպման սկզբունքների ուսումնասիրությանը՝ երջանկությունը դիտարկելով ոչ միայն որպես անհատի ներքին զգացողություն կամ պատահականորեն ձեռք բերվող բարենպաստ վիճակ, այլև որպես գիտակցված կյանքի, բարոյական դաստիարակության, մտավոր զարգացման և սեփական վարքի ու ցանկությունների ճիշտ ուղղորդման արդյունք։ Գրքի հիմնական գաղափարական առանցքը մարդուն երջանկացնելու արվեստի բացահայտումն է, այսինքն՝ այն սկզբունքների և կենսական մոտեցումների ներկայացումը, որոնց միջոցով հնարավոր է նպաստել անհատի ներքին բավարարվածությանը, հոգեկան հավասարակշռությանը և կյանքի իմաստավորված ընկալմանը։ Հեղինակը երջանկության խնդիրը ներկայացնում է որպես համամարդկային նշանակություն ունեցող հարց՝ ընդգծելով, որ մարդու բարեկեցությունը պայմանավորված է ոչ միայն արտաքին հանգամանքներով, նյութական հնարավորություններով կամ հասարակական դիրքով, այլև նրա մտածողությամբ, բարոյական նկարագրով, ցանկությունների չափավորությամբ և կյանքի նկատմամբ ունեցած վերաբերմունքով։ Աշխատության գաղափարական բովանդակության կարևոր ուղղություններից է մարդու ներաշխարհի կատարելագործումը, որի հիմքում ընկած են ինքնաճանաչողությունը, ողջամիտ դատողությունը, բարությունը, պարտքի գիտակցությունը և անձնական վարքի նկատմամբ պատասխանատվությունը։ Երջանկության հասնելու ճանապարհը դիտարկվում է նաև մարդկային հարաբերությունների և հասարակական կյանքի համատեքստում՝ կարևորելով փոխադարձ հարգանքը, բարեկամությունը, մարդասիրությունը, ներողամտությունը և ուրիշների բարօրության նկատմամբ հոգատար վերաբերմունքը։ Այս մոտեցմամբ անհատի երջանկությունը չի սահմանափակվում անձնական հաճույքների ու պահանջմունքների բավարարմամբ, այլ կապվում է նաև շրջապատի մարդկանց հետ ներդաշնակ հարաբերություններ հաստատելու և հասարակության մեջ բարոյական ու օգտակար դեր ունենալու կարողության հետ։ Գրքի խորքային գաղափարներից է այն համոզմունքը, որ երջանկությունը պահանջում է գիտակցված ջանք, սեփական թերությունների ճանաչում, ցանկությունների կառավարում և կյանքի արժեքների ճիշտ գնահատում։ Այս իմաստով ստեղծագործությունը ձեռք է բերում դաստիարակչական ու գործնական նշանակություն՝ ընթերցողին ուղղորդելով վերանայել իր կենսակերպը, մտածել անձնական նպատակների մասին և տարբերակել անցողիկ հաճույքները երկարատև հոգեկան բավարարվածությունից։ Գրական և գաղափարական առումով այն առնչվում է բարոյախոսական ու լուսավորական գրականության ավանդույթներին, որոնց բնորոշ է մարդու բանականության, բարոյական կատարելագործման և հասարակական պատասխանատվության կարևորումը։ Շարադրանքի հիմնական նպատակադրումը ոչ միայն երջանկության մասին տեսական դատողություններ ներկայացնելն է, այլև այդ հասկացությունը վերածել կյանքի կազմակերպման ուղենիշի՝ ընթերցողին առաջարկելով ինքնադաստիարակության և անձնական կատարելագործման սկզբունքներ։ Ստեղծագործության մշակութային նշանակությունը պայմանավորված է նաև նրանով, որ այն արտացոլում է տասնիններորդ դարի հայ մտավորական միջավայրում անհատի բարոյական զարգացման, կրթության, մարդկային արժանապատվության և հասարակական բարօրության վերաբերյալ հետաքրքրությունների ընդլայնումը։ Այդ ժամանակաշրջանի հայերեն բարոյագիտական ու խրատական գրականության համար բնորոշ էր մարդու անձնական երջանկությունը հասարակական առաջընթացի և բարոյական կյանքի հետ կապելու ձգտումը, և այս աշխատությունը տեղավորվում է այդ գաղափարական շրջանակում։ Այն արժեքավոր է որպես երջանկության, մարդկային վարքի և բարոյական կյանքի մասին հայերեն մտածողության պատմության ուսումնասիրության նյութ՝ միաժամանակ ներկայացնելով անհատի ներքին աշխարհի և հասարակական հարաբերությունների փոխկապակցվածության վերաբերյալ լուսավորական պատկերացումները։ Ընթերցողական առումով գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում փիլիսոփայությամբ, բարոյագիտությամբ, հոգևոր ու մտավոր ինքնակատարելագործմամբ և հայ գրական-մտավոր ժառանգությամբ հետաքրքրվողների համար։ Այն կարող է ընթերցողին մղել խորհելու երջանկության իրական աղբյուրների, կյանքի առաջնահերթությունների, մարդկային հարաբերությունների արժեքի և անձնական պատասխանատվության մասին՝ ընդգծելով, որ երջանիկ լինելու կարողությունը ձևավորվում է ոչ միայն արտաքին աշխարհի բարենպաստ պայմանների, այլև մարդու ներքին մշակույթի, բարոյական ընտրության և գիտակցված կենսակերպի միջոցով։

Other Subjects

Հրատարակությունը մասնագիտական վերլուծական և մեթոդական բնույթի աշխատանք է, որը ներկայացնում է Հայաստանում 1980 թվականին գործող գրադարանային կենտրոնացված համակարգերի գործունեության ընդհանուր պատկերը, աշխատանքի հիմնական ուղղությունները, ձեռքբերումները, առկա դժվարությունները և դրանց կատարելագործման վերաբերյալ առաջարկությունները։ Ուսումնասիրության կենտրոնում կենտրոնացված գրադարանային սպասարկման կազմակերպումն է՝ մասնաճյուղային գրադարանների և կենտրոնական գրադարանների միջև աշխատանքի բաշխման, միասնական կառավարման, գրքային ֆոնդերի համալրման ու օգտագործման, ընթերցողների սպասարկման և մեթոդական ղեկավարման տեսանկյունից։ Վերլուծվում են հաշվետու ժամանակաշրջանի գործունեության հիմնական ցուցանիշները՝ հնարավորություն տալով համեմատել առանձին համակարգերի աշխատանքը, բացահայտել զարգացման ընդհանուր միտումները և առանձնացնել կազմակերպական այն խնդիրները, որոնք ազդել են գրադարանային ծառայությունների արդյունավետության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում գրքային ֆոնդերի նպատակային համալրմանը, գրականության մշակման և բաշխման կազմակերպմանը, կատալոգների ու տեղեկատու-մատենագիտական ապարատի կատարելագործմանը, ընթերցանության ղեկավարմանը և տարբեր խմբերի տեղեկատվական պահանջների սպասարկմանը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում կենտրոնական գրադարանների մեթոդական գործունեությունը՝ մասնաճյուղերին մասնագիտական օգնություն տրամադրելու, աշխատակիցների որակավորումը բարձրացնելու, առաջավոր փորձը տարածելու և աշխատանքի միասնական սկզբունքներ ձևավորելու տեսանկյունից։ Դիտարկվում են նաև զանգվածային միջոցառումների, գրքի քարոզչության, ընթերցողական հետաքրքրությունների ուսումնասիրության և բնակչության տարբեր խմբերի ներգրավման կազմակերպական ձևերը։ Վերլուծական մասը հնարավորություն է տալիս գնահատել կենտրոնացման ազդեցությունը գրադարանային ռեսուրսների առավել համակարգված օգտագործման և սպասարկման միասնական ցանցի ձևավորման վրա։ Մեթոդական հանձնարարականներն ուղղված են հայտնաբերված թերությունների վերացմանը, աշխատանքային գործընթացների կազմակերպման բարելավմանը և գրադարանների միջև համագործակցության ամրապնդմանը։ Հրատարակությունն ունի նաև պատմական աղբյուրի արժեք, քանի որ արտացոլում է տվյալ ժամանակաշրջանի Հայաստանի գրադարանային ցանցի կառավարման սկզբունքները, մասնագիտական առաջնահերթությունները և գործունեության գնահատման չափանիշները։ Ընդհանուր առմամբ այն օգտակար նյութ է գրադարանագիտության պատմության, գրադարանային կառավարման և կենտրոնացված սպասարկման համակարգերի զարգացման ուսումնասիրության համար։

Informatics

Աշխատությունը նվիրված է սոցիոլոգիական հետազոտությունների կազմակերպման, տվյալների հավաքագրման, մշակման և վերլուծության գործընթացների ավտոմատացման համար նախատեսված տեղեկատվական համակարգի մշակմանը։ Հետազոտության շրջանակում սոցիոլոգիական ուսումնասիրությունը դիտարկվում է որպես բազմափուլ գործընթաց, որը ներառում է հետազոտական խնդրի ձևակերպումը, հարցաթերթերի և այլ գործիքների ստեղծումը, ընտրանքի կազմակերպումը, սկզբնական տվյալների հավաքագրումը, դրանց ստուգումը, դասակարգումը, վիճակագրական մշակումը և վերջնական արդյունքների ներկայացումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն գործողությունների ավտոմատացմանը, որոնք ձեռքով իրականացման դեպքում պահանջում են զգալի ժամանակ և կարող են մեծացնել տվյալների մուտքագրման կամ մշակման սխալների հավանականությունը։ Քննվում են համակարգի ֆունկցիոնալ կառուցվածքը, տվյալների պահպանման և կառավարման սկզբունքները, օգտագործողների աշխատանքի կազմակերպումը և սոցիոլոգիական տեղեկատվության միասնական շտեմարանի ձևավորման հնարավորությունները։ Կարևորվում է էլեկտրոնային հարցաթերթերի ստեղծման, հարցերի տարբեր տեսակների սահմանման, պատասխանների կոդավորման և ստացված տեղեկատվության համակարգված գրանցման գործառույթների մշակումը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տվյալների ավտոմատ ստուգումը, որը հնարավորություն է տալիս հայտնաբերել բացակայող, անհամապատասխան կամ տրամաբանորեն հակասական պատասխանները և բարձրացնել հետագա վերլուծության համար օգտագործվող տեղեկատվության որակը։ Դիտարկվում են նաև ընտրանքի վերաբերյալ տվյալների կառավարման, հարցվողների տարբեր խմբերի դասակարգման և սոցիալ-ժողովրդագրական հատկանիշների հիման վրա արդյունքների համեմատության հնարավորությունները։ Վերլուծական բաղադրիչի շրջանակում կարող են նախատեսվել հաճախականությունների հաշվարկման, խմբավորման, խաչաձև աղյուսակների կազմման, տարբեր ցուցանիշների համեմատության և վիճակագրական տվյալների ամփոփման գործիքներ։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում արդյունքների տեսողական ներկայացմանը՝ աղյուսակների, գրաֆիկական պատկերների և հաշվետվությունների ձևավորման միջոցով, ինչը հեշտացնում է մեծածավալ տվյալների մեկնաբանումը և հետազոտական եզրակացությունների ներկայացումը։ Կարևորվում են նաև տեղեկատվության պահպանման հուսալիությունը, տվյալների հասանելիության կառավարումը և համակարգի տարբեր օգտագործողների իրավասությունների սահմանումը։ Ծրագրային համակարգի նախագծման ընթացքում կարող են ուսումնասիրվել տվյալների բազայի կառուցվածքի, օգտագործողի միջերեսի, ծրագրային մոդուլների փոխգործակցության և համակարգի ընդլայնելիության խնդիրները։ Ավտոմատացված մոտեցումը հնարավորություն է տալիս սոցիոլոգիական հետազոտության տարբեր փուլերը միավորել միասնական տեղեկատվական միջավայրում՝ նվազեցնելով կրկնվող աշխատանքների ծավալը և արագացնելով տվյալների մշակումն ու արդյունքների ստացումը։ Նման համակարգը կարող է կիրառվել հասարակական կարծիքի, սոցիալական գործընթացների, կազմակերպությունների գործունեության և բնակչության տարբեր խմբերի ուսումնասիրության ժամանակ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել սոցիոլոգիայի, տեղեկատվական համակարգերի, տվյալների մշակման, ծրագրային ապահովման և սոցիալական հետազոտությունների մեթոդաբանության ոլորտներում աշխատող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Law

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության Ազգային ժողովի սահմանադրաիրավական կարգավիճակի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ դրա իրավական բնույթի, լիազորությունների, գործառույթների և պետական իշխանության համակարգում ունեցած դերի վերլուծությամբ։ Գրքում ուսումնասիրվում է Ազգային ժողովի՝ որպես ժողովրդի ներկայացուցչական և օրենսդիր մարմնի, տեղը սահմանադրական համակարգում, դրա ձևավորման և գործունեության իրավական հիմքերը, ինչպես նաև խորհրդարանի փոխհարաբերությունները պետական իշխանության մյուս մարմինների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Ազգային ժողովի հիմնական գործառույթներին՝ օրենսդրական գործունեությանը, պետական քաղաքականության նկատմամբ խորհրդարանական վերահսկողությանը, պետական բյուջեի քննարկմանն ու հաստատմանը և սահմանադրությամբ նախատեսված այլ լիազորությունների իրականացմանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են պատգամավորների սահմանադրաիրավական կարգավիճակը, նրանց իրավունքներն ու պարտականությունները, պատգամավորական գործունեության երաշխիքները, խմբակցությունների դերը և խորհրդարանական աշխատանքի կազմակերպման առանձնահատկությունները։ Աշխատության մեջ անդրադարձ է կատարվում նաև Ազգային ժողովի և կառավարության, Հանրապետության նախագահի, դատական իշխանության ու այլ պետական մարմինների փոխհարաբերություններին՝ իշխանությունների տարանջատման, փոխզսպումների և հակակշիռների սկզբունքների համատեքստում։ Քննության են առնվում խորհրդարանական վերահսկողության ձևերը, հանձնաժողովների և այլ կառուցվածքային մարմինների գործունեությունը, ինչպես նաև օրենսդրական գործընթացի կազմակերպման և արդյունավետության հետ կապված խնդիրները։ Կարևորվում է Ազգային ժողովի գործունեության թափանցիկության, հաշվետվողականության, քաղաքական բազմակարծության և հանրային ներկայացուցչականության ապահովումը՝ որպես ժողովրդավարական կառավարման կարևոր նախապայմաններ։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է խորհրդարանի սահմանադրաիրավական կարգավիճակի զարգացմանը, սահմանադրական փոփոխությունների ազդեցությանը և իրավակիրառ պրակտիկայում առաջացող խնդիրներին։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել Հայաստանի խորհրդարանի իրավական դիրքի, լիազորությունների և պետական իշխանության համակարգում նրա դերի վերաբերյալ։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել սահմանադրական և խորհրդարանական իրավունքի մասնագետների, իրավաբանների, պատգամավորների և պետական ծառայողների, իրավագիտության ու քաղաքագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների և խորհրդարանական կառավարման հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

History

Աշխատությունը նվիրված է վիշապ քարակոթողների ծագման, տարածման, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և հնագիտական համատեքստի համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Ներկայացվում են դրանց հայտնաբերման վայրերը, ժամանակագրական պատկանելությունը, պատկերագրական առանձնահատկությունները և հնարավոր գործառույթները՝ հիմնվելով հնագիտական պեղումների, նյութական մշակույթի և համեմատական վերլուծության տվյալների վրա։ Քննարկվում են քարակոթողների կապը հնագույն բնակավայրերի, պաշտամունքային համալիրների, ջրային աղբյուրների և լեռնային միջավայրի հետ, ինչպես նաև դրանց նշանակությունը տարածաշրջանի մշակութային և հոգևոր պատմության ուսումնասիրության մեջ։ Հեղինակը անդրադառնում է տարբեր գիտական տեսություններին, վիշապ քարակոթողների խորհրդանշական մեկնաբանություններին և դրանց տեղին հայկական լեռնաշխարհի վաղ պատմամշակութային ժառանգության մեջ։ Գիրքը նախատեսված է հնագետների, պատմաբանների, մշակութաբանների, ուսանողների և Հայաստանի հնագույն մշակույթով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։