Ready-made Materials

Այս գրականագիտական աշխատանքը նվիրված է Ակսել Բակունցի արձակում մարդու և բնության փոխհարաբերությունների գեղարվեստական պատկերման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում բնության այն յուրահատուկ ընկալումն է, որը բակունցյան արձակի կարևորագույն բաղադրիչներից է և սերտորեն միահյուսվում է հերոսների ներաշխարհի, կյանքի պայմանների, հոգեբանական վիճակների ու ճակատագրերի հետ։ Աշխատանքը ցույց է տալիս, որ բնությունը գրողի ստեղծագործություններում պարզապես գործողությունների միջավայր կամ նկարագրական ֆոն չէ, այլ գեղարվեստական ինքնուրույն նշանակություն ունեցող տարր, որը հաճախ ակտիվորեն մասնակցում է պատմության տրամադրության, գաղափարական շեշտադրումների և կերպարների հոգեբանական բացահայտման ձևավորմանը։ Բակունցի բնապատկերները առանձնանում են տեսողական հստակությամբ, գունային և ձայնային բազմազանությամբ, մանրամասների նկատմամբ ուշադրությամբ և հայկական բնաշխարհի առանձնահատուկ գեղեցկության զգացողությամբ։ Միաժամանակ բնության նկարագրությունները հաճախ զուգահեռվում են մարդու հոգեվիճակին՝ ստեղծելով ներքին և արտաքին աշխարհի ներդաշնակ կամ հակասական հարաբերություններ։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող են դիտարկվել գյուղական կյանքի, հողի, լեռների, անտառների, եղանակային փոփոխությունների և տարվա եղանակների պատկերները, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը հերոսների վարքագծի և հոգեբանական նկարագրության վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ Բակունցի համար մարդը բնությունից առանձնացված գոյություն չէ․ նրա կենցաղը, աշխատանքը, հիշողությունները, ուրախություններն ու ողբերգությունները խորապես կապված են հայրենի բնաշխարհի հետ։ Այս կապի միջոցով գրողը կարողանում է ներկայացնել ոչ միայն անհատի ներաշխարհը, այլև գյուղական համայնքի կյանքը, սոցիալական դժվարությունները, ավանդական կենսակերպի փոփոխությունը և հայրենի հողի նկատմամբ մարդու զգացմունքային կապը։ Աշխատանքում կարևոր տեղ կարող է զբաղեցնել նաև գեղարվեստական լեզվի ուսումնասիրությունը՝ բնապատկերների ստեղծման ժամանակ օգտագործվող փոխաբերությունների, համեմատությունների, անձնավորման, գունային պատկերների և այլ արտահայտչամիջոցների վերլուծությունը։ Այդ միջոցների շնորհիվ բնությունը ստանում է կենդանի, երբեմն մարդկային հատկանիշներով օժտված կերպար և դառնում գրողի աշխարհընկալման արտահայտման կարևոր միջոց։ Բակունցի արձակի ուսումնասիրությունը այս տեսանկյունից հնարավորություն է տալիս բացահայտելու մարդու և բնության ներդաշնակության, հակասության, կախվածության և փոխադարձ ազդեցության բազմաթիվ դրսևորումներ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է բակունցյան գեղարվեստական աշխարհի այն առանձնահատկությունը, որի շնորհիվ բնաշխարհի նկարագրությունն ու մարդու կերպարը միաձուլվում են՝ ստեղծելով խորապես ազգային, հոգեբանական և գեղարվեստական ամբողջականություն։