ԼՂ հիմնահարցի խաղաղ կարգավորման գործընթացը

Քաղաքագիտություն

«Վանոյի հետ և առանց Վանոյի» գիրքը ներկայացնում է մարդկային հարաբերությունների, ընկերության, ճակատագրի և անձնական ինքնաճանաչման թեմաները։ Գիրքը պատմում է մեկ մարդու՝ Վանոյի մասին, նրա կյանքը, մտորումները, ներսի պայքարը և այն փոփոխությունները, որոնք տեղի են ունենում, երբ Վանոն կա՝ և երբ չկա՝ պատմվածքի հերոսի կյանքում։ Գիրքը ընդգրկում է՝ մարդու ներսի միտքն ու հոգեվիճակը, ընկերության արժեքը և բացակայության ազդեցությունը, կյանքի դժվարությունները և դրանց հաղթահարումը, հարաբերությունների փոխազդեցությունը և դրանց նշանակությունը։ «Վանոյի հետ և առանց Վանոյի»-ը ընթերցողին տանում է դեպի մարդկային հոգու խորքերը՝ ցույց տալով, թե ինչպես է մի անձի ներկայությունը կամ բացակայությունը կարող է փոխել ամբողջ կյանքը և տեսանկյունը։ Հրատարակիչ - Հեղինակային հրատարակություն Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-9939-0-2960-3

Այլ առարկաներ

Գրքում ներկայացվում են հում կաշվի և մորթու կառուցվածքը, դրանց ֆիզիկաքիմիական հատկությունները, ինչպես նաև այն հիմնական գործընթացները, որոնք կիրառվում են մշակման ժամանակ՝ թրջում, մազահանում, դաբաղում և վերջնական մշակման փուլեր։ Հեղինակները բացատրում են, թե ինչպես են քիմիական նյութերը ազդում կաշվի որակի վրա, և ինչ տեխնոլոգիական պայմաններ են անհրաժեշտ բարձրորակ արդյունք ստանալու համար։ Քննարկվում են նաև արտադրական գործընթացների օպտիմալացման և թափոնների նվազեցման հարցերը։

Ֆիզիկա

Այս ռեֆերատը ներկայացնում է կիսահաղորդչային լազերները՝ որպես ժամանակակից օպտոէլեկտրոնիկայի և լազերային տեխնոլոգիաների կարևորագույն ուղղություններից մեկը, որը լայն կիրառություն ունի կապի համակարգերում, բժշկության մեջ, արդյունաբերությունում և տեղեկատվական տեխնոլոգիաներում։ Աշխատանքում բացատրվում է կիսահաղորդչային լազերների աշխատանքի ֆիզիկական սկզբունքը, որը հիմնված է էլեկտրոնների և անցքերի վերամիավորման ընթացքում լուսային ճառագայթման՝ լազերային արտանետման վրա։ Ներկայացվում է, որ այս սարքերում ակտիվ միջավայրը կիսահաղորդիչ նյութերն են, օրինակ՝ գալիումի արսենիդը, որոնցում էլեկտրական հոսանքի ազդեցությամբ ստեղծվում է ինվերս բնակեցում և տեղի է ունենում խթանված ճառագայթում։ Ռեֆերատում քննարկվում են կիսահաղորդչային լազերների հիմնական տեսակները՝ հոմոէպիտաքսային և հետերոկառուցվածքային լազերներ, ինչպես նաև դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները և արդյունավետության բարձրացման մեխանիզմները։ Բացատրվում է նաև դրանց առավելությունները՝ փոքր չափսեր, բարձր արդյունավետություն, ցածր էներգասպառում և հեշտ ինտեգրում միկրոէլեկտրոնային համակարգերում, ինչպես նաև որոշ սահմանափակումներ՝ ջերմային կայունության և ճառագայթի որակի հետ կապված։ Աշխատանքում անդրադարձ է կատարվում կիրառություններին՝ օպտիկական կապի օպտիկամանրաթելային համակարգերում, սկաներներում, լազերային տպիչներում, բժշկական ախտորոշման և բուժման սարքերում, ինչպես նաև սենսորային տեխնոլոգիաներում։ Նշվում է նաև, որ կիսահաղորդչային լազերները հանդիսանում են ժամանակակից տեխնոլոգիական զարգացման հիմքային բաղադրիչներից մեկը՝ նպաստելով արագ և արդյունավետ տվյալների փոխանցման ու բարձր ճշգրտությամբ սարքավորումների ստեղծմանը։

Գեղարվեստական հայ․

«Ես իմ անուշ Հայաստանի»՝ Եղիշե Չարենցի հրաշալի բանաստեղծություններից մեկն է, որը համարվում է նրա ստեղծագործության ամենահայտնի և ամենահոգեբույր գործերից մեկը։ Այս տողերը հայրենասիրության և անձնական զգացմունքների խառնուրդ են՝ արտահայտելով մի մեծ սիրո և կարոտի խորությունը դեպի հայրենիքը։ Չարենցի այս բանաստեղծությունը ամբողջությամբ ընկնում է նրա դրամատիկ և պոետիկ մտածողության շրջանակը՝ որտեղ հայրենիքը ոչ միայն արտաքին տարածք է, այլ նաև հոգու և անձի խորը մասն է։ Չարենցը օգտագործում է «անուշ» բառը՝ ցույց տալու, թե որքան նուրբ ու սիրելի է իրեն հայրենիքը, թեև նա գիտակցում է նաև այն դառնությունը, որը կպցվում է, երբ հեռանում ես այնպիսի սրբավայրերից, որոնք անբաժանելի են մարդու հոգուց։ Բանաստեղծությունը ներկայացնում է մի յուրահատուկ տխուր կարոտ՝ միաժամանակ ծաղկող սիրով, իսկ նաև խորագույն թախիծով հայրենի հողի, իր ժողովրդին, անցյալին ու ամեն ինչին, ինչը կապված է այդ հողի հետ։ Չարենցը «Հայաստանը» տեսնում է ոչ միայն որպես աշխարհագրական տարածք, այլև որպես մի հասկացություն, որին կապված է հոգի, սիրտ, հիշողություններ ու հույսեր։ Եղիշե Չարենցի այս բանաստեղծությունը համարվում է հայկական գրականության մեծ հարստությունը, որի մեջ պարփակված է մեր ժողովրդի անցած ճանապարհի ցավը, կորուստները և նրանց հանդեպ ունեցած անմնացորդ սիրո ու հույսի զգացմունքը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի»՝ որպես հայրենասիրական գործ, դարձել է նաև ազգային երգիչների, երաժշտասերների ու արտիստների համար, որոնց համար Չարենցի տողերը շուրթերին փչելուց հետո՝ Հայաստան կոչվողը դարձել է ոչ միայն հայրենի հող, այլ նաև ազգային ու հոգևոր ազատության խորհրդանիշ։ Նշելով «տուփով» արտահայտությունը, հնարավոր է խոսքը վերաբերում է գիրքը կամ բանաստեղծությունն առաքելու ձևին, թեև Չարենցի այս տողերը մեծամասամբ կարող են նույնիսկ առանձին տուփի մեջ պահվել՝ որպես արժեքավոր հիշատակագիր ու սրտի խոսք։ Հրատարակիչ - Բուկինիստ Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-9939-66-227-5

Lեզվաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է հայոց լեզվի ոճաբանության հիմնական սկզբունքներին, ոճական համակարգին և լեզվական արտահայտչական միջոցների ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում է ոճաբանության էությունը՝ որպես լեզվաբանական գիտակարգ, որը ուսումնասիրում է խոսքի արտահայտչական ձևերը, դրանց կիրառության ոլորտները և հաղորդակցական նպատակները։ Հեղինակը անդրադառնում է հայերեն լեզվի ոճական շերտերին՝ խոսակցական, գրական, գիտական, պաշտոնական և գեղարվեստական ոճերին՝ բացատրելով դրանց առանձնահատկությունները և կիրառման կանոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լեզվական արտահայտչամիջոցներին՝ փոխաբերություն, համեմատություն, մակդիր, հակադրություն և այլ ոճական հնարքներ, որոնք հարստացնում են խոսքը և բարձրացնում նրա արտահայտչական ուժը։ Գրքում քննարկվում է նաև ոճի և մտքի փոխկապակցվածությունը, խոսքի ճշգրտության, հստակության և արտահայտչականության կարևորությունը տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում։ Վերլուծվում են նաև հայ գրական լեզվի զարգացման փուլերը և ոճական համակարգի ձևավորման պատմական առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը համադրում է տեսական լեզվաբանական մոտեցումները և գործնական օրինակները՝ օգտակար լինելով լեզվաբանների, ուսուցիչների, ուսանողների և հայոց լեզվով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Պատմություն

Աշխատության առանցքում գտնվում է Հայաստանի Առաջին Հանրապետության հռչակում-ը, որը տեղի ունեցավ ծանր պատմական պայմաններում՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմ-ի ավարտի, Հայոց ցեղասպանություն-ի հետևանքների և տարածաշրջանային քաղաքական անկայունության պայմաններում։ Վիրաբյանը մանրամասն նկարագրում է, թե ինչպես ավերված, գաղթականներով լեցուն և տնտեսական ծանր վիճակում գտնվող երկիրը կարողացավ ձևավորել պետական կառույցներ և փորձել կազմակերպել իր քաղաքական ու հասարակական կյանքը։ Գրքում կարևոր տեղ է հատկացվում պետական կառավարման համակարգի ձևավորմանը՝ խորհրդարանի, կառավարության և վարչական մարմինների գործունեությանը։ Հեղինակը ցույց է տալիս, թե ինչպիսի դժվարություններով էին ուղեկցվում պետականաշինության գործընթացները՝ ներքին քաղաքական պայքարներ, կուսակցական հակասություններ, ռեսուրսների սակավություն և արտաքին ճնշումներ։ Միևնույն ժամանակ ներկայացվում է, թե ինչպես էին այդ պայմաններում փորձ արվում ստեղծել իրավական պետություն և կազմակերպել կրթություն, առողջապահություն և տնտեսություն։ Արտաքին քաղաքականությունը գրքի առանցքային թեմաներից է։ Վիրաբյանը վերլուծում է նորաստեղծ հանրապետության հարաբերությունները հարևան երկրների՝ Վրաստանի, Ադրբեջանի և Թուրքիայի հետ, ինչպես նաև մեծ տերությունների հետ կապերը։ Նա անդրադառնում է սահմանային հակամարտություններին, դիվանագիտական բանակցություններին և այն փորձերին, որոնց միջոցով Հայաստանը փորձում էր միջազգային ճանաչում և աջակցություն ստանալ։ Այս համատեքստում հատկապես կարևոր է նաև Սևրի պայմանագիր-ի քննարկումը, որը, թեև մեծ հույսեր էր ներշնչում, իրականում չիրագործվեց։ Գիրքը նաև մանրամասն անդրադառնում է սոցիալ-տնտեսական վիճակին՝ սով, համաճարակներ, գաղթականների խնդիրներ և տնտեսական քայքայում։ Հեղինակը ցույց է տալիս, որ անկախ պետականության պահպանումը ոչ միայն քաղաքական, այլև կենսական խնդիր էր՝ կապված բնակչության գոյատևման հետ։ Այս իրողությունները հաճախ որոշիչ էին քաղաքական որոշումների ընդունման մեջ։