Ամիրջանյան, Հասմիկ Հովիկի

История

Աշխատությունը նվիրված է Լոռու պատմական տարածաշրջանի քաղաքական, սոցիալ-տնտեսական և ժողովրդագրական զարգացումների ուսումնասիրությանը XVIII դարի վերջին և XIX դարի առաջին երեք տասնամյակների ընթացքում։ Քննարկվում են տարածաշրջանի պատմական աշխարհագրությունը, բնակավայրերի տարածքային տեղաբաշխումը, բնակչության կազմն ու թվաքանակի փոփոխությունները, ինչպես նաև տվյալ ժամանակաշրջանի քաղաքական իրադարձությունների ազդեցությունը Լոռու հասարակական կյանքի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տարածաշրջանի վարչաքաղաքական պատկանելության փոփոխություններին, վրացական թագավորությունների, պարսկական իշխանությունների և Ռուսական կայսրության քաղաքականության ազդեցությանը, ինչպես նաև Հարավային Կովկասում տեղի ունեցող ռազմաքաղաքական գործընթացներին։ Ուսումնասիրվում են բնակչության էթնիկական և դավանական կազմը, հայկական բնակավայրերի պատմությունը, բնակչության տեղաշարժերը, գաղթերը և վերաբնակեցման գործընթացները։ Անդրադարձ է կատարվում գյուղական համայնքների սոցիալական կառուցվածքին, հողատիրական հարաբերություններին, գյուղատնտեսական զբաղմունքներին, անասնապահությանը, առևտրական կապերին և բնակչության տնտեսական գործունեության առանձնահատկություններին։ Կարևորվում են XVIII դարի վերջի և XIX դարի սկզբի պատերազմների, քաղաքական անկայունության և վարչական վերափոխումների ժողովրդագրական հետևանքները, ինչպես նաև բնակավայրերի զարգացման վրա դրանց ունեցած ազդեցությունը։ Դիտարկվում են նաև բնակչության հաշվառման պատմական աղբյուրները, հարկային և վարչական փաստաթղթերը, ճանապարհորդների տեղեկությունները, եկեղեցական գրանցումները և ժամանակաշրջանի այլ վավերագրական նյութերը՝ դրանց պատմագիտական արժեքի և հավաստիության տեսանկյունից։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել պատմահամեմատական, աղբյուրագիտական, վիճակագրական և պատմաժողովրդագրական վերլուծության մեթոդներ՝ տարածաշրջանի բնակչության տեղաբաշխման ու զարգացման օրինաչափությունները բացահայտելու նպատակով։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի Լոռու տարածաշրջանային պատմության, հայկական բնակավայրերի պատմական շարունակականության, ժողովրդագրական փոփոխությունների և XIX դարի սկզբի հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, ժողովրդագրագետների, ազգագրագետների, պատմական աշխարհագրության մասնագետների, հայրենագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։