Գևորգյան, Կարապետ Անդրանիկի

Экономика

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում միկրո և փոքր ձեռնարկությունների զարգացման գործում բանկային համակարգի մասնակցության տնտեսական և ֆինանսական մեխանիզմների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում փոքրածավալ ձեռնարկատիրական գործունեության ֆինանսավորման հասանելիությունը, առևտրային բանկերի վարկային քաղաքականությունը և ձեռնարկությունների զարգացման համար անհրաժեշտ ֆինանսական ռեսուրսների ներգրավման հնարավորություններն են։ Միկրո և փոքր ձեռնարկությունները դիտարկվում են որպես տնտեսական ակտիվության, զբաղվածության, մրցակցային միջավայրի և տեղական գործարար նախաձեռնությունների զարգացման կարևոր բաղադրիչ, մինչդեռ ֆինանսավորման սահմանափակ հասանելիությունը կարող է խոչընդոտել դրանց ստեղծմանը, գործունեության ընդլայնմանը և ներդրումային ծրագրերի իրականացմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել բանկային վարկավորման պայմանները, վարկունակության գնահատման առանձնահատկությունները, ապահովվածության պահանջները, տոկոսադրույքների և վարկավորման ժամկետների ազդեցությունը փոքր ձեռնարկությունների ֆինանսական հնարավորությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել այն խնդիրներին, որոնց բախվում են սահմանափակ ֆինանսական պատմություն, համեմատաբար փոքր սեփական կապիտալ կամ ոչ բավարար գրավային հնարավորություններ ունեցող տնտեսավարողները։ Կարևոր ուղղություն է բանկերի կողմից միկրո և փոքր ձեռնարկություններին առաջարկվող ֆինանսական ծառայությունների և վարկային գործիքների արդյունավետության ուսումնասիրությունը՝ դրանց համապատասխանությունը ձեռնարկությունների գործունեության առանձնահատկություններին գնահատելու նպատակով։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև վարկային ռիսկերի կառավարմանը, ձեռնարկությունների ֆինանսական հաշվետվողականության և թափանցիկության նշանակությանը, ինչպես նաև բանկերի ու հաճախորդների միջև տեղեկատվական անհամաչափության խնդիրներին։ Առանձին ուշադրության կարող են արժանանալ պետական աջակցության, վարկային երաշխիքների և ֆինանսական հաստատությունների համագործակցության այն մեխանիզմները, որոնք կարող են նպաստել փոքր բիզնեսի ֆինանսավորման հասանելիության ընդլայնմանը։ Բանկային համակարգի դերը կարող է գնահատվել ոչ միայն տրամադրված վարկերի տեսանկյունից, այլև վճարահաշվարկային, խորհրդատվական և այլ ֆինանսական ծառայությունների միջոցով ձեռնարկությունների գործունեության կազմակերպման ու զարգացման համատեքստում։ Կարևոր է նաև ուսումնասիրել ֆինանսավորման ազդեցությունը արտադրական կարողությունների ընդլայնման, տեխնոլոգիական արդիականացման, շրջանառու միջոցների համալրման և նոր աշխատատեղերի ստեղծման հնարավորությունների վրա։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է բանկային գործի, ձեռնարկատիրության տնտեսագիտության և ֆինանսական կառավարման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով բացահայտել Հայաստանի բանկային համակարգի միջոցով միկրո և փոքր ձեռնարկությունների ֆինանսական աջակցության հիմնական խնդիրներն ու զարգացման հնարավոր ուղղությունները։